text:
Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
Chia sẻ: Lê Toàn Quyền | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:40
lượt xem 864
download
Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
Tài liệu "Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh" rất bổ ích đối với các bạn muốn tìm hiểu về tư tưởng của Người cũng như việc hệ thống hóa lại kiến thức về môn học đối với các bạn sinh viên đại học, cao đẳng. Mời các bạn cùng tham khảo để phục vụ tốt hơn trong học tập và các kỳ thi.
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
Nội dung Text: Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
- UỶ BAN THỂ DỤC THỂ THAO TRƯỜNG CAO ĐẲNG TDTT ĐÀ NẴNG BỘ MÔN: LÝ LUẬN MÁC -LÊNIN NGÂN HÀNG CÂU HỎI VÀ ĐÁP ÁN MÔN HỌC TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH ĐÀ NẴNG Trần Tiến
- PHẦN A: CÂU HỎI Câu 1: Hãy trình bày tóm tắt tiểu sử Hồ Chí Minh từ 1890 đến 1901? Câu 2: Bối cảnh quốc tế lúc Hồ Chí Minh ra đời có gì nổi bật? Câu 3: Những đặc điểm của xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX có tác động đến quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 4: Tư tưởng Hồ Chí Minh là gì? Phân tích những nội dung cơ bản của khái niệm đó. Câu 5: Những điều kiện lịch sử xã hội đã tác động đến sự ra đời của tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 6: Ðối với cách mạng Việt Nam, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vị trí, vai trò như thế nào? Câu 7: Tư tưởng Hồ Chí Minh đã được hình thành trên những nền tảng truyền thống tốt đẹp nào của dân tộc Việt Nam? Câu 8: Học thuyết Mác - Lênin đối với sự hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Câu 9: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc trong thời đại cách mạng vô sản được thể hiện như thế nào? Câu 10: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc? Câu 11: Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đổi mới toàn diện hiện nay ở nước ta, vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh cần vận dụng gồm những nội dung gì? Câu 12: Hãy chứng minh: CNXH là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hóa trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 13: Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về CNXH hãy trình bày những đặc trưng bản chất của CNXH theo tư tưởng Hồ Chí Minh?
- Câu 14: Mục tiêu và động lực của CNXH được thể hiện trong tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Câu 15: Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Ðảng ta trong công cuộc đổi mới hiện nay về CNXH và con đường quá độ lên CNXH ở Việt Nam như thế nào? Câu 16: Phân tích những cơ sở lý luận để hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 17: Làm rõ cơ sở thực tiễn của việc hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 18: Tư tưởng Hồ Chí Minh về Ðảng Cộng sản Việt Nam được thể hiện trên những luận điểm cơ bản nào? Rút ra ý nghĩa thực tiễn gì? Câu 19: Sự vận dụng các nguyên tắc xây dựng Ðảng kiểu mới của Lênin trong tư tưởng Hồ Chí Minh đối với việc xây dựng Ðảng Cộng sản Việt Nam như thế nào? Câu 20: Phân tích ý nghĩa của tư tưởng đại đoàn kết Hồ Chí Minh đối với cách mạng Việt Nam? Câu 21: Phân tích những phương pháp cơ bản để thực hiện đại đoàn kết trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 22: Làm rõ cơ sở hình thành tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh? Câu 23: Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc được thể hiện như thế nào? Câu 24: Phân tích những nguyên tắc trong tư tưởng đại đoàn kết của Hồ Chí Minh? Câu 25: Trình bày tóm tắt nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại? Câu 26: Tiêu chuẩn công chức nhà nước và vấn đề thi tuyển công chức nhà nước theo tư tưởng Hồ Chí Minh bao gồm các nội dung cơ bản gì? Câu 27: Hồ Chí Minh đã chỉ ra các nội dung cơ bản về nhà nước như thế nào? Câu 28: Phân tích tính chất và bản chất giai cấp của nhà nước của dân, do dân vì dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 29: Nội hàm đạo đức trong tư tưởng Hồ Chí Minh được hiểu như thế nào?
- Câu 30: Những nguyên tắc xây dựng đạo đức mới trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh là gì? Câu 31: Hãy phân tích những phẩm chất đạo đức cơ bản nhất trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh? Câu 32: Phân tích nội dung cơ bản của tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh? Câu 33: Những nội dung chủ yếu trong sự vận dụng tư tưởng đạo đức, nhân văn và văn hóa Hồ Chí Minh trong sự nghiệp xây dựng con người mới XHCN ở nước ta? Câu 34: Thế nào là phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh? Câu 35: Hãy tóm tắt hệ thống phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh?
- PHẦN B: ÐÁP ÁN Câu 1: Hãy trình bày tóm tắt tiểu sử Hồ Chí Minh từ 1890 đến 1901? Trả lời: - Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh ngày 19/5/1890 tại làng Hoàng Trù (còn gọi là làng Chùa) quê thân mẫu của Người. Quê thân phụ là làng Kim Liên (Làng Sen). Cả hai làng đều thuộc xã Chung Cự, tổng Lâm Thịnh, nay là Xã Kim Liên, huyện Nam Ðàn, tỉnh Nghệ An. - Thời thơ ấu, Hồ Chí Minh có tên gọi là Nguyễn Sinh Cung (từ khoảng 1890 đến 1901). Từ 1890 đến 1895 Hồ Chí Minh sống tại quê hương với ông bà ngoại và cha mẹ, lên 5 tuổi (1895) Hồ Chí Minh theo cha vào Huế. - Năm 1898 Nguyễn Sinh Cung cùng gia đình sống tại làng Dương Nổ, cách thành phố Huế 6km về phía Ðông, nay thuộc xã Phú D ương, huyện Hương Phú tỉnh Thừa Thiên Huế. Tại đây, Nguyễn Sinh Cung bắt đầu học chữ Hán. - Mặc dù thời gian tuổi thơ sống ở Huế không lâu, nhưng đã để lại trong tâm khảm Hồ Chí Minh nhiều ký ức sâu sắc: Sự thống khổ đến cùng cực của nhân dân lao động, đặc biệt là nông dân; sự bạc nhược và nhút nhát của quan lại Nam triều trước bọn quan tây da trắng độc ác và tàn bạo... - Năm 1901 cụ Nguyễn Sinh Sắc - thân phụ của Hồ Chí Minh đỗ Phó bảng, đem lại niềm tự hào cho gia tộc Nguyễn Sinh và dân làng Kim Liên. Làng Kim Liên đón ông về và cắt đất công, trích quỹ làng làm một căn nhà 5 gian tặng ông, theo tục lệ thời ấy, cụ Nguyễn Sinh Sắc đưa các con về sống tại Kim Liên làm lễ “Vào làng” cho 2 con trai: Nguyễn Sinh Khiêm, và Nguyễn Sinh Cung với tên gọi mới: Nguyễn Tất Ðạt và Nguyễn Tất Thành. Câu 2: Bối cảnh quốc tế lúc Hồ Chí Minh ra đời có gì nổi bật? Trả lời: Bối cảnh thế giới khi Hồ Chí Minh ra đời là một giai đoạn đầy biến động, được biểu hiện trên một số vấn đề sau: Thứ nhất: Cuối thế kỷ XIX, CNTB đã phát triển đến đại công nghiệp cơ khí và vì thế, sản lượng công nghiệp ở các nước tư bản phát triển rất nhanh nhưng không đều, chính những phát minh mới trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật đã tạo nên bước ngoặt to lớn ấy cho sản xuất TBCN. Nếu trước đây, Anh được coi là độc quyền công nghiệp, nay đã bị các nước tư bản khác cạnh tranh quyết liệt. Thứ hai: CNTB quốc tế đã bước sang giai đoạn phát triển mới - giai đoạn CNTB độc quyền (còn gọi là chủ nghĩa đế quốc) các tổ chức độc quyền này nắm
- hầu hết các tiềm lực kinh tế và dần dần chi phối nền chính trị ở mỗi nước. Sự xâm nhập của tư bản độc quyền công nghiệp với tư bản độc quyền ngân hàng đã tạo ra một loại tư bản mới - tư bản tài chính. Sự lũng đoạn của tư bản tài chính đã thao túng toàn bộ đời sống kinh tế, chính trị các nước TBCN. Thứ ba: Ðể mở rộng sản xuất và thị trường nhằm thu nhiều lợi nhuận, các nước đế quốc đẩy mạnh tốc độ gây chiến tranh để xâm lược thuộc địa. Phần lớn các nước châu Á, châu Phi, châu Mỹ Latinh đã trở thành thuộc địa và phụ thuộc của chúng. Nhân dân các nước thuộc địa bị chúng chà đạp lên những giá trị văn hóa, tinh thần, tước đoạt quyền lợi kinh tế và địa vị xã hội. Thứ tư: Cuộc chiến tranh thực dân và chiến tranh đế quốc diễn ra ác liệt. Các nước tư bản dùng sức mạnh quân sự chiếm đoạt thuộc địa của nhau, gây chiến tranh nhằm phân chia lãnh thổ trên thế giới. Kiểu chiến tranh này diễn ra đầu tiên là cuộc chiến tranh giữa Tây Ban Nha và Mỹ năm 1898 dẫn đếu việc Mỹ chiếm CuBa và Philippin vốn là thuộc địa của Tây Ban Nha. Như vậy, cuối thế kỷ XIX, tình hình quốc tế nổi bật 2 mâu thuẫn cơ bản: Mâu thuẫn giữa vô sản và tư sản; mâu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa với chủ nghĩa đế quốc. Câu 3: Những đặc điểm của xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX có tác động đến quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: - Cuối thế kỷ XIX, Việt Nam từ một nước phong kiến độc lập, bị thực dân Pháp xâm lược đã biến thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. Lúc này mâu thuẫn cơ bản nhất của xã hội Việt Nam là mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc ta với tư bản Pháp xâm lược. Phong trào yêu nước chống Pháp nổ ra ở nhiều nơi, đặc biệt là ở Ðà Nẵng, Gia Ðịnh dưới sự chỉ huy của các văn thân, sĩ phu yêu nước. - Trong khi các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta dâng cao thì triều đình nhà Nguyễn đã hèn hạ đầu hàng quân xâm lược thông qua hiệp ước Pa - tơ - nốt (Patenottre) 6/6/1884. Ðánh dấu sự chấm hết cho vai trò lịch sử của chế độ phong kiến đối với lịch sử dân tộc ta. Trong xã hội Việt Nam lúc này nổn bật hai mâu thuẫn cơ bản: Mâu thuẫn giữa toàn bộ dân tộc ta với thực dân Pháp xâm lược và mâu thuẫn giữa nông dân với giai cấp địa chủ phong kiến. - Các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta dù đó là Cần Vương (13/7/1885 đến cuối 1895), Yên Thế, của các lãnh tụ phong kiến hay nông dân kết cục đều thất bại do sự hạn chế của giai cấp và thời đại.
- - Ðiều đó phản ánh sự bế tắc trong đường lối lãnh đạo của các phong trào và đặt ra sự đòi hỏi bức thiết cho sự tìm tòi, khám phá nhằm tìm ra con đường đúng đắn cho công cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp xâm lược và các thế lực phản động khác, giành độc lập dân tộc. Câu 4: Tư tưởng Hồ Chí Minh là gì? Phân tích những nội dung cơ bản của khái niệm đó. Trả lời: * Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh: Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân đến cách mạng XHCN; là kết quả của sự vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, đồng thời là sự kết tinh tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng nhân loại. * Nội hàm của khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh: - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về các vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam. Nó không phải là một tập hợp đơn giản những ý tưởng, suy nghĩ cụ thể của Hồ Chí Minh trong những giai đoạn cụ thể. - Tư tưởng Hồ Chí Minh được hình thành trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, là sự kết tinh tinh hoa văn hóa dân tộc và nhân loại. - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một khái niệm khoa học, vì thế hết sức cô đọng, chặt chẽ, có nội hàm lý luận cao, có sức sống mãnh liệt và giá trị lý luận, thực tiễn rất to lớn không những với cách mạng Việt Nam mà còn đối với sự nghiệp cách mạng giải phóng giai cấp, giải phóng loài người trên phạm vi toàn thế giới. Câu 5: Những điều kiện lịch sử xã hội đã tác động đến sự ra đời của tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Mỗi học thuyết, mỗi hệ tư tưởng... đều ra đời trong những hoàn cảnh và điều kiện nhất định của lịch sử. Do đó tư tưởng Hồ Chí Minh ra đời cũng không thể tách rời bối cảnh quốc tế và Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX. * Bối cảnh quốc tế: - Cuối thế kỷ XIX thế kỷ XX chủ nghĩa tư bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa và đi liền với chủ nghĩa đế quốc, một đặc điểm hết sức căn bản là xâm lược và khai thác thuộc địa (khoảng 70% các dân tộc trên thế giới trở thành thuộc địa của các nước đế quốc. Diện tích các nước thuộc địa bằng 5 lần diện tích các nước đế quốc; dân số thuộc địa Anh = 8,5 lần dân số nước Anh; diện tích thuộc
- địa Anh = 250 lần diện tích nước Anh. - Mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và vô sản đã được biểu hiện đặc biệt rõ rệt ở cả hệ thống thuộc địa. - Cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân dâng cao ở Á, Phi, Mỹ Latinh, trong đó có Việt Nam. - Sự tác động to lớn của cách mạng tháng Mười Nga đến Hồ Chí Minh và Người quyết định đi theo con đường của cách mạng tháng Mười. * Bối cảnh Việt Nam - Trước 1858, Việt Nam là một nước phong kiến độc lập. Sự xâm lược của thực dân Pháp và sự đầu hàng của triều đình nhà Nguyễn đã biến Việt Nam thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. Nhiều phong trào yêu nước nổ ra, nhưng đều thất bại: phong trào Cần Vương, Đông Du, Duy Tân... - Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước nhưng không đi theo con đường của các sĩ phu đương thời mà đến các nước phương Tây; trên cơ sở hoạt động thực tiễn ở nước ngoài và tổng kết, nhận xét các cuộc cách mạng và phong trào yêu nước ở Việt Nam và quốc tế, Hồ Chí Minh đi đến khẳng định: “chỉ có đi theo chủ nghĩa Mác - Lênin, theo con đường cách mạng vô sản thì sự nghiệp cách mạng của nhân dân Việt Nam mới thành công đến nơi, thành công triệt để”. - Sự kết hợp nhuần nhuyễn các nhân tố khách quan và chủ quan, dân tộc và quốc tế, truyền thống và hiện đại đã làm xuất hiện con người và tư tưởng Hồ Chí Minh. Câu 6: Ðối với cách mạng Việt Nam, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vị trí, vai trò như thế nào? Trả lời: * Thân thế và sự nghiệp cách mạng của Hồ Chí Minh luôn gắn với sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta. Có vai trò, vị trí vô cùng to lớn, không thể thiếu và là một bộ phận không thể tách rời của cách mạng Việt Nam. Tài sản vô giá trong kho tàng lý luận của cách mạng Việt Nam và thế giới tiến bộ. * Vạch ra con đường và dẫn dắt đưa cách mạng Việt Nam đến thắng lợi hoàn toàn: Từ cách mạng giải phóng dân tộc đến cách mạng XHCN, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ xã hội. * Đảng ta khẳng định: Cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động cách mạng của Đảng và cách mạng Việt Nam. Nó được biểu hiện trên một số mặt chủ yếu:
- - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống những luận điểm về cách mạng Việt Nam, vì vậy, vạch rõ những quy luật của cách mạng Việt Nam: Đó là con đường từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân tiến lên cách mạng CNXH, vì vậy tư tưởng Hồ Chí Minh gắn bó chặt chẽ với toàn bộ quá trình cách mạng Việt Nam, là cơ sở nhận thức cho việc xây dựng lòng tin vào sự tất thắng của cách mạng Việt Nam, dù nó phải kinh qua nhiều gian khổ, thử thách cam go của lịch sử. - Với bản chất khoa học và cách mạng, tư tưởng Hồ Chí Minh góp phần to lớn vào việc hình thành thế giới quan phương pháp luận, nhân sinh quan đúng đắn cho mỗi con người Việt Nam trong mọi tình huống. Đặc biệt là trong giai đoạn cách mạng hiện nay, Đảng và nhân dân ta nhờ nắm vững và vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh nên đã cơ bản vượt qua khủng hoảng, vững bước tiến vào thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. - Tư tưởng Hồ Chí Minh là hiện thân của tinh thần độc lập, tự chủ, tự lực tự cường, đổi mới và sáng tạo, nói đi đôi với làm, lý luận gắn với thực tiễn, tinh thần ấy có vai trò to lớn trong sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo. Câu 7: Tư tưởng Hồ Chí Minh đã được hình thành trên những nền tảng truyền thống tốt đẹp nào của dân tộc Việt Nam? Trả lời: * Các truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam là một trong những cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Đó là những truyền thống đã được hun đúc qua mấy ngàn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, mà trên hết và trước hết là chủ nghĩa yêu nước. - Hồ Chí Minh khẳng định nguyên nhân dẫn đến mọi thắng lợi trong quá trình dựng nước và giữ nước vì: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến nay mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn. Nó lướt qua mọi nguy hiểm khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”. - Chủ nghĩa yêu nước là điều cốt lõi nhất trong bản sắc văn hóa Việt Nam, là sợi dây bền chặt nhất gắn bó Hồ Chí Minh với mỗi người và cả dân tộc Việt Nam. - Tính cộng đồng đoàn kết của dân tộc Việt Nam. Đây là nguồn gốc cội rễ để Hồ Chí Minh xây dựng chiến lược đại đoàn kết sau này. Từ “Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người trong một nước phải thương nhau cùng” Người phát triển thành “tình nghĩa đồng bào, tình đồng chí, tình năm châu, bốn
- biển, một nhà” và “đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết”. - Truyền thống cần cù lao động, độc lập tự chủ, sáng tạo, hiếu học, lạc quan yêu đời... - Kế thừa và phát huy các giá trị truyền thống của dân tộc, Hồ Chí Minh đã trở thành nhà ái quốc vĩ đại nhất. Giải phóng dân tộc, mang lại độc lập tự do cho Tổ quốc, tự do hạnh phúc cho nhân dân là ham muốn tột bậc của Hồ Chí Minh. - Ngày nay, dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, những giá trị tốt đẹp của dân tộc đang được Đảng và Nhà nước ta biến thành sức mạnh vật chất trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập dân tộc, công bằng, dân chủ, văn minh theo con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Câu 8: Học thuyết Mác - Lênin đối với sự hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Trả lời: Tư tưởng Hồ Chí Minh được hình thành từ những tinh hoa của dân tộc và nhân loại trong đó có chủ nghĩa Mác - Lênin. Tuy nhiên, với vị trí là đỉnh cao của tinh hoa, trí tuệ nhân loại, chủ nghĩa Mác - Lênin có vai trò đặc biệt quan trọng đối với việc hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh. Trong quá trình tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã đi khắp các châu lục, tiếp xúc, tìm hiểu văn minh phương Đông và phương Tây. Nhưng bước ngoặt căn bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh chỉ xẩy ra khi Người đến với chủ nghĩa Mác - Lênin: - 7/1920: Hồ Chí Minh đọc “Luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của Lênin. Tác động của “Luận cương” đối với Hồ Chí Minh rất mạnh mẽ và to lớn, sâu sắc, mở ra cho Hồ Chí Minh một chân trời mới, nhận thức mới về cách mạng giải phóng dân tộc, từ đó Hồ Chí Minh lựa chọn “tán thành quốc tế III và hoàn toàn tin theo Lênin”. - Luận cương của Lênin không chỉ tạo ra bước ngoặt trong tư tưởng Hồ Chí Minh mà còn có ý nghĩa mở đầu một thời kỳ mới cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam: Đấu tranh giải phóng dân tộc theo con đường của cách mạng tháng Mười Nga - Con đường cách mạng vô sản do Đảng cộng sản lãnh đạo. - Qua nghiên cứu và hoạt động thực tiễn, từ giữa những năm 20 của thế kỷ 20, Hồ Chí Minh đã đi đến một sự lựa chọn và khẳng định dứt khoát: Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Lênin.
- - Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ nghĩa Mác - Lênin không những chỉ chân chính nhất, cách mạng nhất, chắc chắn nhất mà còn khoa học nhất, vì vậy, chủ nghĩa Mác - Lênin là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Người. Đây là nguyên nhân căn bản khiến Hồ Chí Minh không một phút xa rời học thuyết Mác - Lênin. Kể cả trong những thời khắc cam go nhất của lịch sử cách mạng Việt Nam. Hồ Chí Minh luôn giữ nguyên tắc bất di bất dịch và lòng trung thành vô hạn đối với chủ nghĩa Mác - Lênin. Vì vậy trong ứng xử, Người giữ vững nguyên tắc, mục tiêu chiến lược đi đôi với sách lược linh hoạt mềm dẻo theo phương châm “dĩ bất biết, ứng vạn biến”. - Đối với Hồ Chí Minh, việc “học tập chủ nghĩa, dùi mài tư tưởng, nâng cao lý luận” nhằm nắm vững phép biện chứng, bản chất cách mạng, khoa học của chủ nghĩa Mác - Lênin để vận dụng vào thực tiễn. Vì vậy, Hồ Chí Minh không những vận dụng sáng tạo mà còn góp phần bổ sung và phát triển những nội dung mới làm cho chủ nghĩa Mác - Lênin có sức sống mãnh liệt và đưa cách mạng Việt Nam đi hết thắng lợi này đến thắng lợi khác. Đặc biệt là cách mạng giải phóng thuộc địa. Câu 9: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc trong thời đại cách mạng vô sản được thể hiện như thế nào? Trả lời: * Dân tộc là một vấn đề rộng lớn, bao gồm những quan hệ về chính trị, kinh tế, lãnh thổ, pháp lý, tư tưởng và văn hoá giữa các dân tộc. Dân tộc là sản phẩm của quá trình phát triển lâu dài của lịch sử. * Vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh không phải là vấn đề dân tộc nói chung mà là dân tộc trong thời đại đế quốc chủ nghĩa. Và vì thế, vấn đề dân tộc thuộc địa thực chất là cuộc đấu tranh giải phóng của các dân tộc thuộc địa nhằm thủ tiêu sự thống trị của nước ngoài giành độc lập dân tộc, xoá bỏ ách áp bức, bóc lột của chủ nghĩa thực dân, thực hiện quyền dân tộc tự quyết, thành lập nhà nước dân tộc độc lập. Thể hiện trên những luận điểm cơ bản sau đây: Thứ nhất: Độc lập, tự do là quyền thiêng liêng bất khả xâm phạm của tất cả các dân tộc. Luận điểm này được cụ thể hoá trong bản Tuyên ngôn độc lập bất hủ do Hồ Chí Minh soạn thảo và đọc tại Ba Đình ngày 2/9/1945 - khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hoà: “Tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do” và trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước với chân lý của mọi thời đại, mọi dân tộc “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”. Thứ hai: Kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế. + Các cuộc vận động yêu nước, chống Pháp cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
- đều được dẫn dắt bới ý thức hệ phong kiến hoặc tư sản, chủ nghĩa yêu nước Việt Nam chủ yếu vẫn chủ yếu dừng lại ở chủ nghĩa yêu nước truyền thống. + Đến Hồ Chí Minh vấn đề dân tộc và giải phóng dân tộc được tiến hành dưới ánh sáng chủ nghĩa Mác - Lênin. Vì vậy giành độc lập dân tộc và giải phóng giai cấp được đặt ra. Đây là vấn đề lý luận quan trọng, có ý nghĩa thực tiễn to lớn trong thời đại cách mạng vô sản. + Sự kết hợp ấy được thể hiện: - Chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc là một động lực lớn của đất nước. - Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. - Độc lập cho dân tộc mình đồng thời độc lập cho tất cả các dân tộc. Tóm lại, Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc vừa mang tính khoa học đúng đắn, vừa có tính chất cách mạng sâu sắc, thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa dân tộc và giai cấp, chủ nghĩa yêu nước chân chính với chủ nghĩa quốc tế trong sáng, độc lập cho dân tộc mình, độc lập cho tất cả các dân tộc. Điều đó hoàn toàn phù hợp với nhận định của Ăngghen: “Những tư tưởng dân tộc chân chính trong phong trào công nhân bao giờ cũng là những tư tưởng quốc tế chân chính”. Câu 10: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc? Trả lời: Trong hơn 30 năm bôn ba ở nước ngoài tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã bỏ ra gần 15 năm để tìm hiểu các cuộc cách mạng lớn trên thế giới và khảo sát cuộc sống của nhân dân bị áp bức ở nhiều nước thuộc địa. Tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa có thể tóm tắt thành một hệ thống luận điểm sau đây: - Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường của cách mạng vô sản. Thất bại của các phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX ở nước ta là do chưa có đường lối và phương pháp đấu tranh đúng đắn khi chủ nghĩa đế quốc đã thành một hệ thống thế giới. Một mặt, chủ nghĩ a đế quốc tranh giành nhau trong việc xâu xé thuộc địa, mặt khác chúng liên kết với nhau trong việc đàn áp phong trào cách mạng ở các nước thuộc địa, vì vậy, nhân dân thuộc địa và nhân dân chính quốc đều có chung một kẻ thù: Chủ nghĩa đế quốc; đây là cơ sở để họ đoàn kết chặt chẽ với nhau. Thực tế cách mạng tháng Mười Nga đã chứng minh: Cách mạng vô sản là con đường duy nhất đúng của các dân tộc thuộc địa.
- - Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải do Đảng của giai cấp công nhân lãnh đạo. Vai trò của Đảng trong cách mạng vô sản được Hồ Chí Minh khẳng định: Muốn giải phóng dân tộc thành công “trước hết phải có Đảng cách mệnh... Đảng có vững cách mạng mới thành công... Đảng muốn vững phải có chủ nghĩa làm cốt... Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất là Chủ nghĩa Mác - Lênin” Tuy nhiên, Đảng ấy phải là Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, được xây dựng theo những nguyên tắc Đảng kiểu mới của Lênin. Thực tế cách mạng Việt Nam cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX đã chứng minh điều đó.. - Cách mạng giải phóng dân tộc là sự nghiệp đoàn kết của toàn dân, trên cơ sở liên minh công nông. Luận điểm này được xây dựng trên cơ sở của học thuyết Mác - Lênin: “Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng” nhưng sự đoàn kết này phải được thực hiện một cách rộng rãi mà nòng cốt là liên minh công - nông, vì “công - nông là gốc cách mệnh”. - Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc. Đây là một luận điểm mới mẻ và sáng tạo của Hồ Chí Minh trước điều kiện lịch sử và nhận thức của quốc tế cộng sản lúc bấy giờ. Là một đóng góp to lớn của Hồ Chí Minh vào kho tàng lý luận Mác - Lênin. - Cách mạng giải phóng dân tộc phải được thực hiện bằng con đường bạo lực, kết hợp lực lượng chính trị của quần chúng với lực lượng vũ trang nhân dân. Tóm lại, Hồ Chí Minh đã vận dụng sáng tạo và phát triển học thuyết Mác - Lênin về cách mạng thuộc địa thành một hệ thống luận điểm mới mẻ. Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đã chứng minh tính đúng đắn, cách mạng và khoa học của tư tưởng đó. Câu 11: Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đổi mới toàn diện hiện nay ở nước ta, vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh cần vận dụng gồm những nội dung gì? Trả lời: Sự nghiệp đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo đã trải qua chặng đường 20 năm (từ 1986 đến nay). Đứng trước bối cảnh quốc tế, khu vực và trong nước, những thuận lợi và khó khăn, thách thức hiện nay, việc nghiên cứu, vận dụng tư
- tưởng Hồ Chí Minh về mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp, dân tộc và quốc tế, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội nhằm tạo ra động lực mới, nguồn lực mới đưa sự nghiệp đổi mới tới thắng lợi hoàn toàn. Thứ nhất: Khơi dậy sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc, nguồn động lực mạnh mẽ để xây dựng và bảo vệ đất nước. Nhấn mạnh yếu tố nội lực, Đảng ta chỉ rõ nội lực bao gồm con người, trí tuệ, truyền thống dân tộc, truyền thống cách mạng, đất đai, tài nguyên, vốn... nhưng quan trọng, quyết định nhất vẫn là nguồn lực con người với tất cả sức mạnh vật chất, tinh thần của nó. Thứ hai: Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh, nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc trên quan điểm giai cấp. Với Hồ Chí Minh, vấn đề dân tộc luôn được coi trọng, sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước luôn được đề cao nhưng Người luôn đứng vững trên lập trường giai cấp để nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc. Cụ thể là: - Khẳng định vai trò lịch sử của giai cấp công nhân, vai trò độc tôn lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. - Đoàn kết rộng rãi trong việc thực hiện các nhiệm vụ cách mạng nhưng phải dựa trên nền tảng liên minh công nông và tầng lớp trí thức, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. - Sử dụng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng. - Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Thứ ba: Chăm lo xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, giải quyết tốt mối quan hệ giữa các dân tộc anh em và trong cộng đồng dân tộc Việt Nam Đây là một yêu cầu to lớn, không thể thiếu trong điều kiện lịch sử hiện nay và mãi mãi về sau. Vì nước ta là một nước đa dân tộc anh em (54 dân tộc anh em). Bởi vậy việc tăng cường, mở rộng khối đại đoàn kết dân tộc chống chia rẽ dân tộc... Lấy việc xây dựng chủ nghĩa xã hội và độc lập dân tộc làm tiêu chí tạo nên sự đồng thuận dân tộc. Đại hội IX của Đảng khẳng định: “Vấn đề dân tộc và đoàn kết dân tộc luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp cách mạng”. Câu 12: Hãy chứng minh: CNXH là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hóa trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời:
- Ngay từ những năm 20 của thế kỷ XX, Hồ Chí Minh đã từng bước định hình con đường phát triển của cách mạng Việt Nam. Đó là sự gắn kết giữa giải phóng dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Chủ nghĩa xã hội vừa là mục tiêu, vừa là động lực của cách mạng Việt Nam, điều đó được lịch sử cách mạng Việt Nam chứng minh là hoàn toàn đúng đắn, sáng tạo. Tuy nhiên, con đường hình thành tư duy Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hoá. - Bản chất của chủ nghĩa xã hội được các nhà kinh điển Mác - Lênin làm sáng tỏ từ các vấn đề kinh tế - xã hội - chính trị - triết học. Trên cơ sở xoá bỏ tư hữu về tư liệu sản xuất, từng bước xây dựng chủ nghĩa xã hội với những đặc trưng cơ bản thể hiện bản chất ưu việt của chế độ mới so với các xã hội dựa trên chế độ tư hữu, bóc lột trước đây. Lênin đã biến các ý tưởng ấy thành hiện thực sinh động ở nước Nga năm 1917. - Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ quan điểm duy vật lịch sử của Mác, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, từ chủ nghĩa yêu nước và truyền thống văn hoá dân tộc nên đã bổ sung những nét riêng của mình về bản chất và mục tiêu của chủ nghĩa xã hội. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ lập trường yêu nước và khát vọng giải phóng dân tộc, vì vậy đã tìm thấy con đường để giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội và giải phóng loài người: “Chỉ có chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và giai cấp công nhân trên toàn thế giới”. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ phương diện đạo đức: Lợi ích của giai cấp thống nhất với lợi ích của toàn thể nhân dân lao động; chủ nghĩa xã hội là đối lập với chủ nghĩa cá nhân. Hồ Chí Minh coi chủ nghĩa cá nhân là kẻ thù hung ác của chủ nghĩa xã hội. Mặt khác, Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến lợi ích cá nhân, coi đó là một động lực lớn để người lao động phấn đấu, cống hiến cho xã hội và cho bản thân mình. Hồ Chí Minh coi đạo đức là nền tảng của một xã hội mới - xã hội xã hội chủ nghĩa, trong đó đạo đức cao cả nhất là đạo đức cách mạng, đạo đức giải phóng dân tộc, giải phóng loài người, chủ nghĩa xã hội vì thế là một xã hội phát triển về đạo đức. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ truyền thống lịch sử, văn hoá và con người Việt Nam. Đó là truyền thống đoàn kết, tương thân tương ái, quật cường trong lao động sản xuất và chống giặc ngoại xâm, đó là nhân nghĩa, khoan dung độ lượng, lấy dân
- làm gốc, trọng hiền tài... vì thế, nó phù hợp với tiêu chí mà chủ nghĩa xã hội vươn tới. Nó là chất keo kết dính các thành phần dân tộc và tất cả mọi con người Việt Nam yêu nước trong cuộc đấu tranh chống ngoại xâm và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Câu 13: Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về CNXH hãy trình bày những đặc trưng bản chất của CNXH theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: * Theo nghĩa rộng, chủ nghĩa xã hội là một chế độ xã hội, giai đoạn thấp của chủ nghĩa cộng sản, đã được Mác - Ăngghen và Lênin khái quát qua một số đặc trưng cơ bản sau: - Từng bước xóa bỏ chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa, thiết lập chế độ sở hữu công cộng để giải phóng sức sản xuất xã hội. - Có nền đại công nghiệp cơ khí với trình độ phát triển cao, công nghệ hiện đại có khả năng cải tạo cả nông nghiệp. - Sản xuất có kế hoạch. - Phân phối theo lao động, thể hiện sự công bằng và bình đẳng trong hưởng thụ và lao động. - Xóa dần sự cách biệt giữa các giai cấp, giữa nông thôn với thành thị, giữa lao động trí óc với lao động chân tay, tiến tới một xã hội tương đối thuần nhất về giai cấp. - Giải phóng con người khỏi mọi áp bức bất công, tạo điều kiện cho người dân phát triển tự do, toàn diện. - Nhà nước dần dần bị tiêu vong. Tuy nhiên, đây là những dự báo của các nhà kinh điển đối với điều kiện kinh tế - xã hội phương Tây, ở các nước kinh tế tư bản chủ nghĩa đã phát triển lúc bấy giờ. * Từ thực tiễn hoạt động cách mạng, đặc biệt là từ công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, trên những thời điểm khác nhau, Hồ Chí Minh đã khái quát những đặc trưng về chủ nghĩa xã hội ở nước ta là: - Chủ nghĩa xã hội trước hết làm cho nhân dân lao động thoát khỏi nạn bần cùng, có việc làm, ấm no, hạnh phúc. Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là nhân dân lao động thoát khỏi nghèo nàn lạc hậu.
- - Chủ nghĩa xã hội là một chế độ do nhân dân lao động làm chủ, nhà nước phải phát huy quyền làm chủ của nhân dân để phát huy tính tích cực, sáng tạo của họ trong xây dựng chế độ mới. - Có nền kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất phát triển hiện đại và chế độ công hữu về các tư liệu sản xuất chủ yếu nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân. - Là một xã hội phát triển cao về văn hóa - đạo đức, con người được giải phóng, có điều kiện để phát triển mọi khả năng của mình. - Là một xã hội công bằng và hợp lý, phân phối theo lao động, các dân tộc bình đẳng. - Là một công trình tập thể của nhân dân lao động, do nhân dân tự xây dựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng. Tóm lại, tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội là một quan niệm khoa học, hoàn chỉnh, hệ thống trên cơ sở học thuyết Mác - Lênin, truyền thống dân tộc, đặc điểm kinh tế, xã hội của Việt Nam. Câu 14: Mục tiêu và động lực của CNXH được thể hiện trong ư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Trả lời: * Theo Hồ Chí Minh, những đặc trưng bản chất của chủ nghĩa xã hội, sau khi được nhận thức đều trở thành những mục tiêu cơ bản cần đạt tới trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. - Chế độ chính trị mà chủ nghĩa xã hội ỏ Việt Nam xây dựng là chế độ do nhân dân làm chủ. - Nền kinh tế là “nền kinh tế xã hội chủ nghĩa với công nghiệp và nông nghiệp hiện đại, khoa học kỹ thuật tiên tiến”. Và trên cơ sở ấy, bóc lột kiểu tư bản chủ nghĩa bị xóa bỏ dần dần, đời sống vật chất và văn hóa của người dân được cải thiện. - Về quan hệ xã hội: Công bằng, dân chủ, có quan hệ tốt đẹp giữa người với người; đạo đức lối sống xã hội phát triển lành mạnh. Nói tóm lại: Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là giải phóng con người để phục vụ cho xây dựng chủ nghĩa xã hội. * Để xây dựng chủ nghĩa xã hội, cần nhận thức, vận dụng và phát huy tất cả các động lực sau:
- - Phát huy sức mạnh đoàn kết của cả cộng đồng dân tộc - động lực chủ yếu để phát triển đất nước. - Phát huy sức mạnh của con người với tư cách là cá nhân người lao động. - Khắc phục mọi trở lực kìm hãm sự phát triển của chủ nghĩa xã hội: Chủ nghĩa cá nhân; tham ô, lãng phí, quan liêu; chia rẽ, bè phái, mất đoàn kết. vô kỷ luật; chủ quan, bảo thủ, lười biếng, không chịu học cái mới. Trong hệ thống các động lực của chủ nghĩa xã hội, Hồ Chí Minh còn nhấn mạnh đến vai trò lãnh đạo của Đảng và hiệu lực, cơ chế của nhà nước và các tổ chức xã hội chính trị... Câu 15: Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Ðảng ta trong công cuộc đổi mới hiện nay về CNXH và con đường quá độ lên CNXH ở Việt Nam như thế nào? Trả lời: Công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng từ Đại hội VI (1986) đã mở ra một bước chuyển cơ bản cho công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Đại hội VII (1991) đã thông qua “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội và chiến lược ổn định và phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2000”... Đại hội VIII - Đại hội IX Đảng Cộng sản Việt Nam tiếp tục tổng kết và khẳng định những thành tựu to lớn do đường lối đổi mới mang lại. Để vượt qua thử thách, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội trong thời đại ngày nay, Đảng ta kiên trì vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trên các nội dung cơ bản sau đây: - Trong quá trình đổi mới, phải kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. - Đổi mới là sự nghiệp của nhân dân, do đó cần phát huy quyền làm chủ của nhân dân, khơi dậy mạnh mẽ tất cả các nguồn lực, trước hết là nguồn lực nội sinh, để thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. - Đổi mới phải kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại. - Xây dựng Đảng vững mạnh, làm trong sạch bộ máy nhà nước, đẩy mạnh đấu tranh chống quan liêu tham nhũng; thực hiện cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội. Tóm lại, Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho sự nghiệp đổi mới của chúng ta hiện nay. Và chúng ta khẳng định niềm tin của Hồ Chí Minh: “Con đường tiến tới chủ nghĩa xã hội của các dân tộc là con đường chung của thời đại, của lịch sử, không ai ngăn cản được”.
- Câu 16: Phân tích những cơ sở lý luận để hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập ngày 3/2/1930 đánh dấu sự ra đời của một tổ chức chính trị tự giác và tiên phong nhất của giai cấp công nhân Việt Nam. Mở ra một giai đoạn mới cho lịch sử cách mạng Việt Nam - Giai đoạn có Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; trong đó, vai trò của Hồ Chí Minh là đặc biệt to lớn. Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời dựa trên cơ sở lý luận: - Tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng Cộng sản Việt Nam bắt nguồn từ học thuyết Mác về Đảng mà trực tiếp là Đảng Cộng sản kiểu mới của giai cấp công nhân do Lênin đưa ra từ những năm đầu của thế kỷ XX. Tuy nhiên, xuất phát từ đặc điểm của một nước lạc hậu nửa thuộc địa như nước ta, Hồ Chí Minh đã bổ sung nhiều luận điểm hết sức sáng tạo. - Nếu khẩu hiệu thời đại Mác là “Vô sản tất cả các nước, đoàn kết lại” thì đến Lênin “Vô sản tất cả các nước và các dân tộc bị áp bức, đoàn kết lại”. - Hồ Chí Minh chỉ rõ thực chất của cách mạng ở các nước thuộc địa là cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân và vì thế, trước hết và trên hết là giải phóng dân tộc, từ đó đi đến giải phóng xã hội và giải phóng con người, quyền lợi giai cấp gắn liền với quyền lợi dân tộc. - Cách mạng vô sản là sự nghiệp của quần chúng lao động dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản mà điển hình là tấm gương của cách mạng tháng Mười Nga. Câu 17: Làm rõ cơ sở thực tiễn của việc hình thành Đảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Đầu thế kỷ XX, hàng loại Đảng Cộng sản đã được ra đời ở các nước trên thế giới, đặc biệt là châu Á: Inđônêxia (1920), Trung Quốc (1921); Nhật Bản (1922); Triều Tiên (1925); Ấn Độ, Thái Lan (1928)... Hồ Chí Minh đã có dịp trực tiếp hoạt động ở các nước trên, nghiên cứu thực tiễn của các Đảng Cộng sản đó, chuẩn bị các tiền đề cho Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời. - 1921 Hồ Chí Minh tham gia sáng lập: Hội liên hiệp thuộc địa ở Pari, 1925: Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức ở Quảng Châu - Trung Quốc. Đây là những tổ chức quốc tế đầu tiên của phong trào giải phóng dân tộc mà Hồ Chí Minh vừa là người khởi xướng, vừa là người tổ chức lãnh đạo trực tiếp.
- - 1925 đến 1927: Tổ chức Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội và mở lớp huấn luyện cán bộ cho cách mạng Việt Nam. Đây là vấn đề có ý nghĩa cực kỳ to lớn cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, chuyển phong trào đấu tranh từ tự phát sang tự giác. - Sự ra đới của Đông dương Cộng sản Đảng ở Bắc kỳ (6/1929), An Nam cộng sản Đảng ở Nam kỳ (8/1929), Đông dương Cộng sản Liên đoàn (1/1030) và sự thống nhất 3 tổ chức này thành Đảng Cộng sản Việt Nam 2/1930 là mốc son trong lịch sự đấu tranh cách mạng của dân tộc ta và của tư tưởng Hồ Chí Minh trong thời đại cách mạng vô sản. Câu 18: Tư tưởng Hồ Chí Minh về Ðảng Cộng sản Việt Nam được thể hiện trên những luận điểm cơ bản nào? Rút ra ý nghĩa thực tiễn gì? Trả lời: Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, những luận điểm về Đảng Cộng sản Việt Nam là một bộ phận hết sức quan trọng; có tính chất xuyên suốt toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam qua các thời kỳ; không những có giá trị trong cách mạng giải phóng dân tộc mà còn trong cách mạng xã hội chủ nghĩa và công cuộc đổi mới hiện nay của đất nước ta, đặc biệt là luận điểm 1 và 2: Thứ nhất: Đảng Cộng sản là một nhân tố quyết định hàng đầu để đưa cách mạng Việt Nam đến thắng lợi. - Dựa trên học thuyết Mác - Lênin, Hồ Chí Minh khẳng định: Cách mạng là sự nghiệp quần chúng nhưng phải được giác ngộ, tổ chức và đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. - Hồ Chí Minh chỉ rõ vai trò của Đảng Cộng sản đối với cách mạng trong nước và tập hợp lực lượng, ủng hộ từ bên ngoài. - Thực tiễn Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX nhiều phong trào yêu nước nổ ra và thất bại vì thiếu một chính đảng lãnh đạo. Thứ hai: Đảng Cộng sản Việt Nam là sản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước. - Thời đại Lênin, Đảng là sự kết hợp chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân. - Xuất phát từ thực tiễn Việt Nam (xã hội thuộc địa nửa phong kiến, kinh tế nông nghiệp lạc hậu, giai cấp công nhân nhỏ bé...). Do đó, phải kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước. - Thực tế ra đời và trưởng thành của Đảng Cộng sản Việt Nam đã chứng minh
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Ôn tập Môn học Tư tưởng Hồ chí Minh
22 p | 1821 | 972
-
Ebook Hỏi và đáp môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh - PGS.TS. Phạm Ngọc Anh
237 p | 1052 | 451
-
Ngân hàng câu hỏi và đáp án Đường lối Cách Mạng Đảng cộng sản Việt Nam
27 p | 674 | 285
-
Đề cương chi tiết môn học Tư Tưởng Hồ Chí Minh
26 p | 557 | 267
-
Đề cương ôn tập thi lý luận chính trị cuối khóa môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
28 p | 559 | 205
-
90 câu trắc nghiệm có đáp án môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
17 p | 685 | 190
-
Thống nhất giữa lý luận và thực tiễn trong Tư tưởng Hồ Chí Minh
14 p | 425 | 147
-
Tài liệu ôn thi môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
25 p | 447 | 146
-
TÀI LIỆU THAM KHẢO MÔN HỌC TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
221 p | 310 | 88
-
Chương trình môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh
41 p | 321 | 88
-
Ngân hàng câu hỏi và đáp án: Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam
29 p | 185 | 71
-
Tài liệu về Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội
13 p | 240 | 69
-
Tài liệu Tư tưởng Hồ Chí Minh về Chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam
12 p | 275 | 68
-
Câu hỏi và đáp án môn tư tưởng Hồ Chí Minh
5 p | 303 | 67
-
Bảng tóm tắt môn tư tưởng Hồ Chí Minh
67 p | 202 | 57
-
Dạy và học Tư tưởng Hồ Chí Minh tại các trường đại học
4 p | 224 | 45
-
Tư tưởng Hồ Chí Minh: Hồ Chí Minh kế thừa và phát triển giá trị văn hóa dân tộc và nhân loại
10 p | 113 | 29

markdown:
# Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
Chia sẻ: Lê Toàn Quyền | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:40
lượt xem 864
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2010/20101211/taonemay108/80x100/442177230.jpg)
##
Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tài liệu "Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh" rất bổ ích đối với các bạn muốn tìm hiểu về tư tưởng của Người cũng như việc hệ thống hóa lại kiến thức về môn học đối với các bạn sinh viên đại học, cao đẳng. Mời các bạn cùng tham khảo để phục vụ tốt hơn trong học tập và các kỳ thi.
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Ngân hàng câu hỏi và đáp án môn học tư tưởng Hồ Chí Minh
- UỶ BAN THỂ DỤC THỂ THAO TRƯỜNG CAO ĐẲNG TDTT ĐÀ NẴNG BỘ MÔN: LÝ LUẬN MÁC -LÊNIN NGÂN HÀNG CÂU HỎI VÀ ĐÁP ÁN MÔN HỌC TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH ĐÀ NẴNG Trần Tiến
- PHẦN A: CÂU HỎI Câu 1: Hãy trình bày tóm tắt tiểu sử Hồ Chí Minh từ 1890 đến 1901? Câu 2: Bối cảnh quốc tế lúc Hồ Chí Minh ra đời có gì nổi bật? Câu 3: Những đặc điểm của xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX có tác động đến quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 4: Tư tưởng Hồ Chí Minh là gì? Phân tích những nội dung cơ bản của khái niệm đó. Câu 5: Những điều kiện lịch sử xã hội đã tác động đến sự ra đời của tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 6: Ðối với cách mạng Việt Nam, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vị trí, vai trò như thế nào? Câu 7: Tư tưởng Hồ Chí Minh đã được hình thành trên những nền tảng truyền thống tốt đẹp nào của dân tộc Việt Nam? Câu 8: Học thuyết Mác - Lênin đối với sự hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Câu 9: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc trong thời đại cách mạng vô sản được thể hiện như thế nào? Câu 10: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc? Câu 11: Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đổi mới toàn diện hiện nay ở nước ta, vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh cần vận dụng gồm những nội dung gì? Câu 12: Hãy chứng minh: CNXH là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hóa trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 13: Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về CNXH hãy trình bày những đặc trưng bản chất của CNXH theo tư tưởng Hồ Chí Minh?
- Câu 14: Mục tiêu và động lực của CNXH được thể hiện trong tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Câu 15: Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Ðảng ta trong công cuộc đổi mới hiện nay về CNXH và con đường quá độ lên CNXH ở Việt Nam như thế nào? Câu 16: Phân tích những cơ sở lý luận để hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 17: Làm rõ cơ sở thực tiễn của việc hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 18: Tư tưởng Hồ Chí Minh về Ðảng Cộng sản Việt Nam được thể hiện trên những luận điểm cơ bản nào? Rút ra ý nghĩa thực tiễn gì? Câu 19: Sự vận dụng các nguyên tắc xây dựng Ðảng kiểu mới của Lênin trong tư tưởng Hồ Chí Minh đối với việc xây dựng Ðảng Cộng sản Việt Nam như thế nào? Câu 20: Phân tích ý nghĩa của tư tưởng đại đoàn kết Hồ Chí Minh đối với cách mạng Việt Nam? Câu 21: Phân tích những phương pháp cơ bản để thực hiện đại đoàn kết trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 22: Làm rõ cơ sở hình thành tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh? Câu 23: Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc được thể hiện như thế nào? Câu 24: Phân tích những nguyên tắc trong tư tưởng đại đoàn kết của Hồ Chí Minh? Câu 25: Trình bày tóm tắt nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại? Câu 26: Tiêu chuẩn công chức nhà nước và vấn đề thi tuyển công chức nhà nước theo tư tưởng Hồ Chí Minh bao gồm các nội dung cơ bản gì? Câu 27: Hồ Chí Minh đã chỉ ra các nội dung cơ bản về nhà nước như thế nào? Câu 28: Phân tích tính chất và bản chất giai cấp của nhà nước của dân, do dân vì dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Câu 29: Nội hàm đạo đức trong tư tưởng Hồ Chí Minh được hiểu như thế nào?
- Câu 30: Những nguyên tắc xây dựng đạo đức mới trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh là gì? Câu 31: Hãy phân tích những phẩm chất đạo đức cơ bản nhất trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh? Câu 32: Phân tích nội dung cơ bản của tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh? Câu 33: Những nội dung chủ yếu trong sự vận dụng tư tưởng đạo đức, nhân văn và văn hóa Hồ Chí Minh trong sự nghiệp xây dựng con người mới XHCN ở nước ta? Câu 34: Thế nào là phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh? Câu 35: Hãy tóm tắt hệ thống phương pháp cách mạng Hồ Chí Minh?
- PHẦN B: ÐÁP ÁN Câu 1: Hãy trình bày tóm tắt tiểu sử Hồ Chí Minh từ 1890 đến 1901? Trả lời: - Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh ngày 19/5/1890 tại làng Hoàng Trù (còn gọi là làng Chùa) quê thân mẫu của Người. Quê thân phụ là làng Kim Liên (Làng Sen). Cả hai làng đều thuộc xã Chung Cự, tổng Lâm Thịnh, nay là Xã Kim Liên, huyện Nam Ðàn, tỉnh Nghệ An. - Thời thơ ấu, Hồ Chí Minh có tên gọi là Nguyễn Sinh Cung (từ khoảng 1890 đến 1901). Từ 1890 đến 1895 Hồ Chí Minh sống tại quê hương với ông bà ngoại và cha mẹ, lên 5 tuổi (1895) Hồ Chí Minh theo cha vào Huế. - Năm 1898 Nguyễn Sinh Cung cùng gia đình sống tại làng Dương Nổ, cách thành phố Huế 6km về phía Ðông, nay thuộc xã Phú D ương, huyện Hương Phú tỉnh Thừa Thiên Huế. Tại đây, Nguyễn Sinh Cung bắt đầu học chữ Hán. - Mặc dù thời gian tuổi thơ sống ở Huế không lâu, nhưng đã để lại trong tâm khảm Hồ Chí Minh nhiều ký ức sâu sắc: Sự thống khổ đến cùng cực của nhân dân lao động, đặc biệt là nông dân; sự bạc nhược và nhút nhát của quan lại Nam triều trước bọn quan tây da trắng độc ác và tàn bạo... - Năm 1901 cụ Nguyễn Sinh Sắc - thân phụ của Hồ Chí Minh đỗ Phó bảng, đem lại niềm tự hào cho gia tộc Nguyễn Sinh và dân làng Kim Liên. Làng Kim Liên đón ông về và cắt đất công, trích quỹ làng làm một căn nhà 5 gian tặng ông, theo tục lệ thời ấy, cụ Nguyễn Sinh Sắc đưa các con về sống tại Kim Liên làm lễ “Vào làng” cho 2 con trai: Nguyễn Sinh Khiêm, và Nguyễn Sinh Cung với tên gọi mới: Nguyễn Tất Ðạt và Nguyễn Tất Thành. Câu 2: Bối cảnh quốc tế lúc Hồ Chí Minh ra đời có gì nổi bật? Trả lời: Bối cảnh thế giới khi Hồ Chí Minh ra đời là một giai đoạn đầy biến động, được biểu hiện trên một số vấn đề sau: Thứ nhất: Cuối thế kỷ XIX, CNTB đã phát triển đến đại công nghiệp cơ khí và vì thế, sản lượng công nghiệp ở các nước tư bản phát triển rất nhanh nhưng không đều, chính những phát minh mới trong lĩnh vực khoa học kỹ thuật đã tạo nên bước ngoặt to lớn ấy cho sản xuất TBCN. Nếu trước đây, Anh được coi là độc quyền công nghiệp, nay đã bị các nước tư bản khác cạnh tranh quyết liệt. Thứ hai: CNTB quốc tế đã bước sang giai đoạn phát triển mới - giai đoạn CNTB độc quyền (còn gọi là chủ nghĩa đế quốc) các tổ chức độc quyền này nắm
- hầu hết các tiềm lực kinh tế và dần dần chi phối nền chính trị ở mỗi nước. Sự xâm nhập của tư bản độc quyền công nghiệp với tư bản độc quyền ngân hàng đã tạo ra một loại tư bản mới - tư bản tài chính. Sự lũng đoạn của tư bản tài chính đã thao túng toàn bộ đời sống kinh tế, chính trị các nước TBCN. Thứ ba: Ðể mở rộng sản xuất và thị trường nhằm thu nhiều lợi nhuận, các nước đế quốc đẩy mạnh tốc độ gây chiến tranh để xâm lược thuộc địa. Phần lớn các nước châu Á, châu Phi, châu Mỹ Latinh đã trở thành thuộc địa và phụ thuộc của chúng. Nhân dân các nước thuộc địa bị chúng chà đạp lên những giá trị văn hóa, tinh thần, tước đoạt quyền lợi kinh tế và địa vị xã hội. Thứ tư: Cuộc chiến tranh thực dân và chiến tranh đế quốc diễn ra ác liệt. Các nước tư bản dùng sức mạnh quân sự chiếm đoạt thuộc địa của nhau, gây chiến tranh nhằm phân chia lãnh thổ trên thế giới. Kiểu chiến tranh này diễn ra đầu tiên là cuộc chiến tranh giữa Tây Ban Nha và Mỹ năm 1898 dẫn đếu việc Mỹ chiếm CuBa và Philippin vốn là thuộc địa của Tây Ban Nha. Như vậy, cuối thế kỷ XIX, tình hình quốc tế nổi bật 2 mâu thuẫn cơ bản: Mâu thuẫn giữa vô sản và tư sản; mâu thuẫn giữa các dân tộc thuộc địa với chủ nghĩa đế quốc. Câu 3: Những đặc điểm của xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX có tác động đến quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: - Cuối thế kỷ XIX, Việt Nam từ một nước phong kiến độc lập, bị thực dân Pháp xâm lược đã biến thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. Lúc này mâu thuẫn cơ bản nhất của xã hội Việt Nam là mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc ta với tư bản Pháp xâm lược. Phong trào yêu nước chống Pháp nổ ra ở nhiều nơi, đặc biệt là ở Ðà Nẵng, Gia Ðịnh dưới sự chỉ huy của các văn thân, sĩ phu yêu nước. - Trong khi các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta dâng cao thì triều đình nhà Nguyễn đã hèn hạ đầu hàng quân xâm lược thông qua hiệp ước Pa - tơ - nốt (Patenottre) 6/6/1884. Ðánh dấu sự chấm hết cho vai trò lịch sử của chế độ phong kiến đối với lịch sử dân tộc ta. Trong xã hội Việt Nam lúc này nổn bật hai mâu thuẫn cơ bản: Mâu thuẫn giữa toàn bộ dân tộc ta với thực dân Pháp xâm lược và mâu thuẫn giữa nông dân với giai cấp địa chủ phong kiến. - Các phong trào yêu nước chống Pháp của nhân dân ta dù đó là Cần Vương (13/7/1885 đến cuối 1895), Yên Thế, của các lãnh tụ phong kiến hay nông dân kết cục đều thất bại do sự hạn chế của giai cấp và thời đại.
- - Ðiều đó phản ánh sự bế tắc trong đường lối lãnh đạo của các phong trào và đặt ra sự đòi hỏi bức thiết cho sự tìm tòi, khám phá nhằm tìm ra con đường đúng đắn cho công cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp xâm lược và các thế lực phản động khác, giành độc lập dân tộc. Câu 4: Tư tưởng Hồ Chí Minh là gì? Phân tích những nội dung cơ bản của khái niệm đó. Trả lời: * Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh: Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân đến cách mạng XHCN; là kết quả của sự vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, đồng thời là sự kết tinh tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng nhân loại. * Nội hàm của khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh: - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về các vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam. Nó không phải là một tập hợp đơn giản những ý tưởng, suy nghĩ cụ thể của Hồ Chí Minh trong những giai đoạn cụ thể. - Tư tưởng Hồ Chí Minh được hình thành trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin, là sự kết tinh tinh hoa văn hóa dân tộc và nhân loại. - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một khái niệm khoa học, vì thế hết sức cô đọng, chặt chẽ, có nội hàm lý luận cao, có sức sống mãnh liệt và giá trị lý luận, thực tiễn rất to lớn không những với cách mạng Việt Nam mà còn đối với sự nghiệp cách mạng giải phóng giai cấp, giải phóng loài người trên phạm vi toàn thế giới. Câu 5: Những điều kiện lịch sử xã hội đã tác động đến sự ra đời của tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Mỗi học thuyết, mỗi hệ tư tưởng... đều ra đời trong những hoàn cảnh và điều kiện nhất định của lịch sử. Do đó tư tưởng Hồ Chí Minh ra đời cũng không thể tách rời bối cảnh quốc tế và Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX. * Bối cảnh quốc tế: - Cuối thế kỷ XIX thế kỷ XX chủ nghĩa tư bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa và đi liền với chủ nghĩa đế quốc, một đặc điểm hết sức căn bản là xâm lược và khai thác thuộc địa (khoảng 70% các dân tộc trên thế giới trở thành thuộc địa của các nước đế quốc. Diện tích các nước thuộc địa bằng 5 lần diện tích các nước đế quốc; dân số thuộc địa Anh = 8,5 lần dân số nước Anh; diện tích thuộc
- địa Anh = 250 lần diện tích nước Anh. - Mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và vô sản đã được biểu hiện đặc biệt rõ rệt ở cả hệ thống thuộc địa. - Cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân dâng cao ở Á, Phi, Mỹ Latinh, trong đó có Việt Nam. - Sự tác động to lớn của cách mạng tháng Mười Nga đến Hồ Chí Minh và Người quyết định đi theo con đường của cách mạng tháng Mười. * Bối cảnh Việt Nam - Trước 1858, Việt Nam là một nước phong kiến độc lập. Sự xâm lược của thực dân Pháp và sự đầu hàng của triều đình nhà Nguyễn đã biến Việt Nam thành một nước thuộc địa nửa phong kiến. Nhiều phong trào yêu nước nổ ra, nhưng đều thất bại: phong trào Cần Vương, Đông Du, Duy Tân... - Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước nhưng không đi theo con đường của các sĩ phu đương thời mà đến các nước phương Tây; trên cơ sở hoạt động thực tiễn ở nước ngoài và tổng kết, nhận xét các cuộc cách mạng và phong trào yêu nước ở Việt Nam và quốc tế, Hồ Chí Minh đi đến khẳng định: “chỉ có đi theo chủ nghĩa Mác - Lênin, theo con đường cách mạng vô sản thì sự nghiệp cách mạng của nhân dân Việt Nam mới thành công đến nơi, thành công triệt để”. - Sự kết hợp nhuần nhuyễn các nhân tố khách quan và chủ quan, dân tộc và quốc tế, truyền thống và hiện đại đã làm xuất hiện con người và tư tưởng Hồ Chí Minh. Câu 6: Ðối với cách mạng Việt Nam, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vị trí, vai trò như thế nào? Trả lời: * Thân thế và sự nghiệp cách mạng của Hồ Chí Minh luôn gắn với sự nghiệp cách mạng của Đảng và nhân dân ta. Có vai trò, vị trí vô cùng to lớn, không thể thiếu và là một bộ phận không thể tách rời của cách mạng Việt Nam. Tài sản vô giá trong kho tàng lý luận của cách mạng Việt Nam và thế giới tiến bộ. * Vạch ra con đường và dẫn dắt đưa cách mạng Việt Nam đến thắng lợi hoàn toàn: Từ cách mạng giải phóng dân tộc đến cách mạng XHCN, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ và tiến bộ xã hội. * Đảng ta khẳng định: Cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động cách mạng của Đảng và cách mạng Việt Nam. Nó được biểu hiện trên một số mặt chủ yếu:
- - Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống những luận điểm về cách mạng Việt Nam, vì vậy, vạch rõ những quy luật của cách mạng Việt Nam: Đó là con đường từ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân tiến lên cách mạng CNXH, vì vậy tư tưởng Hồ Chí Minh gắn bó chặt chẽ với toàn bộ quá trình cách mạng Việt Nam, là cơ sở nhận thức cho việc xây dựng lòng tin vào sự tất thắng của cách mạng Việt Nam, dù nó phải kinh qua nhiều gian khổ, thử thách cam go của lịch sử. - Với bản chất khoa học và cách mạng, tư tưởng Hồ Chí Minh góp phần to lớn vào việc hình thành thế giới quan phương pháp luận, nhân sinh quan đúng đắn cho mỗi con người Việt Nam trong mọi tình huống. Đặc biệt là trong giai đoạn cách mạng hiện nay, Đảng và nhân dân ta nhờ nắm vững và vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh nên đã cơ bản vượt qua khủng hoảng, vững bước tiến vào thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. - Tư tưởng Hồ Chí Minh là hiện thân của tinh thần độc lập, tự chủ, tự lực tự cường, đổi mới và sáng tạo, nói đi đôi với làm, lý luận gắn với thực tiễn, tinh thần ấy có vai trò to lớn trong sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo. Câu 7: Tư tưởng Hồ Chí Minh đã được hình thành trên những nền tảng truyền thống tốt đẹp nào của dân tộc Việt Nam? Trả lời: * Các truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam là một trong những cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh. Đó là những truyền thống đã được hun đúc qua mấy ngàn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, mà trên hết và trước hết là chủ nghĩa yêu nước. - Hồ Chí Minh khẳng định nguyên nhân dẫn đến mọi thắng lợi trong quá trình dựng nước và giữ nước vì: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến nay mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn. Nó lướt qua mọi nguy hiểm khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”. - Chủ nghĩa yêu nước là điều cốt lõi nhất trong bản sắc văn hóa Việt Nam, là sợi dây bền chặt nhất gắn bó Hồ Chí Minh với mỗi người và cả dân tộc Việt Nam. - Tính cộng đồng đoàn kết của dân tộc Việt Nam. Đây là nguồn gốc cội rễ để Hồ Chí Minh xây dựng chiến lược đại đoàn kết sau này. Từ “Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người trong một nước phải thương nhau cùng” Người phát triển thành “tình nghĩa đồng bào, tình đồng chí, tình năm châu, bốn
- biển, một nhà” và “đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết”. - Truyền thống cần cù lao động, độc lập tự chủ, sáng tạo, hiếu học, lạc quan yêu đời... - Kế thừa và phát huy các giá trị truyền thống của dân tộc, Hồ Chí Minh đã trở thành nhà ái quốc vĩ đại nhất. Giải phóng dân tộc, mang lại độc lập tự do cho Tổ quốc, tự do hạnh phúc cho nhân dân là ham muốn tột bậc của Hồ Chí Minh. - Ngày nay, dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh, những giá trị tốt đẹp của dân tộc đang được Đảng và Nhà nước ta biến thành sức mạnh vật chất trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập dân tộc, công bằng, dân chủ, văn minh theo con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Câu 8: Học thuyết Mác - Lênin đối với sự hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Trả lời: Tư tưởng Hồ Chí Minh được hình thành từ những tinh hoa của dân tộc và nhân loại trong đó có chủ nghĩa Mác - Lênin. Tuy nhiên, với vị trí là đỉnh cao của tinh hoa, trí tuệ nhân loại, chủ nghĩa Mác - Lênin có vai trò đặc biệt quan trọng đối với việc hình thành và phát triển tư tưởng Hồ Chí Minh. Trong quá trình tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã đi khắp các châu lục, tiếp xúc, tìm hiểu văn minh phương Đông và phương Tây. Nhưng bước ngoặt căn bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh chỉ xẩy ra khi Người đến với chủ nghĩa Mác - Lênin: - 7/1920: Hồ Chí Minh đọc “Luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của Lênin. Tác động của “Luận cương” đối với Hồ Chí Minh rất mạnh mẽ và to lớn, sâu sắc, mở ra cho Hồ Chí Minh một chân trời mới, nhận thức mới về cách mạng giải phóng dân tộc, từ đó Hồ Chí Minh lựa chọn “tán thành quốc tế III và hoàn toàn tin theo Lênin”. - Luận cương của Lênin không chỉ tạo ra bước ngoặt trong tư tưởng Hồ Chí Minh mà còn có ý nghĩa mở đầu một thời kỳ mới cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Việt Nam: Đấu tranh giải phóng dân tộc theo con đường của cách mạng tháng Mười Nga - Con đường cách mạng vô sản do Đảng cộng sản lãnh đạo. - Qua nghiên cứu và hoạt động thực tiễn, từ giữa những năm 20 của thế kỷ 20, Hồ Chí Minh đã đi đến một sự lựa chọn và khẳng định dứt khoát: Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Lênin.
- - Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, chủ nghĩa Mác - Lênin không những chỉ chân chính nhất, cách mạng nhất, chắc chắn nhất mà còn khoa học nhất, vì vậy, chủ nghĩa Mác - Lênin là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Người. Đây là nguyên nhân căn bản khiến Hồ Chí Minh không một phút xa rời học thuyết Mác - Lênin. Kể cả trong những thời khắc cam go nhất của lịch sử cách mạng Việt Nam. Hồ Chí Minh luôn giữ nguyên tắc bất di bất dịch và lòng trung thành vô hạn đối với chủ nghĩa Mác - Lênin. Vì vậy trong ứng xử, Người giữ vững nguyên tắc, mục tiêu chiến lược đi đôi với sách lược linh hoạt mềm dẻo theo phương châm “dĩ bất biết, ứng vạn biến”. - Đối với Hồ Chí Minh, việc “học tập chủ nghĩa, dùi mài tư tưởng, nâng cao lý luận” nhằm nắm vững phép biện chứng, bản chất cách mạng, khoa học của chủ nghĩa Mác - Lênin để vận dụng vào thực tiễn. Vì vậy, Hồ Chí Minh không những vận dụng sáng tạo mà còn góp phần bổ sung và phát triển những nội dung mới làm cho chủ nghĩa Mác - Lênin có sức sống mãnh liệt và đưa cách mạng Việt Nam đi hết thắng lợi này đến thắng lợi khác. Đặc biệt là cách mạng giải phóng thuộc địa. Câu 9: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc trong thời đại cách mạng vô sản được thể hiện như thế nào? Trả lời: * Dân tộc là một vấn đề rộng lớn, bao gồm những quan hệ về chính trị, kinh tế, lãnh thổ, pháp lý, tư tưởng và văn hoá giữa các dân tộc. Dân tộc là sản phẩm của quá trình phát triển lâu dài của lịch sử. * Vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh không phải là vấn đề dân tộc nói chung mà là dân tộc trong thời đại đế quốc chủ nghĩa. Và vì thế, vấn đề dân tộc thuộc địa thực chất là cuộc đấu tranh giải phóng của các dân tộc thuộc địa nhằm thủ tiêu sự thống trị của nước ngoài giành độc lập dân tộc, xoá bỏ ách áp bức, bóc lột của chủ nghĩa thực dân, thực hiện quyền dân tộc tự quyết, thành lập nhà nước dân tộc độc lập. Thể hiện trên những luận điểm cơ bản sau đây: Thứ nhất: Độc lập, tự do là quyền thiêng liêng bất khả xâm phạm của tất cả các dân tộc. Luận điểm này được cụ thể hoá trong bản Tuyên ngôn độc lập bất hủ do Hồ Chí Minh soạn thảo và đọc tại Ba Đình ngày 2/9/1945 - khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hoà: “Tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng, dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do” và trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước với chân lý của mọi thời đại, mọi dân tộc “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”. Thứ hai: Kết hợp nhuần nhuyễn dân tộc với giai cấp, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế. + Các cuộc vận động yêu nước, chống Pháp cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
- đều được dẫn dắt bới ý thức hệ phong kiến hoặc tư sản, chủ nghĩa yêu nước Việt Nam chủ yếu vẫn chủ yếu dừng lại ở chủ nghĩa yêu nước truyền thống. + Đến Hồ Chí Minh vấn đề dân tộc và giải phóng dân tộc được tiến hành dưới ánh sáng chủ nghĩa Mác - Lênin. Vì vậy giành độc lập dân tộc và giải phóng giai cấp được đặt ra. Đây là vấn đề lý luận quan trọng, có ý nghĩa thực tiễn to lớn trong thời đại cách mạng vô sản. + Sự kết hợp ấy được thể hiện: - Chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc là một động lực lớn của đất nước. - Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. - Độc lập cho dân tộc mình đồng thời độc lập cho tất cả các dân tộc. Tóm lại, Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề dân tộc vừa mang tính khoa học đúng đắn, vừa có tính chất cách mạng sâu sắc, thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa dân tộc và giai cấp, chủ nghĩa yêu nước chân chính với chủ nghĩa quốc tế trong sáng, độc lập cho dân tộc mình, độc lập cho tất cả các dân tộc. Điều đó hoàn toàn phù hợp với nhận định của Ăngghen: “Những tư tưởng dân tộc chân chính trong phong trào công nhân bao giờ cũng là những tư tưởng quốc tế chân chính”. Câu 10: Phân tích tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc? Trả lời: Trong hơn 30 năm bôn ba ở nước ngoài tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã bỏ ra gần 15 năm để tìm hiểu các cuộc cách mạng lớn trên thế giới và khảo sát cuộc sống của nhân dân bị áp bức ở nhiều nước thuộc địa. Tư tưởng Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa có thể tóm tắt thành một hệ thống luận điểm sau đây: - Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường của cách mạng vô sản. Thất bại của các phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX ở nước ta là do chưa có đường lối và phương pháp đấu tranh đúng đắn khi chủ nghĩa đế quốc đã thành một hệ thống thế giới. Một mặt, chủ nghĩ a đế quốc tranh giành nhau trong việc xâu xé thuộc địa, mặt khác chúng liên kết với nhau trong việc đàn áp phong trào cách mạng ở các nước thuộc địa, vì vậy, nhân dân thuộc địa và nhân dân chính quốc đều có chung một kẻ thù: Chủ nghĩa đế quốc; đây là cơ sở để họ đoàn kết chặt chẽ với nhau. Thực tế cách mạng tháng Mười Nga đã chứng minh: Cách mạng vô sản là con đường duy nhất đúng của các dân tộc thuộc địa.
- - Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải do Đảng của giai cấp công nhân lãnh đạo. Vai trò của Đảng trong cách mạng vô sản được Hồ Chí Minh khẳng định: Muốn giải phóng dân tộc thành công “trước hết phải có Đảng cách mệnh... Đảng có vững cách mạng mới thành công... Đảng muốn vững phải có chủ nghĩa làm cốt... Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất là Chủ nghĩa Mác - Lênin” Tuy nhiên, Đảng ấy phải là Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân, được xây dựng theo những nguyên tắc Đảng kiểu mới của Lênin. Thực tế cách mạng Việt Nam cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX đã chứng minh điều đó.. - Cách mạng giải phóng dân tộc là sự nghiệp đoàn kết của toàn dân, trên cơ sở liên minh công nông. Luận điểm này được xây dựng trên cơ sở của học thuyết Mác - Lênin: “Cách mạng là sự nghiệp của quần chúng” nhưng sự đoàn kết này phải được thực hiện một cách rộng rãi mà nòng cốt là liên minh công - nông, vì “công - nông là gốc cách mệnh”. - Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc. Đây là một luận điểm mới mẻ và sáng tạo của Hồ Chí Minh trước điều kiện lịch sử và nhận thức của quốc tế cộng sản lúc bấy giờ. Là một đóng góp to lớn của Hồ Chí Minh vào kho tàng lý luận Mác - Lênin. - Cách mạng giải phóng dân tộc phải được thực hiện bằng con đường bạo lực, kết hợp lực lượng chính trị của quần chúng với lực lượng vũ trang nhân dân. Tóm lại, Hồ Chí Minh đã vận dụng sáng tạo và phát triển học thuyết Mác - Lênin về cách mạng thuộc địa thành một hệ thống luận điểm mới mẻ. Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đã chứng minh tính đúng đắn, cách mạng và khoa học của tư tưởng đó. Câu 11: Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đổi mới toàn diện hiện nay ở nước ta, vấn đề dân tộc trong tư tưởng Hồ Chí Minh cần vận dụng gồm những nội dung gì? Trả lời: Sự nghiệp đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo đã trải qua chặng đường 20 năm (từ 1986 đến nay). Đứng trước bối cảnh quốc tế, khu vực và trong nước, những thuận lợi và khó khăn, thách thức hiện nay, việc nghiên cứu, vận dụng tư
- tưởng Hồ Chí Minh về mối quan hệ giữa dân tộc và giai cấp, dân tộc và quốc tế, độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội nhằm tạo ra động lực mới, nguồn lực mới đưa sự nghiệp đổi mới tới thắng lợi hoàn toàn. Thứ nhất: Khơi dậy sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước và tinh thần dân tộc, nguồn động lực mạnh mẽ để xây dựng và bảo vệ đất nước. Nhấn mạnh yếu tố nội lực, Đảng ta chỉ rõ nội lực bao gồm con người, trí tuệ, truyền thống dân tộc, truyền thống cách mạng, đất đai, tài nguyên, vốn... nhưng quan trọng, quyết định nhất vẫn là nguồn lực con người với tất cả sức mạnh vật chất, tinh thần của nó. Thứ hai: Quán triệt tư tưởng Hồ Chí Minh, nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc trên quan điểm giai cấp. Với Hồ Chí Minh, vấn đề dân tộc luôn được coi trọng, sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước luôn được đề cao nhưng Người luôn đứng vững trên lập trường giai cấp để nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc. Cụ thể là: - Khẳng định vai trò lịch sử của giai cấp công nhân, vai trò độc tôn lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam. - Đoàn kết rộng rãi trong việc thực hiện các nhiệm vụ cách mạng nhưng phải dựa trên nền tảng liên minh công nông và tầng lớp trí thức, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. - Sử dụng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực phản cách mạng. - Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Thứ ba: Chăm lo xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, giải quyết tốt mối quan hệ giữa các dân tộc anh em và trong cộng đồng dân tộc Việt Nam Đây là một yêu cầu to lớn, không thể thiếu trong điều kiện lịch sử hiện nay và mãi mãi về sau. Vì nước ta là một nước đa dân tộc anh em (54 dân tộc anh em). Bởi vậy việc tăng cường, mở rộng khối đại đoàn kết dân tộc chống chia rẽ dân tộc... Lấy việc xây dựng chủ nghĩa xã hội và độc lập dân tộc làm tiêu chí tạo nên sự đồng thuận dân tộc. Đại hội IX của Đảng khẳng định: “Vấn đề dân tộc và đoàn kết dân tộc luôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp cách mạng”. Câu 12: Hãy chứng minh: CNXH là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hóa trong tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời:
- Ngay từ những năm 20 của thế kỷ XX, Hồ Chí Minh đã từng bước định hình con đường phát triển của cách mạng Việt Nam. Đó là sự gắn kết giữa giải phóng dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Chủ nghĩa xã hội vừa là mục tiêu, vừa là động lực của cách mạng Việt Nam, điều đó được lịch sử cách mạng Việt Nam chứng minh là hoàn toàn đúng đắn, sáng tạo. Tuy nhiên, con đường hình thành tư duy Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam là sự thống nhất biện chứng giữa các nhân tố kinh tế, chính trị, xã hội với các nhân tố nhân văn, đạo đức, văn hoá. - Bản chất của chủ nghĩa xã hội được các nhà kinh điển Mác - Lênin làm sáng tỏ từ các vấn đề kinh tế - xã hội - chính trị - triết học. Trên cơ sở xoá bỏ tư hữu về tư liệu sản xuất, từng bước xây dựng chủ nghĩa xã hội với những đặc trưng cơ bản thể hiện bản chất ưu việt của chế độ mới so với các xã hội dựa trên chế độ tư hữu, bóc lột trước đây. Lênin đã biến các ý tưởng ấy thành hiện thực sinh động ở nước Nga năm 1917. - Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ quan điểm duy vật lịch sử của Mác, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, từ chủ nghĩa yêu nước và truyền thống văn hoá dân tộc nên đã bổ sung những nét riêng của mình về bản chất và mục tiêu của chủ nghĩa xã hội. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ lập trường yêu nước và khát vọng giải phóng dân tộc, vì vậy đã tìm thấy con đường để giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội và giải phóng loài người: “Chỉ có chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và giai cấp công nhân trên toàn thế giới”. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ phương diện đạo đức: Lợi ích của giai cấp thống nhất với lợi ích của toàn thể nhân dân lao động; chủ nghĩa xã hội là đối lập với chủ nghĩa cá nhân. Hồ Chí Minh coi chủ nghĩa cá nhân là kẻ thù hung ác của chủ nghĩa xã hội. Mặt khác, Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đến lợi ích cá nhân, coi đó là một động lực lớn để người lao động phấn đấu, cống hiến cho xã hội và cho bản thân mình. Hồ Chí Minh coi đạo đức là nền tảng của một xã hội mới - xã hội xã hội chủ nghĩa, trong đó đạo đức cao cả nhất là đạo đức cách mạng, đạo đức giải phóng dân tộc, giải phóng loài người, chủ nghĩa xã hội vì thế là một xã hội phát triển về đạo đức. + Hồ Chí Minh tiếp cận chủ nghĩa xã hội từ truyền thống lịch sử, văn hoá và con người Việt Nam. Đó là truyền thống đoàn kết, tương thân tương ái, quật cường trong lao động sản xuất và chống giặc ngoại xâm, đó là nhân nghĩa, khoan dung độ lượng, lấy dân
- làm gốc, trọng hiền tài... vì thế, nó phù hợp với tiêu chí mà chủ nghĩa xã hội vươn tới. Nó là chất keo kết dính các thành phần dân tộc và tất cả mọi con người Việt Nam yêu nước trong cuộc đấu tranh chống ngoại xâm và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Câu 13: Trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về CNXH hãy trình bày những đặc trưng bản chất của CNXH theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: * Theo nghĩa rộng, chủ nghĩa xã hội là một chế độ xã hội, giai đoạn thấp của chủ nghĩa cộng sản, đã được Mác - Ăngghen và Lênin khái quát qua một số đặc trưng cơ bản sau: - Từng bước xóa bỏ chế độ tư hữu tư bản chủ nghĩa, thiết lập chế độ sở hữu công cộng để giải phóng sức sản xuất xã hội. - Có nền đại công nghiệp cơ khí với trình độ phát triển cao, công nghệ hiện đại có khả năng cải tạo cả nông nghiệp. - Sản xuất có kế hoạch. - Phân phối theo lao động, thể hiện sự công bằng và bình đẳng trong hưởng thụ và lao động. - Xóa dần sự cách biệt giữa các giai cấp, giữa nông thôn với thành thị, giữa lao động trí óc với lao động chân tay, tiến tới một xã hội tương đối thuần nhất về giai cấp. - Giải phóng con người khỏi mọi áp bức bất công, tạo điều kiện cho người dân phát triển tự do, toàn diện. - Nhà nước dần dần bị tiêu vong. Tuy nhiên, đây là những dự báo của các nhà kinh điển đối với điều kiện kinh tế - xã hội phương Tây, ở các nước kinh tế tư bản chủ nghĩa đã phát triển lúc bấy giờ. * Từ thực tiễn hoạt động cách mạng, đặc biệt là từ công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, trên những thời điểm khác nhau, Hồ Chí Minh đã khái quát những đặc trưng về chủ nghĩa xã hội ở nước ta là: - Chủ nghĩa xã hội trước hết làm cho nhân dân lao động thoát khỏi nạn bần cùng, có việc làm, ấm no, hạnh phúc. Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là nhân dân lao động thoát khỏi nghèo nàn lạc hậu.
- - Chủ nghĩa xã hội là một chế độ do nhân dân lao động làm chủ, nhà nước phải phát huy quyền làm chủ của nhân dân để phát huy tính tích cực, sáng tạo của họ trong xây dựng chế độ mới. - Có nền kinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất phát triển hiện đại và chế độ công hữu về các tư liệu sản xuất chủ yếu nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân. - Là một xã hội phát triển cao về văn hóa - đạo đức, con người được giải phóng, có điều kiện để phát triển mọi khả năng của mình. - Là một xã hội công bằng và hợp lý, phân phối theo lao động, các dân tộc bình đẳng. - Là một công trình tập thể của nhân dân lao động, do nhân dân tự xây dựng lấy dưới sự lãnh đạo của Đảng. Tóm lại, tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội là một quan niệm khoa học, hoàn chỉnh, hệ thống trên cơ sở học thuyết Mác - Lênin, truyền thống dân tộc, đặc điểm kinh tế, xã hội của Việt Nam. Câu 14: Mục tiêu và động lực của CNXH được thể hiện trong ư tưởng Hồ Chí Minh như thế nào? Trả lời: * Theo Hồ Chí Minh, những đặc trưng bản chất của chủ nghĩa xã hội, sau khi được nhận thức đều trở thành những mục tiêu cơ bản cần đạt tới trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. - Chế độ chính trị mà chủ nghĩa xã hội ỏ Việt Nam xây dựng là chế độ do nhân dân làm chủ. - Nền kinh tế là “nền kinh tế xã hội chủ nghĩa với công nghiệp và nông nghiệp hiện đại, khoa học kỹ thuật tiên tiến”. Và trên cơ sở ấy, bóc lột kiểu tư bản chủ nghĩa bị xóa bỏ dần dần, đời sống vật chất và văn hóa của người dân được cải thiện. - Về quan hệ xã hội: Công bằng, dân chủ, có quan hệ tốt đẹp giữa người với người; đạo đức lối sống xã hội phát triển lành mạnh. Nói tóm lại: Mục tiêu của chủ nghĩa xã hội là giải phóng con người để phục vụ cho xây dựng chủ nghĩa xã hội. * Để xây dựng chủ nghĩa xã hội, cần nhận thức, vận dụng và phát huy tất cả các động lực sau:
- - Phát huy sức mạnh đoàn kết của cả cộng đồng dân tộc - động lực chủ yếu để phát triển đất nước. - Phát huy sức mạnh của con người với tư cách là cá nhân người lao động. - Khắc phục mọi trở lực kìm hãm sự phát triển của chủ nghĩa xã hội: Chủ nghĩa cá nhân; tham ô, lãng phí, quan liêu; chia rẽ, bè phái, mất đoàn kết. vô kỷ luật; chủ quan, bảo thủ, lười biếng, không chịu học cái mới. Trong hệ thống các động lực của chủ nghĩa xã hội, Hồ Chí Minh còn nhấn mạnh đến vai trò lãnh đạo của Đảng và hiệu lực, cơ chế của nhà nước và các tổ chức xã hội chính trị... Câu 15: Sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh của Ðảng ta trong công cuộc đổi mới hiện nay về CNXH và con đường quá độ lên CNXH ở Việt Nam như thế nào? Trả lời: Công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng từ Đại hội VI (1986) đã mở ra một bước chuyển cơ bản cho công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta. Đại hội VII (1991) đã thông qua “Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội và chiến lược ổn định và phát triển kinh tế - xã hội đến năm 2000”... Đại hội VIII - Đại hội IX Đảng Cộng sản Việt Nam tiếp tục tổng kết và khẳng định những thành tựu to lớn do đường lối đổi mới mang lại. Để vượt qua thử thách, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội trong thời đại ngày nay, Đảng ta kiên trì vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trên các nội dung cơ bản sau đây: - Trong quá trình đổi mới, phải kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. - Đổi mới là sự nghiệp của nhân dân, do đó cần phát huy quyền làm chủ của nhân dân, khơi dậy mạnh mẽ tất cả các nguồn lực, trước hết là nguồn lực nội sinh, để thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. - Đổi mới phải kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại. - Xây dựng Đảng vững mạnh, làm trong sạch bộ máy nhà nước, đẩy mạnh đấu tranh chống quan liêu tham nhũng; thực hiện cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội. Tóm lại, Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên chủ nghĩa xã hội là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho sự nghiệp đổi mới của chúng ta hiện nay. Và chúng ta khẳng định niềm tin của Hồ Chí Minh: “Con đường tiến tới chủ nghĩa xã hội của các dân tộc là con đường chung của thời đại, của lịch sử, không ai ngăn cản được”.
- Câu 16: Phân tích những cơ sở lý luận để hình thành Ðảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập ngày 3/2/1930 đánh dấu sự ra đời của một tổ chức chính trị tự giác và tiên phong nhất của giai cấp công nhân Việt Nam. Mở ra một giai đoạn mới cho lịch sử cách mạng Việt Nam - Giai đoạn có Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; trong đó, vai trò của Hồ Chí Minh là đặc biệt to lớn. Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời dựa trên cơ sở lý luận: - Tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng Cộng sản Việt Nam bắt nguồn từ học thuyết Mác về Đảng mà trực tiếp là Đảng Cộng sản kiểu mới của giai cấp công nhân do Lênin đưa ra từ những năm đầu của thế kỷ XX. Tuy nhiên, xuất phát từ đặc điểm của một nước lạc hậu nửa thuộc địa như nước ta, Hồ Chí Minh đã bổ sung nhiều luận điểm hết sức sáng tạo. - Nếu khẩu hiệu thời đại Mác là “Vô sản tất cả các nước, đoàn kết lại” thì đến Lênin “Vô sản tất cả các nước và các dân tộc bị áp bức, đoàn kết lại”. - Hồ Chí Minh chỉ rõ thực chất của cách mạng ở các nước thuộc địa là cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân và vì thế, trước hết và trên hết là giải phóng dân tộc, từ đó đi đến giải phóng xã hội và giải phóng con người, quyền lợi giai cấp gắn liền với quyền lợi dân tộc. - Cách mạng vô sản là sự nghiệp của quần chúng lao động dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản mà điển hình là tấm gương của cách mạng tháng Mười Nga. Câu 17: Làm rõ cơ sở thực tiễn của việc hình thành Đảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng Hồ Chí Minh? Trả lời: Đầu thế kỷ XX, hàng loại Đảng Cộng sản đã được ra đời ở các nước trên thế giới, đặc biệt là châu Á: Inđônêxia (1920), Trung Quốc (1921); Nhật Bản (1922); Triều Tiên (1925); Ấn Độ, Thái Lan (1928)... Hồ Chí Minh đã có dịp trực tiếp hoạt động ở các nước trên, nghiên cứu thực tiễn của các Đảng Cộng sản đó, chuẩn bị các tiền đề cho Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời. - 1921 Hồ Chí Minh tham gia sáng lập: Hội liên hiệp thuộc địa ở Pari, 1925: Hội liên hiệp các dân tộc bị áp bức ở Quảng Châu - Trung Quốc. Đây là những tổ chức quốc tế đầu tiên của phong trào giải phóng dân tộc mà Hồ Chí Minh vừa là người khởi xướng, vừa là người tổ chức lãnh đạo trực tiếp.
- - 1925 đến 1927: Tổ chức Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội và mở lớp huấn luyện cán bộ cho cách mạng Việt Nam. Đây là vấn đề có ý nghĩa cực kỳ to lớn cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam, chuyển phong trào đấu tranh từ tự phát sang tự giác. - Sự ra đới của Đông dương Cộng sản Đảng ở Bắc kỳ (6/1929), An Nam cộng sản Đảng ở Nam kỳ (8/1929), Đông dương Cộng sản Liên đoàn (1/1030) và sự thống nhất 3 tổ chức này thành Đảng Cộng sản Việt Nam 2/1930 là mốc son trong lịch sự đấu tranh cách mạng của dân tộc ta và của tư tưởng Hồ Chí Minh trong thời đại cách mạng vô sản. Câu 18: Tư tưởng Hồ Chí Minh về Ðảng Cộng sản Việt Nam được thể hiện trên những luận điểm cơ bản nào? Rút ra ý nghĩa thực tiễn gì? Trả lời: Trong hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, những luận điểm về Đảng Cộng sản Việt Nam là một bộ phận hết sức quan trọng; có tính chất xuyên suốt toàn bộ tiến trình cách mạng Việt Nam qua các thời kỳ; không những có giá trị trong cách mạng giải phóng dân tộc mà còn trong cách mạng xã hội chủ nghĩa và công cuộc đổi mới hiện nay của đất nước ta, đặc biệt là luận điểm 1 và 2: Thứ nhất: Đảng Cộng sản là một nhân tố quyết định hàng đầu để đưa cách mạng Việt Nam đến thắng lợi. - Dựa trên học thuyết Mác - Lênin, Hồ Chí Minh khẳng định: Cách mạng là sự nghiệp quần chúng nhưng phải được giác ngộ, tổ chức và đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. - Hồ Chí Minh chỉ rõ vai trò của Đảng Cộng sản đối với cách mạng trong nước và tập hợp lực lượng, ủng hộ từ bên ngoài. - Thực tiễn Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX nhiều phong trào yêu nước nổ ra và thất bại vì thiếu một chính đảng lãnh đạo. Thứ hai: Đảng Cộng sản Việt Nam là sản phẩm của sự kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước. - Thời đại Lênin, Đảng là sự kết hợp chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân. - Xuất phát từ thực tiễn Việt Nam (xã hội thuộc địa nửa phong kiến, kinh tế nông nghiệp lạc hậu, giai cấp công nhân nhỏ bé...). Do đó, phải kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước. - Thực tế ra đời và trưởng thành của Đảng Cộng sản Việt Nam đã chứng minh
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Ôn tập Môn học Tư tưởng Hồ chí Minh
22 p |
1821 |
972
-
Ebook Hỏi và đáp môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh - PGS.TS. Phạm Ngọc Anh
237 p |
1052 |
451
-
Ngân hàng câu hỏi và đáp án Đường lối Cách Mạng Đảng cộng sản Việt Nam
27 p |
674 |
285
-
Đề cương chi tiết môn học Tư Tưởng Hồ Chí Minh
26 p |
557 |
267
-
Đề cương ôn tập thi lý luận chính trị cuối khóa môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
28 p |
559 |
205
-
90 câu trắc nghiệm có đáp án môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
17 p |
685 |
190
-
Thống nhất giữa lý luận và thực tiễn trong Tư tưởng Hồ Chí Minh
14 p |
425 |
147
-
Tài liệu ôn thi môn Tư tưởng Hồ Chí Minh
25 p |
447 |
146
-
TÀI LIỆU THAM KHẢO MÔN HỌC TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
221 p |
310 |
88
-
Chương trình môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh
41 p |
321 |
88
-
Ngân hàng câu hỏi và đáp án: Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam
29 p |
185 |
71
-
Tài liệu về Tư tưởng Hồ Chí Minh về chủ nghĩa xã hội
13 p |
240 |
69
-
Tài liệu Tư tưởng Hồ Chí Minh về Chủ nghĩa xã hội và con đường quá độ lên Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam
12 p |
275 |
68
-
Câu hỏi và đáp án môn tư tưởng Hồ Chí Minh
5 p |
303 |
67
-
Bảng tóm tắt môn tư tưởng Hồ Chí Minh
67 p |
202 |
57
-
Dạy và học Tư tưởng Hồ Chí Minh tại các trường đại học
4 p |
224 |
45
-
Tư tưởng Hồ Chí Minh: Hồ Chí Minh kế thừa và phát triển giá trị văn hóa dân tộc và nhân loại
10 p |
113 |
29

Set-Cookie: TLDEVNamespace=slk69rue24faqe7g5402jhhj46; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


text:
Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chia sẻ: Son Pham | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:1
57
lượt xem 6
download
lượt xem 6
download
Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Mô tả tài liệu
Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ
Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chủ đề:
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

markdown:
# Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chia sẻ: Son Pham | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:1
57
lượt xem 6
download
lượt xem 6
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2009/20091113/lawttnh11/80x100/3093.jpg)
##
Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Mô tả tài liệu
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Thông báo số 44/TB-SGTVT về điều chỉnh một số nội dung trong quy định tạm thời công tác cấp phép thi công các công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên đường bộ đang khai khác do Sở Giao thông vận tải thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chủ đề:
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: TLDEVNamespace=6b0bthmbl9c01fhd4k3v2t00l6; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly

Connection: close

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8