text:
Đà Nẵng đặc sản với ẩm thực cực kì đa dạng rất là nhiều món ăn hấp dẫn cùng gỏi cá Nam Ô, bún chả cá, bánh xèo, bánh bèo...Và cố nhiên, không thể quên lép tận hưởng bánh tráng giết thịt heo Đà Nẵng ưa chuộng để thưởng thức sau chuyến hành trình lên những địa điểm du lịch chung quanh ở đây.
trung tâm quán bánh tráng làm thịt heo Đà Nẵng yêu thích
Bánh tráng giết mổ heo Trần Đà Nẵng
Quán Trần hiện đang là quán yêu thích hàng đầu tại Đà Nẵng bán món này cùng 1 phong cách riêng mà vẫn giữ được vị đặc thù của món ăn ưa chuộng.
Đĩa giết heo nhìn rất đẹp mắt cùng với các lát thịt heo dài cũng như sở hữu hai lớp mỡ da ở 2 đầu. Đĩa rau cực sạch và được thay thế liên tục tạo cho khách ăn cảm thụ nổi tiếng cho mỗi cuốn bánh tráng. món mắm nêm được chế biến công cu li, sở hữu mùi vị vô cùng mới lạ. cũng như hơn hết chính là thái độ đáp ứng rất lớp lan, tận tình của nhân viên quán. có lẽ cũng vì vậy mà chủ quán, một người đàn ông vô cùng trẻ cả tuổi đời lẫn tuổi nghề, đã cho đặt một tấm biển ngay giữa quán: "Mong ước của Trần chính là được phục vụ quý khách tốt hơn mỗi ngày".
cũng như, bí truyền rút cuộc để món này mang đậm chất Quảng là bát mắm nêm thật thơm nồng và cay, làm cho người thưởng thức phải xuýt trâm khi trải nghiệm.
Địa chỉ: 4 Lê Duẩn - Quận Hải Châu - Đà Nẵng.
Gía: 70.000 - 165.000VNĐ.
Bánh tráng cuốn giết thịt heo Mậu
xung quanh 30 năm trong nghề, quán Mậu đã xây cho mình một thương hiệu riêng về món yêu thích bánh tráng cuốn giết thịt heo ở Đà Nẵng lúc chỉ riêng quán sở hữu thứ giết thịt heo 2 đầu da siêu điểm độc đáo.
một phần bánh tráng cuốn ở nơi đây Bao gồm một dĩa giết thịt heo, mì, bánh tráng và rau sống ăn kèm. trong số đấy đỉnh cao tiên phong tại chỗ này chính là đĩa giết hai đầu da được luộc vừa tới, lúc ăn thấy rõ vị ngọt, thơm của giết thịt luộc khéo. Đối cùng với món bánh tráng cuốn giết thịt heo, rau chính là vật liệu không thể thiếu cùng với thị hiếu rau ăn kèm phải đa dạng, tươi, sạch. Xét trên những chuẩn mực ấy, rau ăn kèm ở Mậu chẳng chê được điểm gì cùng với khay rau to tướng, đủ dòng sản phẩm xà lách, húng quế, giá cả đỗ, hành, tía tô, cải bắp, dưa chuột…
tận hưởng món ăn quyến rũ, đặc thù bánh tráng giết thịt heo Đà Nẵng đã từ lâu nổi tiếng, mỗi địa điểm lại một mùi vị khác nhau tuy nhiên tựu chung đều giữ gìn chút hương nhan sắc xưa cũ.
Từ khóa quan tâm: ốc hút đà nẵng || đặc sản làm quà đà nẵng || helio center đà nẵng giá vé
View more random threads:
- Kinh Nghiệm Du Lịch tết giá rẻ
- Phim Hàn Quốc - Năm Đứa Trẻ
- Xem phim Zippo Mù Tạt và Em - VTV 3 Tập 1-2 Cuối
- Watch Movies HD Online - High Quality Fullmovies
- Có nên sử dụng dịch vụ chuyển phát nhanh đi Úc không ?
- Thái Lan thiên đường du lịch của Đông Nam Á
- Phim Cô Dâu 8 Tuổi Phần 5 Tập 59
- Phim Hàn Quốc đặc vụ bí mật Anh Hung Nha Ben tập 10
- Phim Cổ Trang Lão Cửu Môn Thuyết Minh HD VTV9 tập 10
- Quy Ong Tro Lai : Phim Của Năm 2016

markdown:
Đà Nẵng đặc sản với ẩm thực cực kì đa dạng rất là nhiều món ăn hấp dẫn cùng gỏi cá Nam Ô, bún chả cá, bánh xèo, bánh bèo...Và cố nhiên, không thể quên lép tận hưởng bánh tráng giết thịt heo Đà Nẵng ưa chuộng để thưởng thức sau chuyến hành trình lên những địa điểm du lịch chung quanh ở đây.
trung tâm quán bánh tráng làm thịt heo Đà Nẵng yêu thích
Bánh tráng giết mổ heo Trần Đà Nẵng
Quán Trần hiện đang là quán yêu thích hàng đầu tại Đà Nẵng bán món này cùng 1 phong cách riêng mà vẫn giữ được vị đặc thù của món ăn ưa chuộng.
Đĩa giết heo nhìn rất đẹp mắt cùng với các lát thịt heo dài cũng như sở hữu hai lớp mỡ da ở 2 đầu. Đĩa rau cực sạch và được thay thế liên tục tạo cho khách ăn cảm thụ nổi tiếng cho mỗi cuốn bánh tráng. món mắm nêm được chế biến công cu li, sở hữu mùi vị vô cùng mới lạ. cũng như hơn hết chính là thái độ đáp ứng rất lớp lan, tận tình của nhân viên quán. có lẽ cũng vì vậy mà chủ quán, một người đàn ông vô cùng trẻ cả tuổi đời lẫn tuổi nghề, đã cho đặt một tấm biển ngay giữa quán: "Mong ước của Trần chính là được phục vụ quý khách tốt hơn mỗi ngày".
cũng như, bí truyền rút cuộc để món này mang đậm chất Quảng là bát mắm nêm thật thơm nồng và cay, làm cho người thưởng thức phải xuýt trâm khi trải nghiệm.
Địa chỉ: 4 Lê Duẩn - Quận Hải Châu - Đà Nẵng.
Gía: 70.000 - 165.000VNĐ.
Bánh tráng cuốn giết thịt heo Mậu
xung quanh 30 năm trong nghề, quán Mậu đã xây cho mình một thương hiệu riêng về món yêu thích bánh tráng cuốn giết thịt heo ở Đà Nẵng lúc chỉ riêng quán sở hữu thứ giết thịt heo 2 đầu da siêu điểm độc đáo.
một phần bánh tráng cuốn ở nơi đây Bao gồm một dĩa giết thịt heo, mì, bánh tráng và rau sống ăn kèm. trong số đấy đỉnh cao tiên phong tại chỗ này chính là đĩa giết hai đầu da được luộc vừa tới, lúc ăn thấy rõ vị ngọt, thơm của giết thịt luộc khéo. Đối cùng với món bánh tráng cuốn giết thịt heo, rau chính là vật liệu không thể thiếu cùng với thị hiếu rau ăn kèm phải đa dạng, tươi, sạch. Xét trên những chuẩn mực ấy, rau ăn kèm ở Mậu chẳng chê được điểm gì cùng với khay rau to tướng, đủ dòng sản phẩm xà lách, húng quế, giá cả đỗ, hành, tía tô, cải bắp, dưa chuột…
tận hưởng món ăn quyến rũ, đặc thù bánh tráng giết thịt heo Đà Nẵng đã từ lâu nổi tiếng, mỗi địa điểm lại một mùi vị khác nhau tuy nhiên tựu chung đều giữ gìn chút hương nhan sắc xưa cũ.
Từ khóa quan tâm:
[ốc hút đà nẵng]|| [đặc sản làm quà đà nẵng]|| [helio center đà nẵng giá vé]
## View more random threads:
-
[Kinh Nghiệm Du Lịch tết giá rẻ]
-
[Phim Hàn Quốc - Năm Đứa Trẻ]
-
[Xem phim Zippo Mù Tạt và Em - VTV 3 Tập 1-2 Cuối]
-
[Watch Movies HD Online - High Quality Fullmovies]
-
[Có nên sử dụng dịch vụ chuyển phát nhanh đi Úc không ?]
-
[Thái Lan thiên đường du lịch của Đông Nam Á]
-
[Phim Cô Dâu 8 Tuổi Phần 5 Tập 59]
-
[Phim Hàn Quốc đặc vụ bí mật Anh Hung Nha Ben tập 10]
-
[Phim Cổ Trang Lão Cửu Môn Thuyết Minh HD VTV9 tập 10]
-
[Quy Ong Tro Lai : Phim Của Năm 2016]

Server: Apache/2.2.15 (CentOS)

Set-Cookie: vb_lastactivity=0; expires=Wed, 21-Nov-2018 14:17:36 GMT; Max-Age=31536000; path=/


text:
English
Thông tin về Hội
Thông tin về Hội
Công trình của chúng tôi
Con người
Hình ảnh hoạt động
Điều khoản sử dụng
Chữ Nôm
Vài nét về chữ Nôm
Các hoạt động tại IRG
Sách Nôm
Công cụ Nôm
Tra cứu chữ Nôm
Giúp đọc Nôm và Hán Việt
Từ điển Taberd
Từ điển Nhật dụng thường đàm
Phông chữ Nôm
Niên biểu Việt Nam
Lịch Âm
Dự án Nôm
Chùa Thắng Nghiêm
Chùa Phổ Nhân
Thư viện số sách Hán-Nôm
Truyện Kiều
Lục Vân Tiên
Chinh Phụ Ngâm Khúc
Hồ Xuân Hương
Đại Việt Sử Kí Toàn Thư
Tài trợ
Liên hệ
Các dòng duy nhất trong mỗi bản Kiều
Chỉ ra dòng khác biệt không có trong bản Kiều khác.
Kiều 1866
Câu
Bản Văn
Ghi chú
Kiều 1870
Câu
Bản Văn
Ghi chú
533
唉群寄塟遼東
Hãy còn kí táng liêu đông,
534
故鄕𣾺演𠦳重山溪
Có hương khơi diễn ngàn trùng sơn khê.
534b
𣈙迻靈襯衛圭
Rày đưa linh thấn về quê,
534c
世𡥵拱沛衛護䘮
Thế nào con cũng phải về hộ tang."
1828a
餒𢚸拯打𦓡𤴬
Nỗi lòng chẳng đánh mà đau
1828b
當唭呐俸怞淚沙
Đang cười nói bỗng mặt rầu lệ sa.
1895a
𠳒渚𨷑𠄩𣳔㐌沙
Một lời chưa mở hai dòng đã sa.
1895b
𥙩𢚸假格𠳨查
Lấy lòng giả cách hỏi tra,
Kiều 1871
Câu
Bản Văn
Ghi chú
Kiều 1872
Câu
Bản Văn
Ghi chú
1066a
桂𥪝𦝄杏𨕭𫡮
"quế trong trăng hạnh trên mây,
1066b
葛洪女底朱苔墮花
"cát hồng nỡ để cho đầy đoạ hoa!
Hai câu này là 2 câu của riêng bản này. Chữ HẠNH (hay HƯƠNG) và chữ HỒNG khắc không chuẩn. CÁT HỒNG khắc như tên đạo sĩ CÁT HỒNG đời Đông Tấn! Hay CÁT BÀY? Hay CÁT LẦM?
1066c
又一体云
Hựu nhất thể vân:
1072a
惜調啉庄別些
Tiếc điều lầm chẳng biết ta
1072b
𧗱珠𢵼玉易它如
VỂ châu vớt ngọc dễ đà như chơi
Hai câu này cũng là của riêng bản này. Tóm lại bản này dùng 4 câu thay 6 câu của các bản khác. VỂ, VỚT là dùng dây câu và dùng vợt để đưa ra khỏi nước (Génibrel, HTC).
Kiều 1902
Câu
Bản Văn
Ghi chú
531a
𨷑䀡手筆嚴堂
MỞ xem thủ bút nghiêm đường
532a
𠴍浪叔父賒塘命終
Nhắn rằng thúc phụ xa đường mệnh chung
533a
唉群寄葬遼東
Hãy còn ký táng liêu đông
534a
故鄕𣾺演𠦳重山溪
CỐ hương khơi diễn ngàn trùng sơn khê
534b
𣈙迻灵櫬𧗱圭
Rày đưa linh sấn về quê
534c
世𡥵拱沛𧗱護喪
Thế nào con cũng phải về hộ tang
Truyện Kiều
Giới thiệu truyện Kiều
Nguyễn Du
Truyện Kiều bản 1866
Truyện Kiều bản 1870
Truyện Kiều bản 1871
Truyện Kiều bản 1872
Truyện Kiều bản 1902
Bảng chú các chữ Nôm trong mỗi bản Kiều
Bảng chú các chữ Nôm trong các bản Kiều
So sánh từng câu giữa các bản Kiều
Chữ Nôm đặc biệt trong mỗi bản Kiều
Các câu duy nhất trong mỗi bản Kiều
Bản quyền 1999 - 2017. Hội Bảo Tồn Di Sản Chữ Nôm.

markdown:
## Các dòng duy nhất trong mỗi bản KiềuChỉ ra dòng khác biệt không có trong bản Kiều khác.
**Kiều 1866**
|Câu||Bản Văn||Ghi chú|**Kiều 1870**
|Câu||Bản Văn||Ghi chú|
|533||唉群寄塟遼東|
Hãy còn kí táng liêu đông,
|534||故鄕𣾺演𠦳重山溪|
Có hương khơi diễn ngàn trùng sơn khê.
|534b||𣈙迻靈襯衛圭|
Rày đưa linh thấn về quê,
|534c||世𡥵拱沛衛護䘮|
Thế nào con cũng phải về hộ tang."
|1828a||餒𢚸拯打𦓡𤴬|
Nỗi lòng chẳng đánh mà đau
|1828b||當唭呐俸怞淚沙|
Đang cười nói bỗng mặt rầu lệ sa.
|1895a||𠳒渚𨷑𠄩𣳔㐌沙|
Một lời chưa mở hai dòng đã sa.
|1895b||𥙩𢚸假格𠳨查|
Lấy lòng giả cách hỏi tra,
**Kiều 1871**
|Câu||Bản Văn||Ghi chú|**Kiều 1872**
|Câu||Bản Văn||Ghi chú|
|1066a||桂𥪝𦝄杏𨕭𫡮|
"quế trong trăng hạnh trên mây,
|1066b||葛洪女底朱苔墮花|
"cát hồng nỡ để cho đầy đoạ hoa!
|Hai câu này là 2 câu của riêng bản này. Chữ HẠNH (hay HƯƠNG) và chữ HỒNG khắc không chuẩn. CÁT HỒNG khắc như tên đạo sĩ CÁT HỒNG đời Đông Tấn! Hay CÁT BÀY? Hay CÁT LẦM?|
|1066c||又一体云|
Hựu nhất thể vân:
|1072a||惜調啉庄別些|
Tiếc điều lầm chẳng biết ta
|1072b||𧗱珠𢵼玉易它如|
VỂ châu vớt ngọc dễ đà như chơi
|Hai câu này cũng là của riêng bản này. Tóm lại bản này dùng 4 câu thay 6 câu của các bản khác. VỂ, VỚT là dùng dây câu và dùng vợt để đưa ra khỏi nước (Génibrel, HTC).|**Kiều 1902**
|Câu||Bản Văn||Ghi chú|
|531a||𨷑䀡手筆嚴堂|
MỞ xem thủ bút nghiêm đường
|532a||𠴍浪叔父賒塘命終|
Nhắn rằng thúc phụ xa đường mệnh chung
|533a||唉群寄葬遼東|
Hãy còn ký táng liêu đông
|534a||故鄕𣾺演𠦳重山溪|
CỐ hương khơi diễn ngàn trùng sơn khê
|534b||𣈙迻灵櫬𧗱圭|
Rày đưa linh sấn về quê
|534c||世𡥵拱沛𧗱護喪|
Thế nào con cũng phải về hộ tang

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: Apache/2.4.7 (Ubuntu)

Connection: close

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html


text:
Bút gỗ khắc chữ
-
Bút gỗ dạng bút máy khắc chữ 006300.000₫
SẢN PHẨM BÚT GỖ MAPLE CAO CẤP NHƯ HÌNH, 100% GỖ TỰ NHIÊN
Giá: 280.000đ
Sản phẩm rất được ưa chuộng để làm quà tặng cho người thân, bạn bè, đối tác… Nhưng đặc biệt và hấp dẫn hơn là ở phần “cá nhân hóa” sản phẩm nhờ đặc điểm khắc chữ gỗ, hình ảnh gỗ…mang thông điệp riêng của từng khách hàng. Thể hiện tình cảm dành cho những người họ yêu mến hay thông điệp công ty muốn gửi đến đối tác, khách hàng.
-
-
-
-
-
-
Bút gỗ khắc chữ cao cấp 002
280.000₫
BÚT GỖ NÂU ĐỎ CAO CẤP DÀNH CHO DOANH NHÂN
Với kiểu dáng đẹp và sang trọng dòng BÚT GỖ này được nhiều khách hàng thuộc giới doanh nhân ưa chuộng. Ruột bút là loại mực nước màu xanh đen, có thể thay ruột khi hết mực, ruột bút bạn có thể tìm mua ở các siêu thị hoặc nhà sách gần nhà, có phải rất tiện lợi không ạ?
-

markdown:
![ ](http://ntgift.net/mobile-cat.jpg)
# Bút gỗ khắc chữ
-
[Bút gỗ dạng bút máy khắc chữ 006](http://ntgift.net/san-pham/but-go-dang-but-may-khac-chu-006/)300.000₫
SẢN PHẨM BÚT GỖ MAPLE CAO CẤP NHƯ HÌNH, 100% GỖ TỰ NHIÊN
Giá: 280.000đ
Sản phẩm rất được ưa chuộng để làm quà tặng cho người thân, bạn bè, đối tác… Nhưng đặc biệt và hấp dẫn hơn là ở phần “cá nhân hóa” sản phẩm nhờ đặc điểm khắc chữ gỗ, hình ảnh gỗ…mang thông điệp riêng của từng khách hàng. Thể hiện tình cảm dành cho những người họ yêu mến hay thông điệp công ty muốn gửi đến đối tác, khách hàng.
-
-
-
-
-
-
[Bút gỗ khắc chữ cao cấp 002](http://ntgift.net/san-pham/but-go-khac-chu-cao-cap-002/) ~~280.000₫~~
BÚT GỖ NÂU ĐỎ CAO CẤP DÀNH CHO DOANH NHÂN
Với kiểu dáng đẹp và sang trọng dòng BÚT GỖ này được nhiều khách hàng thuộc giới doanh nhân ưa chuộng. Ruột bút là loại mực nước màu xanh đen, có thể thay ruột khi hết mực, ruột bút bạn có thể tìm mua ở các siêu thị hoặc nhà sách gần nhà, có phải rất tiện lợi không ạ?
-

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Hiếu Tân dịch
3.
Không chỉ vị trí và dự trữ năng lượng hứa hẹn mang đến cho Biển Đông (tức Biển NTH trong nguyên văn, theo cách gọi của báo chí quốc tế - ND) tầm quan trọng địa lý - chiến lược đặc biệt, mà cả những tranh chấp lãnh thổ khốc liệt từ lâu đã bao vây vùng biển này. Nhiều cuộc tranh cãi liên quan đến Quần đảo nhỏ ở phần đông nam của Biển Đông. Việt Nam, Đài Loan, và Trung Hoa, mỗi nước đều yêu sách toàn bộ hoặc phần lớn Biển Đông, cũng như tất cả các đảo thuộc hai Quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đặc biệt, Bắc Kinh đòi một đường ranh lịch sử: Nó đưa yêu sách phần chủ yếu của Biển Đông vào trong một đường bao lớn (được mọi người biết dưới tên "đường lưỡi bò") từ đảo Hải Nam của Trung Hoa ở đầu phia bắc Biển Đông kéo tuốt 1200 dặm xuống phía nam đến tận gần Singapore và Malaysia.
Kết quả là cả chín nước nằm kề Biển Đông ít nhiều đều dàn trận chống Trung Hoa và do đó phụ thuộc vào sự ủng hộ của Hoa Kỳ về quân sự và ngoại giao. Những yêu sách xung đột nhau này dễ trở nên ngày càng gay gắt hơn khi nhu cầu năng lượng của châu Á ngày càng tăng – ước tính đến năm 2030 tiêu thụ năng lượng sẽ tăng gấp đôi. Trong đó Trung Hoa cần đến một nửa, khiến cho Biển Đông trở thành nơi bảo lãnh chủ yếu cho sức khỏe kinh tế của khu vực.
Biển Đông đã ngày càng trở nên một doanh trại vũ trang, khi những kẻ yêu sách nó tăng cường lực lượng và hiện đại hóa hải quân của họ ngay lúc cuộc tranh giành những hòn đảo và những bãi đá ngầm trong những thập kỷ gần đây hầu như đã chấm dứt. Trung Hoa cho đến nay đã chiếm 12 địa điểm, Đài Loan một, Việt Nam 25, Philippines tám, và Malaysia năm.
Chính môn địa lý của Trung Hoa hướng theo phương của Biển NTH. Trung Hoa nhìn xuống nam về phía một vịnh nước, được tạo thành - nhìn theo chiều kim đồng hồ - bởi Đài Loan, Philippines, đảo Borneo tách ra giữa Malaysia và Indonesia (cũng như Brunei nhỏ xíu), bán đảo Malay chia cắt giữa Malaysia và Thái Lan, và bờ biển dài như rắn lượn của Việt Nam: tất cả những nước này đều yếu so với Trung Hoa. Giống như biển Caribbe, bị ngắt quãng như thế bởi những đảo quốc nhỏ và bị bao quanh bởi Hoa Kỳ to như một lục địa, Biển Đông (biển NTH) rõ ràng là một đấu trường để Trung Hoa phô diễn sức mạnh.
Thật ra vị trí của Trung Hoa ở đây về nhiều mặt giống với vị trí của Hoa Kỳ đối với Biển Caribbe trong thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20. Hoa Kỳ chấp nhận sự hiện diện và những yêu sách của các cường quốc châu Âu, nhưng vẫn tìm cách khống chế khu vực này. Chính cuộc Chiến tranh Tây Ban Nha - Hoa Kỳ 1898 và việc đào Kênh Panama từ 1904 đến 1914 là dấu hiệu Hoa Kỳ xuất hiện như một cường quốc thế giới. Hơn nữa, việc khống chế Vịnh biển Caribbea khiến Hoa Kỳ kiểm soát hiệu quả Tây Bán Cầu, ảnh hưởng đến cán cân quyền lực ở Đông Bán Cầu. Và bây giờ Trung Hoa thấy nó đang ở trong một hoàn cảnh tương tự tại Biển Nam Trung Hoa, một phòng chờ của Ấn Độ Dương, nơi Trung Hoa cũng muốn hải quân của nó có mặt để bảo vệ đường cung cấp năng lượng từ Trung Đông.
Nhưng có một cái gì đó sâu xa hơn và nhiều yếu tố tâm lý tình cảm hơn địa lý đã đẩy Trung Hoa về Biển NTH và ra đến Thái Bình Dương: đó là, việc Trung Hoa bị các cường quốc Phương Tây xâu xé trong một quá khứ chưa xa lắm, sau khi đã hàng nghìn năm là cường quốc lớn và một nền văn minh thế giới.
Trong thế kỷ 19, triều đình nhà Thanh trở thành kẻ ốm yếu của Đông Á, Trung Hoa mất nhiều phần lãnh thổ cho Anh, Pháp, Nhật, và Nga. Trong thế kỷ 20 là cuộc chiếm đóng đẫm máu của người Nhật trên bán đảo Sơn Đông và Mãn Châu. Tất cả những cái đó lên đến cực điểm trong những hiệp định đặc quyền cưỡng bức nhục nhã đối với Trung Hoa trong các thế kỷ 19 và 20, trong đó các nước phương Tây xiết chặt kiểm soát nhiều phần của các thành phố Trung Hoa, - cái gọi là "những cảng mở" [cho thương mại nước ngoài, theo quy định của hiệp ước]. Năm 1938 nhà sử học của Đại học Yale Jonathan D. Spence nói với chúng ta trong Đi tìm nước Trung hoa Hiện đại, vì sự cướp phá cũng như Nội chiến Trung Hoa, thậm chí có một nỗi sợ tiềm ẩn rằng "Trung Hoa sắp sửa bị chia cắt, rằng nó thôi tồn tại như một dân tộc và có thể đi đến một kết cục choáng váng." Việc Trung Hoa bành trướng là một cách tuyên bố rằng nó sẽ không bao giờ để cho các nước ngoài lợi dụng nó một lần nữa.
4.
Đúng như đất Đức là tiền tuyến quân sự trong Chiến tranh Lạnh, các vùng biển của Biển NTH có thể là tiền tuyến quân sự trong những thập kỷ tới. Vì hải quân Trung Hoa trở nên mạnh hơn và vì yêu sách của Trung Hoa trên Biển NTH mâu thuẫn với yêu sách của các nước khác vùng ven biển, những nước này sẽ buộc phải phát triển hơn nữa các năng lực hải quân của họ. Họ cũng sẽ cân bằng với Trung Hoa bằng cách dựa nhiều hơn vào hải quân Hoa Kỳ, sức mạnh của nó có lẽ đã lên đến đỉnh trong những phương diện liên quan, ngay cả khi nó phải phân tán những nguồn lực đáng kể cho Trung Đông. Tính đa cực toàn cầu đã là một đặc điểm của ngoại giao và kinh tế, nhưng Biển NTH có thể cho chúng ta thấy tính đa cực theo một ý nghĩa quân sự thật ra sẽ như thế nào.
Không có gì là lãng mạn trong cái mặt trận mới này, hoàn toàn không có giá trị như những cuộc đấu tranh đạo đức. Trong những cuộc xung đột hải quân, trừ khi có nã pháo lên đất liền, không có nạn nhân đúng nghĩa, cũng không có kẻ thù để can đảm đối mặt; không có gì trên qui mô thanh lọc chủng tộc là có vẻ sẽ xảy ra trong sân khấu trung tâm mới của xung đột này. Trung Hoa, những người bất đồng chính kiến đang chịu đựng đau khổ của nó, đơn giản không đủ tầm cỡ làm đối tượng của cơn thịnh nộ đạo đức. Chế độ Trung Hoa chỉ chứng tỏ một phiên bản nhiệt lượng thấp của chủ nghĩa độc tài, với một nền kinh tế tư bản chủ nghĩa và hệ tư tưởng thống trị ít có gì để nói. Hơn nữa, Trung Hoa có vẻ đang trở nên một xã hội cởi mở hơn thay vì đóng kín trong những năm tới. Thay vì chủ nghĩa phát xít hay chủ nghĩa quân phiệt, Trung Hoa cùng với các nhà nước khác ở Đông Á đang ngày càng tỏ ra kiên trì chủ nghĩa dân tộc kiểu cũ: một tư tưởng, đúng thế, nhưng không phải là tư tưởng đã hấp dẫn giới trí thức từ giữa thế kỷ 19. Và cho dù nếu Trung Hoa có trở nên dân chủ hơn, thì chủ nghĩa dân tộc của nó cũng chỉ có tăng lên, như một cuộc điều tra ngẫu nhiên ý kiến của các công dân mạng tự do cho thấy.
Chúng ta thường nghĩ về chủ nghĩa dân tộc như một tình cảm phản động, một di vật của thế kỷ 19. Tuy nhiên chính chủ nghĩa dân tộc truyền thống là động lực chính trị chủ yếu ở châu Á, và nó sẽ tiếp tục như thế. Chủ nghĩa dân tộc đó đang dẫn đến việc tăng cường một cách không hối tiếc lực lượng quân sự trong khu vực, đặc biệt là các lực lượng hải và không quân, để bảo vệ chủ quyền và đưa ra yêu sách tranh chấp những nguồn tài nguyên thiên nhiên. Ở đây không có sức quyến rũ triết lý nào cả. Tất cả là cái logic lạnh lùng của cân bằng quyền lực. Ở mức độ của chủ nghĩa hiện thực vô cảm ấy, liên hệ với chủ nghĩa dân tộc, có một môi trường địa lý chung, đó là Biển NTH.
Dù bất kỳ vở kịch đạo đức nào xảy ra ở Đông Á, nó sẽ có dạng chính trị quyền lực khắc khổ thuộc loại khiến nhiều trí thức và nhà báo điếng người. Như Thucydides diễn tả một cách đáng ghi nhớ trong khi ông nói về việc người Athena cổ đại chinh phục hòn đảo Melos, "Kẻ mạnh muốn làm gì thì làm còn người yếu thì phải chịu những gì họ phải chịu." Trong bản kể lại của thế kỷ 21, với Trung Hoa trong vai Athena như một cường quốc mặt biển nổi trội trong khu vực, kẻ yếu vẫn sẽ qui phục, nhưng nó là thế đấy. Đây sẽ là chiến lược không tuyên bố của Trung Hoa, và các nước nhỏ hơn của Đông Nam Á có thể liên kết với hoa Kỳ để tránh số phận của Melian (người dân đảo Melos). Nhưng sẽ không có tàn sát.
Biển NTH báo trước một dạng xung đột khác với dạng mà chúng ta đã quen thấy. Từ đầu thế kỷ 20, chúng ta đã bị chấn thương một mặt vì những cuộc giao tranh lớn, qui ước, trên đất liền, mặt khác vì những cuộc chiến tranh bẩn thỉu lẻ tẻ. Vì cả hai loại chiến tranh này tạo ra con số thương vong lớn cho dân thường, chiến tranh đã là đối tượng đối với các nhà nhân đạo cũng như những viên tướng. Nhưng trong tương lai chúng ta chỉ có thể thấy một dạng xung đột thuần túy, hạn chế trong phạm vi hải chiến. Đây là một kịch bản tích cực. Xung đột không thể bị xóa bỏ hoàn toàn khỏi điều kiện sống của loài người. Một chủ đề trong Những luận văn về Livy của Machiavelli là xung đột được kiểm soát đúng, dễ dẫn tới tiến bộ của loài người hơn là ổn định cứng ngắc. Một mặt biển dày đặc tàu chiến không mâu thuẫn với một thời kỳ đầy hứa hẹn đối với châu Á. Bất ổn thường nuôi dưỡng những động lực.
Nhưng xung đột ở biển NTH có thể kiểm soát được không? Lý lẽ của tôi như vậy phỏng đoán xa rằng cuộc chiến tranh lớn sẽ không nổ ra trong khu vực này và thay vì thế, các nước sẽ bằng lòng tranh đua để giành vị trí bằng tầu chiến của họ trên những vùng biển , trong khi tranh đua đưa yêu sách về các nguồn tài nguyên và có lẽ thậm chí đồng ý với một sự phân chia công bằng những tài nguyên ấy? Nhưng nếu Trung Hoa đi ngược với xu thế đã rõ ràng, lại xâm lược Đài Loan thì sao? Nếu Trung Hoa và Việt Nam, sự kình địch của họ lại đạt đến mức như trong quá khứ lịch sử, lại lao vào chiến tranh như họ đã làm năm 1979, và lần này với các vũ khí giết người khủng khiếp hơn, thì sao? Vì không chỉ một mình Trung Hoa đang ráo riết xây dựng lực lượng quân sự của mình, các nước Đông Nam Á cũng thế. Ngân sách quốc phòng của họ đã tăng lên khoảng một phần ba trong thập kỷ qua, trong khi ngân sách quốc phòng của châu Âu đã giảm xuống. Vũ khí nhập khẩu vào Indonesia, Singapore, và Malaysia đã tăng lên, tương ứng, 85, 146 và 722 phần trăm kể từ năm 2000. Chi tiêu là giành cho các căn cứ hải quân và không quân: các tàu chiến mặt biển, tầu ngầm, với những hệ thống tên lửa tối tân, và những phản lực cơ chiến đấu tầm xa. Việt Nam gần đây đã tiêu 2 tỉ $ để mua sáu tầu ngầm Kiloclass loại tối tân của Nga và 1 tỉ để mua phản lực cơ của Nga. Malaysia mới mở một căn cứ tầu ngầm ở Borneo. Trong khi Hoa Kỳ đang điên đầu về những cuộc chiến tranh mặt đất ở Trung Đông, sức mạnh quân sự đang lặng lẽ di chuyển từ Âu sang Á.
Hoa Kỳ hiện giờ bảo đảm hiện trạng đáng lo ngại ở Biển NTH, hạn chế xâm lược của Trung Hoa chủ yếu vào những bản đồ của nó và tác động như một vận cản đối với ngoại giao và hải quân Trung Hoa (mặc dầu đây không phải là nói rằng Hoa Kỳ là trong sạch trong những hành động của nó còn Trung Hoa đương nhiên là kẻ xấu). Những gì mà Hoa Kỳ cung cấp cho các nước trong khu vực biển NTH không phản ánh bản tính dân chủ của nó mà phản ánh sức mạnh vật chất của nó. Chính sự cân bằng lực lượng giữa Hoa Kỳ và Trung Hoa cuối cùng sẽ giữ cho Việt Nam, Đài Loan, Philippines, Indonesia, Singapore, và Malaysia rảnh tay, có thể kích cho cường quốc lớn đánh nhau để có lợi cho mình. Và trong khoảng rảnh rỗi đó, chủ nghĩa khu vực có thể nổi lên như một sức mạnh vì lợi ích của chính nó, dưới hình thức hiệp hội các nước Đông Nam Á (ASEAN). Tuy nhiên một sự tự do như thế không thể coi là đương nhiên. Đối với sự cân bằng căng thẳng đang diễn ra giữa Hoa Hỳ và Trung Hoa – mở rộng ra đến hàng loạt những đề tài phức tạp, từ thương mại đến cải cách tiền tệ đến an ninh mạng đến do thám tình báo – những mối đe dọa cuối cùng chuyển sang Đông Á có lợi cho Trung Hoa, phần lớn do tính trung tâm về mặt địa lý của Trung Hoa đối với khu vực này.
5.
Tổng kết toàn diện nhất về quang cảnh địa lý châu Á đã đến không phải từ Washington hay Bắc Kinh, mà từ Canberra. Trong một bài báo 74 trang xuất bản năm ngoái, Dịch chuyển quyền lực: Tương lai Australia Giữa Washington và Bắc Kinh, Hugh White, giáo sư nghiên cứu chiến lược tại trường Đại học Quốc gia Australia, mô tả đất nước ông như quyền lực nguyên trạng ("status quo") đúng nghĩa – một nước mong muốn một cách mãnh liệt rằng tình hình ở châu Á cứ giữ nguyên như bây giờ, rằng Trung Hoa cứ tiếp tục lớn lên để cho Australia có thể buôn bán nhiều hơn với nó, trong khi Hoa Kỳ vẫn cứ là "cường quốc mạnh nhất ở châu Á" để là "kẻ bảo hộ chí cốt" của Australia. Nhưng, như White viết, vấn đề là cả hai điều trên đều không thể tiếp tục. Châu Á không thể tiếp tục thay đổi về kinh tế nếu không thay đổi về chính trị và chiến lược, một nền kinh tế kếch xù của Trung Hoa đương nhiên sẽ không chấp nhận vị trí đứng đầu về quân sự của Mỹ ở châu Á.
Trung Hoa muốn gì? White nhận định rằng người Trung Hoa có thể muốn có ở châu Á một thứ đế quốc kiểu mới mà Hoa Kỳ đã thiết lập ở Tây Bán Cầu một khi Washington đã nắm chắc vai trò ưu thắng của mình trên vịnh Caribbe (vì Bắc Kinh hy vọng nó sẽ ưu thắng trên Biển Nam Trung Hoa). Đế quốc kiểu mới này, theo lời White, có nghĩa là những láng giềng của Mỹ "ít nhiều được tự do cai quản đất nước mình" trong khi Washington nhấn mạnh rằng các quan điểm của nó được "xem xét đầy đủ" và được ưu tiên hơn quan điểm của các cường quốc bên ngoài. Vấn đề với mô hình này là Nhật Bản, nước có lẽ không chấp nhận bá quyền của Trung Hoa, nhưng vẫn mềm mỏng nhân nhượng. Điều đó bỏ lại mô hình Dàn Hòa tấu châu Âu, trong đó Trung Hoa, Ấn Độ, Nhật Bản, Hoa Kỳ và có lẽ một hoặc hai nước khác sẽ ngồi vào bàn đàm phán về quyền lực ở châu Á như những kẻ ngang hàng. Nhưng liệu Hoa Kỳ có chấp nhận một vai trò khiêm tốn như thế hay không, vì nó đã gắn sự thịnh vượng và ổn định ở châu Á vào với tính ưu việt của chính nó. White gợi ý rằng đối mặt với cường quốc Trung Hoa đang lên, vai trò nổi trội của Hoa Kỳ từ nay về sau có thể có nghĩa là bất ổn ở châu Á.
Vai trò nổi trội của Hoa Kỳ được xác nhận trên khái niệm rằng vì Trung Hoa là chuyên chế ở trong nước, nó sẽ hành động "một cách không thể chấp nhận được ở nước ngoài." Nhưng White nói, điều đó có thể không như thế. Trung Hoa tự coi mình là một cường quốc tốt lành, không-bá-quyền, không can thiệp vào những nguyên tắc nội bộ của các nước khác, theo cách làm của Hoa Kỳ - với tính bao biện về đạo đức của nó. Bởi vì Trung Hoa coi bản thân nó là Vương quốc Trung tâm (Trung Quốc), cơ sở của tính nổi trội của nó là vai trò trung tâm vốn có của nó trong lịch sử thế giới, hơn là bất kỳ một hệ thống nào mà nó tìm cách xuất khẩu.
Nói cách khác, Hoa Kỳ, chứ không phải Trung Hoa, có thể sẽ là vấn đề trong tương lai. Chúng ta có lẽ đã quá quan ngại về bản chất bên trong của chế độ Trung Hoa và tìm cách hạn chế quyền lực của Trung Hoa ở nước ngoài bởi vì chúng ta không thích các chính sách đối nội của nó. Ngược lại, mục đích của Mỹ ở châu Á nên được cân bằng, không nên nổi trội, áp đảo. Chính vì quyền lực cứng vẫn còn là then chốt trong các quan hệ quốc tế mà chúng ta phải dành chỗ cho Trung Hoa lớn lên. Hoa Kỳ không cần phải tăng cường lực lượng hải quân của nó ở Tây Thái Bình Dương, nhưng nó không thể để lực lượng ấy giảm đi một cách cơ bản.
Việc mất đi một đội tàu sân bay của Mỹ ở Tây Thái Bình Dương do cắt giảm ngân sách hay do việc bố trí lại lực lượng ở Trung Đông có thể gây nên những cuộc tranh cãi căng thẳng trong khu vực về sự đi xuống của Mỹ và do vậy cần có những bù trừ và thương lượng bên lề với Bắc Kinh. Tình hình tối ưu là duy trì hiện diện hải, không quân Mỹ xấp xỉ mức hiện tại, ngay cả khi Hoa Kỳ hết sức củng cố những quan hệ thân mật và nhất quán với Trung Hoa. Bằng cách đó, với thời gian Mỹ có thể thích nghi với một Trung Hoa cường quốc hải quân. Trong các quan hệ quốc tế, đằng sau tất cả mọi vấn đề về đạo đức là vấn đề quyền lực. Can thiệp nhân đạo vào các nước vùng Balkan chỉ có thể làm được bởi vì chế độ ở Serbi yếu, không giống như chế độ ở Nga, kẻ [khi đó] đang phạm những tội ác hung bạo ở Chechnya trên qui mô tương tự trong khi Phương Tây không làm gì cả. Ở Tây Thái Bình Dương trong những thập kỷ sắp tới đạo đức có thể có nghĩa là vì lợi ích của ổn định từ bỏ một số lý tưởng mà ta đã một thời ấp ủ thiết tha. Chúng ta sẽ phải thế nào nữa để sống chung với một nước Trung Hoa gần như độc tài chuyên chế khi nó bành trướng thế lực quân sự? Bản thân sự cân bằng quyền lực, còn hơn cả những giá trị dân chủ của phương Tây, thường là kẻ bảo vệ tốt nhất của tự do. Cả điều đó nữa cũng sẽ là một bài học của Biển Nam Trung Hoa trong thế kỷ 21 – một bài học khác mà những người lý tưởng chủ nghĩa không muốn nghe./.
Post a Comment

markdown:
Hiếu Tân dịch
3.
Không chỉ vị trí và dự trữ năng lượng hứa hẹn mang đến cho Biển Đông (tức Biển NTH trong nguyên văn, theo cách gọi của báo chí quốc tế - ND) tầm quan trọng địa lý - chiến lược đặc biệt, mà cả những tranh chấp lãnh thổ khốc liệt từ lâu đã bao vây vùng biển này. Nhiều cuộc tranh cãi liên quan đến Quần đảo nhỏ ở phần đông nam của Biển Đông. Việt Nam, Đài Loan, và Trung Hoa, mỗi nước đều yêu sách toàn bộ hoặc phần lớn Biển Đông, cũng như tất cả các đảo thuộc hai Quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đặc biệt, Bắc Kinh đòi một đường ranh lịch sử: Nó đưa yêu sách phần chủ yếu của Biển Đông vào trong một đường bao lớn (được mọi người biết dưới tên "đường lưỡi bò") từ đảo Hải Nam của Trung Hoa ở đầu phia bắc Biển Đông kéo tuốt 1200 dặm xuống phía nam đến tận gần Singapore và Malaysia.
Kết quả là cả chín nước nằm kề Biển Đông ít nhiều đều dàn trận chống Trung Hoa và do đó phụ thuộc vào sự ủng hộ của Hoa Kỳ về quân sự và ngoại giao. Những yêu sách xung đột nhau này dễ trở nên ngày càng gay gắt hơn khi nhu cầu năng lượng của châu Á ngày càng tăng – ước tính đến năm 2030 tiêu thụ năng lượng sẽ tăng gấp đôi. Trong đó Trung Hoa cần đến một nửa, khiến cho Biển Đông trở thành nơi bảo lãnh chủ yếu cho sức khỏe kinh tế của khu vực.
Biển Đông đã ngày càng trở nên một doanh trại vũ trang, khi những kẻ yêu sách nó tăng cường lực lượng và hiện đại hóa hải quân của họ ngay lúc cuộc tranh giành những hòn đảo và những bãi đá ngầm trong những thập kỷ gần đây hầu như đã chấm dứt. Trung Hoa cho đến nay đã chiếm 12 địa điểm, Đài Loan một, Việt Nam 25, Philippines tám, và Malaysia năm.
Chính môn địa lý của Trung Hoa hướng theo phương của Biển NTH. Trung Hoa nhìn xuống nam về phía một vịnh nước, được tạo thành - nhìn theo chiều kim đồng hồ - bởi Đài Loan, Philippines, đảo Borneo tách ra giữa Malaysia và Indonesia (cũng như Brunei nhỏ xíu), bán đảo Malay chia cắt giữa Malaysia và Thái Lan, và bờ biển dài như rắn lượn của Việt Nam: tất cả những nước này đều yếu so với Trung Hoa. Giống như biển Caribbe, bị ngắt quãng như thế bởi những đảo quốc nhỏ và bị bao quanh bởi Hoa Kỳ to như một lục địa, Biển Đông (biển NTH) rõ ràng là một đấu trường để Trung Hoa phô diễn sức mạnh.
Thật ra vị trí của Trung Hoa ở đây về nhiều mặt giống với vị trí của Hoa Kỳ đối với Biển Caribbe trong thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20. Hoa Kỳ chấp nhận sự hiện diện và những yêu sách của các cường quốc châu Âu, nhưng vẫn tìm cách khống chế khu vực này. Chính cuộc Chiến tranh Tây Ban Nha - Hoa Kỳ 1898 và việc đào Kênh Panama từ 1904 đến 1914 là dấu hiệu Hoa Kỳ xuất hiện như một cường quốc thế giới. Hơn nữa, việc khống chế Vịnh biển Caribbea khiến Hoa Kỳ kiểm soát hiệu quả Tây Bán Cầu, ảnh hưởng đến cán cân quyền lực ở Đông Bán Cầu. Và bây giờ Trung Hoa thấy nó đang ở trong một hoàn cảnh tương tự tại Biển Nam Trung Hoa, một phòng chờ của Ấn Độ Dương, nơi Trung Hoa cũng muốn hải quân của nó có mặt để bảo vệ đường cung cấp năng lượng từ Trung Đông.
Nhưng có một cái gì đó sâu xa hơn và nhiều yếu tố tâm lý tình cảm hơn địa lý đã đẩy Trung Hoa về Biển NTH và ra đến Thái Bình Dương: đó là, việc Trung Hoa bị các cường quốc Phương Tây xâu xé trong một quá khứ chưa xa lắm, sau khi đã hàng nghìn năm là cường quốc lớn và một nền văn minh thế giới.
Trong thế kỷ 19, triều đình nhà Thanh trở thành kẻ ốm yếu của Đông Á, Trung Hoa mất nhiều phần lãnh thổ cho Anh, Pháp, Nhật, và Nga. Trong thế kỷ 20 là cuộc chiếm đóng đẫm máu của người Nhật trên bán đảo Sơn Đông và Mãn Châu. Tất cả những cái đó lên đến cực điểm trong những hiệp định đặc quyền cưỡng bức nhục nhã đối với Trung Hoa trong các thế kỷ 19 và 20, trong đó các nước phương Tây xiết chặt kiểm soát nhiều phần của các thành phố Trung Hoa, - cái gọi là "những cảng mở" [cho thương mại nước ngoài, theo quy định của hiệp ước]. Năm 1938 nhà sử học của Đại học Yale Jonathan D. Spence nói với chúng ta trong
*Đi tìm nước Trung hoa Hiện đại*, vì sự cướp phá cũng như Nội chiến Trung Hoa, thậm chí có một nỗi sợ tiềm ẩn rằng "Trung Hoa sắp sửa bị chia cắt, rằng nó thôi tồn tại như một dân tộc và có thể đi đến một kết cục choáng váng." Việc Trung Hoa bành trướng là một cách tuyên bố rằng nó sẽ không bao giờ để cho các nước ngoài lợi dụng nó một lần nữa.
4.
**Đúng như đất Đức**là tiền tuyến quân sự trong Chiến tranh Lạnh, các vùng biển của Biển NTH có thể là tiền tuyến quân sự trong những thập kỷ tới. Vì hải quân Trung Hoa trở nên mạnh hơn và vì yêu sách của Trung Hoa trên Biển NTH mâu thuẫn với yêu sách của các nước khác vùng ven biển, những nước này sẽ buộc phải phát triển hơn nữa các năng lực hải quân của họ. Họ cũng sẽ cân bằng với Trung Hoa bằng cách dựa nhiều hơn vào hải quân Hoa Kỳ, sức mạnh của nó có lẽ đã lên đến đỉnh trong những phương diện liên quan, ngay cả khi nó phải phân tán những nguồn lực đáng kể cho Trung Đông. Tính đa cực toàn cầu đã là một đặc điểm của ngoại giao và kinh tế, nhưng Biển NTH có thể cho chúng ta thấy tính đa cực theo một ý nghĩa quân sự thật ra sẽ như thế nào.
Không có gì là lãng mạn trong cái mặt trận mới này, hoàn toàn không có giá trị như những cuộc đấu tranh đạo đức. Trong những cuộc xung đột hải quân, trừ khi có nã pháo lên đất liền, không có nạn nhân đúng nghĩa, cũng không có kẻ thù để can đảm đối mặt; không có gì trên qui mô thanh lọc chủng tộc là có vẻ sẽ xảy ra trong sân khấu trung tâm mới của xung đột này. Trung Hoa, những người bất đồng chính kiến đang chịu đựng đau khổ của nó, đơn giản không đủ tầm cỡ làm đối tượng của cơn thịnh nộ đạo đức. Chế độ Trung Hoa chỉ chứng tỏ một phiên bản nhiệt lượng thấp của chủ nghĩa độc tài, với một nền kinh tế tư bản chủ nghĩa và hệ tư tưởng thống trị ít có gì để nói. Hơn nữa, Trung Hoa có vẻ đang trở nên một xã hội cởi mở hơn thay vì đóng kín trong những năm tới. Thay vì chủ nghĩa phát xít hay chủ nghĩa quân phiệt, Trung Hoa cùng với các nhà nước khác ở Đông Á đang ngày càng tỏ ra kiên trì chủ nghĩa dân tộc kiểu cũ: một tư tưởng, đúng thế, nhưng không phải là tư tưởng đã hấp dẫn giới trí thức từ giữa thế kỷ 19. Và cho dù nếu Trung Hoa có trở nên dân chủ hơn, thì chủ nghĩa dân tộc của nó cũng chỉ có tăng lên, như một cuộc điều tra ngẫu nhiên ý kiến của các công dân mạng tự do cho thấy.
Chúng ta thường nghĩ về chủ nghĩa dân tộc như một tình cảm phản động, một di vật của thế kỷ 19. Tuy nhiên chính chủ nghĩa dân tộc truyền thống là động lực chính trị chủ yếu ở châu Á, và nó sẽ tiếp tục như thế. Chủ nghĩa dân tộc đó đang dẫn đến việc tăng cường một cách không hối tiếc lực lượng quân sự trong khu vực, đặc biệt là các lực lượng hải và không quân, để bảo vệ chủ quyền và đưa ra yêu sách tranh chấp những nguồn tài nguyên thiên nhiên. Ở đây không có sức quyến rũ triết lý nào cả. Tất cả là cái logic lạnh lùng của cân bằng quyền lực. Ở mức độ của chủ nghĩa hiện thực vô cảm ấy, liên hệ với chủ nghĩa dân tộc, có một môi trường địa lý chung, đó là Biển NTH.
Dù bất kỳ vở kịch đạo đức nào xảy ra ở Đông Á, nó sẽ có dạng chính trị quyền lực khắc khổ thuộc loại khiến nhiều trí thức và nhà báo điếng người. Như Thucydides diễn tả một cách đáng ghi nhớ trong khi ông nói về việc người Athena cổ đại chinh phục hòn đảo Melos, "Kẻ mạnh muốn làm gì thì làm còn người yếu thì phải chịu những gì họ phải chịu." Trong bản kể lại của thế kỷ 21, với Trung Hoa trong vai Athena như một cường quốc mặt biển nổi trội trong khu vực, kẻ yếu vẫn sẽ qui phục, nhưng nó là thế đấy. Đây sẽ là chiến lược không tuyên bố của Trung Hoa, và các nước nhỏ hơn của Đông Nam Á có thể liên kết với hoa Kỳ để tránh số phận của Melian (người dân đảo Melos). Nhưng sẽ không có tàn sát.
Biển NTH báo trước một dạng xung đột khác với dạng mà chúng ta đã quen thấy. Từ đầu thế kỷ 20, chúng ta đã bị chấn thương một mặt vì những cuộc giao tranh lớn, qui ước, trên đất liền, mặt khác vì những cuộc chiến tranh bẩn thỉu lẻ tẻ. Vì cả hai loại chiến tranh này tạo ra con số thương vong lớn cho dân thường, chiến tranh đã là đối tượng đối với các nhà nhân đạo cũng như những viên tướng. Nhưng trong tương lai chúng ta chỉ có thể thấy một dạng xung đột thuần túy, hạn chế trong phạm vi hải chiến. Đây là một kịch bản tích cực. Xung đột không thể bị xóa bỏ hoàn toàn khỏi điều kiện sống của loài người. Một chủ đề trong
*Những luận văn về Livy*của *Machiavelli là xung đột được kiểm soát đúng, dễ dẫn tới tiến bộ của loài người hơn là ổn định cứng ngắc. Một mặt biển dày đặc tàu chiến không mâu thuẫn với một thời kỳ đầy hứa hẹn đối với châu Á. Bất ổn thường nuôi dưỡng những động lực.*
Nhưng xung đột ở biển NTH có thể kiểm soát được không? Lý lẽ của tôi như vậy phỏng đoán xa rằng cuộc chiến tranh lớn sẽ không nổ ra trong khu vực này và thay vì thế, các nước sẽ bằng lòng tranh đua để giành vị trí bằng tầu chiến của họ trên những vùng biển , trong khi tranh đua đưa yêu sách về các nguồn tài nguyên và có lẽ thậm chí đồng ý với một sự phân chia công bằng những tài nguyên ấy? Nhưng nếu Trung Hoa đi ngược với xu thế đã rõ ràng, lại xâm lược Đài Loan thì sao? Nếu Trung Hoa và Việt Nam, sự kình địch của họ lại đạt đến mức như trong quá khứ lịch sử, lại lao vào chiến tranh như họ đã làm năm 1979, và lần này với các vũ khí giết người khủng khiếp hơn, thì sao? Vì không chỉ một mình Trung Hoa đang ráo riết xây dựng lực lượng quân sự của mình, các nước Đông Nam Á cũng thế. Ngân sách quốc phòng của họ đã tăng lên khoảng một phần ba trong thập kỷ qua, trong khi ngân sách quốc phòng của châu Âu đã giảm xuống. Vũ khí nhập khẩu vào Indonesia, Singapore, và Malaysia đã tăng lên, tương ứng, 85, 146 và 722 phần trăm kể từ năm 2000. Chi tiêu là giành cho các căn cứ hải quân và không quân: các tàu chiến mặt biển, tầu ngầm, với những hệ thống tên lửa tối tân, và những phản lực cơ chiến đấu tầm xa. Việt Nam gần đây đã tiêu 2 tỉ $ để mua sáu tầu ngầm Kiloclass loại tối tân của Nga và 1 tỉ để mua phản lực cơ của Nga. Malaysia mới mở một căn cứ tầu ngầm ở Borneo. Trong khi Hoa Kỳ đang điên đầu về những cuộc chiến tranh mặt đất ở Trung Đông, sức mạnh quân sự đang lặng lẽ di chuyển từ Âu sang Á.
Hoa Kỳ hiện giờ bảo đảm hiện trạng đáng lo ngại ở Biển NTH, hạn chế xâm lược của Trung Hoa chủ yếu vào những bản đồ của nó và tác động như một vận cản đối với ngoại giao và hải quân Trung Hoa (mặc dầu đây không phải là nói rằng Hoa Kỳ là trong sạch trong những hành động của nó còn Trung Hoa đương nhiên là kẻ xấu). Những gì mà Hoa Kỳ cung cấp cho các nước trong khu vực biển NTH không phản ánh bản tính dân chủ của nó mà phản ánh sức mạnh vật chất của nó. Chính sự cân bằng lực lượng giữa Hoa Kỳ và Trung Hoa cuối cùng sẽ giữ cho Việt Nam, Đài Loan, Philippines, Indonesia, Singapore, và Malaysia rảnh tay, có thể kích cho cường quốc lớn đánh nhau để có lợi cho mình. Và trong khoảng rảnh rỗi đó, chủ nghĩa khu vực có thể nổi lên như một sức mạnh vì lợi ích của chính nó, dưới hình thức hiệp hội các nước Đông Nam Á (ASEAN). Tuy nhiên một sự tự do như thế không thể coi là đương nhiên. Đối với sự cân bằng căng thẳng đang diễn ra giữa Hoa Hỳ và Trung Hoa – mở rộng ra đến hàng loạt những đề tài phức tạp, từ thương mại đến cải cách tiền tệ đến an ninh mạng đến do thám tình báo – những mối đe dọa cuối cùng chuyển sang Đông Á có lợi cho Trung Hoa, phần lớn do tính trung tâm về mặt địa lý của Trung Hoa đối với khu vực này.
5.
**Tổng kết toàn diện nhất**về quang cảnh địa lý châu Á đã đến không phải từ Washington hay Bắc Kinh, mà từ Canberra. Trong một bài báo 74 trang xuất bản năm ngoái, *Dịch chuyển quyền lực: Tương lai Australia Giữa Washington và Bắc Kinh*, Hugh White, giáo sư nghiên cứu chiến lược tại trường Đại học Quốc gia Australia, mô tả đất nước ông như quyền lực nguyên trạng ("status quo") đúng nghĩa – một nước mong muốn một cách mãnh liệt rằng tình hình ở châu Á cứ giữ nguyên như bây giờ, rằng Trung Hoa cứ tiếp tục lớn lên để cho Australia có thể buôn bán nhiều hơn với nó, trong khi Hoa Kỳ vẫn cứ là "cường quốc mạnh nhất ở châu Á" để là "kẻ bảo hộ chí cốt" của Australia. Nhưng, như White viết, vấn đề là cả hai điều trên đều không thể tiếp tục. Châu Á không thể tiếp tục thay đổi về kinh tế nếu không thay đổi về chính trị và chiến lược, một nền kinh tế kếch xù của Trung Hoa đương nhiên sẽ không chấp nhận vị trí đứng đầu về quân sự của Mỹ ở châu Á.
Trung Hoa muốn gì? White nhận định rằng người Trung Hoa có thể muốn có ở châu Á một thứ đế quốc kiểu mới mà Hoa Kỳ đã thiết lập ở Tây Bán Cầu một khi Washington đã nắm chắc vai trò ưu thắng của mình trên vịnh Caribbe (vì Bắc Kinh hy vọng nó sẽ ưu thắng trên Biển Nam Trung Hoa). Đế quốc kiểu mới này, theo lời White, có nghĩa là những láng giềng của Mỹ "ít nhiều được tự do cai quản đất nước mình" trong khi Washington nhấn mạnh rằng các quan điểm của nó được "xem xét đầy đủ" và được ưu tiên hơn quan điểm của các cường quốc bên ngoài. Vấn đề với mô hình này là Nhật Bản, nước có lẽ không chấp nhận bá quyền của Trung Hoa, nhưng vẫn mềm mỏng nhân nhượng. Điều đó bỏ lại mô hình Dàn Hòa tấu châu Âu, trong đó Trung Hoa, Ấn Độ, Nhật Bản, Hoa Kỳ và có lẽ một hoặc hai nước khác sẽ ngồi vào bàn đàm phán về quyền lực ở châu Á như những kẻ ngang hàng. Nhưng liệu Hoa Kỳ có chấp nhận một vai trò khiêm tốn như thế hay không, vì nó đã gắn sự thịnh vượng và ổn định ở châu Á vào với tính ưu việt của chính nó. White gợi ý rằng đối mặt với cường quốc Trung Hoa đang lên, vai trò nổi trội của Hoa Kỳ từ nay về sau có thể có nghĩa là bất ổn ở châu Á.
Vai trò nổi trội của Hoa Kỳ được xác nhận trên khái niệm rằng vì Trung Hoa là chuyên chế ở trong nước, nó sẽ hành động "một cách không thể chấp nhận được ở nước ngoài." Nhưng White nói, điều đó có thể không như thế. Trung Hoa tự coi mình là một cường quốc tốt lành, không-bá-quyền, không can thiệp vào những nguyên tắc nội bộ của các nước khác, theo cách làm của Hoa Kỳ - với tính bao biện về đạo đức của nó. Bởi vì Trung Hoa coi bản thân nó là Vương quốc Trung tâm (Trung Quốc), cơ sở của tính nổi trội của nó là vai trò trung tâm vốn có của nó trong lịch sử thế giới, hơn là bất kỳ một hệ thống nào mà nó tìm cách xuất khẩu.
Nói cách khác, Hoa Kỳ, chứ không phải Trung Hoa, có thể sẽ là vấn đề trong tương lai. Chúng ta có lẽ đã quá quan ngại về bản chất bên trong của chế độ Trung Hoa và tìm cách hạn chế quyền lực của Trung Hoa ở nước ngoài bởi vì chúng ta không thích các chính sách đối nội của nó. Ngược lại, mục đích của Mỹ ở châu Á nên được cân bằng, không nên nổi trội, áp đảo. Chính vì quyền lực cứng vẫn còn là then chốt trong các quan hệ quốc tế mà chúng ta phải dành chỗ cho Trung Hoa lớn lên. Hoa Kỳ không cần phải tăng cường lực lượng hải quân của nó ở Tây Thái Bình Dương, nhưng nó không thể để lực lượng ấy giảm đi một cách cơ bản.
Việc mất đi một đội tàu sân bay của Mỹ ở Tây Thái Bình Dương do cắt giảm ngân sách hay do việc bố trí lại lực lượng ở Trung Đông có thể gây nên những cuộc tranh cãi căng thẳng trong khu vực về sự đi xuống của Mỹ và do vậy cần có những bù trừ và thương lượng bên lề với Bắc Kinh. Tình hình tối ưu là duy trì hiện diện hải, không quân Mỹ xấp xỉ mức hiện tại, ngay cả khi Hoa Kỳ hết sức củng cố những quan hệ thân mật và nhất quán với Trung Hoa. Bằng cách đó, với thời gian Mỹ có thể thích nghi với một Trung Hoa cường quốc hải quân. Trong các quan hệ quốc tế, đằng sau tất cả mọi vấn đề về đạo đức là vấn đề quyền lực. Can thiệp nhân đạo vào các nước vùng Balkan chỉ có thể làm được bởi vì chế độ ở Serbi yếu, không giống như chế độ ở Nga, kẻ [khi đó] đang phạm những tội ác hung bạo ở Chechnya trên qui mô tương tự trong khi Phương Tây không làm gì cả. Ở Tây Thái Bình Dương trong những thập kỷ sắp tới đạo đức có thể có nghĩa là vì lợi ích của ổn định từ bỏ một số lý tưởng mà ta đã một thời ấp ủ thiết tha. Chúng ta sẽ phải thế nào nữa để sống chung với một nước Trung Hoa gần như độc tài chuyên chế khi nó bành trướng thế lực quân sự? Bản thân sự cân bằng quyền lực, còn hơn cả những giá trị dân chủ của phương Tây, thường là kẻ bảo vệ tốt nhất của tự do. Cả điều đó nữa cũng sẽ là một bài học của Biển Nam Trung Hoa trong thế kỷ 21 – một bài học khác mà những người lý tưởng chủ nghĩa không muốn nghe./.
## Post a Comment

Server: GSE

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, max-age=0

X-XSS-Protection: 1; mode=block


text:
Nguyễn Đình Hòa(*)
Nguồn: Tạp chí Triết học, số 7 (218), tháng 7 - 2009
Bài viết đã luận giải nhằm làm rõ rằng, trong xã hội, tất cả mọi thành viên đã ở bất kỳ vị trí nào cũng đều có trách nhiệm xã hội của mình với tư cách một công dân. Trách nhiệm xã hội của cá nhân là một giá trị, được biểu hiện rất đa dạng. Theo tác giả, trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc và thống nhất đất nước, mỗi con người Việt Nam đã phát huy cao độ trách nhiệm xã hội của mình, đóng góp vào thắng lợi chung của dân tộc. Hiện nay, trách nhiệm xã hội của mỗi cá nhân là góp phần thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Nâng cao trách nhiệm xã hội của cá nhân là phương thức phát huy sức mạnh của nguồn lực con người trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, là nhân tố quan trọng góp phần xác lập và bảo đảm hài hoà giữa lợi ích xã hội và lợi ích cá nhân.
Ảnh minh họa
Trước hết, có thể khẳng định rằng, chưa bao giờ thế giới lại có nhiều biến động to lớn và nhanh chóng trên mọi phương diện của đời sống xã hội như trong những thập niên cuối của thế kỷ XX và thập niên đầu của thế kỷ XXI. Hiện nay, tất cả các quốc gia dân tộc và vùng lãnh thổ trên thế giới, bất kể là nước giàu hay nghèo, phát triển hay đang phát triển,... đã và đang phải đối mặt với hàng loạt vấn đề phức tạp và nan giải mang tính toàn cầu. Nghèo đói và bệnh tật, tình trạng gia tăng dân số và vấn nạn ô nhiễm môi trường cùng với sự suy cạn tài nguyên thiên nhiên, nguy cơ tiềm ẩn chiến tranh tại những điểm nóng có thể xảy ra bất kỳ lúc nào, đặc biệt là mối đe doạ thường trực của nạn khủng bố và sự gia tăng tội phạm quốc tế... là những thách thức lớn đối với sự tồn tại và phát triển trong tương lai của con người, của các quốc gia dân tộc. Thực tế đó buộc chúng ta phải có những suy tư sâu sắc và nhận thức ngày càng đầy đủ hơn về vấn đề trách nhiệm xã hội. Điều quan trọng là, từ sự tự ý thức về trách nhiệm xã hội, mỗi chủ thể cần thể hiện trách nhiệm xã hội của mình qua những hành động thực tiễn cụ thể nhằm góp vào việc xây dựng một cuộc sống ngày càng tốt đẹp và văn minh hơn, ngày càng có tính Người hơn.
Trách nhiệm xã hội là một vấn đề phức tạp và rộng lớn. Trách nhiệm được hiểu như là nghĩa vụ phải gánh vác, thực hiện. Khác với thuật ngữ “giới hạn” là điều không được làm, trách nhiệm là cái buộc phải làm, không những phải làm mà còn phải làm tốt. Nếu quyền hạn là những gì mà con người được hưởng, được yêu cầu người khác phải thực hiện, thì ngược lại, trách nhiệm là những gì mà họ buộc phải làm và phải chịu sự giám sát của người khác[1].
Xét về nguồn gốc, trách nhiệm bắt nguồn từ tiếng Latinh – responder, nghĩa là sự đáp lại. Với ý nghĩa đó, trách nhiệm là thái độ, hành vi của chủ thể trước một vấn đề nào đó trong xã hội. Theo Từ điển tiếng Việt, trách nhiệm là sự ràng buộc đối với lời nói, hành vi của mình, bảo đảm đúng đắn, nếu sai trái thì phải gánh chịu hậu quả. Theo Từ điển triết học của Nxb Tiến bộ và Nxb Sự thật ấn hành năm 1986, vấn đề trách nhiệm có những đặc trưng sau: một là, nó có tính lịch sử xã hội; hai là, nó được xem xét trong mối quan hệ qua lại với phạm trù “tự do”.
Khi đề cập đến vấn đề trách nhiệm xã hội, không thể coi đó chỉ là trách nhiệm của nhà nước, của người lãnh đạo. Đương nhiên, với tư cách người lãnh đạo xã hội, đảng cầm quyền và nhà nước phải có trách nhiệm trước hết và cao nhất trước mọi vấn đề hệ trọng trong xã hội, từ sự phát triển của đất nước đến đảm bảo mọi mặt cuộc sống đời thường của những nguời dân. Có thể khẳng định rằng, đây là một trong những vấn đề quan trọng được Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm. Như chúng ta đã biết, ngay sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh rằng, ngoài lợi ích của nhân dân, Đảng ta không có lợi ích nào khác; rằng, Đảng và Chính phủ là “công bộc” của nhân dân; do vậy, Đảng và Chính phủ phải luôn có trách nhiệm với nhân dân. Cụ thể hơn, Người còn khẳng định: “Chính sách của Đảng và Chính phủ là phải hết sức chăm nom đến đời sống của nhân dân. Nếu dân đói, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân rét, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân dốt, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân ốm, Đảng và Chính phủ có lỗi”[2]. Làm cho nhân dân có cuộc sống vật chất đầy đủ, đời sống tinh thần phong phú,... đó là trách nhiệm hàng đầu của Đảng và Nhà nước.
Tuy nhiên, nói như vậy hoàn toàn không có nghĩa là chỉ có xã hội, nhà nước mới có trách nhiệm xã hội và phải thực thi trách nhiệm của mình đối với đất nước, với nhân dân. Ngược lại, mỗi cá nhân, mỗi thành viên cũng có trách nhiệm xã hội và phải thực thi trách nhiệm đó nhằm duy trì sự ổn định, phát triển của cộng đồng cũng như của xã hội. Khi khẳng định nước ta là một nước dân chủ, trong đó mọi lợi ích đều vì dân và mọi quyền hạn đều là của dân, Hồ Chí Minh đã giải thích một cách rõ ràng và cụ thể rằng, “công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân.
Sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc là công việc của dân.
Chính quyền từ xã đến Chính phủ trung ương do dân cử ra.
Đoàn thể từ Trung ương đến xã do dân tổ chức nên...”[3].
Được bảo đảm mọi nhu cầu và tạo điều kiện cho sự phát triển toàn diện là quyền tự nhiên, là lợi ích hoàn toàn chính đáng của con người. Song, quyền luôn gắn với nghĩa vụ, lợi ích luôn gắn với trách nhiệm. Điều đó có nghĩa là, trong xã hội ta – một xã hội phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, mọi cá nhân có quyền được cộng đồng và xã hội chăm lo; ngược lại, cá nhân cũng phải có trách nhiệm với người khác, với cộng đồng và xã hội.
Theo quan niệm của chủ nghĩa Mác, xã hội không phải là một tập hợp giản đơn các cá nhân, mà xã hội biểu hiện tổng số những mối liên hệ và những quan hệ của các cá nhân đối với nhau, “là sản phẩm của sự tác động qua lại giữa những con người”[4]. Mỗi thành viên trong xã hội, trong cộng đồng đều phải có trách nhiệm riêng của mình. Khi các cá nhân, dù ở bất kỳ vị trí nào – là người lãnh đạo hay người dân bình thường, luôn nhận thức đầy đủ về trách nhiệm của mình và có ý thức tự giác cao trong việc thực hiện bổn phận, trách nhiệm xã hội của mình với tư cách công dân, đồng thời có tinh thần độc lập, tự chủ thực sự và sẵn sàng hợp tác, phối hợp hành động cùng với những người khác, thì lúc đó họ không những làm cho cuộc sống của mình có thêm ý nghĩa, giá trị, mà còn góp phần vào một mục tiêu chung, lớn hơn – cùng chung sức phấn đấu làm cho xã hội ngày càng giàu đẹp, tiến bộ và văn minh.
Trách nhiệm xã hội của cá nhân đối với cộng đồng và xã hội rất đa dạng, muôn hình, muôn vẻ. Xét về mặt quan hệ, trách nhiệm xã hội của cá nhân có thể là trách nhiệm đối với gia đình, trách nhiệm đối với tập thể hoặc trách nhiệm đối với cộng đồng và xã hội. Xét về mặt tính chất, trách nhiệm xã hội của cá nhân hiện diện trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, đó có thể là trách nhiệm thực thi pháp luật, trách nhiệm bảo vệ môi trường, trách nhiệm đối với chất lượng sản phẩm (trách nhiệm đối với người tiêu dùng)... Nếu mỗi cá nhân không ý thức được đầy đủ trách nhiệm xã hội của mình, từ đó có những hành vi phù hợp với những quy phạm pháp luật và quy phạm đạo đức sẽ bị coi là những kẻ vô trách nhiệm.
Trong lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, ở mức độ và phương diện nhất định, có thể khẳng định rằng, con người Việt Nam đã thể hiện rất rõ trách nhiệm cá nhân của mình đối với cộng đồng và xã hội. Điều này được minh chứng bằng những bằng chứng thực tiễn không thể phủ nhận, đặc biệt là trên phương diện giữ nước – qua các cuộc đấu tranh chống thù trong, giặc ngoài nhằm giành và bảo vệ nền độc lập dân tộc. Người Việt Nam vốn có tinh thần yêu nước nồng nàn, đó là một truyền thống cực kỳ quý báu – yếu tố cốt lõi làm nên bản lĩnh, bản sắc của dân tộc. Thực tiễn cho thấy, mỗi khi đất nước bị xâm lăng, tất cả mọi người dân Việt Nam yêu nước, không phân biệt nam nữ, già trẻ, sang hèn, đều tham gia vào cuộc chiến đấu một cách trực tiếp hoặc gián tiếp. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta, đã có biết bao tấm gương thanh niên học sinh, sinh viên viết quyết tâm thư bằng máu của mình tự nguyện tạm rời giảng đường để xin được ra mặt trận trực tiếp chiến đấu. Ngay cả những em thiếu nhi, các cụ già cao tuổi cũng “tuỳ theo sức của mình” mà tham gia kháng chiến. Những người nơi hậu phương cũng luôn sẵn sàng chia lửa cùng tiền tuyến. Chính truyền thống yêu nước đã hun đúc và thúc đẩy tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân với tư cách công dân, hình thành nên sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân nhấn chìm mọi bè lũ bán nước và cướp nước. Không hề thái quá khi có người đã từng cho rằng, trong những năm tháng khói lửa chiến tranh, đất nước ta “ra ngõ gặp anh hùng”. Điều đó là sự biểu hiện cao độ và tập trung trách nhiệm xã hội của cá nhân đối với dân tộc trong những giai đoạn đất nước gặp khó khăn, vận nước “ngàn cân treo sợi tóc”, bởi ai cũng thấu hiểu một chân lý tuy giản đơn, nhưng cũng hết sức sâu sắc: “nước mất thì nhà tan”.
Nếu trong điều kiện đất nước bị xâm lăng, yêu nước là đứng lên tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào công cuộc đấu tranh bảo vệ nền độc lập và hoà bình của dân tộc, thì trong bối cảnh đất nước hoà bình và hội nhập quốc tế như hiện nay, yêu nước chính là phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân tham gia vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng đất nước theo mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Theo đó, vấn đề quan trọng hiện nay là, cần phải khai thác truyền thống yêu nước – một giá trị văn hoá tốt đẹp của dân tộc ta vốn luôn tiềm ẩn trong mỗi con người để giải quyết các vấn đề kinh tế – xã hội hiện tại của đất nước. Nói cách khác, làm thế nào để khơi nguồn truyền thống ấy nhằm phát huy trách nhiệm xã hội của các cá nhân trong việc thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, xây dựng đất nước giàu đẹp và cuộc sống hạnh phúc cho nhân dân hiện nay giống như ông cha ta đã phát huy trách nhiệm của mình trong các cuộc kháng chiến giải phóng và bảo vệ độc lập dân tộc trước đây. Làm được như vậy cũng có nghĩa là chúng ta tìm ra phương thức hữu hiệu để phát huy sức mạnh của nguồn lực con người – một nguồn lực nội sinh quan trọng trong công cuộc đổi mới và xây dựng đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
Như đã nói trên, các thành viên trong xã hội luôn có những vị trí khác nhau: có những người là lãnh đạo và những người dân thường, có những người là cán bộ, công chức nhà nước và những người không thuộc đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước, có những người đóng vai trò tổ chức quản lý và có những người giữ vai trò thừa hành, thực hiện,... Tuy nhiên, ở bất kỳ cương vị tnào trong xã hội, mỗi cá nhân đều luôn phải có trách nhiệm xã hội của mình. Về thực chất, trách nhiệm xã hội được hình thành từ quyền và nghĩa vụ của cá nhân đối với xã hội cũng như của xã hội đối với cá nhân. Cơ sở của trách nhiệm chính là lợi ích. Do vậy, việc coi trọng và giải quyết một cách thoả đáng, hợp lý quan hệ lợi ích, trước hết là lợi ích kinh tế giữa các chủ thể (cá nhân, cộng đồng và xã hội) không chỉ tạo nên động lực thúc đẩy các chủ thể trong quá trình thực hiện lợi ích của mình, mà còn làm tăng sự quan tâm của họ tới lợi ích của người khác, của xã hội, nghĩa là gia tăng trách nhiệm xã hội của các chủ thể. Nói cách khác, trách nhiệm xã hội được coi là chìa khoá của sự phát triển xã hội trong bối cảnh hiện nay.
Bước vào thời kỳ đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, chúng ta đang từng bước xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Có thể nói, cùng với những biện pháp tích cực khác, chủ trương xây dựng và phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam trong thời gian qua đã đóng góp quan trọng vào việc tạo nên diện mạo, sắc thái mới của đời sống xã hội, trước hết là trong lĩnh vực phát triển kinh tế. Với những tiền đề đã có cùng với sự nỗ lực của Đảng, Nhà nước và nhân dân, nền kinh tế Việt Nam trong thời gian tới chắc chắn sẽ có những bước phát triển mới. Nhiều phân tích và đánh giá của các tổ chức kinh tế quốc tế đã đưa ra dự báo khá lạc quan rằng, trong năm 2009, Việt Nam là một trong những nước có tốc độ tăng trưởng kinh tế vào loại nhanh nhất thế giới.
Đương nhiên, để có được kết quả như vậy, chúng ta còn nhiều việc phải làm. Trong đó, một trong những vấn đề quan trọng là phải nâng cao và phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân các nhà doanh nghiệp, của người lao động. Như chúng ta đã biết, khi đánh giá về những yếu kém của nền kinh tế nước ta sau gần 20 năm đổi mới, Đảng Cộng sản Việt Nam đã chỉ rõ: Nền kinh tế tăng trưởng chưa tương xứng với khả năng; chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn kém; cơ cấu kinh tế chuyển dịch chậm. Trong lĩnh vực xã hội, những yếu kém biểu hiện tập trung ở chỗ: Nhiều vấn đề xã hội bức xúc chưa được giải quyết tốt; kết quả xoá đói giảm nghèo chưa thật vững chắc, nguy cơ tái nghèo còn lớn; khoảng cách chênh lệch về thu nhập và mức sống giữa các tầng lớp nhân dân, giữa các vùng có xu hướng doãng rộng; tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí vẫn nghiêm trọng; tội phạm và một số tệ nạn xã hội có chiều hướng gia tăng...[5]. Không thể cho rằng nguyên nhân của tình trạng đó chỉ là do khách quan, do lỗi của Nhà nước, mặc dù Nhà nước với tư cách người tổ chức, điều hành và quản lý xã hội phải chịu trách nhiệm đáng kể. Nói cách khác, tình trạng trên, ở một mức độ nhất định, có liên quan đến trách nhiệm của các cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế, đồng thời do người dân chưa thực sự phát huy tốt và có hiệu quả quyền làm chủ của mình.
Công cuộc đổi mới và nhất là việc chuyển từ nền kinh tế quan liêu bao cấp trước đây sang phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc giải quyết hợp lý hơn quan hệ lợi ích giữa cá nhân và xã hội. Tại Đại hội lần thứ X, Đảng Cộng sản Việt Nam đã khẳng định: “Phát triển mạnh các thành phần kinh tế, các loại hình tổ chức sản xuất, kinh doanh. Các thành phần kinh tế: kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân (cá thể, tiểu chủ, tư bản tư nhân), kinh tế tư bản nhà nước, kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài hoạt động theo pháp luật đều là bộ phận hợp thành quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bình đẳng trước pháp luật, cùng tồn tại và phát triển lâu dài, hợp tác và cạnh tranh lành mạnh”[6]. Đây là hệ quan điểm mới, cởi mở, cho phép và tạo điều kiện cho các cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế phát huy vai trò, năng lực sản xuất kinh doanh của mình. Xét về phương diện kinh tế, trong điều kiện đã có được các yếu tố thuận lợi như vậy, việc “tăng trưởng kinh tế còn chậm, chưa tương xứng với khả năng; chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn kém” tất nhiên có thể còn do nhiều nguyên nhân khách quan khác, nhưng rõ ràng là có phần thuộc về nguyên nhân chủ quan, thuộc về trách nhiệm cá nhân của các chủ thể kinh tế, của người lao động. Chúng ta có thể thấy rõ sự thiếu trách nhiệm của cá nhân trong lĩnh vực này trên nhiều phương diện. Không ít các cá nhân với tư cách chủ thể sản xuất kinh doanh đã tỏ ra vô cảm, né tránh, “nhắm mắt làm ngơ” trước thực trạng môi trường sống ngày càng xấu đi trên diện rộng do vi phạm những yêu cầu bắt buộc về bảo vệ môi trường; gian lận trong sản xuất kinh doanh, làm hàng nhái, hàng giả; nhẫn tâm với quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng khi cung cấp cho thị trường những sản phẩm không chỉ kém chất lượng, mà nguy hại hơn, còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh mệnh con người.
Sự thiếu trách nhiệm của cá nhân không chỉ diễn ra trong lĩnh vực kinh tế, mà còn cả trong một số lĩnh vực khác của đời sống xã hội. Người ta lén lút buôn bán chất ma tuý, hành nghề kinh doanh mại dâm, văn hoá phẩm đồi truỵ... - những thứ có thể làm hỏng cả một thế hệ con người. Trong cuộc sống đời thường, cũng có thể dễ dàng bắt gặp những hiện tượng, hành vi vô trách nhiệm đối với xã hội: Vi phạm pháp luật, xem thường và coi nhẹ những giá trị đạo đức, đạo lý tốt đẹp,...
Chúng ta đang tích cực đổi mới toàn diện các lĩnh vực của đời sống xã hội, đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực... nhằm hiện thực hoá từng bước vững chắc mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Có thể nói, trong tiến trình đó, việc nâng cao và phát huy trách nhiệm của các cá nhân vì sự phát triển của xã hội là đặc biệt quan trọng.
Để phát huy trách nhiệm xã hội của các cá nhân trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay, theo chúng tôi, cần tập trung vào một số giải pháp quan trọng sau:
Một là, đẩy mạnh sự phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Sự phát triển của nền kinh tế là cơ sở, là nền tảng để giải quyết vấn đề lợi ích. Với đường lối đổi mới kinh tế: Xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phát triển mọi thành phần kinh tế với nguyên tắc các thành phần kinh tế cùng tồn tại lâu dài và bình đẳng trước pháp luật, khuyến khích mọi người làm giàu chính đáng..., Đảng và Nhà nước ta đã trao cơ hội phát triển kinh tế cho tất cả mọi người. Thông qua sự phát triển kinh tế, mọi cá nhân có điều kiện thuận lợi để thực hiện lợi ích chính đáng của mình, từ đó kích thích họ nâng cao và phát huy trách nhiệm cá nhân đối với cộng đồng và xã hội.
Trách nhiệm xã hội bắt nguồn từ lợi ích. Do vậy, để nâng cao và phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân, một mặt, cần phải làm sao cho mọi cá nhân đều có thể cảm nhận và được thụ hưởng một cách công bằng những lợi ích từ sự phát triển chung. Mặt khác, phải tác động vào chính lợi ích của họ. Chẳng hạn, trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, những cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế nếu sản xuất kinh doanh đúng pháp luật, bảo đảm chất lượng sản phẩm,... sẽ được khuyến khích, khen thưởng và tôn vinh kịp thời. Ngược lại, những cá nhân có biểu hiện vi phạm và làm ảnh hưởng xấu đến lợi ích của người khác, của cộng đồng hay xã hội đều phải xử lý nghiêm khắc, không phải chỉ là xử phạt mang tính hành chính – thực tế điều này đã tạo nên hiện tượng “nhờn thuốc” đối với các đối tượng cố ý vi phạm, mà phải bằng các biện pháp mạnh và kiên quyết hơn, như xử phạt kinh tế, truy cứu trách nhiệm hình sự,... Nguyên tắc này cần được mở rộng áp dụng cả trong các lĩnh vực văn hoá, xã hội khác của đời sống xã hội, như an toàn giao thông, bảo vệ môi trường, chăm sóc sức khoẻ,...
Hai là, xây dựng chế độ trách nhiệm cá nhân của các cán bộ, công chức nhà nước, đặc biệt là với những người đứng đầu, người lãnh đạo các cơ quan, đơn vị. Mục tiêu của bộ máy nhà nước là quản lý và tổ chức xã hội, là phục vụ lợi ích của nhân dân. Các cán bộ, công chức, như Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định rất rõ trước đây, là những “công bộc”, “đầy tớ” của nhân dân, chứ không phải là những “ông quan cách mạng”. Trong tổ chức bộ máy của cơ quan nhà nước, dù là lãnh đạo hay nhân viên, mỗi người đều phải được giao nhiệm vụ, chức trách rõ ràng, cụ thể với những quyền hạn nhất định. Nếu không hoàn thành nhiệm vụ, chức trách được giao tức là họ đã không có hoặc thiếu tinh thần trách nhiệm và phải tự chịu trách nhiệm. Trách nhiệm cá nhân của người cán bộ nói chung, người lãnh đạo nói riêng là rất quan trọng. Hậu quả do sự thiếu trách nhiệm hoặc vô trách nhiệm của một người bình thường trong vị trí của mình đã là đáng tiếc, song sẽ tai hại và nguy hiểm hơn nhiều nếu hậu quả đó là do sự thiếu trách nhiệm của người ở cương vị lãnh đạo. Trách nhiệm của người lãnh đạo cơ quan, đơn vị là rất lớn. Họ chẳng những phải chịu trách nhiệm nếu bản thân có những sai lầm, khuyết điểm, mà còn phải chịu trách nhiệm về những sai lầm, khuyết điểm của những người dưới quyền trong khi thi hành công vụ. V.I.Lênin đã từng khẳng định rằng, một người lãnh đạo không những phải tự chịu trách nhiệm về cách lãnh đạo của mình, mà còn phải chịu trách nhiệm về hành động của những người dưới quyền nữa. Đặc biệt, đối với các cá nhân được giao trách nhiệm giám sát, kiểm tra việc thực thi trách nhiệm của người khác thì càng phải xử lý nghiêm hơn nếu họ có những biểu hiện vi phạm pháp luật hoặc thiếu trách nhiệm khi thi hành nhiệm vụ.
Có thể nói, đây là vấn đề đặc biệt quan trọng đối với nước ta hiện nay, bởi cùng với sự đổi mới trong các lĩnh vực khác, chúng ta đang đẩy mạnh việc cải cách hành chính công – một hoạt động có liên quan trực tiếp và mật thiết đến lợi ích của đông đảo quần chúng nhân dân, các doanh nghiệp hoặc tổ chức xã hội.
Ba là, cần phải tăng cường công tác giáo dục và tuyên truyền nhằm nâng cao trách nhiệm của mọi thành viên, mọi cá nhân trong xã hội. Như trên đã nói, trong các cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc và thống nhất đất nước trước đây, chúng ta đã làm tốt và rất có hiệu quả việc giáo dục ý thức trách nhiệm của mọi người dân đối với vận mệnh của đất nước. Chính những hành động tự giác xuất phát từ sự ý thức cao độ về trách nhiệm xã hội của toàn thể nhân dân đã tạo nên sức mạnh của cuộc chiến tranh nhân dân, góp phần đánh thắng mọi mưu toan xâm lược của các loại kẻ thù, cho dù chúng là những tên đế quốc hung hãn và đầu sỏ nhất. Trong bối cảnh đất nước đã hoàn toàn thống nhất và nhân dân được sống trong hoà bình, hơn nữa lại có những điều kiện quốc tế thuận lợi khác, nhiệm vụ quan trọng nhất và lớn nhất của chúng ta hiện nay là phát triển kinh tế - xã hội một cách bền vững. Từ vị trí cũng như lĩnh vực làm việc của mình trong xã hội, mọi cá nhân, từ người lãnh đạo đến người dân bình thường, đều phải tích cực tham gia và đóng góp thiết thực vào mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và con người. Đó là phương thức để mỗi người thể hiện trách nhiệm của mình đối với người khác và với xã hội; ngược lại, cũng là phương thức để người khác và xã hội thể hiện trách nhiệm đối với bản thân mỗi cá nhân trong xã hội. Do vậy, việc giáo dục nhằm nâng cao và phát huy trách nhiệm của các cá nhân là một trong những yếu tố cơ bản bảo đảm cho sự thành công của sự nghiệp đổi mới và xây dựng đất nước vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.
Bốn là, thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội, xây dựng ý thức pháp luật và ý thức đạo đức cho mọi thành viên trong xã hội. Trách nhiệm phản ánh mối quan hệ giữa cá nhân và xã hội. Để phát huy trách nhiệm của cá nhân, cần phải đẩy mạnh thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội. Dân chủ hoá đời sống xã hội không chỉ là một quyền lợi, một đòi hỏi của nhân dân, mà còn là cơ sở, môi trường để nhân dân phát huy trách nhiệm của cá nhân đối với xã hội, với Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị, xã hội. Có thể nói, dân chủ hoá đời sống xã hội là cơ chế để mọi cá nhân đều có thể kiểm tra, giám sát việc thực thi trách nhiệm cá nhân của người khác tại cơ quan, đơn vị hoặc địa phương nơi cư trú, sinh sống.
Để nâng cao trách nhiệm xã hội của cá nhân, không những cần thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội như một cơ chế giám sát, kiểm tra, mà còn rất cần đến công cụ để xử lý nghiêm khắc những hành vi thiếu trách nhiệm, đó là hệ thống quy phạm, điều khoản pháp luật cụ thể và rõ ràng. Chúng ta đang khuyến khích và kêu gọi mọi người sống và làm việc theo Hiến pháp, pháp luật. Điều đó chỉ có thể trở thành hiện thực, thành văn hoá sống của xã hội hiện đại khi có một hệ thống pháp luật hoàn thiện và đủ mạnh, đặc biệt là mọi công dân đều có ý thức pháp luật cao.
Tuy nhiên, cũng có một thực tế là, pháp luật không thể vươn tới hết mọi ngõ ngách của đời sống xã hội vốn rất đa dạng, phong phú, phức tạp và luôn vận động, biến đổi không ngừng. Những điều khoản, khung hình phạt không thể bao quát hết mọi hành vi của con nguời. Đây có thể là phạm vi mà để kiểm soát được không thể chỉ dựa vào công cụ hệ thống pháp luật; trái lại, phải cần đến vai trò của đạo đức. Không thể khép tội hay xử phạt bằng công cụ pháp luật đối với một cá nhân nào đó không làm từ thiện, không cứu giúp người nghèo, vô cảm trước sự bất hạnh hay thiệt thòi của người khác, dù hành vi ấy là một biểu hiện của sự thiếu trách nhiệm. Ở đây, rõ ràng chỉ có thể dựa vào đạo đức để đánh thức lương tâm của họ đối với đồng loại. Theo đó, ngoài việc xây dựng ý thức pháp luật, để nâng cao và phát huy trách nhiệm của cá nhân nhằm làm cho cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn, ngày càng nhân văn hơn, còn cần phải tăng cường công tác giáo dục đạo đức cho con người. Những giá trị đạo đức nhân văn sẽ bù khuyết, “sưởi ấm” quan hệ giữa con người với con người vốn có thể bị mặt trái của cơ chế thị trường làm cho “nguội lạnh” hay trở thành một cái gì đó xơ cứng.
Trách nhiệm xã hội nói chung và trách nhiệm xã hội của cá nhân nói riêng là một giá trị văn hoá. Sự nâng cao và phát triển trách nhiệm xã hội của cá nhân là một trong những nhân tố quan trọng góp phần xác lập và bảo vệ lợi ích xã hội. Trong công cuộc đổi mới toàn diện đất nước, xét về phương diện kinh tế, Việt Nam đã và đang xây dựng, phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Đó là một điều kiện thuận lợi để mỗi cá nhân có thể phát huy một cách cao nhất và hiệu quả nhất trách nhiệm của mình đối với cộng đồng và xã hội. Tuy nhiên, kinh tế thị trường, như người ta thường so sánh, là “con dao hai lưỡi”, nghĩa là ngoài những mặt tích cực không thể phủ nhận, nó cũng có những khiếm khuyết, hạn chế nhất định. Chính những mặt trái của kinh tế thị trường sẽ là một thách thức không nhỏ đối với việc phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân. Mặc dù vậy, chúng ta vẫn luôn tin tưởng rằng, với những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc cũng như chủ trương của Đảng khuyến khích và tạo điều kiện cho nhân dân tham gia ngày càng rộng rãi vào các hoạt động kinh tế, chính trị và văn hoá, xã hội của đất nước, mọi cá nhân với tư cách công dân của nước Việt Nam sẽ có nhiều hơn những cơ hội để thực thi trách nhiệm xã hội của mình, biến nó thành một trong những động lực thúc đẩy sự phát triển của đất nước theo mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” giống như trước đây, trong các cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc và thống nhất Tổ quốc, ông cha ta đã thể hiện cao nhất trách nhiệm xã hội của mình để bảo toàn và phát triển đất nước.
(*) Tiến sĩ, Trưởng phòng Biên tập – Trị sự, Tạp chí Triết học.
[1] Xem: PGS,TS.Nguyễn Đăng Dung. Nhà nước và trách nhiệm của nhà nước. Nxb Tư pháp, Hà Nội, 2006, tr.41, 55.
[2] Hồ Chí Minh. Toàn tập, t.7. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1996, tr.572.
[3] Hồ Chí Minh. Sđd., t.5, tr. 698.
[4] C.Mác và Ph.Ăngghen. Toàn tập, t.27. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1996, tr.657.
[5] Xem: Đảng Cộng sản Việt Nam. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2006, tr.61-63.
[6] Đảng Cộng sản Việt Nam. Sđd., tr.27 – 28.
Đã xem: 4834
Thời gian đăng: Thứ ba - 11/10/2016 04:25
Người đăng:
Viện Triết học, Tạp chí Triết học, Trach nhiệm xã hội, Trách nhiệm cá nhân, Kinh tế thị trường

markdown:
![ QC Shop](/uploads/banners/qc_shop.jpg)
**Nguyễn Đình Hòa(*)** **Nguồn: **Tạp chí Triết học, số 7 (218), tháng 7 - 2009
Bài viết đã luận giải nhằm làm rõ rằng, trong xã hội, tất cả mọi thành viên đã ở bất kỳ vị trí nào cũng đều có trách nhiệm xã hội của mình với tư cách một công dân. Trách nhiệm xã hội của cá nhân là một giá trị, được biểu hiện rất đa dạng. Theo tác giả, trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc và thống nhất đất nước, mỗi con người Việt Nam đã phát huy cao độ trách nhiệm xã hội của mình, đóng góp vào thắng lợi chung của dân tộc. Hiện nay, trách nhiệm xã hội của mỗi cá nhân là góp phần thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Nâng cao trách nhiệm xã hội của cá nhân là phương thức phát huy sức mạnh của nguồn lực con người trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, là nhân tố quan trọng góp phần xác lập và bảo đảm hài hoà giữa lợi ích xã hội và lợi ích cá nhân.
*Ảnh minh họa*
Trước hết, có thể khẳng định rằng, chưa bao giờ thế giới lại có nhiều biến động to lớn và nhanh chóng trên mọi phương diện của đời sống xã hội như trong những thập niên cuối của thế kỷ XX và thập niên đầu của thế kỷ XXI. Hiện nay, tất cả các quốc gia dân tộc và vùng lãnh thổ trên thế giới, bất kể là nước giàu hay nghèo, phát triển hay đang phát triển,... đã và đang phải đối mặt với hàng loạt vấn đề phức tạp và nan giải mang tính toàn cầu. Nghèo đói và bệnh tật, tình trạng gia tăng dân số và vấn nạn ô nhiễm môi trường cùng với sự suy cạn tài nguyên thiên nhiên, nguy cơ tiềm ẩn chiến tranh tại những điểm nóng có thể xảy ra bất kỳ lúc nào, đặc biệt là mối đe doạ thường trực của nạn khủng bố và sự gia tăng tội phạm quốc tế... là những thách thức lớn đối với sự tồn tại và phát triển trong tương lai của con người, của các quốc gia dân tộc. Thực tế đó buộc chúng ta phải có những suy tư sâu sắc và nhận thức ngày càng đầy đủ hơn về vấn đề trách nhiệm xã hội. Điều quan trọng là, từ sự tự ý thức về trách nhiệm xã hội, mỗi chủ thể cần thể hiện trách nhiệm xã hội của mình qua những hành động thực tiễn cụ thể nhằm góp vào việc xây dựng một cuộc sống ngày càng tốt đẹp và văn minh hơn, ngày càng có tính Người hơn.
Trách nhiệm xã hội là một vấn đề phức tạp và rộng lớn. Trách nhiệm được hiểu như là nghĩa vụ phải gánh vác, thực hiện. Khác với thuật ngữ “giới hạn” là điều không được làm, trách nhiệm là cái buộc phải làm, không những phải làm mà còn phải làm tốt. Nếu quyền hạn là những gì mà con người được hưởng, được yêu cầu người khác phải thực hiện, thì ngược lại, trách nhiệm là những gì mà họ buộc phải làm và phải chịu sự giám sát của người khác
[[1]](#_ftn1).
Xét về nguồn gốc, trách nhiệm bắt nguồn từ tiếng Latinh –
*responder*, nghĩa là sự đáp lại. Với ý nghĩa đó, trách nhiệm là thái độ, hành vi của chủ thể trước một vấn đề nào đó trong xã hội. Theo *Từ điển tiếng Việt, *trách nhiệm là sự ràng buộc đối với lời nói, hành vi của mình, bảo đảm đúng đắn, nếu sai trái thì phải gánh chịu hậu quả. Theo *Từ điển triết học* của Nxb Tiến bộ và Nxb Sự thật ấn hành năm 1986, vấn đề trách nhiệm có những đặc trưng sau: *một là, *nó có tính lịch sử xã hội; *hai là*, nó được xem xét trong mối quan hệ qua lại với phạm trù “tự do”.
Khi đề cập đến vấn đề trách nhiệm xã hội, không thể coi đó chỉ là trách nhiệm của nhà nước, của người lãnh đạo. Đương nhiên, với tư cách người lãnh đạo xã hội, đảng cầm quyền và nhà nước phải có trách nhiệm trước hết và cao nhất trước mọi vấn đề hệ trọng trong xã hội, từ sự phát triển của đất nước đến đảm bảo mọi mặt cuộc sống đời thường của những nguời dân. Có thể khẳng định rằng, đây là một trong những vấn đề quan trọng được Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm. Như chúng ta đã biết, ngay sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh rằng, ngoài lợi ích của nhân dân, Đảng ta không có lợi ích nào khác; rằng, Đảng và Chính phủ là “công bộc” của nhân dân; do vậy, Đảng và Chính phủ phải luôn có trách nhiệm với nhân dân. Cụ thể hơn, Người còn khẳng định: “Chính sách của Đảng và Chính phủ là phải hết sức chăm nom đến đời sống của nhân dân. Nếu dân đói, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân rét, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân dốt, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân ốm, Đảng và Chính phủ có lỗi”
[[2]](#_ftn2). Làm cho nhân dân có cuộc sống vật chất đầy đủ, đời sống tinh thần phong phú,... đó là trách nhiệm hàng đầu của Đảng và Nhà nước.
Tuy nhiên, nói như vậy hoàn toàn không có nghĩa là chỉ có xã hội, nhà nước mới có trách nhiệm xã hội và phải thực thi trách nhiệm của mình đối với đất nước, với nhân dân. Ngược lại, mỗi cá nhân, mỗi thành viên cũng có trách nhiệm xã hội và phải thực thi trách nhiệm đó nhằm duy trì sự ổn định, phát triển của cộng đồng cũng như của xã hội. Khi khẳng định nước ta là một nước dân chủ, trong đó mọi lợi ích đều
*vì dân* và mọi quyền hạn đều là *của dân*, Hồ Chí Minh đã giải thích một cách rõ ràng và cụ thể rằng, “công việc đổi mới, xây dựng là *trách nhiệm của dân. *
Sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc là
*công việc của dân. *
Chính quyền từ xã đến Chính phủ trung ương
*do dân cử ra. *
Đoàn thể từ Trung ương đến xã
*do dân tổ chức nên...*” [[3]](#_ftn3).
Được bảo đảm mọi nhu cầu và tạo điều kiện cho sự phát triển toàn diện là quyền tự nhiên, là lợi ích hoàn toàn chính đáng của con người. Song, quyền luôn gắn với nghĩa vụ, lợi ích luôn gắn với trách nhiệm. Điều đó có nghĩa là, trong xã hội ta – một xã hội phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, mọi cá nhân có quyền được cộng đồng và xã hội chăm lo; ngược lại, cá nhân cũng phải có trách nhiệm với người khác, với cộng đồng và xã hội.
Theo quan niệm của chủ nghĩa Mác, xã hội không phải là một tập hợp giản đơn các cá nhân, mà xã hội biểu hiện tổng số những mối liên hệ và những quan hệ của các cá nhân đối với nhau, “là sản phẩm của sự tác động qua lại giữa những con người”
[[4]](#_ftn4). Mỗi thành viên trong xã hội, trong cộng đồng đều phải có trách nhiệm riêng của mình. Khi các cá nhân, dù ở bất kỳ vị trí nào – là người lãnh đạo hay người dân bình thường, luôn nhận thức đầy đủ về trách nhiệm của mình và có ý thức tự giác cao trong việc thực hiện bổn phận, trách nhiệm xã hội của mình với tư cách công dân, đồng thời có tinh thần độc lập, tự chủ thực sự và sẵn sàng hợp tác, phối hợp hành động cùng với những người khác, thì lúc đó họ không những làm cho cuộc sống của mình có thêm ý nghĩa, giá trị, mà còn góp phần vào một mục tiêu chung, lớn hơn – cùng chung sức phấn đấu làm cho xã hội ngày càng giàu đẹp, tiến bộ và văn minh. *Trách nhiệm xã hội của cá nhân* đối với cộng đồng và xã hội rất đa dạng, muôn hình, muôn vẻ. Xét về mặt quan hệ, trách nhiệm xã hội của cá nhân có thể là trách nhiệm đối với gia đình, trách nhiệm đối với tập thể hoặc trách nhiệm đối với cộng đồng và xã hội. Xét về mặt tính chất, trách nhiệm xã hội của cá nhân hiện diện trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, đó có thể là trách nhiệm thực thi pháp luật, trách nhiệm bảo vệ môi trường, trách nhiệm đối với chất lượng sản phẩm (trách nhiệm đối với người tiêu dùng)... Nếu mỗi cá nhân không ý thức được đầy đủ trách nhiệm xã hội của mình, từ đó có những hành vi phù hợp với những quy phạm pháp luật và quy phạm đạo đức sẽ bị coi là những kẻ vô trách nhiệm.
Trong lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, ở mức độ và phương diện nhất định, có thể khẳng định rằng, con người Việt Nam đã thể hiện rất rõ trách nhiệm cá nhân của mình đối với cộng đồng và xã hội. Điều này được minh chứng bằng những bằng chứng thực tiễn không thể phủ nhận, đặc biệt là trên phương diện giữ nước – qua các cuộc đấu tranh chống thù trong, giặc ngoài nhằm giành và bảo vệ nền độc lập dân tộc. Người Việt Nam vốn có tinh thần yêu nước nồng nàn, đó là một truyền thống cực kỳ quý báu – yếu tố cốt lõi làm nên bản lĩnh, bản sắc của dân tộc. Thực tiễn cho thấy, mỗi khi đất nước bị xâm lăng, tất cả mọi người dân Việt Nam yêu nước, không phân biệt nam nữ, già trẻ, sang hèn, đều tham gia vào cuộc chiến đấu một cách trực tiếp hoặc gián tiếp. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta, đã có biết bao tấm gương thanh niên học sinh, sinh viên viết quyết tâm thư bằng máu của mình tự nguyện tạm rời giảng đường để xin được ra mặt trận trực tiếp chiến đấu. Ngay cả những em thiếu nhi, các cụ già cao tuổi cũng “tuỳ theo sức của mình” mà tham gia kháng chiến. Những người nơi hậu phương cũng luôn sẵn sàng chia lửa cùng tiền tuyến. Chính truyền thống yêu nước đã hun đúc và thúc đẩy tinh thần trách nhiệm của mỗi cá nhân với tư cách công dân, hình thành nên sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân nhấn chìm mọi bè lũ bán nước và cướp nước. Không hề thái quá khi có người đã từng cho rằng, trong những năm tháng khói lửa chiến tranh, đất nước ta “ra ngõ gặp anh hùng”. Điều đó là sự biểu hiện cao độ và tập trung trách nhiệm xã hội của cá nhân đối với dân tộc trong những giai đoạn đất nước gặp khó khăn, vận nước “ngàn cân treo sợi tóc”, bởi ai cũng thấu hiểu một chân lý tuy giản đơn, nhưng cũng hết sức sâu sắc: “nước mất thì nhà tan”.
Nếu trong điều kiện đất nước bị xâm lăng, yêu nước là đứng lên tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào công cuộc đấu tranh bảo vệ nền độc lập và hoà bình của dân tộc, thì trong bối cảnh đất nước hoà bình và hội nhập quốc tế như hiện nay, yêu nước chính là phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân tham gia vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng đất nước theo mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Theo đó, vấn đề quan trọng hiện nay là, cần phải khai thác truyền thống yêu nước – một giá trị văn hoá tốt đẹp của dân tộc ta vốn luôn tiềm ẩn trong mỗi con người để giải quyết các vấn đề kinh tế – xã hội hiện tại của đất nước. Nói cách khác, làm thế nào để khơi nguồn truyền thống ấy nhằm phát huy trách nhiệm xã hội của các cá nhân trong việc thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, xây dựng đất nước giàu đẹp và cuộc sống hạnh phúc cho nhân dân hiện nay giống như ông cha ta đã phát huy trách nhiệm của mình trong các cuộc kháng chiến giải phóng và bảo vệ độc lập dân tộc trước đây. Làm được như vậy cũng có nghĩa là chúng ta tìm ra phương thức hữu hiệu để phát huy sức mạnh của nguồn lực con người – một nguồn lực nội sinh quan trọng trong công cuộc đổi mới và xây dựng đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
Như đã nói trên, các thành viên trong xã hội luôn có những vị trí khác nhau: có những người là lãnh đạo và những người dân thường, có những người là cán bộ, công chức nhà nước và những người không thuộc đội ngũ cán bộ, công chức nhà nước, có những người đóng vai trò tổ chức quản lý và có những người giữ vai trò thừa hành, thực hiện,... Tuy nhiên, ở bất kỳ cương vị tnào trong xã hội, mỗi cá nhân đều luôn phải có
*trách nhiệm xã hội* của mình. Về thực chất, trách nhiệm xã hội được hình thành từ quyền và nghĩa vụ của cá nhân đối với xã hội cũng như của xã hội đối với cá nhân. Cơ sở của trách nhiệm chính là lợi ích. Do vậy, việc coi trọng và giải quyết một cách thoả đáng, hợp lý quan hệ lợi ích, trước hết là lợi ích kinh tế giữa các chủ thể (cá nhân, cộng đồng và xã hội) không chỉ tạo nên động lực thúc đẩy các chủ thể trong quá trình thực hiện lợi ích của mình, mà còn làm tăng sự quan tâm của họ tới lợi ích của người khác, của xã hội, nghĩa là gia tăng trách nhiệm xã hội của các chủ thể. Nói cách khác, trách nhiệm xã hội được coi là chìa khoá của sự phát triển xã hội trong bối cảnh hiện nay.
Bước vào thời kỳ đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, chúng ta đang từng bước xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Có thể nói, cùng với những biện pháp tích cực khác, chủ trương xây dựng và phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam trong thời gian qua đã đóng góp quan trọng vào việc tạo nên diện mạo, sắc thái mới của đời sống xã hội, trước hết là trong lĩnh vực phát triển kinh tế. Với những tiền đề đã có cùng với sự nỗ lực của Đảng, Nhà nước và nhân dân, nền kinh tế Việt Nam trong thời gian tới chắc chắn sẽ có những bước phát triển mới. Nhiều phân tích và đánh giá của các tổ chức kinh tế quốc tế đã đưa ra dự báo khá lạc quan rằng, trong năm 2009, Việt Nam là một trong những nước có tốc độ tăng trưởng kinh tế vào loại nhanh nhất thế giới.
Đương nhiên, để có được kết quả như vậy, chúng ta còn nhiều việc phải làm. Trong đó, một trong những vấn đề quan trọng là phải nâng cao và phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân các nhà doanh nghiệp, của người lao động. Như chúng ta đã biết, khi đánh giá về những yếu kém của nền kinh tế nước ta sau gần 20 năm đổi mới, Đảng Cộng sản Việt Nam đã chỉ rõ: Nền kinh tế tăng trưởng chưa tương xứng với khả năng; chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn kém; cơ cấu kinh tế chuyển dịch chậm. Trong lĩnh vực xã hội, những yếu kém biểu hiện tập trung ở chỗ: Nhiều vấn đề xã hội bức xúc chưa được giải quyết tốt; kết quả xoá đói giảm nghèo chưa thật vững chắc, nguy cơ tái nghèo còn lớn; khoảng cách chênh lệch về thu nhập và mức sống giữa các tầng lớp nhân dân, giữa các vùng có xu hướng doãng rộng; tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí vẫn nghiêm trọng; tội phạm và một số tệ nạn xã hội có chiều hướng gia tăng...
[[5]](#_ftn5). Không thể cho rằng nguyên nhân của tình trạng đó chỉ là do khách quan, do lỗi của Nhà nước, mặc dù Nhà nước với tư cách người tổ chức, điều hành và quản lý xã hội phải chịu trách nhiệm đáng kể. Nói cách khác, tình trạng trên, ở một mức độ nhất định, có liên quan đến trách nhiệm của các cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế, đồng thời do người dân chưa thực sự phát huy tốt và có hiệu quả quyền làm chủ của mình.
Công cuộc đổi mới và nhất là việc chuyển từ nền kinh tế quan liêu bao cấp trước đây sang phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc giải quyết hợp lý hơn quan hệ lợi ích giữa cá nhân và xã hội. Tại Đại hội lần thứ X, Đảng Cộng sản Việt Nam đã khẳng định: “
*Phát triển mạnh các thành phần kinh tế, các loại hình tổ chức sản xuất, kinh doanh*. Các thành phần kinh tế: kinh tế nhà nước, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân (cá thể, tiểu chủ, tư bản tư nhân), kinh tế tư bản nhà nước, kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài hoạt động theo pháp luật đều là bộ phận hợp thành quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bình đẳng trước pháp luật, cùng tồn tại và phát triển lâu dài, hợp tác và cạnh tranh lành mạnh” [[6]](#_ftn6). Đây là hệ quan điểm mới, cởi mở, cho phép và tạo điều kiện cho các cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế phát huy vai trò, năng lực sản xuất kinh doanh của mình. Xét về phương diện kinh tế, trong điều kiện đã có được các yếu tố thuận lợi như vậy, việc “tăng trưởng kinh tế còn chậm, chưa tương xứng với khả năng; chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn kém” tất nhiên có thể còn do nhiều nguyên nhân khách quan khác, nhưng rõ ràng là có phần thuộc về nguyên nhân chủ quan, thuộc về trách nhiệm cá nhân của các chủ thể kinh tế, của người lao động. Chúng ta có thể thấy rõ sự thiếu trách nhiệm của cá nhân trong lĩnh vực này trên nhiều phương diện. Không ít các cá nhân với tư cách chủ thể sản xuất kinh doanh đã tỏ ra vô cảm, né tránh, “nhắm mắt làm ngơ” trước thực trạng môi trường sống ngày càng xấu đi trên diện rộng do vi phạm những yêu cầu bắt buộc về bảo vệ môi trường; gian lận trong sản xuất kinh doanh, làm hàng nhái, hàng giả; nhẫn tâm với quyền lợi chính đáng của người tiêu dùng khi cung cấp cho thị trường những sản phẩm không chỉ kém chất lượng, mà nguy hại hơn, còn ảnh hưởng trực tiếp đến sinh mệnh con người.
Sự thiếu trách nhiệm của cá nhân không chỉ diễn ra trong lĩnh vực kinh tế, mà còn cả trong một số lĩnh vực khác của đời sống xã hội. Người ta lén lút buôn bán chất ma tuý, hành nghề kinh doanh mại dâm, văn hoá phẩm đồi truỵ... - những thứ có thể làm hỏng cả một thế hệ con người. Trong cuộc sống đời thường, cũng có thể dễ dàng bắt gặp những hiện tượng, hành vi vô trách nhiệm đối với xã hội: Vi phạm pháp luật, xem thường và coi nhẹ những giá trị đạo đức, đạo lý tốt đẹp,...
Chúng ta đang tích cực đổi mới toàn diện các lĩnh vực của đời sống xã hội, đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, chủ động hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực... nhằm hiện thực hoá từng bước vững chắc mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. Có thể nói, trong tiến trình đó, việc nâng cao và phát huy trách nhiệm của các cá nhân vì sự phát triển của xã hội là đặc biệt quan trọng.
Để phát huy trách nhiệm xã hội của các cá nhân trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay, theo chúng tôi, cần tập trung vào một số giải pháp quan trọng sau:
*Một là, *đẩy mạnh sự phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Sự phát triển của nền kinh tế là cơ sở, là nền tảng để giải quyết vấn đề lợi ích. Với đường lối đổi mới kinh tế: Xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phát triển mọi thành phần kinh tế với nguyên tắc các thành phần kinh tế cùng tồn tại lâu dài và bình đẳng trước pháp luật, khuyến khích mọi người làm giàu chính đáng..., Đảng và Nhà nước ta đã trao cơ hội phát triển kinh tế cho tất cả mọi người. Thông qua sự phát triển kinh tế, mọi cá nhân có điều kiện thuận lợi để thực hiện lợi ích chính đáng của mình, từ đó kích thích họ nâng cao và phát huy trách nhiệm cá nhân đối với cộng đồng và xã hội.
Trách nhiệm xã hội bắt nguồn từ lợi ích. Do vậy, để nâng cao và phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân,
*một mặt*, cần phải làm sao cho mọi cá nhân đều có thể cảm nhận và được thụ hưởng một cách công bằng những lợi ích từ sự phát triển chung. *Mặt khác*, phải tác động vào chính lợi ích của họ. Chẳng hạn, trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, những cá nhân với tư cách chủ thể kinh tế nếu sản xuất kinh doanh đúng pháp luật, bảo đảm chất lượng sản phẩm,... sẽ được khuyến khích, khen thưởng và tôn vinh kịp thời. Ngược lại, những cá nhân có biểu hiện vi phạm và làm ảnh hưởng xấu đến lợi ích của người khác, của cộng đồng hay xã hội đều phải xử lý nghiêm khắc, không phải chỉ là xử phạt mang tính hành chính – thực tế điều này đã tạo nên hiện tượng “nhờn thuốc” đối với các đối tượng cố ý vi phạm, mà phải bằng các biện pháp mạnh và kiên quyết hơn, như xử phạt kinh tế, truy cứu trách nhiệm hình sự,... Nguyên tắc này cần được mở rộng áp dụng cả trong các lĩnh vực văn hoá, xã hội khác của đời sống xã hội, như an toàn giao thông, bảo vệ môi trường, chăm sóc sức khoẻ,... *Hai là*, xây dựng chế độ trách nhiệm cá nhân của các cán bộ, công chức nhà nước, đặc biệt là với những người đứng đầu, người lãnh đạo các cơ quan, đơn vị. Mục tiêu của bộ máy nhà nước là quản lý và tổ chức xã hội, là phục vụ lợi ích của nhân dân. Các cán bộ, công chức, như Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định rất rõ trước đây, là những “công bộc”, “đầy tớ” của nhân dân, chứ không phải là những “ông quan cách mạng”. Trong tổ chức bộ máy của cơ quan nhà nước, dù là lãnh đạo hay nhân viên, mỗi người đều phải được giao nhiệm vụ, chức trách rõ ràng, cụ thể với những quyền hạn nhất định. Nếu không hoàn thành nhiệm vụ, chức trách được giao tức là họ đã không có hoặc thiếu tinh thần trách nhiệm và phải tự chịu trách nhiệm. Trách nhiệm cá nhân của người cán bộ nói chung, người lãnh đạo nói riêng là rất quan trọng. Hậu quả do sự thiếu trách nhiệm hoặc vô trách nhiệm của một người bình thường trong vị trí của mình đã là đáng tiếc, song sẽ tai hại và nguy hiểm hơn nhiều nếu hậu quả đó là do sự thiếu trách nhiệm của người ở cương vị lãnh đạo. Trách nhiệm của người lãnh đạo cơ quan, đơn vị là rất lớn. Họ chẳng những phải chịu trách nhiệm nếu bản thân có những sai lầm, khuyết điểm, mà còn phải chịu trách nhiệm về những sai lầm, khuyết điểm của những người dưới quyền trong khi thi hành công vụ. V.I.Lênin đã từng khẳng định rằng, một người lãnh đạo không những phải tự chịu trách nhiệm về cách lãnh đạo của mình, mà còn phải chịu trách nhiệm về hành động của những người dưới quyền nữa. Đặc biệt, đối với các cá nhân được giao trách nhiệm giám sát, kiểm tra việc thực thi trách nhiệm của người khác thì càng phải xử lý nghiêm hơn nếu họ có những biểu hiện vi phạm pháp luật hoặc thiếu trách nhiệm khi thi hành nhiệm vụ.
Có thể nói, đây là vấn đề đặc biệt quan trọng đối với nước ta hiện nay, bởi cùng với sự đổi mới trong các lĩnh vực khác, chúng ta đang đẩy mạnh việc cải cách hành chính công – một hoạt động có liên quan trực tiếp và mật thiết đến lợi ích của đông đảo quần chúng nhân dân, các doanh nghiệp hoặc tổ chức xã hội.
*Ba là*, cần phải tăng cường công tác giáo dục và tuyên truyền nhằm nâng cao trách nhiệm của mọi thành viên, mọi cá nhân trong xã hội. Như trên đã nói, trong các cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc và thống nhất đất nước trước đây, chúng ta đã làm tốt và rất có hiệu quả việc giáo dục ý thức trách nhiệm của mọi người dân đối với vận mệnh của đất nước. Chính những hành động tự giác xuất phát từ sự ý thức cao độ về trách nhiệm xã hội của toàn thể nhân dân đã tạo nên sức mạnh của cuộc chiến tranh nhân dân, góp phần đánh thắng mọi mưu toan xâm lược của các loại kẻ thù, cho dù chúng là những tên đế quốc hung hãn và đầu sỏ nhất. Trong bối cảnh đất nước đã hoàn toàn thống nhất và nhân dân được sống trong hoà bình, hơn nữa lại có những điều kiện quốc tế thuận lợi khác, nhiệm vụ quan trọng nhất và lớn nhất của chúng ta hiện nay là phát triển kinh tế - xã hội một cách bền vững. Từ vị trí cũng như lĩnh vực làm việc của mình trong xã hội, mọi cá nhân, từ người lãnh đạo đến người dân bình thường, đều phải tích cực tham gia và đóng góp thiết thực vào mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và con người. Đó là phương thức để mỗi người thể hiện trách nhiệm của mình đối với người khác và với xã hội; ngược lại, cũng là phương thức để người khác và xã hội thể hiện trách nhiệm đối với bản thân mỗi cá nhân trong xã hội. Do vậy, việc giáo dục nhằm nâng cao và phát huy trách nhiệm của các cá nhân là một trong những yếu tố cơ bản bảo đảm cho sự thành công của sự nghiệp đổi mới và xây dựng đất nước vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”. *Bốn là*, thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội, xây dựng ý thức pháp luật và ý thức đạo đức cho mọi thành viên trong xã hội. Trách nhiệm phản ánh mối quan hệ giữa cá nhân và xã hội. Để phát huy trách nhiệm của cá nhân, cần phải đẩy mạnh thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội. Dân chủ hoá đời sống xã hội không chỉ là một quyền lợi, một đòi hỏi của nhân dân, mà còn là cơ sở, môi trường để nhân dân phát huy trách nhiệm của cá nhân đối với xã hội, với Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị, xã hội. Có thể nói, dân chủ hoá đời sống xã hội là cơ chế để mọi cá nhân đều có thể kiểm tra, giám sát việc thực thi trách nhiệm cá nhân của người khác tại cơ quan, đơn vị hoặc địa phương nơi cư trú, sinh sống.
Để nâng cao trách nhiệm xã hội của cá nhân, không những cần thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội như một cơ chế giám sát, kiểm tra, mà còn rất cần đến công cụ để xử lý nghiêm khắc những hành vi thiếu trách nhiệm, đó là hệ thống quy phạm, điều khoản pháp luật cụ thể và rõ ràng. Chúng ta đang khuyến khích và kêu gọi mọi người sống và làm việc theo Hiến pháp, pháp luật. Điều đó chỉ có thể trở thành hiện thực, thành văn hoá sống của xã hội hiện đại khi có một hệ thống pháp luật hoàn thiện và đủ mạnh, đặc biệt là mọi công dân đều có ý thức pháp luật cao.
Tuy nhiên, cũng có một thực tế là, pháp luật không thể vươn tới hết mọi ngõ ngách của đời sống xã hội vốn rất đa dạng, phong phú, phức tạp và luôn vận động, biến đổi không ngừng. Những điều khoản, khung hình phạt không thể bao quát hết mọi hành vi của con nguời. Đây có thể là phạm vi mà để kiểm soát được không thể chỉ dựa vào công cụ hệ thống pháp luật; trái lại, phải cần đến vai trò của đạo đức. Không thể khép tội hay xử phạt bằng công cụ pháp luật đối với một cá nhân nào đó không làm từ thiện, không cứu giúp người nghèo, vô cảm trước sự bất hạnh hay thiệt thòi của người khác, dù hành vi ấy là một biểu hiện của sự thiếu trách nhiệm. Ở đây, rõ ràng chỉ có thể dựa vào đạo đức để đánh thức lương tâm của họ đối với đồng loại. Theo đó, ngoài việc xây dựng ý thức pháp luật, để nâng cao và phát huy trách nhiệm của cá nhân nhằm làm cho cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn, ngày càng nhân văn hơn, còn cần phải tăng cường công tác giáo dục đạo đức cho con người. Những giá trị đạo đức nhân văn sẽ bù khuyết, “sưởi ấm” quan hệ giữa con người với con người vốn có thể bị mặt trái của cơ chế thị trường làm cho “nguội lạnh” hay trở thành một cái gì đó xơ cứng.
Trách nhiệm xã hội nói chung và trách nhiệm xã hội của cá nhân nói riêng là một giá trị văn hoá. Sự nâng cao và phát triển trách nhiệm xã hội của cá nhân là một trong những nhân tố quan trọng góp phần xác lập và bảo vệ lợi ích xã hội. Trong công cuộc đổi mới toàn diện đất nước, xét về phương diện kinh tế, Việt Nam đã và đang xây dựng, phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Đó là một điều kiện thuận lợi để mỗi cá nhân có thể phát huy một cách cao nhất và hiệu quả nhất trách nhiệm của mình đối với cộng đồng và xã hội. Tuy nhiên, kinh tế thị trường, như người ta thường so sánh, là “con dao hai lưỡi”, nghĩa là ngoài những mặt tích cực không thể phủ nhận, nó cũng có những khiếm khuyết, hạn chế nhất định. Chính những mặt trái của kinh tế thị trường sẽ là một thách thức không nhỏ đối với việc phát huy trách nhiệm xã hội của cá nhân. Mặc dù vậy, chúng ta vẫn luôn tin tưởng rằng, với những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc cũng như chủ trương của Đảng khuyến khích và tạo điều kiện cho nhân dân tham gia ngày càng rộng rãi vào các hoạt động kinh tế, chính trị và văn hoá, xã hội của đất nước, mọi cá nhân với tư cách công dân của nước Việt Nam sẽ có nhiều hơn những cơ hội để thực thi trách nhiệm xã hội của mình, biến nó thành một trong những động lực thúc đẩy sự phát triển của đất nước theo mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” giống như trước đây, trong các cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc và thống nhất Tổ quốc, ông cha ta đã thể hiện cao nhất trách nhiệm xã hội của mình để bảo toàn và phát triển đất nước.
(*) Tiến sĩ, Trưởng phòng Biên tập – Trị sự, Tạp chí Triết học.
[[1]](#_ftnref1) Xem: PGS,TS.Nguyễn Đăng Dung. *Nhà nước và trách nhiệm của nhà nước*. Nxb Tư pháp, Hà Nội, 2006, tr.41, 55. [[2]](#_ftnref2) Hồ Chí Minh. * Toàn tập, *t.7. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1996, tr.572. [[3]](#_ftnref3) Hồ Chí Minh. *Sđd*., t.5, tr. 698. [[4]](#_ftnref4) C.Mác và Ph.Ăngghen. *Toàn tập*, t.27. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1996, tr.657. [[5]](#_ftnref5) Xem: Đảng Cộng sản Việt Nam. *Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X*. Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2006, tr.61-63. [[6]](#_ftnref6) Đảng Cộng sản Việt Nam *. Sđd*., tr.27 – 28.
Đã xem: 4834
Thời gian đăng: Thứ ba - 11/10/2016 04:25
Người đăng:
[Viện Triết học](/index.php?language=vi&nv=nghien-cuu-theo-chuyen-de&op=search&q=Vi%E1%BB%87n+Tri%E1%BA%BFt+h%E1%BB%8Dc), [Tạp chí Triết học](/index.php?language=vi&nv=nghien-cuu-theo-chuyen-de&op=search&q=T%E1%BA%A1p+ch%C3%AD+Tri%E1%BA%BFt+h%E1%BB%8Dc), [Trach nhiệm xã hội](/index.php?language=vi&nv=nghien-cuu-theo-chuyen-de&op=search&q=Trach+nhi%E1%BB%87m+x%C3%A3+h%E1%BB%99i), [Trách nhiệm cá nhân](/index.php?language=vi&nv=nghien-cuu-theo-chuyen-de&op=search&q=Tr%C3%A1ch+nhi%E1%BB%87m+c%C3%A1+nh%C3%A2n), [Kinh tế thị trường](/index.php?language=vi&nv=nghien-cuu-theo-chuyen-de&op=search&q=Kinh+t%E1%BA%BF+th%E1%BB%8B+tr%C6%B0%E1%BB%9Dng)

WARC-Truncated: length

Server: Apache

Pragma: no-cache

Cache-Control: private, pre-check=0, post-check=0, max-age=0

Set-Cookie: nv3c_Qfwk6_nvvithemever=yQ%2C%2C; expires=Wed, 21-Nov-2018 06:10:03 GMT; Max-Age=31536000; path=/; domain=.philosophy.vass.gov.vn; httponly

Content-Language: vi

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Phim sex đụ gái xinh còn trinh với cái lồn đẹp hồng hào và làn da nóng bỏng mịn màng tuyệt đẹp của cô nàng khiến tôi càng thêm mê mệt vì đây là lần đầu tiên tôi đi chơi được du gai xinh cực hot như thế này thì thật là mãn nguyện mà. Và sau đây mời các bạn xem phim sex làm tình với em gái có đôi mắt to tròn xoe với màu đen huyền ảo cực kỳ quyến rũ, đôi môi hồng ngọt lịm dùng để thổi kèn, vuốt ve cậu nhỏ cực kỳ chuyên nghiệp cộng với đôi bàn tay nhỏ nhắn mềm mại của em ấy sẽ khiến bạn có những giây phút lên đỉnh thoải mái nhất khi sex. Chúc các bạn xem phim đụ em gái xinh này vui vẻ nhé.
Từ khoá phim sex hay này:
- du lon gai xinh
- gai xinh nhat ban
- xem sex dit voi gai xinh
- dit vao lon em gai xinh

markdown:
Phim sex đụ gái xinh còn trinh với cái lồn đẹp hồng hào và làn da nóng bỏng mịn màng tuyệt đẹp của cô nàng khiến tôi càng thêm mê mệt vì đây là lần đầu tiên tôi đi chơi được
[du gai xinh](http://phimsexhq.com/du-gai-xinh-con-trinh-lon-dep-khong-ty-vet.html) cực hot như thế này thì thật là mãn nguyện mà. Và sau đây mời các bạn xem phim sex làm tình với em gái có đôi mắt to tròn xoe với màu đen huyền ảo cực kỳ quyến rũ, đôi môi hồng ngọt lịm dùng để thổi kèn, vuốt ve cậu nhỏ cực kỳ chuyên nghiệp cộng với đôi bàn tay nhỏ nhắn mềm mại của em ấy sẽ khiến bạn có những giây phút lên đỉnh thoải mái nhất khi sex. Chúc các bạn xem phim đụ em gái xinh này vui vẻ nhé.
Từ khoá
[phim sex hay](http://phimsexhq.com/phim-sex-hay-em-thu-ky-xinh-dep-lon-trinh.html) này:
- du lon gai xinh
- gai xinh nhat ban
- xem sex dit voi gai xinh
- dit vao lon em gai xinh
![ Đụ gái xinh còn trinh lồn đẹp không tỳ vết](http://phimsexhq.com/image/2015/07/22/23036/gai-xinh-230x142.jpg)

Server: cloudflare-nginx

Pragma: cache

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Set-Cookie: __cfduid=d74ceb658cd8a1e29658a0ab0ef520a2e1511245231; expires=Wed, 21-Nov-18 06:20:31 GMT; path=/; domain=.phimsexhq.com; HttpOnly

X-Powered-By: VPSSIM