text:
- Trang chủ
- Giới thiệu
- Văn bản pháp quy
- Tin tức
- Các công trình & khu di tích
- Chủ tịch Hồ Chí Minh
- Kho tư liệu
- Hỏi đáp
* Tháng 8 -1908:Nguyễn Tất Thành với tên gọi Nguyễn Sinh Côn có thể được nhận vào Trường Quốc học Huế, theo thư của ông Hiệu trưởng Quốc học Sukê (Chouquet) gửi ông Khâm sứ Trung Kỳ.
* Ngày 26 - 8- 1911 :Nguyễn Tất Thành đến Đoongkéc (Dunkerque), một hải cảng của Pháp trên bờ biển Măngsơ (Manche), theo hành trình của tàu.
* Đầu tháng 8 -1914:Từ nước Anh, Nguyễn Tất Thành gửi thư cho cụ Phan Châu Trinh ở Pháp. Bức thư có đoạn:
“Kính gửi Nghi Bá đại nhơn,
“Tiếng súng đang rền vang và thây người đang phủ trên đất. Năm cường quốc đã vào vòng chiến và chín nước đang đánh nhau. Cháu chợt nhớ đến thư cách đây mấy tháng đã viết về cơn giông bão này. Định mệnh sẽ dành cho chúng ta nhiều bất ngờ và không thể nói trước được ai sẽ là người thắng.
Các nước trung lập đang còn lưỡng lự và các nước tham chiến chưa rõ được ý họ. Tình hình như vậy, ai nhúng mũi vào thì chỉ có thể đứng về phía này hoặc phía kia. Hình như người Nhật có ý nhúng tay vào. Cháu nghĩ trong vòng ba, bốn tháng nữa, số phận châu Á sẽ thay đổi và thay đổi nhiều”.
Xin gửi lời thăm Nghi Bá và em Dật. Xin trả lời cháu sớm về địa chỉ sau đây:
Nguyễn Tất Thành
Số 8 đường Xtêphen Tôttenham, Luân Đôn"
* Tháng 8 - 1919.
- Ngày 2 :Bài viết Vấn đề dân bản xứ của Nguyễn Ái Quốc, đăng trên báo L' Humanité. Bài báo nhắc lại những nội dung chính của bản Yêu sách của nhân dân An Nam gửi Hội nghị Vécxây hồi tháng 6-1919, khẳng định nguyện vọng đó của nhân dân Việt Nam là chính đáng; đồng thời tố cáo, lên án chính sách cai trị, những thủ đoạn đàn áp, cướp bóc của thực dân Pháp ở Đông Dương và tin tưởng rằng nhân dân tiến bộ Pháp sẽ đồng tình, ủng hộ cuộc đấu tranh vì tự do và công lý của nhân dân Việt Nam.
- Ngày 3:Nguyễn Ái Quốc viết thư gửi Giăng Ajanbe (Jean Ajalbert). Toàn văn bức thư như sau:
Pari, ngày 3-8-1919
Thưa Ngài,
Được biết Ngài quan tâm đến đất nước chúng tôi, tôi xin mạn phép gửi đến Ngài:
1. Bản Yêu sách của nhân dân An Nam;
2. Một bài của báo L'Humanité viết về các yêu sách đó;
3. Một bài báo của Courrier Colonial cũng viết về đề tài đó;
4. Bản tin của Liên minh nhân quyền có đăng bài điều trần của cụ Phan Châu Trinh.
5. Địa chỉ của Ngài là do Giáo sư Gabrien Xailơ (Gabriel Seailles) vui lòng cung cấp cho chúng tôi.
Nguyễn Ái Quốc
6 Villa des Gobelins
* Tháng 8 - 1920
- Ngày 21:Nguyễn Ái Quốc ốm, phải vào nằm điều trị tại Bệnh viện Côsanh (Cochin).
- Ngày 24:Nguyễn Ái Quốc đến nhà số 6 phố Buyô (Buot) tìm người chủ gian hàng mà Phan Châu Trinh đã thuê để đặt xưởng ảnh.
-Khoảng cuối tháng 8: Nguyễn Ái Quốc tham dự cuộc mít tinh lớn do Đảng Xã hội Pháp tổ chức tại rạp xiếc Mùa Đông (Pari) để nghe Mácxen Casanh và L.O. Phơrốtxa (L.O. Frossaard), đại biểu vừa được Đảng cử đi Nga về báo cáo những vấn đề liên quan đến Quốc tế III.
* Tháng 8- 1921
- Trước ngày 4:Nguyễn Ái Quốc nhận tại nhà số 6 phố Vila đê Gôbơlanh một gói chừng 20 tờ báo Le Libertaire có đăng bài của Vinhê Đốctông mà Nguyễn Ái Quốc gợi ý viết. Bài này buộc tội chính quyền Pháp ở Đông Dương khuyến khích việc tiêu thụ rượu cồn và thuốc phiện.
- Ngày 13:Nguyễn Ái Quốc đến nhà số 6 phố Vila đê Gôbơlanh từ 6 giờ đến 18 giờ 30, thăm ông Phan Văn Trường. Sau đó đến số 167 phố Soadi họp Chi bộ Đảng Xã hội (SFIC) Quận 13.
- Ngày 14 và ngày 15:Tại số 6 Vila đê Gôbơlanh, Nguyễn Ái Quốc và Phan Châu Trinh, Phan Cao Đoan, Lê Văn Xao, Phan Cao Lục đã họp với nhau nhân có "đồng bào" của họ là Hoàng Khang đến thăm.
- Ngày 17:Nguyễn Ái Quốc viết bài Vụ âm mưu ở Đông Dương để gửi cho Hội những người yêu nước Việt Nam tại Pháp. Tác giả kịch liệt phê phán cái gọi là "cán cân công lý" của thực dân Pháp ở Đông Dương. Núp dưới những từ "tự do", "bình đẳng", "bác ái",nhà cầm quyền Pháp câu kết với bọn quan lại người bản xứ đã tìm mọi thủ đoạn bỉ ổi để bịa đặt ra các vụ"bạo động",tương tự như các "Vụ âm mưu bônsêvích" ở chính quốc. Mục đích của bọn chúng là thông qua các "sự kiện chính trị" lừa bịp đó, sẽ được quan trên tăng thêm bổng lộc và chức quyền. Kết quả đã làm cho hàng trăm gia đình người Việt Nam tan nát, hàng nghìn người bị tù đày, bị bắn giết một cách oan uổng...
Nhưng sớm hay muộn, những âm mưu, thủ đoạn xấu xa đó sẽ bị bóc trần trước công chúng Pháp và Việt Nam. Bài viết nêu rõ quyết tâm của nhân dân Việt Nam là "sẽ kiên quyết đưa sự bất công ghê gớm và phi lý ấy ra phản đối trước tất cả những người Pháp chân chính" và"sẽ đấu tranh đòi cho công lý phải được thực hiện".
*Tháng 8- 1922
- Ngày 1:Bốn bài viết của Nguyễn Ái Quốc đăng trên báo Le Paria, số 5.
Bài thứ nhất: Sở thích đặc biệt, bút danh NG.A.Q. Tác giả mượn lời giải thích của Bộ trưởng Bộ Thuộc địa Anbe Xarô về những"Sở thích đặc biệt" của "Đức Vua Khải Định" để tố cáo sự trác táng của vị"Hoàng đế nước An Nam này".
Bài thứ hai: Khai hoá giết người, bút danh Nguyễn A.Q. Tác giả kể lại cái chết thảm thương của ông Lê Văn Tài, 50 tuổi, có 25 năm làm công cho Sở hoả xa Nam Kỳ, để tố cáo: "Trong lúc ở Mácxây, người ta triển lãm cảnh phồn thịnh giả tạo của xứ Đông Dương thì xứ An Nam đang có những người bị chết đói. Ở bên này, người ta ca tụng lòng trung thành, còn ở bên kia, người ta đang giết người!".Và đặt câu hỏi:"Như vậy nghĩa là thế nào hỡi Đấng chí tôn Khải Định và Cụ lớn Xarô?".
Bài thứ ba: Phụ nữ An Nam và sự đô hộ của Pháp, ký tên Nguyễn Ái Quốc, thuật lại vụ lính Pháp thay nhau hãm hiếp một em bé 8 tuổi và hai phụ nữ Việt Nam rồi giết hại một cách man rợ những chị em này để cướp lấy tư trang.
Nhân vụ này, tác giả lên án chế độ thực dân Pháp đối với phụ nữ Việt Nam:"Chế độ thực dân, tự bản thân nó, đã là một hành động bạo lực của kẻ mạnh đối với kẻ yếu rồi. Bạo lực đó, đem ra đối xử với trẻ em và phụ nữ, lại càng bỉ ổi hơn nữa. Thật là một sự mỉa mai đau đớn khi thấy rằng văn minh dưới nhiều hình thức khác nhau... lại đối xử một cách hết sức bỉ ổi với người đàn bà bằng xương bằng thịt và xúc phạm một cách vô liêm sỉ tới phong hoá, trinh tiết và đời sống của họ".
- Ngày 7:Nguyễn Ái Quốc họp Chi bộ Quận 17 Đảng Cộng sản Pháp và đi bán báo Le Paria.
- Ngày 9: Thư gửi Khải Định của Nguyễn Ái Quốc, đăng trên tờ Le Journal du Peuple. Ngòi bút châm biếm sâu cay của tác giả đã vạch trần không thương xót thân phận đích thực của Hoàng thượng Khải Định trong thời gian Ngài “tham quan”ở cái nước Pháp đầy lạc thú này, sự mê muội của đấng An Nam Hoàng đế trước những cám dỗ vật chất, những lời tán tụng hèn hạ trong những bài diễn văn của mấy nhà đương cục và trong những bài báo được trả tiền trước, đã không thấy được gì về lịch sử và văn hoá nước Pháp, về nguyện vọng và tình cảm của quần chúng lao động Pháp.
Dù vậy, tác giả tin rằng:"Hoà lẫn với tiếng sóng gầm vang, những tiếng thét dữ dội của nhân dân bị áp bức ở các nước này, cũng như của nhân dân nước Ngài, sẽ xé tan bầu không khí yên tĩnh bên tai Ngài. Và nếu như Ngài có đôi chút óc tưởng tượng, Ngài sẽ thấy rằng ý chí của nhân dân - một ý chí đã được hun đúc trong nghèo đói và khổ cực - một ý chí còn mạnh hơn và dẻo dai hơn sóng cả, cuối cùng sẽ khoét hổng dần và đánh bật cái tảng đá bề ngoài có vẻ vững chắc là sự áp bức và bóc lột kia đi".
- Ngày 17:Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề Dưới sự bảo hộ của... đăng trên báo L'Humanité. Bài báo đưa ra những bằng chứng về tội ác của tên Đáclơ, Công sứ tỉnh Thái Nguyên, mà theo tác giả, lẽ ra tên này "đáng phải tù ít nhất gấp ba lần 20 năm khổ sai". Vậy mà chính quyền thuộc địa lại phong hắn chức "Chánh giám khảo các trường lớn ở Hà Nội và bổ nhiệm hắn làm đổng lý văn phòng của viên Thống sứ Bắc Kỳ".Chưa hết,"Hắn đã trở thành Uỷ viên Hội đồng thành phố Sài Gòn, nghĩa là người cộng tác trực tiếp của các Ngài Xarô và Utơrây và làm chủ vận mệnh những người nhà quê ở Sài Gòn".
Tác giả nêu câu hỏi: "Ở cái thiên đường Đông Dương, người ta được phép và có thể làm bất cứ gì, có phải như thế không, Ngài toàn quyền Lông?".
- Ngày 19:Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề Chủ nghĩa cộng sản và thanh niên Trung Quốc, đăng trên báo L'Humanité. Tác giả giới thiệu sơ lược các mốc phát triển của phong trào thanh niên xã hội chủ nghĩa ở Trung Quốc từ năm 1920 đến Đại hội Thanh niên Cộng sản toàn Trung Quốc tháng 5-1922 và những kết quả của đại hội này.
- Ngày 27:Nguyễn Ái Quốc đi dạo ở khu rừng Phôngtennơblô (Fontainebleau) với một số đảng viên cộng sản Chi bộ Quận 17.
* Tháng 8- 1923
Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề Ách áp bức không từ một chủng tộc nào, đăng trên báo Le Paria, số 17.
Sau khi thuật lại đám tang của phái viên Xôviết bị bọn phát xít ám sát ở Lôdannơ (Lausanne - Thụy Sĩ) và đám tang một công nhân người Tuynidi bị cảnh sát giết ở Pari, bài báo nêu nhận xét: “Tất cả những liệt sĩ của giai cấp công nhân, người ở Lôdannơ cũng như ở Pari, những người ở Havrơ cũng như những người ở Máctiních, đều là những nạn nhân của một kẻ giết người: chủ nghĩa tư bản quốc tế. Và hương hồn của những người bị hy sinh này luôn tìm thấy nguồn an ủi cao cả nhất ở lòng tin vào sự nghiệp giải phóng những anh em của họ bị áp bức - không phân biệt chủng tộc hay xứ sở”.
Bài báo kết luận:“Sau những bài học đau đớn này, những người bị áp bức ở tất cả các nước hẳn phải hiểu đâu là những người anh em thật sự và đâu là kẻ thù của họ”.
* Tháng 8 -1924
Bài Tình hình những người lao động ở Đông Dương của Nguyễn Ái Quốc, ký bút danh Un Annamite (Một người An Nam), đăng trên báo Le Paria, số 28. Nội dung bài báo là bản tham luận của tác giả đọc tại Đại hội lần thứ III Quốc tế Công hội đỏ ngày 21-7-1924 đã được tác giả sửa chữa và bổ sung thêm một số câu.
* Tháng 8- 1925
- Ngày 23:Nguyễn Ái Quốc viết bài văn vần, nhan đề Hãy yêu thương nhau và cùng nhau đoàn kết, kêu gọi mọi giới đồng bào kết đoàn vì sự nghiệp chung.
"Kẻ không đoàn kết cũng như chim lạc đàn
Chóng hoặc chày rồi sẽ trúng tên
Vì đơn độc sẽ làm mồi cho hiểm hoạ
Từ kết đoàn hạnh phúc sẽ sinh sôi.
...
Hãy liên kết như thể thân mình
Ngũ quan cùng với tay chân dính liền
Tách rời nhau thời không thể sống
Chỉ cùng với nhau sức lực mới sinh sôi".
- Trong tháng 8 1925:Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề Chủ nghĩa đế quốc Pháp ở Viễn Đông - Varen và Đông Dương, đăng trên báo Le Paria, số 35.
Tác giả đã phân tích những mâu thuẫn trong nội bộ Đảng Xã hội Pháp trước nguy cơ chia rẽ, tình hình nghiêm trọng ở Đông Dương và quanh Đông Dương, vạch trần những tính toán của Panhlơvê (Painlevé) trong quyết định đưa Varen (Varenne) sang làm Toàn quyền Đông Dương.
* Tháng 8 -1926
- Ngày 14:Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề Phong trào cách mạng ở Đông Dương, đăng trên Tập san Inprekorr, bản tiếng Pháp, số 91. Tác giả đặc biệt nhấn mạnh đến những hành động yêu nước "lần đầu tiên người ta thấy ở Đông Dương",như phong trào phản đối việc bắt bớ và xử án cụ Phan Bội Châu đã buộc tên Toàn quyền Varen phải ân xá cho nhà lão thành cách mạng này, như cuộc biểu dương lực lượng của quần chúng yêu nước chống bọn thực dân phản động dưới danh nghĩa một cuộc đón rước Bùi Quang Chiêu - một người thuộc phái Quốc gia mới ở Pháp về, như phong trào để tang nhà chí sĩ Phan Châu Trinh diễn ra sôi nổi trong khắp cả nước bất chấp sự đe doạ và đàn áp của chính quyền thuộc địa.
Các tổ chức chính trị cũng lần lượt ra đời. Bắc Kỳ có Phục Việt, kêu gọi"Người Việt Nam không thể đội trời chung với người Pháp!... Hỡi dân tộc Việt Nam! Hãy mau mau thức tỉnh...". Nam Kỳ có Đảng Lập hiến của một nhóm trí thức Tây học chủ trương"Pháp - Việt đề huề", có tổ chức Thanh niên An Nam hoạt động tích cực, hướng tới việc thành lập đảng...
Cuối cùng, bài viết có đoạn: "Tình hình chính trị ở Đông Dương có thể tóm tắt trong lời than vãn sau đây của một tờ báo tiếng Pháp ở Bắc Kỳ: "Vụ biến động này... đã làm cho nước ta xưa nay yên ổn biết bao, đã trở thành trung tâm của những cuộc biến động và hỗn loạn".
* Khoảng đầu tháng 8-1928
Nguyễn Ái Quốc đến Uđon ( Thái Lan), Người đến Noong Bùa là nơi Việt kiều đông nhất trong tỉnh.
Ở Uđon, Người lấy tên là Chín. Mọi người tôn trọng gọi là “Thầu Chín” (ông già Chín) mặc dầu Người mới 38 tuổi.
Trong cuộc họp đầu tiên khi tới Uđon, Người báo cáo trước Chi bộ Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên về tình hình và triển vọng của cách mạng Việt Nam, nhấn mạnh đến phẩm chất của người cách mạng là phải biết chịu đựng gian khổ, kiên trì đấu tranh với khó khăn, tuyên truyền giác ngộ quần chúng, không ngừng rèn luyện ý chí phấn đấu.
Người chủ trương phải mở rộng tổ chức, củng cố cơ sở quần chúng của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Trước kia Hội hợp tác chỉ thu hút những thanh niên ở trong nước ra, nay cần kết nạp cả những kiều bào hăng hái cách mạng và tình nguyện gia nhập.
Người đề nghị đổi tên báo Đồng thanh - tờ báo của Hội thân ái xuất bản từ năm 1927, thành báo Thân ái và yêu cầu nội dung tờ báo này phải rõ ràng, bài viết phải ngắn gọn dễ hiểu, phát hành càng rộng càng tốt.
Người còn chủ trương phải làm cho người Xiêm có cảm tình hơn nữa với người Việt Nam và cách mạng Việt Nam; giáo dục kiều bào tôn trọng phong tục tập quán của nhân dân bạn; khuyên mọi người học chữ Xiêm, tiếng Xiêm, đồng thời mở rộng việc vận động học chữ quốc ngữ. Với các cán bộ phụ trách, Người khuyên cố gắng tạo khả năng hoạt động hợp pháp và nửa hợp pháp hơn nữa.
Những ngày ở Uđon, cùng với công tác chấn chỉnh xây dựng tổ chức, Nguyễn Ái Quốc dành khá nhiều thời gian để dịch sách lý luận làm tài liệu tuyên truyền và huấn luyện cho cán bộ Việt Nam hoạt động ở Xiêm. Người đã dịch hai cuốn Nhân loại tiến hoá sử và Cộng sản A.B.C.
Các buổi tối, Người thường tổ chức nói chuyện với kiều bào. Những buổi nói chuyện đó, nhà chật ních người. Bà con rất thích đến nghe, vì “Thầu Chín”nói chuyện vừa hấp dẫn lại thiết thực, từ câu chuyện làm ăn đưa đến câu chuyện chính trị. Bà con thấy“Thầu Chín” vừa đáng kính, vừa gần gũi nên thường hỏi ý kiến về chuyện gia đình, chuyện làm ăn.
Nguyễn Ái Quốc sống như mọi người, cũng đào giếng, cũng vỡ đất làm vườn. Khi Chính phủ Xiêm cho phép mở trường học, Người đã tham gia với kiều bào gánh gạch, đào móng, đắp nền. Người vui vẻ chịu chung với các đồng chí những vất vả, kham khổ về đời sống vật chất. Bữa cơm nhiều khi chỉ có rau sam hoặc rau lang chấm muối, thậm chí chỉ có muối. Kiều bào ở gần, biết “Thầu Chín" hay hút thuốc lá, mỗi khi đi chợ đã không quên mua gửi biếu vài bao thuốc.
Thời gian ở Uđon, Nguyễn Ái Quốc đã đến Noọngkhai gặp gỡ một số cán bộ hoạt động ở Viêng Chăn sang để tìm hiểu tình hình phong trào Lào và khả năng đặt mối liên hệ với Xiêm để đẩy mạnh cuộc vận động cách mạng ở
Việt Nam.
* Khoảng cuối tháng 7 đến cuối tháng 10 -1929
Rời tỉnh Sacôn Nakhôn, Nguyễn Ái Quốc đến tỉnh Nakhôn Phanom nằm kề sát bờ sông Mê Kông cách Thủ đô Băng Cốc 735km theo đường ôtô.
Tại tỉnh Nakhôn Phanom, Nguyễn Ái Quốc đã đi tuyên truyền vận động Việt kiều ở trung tâm huyện Thà U Then, trung tâm huyện Thạt Phanom và ở thị xã Nakhôn Phanom. Nơi hoạt động lâu nhất trong thời gian Người ở Nakhôn Phanom là làng Bản Mạy, còn có tên gọi là Nà Thoọc. Người đã xây dựng phong trào Việt kiều ở Bản Mạy trở thành một trong những địa điểm quan trọng của tổ chức Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.
Sau một thời gian ở Nakhôn Phanom, Nguyễn Ái Quốc đến huyện Amnạt Charơn, còn có tên gọi là Bùng, huyện Bùng, tỉnh Ubon Ratchathani(từ năm 1993, được nâng lên cấp tỉnh gọi là tỉnh Amnạt Charơn).
Tại tỉnh Amnạt Charơn, Người hoạt động chủ yếu ở huyện Bùng.
Rời Amnạt Charơn, Nguyễn Ái Quốc đến tỉnh Ubon Ratchathani, phía đông giáp sông Mê Kông, phía nam giáp Campuchia, cách Thủ đô Băng Cốc 575km theo đường xe lửa. Người hoạt động chủ yếu ở Bản Thà thuộc tỉnh Ubon Ratchathani. Tại đây, Nguyễn Ái Quốc đã sáng tác một bài thơ, giao cho đồng chí Nguyễn Tài ghi lại, sau đó đăng báo Thân ái:
Hợp tác nề có anh thợ Vượng
Tay nghề hay tính bướng cũng hay
Những khi đi họp hàng ngày,
Khi thì nói đổng, khi thì đòi ra.
Chị khuyên bảo thiết tha khuyên bảo,
Không nghe, coi táo bạo hung hăng.
Rằng em chỉ muốn anh bằng người ta.
Chị kiên nhẫn bẩy ba kiên nhẫn
Làm cho anh đổi giận sang hiền
Anh nghe lời vợ anh khuyên,
Hội giao công việc anh chuyên cần làm
Làm đúng đắn không ham lợi vặt,
Nói như làm thẳng thắn phân minh.
Một người trước bướng nay lành,
Cả Hội hợp tác khen anh vô cùng.
Tiếng chị Vượng khuyên chồng kết quả.
Chị em đều hỉ hả mừng vui.
Đăng lên mặt báo để rồi,
Để rồi học tập, để rồi làm gương.
Nguyễn Ái Quốc còn đến tìm hiểu phong trào của Việt kiều ở thị xã Phi Mun, thuộc tỉnh Amnạt Charơn.
Tiếp đó Nguyễn Ái Quốc đến Mục Đa Hản, là một huyện của Nakhôn Phanom(từ năm 1982 được nâng lên thành tỉnh Mục Đa Hản)giao cho cán bộ tổ chức cơ sở xây dựng một địa điểm liên lạc và chuyển tài liệu báo chí về nước.
Từ Mục Đa Hản, Nguyễn Ái Quốc có ý định đi xuyên qua đất Lào để tiếp cận với phong trào trong nước nhưng không thực hiện được. Trong báo cáo ngày 18-2-1930, gửi Quốc tế Cộng sản, Nguyễn Ái Quốc có nhắc lại việc này:“Đã hai lần tôi cố gắng về An Nam, nhưng phải quay trở lại. Bọn mật thám và cảnh sát ở biên giới quá cẩn mật, đặc biệt là từ khi xảy ra vụ An Nam Quốc dân Đảng”.
Địa điểm cuối cùng trên đất Thái Lan mà Nguyễn Ái Quốc đã đặt chân đến là tỉnh Noọng Khai, nằm sát bờ sông Mê Kông đối diện với Thủ đô Viêng Chăn của nước Lào, cách Thủ đô Băng Cốc 616km. Tại đây, Nguyễn Ái Quốc thường ở và làm việc tại chùa Xỉ Xum Xưn. Đây là nơi Nguyễn Ái Quốc hẹn các đồng chí đang sinh hoạt trong chi bộ Viêng Chăn, vượt sông Mê Kông sang làm việc./.
Còn nữa
Huyền Trang (tổng hợp)

markdown:
[Trang chủ](/) [Giới thiệu](#) [Văn bản pháp quy](#) [Tin tức](#) [Các công trình & khu di tích](#) [Chủ tịch Hồ Chí Minh](#) [Kho tư liệu](#) [Hỏi đáp](#)
*** Tháng 8 -1908:**Nguyễn Tất Thành với tên gọi Nguyễn Sinh Côn có thể được nhận vào Trường Quốc học Huế, theo thư của ông Hiệu trưởng Quốc học Sukê (Chouquet) gửi ông Khâm sứ Trung Kỳ. ** * Ngày 26 - 8- 1911 :**Nguyễn Tất Thành đến Đoongkéc (Dunkerque), một hải cảng của Pháp trên bờ biển Măngsơ (Manche), theo hành trình của tàu. *** Đầu tháng 8 -1914:**Từ nước Anh, Nguyễn Tất Thành gửi thư cho cụ Phan Châu Trinh ở Pháp. Bức thư có đoạn: *“Kính gửi Nghi Bá đại nhơn,* *“Tiếng súng đang rền vang và thây người đang phủ trên đất. Năm cường quốc đã vào vòng chiến và chín nước đang đánh nhau. Cháu chợt nhớ đến thư cách đây mấy tháng đã viết về cơn giông bão này. Định mệnh sẽ dành cho chúng ta nhiều bất ngờ và không thể nói trước được ai sẽ là người thắng.* *Các nước trung lập đang còn lưỡng lự và các nước tham chiến chưa rõ được ý họ. Tình hình như vậy, ai nhúng mũi vào thì chỉ có thể đứng về phía này hoặc phía kia. Hình như người Nhật có ý nhúng tay vào. Cháu nghĩ trong vòng ba, bốn tháng nữa, số phận châu Á sẽ thay đổi và thay đổi nhiều”.* *Xin gửi lời thăm Nghi Bá và em Dật. Xin trả lời cháu sớm về địa chỉ sau đây:* *Nguyễn Tất Thành* *Số 8 đường Xtêphen Tôttenham, Luân Đôn" * ** * Tháng 8 - 1919.** ** - Ngày 2 :**Bài viết *Vấn đề dân bản xứ* của Nguyễn Ái Quốc, đăng trên báo *L' Humanité.* *Yêu sách của nhân dân An Nam *gửi Hội nghị Vécxây hồi tháng 6-1919, khẳng định nguyện vọng đó của nhân dân Việt Nam là chính đáng; đồng thời tố cáo, lên án chính sách cai trị, những thủ đoạn đàn áp, cướp bóc của thực dân Pháp ở Đông Dương và tin tưởng rằng nhân dân tiến bộ Pháp sẽ đồng tình, ủng hộ cuộc đấu tranh vì tự do và công lý của nhân dân Việt Nam. **- Ngày 3:**Nguyễn Ái Quốc viết thư gửi Giăng Ajanbe (Jean Ajalbert). Toàn văn bức thư như sau: *Pari, ngày 3-8-1919* *Thưa Ngài,* *Được biết Ngài quan tâm đến đất nước chúng tôi, tôi xin mạn phép gửi đến Ngài:* *1. Bản Yêu sách của nhân dân An Nam;* *2. Một bài của báo L'Humanité viết về các yêu sách đó;* *3. Một bài báo của Courrier Colonial cũng viết về đề tài đó;* *4. Bản tin của Liên minh nhân quyền có đăng bài điều trần của cụ Phan Châu Trinh.* *5. Địa chỉ của Ngài là do Giáo sư Gabrien Xailơ (Gabriel Seailles) vui lòng cung cấp cho chúng tôi.* * Nguyễn Ái Quốc* *6 Villa des Gobelins* *** Tháng 8 - 1920** **- Ngày 21:**Nguyễn Ái Quốc ốm, phải vào nằm điều trị tại Bệnh viện Côsanh (Cochin). **- Ngày 24:**Nguyễn Ái Quốc đến nhà số 6 phố Buyô (Buot) tìm người chủ gian hàng mà Phan Châu Trinh đã thuê để đặt xưởng ảnh.
-
**Khoảng cuối tháng 8:** *** Tháng 8- 1921** **- Trước ngày 4:**Nguyễn Ái Quốc nhận tại nhà số 6 phố Vila đê Gôbơlanh một gói chừng 20 tờ báo *Le Libertaire* có đăng bài của Vinhê Đốctông mà Nguyễn Ái Quốc gợi ý viết. Bài này buộc tội chính quyền Pháp ở Đông Dương khuyến khích việc tiêu thụ rượu cồn và thuốc phiện. **- Ngày 13:**Nguyễn Ái Quốc đến nhà số 6 phố Vila đê Gôbơlanh từ 6 giờ đến 18 giờ 30, thăm ông Phan Văn Trường. Sau đó đến số 167 phố Soadi họp Chi bộ Đảng Xã hội (SFIC) Quận 13. **- Ngày 14 và ngày 15:**Tại số 6 Vila đê Gôbơlanh, Nguyễn Ái Quốc và Phan Châu Trinh, Phan Cao Đoan, Lê Văn Xao, Phan Cao Lục đã họp với nhau nhân có "đồng bào" của họ là Hoàng Khang đến thăm. **- Ngày 17:**Nguyễn Ái Quốc viết bài *Vụ âm mưu ở Đông Dương* để gửi cho Hội những người yêu nước Việt Nam tại Pháp. Tác giả kịch liệt phê phán cái gọi là "cán cân công lý" của thực dân Pháp ở Đông Dương. Núp dưới những từ " *tự do", "bình đẳng", "bác ái",*nhà cầm quyền Pháp câu kết với bọn quan lại người bản xứ đã tìm mọi thủ đoạn bỉ ổi để bịa đặt ra các vụ *"bạo động",*tương tự như các " *Vụ âm mưu bônsêvích*" ở chính quốc. Mục đích của bọn chúng là thông qua các " *sự kiện chính trị*" lừa bịp đó, sẽ được quan trên tăng thêm bổng lộc và chức quyền. Kết quả đã làm cho hàng trăm gia đình người Việt Nam tan nát, hàng nghìn người bị tù đày, bị bắn giết một cách oan uổng...
Nhưng sớm hay muộn, những âm mưu, thủ đoạn xấu xa đó sẽ bị bóc trần trước công chúng Pháp và Việt Nam. Bài viết nêu rõ quyết tâm của nhân dân Việt Nam là "
*sẽ kiên quyết đưa sự bất công ghê gớm và phi lý ấy ra phản đối trước tất cả những người Pháp chân chính*" và *"sẽ đấu tranh đòi cho công lý phải được thực hiện".*
*
**Tháng 8-** **- Ngày 1:**Bốn bài viết của Nguyễn Ái Quốc đăng trên báo *Le Paria*, số 5.
Bài thứ nhất:
*Sở thích đặc biệt*, bút danh NG.A.Q. Tác giả mượn lời giải thích của Bộ trưởng Bộ Thuộc địa Anbe Xarô về những *"Sở thích đặc biệt*" của " *Đức Vua Khải Định*" để tố cáo sự trác táng của vị *"Hoàng đế nước An Nam này".*
Bài thứ hai:
*Khai hoá giết người*, bút danh Nguyễn A.Q. Tác giả kể lại cái chết thảm thương của ông Lê Văn Tài, 50 tuổi, có 25 năm làm công cho Sở hoả xa Nam Kỳ, để tố cáo: " *Trong lúc ở Mácxây, người ta triển lãm cảnh phồn thịnh giả tạo của xứ Đông Dương thì xứ An Nam đang có những người bị chết đói. Ở bên này, người ta ca tụng lòng trung thành, còn ở bên kia, người ta đang giết người!".*Và đặt câu hỏi: *"Như vậy nghĩa là thế nào hỡi Đấng chí tôn Khải Định và Cụ lớn Xarô?".*
Bài thứ ba:
*Phụ nữ An Nam và sự đô hộ của Pháp, *ký tên Nguyễn Ái Quốc, thuật lại vụ lính Pháp thay nhau hãm hiếp một em bé 8 tuổi và hai phụ nữ Việt Nam rồi giết hại một cách man rợ những chị em này để cướp lấy tư trang.
Nhân vụ này, tác giả lên án chế độ thực dân Pháp đối với phụ nữ Việt Nam:
*"Chế độ thực dân, tự bản thân nó, đã là một hành động bạo lực của kẻ mạnh đối với kẻ yếu rồi. Bạo lực đó, đem ra đối xử với trẻ em và phụ nữ, lại càng bỉ ổi hơn nữa. Thật là một sự mỉa mai đau đớn khi thấy rằng văn minh dưới nhiều hình thức khác nhau... lại đối xử một cách hết sức bỉ ổi với người đàn bà bằng xương bằng thịt và xúc phạm một cách vô liêm sỉ tới phong hoá, trinh tiết và đời sống của họ".* **- Ngày 7:**Nguyễn Ái Quốc họp Chi bộ Quận 17 Đảng Cộng sản Pháp và đi bán báo *Le Paria*.
- N
**gày 9:** *Thư gửi Khải Định* của Nguyễn Ái Quốc, đăng trên tờ *Le Journal du Peuple.* * “tham quan”*ở cái nước Pháp đầy lạc thú này, sự mê muội của đấng An Nam Hoàng đế trước những cám dỗ vật chất, những lời tán tụng hèn hạ trong những bài diễn văn của mấy nhà đương cục và trong những bài báo được trả tiền trước, đã không thấy được gì về lịch sử và văn hoá nước Pháp, về nguyện vọng và tình cảm của quần chúng lao động Pháp.
Dù vậy, tác giả tin rằng:
*"Hoà lẫn với tiếng sóng gầm vang, những tiếng thét dữ dội của nhân dân bị áp bức ở các nước này, cũng như của nhân dân nước Ngài, sẽ xé tan bầu không khí yên tĩnh bên tai Ngài. Và nếu như Ngài có đôi chút óc tưởng tượng, Ngài sẽ thấy rằng ý chí của nhân dân - một ý chí đã được hun đúc trong nghèo đói và khổ cực - một ý chí còn mạnh hơn và dẻo dai hơn sóng cả, cuối cùng sẽ khoét hổng dần và đánh bật cái tảng đá bề ngoài có vẻ vững chắc là sự áp bức và bóc lột kia đi".* **- Ngày 17:**Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề *Dưới sự bảo hộ của*... đăng trên báo *L'Humanité*. Bài báo đưa ra những bằng chứng về tội ác của tên Đáclơ, Công sứ tỉnh Thái Nguyên, mà theo tác giả, lẽ ra tên này *"đáng phải tù ít nhất gấp ba lần 20 năm khổ sai".* *"Chánh giám khảo các trường lớn ở Hà Nội và bổ nhiệm hắn làm đổng lý văn phòng của viên Thống sứ Bắc Kỳ".*Chưa hết, *"Hắn đã trở thành Uỷ viên Hội đồng thành phố Sài Gòn, nghĩa là người cộng tác trực tiếp của các Ngài Xarô và Utơrây và làm chủ vận mệnh những người nhà quê ở Sài Gòn".*
Tác giả nêu câu hỏi: "
*Ở cái thiên đường Đông Dương, người ta được phép và có thể làm bất cứ gì, có phải như thế không, Ngài toàn quyền Lông?".* **- Ngày 19:**Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề *Chủ nghĩa cộng sản và thanh niên Trung Quốc*, đăng trên báo *L'Humanité.* **- Ngày 27:**Nguyễn Ái Quốc đi dạo ở khu rừng Phôngtennơblô (Fontainebleau) với một số đảng viên cộng sản Chi bộ Quận 17. *** Tháng 8- 1923**
Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề
*Ách áp bức không từ một chủng tộc nào, *đăng trên báo *Le Paria,* số 17.
Sau khi thuật lại đám tang của phái viên Xôviết bị bọn phát xít ám sát ở Lôdannơ (Lausanne - Thụy Sĩ) và đám tang một công nhân người Tuynidi bị cảnh sát giết ở Pari, bài báo nêu nhận xét: “
*Tất cả những liệt sĩ của giai cấp công nhân, người ở Lôdannơ cũng như ở Pari, những người ở Havrơ cũng như những người ở Máctiních, đều là những nạn nhân của một kẻ giết người: chủ nghĩa tư bản quốc tế. Và hương hồn của những người bị hy sinh này luôn tìm thấy nguồn an ủi cao cả nhất ở lòng tin vào sự nghiệp giải phóng những anh em của họ bị áp bức - không phân biệt chủng tộc hay xứ sở”.*
Bài báo kết luận:
*“Sau những bài học đau đớn này, những người bị áp bức ở tất cả các nước hẳn phải hiểu đâu là những người anh em thật sự và đâu là kẻ thù của họ”.* *** Tháng 8 -1924**
Bài
*Tình hình những người lao động ở Đông Dương* của Nguyễn Ái Quốc, ký bút danh Un Annamite (Một người An Nam), đăng trên báo *Le Paria*, số 28. Nội dung bài báo là bản tham luận của tác giả đọc tại Đại hội lần thứ III Quốc tế Công hội đỏ ngày 21-7-1924 đã được tác giả sửa chữa và bổ sung thêm một số câu. *** Tháng 8- 1925** **- Ngày 23:**Nguyễn Ái Quốc viết bài văn vần, nhan đề *Hãy yêu thương nhau* *và cùng nhau đoàn kết*, kêu gọi mọi giới đồng bào kết đoàn vì sự nghiệp chung. *"Kẻ không đoàn kết cũng như chim lạc đàn* *Chóng hoặc chày rồi sẽ trúng tên* *Vì đơn độc sẽ làm mồi cho hiểm hoạ* *Từ kết đoàn hạnh phúc sẽ sinh sôi.* *...* *Hãy liên kết như thể thân mình* *Ngũ quan cùng với tay chân dính liền* *Tách rời nhau thời không thể sống* *Chỉ cùng với nhau sức lực mới sinh sôi".* **- Trong tháng 8 1925:**Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề *Chủ nghĩa đế quốc Pháp ở Viễn Đông - Varen và Đông Dương*, đăng trên báo *Le Paria*, số 35.
Tác giả đã phân tích những mâu thuẫn trong nội bộ Đảng Xã hội Pháp trước nguy cơ chia rẽ, tình hình nghiêm trọng ở Đông Dương và quanh Đông Dương, vạch trần những tính toán của Panhlơvê (Painlevé) trong quyết định đưa Varen (Varenne) sang làm Toàn quyền Đông Dương.
*** Tháng 8 -1926** **- Ngày 14:**Bài viết của Nguyễn Ái Quốc nhan đề *Phong trào cách mạng ở* *Đông Dương,* đăng trên Tập san *Inprekorr,* bản tiếng Pháp, số 91. Tác giả đặc biệt nhấn mạnh đến những hành động yêu nước " *lần đầu tiên người ta thấy ở Đông Dương",*như phong trào phản đối việc bắt bớ và xử án cụ Phan Bội Châu đã buộc tên Toàn quyền Varen phải ân xá cho nhà lão thành cách mạng này, như cuộc biểu dương lực lượng của quần chúng yêu nước chống bọn thực dân phản động dưới danh nghĩa một cuộc đón rước Bùi Quang Chiêu - một người thuộc phái Quốc gia mới ở Pháp về, như phong trào để tang nhà chí sĩ Phan Châu Trinh diễn ra sôi nổi trong khắp cả nước bất chấp sự đe doạ và đàn áp của chính quyền thuộc địa.
Các tổ chức chính trị cũng lần lượt ra đời. Bắc Kỳ có Phục Việt, kêu gọi
*"Người Việt Nam không thể đội trời chung với người Pháp!... Hỡi dân tộc Việt Nam! Hãy mau mau thức tỉnh...*". Nam Kỳ có Đảng Lập hiến của một nhóm trí thức Tây học chủ trương *"Pháp - Việt đề huề*", có tổ chức Thanh niên An Nam hoạt động tích cực, hướng tới việc thành lập đảng...
Cuối cùng, bài viết có đoạn: "
*Tình hình chính trị ở Đông Dương có thể tóm tắt trong lời than vãn sau đây của một tờ báo tiếng Pháp ở Bắc Kỳ: "Vụ biến động này... đã làm cho nước ta xưa nay yên ổn biết bao, đã trở thành trung tâm của những cuộc biến động và hỗn loạn". * *** Khoảng đầu tháng 8-1928**
Nguyễn Ái Quốc đến Uđon ( Thái Lan), Người đến Noong Bùa là nơi Việt kiều đông nhất trong tỉnh.
Ở Uđon, Người lấy tên là Chín. Mọi người tôn trọng gọi là “Thầu Chín” (ông già Chín) mặc dầu Người mới 38 tuổi.
Trong cuộc họp đầu tiên khi tới Uđon, Người báo cáo trước Chi bộ Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên về tình hình và triển vọng của cách mạng Việt Nam, nhấn mạnh đến phẩm chất của người cách mạng là phải biết chịu đựng gian khổ, kiên trì đấu tranh với khó khăn, tuyên truyền giác ngộ quần chúng, không ngừng rèn luyện ý chí phấn đấu.
Người chủ trương phải mở rộng tổ chức, củng cố cơ sở quần chúng của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Trước kia Hội hợp tác chỉ thu hút những thanh niên ở trong nước ra, nay cần kết nạp cả những kiều bào hăng hái cách mạng và tình nguyện gia nhập.
Người đề nghị đổi tên báo
*Đồng thanh* - tờ báo của Hội thân ái xuất bản từ năm 1927, thành báo *Thân ái* và yêu cầu nội dung tờ báo này phải rõ ràng, bài viết phải ngắn gọn dễ hiểu, phát hành càng rộng càng tốt.
Người còn chủ trương phải làm cho người Xiêm có cảm tình hơn nữa với người Việt Nam và cách mạng Việt Nam; giáo dục kiều bào tôn trọng phong tục tập quán của nhân dân bạn; khuyên mọi người học chữ Xiêm, tiếng Xiêm, đồng thời mở rộng việc vận động học chữ quốc ngữ. Với các cán bộ phụ trách, Người khuyên cố gắng tạo khả năng hoạt động hợp pháp và nửa hợp pháp hơn nữa.
Những ngày ở Uđon, cùng với công tác chấn chỉnh xây dựng tổ chức, Nguyễn Ái Quốc dành khá nhiều thời gian để dịch sách lý luận làm tài liệu tuyên truyền và huấn luyện cho cán bộ Việt Nam hoạt động ở Xiêm. Người đã dịch hai cuốn
*Nhân loại tiến hoá sử *và * Cộng sản A.B.C.*
Các buổi tối, Người thường tổ chức nói chuyện với kiều bào. Những buổi nói chuyện đó, nhà chật ních người. Bà con rất thích đến nghe, vì “
*Thầu Chín”*nói chuyện vừa hấp dẫn lại thiết thực, từ câu chuyện làm ăn đưa đến câu chuyện chính trị. Bà con thấy *“Thầu Chín*” vừa đáng kính, vừa gần gũi nên thường hỏi ý kiến về chuyện gia đình, chuyện làm ăn.
Nguyễn Ái Quốc sống như mọi người, cũng đào giếng, cũng vỡ đất làm vườn. Khi Chính phủ Xiêm cho phép mở trường học, Người đã tham gia với kiều bào gánh gạch, đào móng, đắp nền. Người vui vẻ chịu chung với các đồng chí những vất vả, kham khổ về đời sống vật chất. Bữa cơm nhiều khi chỉ có rau sam hoặc rau lang chấm muối, thậm chí chỉ có muối. Kiều bào ở gần, biết “
**Thầu Chín**" hay hút thuốc lá, mỗi khi đi chợ đã không quên mua gửi biếu vài bao thuốc.
Thời gian ở Uđon, Nguyễn Ái Quốc đã đến Noọngkhai gặp gỡ một số cán bộ hoạt động ở Viêng Chăn sang để tìm hiểu tình hình phong trào Lào và khả năng đặt mối liên hệ với Xiêm để đẩy mạnh cuộc vận động cách mạng ở
Việt Nam.
*** Khoảng cuối tháng 7 đến cuối tháng 10 -1929**
Rời tỉnh Sacôn Nakhôn, Nguyễn Ái Quốc đến tỉnh Nakhôn Phanom nằm kề sát bờ sông Mê Kông cách Thủ đô Băng Cốc 735km theo đường ôtô.
Tại tỉnh Nakhôn Phanom, Nguyễn Ái Quốc đã đi tuyên truyền vận động Việt kiều ở trung tâm huyện Thà U Then, trung tâm huyện Thạt Phanom và ở thị xã Nakhôn Phanom. Nơi hoạt động lâu nhất trong thời gian Người ở Nakhôn Phanom là làng Bản Mạy, còn có tên gọi là Nà Thoọc. Người đã xây dựng phong trào Việt kiều ở Bản Mạy trở thành một trong những địa điểm quan trọng của tổ chức Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.
Sau một thời gian ở Nakhôn Phanom, Nguyễn Ái Quốc đến huyện Amnạt Charơn, còn có tên gọi là Bùng, huyện Bùng, tỉnh Ubon Ratchathani
*(từ năm 1993, được nâng lên cấp tỉnh gọi là tỉnh Amnạt Charơn).*
Tại tỉnh Amnạt Charơn, Người hoạt động chủ yếu ở huyện Bùng.
Rời Amnạt Charơn, Nguyễn Ái Quốc đến tỉnh Ubon Ratchathani, phía đông giáp sông Mê Kông, phía nam giáp Campuchia, cách Thủ đô Băng Cốc 575km theo đường xe lửa. Người hoạt động chủ yếu ở Bản Thà thuộc tỉnh Ubon Ratchathani. Tại đây, Nguyễn Ái Quốc đã sáng tác một bài thơ, giao cho đồng chí Nguyễn Tài ghi lại, sau đó đăng báo
*Thân ái:* *Hợp tác nề có anh thợ Vượng* *Tay nghề hay tính bướng cũng hay* *Những khi đi họp hàng ngày,* *Khi thì nói đổng, khi thì đòi ra.* *Chị khuyên bảo thiết tha khuyên bảo,* *Không nghe, coi táo bạo hung hăng.* *Rằng em chỉ muốn anh bằng người ta.* *Chị kiên nhẫn bẩy ba kiên nhẫn* *Làm cho anh đổi giận sang hiền* *Anh nghe lời vợ anh khuyên,* *Hội giao công việc anh chuyên cần làm* *Làm đúng đắn không ham lợi vặt,* *Nói như làm thẳng thắn phân minh.* *Một người trước bướng nay lành,* *Cả Hội hợp tác khen anh vô cùng.* *Tiếng chị Vượng khuyên chồng kết quả.* *Chị em đều hỉ hả mừng vui.* *Đăng lên mặt báo để rồi,* *Để rồi học tập, để rồi làm gương.*
Nguyễn Ái Quốc còn đến tìm hiểu phong trào của Việt kiều ở thị xã Phi Mun, thuộc tỉnh Amnạt Charơn.
Tiếp đó Nguyễn Ái Quốc đến Mục Đa Hản, là một huyện của Nakhôn Phanom
*(từ năm 1982 được nâng lên thành tỉnh Mục Đa Hản)*giao cho cán bộ tổ chức cơ sở xây dựng một địa điểm liên lạc và chuyển tài liệu báo chí về nước.
Từ Mục Đa Hản, Nguyễn Ái Quốc có ý định đi xuyên qua đất Lào để tiếp cận với phong trào trong nước nhưng không thực hiện được. Trong báo cáo ngày 18-2-1930, gửi Quốc tế Cộng sản, Nguyễn Ái Quốc có nhắc lại việc này:
*“Đã hai lần tôi cố gắng về An Nam, nhưng phải quay trở lại. Bọn mật thám và cảnh sát ở biên giới quá cẩn mật, đặc biệt là từ khi xảy ra vụ An Nam Quốc dân Đảng”.*
Địa điểm cuối cùng trên đất Thái Lan mà Nguyễn Ái Quốc đã đặt chân đến là tỉnh Noọng Khai, nằm sát bờ sông Mê Kông đối diện với Thủ đô Viêng Chăn của nước Lào, cách Thủ đô Băng Cốc 616km. Tại đây, Nguyễn Ái Quốc thường ở và làm việc tại chùa Xỉ Xum Xưn. Đây là nơi Nguyễn Ái Quốc hẹn các đồng chí đang sinh hoạt trong chi bộ Viêng Chăn, vượt sông Mê Kông sang làm việc./.
**Còn nữa** **Huyền Trang (tổng hợp)**


text:
Bằng tài khoản Facebook hoặc Google hoặc Yahoo
với tài khoản cadasa.vn
Ôn tập giữa HKII - Test Yourseft E
Giáo viên: Thạc sĩ Nguyễn Thị Bạch Yến
Nội dung bài giảng: là các bài tập ôn tập kiến thức từ bài 12 đến bài 14 bao gồm
I. Pronunciation & stress
II. Grammar & Vocabulary
III. Reading Comprehension
IV. Writing

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close


text:
Xin vui lòng cho hỏi : tôi có căn nhà cấp 4 (tường gạch, mái tole) có giấy tờ sổ hồng , hiện nay do nhà xuống cấp vì bị dột toàn bộ và nền quá thấp so với mặt đường hiện tại (và hiện nay đường đang được tiến hành nâng cấp cao hơn nữa, đã có cốt nền mới) nên phải sửa chữa nâng nền và nâng mái . Tôi đã báo với phòng quản lý nhà đất phường về vịệc sửa chữa nhà . Xin hỏi như vậy đã làm đúng thủ tục chưa? Xin chân thành cám ơn!
Chào ông/bà, phòng Cấp phép xây dựng trả lời câu hỏi của ông như sau:
Việc sửa chữa, cải tạo lấp đặt thiết bị bên trong công trình nhưng không làm thay đổi kiến trúc, kết cấu chịu lực và an toàn của công trình thì không xin phép xây dựng (theo quy định tại điểm d, khoản 1, Điều 19 Nghị định số 12/2009/NĐ-CP ngày 10 tháng 02 năm 2009 của Chính phủ. Tuy nhiên, trước khi tiến hành sửa chữa, cải tạo, chủ đầu tư phải tiến hành thông báo cho Uỷ ban nhân dân Phường, Xã nơi công trình tọa lạc để được kiểm tra và theo dõi thi công theo đúng quy định. Trường hợp, sửa chữa, cải tạo, lắp đặt thiết bị bên trong công trình có ảnh hưởng đến kiến trúc, kết cấu chịu lực và an toàn của công trình, chủ đầu tư phải xin cấp giấy phép xây dựng công trình theo đúng quy định.
Theo Sở xây dựng TP.HCM
- 21/07/2010 07:39 - Diện tích căn hộ nhà chung cư
- 21/07/2010 05:17 - Xây dựng tấng lửng
- 21/07/2010 05:05 - Xây dựng lại nhà tạm
- 21/07/2010 04:55 - Diện tích xây nhà khác so với giấy phép xây dựng
- 21/07/2010 04:45 - Đối tượng thuê mua nhà ở xã hội
- 21/07/2010 04:20 - Hủy giấy phép ủy quyền quản lý nhà
- 20/07/2010 08:52 - CO, CQ của vật lệu
- 25/06/2010 04:08 - Vực năng lượng cho tầng hầm
- 25/06/2010 04:05 - Xác nhận hồ sơ bản vẽ
- 25/06/2010 04:02 - Nhà sở hữu chung: Được chia, bán ra sao?

markdown:
Xin vui lòng cho hỏi : tôi có căn nhà cấp 4 (tường gạch, mái tole) có giấy tờ sổ hồng , hiện nay do nhà xuống cấp vì bị dột toàn bộ và nền quá thấp so với mặt đường hiện tại (và hiện nay đường đang được tiến hành nâng cấp cao hơn nữa, đã có cốt nền mới) nên phải sửa chữa nâng nền và nâng mái . Tôi đã báo với phòng quản lý nhà đất phường về vịệc sửa chữa nhà . Xin hỏi như vậy đã làm đúng thủ tục chưa? Xin chân thành cám ơn!
Chào ông/bà, phòng Cấp phép xây dựng trả lời câu hỏi của ông như sau:
Việc sửa chữa, cải tạo lấp đặt thiết bị bên trong công trình nhưng không làm thay đổi kiến trúc, kết cấu chịu lực và an toàn của công trình thì không xin phép xây dựng (theo quy định tại điểm d, khoản 1, Điều 19 Nghị định số 12/2009/NĐ-CP ngày 10 tháng 02 năm 2009 của Chính phủ. Tuy nhiên, trước khi tiến hành sửa chữa, cải tạo, chủ đầu tư phải tiến hành thông báo cho Uỷ ban nhân dân Phường, Xã nơi công trình tọa lạc để được kiểm tra và theo dõi thi công theo đúng quy định. Trường hợp, sửa chữa, cải tạo, lắp đặt thiết bị bên trong công trình có ảnh hưởng đến kiến trúc, kết cấu chịu lực và an toàn của công trình, chủ đầu tư phải xin cấp giấy phép xây dựng công trình theo đúng quy định.
*Theo Sở xây dựng TP.HCM*
- 21/07/2010 07:39 -
[Diện tích căn hộ nhà chung cư](/index.php?option=com_content&view=article&id=83:din-tich-cn-h-nha-chung-c-&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 21/07/2010 05:17 -
[Xây dựng tấng lửng](/index.php?option=com_content&view=article&id=82:xay-dng-tng-lng&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 21/07/2010 05:05 -
[Xây dựng lại nhà tạm](/index.php?option=com_content&view=article&id=81:xay-dng-li-nha-tm&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 21/07/2010 04:55 -
[Diện tích xây nhà khác so với giấy phép xây dựng](/index.php?option=com_content&view=article&id=80:din-tich-xay-nha-khac-so-vi-giy-phep-xay-dng&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 21/07/2010 04:45 -
[Đối tượng thuê mua nhà ở xã hội](/index.php?option=com_content&view=article&id=79:i-tng-thue-mua-nha-xa-hi-&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 21/07/2010 04:20 -
[Hủy giấy phép ủy quyền quản lý nhà](/index.php?option=com_content&view=article&id=77:hy-giy-phep-y-quyn-qun-ly-nha&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 20/07/2010 08:52 -
[CO, CQ của vật lệu](/index.php?option=com_content&view=article&id=76:co-cq-ca-vt-lu&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 25/06/2010 04:08 -
[Vực năng lượng cho tầng hầm](/index.php?option=com_content&view=article&id=53:vc-nng-lng-cho-tng-hm&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 25/06/2010 04:05 -
[Xác nhận hồ sơ bản vẽ](/index.php?option=com_content&view=article&id=52:xac-nhn-h-s-bn-v&catid=35:hi-ap&Itemid=13)
- 25/06/2010 04:02 -
[Nhà sở hữu chung: Được chia, bán ra sao?](/index.php?option=com_content&view=article&id=51:nha-s-hu-chung-c-chia-ban-ra-sao&catid=35:hi-ap&Itemid=13)

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Vary: Accept-Encoding

P3P: CP="NOI ADM DEV PSAi COM NAV OUR OTRo STP IND DEM"


text:
Lưu video
Bạn phải đăng nhập để sử dụng chức năng này. Xin vui lòng Đăng nhập tại đây!
Lựa chọn các vi phạm
Link hỏng
Video không đúng nội dung, spam, gây hiểu nhầm
Video phản cảm, đồi trụy, kích động bạo lực
Bản quyền video
Khác

Content-Type: text/html

Accept-Ranges: bytes

Server: SERVER


text:
1.
Sông Đào
2.
Cụ Hậu
Đỗ
Đình Tuân
Đúng là làng tôi nằm
ngay cạnh một con Sông Đào. Các ông già bà cả trong làng
thường vẫn kể về sự tích con sông này là do quân lính
nhà Mạc đâo. Vua Mạc định đóng đô ở vùng núi thuộc
Bình Giang-Phả Lại bây giờ, mới cho quân lính đào con sông
này, cắt ngang qua cánh đồng, từ sông Kinh Thày vào, làm con
đường thủy chuyển kinh đô từ Cổ Trai (Dương kinh) lên.
Nhà vua lệnh cho quân lính phải đào xong ngay trong một đêm.
Nhưng mới đào được đến nửa chừng thì có một vị thần
núi hóa thành một con gà trống cất tiếng gáy báo sáng. Quân
lính tưởng là trời sáng thật nên cũng nghỉ không đào nữa.
Con Sông Đào thành một con sông cụt. Ngọn nó lửng lơ ở
giữa cánh đồng mà việc xây dựng kinh đô của nhà Mạc
ở vùng này cũng bị hủy bỏ. Nhưng ở đây vẫn còn dấu
tích của thành nhà Mạc ở Phả Lại. Gần thành nhà Mạc
còn có một cái ao cạn khá to gọi là Đấu Đong. Không phải
để đong thóc, đong gạo mà là để đong quân lính. Đặc
biệt, còn cả một phòng tuyến bằng lũy đất nối dài đến
hàng mấy cây số, vẫn gọi là Bờ Hào. Ngọn con Sông Đào
có cái tên rất hình tượng: Đuôi Nheo. Cái tên này đã làm
tôi luôn nghĩ con Sông Đào chính là một con cá nheo khổng
lồ, đầu nó rúc vào sông Kinh Thày còn đuôi nó thì ve vẩy
quẫy ở giữa cánh đồng. Mà cái Đuôi Nheo ấy đang quẫy
thật. Bởi nó nối liền với đầu của ba dòng suối chảy
từ Chùa Sùng về, từ Càng Cua ra và từ Lễ Kễ xuống. Ba
con suối ấy vòng vèo uốn lượn như ba dải lụa mềm vắt
vẻo qua cánh đồng mà nối với Đuôi Nheo.
Đuôi Nheo chính là ngọn
sông Đào làng tôi. Không biết có phải vì thế không, mà
người làng tôi những lúc ru con hay những khi làm cỏ trên
đồng thường hay hát cái khúc hát này:
Muốn tắm
mát lên ngọn sông Đào
Muốn ăn sim chín
thì vào rừng xanh
Hai tay vít lấy hai
cành
Quả chín thì vặt,
quả xanh thì đừng
Ngày chúng tôi còn bé,
hàng năm, cứ đến mùa mưa rào là nước rừng theo các dòng
suối ấy mà đổ vào Sông Đào. Nước con Sông Đào lại dâng
lên cuồn cuộn chảy đổ ra sông Cái. Các loài thủy sinh,
nhất là giống cá chép lại từ ngoài sông Cái được dịp
ngược nước vào trong đồng tìm bãi đẻ. Đó là mùa người
làng tôi thường rủ nhau đi úp cá giả. Toàn được cá thật
thôi nhưng lại vẫn gọi là cá giả. Bởi ở mùa sinh nở,
bao nhiêu tuyết vị thơm ngon béo ngọt của con cái thì dồn
vào trứng, con đực thì dồn vào tinh cả, nên cá gầy ăn
nhạt nhẽo không ngon. Gọi "cá giả" là vì thế. Giống cá
đẻ thường thích chọn những ruộng trũng, hoặc bãi cỏ
ven sông. Con cái lao lên đấy, chạy vòng tròn quẫy đạp rồi
đẻ trứng. Những con đực cũng bám đuôi theo, hễ thấy con
cái đẻ trứng thì lập tức chúng cũng phun tinh dịch vào.
Làng tôi có ông Lý Tín
quanh năm kéo vó bè và hay sờ mò cá mú đêm hôm nên rất
thạo về cá. Tôi phải gọi "ông Lý Tín" bằng bác, vì là
anh em thúc bá với bố tôi và là bác trưởng tộc dòng họ
Đỗ nhà tôi ở đời thứ 6. Ngày ấy, chúng tôi chưa biết
được tên tục của bác, chỉ biết "Tín" là tên cô con gái
cả, mà tôi vẫn gọi là chị, còn "Lý" thì bố tôi bảo chỉ
là một chức "Lý mua" chứ không phải "Lý làm". Sau cách mạng
tháng Tám, cũng như nhiều làng khác, làng tôi không còn "Tục
hội đình", "Tục giỗ hậu" và "Tục bán chức" nữa. Nhưng
những ai đã làm, đã mua, tức là đã thành danh thì người
làng gọi quen rồi không thay đổi được nữa: ông Lý Tín,
ông Đội Nhân, ông Lý Khang, ông Hội Tùng, ông Hội Mậu,
ông Cai Viêm, ông Lý Vỵ, ông Tiên Phác, ông Ký Đính, ông
Trưởng bạ Thọ, ông Trương Hương, ông Nho Mại...
Bác Lý Tín nhà tôi,
có dáng người cao cao, cái đường ngôi cân ở giữa và một
mái tóc mượt luôn được vuốt ngược về phía sau, trông
khá ấn tượng. Chúng tôi thường thấy bác vận một bộ
quân áo nâu đã bạc mầu nắng gió. Ống quần thường cộc
chỉ chấm đến đầu gối. Ống tay cũng cắt cộc vừa chấm
đến khuỷu tay. Những lúc đi cày ,đi bừa bác hay đội nón
gủ và có cái dáng đi rất lững thững. Nhưng những lúc đi
úp cá thì khác, bác thường để đầu trần hoặc chỉ đội
một cái nón mê rất bé. Vì đã thông thạo những nơi cá
hay đến đẻ nên bác thường đi "úp lảnh", nghĩa là đi riêng
một mình chứ không "quần tam tụ ngũ" như dân nghiệp dư.
Bác cũng không úp bằng nơm mà úp bằng một cái dập. Dập
là một công cụ úp cá trông giống như một cái "vó tôm".
Nó gồm có hai cái gọng tre và một vuông lưới gai được
nối vào bốn chân gọng tre bằng những đường riềm sợi
gai rất chắc. Úp bằng dập có cái diện tích úp lớn hơn
nơm, nhưng vì mắt lưới thoáng nên lại nhẹ hơn nơm. Bác
thường nép mình dưới một bóng tre, hay ngồi thu mình trên
bờ, chăm chú theo dõi những đường cá chạy, y như một con
thú rình mồi. Chỉ khi nào đàn cá cắn đuôi nhau đã thu vào
thành một vòng tròn nhỏ và con cá cái ở giữa bắt đầu
quẫy đẻ bác mới giương dập lên úp gọn. Có lần một
mẻ dập của bác đã tóm gọn được cả một đàn cá có
đến 12 con và cứ to đều như hòn gạch chỉ. Bác lễ mễ
ôm cái bọc cá ấy về nhà trước sự trố mắt ngạc nhiên
và thán phục của những người chứng kiến...
Bác Lý Tín có hai bà
vợ. Bà vợ cả là kết quả của một mối tình đầu mãnh
liệt. Hai người phaỉ lòng nhau, nhưng gia đình nhà gái không
chịu gả cho bác vì chê nhà bác nghèo, mà lại đem ép gả
cho người làng khác. Không chịu mất nhân ngãi bác hẹn với
nhân tình cứ để đúng đến đêm hôm cưới thì trốn đi.
Âu cũng là duyên trời, ngay tối hôm cưới, khi người chồng
bé con còn đang vòi ngủ với mẹ, thì "cô dâu" trốn được
ra điểm hẹn và hai người rủ nhau đi biệt. Làng xóm lại
ồn lên về một câu chuyện tình vừa ly kỳ vừa sốt dẻo.
Người ta bàn luận, khen chê, phỏng đoán... nhưng cũng là
để cho vui miệng thế thôi chứ ảnh hưởng gì? Mãi đền
khi câu chuyện tình kia đã nguội và những người "rỗi hơi"
cũng đã thấy mỏi mồm thì đôi "vợ chồng trẻ" mới dẫn
nhau về. Lúc này thì bụng "cô dâu" đã lùm lùm, ván đã đóng
thuyền và thuyền đã có lái, một tay lái vững vàng, chắc
khỏe. Bấy giờ thì "nhà giai" bên "chồng cũ" chỉ còn cách
thuận tình cho nhà gái giả lễ. Nhưng bác cả này chỉ sinh
được ba cô con gái: Tín, Ái, Phiếm. Bác càng ngày càng khát
con trai. Giữa nạn đói năm 1945, cô Son-em gái bác, một lần
ra chợ Bến, thấy một bà mẹ đói muốn cho con đi, cô Son
đã xin về cho anh chị mình nuôi. Vì xin ở chợ Bến nên cũng
đặt tên luôn là Bến và cái tên đầy đủ của người nghĩa
tử trưởng tộc này là Đỗ Đình Bến.
Về sau, trong làng lại
có một bà góa chồng mà mới sinh được một mụn con trai,
đặt tên là Chấp. Người ta cũng đang cần chỗ dựa mà bác
cũng đang cần một người vợ biết đẻ con trai. Bác tìm
đến và cả hai bên đều thuận tình vui vẻ. Không ngờ cái
mối tình "rổ rá cạp lại" này lại sinh thêm cho bác đúng
ba người con trai nữa: Sĩ, Cam, Tý.
Nhưng khi lũ rừng về,
nước sông Cái lên to, thì nước lại chảy ngược con sông
Đào mà vào trong đồng. Người làng tôi lại phải hò nhau
ra lấp cống để ngăn nước sông Cái không cho chảy vào đồng.
Qua mùa lũ lại phải đào lên tháo cống ra để lấy nước
vào đổ ải cấy chiêm. Không rõ con đê được đắp lên
từ bao giờ nhưng cái cống Kỳ Đặc nối sông Đào ra sông
Cái thì có ghi niên đại xây dựng là năm 1922. Năm nào cũng
thế cứ phải một lần lấp xuống, lại một lần đào lên
tốn khá nhiều công sức.
Nhưng cứ đến mùa lũ
sông Kinh Thày thì bắt buộc phải lấp, không lấp thì cả
làng, cả huyện sẽ ngập trong nước lũ. Bởi con sông Kinh
Thày có đến bốn nguồn cung cấp nước: sông Đuống, sông
Cầu, sông Thương và sông Lục Nam. Cho nên cứ sau một trận
mưa nguồn vài hôm là nước sông Kinh Thày lại dâng lên. Dòng
nước đục ngầu cuồn cuộn chảy, và cuốn theo nó cơ man
nào là củi rác ở trên rừng về. Những cành cây củi rác
từ trên rừng núi Thái Nguyên theo sông Cầu mà đổ vào sông
Lục Đầu. Những cành cây củi rác trên núi rừng Yên Thế
theo dòng sông Thương cũng đổ vào sông Lục Đầu. Những
cành cây củi rác từ vùng núi Chàng, Chũ theo sông Lục Nam
cũng lại đổ vào sông Lục Đầu. Sông Lục Đầu gom chúng
lại rồi đưa chúng về xuôi. Nhưng đến đoạn hợp lưu với
con sông Đuống thì bị ngọn nước của dòng sông Đuống
này đánh tạt sườn, đùn phần lớn củi rác ở sông Lục
Đầu vào sông Kinh Thày. Con sông Kinh Thày thành một dòng sông
chở đầy củi rác. Dân hai ven bờ cứ thấy lũ đem củi về
thì lại đua nhau ra kéo củi về đun, và họ cũng đặt tên
luôn cho con sông này là dòng Sông Củi . Có lẽ đây mới chính
là cái tên khai sinh của dòng sông . Rồi từ tên Sông Củi,
các nhà nho mới chuyển nó thành tên chữ: Sài Giang: sài là
củi mà giang cũng là sông. Sau này Sài Giang lại được thay
hình đổi dạng một lần nữa mà thành ra Kinh Thày: "thày"
vẫn là củi mà "kinh" cũng chỉ là một dòng kênh, tức là
sông. Cũng giống như Sài Sơn được gọi là Núi Thày, rồi
từ Núi Thày mà có tên Chùa Thày vậy...
Từ khi cống Kỳ Đặc
bị lấp, nước sông Đào không có đường thoát ra sông Cái
nữa. Chúng bị ứ lại và dìm làng tôi và hàng loạt các
làng khác suốt một vùng trong đê của huyện Chí Linh vào
mùa úng ngập. Cả cánh đồng dưới làng tôi bị ngập nước
trắng băng, chỉ còn thấy nổi lên lác đác những gò đống:
đống Cao, đống Mả Dậm, đống Quán Giáo, đống Cổng Chợ,
đống Gốc Đề, đống Gốc Cậy, trại Phù Trang...Theo các
bờ ruộng, giống cỏ nùng, cỏ môi ngoi lên nhanh chóng. Còn
dưới chân ruộng thì tha hồ cho các loài rong rêu tự do mọc:
rong đuôi chó, rong vẩy ốc, rau vậy, trang trang, súng...Vụ
mùa, cánh đồng dưới làng tôi không cấy lúa được. Nó
thành nơi thả trâu, đánh dậm, đánh sẻo và thả lưới bén...
Nhưng không hiểu là
do lấy chồng muộn hay sinh phải giờ "độc đinh cô quả"
mà cụ Hậu làng tôi không sinh nở được. Bao nhiêu của nả
cụ vun vào xây dựng cho con chồng, rồi xây dựng cho con nuôi.
Cụ còn mua Hậu làng và xây trước cho mình một khu lăng mộ
trên đống Mả Bà. Đây là một khu lăng mộ xây dựng toàn
bắng đá xanh: kiểu dáng rất thanh thoát mà vẫn bề thế,
khá bình dị mà vẫn hoành tráng. Giữa khu lăng là hai ngôi
mộ nằm song song của hai ông bà. Phía đầu lăng có một am
đá nhỏ. Phía chân lăng để một lối đi có bậc lên xuống.
Xung quanh lăng được quây dựng bằng một hàng lan can đá.
Không thấy có dựng bia tạc tượng cũng không thấy có bất
kỳ một ý định phô trương nào trong khu lăng mộ này.
Nhưng ngay khi giặc vừa
rút đi khỏi khu nhà ngói giữa làng tôi thì lập tức một
đơn vị bộ đội được cử về phá sập. Người ta chỉ
để lại cho làng năm gian nhà ngói tuy không dỡ mái nhưng
vẫn phá tường. Ngược lại ngôi nhà hai tầng chỉ đánh
sập được tấng, được mái nhưng lại không đánh sập được
tường quây. Ngoài ra các khu khác đều thành những đống
gạch vụn. Sau đó người làng tôi đi nhặt nhạnh những viên
gạch lành còn sót lại xếp quây tạm tường bao và dùng ngôi
nhà ngói năm gian này làm "Trụ sở", làm "Nhà văn hóa" của
làng trong suốt một thời gian dài, qua kháng chiến chống Pháp,
rồi hòa bình lập lại, mãi đến cải cách ruộng đất đem
chia quả thực cho nông dân nó mới bị phá dỡ hoàn toàn.
Bước vào thời tao loạn,
những con đường làng tôi, cũng không còn được tu bổ hàng
năm như trước nữa. Nước ngập, rồi trâu bò đi lại nhiều,
nó cuốc phá ra, lở xuống sông, xuống ao hết cả. Làng tôi
bước vào thời kỳ "Trăm cái tội không bằng cái lội làng
Riêng". Nhưng không thể lội bộ mà gánh gồng chuyên chở
mãi được. Người làng tôi chuyển sang đan thuyền, đan mủng
để "vận tải thủy", biến cái "khó" thành cái "thuận". Hàng
năm cứ đến mùa nước úng, người làng tôi lại thi nhau
đan thuyền hoặc sắn lại thuyền. Việc đan thuyền không
nhẹ nhàng như đan rổ, đan rá nên phải có một "tốp thợ"
mới làm được. Vì nan thuyền to, dài và cứng nên sau khi
đưa chúng vào "lóng" còn phải gõ, sảm cho chúng thật khít
vào nhau. Khi đã đan xong mê thuyền, lại phải chọn một nơi
đất cứng, đào lấy một cái khuôn giống như cái thuyền
thật, đặt mê thuyền vào rồi dùng chân dận, vồ đập,
đòn thúc, sao cho mê thuyền ăn thật khít vào khuôn đất.
Khi ấy người ta mới cạp thuyền. Nhưng thuyền cạp xong cũng
chưa thể hạ thủy ngay được, còn một khâu quan trọng nữa:
sắn thuyền. Sắn thuyền tức là dùng một loại vật liệu
đặc biệt chát kín những kẽ nan để chống thấm nước.
Ở vùng tôi có một
loại vỏ cây chuyên dùng vào việc sắn thuyền và người
ta cũng gọi luôn cây đó là cây sắn thuyền. Làng tôi không
sẵn loại cây này nên thường phải đi chợ Thiên, chợ Ngái
mua về: băm nhỏ ra, cho vào cối đá đại, dùng chày dài đứng
giã tung tơi ra như ruốc, đổ loại bột này vào lòng thuyền,
dùng một loại đòn tre, có dập mềm đầu đi một chút, rồi
cứ thế mà thúc, mà chà đi xát lại cho bột vỏ sắn thuyền
nhét kín vào các kẽ nan. Chất nhựa trong vỏ cây sẽ làm
cho loại bột này tự kết dính lại, ngăn cho nước không
ngấm được lên lòng thuyền nữa. Nhưng thực ra nó cũng chỉ
làm chậm quá trình ngấm nước lại thôi, cho nên cái thuyền
nào người ta cũng vẫn phải để chừa ra một khoang nhỏ
gần sạp lái làm tầu tát nước. Hễ nước vào nhiều thì
lại phải dùng gầu, dùng gáo múc tát nước ra.
Tôi biết được cây
sắn thuyền là nhờ ở vườn sau nhà cụ Hội Thỉnh, ngay
phía trước nhà tôi có một cây sắn thuyền to lắm. Khoát
của nó chắc phải già một gang tay. Đoạn thân đứng thẳng,
từ gốc đến chỗ phân chi, phân nhánh phải cao ngót ba mét.
Hàng năm tôi vẫn thấy nhà ông cụ cho bóc vỏ một lần.
Nhưng chỉ một thời gian sau vỏ mới lại mọc ra che kín cái
thân gỗ.Tán lá cây sắn thuyền khá thon gọn. Màu lá cây
sắn thuyền không xanh biếc, xanh đậm mà ngả màu nhung bạc
như có một lớp sương khói mỏng láng ngoài. Quả cây sắn
thuyền khi chín giống như quả mồng tơi nhưng tròn hơn. Nó
có vị chua chua ngòn ngọt mà bọn trẻ chúng tôi rất lấy
làm khoái khẩu. Nhưng thèm là thèm vậy thôi, chứ vườn nhà
ông cụ rào kín, nhà lại có chó. Nhất là cái thằng Phả,
cháu nội của ông cụ, kém tôi vài tuổi, thỉnh thoảng lại
tụt quần ôm áo, lon ton chạy ra gốc sắn thuyền, chìa cái
mông trắng hếu của nó ra mà ị. Con chó quen rồi cũng lập
tức chạy theo và nó ị đến đâu thì con chó cũng "tiêu thụ"
ngay đến đó. Thành thử, nhiều khi đứng ngoài dậu, trông
thấy những quả sắn thuyền rơi lấp lánh trên lá, trên cỏ
mà chúng tôi vẫn không dám xé dậu chui vào bởi nhỡ ra...thì
sao...?
Chỉ có cây duối ở
góc vườn nhà ông cụ, ngay trước cổng nhà tôi, là nằm
ngoài hàng rào và không ai giữ cả. Cây duối này cũng to.
Gốc chả kém gì cây sắn thuyền nhưng giống duối không cao
cây như sắn thuyền. Lá duối mép có răng cưa, mặt trên xanh
biếc và nhẵn, mặt dưới xanh nhạt và nháp. Chúng tôi thường
lấy lá duối, gấp mặt nhẵn vào, dùng mặt nháp để đánh
trắng răng, làm đỏm. Cây duối này rất sai quả và quả
chín rất rộ. Nhiều khi đến bất ngờ. Chiều hôm trước
chưa thấy gì, thế mà chỉ sau một đêm, sớm hôm sau trời
hửng nắng, nhìn lên cây đã thấy vàng mọng những quả là
quả. Cứ như những chùm vàng ,chuỗi ngọc treo gắn thấp
thoáng ẩn hiện khắp vòm lá xanh. Quả duối to như hạt ngô,
khi chin ngả mầu vàng, mọng nước trông rất là ngon mắt,
nhưng ăn thì chỉ nhan nhát ngọt không mấy thú vị. Nhất
là sau những trận mưa, quả duối trông càng mọng, càng to
thì ăn lại càng nhạt. Nhưng mùa nào thứ ấy, có thứ hoa
quả gì mà chúng tôi không vơ vào miệng: duối, sung, vú bò,
phèn đen, trà vó, rút rế...
Cơ ngơi của cụ Hội
Thỉnh tuy chưa có nhà ngói cây mít nhưng đã có sân gạch
tường hoa và ngôi nhà năm gian bằng gỗ xoan rất đẹp. Chính
giữa vườn trước sân, có một khóm mẫu đơn hoa trắng,
to như cái đống rạ lùn. Đến mùa hoa nở, trông cứ trắng
đều như bát úp, thỉnh thoảng lại thấy dập dờn những
cánh bướm, to như cái bàn tay, màu sắc sặc sỡ, bay dạo
quanh kiếm mật. Bên cạnh khóm mẫu đơn là một cái bể chứa
nước. Xung quanh bể có trồng mấy cây cau, vừa tạo cảnh
vườn quê vừa làm những cái phễu để hứng nước mưa.
Hết vườn trước là đến ao trong, rồi đến ao ngoài (vì
nó nằm ngoài bờ tre, giáp với cánh đồng bãi nên gọi là
ao ngoài). Bên bờ ao trong, mép vườn trước, có một cây hồng,
nhưng không mấy khi trông thấy quả. Chúng tôi để mắt nhiều
hơn đến cái cây ổi Tầu đã đổ ngả xuống ao, một phần
cành lá của nó đã nhúng xuống cả mặt nước.
Cụ Hội Thỉnh thuộc
lớp người cùng thế hệ với ông nội tôi. Nghe đâu, ông
nội tôi trước đây đã từng dạm hỏi đính ước với chị
gái cụ hội Thỉnh: bà Nghiêm Thị Cách. Nhưng chưa kịp cưới
xin gì thì bà Cách đã mất sớm. Sau này khi biên soạn lại
gia phả của dòng họ, tôi vẫn thấy ở một bản sao chép
lại trong cuốn vở học trò của chi hai (chi nhà tôi) có tên
bà Nghiêm Thị cách. Có lẽ vì thế mà khi bố tôi đến tuổi
lấy vợ, ông nội tôi muốn nối lại nghĩa cũ tình xưa để
đi lại cho thêm gần gặn, mới định hỏi cô Nghiêm Thị
Giảng, con gái cụ Hội Thỉnh cho bố tôi. Nhưng cụ Hội Thỉnh
không chấp nhận với lý do: "Còn có họ, không lấy được!".
Thế là cô Giảng phải đi lấy chồng người làng Gốm, sau
khi sinh được một người con trai thì lại mất vì bệnh hậu
sản. Bố tôi sau này lấy mẹ tôi người bên làng Ninh xá.
Có sinh nở vài lần, nhưng nuôi được có mỗi mình tôi rồi
cũng mất vì bệnh hậu sản. Số phận của hai người phụ
nữ này cũng na ná giống nhau. Đó là lý do mà về sau này
bố tôi thường hay than thở với những người bạn cày: "Ấy
cũng tại cái số tôi nó thế. Lấy bà nào thì bà ấy cũng
chê mình mà bỏ mình đi!".
Ông Hội Thỉnh là người
cáu bẳn và cố chấp. Cái giọng nói của ông cụ vừa dè
dè vừa lảu nhảu gắt gỏng rất khó nghe. Không mấy ngày
mà hàng xóm không thấy tiếng ông cụ quát tháo gắt gỏng
ở bên nhà. Ngày tôi còn bé, tôi cũng gặp đôi lần ông cụ
sang nhà tôi chơi. Nhưng hơi tý là ông cụ cũng mắng mỏ hoạnh
họe rất to tiếng với tôi, làm tôi chẳng mấy có cảm tình
với cái "lão già này". Nhưng sau đó thì ông cụ xuống sức
nhanh chóng. Tôi không còn thấy ông cụ sang nhà tôi chơi nữa.
Nhưng thỉnh thoảng vẫn còn nghe thấy tiếng những cơn ho
kéo dài của ông cụ. Tiếng ho cứ ngày càng nhỏ dần. Rồi
ít tháng sau, ông cụ mất vì bệnh ho lao.
Cụ bà Hội Thỉnh ngược
lại rất ít tiếng, miệng luôn bỏm bẻm nhai trầu, nhưng
nói câu nào nghe cũng vắt vẻo, khoảnh khoái giọng bề trên
lắm. Cho nên cũng ít người gần gặn. Được cái bà cụ
ăn mặc khá tươm tất, chỉnh tề: cái váy thâm đất, cái
áo cánh nâu, cái khăn mỏ quạ, lúc nào cũng lành lặn sạch
sẽ, chứ không lôi thôi cũ kỹ như bà cụ Chùa, bà cụ Chuột
làng tôi. Bà cụ sống mãi đến thời cải cách ruộng đất,
bị nông truy bức đấu tố, không chịu nổi, một đêm bà
cụ trốn nhà ra một cái chuôm giữa đồng trẫm mình chết.
Sáng hôm sau có người làng phát hiện ra, vớt xác cụ lên
thì cua đã cắp nát tai, nát mắt bà cụ rồi!
Nhà ông cụ có cả thẩy
sáu người con: Thỉnh, Chư, Giảng, Đọc, Mưu, Nghệ. Trong
đó có ông Thỉnh, ông Chư là con trai. Ông Chư biết nói, đi
tham gia cách mạng từ ngày còn "bóng tối", mất ở xa, không
thấy trở về làng. Ông Thỉnh là cả thì lại bị câm. Tuy
không nói được nhưng ông Thỉnh tỏ ra rất khôn và làm thợ
mộc giỏi nhất làng tôi. Khi giao tiếp với mọi người ông
ta chỉ "a, á...á, á...", "ự, ự...ự ự..." và dùng tay ra
hiệu chỉ trỏ, dùng cổ gật gật, lắc lắc, cộng thêm với
nét mặt nữa, để biểu hiện ý mình. Bọn trẻ chúng tôi
không hiểu được ngôn ngữ của ông Thỉnh. Nói đúng ra,
chúng tôi chỉ hiểu được vài từ rất bản năng và phổ
biến. Chẳng hạn để chỉ đàn bà, con gái hoặc cái của
đàn bà con gái mọi người thường ấn đầu ngón trỏ vào
ngón giữa rồi khuỳnh ngón ra để làm biểu tượng. Ông Thỉnh
làm đơn giản hơn, chỉ bấm đầu ngón trỏ vào đầu ngón
cái tạo ra một vòng tròn để làm biểu tượng thôi. Còn
biểu tượng chỉ đàn ông, con trai hoặc cái của đàn ông,
con trai thì cũng như mọi người: đó là một ngón tay trỏ.
Ông Thỉnh rất hay dùng cái biểu tượng này để trêu đùa
chúng tôi. Hễ thấy chúng tôi đâu là ông ấy lại lấy cái
ngón trỏ, xỏ xỏ vào cái vòng tròn, hất hàm hỏi: " Đã
muốn lấy vợ chưa?". Chúng tôi lắc đầu "chưa, chưa" là
ông ta lại cười và lắc đầu không thừa nhận "Các cậu
đếch trung thực!"...Ông Thỉnh cũng có vợ, có con đàng hoàng.
Vợ ông Thỉnh là một người phụ nữ cũng khá gái và tính
tình rất điềm đạm. Nghe bà ấy kể lại thì ông Thỉnh
cũng là người khá nóng tính. Cái gì không vừa ý là cũng
gắt nhặng lên, có khi còn đấm đá túi bụi rồi dùng tay
hẩy hẩy đuổi cút vợ đi. Những lúc như thế, bà Thỉnh
chỉ lẳng lặng chấp hành, giả vờ đi chơi bên hàng xóm.
Đợi khi ông ấy đi làm thì lại mò về lo toan việc nhà,
chứ chấp gì với cái ông câm.

markdown:
|
|Chim
Việt Cành Nam
[
|
|Lan
man chuyện làng tôi
|
|1.
Sông Đào
|
|Tôi
sinh ra ở một làng nhỏ ven sông Kinh Thày mà dân cả vùng
tôi vẫn quen gọi là sông Cái. Ngày nay, làng tôi mang một
cái tên là làng Thông Lộc (Cổ Thành, Chí Linh, Hải Dương).
Cái tên này cũng là do mấy ông cán bộ địa phương hồi
sau cách mạng tháng Tám (1945) đặt ra thôi, chứ trước kia,
làng tôi vốn tên là Cổ Châu Hạ xã, thuộc tổng Cổ Châu,
huyện Chí Linh, phủ Nam Sách, tỉnh Hải Dương. Nhưng cửa
miệng thì người đời vẫn gọi làng tôi là Hạ thôn hoặc
làng Riêng. Hạ thôn thì chỉ là cách rút gọn của Cổ Châu
hạ xã, còn làng Riêng mới là cái tên gắn liền với lịch
sử hình thành ra làng. Vốn dĩ trước đây làng tôi và làng
Dâu chỉ là một làng có cái tên chữ là Cổ Châu xã. Nhưng
rồi về sau do phe cánh hay anh em dòng tộc mâu thuẫn nhau gì
đó mà một số người mới bỏ làng ra lập trại ở riêng.
Không những ở riêng mà họ còn đòi lập làng riêng, đòi
có triện đồng lý trưởng riêng. Không rõ cuộc đấu tranh
ấy kéo dài bao lâu nhưng cuối cùng người làng tôi cũng đạt
được mục tiêu. Họ còn chiếm được cả cái chợ và cái
đền thờ bà Công chúa Trần triều vốn là người mở bến,
lập chợ, chiêu dân lập ra cái làng Cổ châu này. Cái tên
làng Riêng gốc tích là như thế. Nhưng còn cái tên làng Thông
Lộc đặt ra sau này thì không thấy có một căn cứ gì. Làng
tôi đâu có rừng thông, cũng chẳng có lấy một cây thông
nào cả. Vì vậy mà "Thông Lộc" là gì thì tôi cũng chịu
không sao giải thích được. Thời còn sống ma ông bố tôi,
trong những lúc giải lao chuyện gẫu giữa buổi cày, buổi
gặt, đôi khi ông cụ cũng có giải thích một cách hài hước
rằng "Làng mình ở cạnh con Sông Đào, nên có bao nhiêu "lộc"
thì nó "thông" đi cả, vì thế mới gọi là làng "Thông Lộc"?
Đúng là làng tôi nằm ngay cạnh một con Sông Đào. Các ông già bà cả trong làng thường vẫn kể về sự tích con sông này là do quân lính nhà Mạc đâo. Vua Mạc định đóng đô ở vùng núi thuộc Bình Giang-Phả Lại bây giờ, mới cho quân lính đào con sông này, cắt ngang qua cánh đồng, từ sông Kinh Thày vào, làm con đường thủy chuyển kinh đô từ Cổ Trai (Dương kinh) lên. Nhà vua lệnh cho quân lính phải đào xong ngay trong một đêm. Nhưng mới đào được đến nửa chừng thì có một vị thần núi hóa thành một con gà trống cất tiếng gáy báo sáng. Quân lính tưởng là trời sáng thật nên cũng nghỉ không đào nữa. Con Sông Đào thành một con sông cụt. Ngọn nó lửng lơ ở giữa cánh đồng mà việc xây dựng kinh đô của nhà Mạc ở vùng này cũng bị hủy bỏ. Nhưng ở đây vẫn còn dấu tích của thành nhà Mạc ở Phả Lại. Gần thành nhà Mạc còn có một cái ao cạn khá to gọi là Đấu Đong. Không phải để đong thóc, đong gạo mà là để đong quân lính. Đặc biệt, còn cả một phòng tuyến bằng lũy đất nối dài đến hàng mấy cây số, vẫn gọi là Bờ Hào. Ngọn con Sông Đào có cái tên rất hình tượng: Đuôi Nheo. Cái tên này đã làm tôi luôn nghĩ con Sông Đào chính là một con cá nheo khổng lồ, đầu nó rúc vào sông Kinh Thày còn đuôi nó thì ve vẩy quẫy ở giữa cánh đồng. Mà cái Đuôi Nheo ấy đang quẫy thật. Bởi nó nối liền với đầu của ba dòng suối chảy từ Chùa Sùng về, từ Càng Cua ra và từ Lễ Kễ xuống. Ba con suối ấy vòng vèo uốn lượn như ba dải lụa mềm vắt vẻo qua cánh đồng mà nối với Đuôi Nheo.
Đuôi Nheo chính là ngọn sông Đào làng tôi. Không biết có phải vì thế không, mà người làng tôi những lúc ru con hay những khi làm cỏ trên đồng thường hay hát cái khúc hát này:
Cùng một lời hát ấy thôi, khi hát ru thì nghe rất thiết tha nhắn nhủ, mà khi hát vui trên đồng nghe lại ngân nga, bay bổng, cứ như muốn khoe khoang cùng trời đất vậy. Tuổi thơ tôi đã từng được ru trong câu hát ấy và tôi cũng cứ đinh ninh rằng câu hát ấy là do chính người làng tôi làm ra, mặc dù cho đến tận bây giờ tôi vẫn chẳng có lấy một bằng cứ nào để chứng minh cho điều ấy cả.
Ngày chúng tôi còn bé, hàng năm, cứ đến mùa mưa rào là nước rừng theo các dòng suối ấy mà đổ vào Sông Đào. Nước con Sông Đào lại dâng lên cuồn cuộn chảy đổ ra sông Cái. Các loài thủy sinh, nhất là giống cá chép lại từ ngoài sông Cái được dịp ngược nước vào trong đồng tìm bãi đẻ. Đó là mùa người làng tôi thường rủ nhau đi úp cá giả. Toàn được cá thật thôi nhưng lại vẫn gọi là cá giả. Bởi ở mùa sinh nở, bao nhiêu tuyết vị thơm ngon béo ngọt của con cái thì dồn vào trứng, con đực thì dồn vào tinh cả, nên cá gầy ăn nhạt nhẽo không ngon. Gọi "cá giả" là vì thế. Giống cá đẻ thường thích chọn những ruộng trũng, hoặc bãi cỏ ven sông. Con cái lao lên đấy, chạy vòng tròn quẫy đạp rồi đẻ trứng. Những con đực cũng bám đuôi theo, hễ thấy con cái đẻ trứng thì lập tức chúng cũng phun tinh dịch vào.
Làng tôi có ông Lý Tín quanh năm kéo vó bè và hay sờ mò cá mú đêm hôm nên rất thạo về cá. Tôi phải gọi "ông Lý Tín" bằng bác, vì là anh em thúc bá với bố tôi và là bác trưởng tộc dòng họ Đỗ nhà tôi ở đời thứ 6. Ngày ấy, chúng tôi chưa biết được tên tục của bác, chỉ biết "Tín" là tên cô con gái cả, mà tôi vẫn gọi là chị, còn "Lý" thì bố tôi bảo chỉ là một chức "Lý mua" chứ không phải "Lý làm". Sau cách mạng tháng Tám, cũng như nhiều làng khác, làng tôi không còn "Tục hội đình", "Tục giỗ hậu" và "Tục bán chức" nữa. Nhưng những ai đã làm, đã mua, tức là đã thành danh thì người làng gọi quen rồi không thay đổi được nữa: ông Lý Tín, ông Đội Nhân, ông Lý Khang, ông Hội Tùng, ông Hội Mậu, ông Cai Viêm, ông Lý Vỵ, ông Tiên Phác, ông Ký Đính, ông Trưởng bạ Thọ, ông Trương Hương, ông Nho Mại...
Bác Lý Tín nhà tôi, có dáng người cao cao, cái đường ngôi cân ở giữa và một mái tóc mượt luôn được vuốt ngược về phía sau, trông khá ấn tượng. Chúng tôi thường thấy bác vận một bộ quân áo nâu đã bạc mầu nắng gió. Ống quần thường cộc chỉ chấm đến đầu gối. Ống tay cũng cắt cộc vừa chấm đến khuỷu tay. Những lúc đi cày ,đi bừa bác hay đội nón gủ và có cái dáng đi rất lững thững. Nhưng những lúc đi úp cá thì khác, bác thường để đầu trần hoặc chỉ đội một cái nón mê rất bé. Vì đã thông thạo những nơi cá hay đến đẻ nên bác thường đi "úp lảnh", nghĩa là đi riêng một mình chứ không "quần tam tụ ngũ" như dân nghiệp dư. Bác cũng không úp bằng nơm mà úp bằng một cái dập. Dập là một công cụ úp cá trông giống như một cái "vó tôm". Nó gồm có hai cái gọng tre và một vuông lưới gai được nối vào bốn chân gọng tre bằng những đường riềm sợi gai rất chắc. Úp bằng dập có cái diện tích úp lớn hơn nơm, nhưng vì mắt lưới thoáng nên lại nhẹ hơn nơm. Bác thường nép mình dưới một bóng tre, hay ngồi thu mình trên bờ, chăm chú theo dõi những đường cá chạy, y như một con thú rình mồi. Chỉ khi nào đàn cá cắn đuôi nhau đã thu vào thành một vòng tròn nhỏ và con cá cái ở giữa bắt đầu quẫy đẻ bác mới giương dập lên úp gọn. Có lần một mẻ dập của bác đã tóm gọn được cả một đàn cá có đến 12 con và cứ to đều như hòn gạch chỉ. Bác lễ mễ ôm cái bọc cá ấy về nhà trước sự trố mắt ngạc nhiên và thán phục của những người chứng kiến...
Bác Lý Tín có hai bà vợ. Bà vợ cả là kết quả của một mối tình đầu mãnh liệt. Hai người phaỉ lòng nhau, nhưng gia đình nhà gái không chịu gả cho bác vì chê nhà bác nghèo, mà lại đem ép gả cho người làng khác. Không chịu mất nhân ngãi bác hẹn với nhân tình cứ để đúng đến đêm hôm cưới thì trốn đi. Âu cũng là duyên trời, ngay tối hôm cưới, khi người chồng bé con còn đang vòi ngủ với mẹ, thì "cô dâu" trốn được ra điểm hẹn và hai người rủ nhau đi biệt. Làng xóm lại ồn lên về một câu chuyện tình vừa ly kỳ vừa sốt dẻo. Người ta bàn luận, khen chê, phỏng đoán... nhưng cũng là để cho vui miệng thế thôi chứ ảnh hưởng gì? Mãi đền khi câu chuyện tình kia đã nguội và những người "rỗi hơi" cũng đã thấy mỏi mồm thì đôi "vợ chồng trẻ" mới dẫn nhau về. Lúc này thì bụng "cô dâu" đã lùm lùm, ván đã đóng thuyền và thuyền đã có lái, một tay lái vững vàng, chắc khỏe. Bấy giờ thì "nhà giai" bên "chồng cũ" chỉ còn cách thuận tình cho nhà gái giả lễ. Nhưng bác cả này chỉ sinh được ba cô con gái: Tín, Ái, Phiếm. Bác càng ngày càng khát con trai. Giữa nạn đói năm 1945, cô Son-em gái bác, một lần ra chợ Bến, thấy một bà mẹ đói muốn cho con đi, cô Son đã xin về cho anh chị mình nuôi. Vì xin ở chợ Bến nên cũng đặt tên luôn là Bến và cái tên đầy đủ của người nghĩa tử trưởng tộc này là Đỗ Đình Bến.
Về sau, trong làng lại có một bà góa chồng mà mới sinh được một mụn con trai, đặt tên là Chấp. Người ta cũng đang cần chỗ dựa mà bác cũng đang cần một người vợ biết đẻ con trai. Bác tìm đến và cả hai bên đều thuận tình vui vẻ. Không ngờ cái mối tình "rổ rá cạp lại" này lại sinh thêm cho bác đúng ba người con trai nữa: Sĩ, Cam, Tý.
Nhưng khi lũ rừng về, nước sông Cái lên to, thì nước lại chảy ngược con sông Đào mà vào trong đồng. Người làng tôi lại phải hò nhau ra lấp cống để ngăn nước sông Cái không cho chảy vào đồng. Qua mùa lũ lại phải đào lên tháo cống ra để lấy nước vào đổ ải cấy chiêm. Không rõ con đê được đắp lên từ bao giờ nhưng cái cống Kỳ Đặc nối sông Đào ra sông Cái thì có ghi niên đại xây dựng là năm 1922. Năm nào cũng thế cứ phải một lần lấp xuống, lại một lần đào lên tốn khá nhiều công sức.
Nhưng cứ đến mùa lũ sông Kinh Thày thì bắt buộc phải lấp, không lấp thì cả làng, cả huyện sẽ ngập trong nước lũ. Bởi con sông Kinh Thày có đến bốn nguồn cung cấp nước: sông Đuống, sông Cầu, sông Thương và sông Lục Nam. Cho nên cứ sau một trận mưa nguồn vài hôm là nước sông Kinh Thày lại dâng lên. Dòng nước đục ngầu cuồn cuộn chảy, và cuốn theo nó cơ man nào là củi rác ở trên rừng về. Những cành cây củi rác từ trên rừng núi Thái Nguyên theo sông Cầu mà đổ vào sông Lục Đầu. Những cành cây củi rác trên núi rừng Yên Thế theo dòng sông Thương cũng đổ vào sông Lục Đầu. Những cành cây củi rác từ vùng núi Chàng, Chũ theo sông Lục Nam cũng lại đổ vào sông Lục Đầu. Sông Lục Đầu gom chúng lại rồi đưa chúng về xuôi. Nhưng đến đoạn hợp lưu với con sông Đuống thì bị ngọn nước của dòng sông Đuống này đánh tạt sườn, đùn phần lớn củi rác ở sông Lục Đầu vào sông Kinh Thày. Con sông Kinh Thày thành một dòng sông chở đầy củi rác. Dân hai ven bờ cứ thấy lũ đem củi về thì lại đua nhau ra kéo củi về đun, và họ cũng đặt tên luôn cho con sông này là dòng Sông Củi . Có lẽ đây mới chính là cái tên khai sinh của dòng sông . Rồi từ tên Sông Củi, các nhà nho mới chuyển nó thành tên chữ: Sài Giang: sài là củi mà giang cũng là sông. Sau này Sài Giang lại được thay hình đổi dạng một lần nữa mà thành ra Kinh Thày: "thày" vẫn là củi mà "kinh" cũng chỉ là một dòng kênh, tức là sông. Cũng giống như Sài Sơn được gọi là Núi Thày, rồi từ Núi Thày mà có tên Chùa Thày vậy...
Từ khi cống Kỳ Đặc bị lấp, nước sông Đào không có đường thoát ra sông Cái nữa. Chúng bị ứ lại và dìm làng tôi và hàng loạt các làng khác suốt một vùng trong đê của huyện Chí Linh vào mùa úng ngập. Cả cánh đồng dưới làng tôi bị ngập nước trắng băng, chỉ còn thấy nổi lên lác đác những gò đống: đống Cao, đống Mả Dậm, đống Quán Giáo, đống Cổng Chợ, đống Gốc Đề, đống Gốc Cậy, trại Phù Trang...Theo các bờ ruộng, giống cỏ nùng, cỏ môi ngoi lên nhanh chóng. Còn dưới chân ruộng thì tha hồ cho các loài rong rêu tự do mọc: rong đuôi chó, rong vẩy ốc, rau vậy, trang trang, súng...Vụ mùa, cánh đồng dưới làng tôi không cấy lúa được. Nó thành nơi thả trâu, đánh dậm, đánh sẻo và thả lưới bén...
|
|2.
Cụ Hậu...
|
|Hồi
đầu kháng chiến, có một lần giặc Pháp đi càn qua làng
tôi. Chúng đóng quân lại một đêm trong khu nhà ngói ở giữa
làng. Đó là khu nhà của cụ Hậu. "Hậu" chỉ là một chức
mua của làng còn tên thật cụ là Đỗ Thị Thang, chị ruột
của ông nội tôi. Nhưng khi tôi lớn lên thì các cụ đã "đi"
cả rồi, nên những chuyện về các cụ tôi chỉ còn được
nghe "hóng hớt" qua những cuộc chuyện trò giữa bố tôi với
các bác, các chú, hoặc với những người bạn cày, bạn thợ.
Qua những câu chuyện nghe "hóng hớt" được ấy, đại khái
tôi hiểu rắng cụ Hậu là một người giầu nhất làng tôi.
Cụ có đến năm mươi mẫu ruộng. Cụ cũng có lấy một đời
chồng, gọi là cụ Nhất (do đỗ đầu một khoa thi hương
nào đó mà có cái danh xưng này). Nghe nói cụ Nhất quê ở
vùng Gia Lộc, cũng là một đấng mày râu "phong tình có hạng".
Cụ đã từng có khá nhiều vợ, nhiều con ở các vùng quê
khác. Thế mà không hiểu sao, đoạn cuối đời cụ lại bén
duyên với "cô Thang" làng tôi và sống ở đấy cho đến trót
đời. Không ai nhớ và kể về câu chuyện tình của họ. Người
ta chỉ kể lại loáng thoáng về cuộc sống cao sang, đài các
của "cặp uyên ương" ấy ở làng tôi thôi: cơm thì toàn những
tám xoan, gạo dự, thổi bằng một loại niêu đất chỉ to
bằng chiếc gáo dừa. Thức ăn mặn thì giò rim, tôm rang, cá
kho...và chúng đều được tẩm ướp, kho rang rất công phu
kỹ lưỡng. Các món canh, món nấu cho đến hoa quả ăn tráng
miệng cũng vậy. Tuy hai ông bà ăn ít thôi nhưng phải thơm
ngon, tinh khiết và hợp khẩu vị. Chẳng hạn: chuối phải
là chuối chín trứng cuốc, hồng phải là thứ hồng chín
đỏ và thật nhừ, đặc biệt là na thì phải chọn những
quả to, chín mềm, để sẵn vào đĩa rồi dùng tăm gẩy hết
mắt đi...Hai ông bà sống trong một ngôi nhà hai tầng duy nhất
và cao nhất làng tôi. Phía sau là một một dinh cơ nhà ngói
cây mít, sân gạch tường hoa của một trong những người
con trai của cụ Nhất: ông Tiên Phác. Đằng trước, phía tay
phải, hướng vuông góc với ngôi nhà hai tầng là bể hứng
nước mưa đủ ăn quanh năm không cạn. Rồi đến năm gian
nhà ngói chạy dài làm chỗ ở cho những người làm thuê.
Kế đến là một khu nhà kho, nhà bếp có nền khá cao, chắc
là để đề phòng những năm nước lớn. Dãy nhà kho nhà bếp
này đối diện với ngôi nhà hai tầng và cách ngôi nhà hai
tấng bằng một cái sân gạch, lát bằng gạch vuông Bát Tràng
rộng mênh mông. Chỉ cách một con đường, và hơi chếch về
phía tây nam khuôn viên này, lại là một cơ ngũ nữa: cũng
nhà ngói cây mít, cũng sân gạch tường hoa, vườn bên ao trước,
mênh mông thoáng đãng. Đó là dinh cơ của nhà ông Ký Đính
con giai nuôi cụ Hậu (nhưng vẫn lấy họ chồng là họ Nguyễn).
Ngôi nhà ông ký Đính tuy chỉ có một tầng nhưng cũng cao
ngất nghểu y như nhà hai tầng. Bởi nó có cái nền rất cao.
Trước cửa nhà để tiền sảnh. Mặt trước tiền sảnh xây
tường hoa, có để ô thoáng. Hai bên xây hai bậc lên xuống
trông giống như hai cái cầu thang vậy.
Nhưng không hiểu là do lấy chồng muộn hay sinh phải giờ "độc đinh cô quả" mà cụ Hậu làng tôi không sinh nở được. Bao nhiêu của nả cụ vun vào xây dựng cho con chồng, rồi xây dựng cho con nuôi. Cụ còn mua Hậu làng và xây trước cho mình một khu lăng mộ trên đống Mả Bà. Đây là một khu lăng mộ xây dựng toàn bắng đá xanh: kiểu dáng rất thanh thoát mà vẫn bề thế, khá bình dị mà vẫn hoành tráng. Giữa khu lăng là hai ngôi mộ nằm song song của hai ông bà. Phía đầu lăng có một am đá nhỏ. Phía chân lăng để một lối đi có bậc lên xuống. Xung quanh lăng được quây dựng bằng một hàng lan can đá. Không thấy có dựng bia tạc tượng cũng không thấy có bất kỳ một ý định phô trương nào trong khu lăng mộ này.
Nhưng ngay khi giặc vừa rút đi khỏi khu nhà ngói giữa làng tôi thì lập tức một đơn vị bộ đội được cử về phá sập. Người ta chỉ để lại cho làng năm gian nhà ngói tuy không dỡ mái nhưng vẫn phá tường. Ngược lại ngôi nhà hai tầng chỉ đánh sập được tấng, được mái nhưng lại không đánh sập được tường quây. Ngoài ra các khu khác đều thành những đống gạch vụn. Sau đó người làng tôi đi nhặt nhạnh những viên gạch lành còn sót lại xếp quây tạm tường bao và dùng ngôi nhà ngói năm gian này làm "Trụ sở", làm "Nhà văn hóa" của làng trong suốt một thời gian dài, qua kháng chiến chống Pháp, rồi hòa bình lập lại, mãi đến cải cách ruộng đất đem chia quả thực cho nông dân nó mới bị phá dỡ hoàn toàn.
Bước vào thời tao loạn, những con đường làng tôi, cũng không còn được tu bổ hàng năm như trước nữa. Nước ngập, rồi trâu bò đi lại nhiều, nó cuốc phá ra, lở xuống sông, xuống ao hết cả. Làng tôi bước vào thời kỳ "Trăm cái tội không bằng cái lội làng Riêng". Nhưng không thể lội bộ mà gánh gồng chuyên chở mãi được. Người làng tôi chuyển sang đan thuyền, đan mủng để "vận tải thủy", biến cái "khó" thành cái "thuận". Hàng năm cứ đến mùa nước úng, người làng tôi lại thi nhau đan thuyền hoặc sắn lại thuyền. Việc đan thuyền không nhẹ nhàng như đan rổ, đan rá nên phải có một "tốp thợ" mới làm được. Vì nan thuyền to, dài và cứng nên sau khi đưa chúng vào "lóng" còn phải gõ, sảm cho chúng thật khít vào nhau. Khi đã đan xong mê thuyền, lại phải chọn một nơi đất cứng, đào lấy một cái khuôn giống như cái thuyền thật, đặt mê thuyền vào rồi dùng chân dận, vồ đập, đòn thúc, sao cho mê thuyền ăn thật khít vào khuôn đất. Khi ấy người ta mới cạp thuyền. Nhưng thuyền cạp xong cũng chưa thể hạ thủy ngay được, còn một khâu quan trọng nữa: sắn thuyền. Sắn thuyền tức là dùng một loại vật liệu đặc biệt chát kín những kẽ nan để chống thấm nước.
Ở vùng tôi có một loại vỏ cây chuyên dùng vào việc sắn thuyền và người ta cũng gọi luôn cây đó là cây sắn thuyền. Làng tôi không sẵn loại cây này nên thường phải đi chợ Thiên, chợ Ngái mua về: băm nhỏ ra, cho vào cối đá đại, dùng chày dài đứng giã tung tơi ra như ruốc, đổ loại bột này vào lòng thuyền, dùng một loại đòn tre, có dập mềm đầu đi một chút, rồi cứ thế mà thúc, mà chà đi xát lại cho bột vỏ sắn thuyền nhét kín vào các kẽ nan. Chất nhựa trong vỏ cây sẽ làm cho loại bột này tự kết dính lại, ngăn cho nước không ngấm được lên lòng thuyền nữa. Nhưng thực ra nó cũng chỉ làm chậm quá trình ngấm nước lại thôi, cho nên cái thuyền nào người ta cũng vẫn phải để chừa ra một khoang nhỏ gần sạp lái làm tầu tát nước. Hễ nước vào nhiều thì lại phải dùng gầu, dùng gáo múc tát nước ra.
Tôi biết được cây sắn thuyền là nhờ ở vườn sau nhà cụ Hội Thỉnh, ngay phía trước nhà tôi có một cây sắn thuyền to lắm. Khoát của nó chắc phải già một gang tay. Đoạn thân đứng thẳng, từ gốc đến chỗ phân chi, phân nhánh phải cao ngót ba mét. Hàng năm tôi vẫn thấy nhà ông cụ cho bóc vỏ một lần. Nhưng chỉ một thời gian sau vỏ mới lại mọc ra che kín cái thân gỗ.Tán lá cây sắn thuyền khá thon gọn. Màu lá cây sắn thuyền không xanh biếc, xanh đậm mà ngả màu nhung bạc như có một lớp sương khói mỏng láng ngoài. Quả cây sắn thuyền khi chín giống như quả mồng tơi nhưng tròn hơn. Nó có vị chua chua ngòn ngọt mà bọn trẻ chúng tôi rất lấy làm khoái khẩu. Nhưng thèm là thèm vậy thôi, chứ vườn nhà ông cụ rào kín, nhà lại có chó. Nhất là cái thằng Phả, cháu nội của ông cụ, kém tôi vài tuổi, thỉnh thoảng lại tụt quần ôm áo, lon ton chạy ra gốc sắn thuyền, chìa cái mông trắng hếu của nó ra mà ị. Con chó quen rồi cũng lập tức chạy theo và nó ị đến đâu thì con chó cũng "tiêu thụ" ngay đến đó. Thành thử, nhiều khi đứng ngoài dậu, trông thấy những quả sắn thuyền rơi lấp lánh trên lá, trên cỏ mà chúng tôi vẫn không dám xé dậu chui vào bởi nhỡ ra...thì sao...?
Chỉ có cây duối ở góc vườn nhà ông cụ, ngay trước cổng nhà tôi, là nằm ngoài hàng rào và không ai giữ cả. Cây duối này cũng to. Gốc chả kém gì cây sắn thuyền nhưng giống duối không cao cây như sắn thuyền. Lá duối mép có răng cưa, mặt trên xanh biếc và nhẵn, mặt dưới xanh nhạt và nháp. Chúng tôi thường lấy lá duối, gấp mặt nhẵn vào, dùng mặt nháp để đánh trắng răng, làm đỏm. Cây duối này rất sai quả và quả chín rất rộ. Nhiều khi đến bất ngờ. Chiều hôm trước chưa thấy gì, thế mà chỉ sau một đêm, sớm hôm sau trời hửng nắng, nhìn lên cây đã thấy vàng mọng những quả là quả. Cứ như những chùm vàng ,chuỗi ngọc treo gắn thấp thoáng ẩn hiện khắp vòm lá xanh. Quả duối to như hạt ngô, khi chin ngả mầu vàng, mọng nước trông rất là ngon mắt, nhưng ăn thì chỉ nhan nhát ngọt không mấy thú vị. Nhất là sau những trận mưa, quả duối trông càng mọng, càng to thì ăn lại càng nhạt. Nhưng mùa nào thứ ấy, có thứ hoa quả gì mà chúng tôi không vơ vào miệng: duối, sung, vú bò, phèn đen, trà vó, rút rế...
Cơ ngơi của cụ Hội Thỉnh tuy chưa có nhà ngói cây mít nhưng đã có sân gạch tường hoa và ngôi nhà năm gian bằng gỗ xoan rất đẹp. Chính giữa vườn trước sân, có một khóm mẫu đơn hoa trắng, to như cái đống rạ lùn. Đến mùa hoa nở, trông cứ trắng đều như bát úp, thỉnh thoảng lại thấy dập dờn những cánh bướm, to như cái bàn tay, màu sắc sặc sỡ, bay dạo quanh kiếm mật. Bên cạnh khóm mẫu đơn là một cái bể chứa nước. Xung quanh bể có trồng mấy cây cau, vừa tạo cảnh vườn quê vừa làm những cái phễu để hứng nước mưa. Hết vườn trước là đến ao trong, rồi đến ao ngoài (vì nó nằm ngoài bờ tre, giáp với cánh đồng bãi nên gọi là ao ngoài). Bên bờ ao trong, mép vườn trước, có một cây hồng, nhưng không mấy khi trông thấy quả. Chúng tôi để mắt nhiều hơn đến cái cây ổi Tầu đã đổ ngả xuống ao, một phần cành lá của nó đã nhúng xuống cả mặt nước.
Cụ Hội Thỉnh thuộc lớp người cùng thế hệ với ông nội tôi. Nghe đâu, ông nội tôi trước đây đã từng dạm hỏi đính ước với chị gái cụ hội Thỉnh: bà Nghiêm Thị Cách. Nhưng chưa kịp cưới xin gì thì bà Cách đã mất sớm. Sau này khi biên soạn lại gia phả của dòng họ, tôi vẫn thấy ở một bản sao chép lại trong cuốn vở học trò của chi hai (chi nhà tôi) có tên bà Nghiêm Thị cách. Có lẽ vì thế mà khi bố tôi đến tuổi lấy vợ, ông nội tôi muốn nối lại nghĩa cũ tình xưa để đi lại cho thêm gần gặn, mới định hỏi cô Nghiêm Thị Giảng, con gái cụ Hội Thỉnh cho bố tôi. Nhưng cụ Hội Thỉnh không chấp nhận với lý do: "Còn có họ, không lấy được!". Thế là cô Giảng phải đi lấy chồng người làng Gốm, sau khi sinh được một người con trai thì lại mất vì bệnh hậu sản. Bố tôi sau này lấy mẹ tôi người bên làng Ninh xá. Có sinh nở vài lần, nhưng nuôi được có mỗi mình tôi rồi cũng mất vì bệnh hậu sản. Số phận của hai người phụ nữ này cũng na ná giống nhau. Đó là lý do mà về sau này bố tôi thường hay than thở với những người bạn cày: "Ấy cũng tại cái số tôi nó thế. Lấy bà nào thì bà ấy cũng chê mình mà bỏ mình đi!".
Ông Hội Thỉnh là người cáu bẳn và cố chấp. Cái giọng nói của ông cụ vừa dè dè vừa lảu nhảu gắt gỏng rất khó nghe. Không mấy ngày mà hàng xóm không thấy tiếng ông cụ quát tháo gắt gỏng ở bên nhà. Ngày tôi còn bé, tôi cũng gặp đôi lần ông cụ sang nhà tôi chơi. Nhưng hơi tý là ông cụ cũng mắng mỏ hoạnh họe rất to tiếng với tôi, làm tôi chẳng mấy có cảm tình với cái "lão già này". Nhưng sau đó thì ông cụ xuống sức nhanh chóng. Tôi không còn thấy ông cụ sang nhà tôi chơi nữa. Nhưng thỉnh thoảng vẫn còn nghe thấy tiếng những cơn ho kéo dài của ông cụ. Tiếng ho cứ ngày càng nhỏ dần. Rồi ít tháng sau, ông cụ mất vì bệnh ho lao.
Cụ bà Hội Thỉnh ngược lại rất ít tiếng, miệng luôn bỏm bẻm nhai trầu, nhưng nói câu nào nghe cũng vắt vẻo, khoảnh khoái giọng bề trên lắm. Cho nên cũng ít người gần gặn. Được cái bà cụ ăn mặc khá tươm tất, chỉnh tề: cái váy thâm đất, cái áo cánh nâu, cái khăn mỏ quạ, lúc nào cũng lành lặn sạch sẽ, chứ không lôi thôi cũ kỹ như bà cụ Chùa, bà cụ Chuột làng tôi. Bà cụ sống mãi đến thời cải cách ruộng đất, bị nông truy bức đấu tố, không chịu nổi, một đêm bà cụ trốn nhà ra một cái chuôm giữa đồng trẫm mình chết. Sáng hôm sau có người làng phát hiện ra, vớt xác cụ lên thì cua đã cắp nát tai, nát mắt bà cụ rồi!
Nhà ông cụ có cả thẩy sáu người con: Thỉnh, Chư, Giảng, Đọc, Mưu, Nghệ. Trong đó có ông Thỉnh, ông Chư là con trai. Ông Chư biết nói, đi tham gia cách mạng từ ngày còn "bóng tối", mất ở xa, không thấy trở về làng. Ông Thỉnh là cả thì lại bị câm. Tuy không nói được nhưng ông Thỉnh tỏ ra rất khôn và làm thợ mộc giỏi nhất làng tôi. Khi giao tiếp với mọi người ông ta chỉ "a, á...á, á...", "ự, ự...ự ự..." và dùng tay ra hiệu chỉ trỏ, dùng cổ gật gật, lắc lắc, cộng thêm với nét mặt nữa, để biểu hiện ý mình. Bọn trẻ chúng tôi không hiểu được ngôn ngữ của ông Thỉnh. Nói đúng ra, chúng tôi chỉ hiểu được vài từ rất bản năng và phổ biến. Chẳng hạn để chỉ đàn bà, con gái hoặc cái của đàn bà con gái mọi người thường ấn đầu ngón trỏ vào ngón giữa rồi khuỳnh ngón ra để làm biểu tượng. Ông Thỉnh làm đơn giản hơn, chỉ bấm đầu ngón trỏ vào đầu ngón cái tạo ra một vòng tròn để làm biểu tượng thôi. Còn biểu tượng chỉ đàn ông, con trai hoặc cái của đàn ông, con trai thì cũng như mọi người: đó là một ngón tay trỏ. Ông Thỉnh rất hay dùng cái biểu tượng này để trêu đùa chúng tôi. Hễ thấy chúng tôi đâu là ông ấy lại lấy cái ngón trỏ, xỏ xỏ vào cái vòng tròn, hất hàm hỏi: " Đã muốn lấy vợ chưa?". Chúng tôi lắc đầu "chưa, chưa" là ông ta lại cười và lắc đầu không thừa nhận "Các cậu đếch trung thực!"...Ông Thỉnh cũng có vợ, có con đàng hoàng. Vợ ông Thỉnh là một người phụ nữ cũng khá gái và tính tình rất điềm đạm. Nghe bà ấy kể lại thì ông Thỉnh cũng là người khá nóng tính. Cái gì không vừa ý là cũng gắt nhặng lên, có khi còn đấm đá túi bụi rồi dùng tay hẩy hẩy đuổi cút vợ đi. Những lúc như thế, bà Thỉnh chỉ lẳng lặng chấp hành, giả vờ đi chơi bên hàng xóm. Đợi khi ông ấy đi làm thì lại mò về lo toan việc nhà, chứ chấp gì với cái ông câm.
|
|


text:
Mã số karaoke
Vol 61
Vol 60
Vol 59
List Arirang
List Califonia
Karaoke Tiếng anh
Địa điểm karaoke
Karaoke Tiếng hoa(Phổ thông)
Karaoke Tiếng hoa(Quảng đông)
Đăng ký
Đăng nhập
Chọn tỉnh thành
TP Hồ Chí Minh (341)
Hà Nội (519)
Đà Nẵng (118)
An Giang (3)
Bà Rịa - Vũng Tàu (13)
Bình Dương (24)
Bình Phước (13)
Bình Thuận (11)
Bình Định (1)
Bạc Liêu (9)
Bắc Giang (9)
Bắc Kạn (0)
Bắc Ninh (16)
Bến Tre (10)
Cao Bằng (2)
Cà Mau (16)
Cần Thơ (23)
Gia Lai (21)
Hoà Bình (7)
Hà Giang (13)
Hà Nam (7)
Hà Tĩnh (15)
Hưng Yên (4)
Hải Dương (21)
Hải Phòng (42)
Hậu Giang (4)
Khánh Hòa (23)
Kiên Giang (15)
Kon Tum (15)
Lai Châu (0)
Long An (17)
Lào Cai (23)
Lâm Đồng (20)
Lạng Sơn (0)
Nam Định (52)
Nghệ An (13)
Ninh Bình (1)
Ninh Thuận (8)
Phú Thọ (5)
Phú Yên (7)
Quảng Bình (3)
Quảng Nam (3)
Quảng Ngãi (2)
Quảng Ninh (6)
Quảng Trị (2)
Sóc Trăng (14)
Sơn La (6)
Thanh Hóa (14)
Thái Bình (0)
Thái Nguyên (0)
Thừa Thiên - Huế (5)
Tiền Giang (35)
Trà Vinh (7)
Tuyên Quang (0)
Tây Ninh (21)
Vĩnh Long (8)
Vĩnh Phúc (3)
Yên Bái (0)
Điện Biên (8)
Đắk Lắk (21)
Đắk Nông (0)
Đồng Nai (79)
Đồng Tháp (13)
Chọn quận huyện
Bình Tân (39)
Bình Thạnh (41)
Gò Vấp (29)
Phú Nhuận (14)
Quận 1 (20)
Quận 2 (6)
Quận 3 (21)
Quận 4 (0)
Quận 5 (11)
Quận 6 (8)
Quận 7 (23)
Quận 8 (11)
Quận 9 (9)
Quận 10 (24)
Quận 11 (8)
Quận 12 (7)
Tân Bình (31)
Tân Phú (15)
Thủ Đức (18)
Bình Chánh (3)
Cần Giờ (0)
Củ Chi (1)
Hóc Môn (2)
Nhà Bè (0)
Tìm
Tìm quanh đây
5km
5km
10km
15km
Phòng karaoke
»
An Giang
»
Thoại Sơn
Địa điểm phòng karaoke Thoại Sơn
Hiển thị
1
địa điểm karaoke
Phụng Hoàng - Nguyễn Huệ
93 Nguyễn Huệ, Thị Trấn Núi Sập, Thoại Sơn, An Giang
Gía:
25.000 đ
--
500.000 đ
Tải ứng dụng hát karaoke online miễn phí - Hatkara
Phiên bản mới nhất

WARC-Truncated: length

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-XSS-Protection: 1; mode=block

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: max-age=0, private, must-revalidate


text:
Đăng nhập
DIỄN ĐÀN CHỢ THƯƠNG MẠI
Diễn đàn
>
QUẢNG CÁO - MUA BÁN - RAO VẶT
>
Mua Bán Tổng Hợp
>
Ô Tô
Xe ôtô, phụ kiện và các dịch vụ liên quan đến ôtô như thuê xe, học lái xe
Trang 21 của 73 trang
< Trước
1
←
19
20
21
22
23
→
73
Tiếp >
Sort by:
Tiêu đề
Ngày gửi
Trả lời
Đọc
Bài viết cuối ↓
hoc lai xe B2
daiminhistjsc
,
30/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
17
daiminhistjsc
30/9/16
hoc lai xe 4 banh
daiminhistjsc
,
30/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
21
daiminhistjsc
30/9/16
hoc lai xe uy tin
daiminhistjsc
,
30/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
20
daiminhistjsc
30/9/16
hoc lai xe oto
daiminhistjsc
,
30/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
23
daiminhistjsc
30/9/16
Hà Nội
Vân Hải cho thuê xe 7 chỗ rẻ nhất quận Hoàng Mai Hà Nội
hachi
,
29/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
30
hachi
29/9/16
Tổng hợp những kinh nghiệm sử dụng xe số tự động
tandatcit
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
23
tandatcit
28/9/16
HỌC LÁI XE 4 BÁNH KHÓA THÁNG 10
daiminhistjsc
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
20
daiminhistjsc
28/9/16
HỌC LÁI XE Ô TÔ UY TÍN CÓ BẰNG ĐÚNG HẠN
daiminhistjsc
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
23
daiminhistjsc
28/9/16
HỌC LÁI XE 4 CHỖ CHẤT LƯỢNG TỐT NHẤT
daiminhistjsc
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
24
daiminhistjsc
28/9/16
HỌC LÁI XE Ô TÔ HẠNG B2
daiminhistjsc
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
25
daiminhistjsc
28/9/16
học lái xe 4 chỗ
daiminhistjsc
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
17
daiminhistjsc
28/9/16
Toàn Quốc
Mua xe tải nhỏ/ Đại lý xe cửu long tmt 1.25t giá rẻ toàn quốc
hieuoto
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
11
hieuoto
28/9/16
Toàn Quốc
Mercedes Benz GLS 400 4MATIC phiên bản xăng được giới thiệu
haikiepvesau
,
28/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
22
haikiepvesau
28/9/16
Toàn Quốc
Tránh thai đúng cách cho nữ giới
stch
,
27/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
18
stch
27/9/16
Toàn Quốc
Đại lý cấp I bán xe tải jac 2T4, jac 9T1-Trả góp 70- 80% giá xe,Thủ tục vay nhanh, gọn.
diem0207
,
26/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
32
diem0207
26/9/16
Toàn Quốc
Mercedes-Benz ra mắt E-Class có khả năng off-road
thangsang
,
24/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
26
thangsang
24/9/16
Toàn Quốc
Đại lý bán xe tải veam HD800 8 tấn động cơ hyundai nhập khẩu, bán xe trả góp từ 70- 80%
diem0207
,
23/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
28
diem0207
23/9/16
Mua phụ tùng ô tô xịn ở đâu ?
phamtuanktdt
,
22/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
25
phamtuanktdt
22/9/16
Một vài nguyên nhân khiến hư hỏng ắc quy ô tô bạn cần biết
phamtuanktdt
,
22/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
15
phamtuanktdt
22/9/16
Toàn Quốc
Mercedes-Benz S500e 2017 hybrid có tính năng sạc pin không dây
haikiepvesau
,
21/9/16
Trả lời:
0
Đọc:
28
haikiepvesau
21/9/16
Hiển thị chủ đề từ 401 đến 420 của 1,451
Tùy chọn hiển thị chủ đề
Xếp chủ đề theo:
Lần gửi bài cuối
Thời gian tạo chủ đề
Tiêu đề (sắp xếp ABC)
Số lượng trả lời
Số lượt xem
Bài viết đầu được yêu thích
Xếp chủ đề kiểu:
Thứ tự giảm dần
Thứ tự tăng dần
Tiền tố:
(Mọi)
Toàn Quốc
Hà Nội
Hồ Chí Minh
Miền Bắc
Miền Nam
Miền Trung
Cần Thơ
Hải Phòng
Đà Nẵng
An Giang
Bà Rịa - Vũng Tàu
Bắc Giang
Bắc Kạn
Bạc Liêu
Bắc Ninh
Bến Tre
Bình Định
Bình Dương
Bình Phước
Bình Thuận
Cà Mau
Cao Bằng
Đắk Lắk
Đắk Nông
Điện Biên
Đồng Nai
Đồng Tháp
Gia Lai
Hà Giang
Hà Nam
Hà Tĩnh
Hải Dương
Hậu Giang
Hòa Bình
Hưng Yên
Khánh Hòa
Kiên Giang
Kon Tum
Lai Châu
Lâm Đồng
Lạng Sơn
Lào Cai
Long An
Nam Định
Nghệ An
Ninh Bình
Ninh Thuận
Phú Thọ
Quảng Bình
Quảng Nam
Quảng Ngãi
Quảng Ninh
Quảng Trị
Sóc Trăng
Sơn La
Tây Ninh
Thái Bình
Thái Nguyên
Thanh Hóa
Thừa Thiên Huế
Tiền Giang
Trà Vinh
Tuyên Quang
Vĩnh Long
Vĩnh Phúc
Yên Bái
Phú Yên
Ngoài Việt Nam
Đang tải...
(Bạn phải Đăng nhập hoặc Đăng ký để đăng bài viết)
Show Ignored Content
Trang 21 của 73 trang
< Trước
1
←
19
20
21
22
23
→
73
Tiếp >
Login with Facebook
Log in with Google
Tên tài khoản hoặc địa chỉ Email:
Bạn đã có tài khoản rồi?
Tích vào đây để đăng ký
Vâng, Mật khẩu của tôi là:
Bạn đã quên mật khẩu?
Duy trì đăng nhập
DIỄN ĐÀN CHỢ THƯƠNG MẠI
Diễn đàn
>
QUẢNG CÁO - MUA BÁN - RAO VẶT
>
Mua Bán Tổng Hợp
>
Diễn đàn
Diễn đàn
Liên kết nhanh
Bài viết gần đây
Shoutbox
Shoutbox
Liên kết nhanh
Full View
Popup
Thành viên
Thành viên
Liên kết nhanh
Thành viên tiêu biểu
Đang truy cập
Hoạt động gần đây
Menu

markdown:
# Ô Tô
Xe ôtô, phụ kiện và các dịch vụ liên quan đến ôtô như thuê xe, học lái xe
Trang 21 của 73 trang
[Tùy chọn hiển thị chủ đề](#)
Đang tải...
Trang 21 của 73 trang
Xe ôtô, phụ kiện và các dịch vụ liên quan đến ôtô như thuê xe, học lái xe

Cache-Control: private, max-age=0

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Bản tin được đăng trong mục:
CHĂM SÓC SỨC KHỎE - HIẾN MÁU TÌNH NGUYỆN
TẤM GƯƠNG TIÊU BIỂU
Ngày đăng tin: 09/03/2017
Bà Tô Bích Thủy - Phó Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ Phường Vĩnh Trại. TP Lạng Sơn là một trong 100 người được tôn vinh tại Lễ tôn vinh người Hiến máu tình nguyện tiêu biểu năm 2013 với thành tích 30 lần hiến máu và nhiều lần vận động những người khác tham gia hiến máu. Điều đáng nói, bà Tô Bích Thủy năm nay đã trên 60 tuổi nhưng bà vẫn luôn lạc quan, nhanh nhẹn. Bà cho biết đó là hiệu quả từ việc tham gia hiến máu đã giúp bà như thay thêm máu mới làm cho da dẻ hồng hào, tinh thần lạc quan, tự hào vì được hiến máu cứu người, làm điều có ích.
Mới đầu bà đi hiến máu cho người thân trong gia đình, sau đó hiến máu cho những người xung quanh hưởng ứng phong trào hiến máu, lâu dần trở thành hành động xuất phát từ mong muốn của bản thân được hiến máu để cứu giúp người đã ngấm vào bà khi nào không hay. Không chỉ là người có thành tích hiến máu đáng nề, bà Thủy còn là một cán bộ Hội tích cực trong công tác vận động nhiều tập thể, cá nhân tham gia các hoạt động từ thiện, nhân đạo, ủng hộ giúp đỡ nhiều đối tượng có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn.
Đang online:
41
Hôm nay:
160
Hôm qua:
547
Tuần này:
1,178
Tuần trước:
2,123
Tháng này:
45,247
Tháng trước:
32,852
Tất cả:
598,976
Bản quyền thuộc Hội chữ thập đỏ tỉnh Lạng Sơn
Địa chỉ: Sổ 4, Trần Hưng Đạo, phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn
Điện thoại: 025 3 811 366 , Fax: 025 3 811 366
Email: langsonredcross@gmail.com


text:
Thể loại game bắn xe tank kinh điển nhất thế giới, được rất nhiều game thủ “phát cuồng” từ trước đến nay. Giờ đây, phiên bản tank mang tên “Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt” đình đám đã chính thức ra mắt các game thủ.
Tên game: Combat tank
Thể loại: Game chiến lược
Hỗ trợ :Android ,Java ,IOS
upload Game : Tải game hay
Game bắn xe tăng một lần nữa xuất hiện trên chiếc mobile của bạn với tựa game Combat Tank -Chiến Trường Khốc Liệt. Phiên bản này cai tiến hơn rất nhiều so với những phiên bản trước về cách chơi phức tạp hơn đòi hỏi người chơi nhanh nhẹn hơn, đồ họa sinh động hơn, hình ảnh 3D đặc sắc cùng hệ thống âm thanh vui nhộn hơn
Tham gia game Combat Tank bạn sẽ phải điều khiển chiếc xe tăng của mình chiến đấu chống lại những chiếc xe tăng khác đang lăm ke muốn bắn chết bạn.
Phiên bản game hành động hay nhất trên điện thoại di động hiện nay,Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt đã tạo nên một con sốt cho game offline Combat tank. Với nhiều chế độ chơi hấp dẫn, giao diện đẹp, cùng âm thanh chân thực, game đã chiến được cảm tình của rất nhiều người chơi
Đến với ComBat Tank bạn sẽ được tự mình điều khiển những chiếc xe tăng tham gia vào các trận chiến đầy khó khăn với xe tăng của quân địch. Các bạn hãy kiểm soát các xe tăng của mình chống lại các cuộc tấn công lớn của quân đội nhiều trang bị các vũ khí tinh vi hiện đại Hãy nhanh, khéo léo và chính xác để tiêu diệt hết xe của địch trong game
Tải về máy : Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt
Tên game: Combat tank
Thể loại: Game chiến lược
Hỗ trợ :Android ,Java ,IOS
upload Game : Tải game hay
Game bắn xe tăng một lần nữa xuất hiện trên chiếc mobile của bạn với tựa game Combat Tank -Chiến Trường Khốc Liệt. Phiên bản này cai tiến hơn rất nhiều so với những phiên bản trước về cách chơi phức tạp hơn đòi hỏi người chơi nhanh nhẹn hơn, đồ họa sinh động hơn, hình ảnh 3D đặc sắc cùng hệ thống âm thanh vui nhộn hơn
Tham gia game Combat Tank bạn sẽ phải điều khiển chiếc xe tăng của mình chiến đấu chống lại những chiếc xe tăng khác đang lăm ke muốn bắn chết bạn.
Phiên bản game hành động hay nhất trên điện thoại di động hiện nay,Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt đã tạo nên một con sốt cho game offline Combat tank. Với nhiều chế độ chơi hấp dẫn, giao diện đẹp, cùng âm thanh chân thực, game đã chiến được cảm tình của rất nhiều người chơi
Đến với ComBat Tank bạn sẽ được tự mình điều khiển những chiếc xe tăng tham gia vào các trận chiến đầy khó khăn với xe tăng của quân địch. Các bạn hãy kiểm soát các xe tăng của mình chống lại các cuộc tấn công lớn của quân đội nhiều trang bị các vũ khí tinh vi hiện đại Hãy nhanh, khéo léo và chính xác để tiêu diệt hết xe của địch trong game
Tải về máy : Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt

markdown:
**Thể loại game bắn xe tank kinh điển nhất thế giới**, được rất nhiều game thủ “phát cuồng” từ trước đến nay. Giờ đây, phiên bản tank mang tên “ **Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt**” đình đám đã chính thức ra mắt các game thủ.
Tên game:
**Combat tank**
Thể loại: Game chiến lược
Hỗ trợ :
**Android ,Java ,IOS**
upload Game : Tải game hay
![ ](http://cucdinh.mobi/upload/image/2013/0614/IMG_0619.jpg)
**Game bắn xe tăng**một lần nữa xuất hiện trên chiếc mobile của bạn với tựa **game Combat Tank**- **Chiến Trường Khốc Liệt**. Phiên bản này cai tiến hơn rất nhiều so với những phiên bản trước về cách chơi phức tạp hơn đòi hỏi người chơi nhanh nhẹn hơn, đồ họa sinh động hơn, hình ảnh 3D đặc sắc cùng hệ thống âm thanh vui nhộn hơn
Tham gia game Combat Tank bạn sẽ phải điều khiển chiếc
*xe tăng*của mình chiến đấu chống lại những chiếc xe tăng khác đang lăm ke muốn bắn chết bạn. ![ ](http://cucdinh.mobi/upload/image/2013/0614/IMG_0622.jpg)
Phiên bản
*hay nhất trên điện thoại di động hiện nay,* **game hành động** *đã tạo nên một con sốt cho* **Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt** **game offline Combat tank**. Với *nhiều chế độ chơi hấp dẫn, giao diện đẹp, cùng âm thanh chân thực*, *game*đã chiến được cảm tình của rất nhiều người chơi
Đến với
**ComBat Tank**bạn sẽ được tự mình **điều khiển**những chiếc **xe tăng tham gia**vào các **trận chiến**đầy khó khăn **với**xe tăng của **quân địch** *.*Các bạn hãy kiểm soát các xe tăng của mình chống lại các cuộc tấn công lớn của quân đội nhiều trang bị các vũ khí tinh vi hiện đại Hãy nhanh, khéo léo và chính xác để tiêu diệt hết xe của địch trong **game** **Tải về máy :** *Combat Tanks – Chiến trường khốc liệt*

Cache-Control: no-cache

Vary: User-Agent

P3P: CP="IDC DSP COR ADM DEVi TAIi PSA PSD IVAi IVDi CONi HIS OUR IND CNT"


text:
Bếp đẹp cho những không gian nhỏ trong nhà phố
Đa phần diện tích nhà phố không thể dành hẳn một không gian ăn riêng biệt mà giải pháp phổ biến được các kiến trúc sư lựa chọn là đặt bàn ăn ngay tại khu vực nấu nướng. Do vậy, trong thiết kế ngoài việc đề cao yếu tố công năng bếp ngày nay còn được trang bị chi tiết tạo thẩm mỹ hơn. Nhu cầu thiết kế nhà bếp cho nhà phố có những điểm khác biệt tủ bếp gỗ tự nhiên so với các loại hình khác do diện tích hẹp. Phòng bếp nhà ống thường thiết kế theo dạng chữ I hoặc chữ L với hệ thống tủ bếp và trang thiết bị đơn giản gọn gàng sẽ nhằm mang đến bầu không khí thoải mái, thuận tiện cho người sử dụng. Dưới đây là những mẫu bếp dành cho những không gian nhỏ trong nhà phố Kiến trúc Trang Kim muốn giới thiệu tới độc giả: Công ty Tư vấn Kiến trúc và Xây dựng Trang Kim http://kientructrangkim.com/

markdown:
**Đa phần diện tích nhà phố không thể dành hẳn một không gian ăn riêng biệt mà giải pháp phổ biến được các kiến trúc sư lựa chọn là đặt bàn ăn ngay tại khu vực nấu nướng.**Do vậy, trong thiết kế ngoài việc đề cao yếu tố công năng bếp ngày nay còn được trang bị chi tiết tạo thẩm mỹ hơn. Nhu cầu thiết kế nhà bếp cho nhà phố có những điểm khác biệt **so với các loại hình khác do diện tích hẹp. Phòng bếp nhà ống thường thiết kế theo dạng chữ I hoặc chữ L với hệ thống tủ bếp và trang thiết bị đơn giản gọn gàng sẽ nhằm mang đến bầu không khí thoải mái, thuận tiện cho người sử dụng. Dưới đây là những mẫu bếp dành cho những không gian nhỏ trong nhà phố Kiến trúc Trang Kim muốn giới thiệu tới độc giả:** [tủ bếp gỗ tự nhiên](http://noithatducduong.com/tubep/tu-bep-go-tu-nhien/)
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
**Công ty Tư vấn Kiến trúc và Xây dựng Trang Kim**http://kientructrangkim.com/

Server: cloudflare-nginx


text:
- Video - Ảnh
- Tin tức
- Thế giới
- Thể thao
- Pháp luật
- Kinh tế
- Nhà nông
- Văn hóa
- Giải trí
- Du lịch
- Bạn đọc
- Video - Ảnh
- Tin tức
- Thế giới
- Thể thao
- Pháp luật
- Kinh tế
- Nhà nông
- Văn hóa
- Giải trí
- Sống trẻ
- Đẹp
- Gia đình
- Công nghệ
- Du lịch
- Ô tô - Xe máy
- Chuyện lạ
- Làng cười
- Bạn đọc
- Đông Tây - Kim Cổ
- Doanh nghiệp
- Trang chủ Dân Việt

markdown: [Video - Ảnh](/video-anh/) [Tin tức](/tin-tuc/) [Thế giới](/the-gioi/) [Thể thao](/the-thao/) [Pháp luật](/phap-luat/) [Kinh tế](/kinh-te/) [Nhà nông](/nha-nong/) [Văn hóa](/van-hoa/) [Giải trí](/giai-tri/) [Du lịch](/du-lich/) [Bạn đọc](/ban-doc/) [Video - Ảnh](/video-anh/) [Tin tức](/tin-tuc/) [Thế giới](/the-gioi/) [Thể thao](/the-thao/) [Pháp luật](/phap-luat/) [Kinh tế](/kinh-te/) [Nhà nông](/nha-nong/) [Văn hóa](/van-hoa/) [Giải trí](/giai-tri/) [Sống trẻ](/song-tre/) [Đẹp](/dep/) [Gia đình](/gia-dinh/) [Công nghệ](/cong-nghe/) [Du lịch](/du-lich/) [Ô tô - Xe máy](/o-to-xe-may/) [Chuyện lạ](/chuyen-la/) [Làng cười](/cuoi/) [Bạn đọc](/ban-doc/) [Đông Tây - Kim Cổ](/dong-tay-kim-co/) [Doanh nghiệp](/doanh-nghiep/) [Trang chủ Dân Việt](/trang-chu-dan-viet/)

X-Cache: QuickCache vv2.1.1rc1 - file

Cache-Control: public

Content-Type: text/html; charset=Utf-8