markdown:
# Vụ án Nọc Nạn
**Vụ án Nọc Nạng** (tiếng Pháp: *l’Affaire de Phong Thanh*) - tranh chấp đất đai lớn, xảy ra năm 1928 tại làng Phong Thạnh, quận [Giá Rai](/wiki/Gi%C3%A1_Rai), tỉnh [Bạc Liêu](/wiki/B%E1%BA%A1c_Li%C3%AAu) (nay là ấp 4, xã Phong Thạnh B, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu) giữa một bên là các gia đình nông dân Biện Toại, [Mười Chức](/w/index.php?title=M%C6%B0%E1%BB%9Di_Ch%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) và bên kia là giới địa chủ cường hào, quan chức [thực dân Pháp](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_th%E1%BB%B1c_d%C3%A2n_Ph%C3%A1p) cùng tham quan Nam triều . Vụ án gây thiệt mạng 5 người, là một ví dụ điển hình của chính sách phân chia và quản lý ruộng đất bất công tại [1] [Nam Kỳ](/wiki/Nam_K%E1%BB%B3)dưới thời thuộc Pháp, sau này, được Nhà nước [Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam)tôn vinh như một biểu hiện của sự đấu tranh và phản kháng của nông dân với thực dân Pháp.
## Mục lục
[1 Diễn tiến vụ việc](#Di.E1.BB.85n_ti.E1.BA.BFn_v.E1.BB.A5_vi.E1.BB.87c) [2 Phiên tòa](#Phi.C3.AAn_t.C3.B2a) [3 Làn sóng công luận](#L.C3.A0n_s.C3.B3ng_c.C3.B4ng_lu.E1.BA.ADn) [4 Dư âm Nọc Nạn](#D.C6.B0_.C3.A2m_N.E1.BB.8Dc_N.E1.BA.A1n) [5 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [6 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [7 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i)
## Diễn tiến vụ việc[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=1)]
### Nhà Hương chánh Luông khai phá đất[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=2)]
Trước 1900, một nông dân đến khai phá khu rừng ở rạch
[Nọc Nạn](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n), được 73 ha. Năm 1908, nông dân này chết, để lại đất cho con là Hương chánh Luông. Khi khai phá, Bạc Liêu còn hẻo lánh, việc đo đạc ruộng đất, lập bản đồ đất đai chậm so với các tỉnh khác ở Nam Kỳ.
Năm 1910, Hương chánh Luông chính thức làm đơn xin khẩn 20 ha đất, chịu đóng thuế trên diện tích này, được chính quyền chấp nhận bằng văn bản. Năm 1912, gia đình Luông lại làm đơn xin đo đạc và cấp bằng khoán (giấy chứng nhận sở hữu đất) chính thức cho toàn bộ diện tích đất canh tác 73 ha. Chủ tỉnh Bạc Liêu chấp thuận, trao cho Luông bản đồ phần đất.
Năm 1916, Tăng Văn Đ. kiện lên chủ tỉnh Bạc Liêu, yêu cầu không cấp đất cho Luông, với lý do Đ. cũng góp sức khẩn hoang. Nhà chức trách xử Đ. thua kiện, vẫn cấp giấy tờ đất cho Luông, nhưng cắt 4,5 ha cho Đ.. Luông được cấp tờ bằng khoán tạm số 303 đề ngày 7 tháng 8 năm 1916.
### Âm mưu của Hoa kiều Mã Ngân[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=3)]
Luông qua đời, người con trai cả là Biện Toại thừa kế phần đất trên. Năm 1917, Hoa kiều giàu khét tiếng Bạc Liêu là Mã Ngân, thường gọi là Bang Tắc, muốn tranh chiếm đất đai nhà Biện Toại. Là người tinh ranh luật lệ, Bang Tắc mua lại phần đất giáp ranh Biện Toại của bà Nguyễn Thị Dương, nhưng trong hợp đồng ghi bán phần đất với ranh giới bao trùm luôn khoảnh đất anh em Biện Toại đang sử dụng. Bang Tắc biết đất của nhà Biện Toại mới chỉ có bằng khoán tạm.
Tranh chấp đất nổ ra, hai phía thưa kiện nhau bốn lần lên chủ tỉnh Bạc Liêu và bốn lần lên Thống đốc Nam Kỳ, lên cả Toàn quyền Đông Dương. Năm 1919, Bang Tắc sai tá điền đốt một căn chòi ruộng và giết một con trâu của Biện Toại để dằn mặt. Anh em Biện Toại không phản kháng, chờ nhà chức trách phân xử. Viên quan phủ H. ở quận Giá Rai, theo dư luận nghi ngờ, đã nhận tiền của Bang Tắc, yêu cầu chia đôi phần đất: Biện Toại một nửa, Bang Tắc một nửa.
Cũng năm 1919, quan phủ Ngô Văn H. được cử giữ chức Chủ tịch Hội đồng Phái viên (commission administrative), có trách nhiệm khảo sát đất đai, chính thức cấp bằng khoán đất ở làng Phong Thạnh. Hội đồng này xác nhận phần đất của gia đình Biện Toại thuộc về Nguyễn Thị Dương, và nay là của Bang Tắc.
Ngày 13 tháng 4 năm 1926, Thống đốc Nam Kỳ ký Nghị định bán lô đất 50 ha trên phần đất của Biện Toại với giá 5.000 đồng cho Bang Tắc. Đến đây, chính quyền chính thức công nhận phần đất mà gia đình Biện Toại đã hai đời khai thác và sử dụng là của Bang Tắc. Anh em Biện Toại vô cùng căm phẫn, chống đối ra mặt. Bang Tắc không dám làm to chuyện, bèn bán lô đất 50 ha cho một người rất quyền lực là bà Hà Thị Tr., mẹ vợ anh ruột quan phủ H.
### Bà Tr (mẹ vợ anh ruột quan phủ H) vào cuộc[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=4)]
Bà Tr. bắt đầu đòi anh em Biện Toại phải nộp địa tô, coi họ như tá điền trên chính phần đất họ đã khai khẩn. Ngày 6 tháng 12 năm 1927, bà Tr. xin được án lệnh của tòa, cho phép tịch thu tất cả lúa của anh em Biện Toại. Ngày 13 tháng 2 năm 1928, lính mã tà gặp anh em Biện Toại để thực thi lệnh tịch thu lúa, anh em Biện Toại kháng cự. Ngày hôm sau, mã tà lại tới, anh em Biện Toại lại kháng cự, mã tà phải rút.
Trước thái độ cứng rắn của anh em Biện Toại, hương chức làng liền tự ý bắt giữ bà Hương chánh Luông (mẹ Biện Toại) trong 24 giờ. Thương mẹ, Biện Toại hứa không kháng cự. Bà Luông được thả. Tối 14 tháng 2 năm 1928, anh em nhà Biện Toại họp, làm lễ lạy ông bà tổ tiên và bà Luông, gọi là báo hiếu lần chót. Họ trích huyết thề ăn thua, không sợ chết, rút thăm để ông bà chỉ định ai là người hy sinh đầu tiên. Lần đầu, cô em gái tên Út Trong (tức Nguyễn Thị Trong) rút được thăm. Anh em yêu cầu bốc lại. Lần thứ hai, Út Trong vẫn rút được thăm. Cô nói: "Ông bà đã dạy, em xin liều chết!"
### Thảm kịch đồng Nọc Nạn[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=5)]
Sáng 16 tháng 2 năm 1928, khoảng 7 giờ, hai viên cảnh sát Pháp là Tournier và Bouzou cùng bốn lính mã tà từ Bạc Liêu đến Phong Thạnh để tiếp tay viên chức làng tịch thu lúa của gia đình Biện Toại. Đến gần đống lúa, Tournier yêu cầu hương chức làng mời một người trong gia đình ra chứng kiến. Mười lăm phút sau, cô Nguyễn Thị Trong, em gái Biện Toại đi ra, dắt theo một bé gái 14 tuổi, tên là Tư. Tournier đuổi Trong, vì cho cô là phụ nữ và còn nhỏ tuổi, không thể chứng kiến việc đong lúa. Trong không đi, còn yêu cầu đong lúa xong phải ghi biên nhận.
Tournier từ chối, tát tai Trong. Cô lập tức rút ra cây dao nhỏ. Tournier đập báng súng, làm cô ngất đi. Bouzou tước dao khỏi tay Trong. Trong lúc lấy dao, ông này bị một vết thương nhỏ không đáng kể ở tay. Đứa cháu tên Tư bèn chạy về cấp báo. Anh em Biện Toại từ nhà chạy ra, mang theo dao mác gậy gộc. Họ chia thành hai tốp, tốp đầu do Mười Chức, em ruột Biện Toại, dẫn đầu. Tốp thứ nhì do bà Nghĩa (vợ Mười Chức) dẫn đầu. Tổng cộng năm đàn ông, năm phụ nữ. Tournier ra lệnh cho lính chuẩn bị ứng phó, bắn chỉ thiên, nhưng Mười Chức không dừng lại. Tournier bèn bắn Mười Chức. Bị thương nặng, nhưng Mười Chức vẫn gắng nhào đến, đâm lưỡi mác trúng bụng Tournier, rồi mới ngã xuống.
Bạo lực trở nên không thể kiểm soát. Bouzou rút súng bắn bị thương nặng bốn người phía Biện Toại. Hết đạn, Bouzou lại lấy súng của Tournier, bắn tiếp, làm nhiều người thương vong. Sáng hôm đó, Mười Chức và vợ đang mang thai (bà Nghĩa), một người anh tên Nhẫn, đều chết. Nhịn, Liễu (hai em Mười Chức) bị thương nặng. Ba ngày sau, Nhịn chết tại bệnh viện. Về phía nhà cầm quyền, Tournier thiệt mạng ngày 17 tháng 2 tại bệnh viện Bạc Liêu.
## Phiên tòa[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=6)]
Tòa Đại hình
[Cần Thơ](/wiki/C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1) xét xử vụ án Nọc Nạn ngày 17 tháng 8 năm 1928. Chánh án là De Rozario, công tố viên là Moreau, Hội thẩm là ông Sự. Các luật sư biện hộ (miễn phí) cho gia đình Biện Toại là người Pháp, Tricon và Zévaco, theo lời nhờ của nhà báo Lê Trung Nghĩa.
### Diễn biến phiên tòa[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=7)]
Ông phủ Tâm, viên chức phụ trách đất đai tỉnh Bạc Liêu, nói giấy tờ lưu trong sổ bộ của nhà chức trách về tờ biên lai cấp đất cho hương chánh Luông năm 1910 đã bị mất cắp. Điều này gây ra nghi ngờ có khả năng hồ sơ trong văn khố cũ bị thủ tiêu, có lợi cho những kẻ cường hào.
Hương thân làng Phong Thạnh Hồ Văn Hi xác nhận Tournier nổ súng trước. Mười Chức đâm Tournier sau khi trúng đạn.
Lâm Văn Kiết, thành viên Hội đồng phái viên, xác nhận phần đất do Hương chánh Luông và con là Biện Toại khai khẩn trước. Công tố viên nói ông Kiết không dám cãi cấp trên của mình là Tri phủ H., người theo phe Bang Tắc và là Chủ tịch Hội đồng phái viên.
Tri phủ Ngô Văn H. cho rằng vấn đề đất đai quá phức tạp, mất thì giờ, nên ông đã buông xuôi. Công tố viên rất giận dữ, cho rằng lề lối làm việc của ông H. quá bừa bãi, không thể viện lý do mất thì giờ mà không phân xử rạch ròi. Bị luật sư chất vấn, ông H. thú nhận anh ruột của ông có hùn vốn làm ăn với Bang Tắc. Sau vụ án, ông H. bị bãi chức tri phủ.
Bang Tắc ra làm chứng, nói không hối hận gì. Viên hội thẩm bức xúc:
*"Dân chúng nói đáng lý ra ông phải chết thay cho viên cò Tournier"*.
Trước khi buộc tội, công tố viên Moreau đề nghị tòa thận trọng, nhắc lại
[vụ án Ninh Thạnh Lợi](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_Ninh_Th%E1%BA%A1nh_L%E1%BB%A3i&action=edit&redlink=1) năm 1927. Ông cho rằng vụ này chứng tỏ bất ổn xã hội về đất đai đang gia tăng hết sức nghiêm trọng. Ông nói tình cảnh của gia đình Biện Toại rất đáng thương: bị những kẻ không có trái tim ( *hommes sans coeur*) đến cướp đất, rồi bọn có quyền thế tiếp tay với bọn cường hào. Ông đề nghị tòa tha bổng Biện Toại, cô Liễu (em Biện Toại) và con là Tia, giảm nhẹ cho cô Trong và Miều (em rể Biện Toại, chồng Liễu).
### Biện hộ của luật sư[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=8)]
Luật sư Tricon nhận định nguồn gốc của vụ án là vấn đề điền địa. Ông cho rằng chính sách ruộng đất thời Nguyễn công bằng và hợp thực tế, còn luật lệ do người Pháp đặt ra chưa được áp dụng đúng, thiếu thực tế, những người trong Hội đồng Phái viên chỉ ngồi một chỗ, chưa hề bước ra sở đất mà họ xem xét, chỉ quyết định dựa trên báo cáo. Ông ca ngợi tinh thần lao động khẩn hoang của gia đình Biện Toại: họ phải đấu tranh với thiên nhiên, với bọn cường hào, với cả các thủ tục pháp lý, nói:
*Chúng ta, những người Pháp, nên xây dựng ở xứ này một chế độ độc tài. Không phải độc tài bằng sức mạnh của súng đạn, nhưng là sự độc tài của trái tim (Non pas de la dictature de la force du mousqueton, mais de la dictature du coeur).* Ông cũng ca ngợi lập luận của công tố viên, cho rằng chính sách của nhà nước thì tốt, nhưng người thừa hành xấu đã làm cho chính sách trở nên xấu đối với dân chúng. Ông nói nên sa thải vài ông phủ, ông huyện bất hảo và vạch rõ hành động của cặp bài trùng Bang Tắc - Tri phủ H. đã dẫn đến tấn thảm kịch Nọc Nạn. Ông xin tòa tha thứ cho các bị can, nói: *Lần này sẽ có một bà lão khóc về cái chết của bốn đứa con. Bốn người này đã chết, vì họ tưởng rằng có thể tự lực gìn giữ phần đất ruộng mà họ đã từng rưới mồ hôi và máu của họ lên đó.*
### Án tuyên[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=9)]
Tòa Đại hình Cần Thơ tuyên Biện Toại, Nguyễn Thị Liễu (em út Toại) và Tia (con trai Toại) được tha bổng. Cô Nguyễn Thị Trong, sáu tháng tù (đã bị tạm giam đủ sáu tháng). Miều (chồng Liễu), hai năm tù vì tiền án ăn trộm.
## Làn sóng công luận[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=10)]
Báo chí
[Sài Gòn](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) bấy giờ đua nhau phản ánh vụ Nọc Nạn. Nhà báo xuống tận nơi điều tra. Dư luận từ mọi giới, kể cả giới thực dân, đều thuận lợi cho gia đình Biện Toại. Họ chịu bất công quá lộ liễu. Họ là những tiểu điền chủ siêng năng nhưng bọn cường hào cấu kết với quan lại tham nhũng đã đẩy họ đến đường cùng.
Các phong trào yêu nước bấy giờ đang sôi nổi. Hai năm trước (1926) vừa xảy ra đám tang chí sĩ yêu nước
[Phan Chu Trinh](/wiki/Phan_Ch%C3%A2u_Trinh). [Đảng Lập hiến](/wiki/%C4%90%E1%BA%A3ng_L%E1%BA%ADp_hi%E1%BA%BFn) của ông [Bùi Quang Chiêu](/wiki/B%C3%B9i_Quang_Chi%C3%AAu) cũng vừa ra đời. Dù chủ trương [Pháp-Việt đề huề](/wiki/Ph%C3%A1p-Vi%E1%BB%87t_%C4%90%E1%BB%81_hu%E1%BB%81), ông Bùi Quang Chiêu chính là người lập tờ báo tiếng Pháp *La Tribune Indochinoise*. Phóng viên báo này - Lê Trung Nghĩa - đã nhờ hai luật sư Tricon và Zévacon biện hộ cho gia đình Biện Toại.
Tại tòa, trừ tờ
*La Dépâche l’Indochine*, tất cả báo chí Sài Gòn đều có mặt: *L’Écho Annamite*, *Đông Pháp thời báo*, *L’Impartial*, *l’Opinion*, *Le Courrier Saigonnais*, *Le Phare*, *La Tribune Indochinoise*.
Sau phiên tòa, các nhân sĩ và người dân ở Phong Thạnh như các ông Huỳnh Minh Trí, Nguyễn Duy Biện, Nguyễn Viết Trọng ở
[Giá Rai](/wiki/Gi%C3%A1_Rai), Bùi Văn Túc ở [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n), làm tiệc cảm ơn hai vị luật sư và các nhà báo Pháp và Việt, theo truyền thống trung hậu và hào hoa cố hữu của người [Bạc Liêu](/wiki/B%E1%BA%A1c_Li%C3%AAu). Bà Hương chánh Luông cũng tham dự buổi tiệc này.
## Dư âm Nọc Nạn[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=11)]
### Trong các tác phẩm văn nghệ[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=12)]
Vụ án Nọc Nạn xuất hiện trong nhiều tác phẩm văn nghệ sau này
*Bài vè Nọc Nạn*, được dân gian sáng tác sau vụ án không lâu
- Vở cải lương
*Máu thắm đồng Nọc Nạn*của tác giả Phạm Ngọc Truyền
- Phim truyền hình năm tập
*Đồng Nọc Nạn*, đạo diễn [Trần Vịnh](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_V%E1%BB%8Bnh&action=edit&redlink=1), kịch bản [Chu Lai](/wiki/Chu_Lai_(nh%C3%A0_v%C4%83n)), nhà sản xuất Đài truyền hình Bạc Liêu năm 2004
- Bộ phim truyền hình nổi tiếng
*Đất phương Nam*, do TFS sản xuất năm 1997, cũng có đề cập đến vụ án Nọc Nạn trong một tập phim.
### Di tích cấp quốc gia Nọc Nạn[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=13)]
Di tích Nọc Nạn, được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia của Việt Nam, hiện ở ấp 4, xã Phong Thạnh B, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu. Di tích gồm hai phần: sân phơi lúa và khu mộ ông bà Tám Luông (Hương chánh Luông), cách nhau khoảng 300 m. Sau khi song thân mất, anh em ông Biện Toại đắp một nền mộ rộng khoảng 700 m
2, cao 50 cm để an táng và xây nhà mồ. Sau sự kiện Nọc Nạn, những người thiệt mạng được chôn rải rác gần đó, đến năm 1963 được quy tập về khu mộ. Những người anh em ông Mười Chức mất sau này cũng được an táng tại đó.
Hiện nay, Bảo tàng Bạc Liêu còn lưu giữ ảnh những người đã bị giết trong vụ Nọc Nạn và những người tham gia cuộc đấu tranh của anh em Biện Toại. Ngoài ra còn có ảnh chân dung các luật sư biện hộ cho gia đình nạn nhân. Nhà nước Việt Nam đã đầu tư trùng tu và mở rộng khu di tích lên khoảng 3 ha, gồm các hạng mục khu mộ gia đình Mười Chức, nhà tưởng niệm, nhà trưng bày, cụm tượng tái hiện trận đánh giữa gia đình Mười Chức và binh lính chính quyền, với kích thước như người thật.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=14)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_%C3%A1n_N%E1%BB%8Dc_N%E1%BA%A1n&action=edit§ion=15)] *Lịch sử khẩn hoang miền nam*- Sơn Nam (nhà xuất bản Trẻ, Thành phố Hồ Chí Minh, 2009) *Bài vè Nọc Nạn*- vô danh (1930)
- Loạt bài của tác giả Lê Trung Nghĩa trên báo
*La Tribune Indochinoise*(Sài Gòn, từ ngày 17 tháng 8 đến ngày 24 tháng 8 năm 1928)

X-Cache: cp1067 hit/3, cp1053 miss


markdown:
beech
Từ điển mở Wiktionary
Bước tới:
dẫn lái
,
tìm
Mục lục
1
Tiếng Anh
1.1
Cách phát âm
1.2
Danh từ
1.3
Tham khảo
Tiếng Anh
[
sửa
]
beech
Cách phát âm
[
sửa
]
IPA
:
/ˈbitʃ/
Hoa Kỳ
[ˈbitʃ]
Danh từ
[
sửa
]
beech
/ˈbitʃ/
(
Thực vật học
)
Cây
sồi
.
Gỗ
sồi
.
Tham khảo
[
sửa
]
Hồ Ngọc Đức,
Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí
(
chi tiết
)
Lấy từ “
https://vi.wiktionary.org/w/index.php?title=beech&oldid=1684998
”
Thể loại
:
Mục từ tiếng Anh
Danh từ
Danh từ tiếng Anh
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Chưa đăng nhập
Thảo luận
Đóng góp
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Mục từ
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Tra
Sửa đổi
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Chuyển hướng
Trang Chính
Cộng đồng
Thay đổi gần đây
Mục từ ngẫu nhiên
Trợ giúp
Thảo luận chung
Quyên góp
Chỉ mục
Ngôn ngữ
Chữ cái
Bộ thủ
Từ loại
Chuyên ngành
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản in được
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Tải tập tin lên
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Trích dẫn trang này
Ngôn ngữ định nghĩa
Aragonés
Čeština
Deutsch
Ελληνικά
English
Eesti
Euskara
فارسی
Suomi
Français
Magyar
Հայերեն
Ido
Italiano
한국어
Kurdî
Limburgs
Malagasy
မြန်မာဘာသာ
Polski
Română
Русский
Slovenčina
Soomaaliga
Svenska
தமிழ்
తెలుగు
Türkçe
Oʻzbekcha/ўзбекча
Walon
中文
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 07:12 ngày 4 tháng 5 năm 2016.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công–Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wiktionary
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Tuyên bố về cookie
Phiên bản di động

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wiktionary.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wiktionary.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

X-Cache: cp1054 miss, cp1068 miss

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes


markdown:
CÁC HỌC THUYẾT KINH TẾ CỦA TRƯỜNG PHÁI KEYNES
Cách mạng Keynes:
Bản thân tôi tin là mình đang viết một cuốn sách về lý thuyết kinh tế, là lý thuyết sẽ làm nên cuộc cách mạng rộng khắp không phải bssy giờ mà là suốt 10 năm tới. Đó sẽ là cách mà thế giới nghĩ về những vấn đề kinh tế.
Keynes viết cho George Bernard Shaw
(trích trong Skidelsky 1992 trang 520)
Tiểu sử
- Sinh ra ở Cambridge nước Anh.
- Cha: John Neville Keynes (1852-1949 ), nh kinh tế v gio dục trường Đại học Cambridge.- Mẹ: Fiorence Ada, người phụ nữ đầu tin tốt nghiệp Đại học Newham, lm thị trưởng ở Cambridge năm1932. B nổi tiếng hoạt động cho chủ nghĩa nữ quyền.
Tiểu sử, tác phẩm :
John Maynard Keynes là nhà kinh tế học nổi tiếng, giáo sư kinh tế học của trường ĐH CamBridge.
Là chuyên gia trong lĩnh vực tài chính, tín dụng và lưu thông tiền tệ, làm cố vấn cho chính phủ Anh về ngân khố Quốc gia.
tác phẩm " Lý thuyết tổng quát về việc làm, lãi suất và tiền tệ " ( 1936)
1. hoàn cảnh ra đòi:
Cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới ( 1929 -1933)...
30s của thế kỷ XX , lực lượng sản xuất đ pht triển mạnh mẽ, x hội hĩa ngy cng cao...
Sự thnh cơng trong thực tiễn của lý luận MC -LNIN về kế hoạch hố nền kinh tế quốc dn ở Lin Xơ (cũ)...
2. Đặc điểm phương pháp luân:
-Thứ nhất, phân tích nền kinh tế dưới góc độ vĩ mô có hệ thống: các khoản thu nhập chung, lợi nhuận chung, việc làm chung, đầu tư chung..."
-Thứ hai, phủ nhận cơ chế tự điều tiết của trường phi Tân cổ điển
Kịch liệt phê phán lý luận cân bằng tổng quát của L. Walras.
SỰ MẤT CÂN ĐỐI THƯỜNG XUYÊN
CUNG > CẦU là Nhân tố tích cực của nền kt
Thứ ba, đề cao vai trò của nhà nước trong việc điều tiết nền kinh tế
II. CÁC HỌC THUYẾT KINH TẾ CỦA KEYNES
1.Thuyết " tổng cầu", " khuynh hướng tiêu dùng biên" và " số nhân đầu tư"
2. Lý thuyết lãi suất và hiệu quả cận biên của tư bản.
3. Lý thuyết về vai trò điều chỉnh kinh tế của Nhà nước.
1.Thuyết " tổng cầu", " khuynh hướng tiêu dùng biên" và " số nhân đầu tư"
a. Thuyết tổng cầu
b. Khuynh hướng tiêu dùng biên
c. Số nhân đầu tư
a. Thuyết "tổng cầu"
Nền kinh tế chịu tác động bởi hai nhân tố cơ bản: Tổng cung và Tổng cầu
Hai nhân tố này Quyết định mức sản Lượng và việc làm Của nền kinh tế
Nền kinh tế Giữ vai trò thụ động, chịu tác Động của tổng cầu
## KEYNES
3.6K 0

WARC-Truncated: length

Set-Cookie: laravel_session=t54jAwEqAeArQTL9EnPeb25DIljhQXBfLT27oY1g; expires=Sun, 24-Jul-2016 07:59:26 GMT; Max-Age=3600; path=/; HttpOnly

Connection: Close

X-Powered-By: wp

Server: nginx

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=utf-8