markdown:
# Aztec
|
|[1248](/wiki/1248)- [1325](/wiki/1325) [Chapultepec](/wiki/Chapultepec)
1325-
[1521](/wiki/1521) [Tenochtitlan](/wiki/Tenochtitlan) [Ngôn ngữ chính](/w/index.php?title=Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_ch%C3%ADnh&action=edit&redlink=1) [Náhuatl](/w/index.php?title=N%C3%A1huatl&action=edit&redlink=1) [Tôn giáo](/wiki/T%C3%B4n_gi%C3%A1o) **Thiết lập** **Sụp đổ** **Dân số năm 1521** [1248](/wiki/1248) [1521](/wiki/1521)
19.000.000
**Aztecs** là một [nền văn minh](/wiki/V%C4%83n_minh), một [đế chế](/wiki/Qu%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_chuy%C3%AAn_ch%E1%BA%BF) trong khu vực của [Mexico](/wiki/M%C3%A9xico). Văn minh Aztec có rất nhiều bản sắc văn hoá đặc biệt, nhưng cũng ghê rợn trong nghi lễ hiến tế. Nền văn minh này bắt đầu từ những năm 1248 và kéo dài đến năm 1521 khi bị người [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) đánh bại.
Từ thế kỷ 13,
[thung lũng Mexico](/w/index.php?title=Thung_l%C5%A9ng_Mexico&action=edit&redlink=1) là cái nôi của nền văn minh Aztec: là thủ đô của liên minh các bộ tộc Aztec, thành phố [Tenochtitlan](/wiki/Tenochtitlan) được xây trên một hòn đảo nhỏ nằm trong [hồ Texcoco](/w/index.php?title=H%E1%BB%93_Texcoco&action=edit&redlink=1). Liên minh các bộ tộc này lập nên đế chế nhánh mở rộng ảnh hưởng chính trị của họ ra khỏi biên giới của thung lũng Mexico, họ xâm chiếm các thành phố khác trên khắp Trung Mỹ. Vào lúc đỉnh cao của nó, văn hóa Aztec có các truyền thống tôn giáo và thần thoại rất phức tạp và đa dạng, cũng như đạt được những thành tựu lớn về kiến trúc và nghệ thuật. Năm 1521 [Hernán Cortés](/wiki/Hern%C3%A1n_Cort%C3%A9s), cùng với một số đồng minh bản địa Nahuatl, [đã chiếm Tenochtitlan](/w/index.php?title=T%C3%A2y_Ban_Nha_chinh_ph%E1%BB%A5c_Aztec&action=edit&redlink=1) và đánh bại đế chế Aztec dưới sự lãnh đạo của [Hueyi Tlatoani](/w/index.php?title=Hueyi_Tlatoani&action=edit&redlink=1) [Moctezuma II](/wiki/Moctezuma_II). Sau đó người Tây Ban Nha thành lập [thành phố Mexico](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_M%C3%A9xico) tại vị trí thủ đô bị tàn phá của Aztec, cũng tại đây người Tây Ban Nha bắt đầu quá trình thuộc địa hóa vùng Trung Mỹ.
## Mục lục
## Đế chế Aztec[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=1)]
### Những bước đầu[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=2)]
Hàng trăm năm về trước, một ngôi
[đền](/wiki/%C4%90%E1%BB%81n) đứng sừng sững giữa nơi, mà nay chính là thành phố Mexico. Ngôi đền lớn này chính là biểu tượng của một [nền văn minh](/wiki/V%C4%83n_minh), một [đế chế](/wiki/Qu%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_chuy%C3%AAn_ch%E1%BA%BF) đã thống trị phần lớn lãnh thổ của [Mexico](/wiki/M%C3%A9xico).
Đế chế Aztec là giai đoạn cuối cùng trong chuỗi các nền văn minh
[bản địa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit&redlink=1) đã từng hiện hữu ở Mexico. Trước khi trở nên hùng mạnh, [người Aztec](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Aztec&action=edit&redlink=1) đi lang thang khắp nơi để tìm chỗ cư trú và thức ăn, bằng cách săn bắt thú vật hoặc lượm nhặt rau, củ, quả. Họ đi khắp nơi của một phần miền bắc Mexico, mà ngày nay gọi là [Aztlán](/w/index.php?title=Aztl%C3%A1n&action=edit&redlink=1). Tên gọi Aztec cũng bắt nguồn từ Aztlán.
Năm 1200, người Aztec di chuyển đến trung Mexico. Nhưng họ nhận ra rằng vùng đất tốt nhất, màu mỡ nhất đã bị cướp đoạt bởi những người khác. Chỉ còn khoảng đất trống là hai hòn
[đảo](/wiki/%C4%90%E1%BA%A3o) nhỏ trong một vực nước nông, hồ [Texcoco](/w/index.php?title=Texcoco&action=edit&redlink=1). Vì thế nên người Aztec đã quyết định gieo hạt và trồng trọt.
## Thành lập kinh đô[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=3)]
Theo truyền thuyết, người Aztec thờ thần Mặt trời, và các vị thần khác. Một hôm, họ đang làm việc thì thần Mặt trời bảo với họ: Hãy đi đến thật xa, cho đến khi nào thấy một con đại bàng quắp dưới chân một con rắn và đậu trên cây xương rồng thì hãy đến đấy mà thành lập kinh đô. Họ đều nghe theo, và họ cũng đã tìm được nơi mà thần tả, họ thành lập thủ đô tại đấy, có tên là Technoctitlán. Và từ đó, nền văn minh Aztec bắt đầu.
Năm
[1325](/wiki/1325), người Aztec xây dựng thành phố [kinh đô](/wiki/Kinh_%C4%91%C3%B4) của mình, gọi là Tenochtitlán, trên những hòn đảo của họ. Để có thêm đất cho việc trồng trọt, họ đã tạo nên một hòn đảo nhân tạo cho việc trồng trọt, bằng cách đổ đầy đất vào.
Rốt cuộc,
[Tenochtitlán](/wiki/Tenochtitl%C3%A1n) trở nên một [thành phố](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91) ấn tượng với các [kênh đào](/wiki/K%C3%AAnh_%C4%91%C3%A0o), dinh thự, [kim tự tháp](/wiki/Kim_t%E1%BB%B1_th%C3%A1p) và nhà cửa. Thậm chí có cả sở thú. Năm 1500, có thể đã có hơn 200.000 người sống ở Tenochtitlan, và nơi đây đã trở thành thành phố lớn nhất thể giới thời bấy giờ.
## Xây dựng một đế chế[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=4)]
Năm 1500, người Aztec rất hùng mạnh. Nhưng điều đó không phải lúc nào cũng xảy ra. Trước đó, vào những năm 1200 và 1300,
[người Aztec](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Aztec&action=edit&redlink=1) có ít sức mạnh và có ít sự kính trong. Họ đã tấn công những [vương quốc](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c) lân cận để chiếm [của cải](/w/index.php?title=C%E1%BB%A7a_c%E1%BA%A3i&action=edit&redlink=1) và làm tăng thêm sức mạnh. Những người Aztec đã có cả đồng minh, [thuyền](/wiki/Thuy%E1%BB%81n), với những người dân của những thành thị trong khu vực. Quân đồng minh đã nhanh chóng [tấn công](/w/index.php?title=T%E1%BA%A5n_c%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) kẻ địch ở Trung Mỹ. Những năm 1400, quân đồng minh đã thống trị gần hết Mexico. Tenochtitlan đã trở nên là thành phố quan trọng nhất trong việc phát triển [đế chế](/wiki/Qu%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_chuy%C3%AAn_ch%E1%BA%BF). Người Aztec giờ đã làm chủ Mexico.
## Sụp đổ[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=5)]
Năm 1521, người Aztec và người lãnh đạo của họ,
[Montezuma II](/wiki/Moctezuma_II), nắm quyền trên một khu vực rộng lớn. Họ có thể đã nghĩ rằng, đế chế của mình sẽ [tồn tại](/w/index.php?title=T%E1%BB%93n_t%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1) mãi mãi. Nhưng họ đã nhầm.
Vào năm đó, một
[nhà thám hiểm](/wiki/Th%C3%A1m_hi%E1%BB%83m) [người Tây Ban Nha](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_T%C3%A2y_Ban_Nha) là [Hernan Cortes](/wiki/Hern%C3%A1n_Cort%C3%A9s) đã đổ bộ lên bờ biển phía tây của Mexico với khoảng 600 người. Cortes đang tìm kiếm vàng và danh vọng. Người dân trên hòn đảo nói với ông ta về đế chế Aztec và kinh đô của họ. Đó chính là vì sao, Cortes đã nghe được. Ông ta đã tiến đánh đế chế Aztec. Ông tuyển mộ thêm hàng trăm người là kẻ địch của đế chế Aztec để giúp ông.
Vào tháng tám năm 1521, Cortes đã đánh bại đế chế Aztec. Những người
[thương gia](/wiki/Th%C6%B0%C6%A1ng_gia) [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) đã lấy [vàng](/wiki/V%C3%A0ng) [bạc](/wiki/B%E1%BA%A1c) và quốc gia của họ. Ông cho xây một thành phố mới, Mexico City trên đống đổ nát.
## Văn hoá[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=6)]
Văn hoá Aztec rất đa dạng và phong phú. Các trò chơi như tưng bóng và cờ rất phổ biến trong đời sống thường ngày. Trò chơi tưng bóng được chơi bằng cách dùng mông tưng bóng. Phải rất khéo léo để sao cho bóng không bị rơi. Âm nhạc nơi đây nghe khá sợ và khá kì dị. Khi một ai đó đã chết, họ treo thân người lên cột và thổi tù và, kèn… một cách đồng loạt. Họ đeo mặt nạ ma quỷ, nhảy múa điên cuồng… Chính những văn hoá đó càng làm cho văn hoá càng phong phú.
### Tôn giáo[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=7)]
Tôn giáo Aztec có nhiều vị thần như Thần Mặt trời, thần Mặt trăng, thần Mùa xuân, thần Chiến tranh… Họ tin vào nhiều vị thần khác, và họ cũng xây rất nhiều kim tự tháp để thờ các vị thần. Họ thờ thần rất nhiều thứ, kể cả thịt người. Những hình thức man rợ như vậy rất phổ biến ở Aztec.
#### Hiến tế bằng mạng người[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=8)]
Trong những lần khai quật các kim tự tháp, các nhà khảo cổ phát hiện ra rất nhiều xương người trong hố chôn tập thể và các cuốn kinh thư có mô tả về việc hiến tế mạng người. Truyền thuyết cho rằng, khi họ thấy hiện tượng nhật thực, họ nghĩ rằng thần Mặt trời đã hết đi sinh lực để tồn tại. Thế là, thảm kịch bắt đầu xảy ra. Những con vật, phụ nữ, thậm chí là trẻ em và trẻ sơ sinh đều bị mang đi hiến tế bằng cách xẻo tim, lột da rồi đặt lên bệ thờ ở Kim tự tháp Lớn tại Tenochtitlán. Máu của các nạn nhân vẫn còn in đậm trên bức tượng dùng để hiến tế.
Không những thế, mà họ còn tổ chức các buổi lễ thường xuyên và họ thường chọn trẻ em là đối tượng chủ yếu vì họ tin rằng, tiếng la hét, gào khóc sẽ đem lại điềm may mắn. Trong khi quân Tây Ban Nha tấn công Tenochtitlán năm 1521, họ đã lấy đi bao nhiêu mạng người chỉ vì muốn được thắng quân Tây Ban Nha, và họ đã thất bại.
## Nông nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=9)]
Aztec thời kỳ tiền chinh phục của Tây Ban Nha là một xã hội có trình độ phát triển nông nghiệp tiến bộ và nổi tiếng trong các nghiên cứu lịch sử.
Họ có 4 phương pháp canh tác nông nghiệp chính. Trước hết là dạng nông nghiệp cơ bản nhất được thực người Aztec áp dụng là “trồng trọt dựa vào mưa.” Người Aztec cũng canh tác [1] [nông nghiệp bậc thang](/wiki/Ru%E1%BB%99ng_b%E1%BA%ADc_thang)trên những vùng đồi hoặc những khu vực không thể được sử dụng cho nông nghiệp trên đất bằng. Trong các thung lũng người ta sử dụng tưới tiêu để trồng trọt. Các đập chuyển nước từ các suối tự nhiên đến các cánh đồng. Phương pháp này cho phép thu hoạch các sản phẩm thường xuyên. Người Aztec đã xây các hệ thống kênh dài hơn và phức tạp hơn so với những hệ thống thủy lợi trước đó. Họ quản lý để dẫn một lượng lớn nước từ [sông Cuauhtitla](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_Cuauhtitla&action=edit&redlink=1)để tưới tiêu cho các cánh đồng rộng lớn.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=10)]
## Tài liệu[
[sửa](/w/index.php?title=Aztec&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Aztec&action=edit§ion=11)]
-
[Berdan, Frances](/w/index.php?title=Frances_Berdan&action=edit&redlink=1)(1982). *The Aztecs of Central Mexico: An Imperial Society*. Case Studies in Cultural Anthropology. New York: [Holt, Rinehart & Winston](/w/index.php?title=Holt,_Rinehart_%26_Winston&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-03-055736-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-03-055736-4). [OCLC](/wiki/OCLC) [7795704](//www.worldcat.org/oclc/7795704). [Berdan, Frances F.](/w/index.php?title=Frances_Berdan&action=edit&redlink=1); [Richard E. Blanton](/w/index.php?title=Richard_E._Blanton&action=edit&redlink=1), [Elizabeth Hill Boone](/w/index.php?title=Elizabeth_Hill_Boone&action=edit&redlink=1), Mary G. Hodge, [Michael E. Smith](/w/index.php?title=Michael_E._Smith&action=edit&redlink=1), and Emily Umberger (1996). *Aztec Imperial Strategies*. Washington, DC: [Dumbarton Oaks Research Library and Collection](/w/index.php?title=Dumbarton_Oaks_Research_Library_and_Collection&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-88402-211-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-88402-211-0). [OCLC](/wiki/OCLC) [27035231](//www.worldcat.org/oclc/27035231). [Boone, Elizabeth Hill](/w/index.php?title=Elizabeth_Hill_Boone&action=edit&redlink=1)(1989). *Incarnations of the Aztec Supernatural: The Image of Huitzilopochtli in Mexico and Europe*. Transactions of the American Philosophical Society, vol. 79 part 2. Philadelphia, PA: [American Philosophical Society](/w/index.php?title=American_Philosophical_Society&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-87169-792-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-87169-792-0). [OCLC](/wiki/OCLC) [20141678](//www.worldcat.org/oclc/20141678). [Boone, Elizabeth Hill](/w/index.php?title=Elizabeth_Hill_Boone&action=edit&redlink=1)(2000). *Stories in Red and Black: Pictorial Histories of the Aztec and Mixtec*. Austin: [University of Texas Press](/w/index.php?title=University_of_Texas_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-292-70876-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-292-70876-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [40939882](//www.worldcat.org/oclc/40939882).
- Carrasco, David (1982).
*Quetzalcoatl and the Irony of Empire: Myths and Prophecies in the Aztec Tradition*. Chicago, IL: [University of Chicago Press](/w/index.php?title=University_of_Chicago_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-226-09487-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-226-09487-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [0226094871](//www.worldcat.org/oclc/0226094871).
- Carrasco, David (1999).
*City of Sacrifice: The Aztec Empire and the Role of Violence in Civilization*. Boston, MA: [Beacon Press](/w/index.php?title=Beacon_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8070-4642-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8070-4642-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [41368255](//www.worldcat.org/oclc/41368255).
- Carrasco, Pedro (1999)
*The Tenochca Empire of Ancient Mexico: The Triple Alliance of Tenochtitlan, Tetzcoco, and Tlacopan*. University of Oklahoma Press. [ISBN 0-8061-3144-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0806131446). [Chimalpahin Quauhtlehuanitzin, Domingo de San Antón Muñón](/w/index.php?title=Chimalpahin&action=edit&redlink=1)(1997) [c.1621]. *Codex Chimalpahin, vol. 1: society and politics in Mexico Tenochtitlan, Tlatelolco, Texcoco, Culhuacan, and other Nahua altepetl in central Mexico; the Nahuatl and Spanish annals and accounts collected and recorded by don Domingo de San Antón Muñón Chimalpahin Quauhtlehuanitzin*. Civilization of the American Indian series, no. 225. [Arthur J.O. Anderson](/w/index.php?title=Arthur_J.O._Anderson&action=edit&redlink=1)and Susan Schroeder (eds. and trans.), Susan Schroeder (general ed.), Wayne Ruwet (manuscript ed.). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8061-2921-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8061-2921-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [36017075](//www.worldcat.org/oclc/36017075). [Chimalpahin Quauhtlehuanitzin, Domingo de San Antón Muñón](/w/index.php?title=Chimalpahin&action=edit&redlink=1)(1997) [c.1621]. *Codex Chimalpahin, vol. 2: society and politics in Mexico Tenochtitlan, Tlatelolco, Texcoco, Culhuacan, and other Nahua altepetl in central Mexico; the Nahuatl and Spanish annals and accounts collected and recorded by don Domingo de San Antón Muñón Chimalpahin Quauhtlehuanitzin (continued)*. Civilization of the American Indian series, no. 226. [Arthur J.O. Anderson](/w/index.php?title=Arthur_J.O._Anderson&action=edit&redlink=1)and Susan Schroeder (eds. and trans.), Susan Schroeder (general ed.), Wayne Ruwet (manuscript ed.). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8061-2950-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8061-2950-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [36017075](//www.worldcat.org/oclc/36017075). [Clendinnen, Inga](/w/index.php?title=Inga_Clendinnen&action=edit&redlink=1)(1991). *Aztecs: An Interpretation*. Cambridge and New York: [Cambridge University Press](/w/index.php?title=Cambridge_University_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-521-40093-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-521-40093-7). [OCLC](/wiki/OCLC) [22451031](//www.worldcat.org/oclc/22451031). [Davies, Nigel](/w/index.php?title=Nigel_Davies_(historian)&action=edit&redlink=1)(1973). *The Aztecs: A History*. London: Macmillan. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-333-12404-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-333-12404-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [805418](//www.worldcat.org/oclc/805418). [Díaz del Castillo, Bernal](/w/index.php?title=Bernal_D%C3%ADaz_del_Castillo&action=edit&redlink=1)(1963) [1632]. *. Penguin Classics.* [The Conquest of New Spain](/w/index.php?title=Historia_verdadera_de_la_conquista_de_la_Nueva_Espa%C3%B1a&action=edit&redlink=1) [J. M. Cohen](/w/index.php?title=J._M._Cohen&action=edit&redlink=1)(trans.) (ấn bản 6). Harmondsworth, England: [Penguin Books](/wiki/Penguin_Books). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-14-044123-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-14-044123-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [162351797](//www.worldcat.org/oclc/162351797). [Durán, Diego](/w/index.php?title=Diego_Dur%C3%A1n&action=edit&redlink=1)(1971) [1574–79]. *Book of the Gods and Rites*and *The Ancient Calendar*. Civilization of the American Indian series, no. 102. Translated and edited by Fernando Horcasitas and [Doris Heyden](/w/index.php?title=Doris_Heyden&action=edit&redlink=1), with a Foreword by [Miguel León-Portilla](/w/index.php?title=Miguel_Le%C3%B3n-Portilla&action=edit&redlink=1)(ấn bản 1). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-0889-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-0889-4). [OCLC](/wiki/OCLC) [149976](//www.worldcat.org/oclc/149976). [Durán, Diego](/w/index.php?title=Diego_Dur%C3%A1n&action=edit&redlink=1)(1994) [c.1581]. *The History of the Indies of New Spain*. Civilization of the American Indian series, no. 210. [Doris Heyden](/w/index.php?title=Doris_Heyden&action=edit&redlink=1)(trans., annot., and introd.) (ấn bản 1). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-2649-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-2649-3). [OCLC](/wiki/OCLC) [29565779](//www.worldcat.org/oclc/29565779). [Gillespie, Susan D.](/w/index.php?title=Susan_D._Gillespie&action=edit&redlink=1)(1989). *The Aztec Kings: the Construction of Rulership in Mexica History*. Tucson: [University of Arizona Press](/w/index.php?title=University_of_Arizona_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8165-1095-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8165-1095-4). [OCLC](/wiki/OCLC) [19353576](//www.worldcat.org/oclc/19353576). [Gillespie, Susan D.](/w/index.php?title=Susan_D._Gillespie&action=edit&redlink=1)(1998). [“The Aztec Triple Alliance: A Postconquest Tradition”](http://www.doaks.org/Native/trad09.pdf)( [Elizabeth Hill Boone](/w/index.php?title=Elizabeth_Hill_Boone&action=edit&redlink=1)and Tom Cubbins (eds.). *Native Traditions in the Postconquest World, A Symposium at Dumbarton Oaks 2nd through 4th October 1992*. Washington D.C.: [Dumbarton Oaks Research Library and Collection](/w/index.php?title=Dumbarton_Oaks_Research_Library_and_Collection&action=edit&redlink=1). tr. 233–263. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-88402-239-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-88402-239-0). [OCLC](/wiki/OCLC) [34354931](//www.worldcat.org/oclc/34354931).
- Graulich, Michel (1997)
*Myths of Ancient Mexico*. Translated by Bernard R. Ortiz de Montellano and Thelma Ortiz de Montellano. University of Oklahoma Press, Norman. [ISBN 0-8061-2910-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0806129107).
- Gruzinski, Serge (1992).
*The Aztecs: The Rise and Fall of an Empire*. New York: Harry N. Abrams. [ISBN 0-8109-2821-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0810928213).
- Hassig, Ross (1985).
*Trade, Tribute, and Transportation: The Sixteenth-Century Political Economy of the Valley of Mexico*. Civilization of the American Indian series, no. 171. Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-1911-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-1911-X). [OCLC](/wiki/OCLC) [11469622](//www.worldcat.org/oclc/11469622). [Hassig, Ross](/w/index.php?title=Ross_Hassig&action=edit&redlink=1)(1988). *Aztec Warfare: Imperial Expansion and Political Control*. Civilization of the American Indian series, no. 188. Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-2121-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-2121-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [17106411](//www.worldcat.org/oclc/17106411). [Hassig, Ross](/w/index.php?title=Ross_Hassig&action=edit&redlink=1)(1992). *War and Society in Ancient Mesoamerica*. Berkeley: [University of California Press](/w/index.php?title=University_of_California_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-520-07734-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-520-07734-2). [OCLC](/wiki/OCLC) [25007991](//www.worldcat.org/oclc/25007991). [Hassig, Ross](/w/index.php?title=Ross_Hassig&action=edit&redlink=1)(2001). *Time, History, and Belief in Aztec and Colonial Mexico*. Austin: [University of Texas Press](/w/index.php?title=University_of_Texas_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-292-73139-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-292-73139-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [44167649](//www.worldcat.org/oclc/44167649). [Kaufman, Terrence](/w/index.php?title=Terrence_Kaufman&action=edit&redlink=1)(2001). [(](http://www.albany.edu/anthro/maldp/Nawa.pdf) *The history of the Nawa language group from the earliest times to the sixteenth century: some initial results* [León-Portilla, Miguel (Ed.)](/w/index.php?title=Miguel_Le%C3%B3n-Portilla&action=edit&redlink=1)(1992) [1959]. *The Broken Spears: The Aztec Account of the Conquest of Mexico*. [Ángel María Garibay K.](/w/index.php?title=%C3%81ngel_Mar%C3%ADa_Garibay_K.&action=edit&redlink=1)(Nahuatl-Spanish trans.), Lysander Kemp (Spanish-English trans.), Alberto Beltran (illus.) . Boston: Beacon Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8070-5501-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8070-5501-8). [León-Portilla, Miguel](/w/index.php?title=Miguel_Le%C3%B3n-Portilla&action=edit&redlink=1)(1963). *Aztec Thought and Culture: A Study of the Ancient Náhuatl Mind*. Civilization of the American Indian series, no. 67. Jack Emory Davis (trans.) (ấn bản 1). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-2295-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-2295-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [23373512](//www.worldcat.org/oclc/23373512). [León-Portilla, Miguel](/w/index.php?title=Miguel_Le%C3%B3n-Portilla&action=edit&redlink=1)(2002). *Bernardino de Sahagun, First Anthropologist*. Mauricio J. Mixco (trans.) . Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-3364-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-3364-3). [OCLC](/wiki/OCLC) [47990042](//www.worldcat.org/oclc/47990042). [Lockhart, James](/w/index.php?title=James_Lockhart_(historian)&action=edit&redlink=1)(1991). *Nahuas and Spaniards: Postconquest Mexican History and Philology*. UCLA Latin American studies vol. 76, Nahuatl studies series no. 3. Stanford and Los Angeles, CA: [Stanford University Press](/w/index.php?title=Stanford_University_Press&action=edit&redlink=1)and UCLA Latin American Center Publications. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8047-1953-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8047-1953-5). [OCLC](/wiki/OCLC) [23286637](//www.worldcat.org/oclc/23286637). [Lockhart, James](/w/index.php?title=James_Lockhart_(historian)&action=edit&redlink=1)(1992). *The Nahuas After the Conquest: A Social and Cultural History of the Indians of Central Mexico, Sixteenth Through Eighteenth Centuries*. Stanford, CA: [Stanford University Press](/w/index.php?title=Stanford_University_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8047-1927-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8047-1927-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [24283718](//www.worldcat.org/oclc/24283718). [Lockhart, James](/w/index.php?title=James_Lockhart_(historian)&action=edit&redlink=1); ed. and trans. (1993). *We People Here: Nahuatl Accounts of the Conquest of Mexico*. Repertorium Columbianum, vol. 1. Berkeley: [University of California Press](/w/index.php?title=University_of_California_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-520-07875-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-520-07875-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [24703159](//www.worldcat.org/oclc/24703159). **(tiếng Anh)** **(tiếng Tây Ban Nha)** **(tiếng Nahuatl)** [López Austin, Alfredo](/w/index.php?title=Alfredo_L%C3%B3pez_Austin&action=edit&redlink=1)(1997). *Tamoanchan, Tlalocan: Places of Mist*. Mesoamerican Worlds series. translated by Bernard R. Ortiz de Montellano and Thelma Ortiz de Montellano. Niwot: [University Press of Colorado](/w/index.php?title=University_Press_of_Colorado&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-87081-445-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-87081-445-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [36178551](//www.worldcat.org/oclc/36178551).
- López Luján, Leonardo (2005)
*The Offerings of the Templo Mayor of Tenochtitlan*. Revised ed. Translated by Bernard R. Ortiz de Montellano and Thelma Ortiz de Montellano. University of New Mexico Press, Albuquerque. [ISBN 0-8263-2958-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0826329586). [Matos Moctezuma, Eduardo](/w/index.php?title=Eduardo_Matos_Moctezuma&action=edit&redlink=1)(1988). *The Great Temple of the Aztecs: Treasures of Tenochtitlan*. New Aspects of Antiquity series. [Doris Heyden](/w/index.php?title=Doris_Heyden&action=edit&redlink=1)(trans.). New York: [Thames & Hudson](/w/index.php?title=Thames_%26_Hudson&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-500-39024-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-500-39024-X). [OCLC](/wiki/OCLC) [17968786](//www.worldcat.org/oclc/17968786).
- Matos Moctezuma, Eduardo (1988)
*The Great Temple of the Aztecs*. Thames and Hudson, New York. [ISBN 0-500-39024-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/050039024X). [Miller, Mary](/w/index.php?title=Mary_Miller&action=edit&redlink=1); and [Karl Taube](/w/index.php?title=Karl_Taube&action=edit&redlink=1)(1993). *The Gods and Symbols of Ancient Mexico and the Maya: An Illustrated Dictionary of Mesoamerican Religion*. London: [Thames & Hudson](/w/index.php?title=Thames_%26_Hudson&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-500-05068-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-500-05068-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [27667317](//www.worldcat.org/oclc/27667317).
- Ortiz de Montellano, Bernard R. (June năm 1983). “Counting Skulls: Comment on the Aztec Cannibalism Theory of Harner-Harris”.
*(Arlington, VA:* [American Anthropologist](/w/index.php?title=American_Anthropologist&action=edit&redlink=1) [American Anthropological Association](/w/index.php?title=American_Anthropological_Association&action=edit&redlink=1)) **85**(2): pp.403–406. [doi](/wiki/DOI): [10.1525/aa.1983.85.2.02a00130](http://dx.doi.org/10.1525%2Faa.1983.85.2.02a00130). [ISSN](/wiki/ISSN) [0002-7294](//www.worldcat.org/issn/0002-7294). [OCLC](/wiki/OCLC) [1479294](//www.worldcat.org/oclc/1479294).
- Ortiz de Montellano, Bernard R. (1990).
*Aztec Medicine, Health, and Nutrition*. New Brunswick, NJ: [Rutgers University Press](/w/index.php?title=Rutgers_University_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8135-1562-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8135-1562-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [20798977](//www.worldcat.org/oclc/20798977). [Prescott, William H.](/w/index.php?title=William_H._Prescott&action=edit&redlink=1)(1843). [(online reproduction, Electronic Text Center, University of Virginia Library). New York: Harper and Brothers.](http://etext.virginia.edu/toc/modeng/public/PreConq.html) *History of the Conquest of Mexico, with a Preliminary View of Ancient Mexican Civilization, and the Life of the Conqueror, Hernando Cortes* [OCLC](/wiki/OCLC) [2458166](//www.worldcat.org/oclc/2458166). [Restall, Matthew](/w/index.php?title=Matthew_Restall&action=edit&redlink=1)(2004). *(ấn bản 1). Oxford and New York:* [Seven Myths of the Spanish Conquest](/w/index.php?title=Seven_Myths_of_the_Spanish_Conquest&action=edit&redlink=1) [Oxford University Press](/w/index.php?title=Oxford_University_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-517611-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-517611-1). [OCLC](/wiki/OCLC) [56695639](//www.worldcat.org/oclc/56695639). [Ruiz de Alarcón, Hernando](/w/index.php?title=Hernando_Ruiz_de_Alarc%C3%B3n&action=edit&redlink=1)(1984) [1629]. *Treatise on the Heathen Superstitions and Customs That Today Live Among the Indians Native to This New Spain, 1629*. Civilization of the American Indian series, no. 164. translated & edited by [J. Richard Andrews](/w/index.php?title=J._Richard_Andrews&action=edit&redlink=1)and [Ross Hassig](/w/index.php?title=Ross_Hassig&action=edit&redlink=1). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-1832-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-1832-6). [OCLC](/wiki/OCLC) [10046127](//www.worldcat.org/oclc/10046127). **(tiếng Nahuatl)** **(tiếng Anh)** [Sahagún, Bernardino de](/w/index.php?title=Bernardino_de_Sahag%C3%BAn&action=edit&redlink=1)(1950–82) [ca. 1540–85]. *. vols. I-XII.* [Florentine Codex: General History of the Things of New Spain](/w/index.php?title=Florentine_Codex&action=edit&redlink=1), 13 vols. in 12 [Charles E. Dibble](/w/index.php?title=Charles_E._Dibble&action=edit&redlink=1)and [Arthur J.O. Anderson](/w/index.php?title=Arthur_J._O._Anderson&action=edit&redlink=1)(eds., trans., notes and illus.) . Santa Fe, NM and Salt Lake City: [School of American Research](/w/index.php?title=School_of_American_Research&action=edit&redlink=1)and the [University of Utah Press](/w/index.php?title=University_of_Utah_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-87480-082-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-87480-082-X). [OCLC](/wiki/OCLC) [276351](//www.worldcat.org/oclc/276351). [Sahagún, Bernardino de](/w/index.php?title=Bernardino_de_Sahag%C3%BAn&action=edit&redlink=1)(1997) [ca.1558–61]. *. Civilization of the American Indians series vol. 200, part 2.* [Primeros Memoriales](/w/index.php?title=Primeros_Memoriales&action=edit&redlink=1) [Thelma D. Sullivan](/w/index.php?title=Thelma_D._Sullivan&action=edit&redlink=1)(English trans. and paleography of Nahuatl text), with [H.B. Nicholson](/w/index.php?title=H.B._Nicholson&action=edit&redlink=1), [Arthur J.O. Anderson](/w/index.php?title=Arthur_J.O._Anderson&action=edit&redlink=1), [Charles E. Dibble](/w/index.php?title=Charles_E._Dibble&action=edit&redlink=1), [Eloise Quiñones Keber](/w/index.php?title=Eloise_Qui%C3%B1ones_Keber&action=edit&redlink=1), and Wayne Ruwet (completion, revisions, and ed.). Norman: [University of Oklahoma Press](/w/index.php?title=University_of_Oklahoma_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8061-2909-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8061-2909-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [35848992](//www.worldcat.org/oclc/35848992). [Schroeder, Susan](/w/index.php?title=Susan_Schroeder&action=edit&redlink=1)(1991). *Chimalpahin and the Kingdoms of Chalco*. Tucson: [University of Arizona Press](/w/index.php?title=University_of_Arizona_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8165-1182-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8165-1182-9). [OCLC](/wiki/OCLC) [21976206](//www.worldcat.org/oclc/21976206). [Smith, Michael E.](/w/index.php?title=Michael_E._Smith&action=edit&redlink=1)(1984). [“The Aztlan Migrations of Nahuatl Chronicles: Myth or History?”](http://www.public.asu.edu/~mesmith9/1-CompleteSet/MES-84-Aztlan.pdf)( *(Columbus, OH:* [Ethnohistory](/w/index.php?title=Ethnohistory_(journal)&action=edit&redlink=1) [American Society for Ethnohistory](/w/index.php?title=American_Society_for_Ethnohistory&action=edit&redlink=1)) **31**(3): pp.153–186. [doi](/wiki/DOI): [10.2307/482619](http://dx.doi.org/10.2307%2F482619). [ISSN](/wiki/ISSN) [0014-1801](//www.worldcat.org/issn/0014-1801). [OCLC](/wiki/OCLC) [145142543](//www.worldcat.org/oclc/145142543). [Smith, Michael E.](/w/index.php?title=Michael_E._Smith&action=edit&redlink=1)(1997). *The Aztecs*. Malden, MA: [Blackwell Publishing](/w/index.php?title=Blackwell_Publishing&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-631-23015-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-631-23015-7). [OCLC](/wiki/OCLC) [48579073](//www.worldcat.org/oclc/48579073). [Smith, Michael E.](/w/index.php?title=Michael_E._Smith&action=edit&redlink=1)(May năm 2005). [“City Size in Late Post-Classic Mesoamerica”](http://www.public.asu.edu/%7Emesmith9/1-CompleteSet/MES-05-CitySize.pdf)( *Journal of Urban History*(Beverley Hills, CA: [SAGE Publications](/w/index.php?title=SAGE_Publications&action=edit&redlink=1)) **31**(4): pp.403–434. [doi](/wiki/DOI): [10.1177/0096144204274396](http://dx.doi.org/10.1177%2F0096144204274396). [ISSN](/wiki/ISSN) [0096-1442](//www.worldcat.org/issn/0096-1442). [OCLC](/wiki/OCLC) [1798556](//www.worldcat.org/oclc/1798556). [Smith, Michael E. and [1]](/w/index.php?title=Michael_E._Smith&action=edit&redlink=1)(2001). “The Archaeological Study of Empires and Imperialism in Pre-Hispanic Central Mexico”. *Journal of Anthropological Archaeology* **20**: 245–284. [doi](/wiki/DOI): [10.1006/jaar.2000.0372](http://dx.doi.org/10.1006%2Fjaar.2000.0372). [Smith, Michael E, "Life in the Provinces of the Aztec Empire",](http://www.public.asu.edu/~mesmith9/MES-05-SciAm-.pdf) *Scientific American*. [KiB](/w/index.php?title=Kibibyte&action=edit&redlink=1)) [Soustelle, Jacques](/w/index.php?title=Jacques_Soustelle&action=edit&redlink=1)(1961). *Daily Life of the Aztecs:On the Eve of the Spanish Conquest*. Patrick O’Brian (Trans.). London: Phoenix Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [1-84212-508-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1-84212-508-7). [OCLC](/wiki/OCLC) [50217224](//www.worldcat.org/oclc/50217224). [Taube, Karl A.](/w/index.php?title=Karl_Taube&action=edit&redlink=1)(1993). *Aztec and Maya Myths*(ấn bản 4). Austin: [University of Texas Press](/w/index.php?title=University_of_Texas_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-292-78130-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-292-78130-X). [OCLC](/wiki/OCLC) [29124568](//www.worldcat.org/oclc/29124568).
- Townsend, Richard F. (2000).
*The Aztecs*(ấn bản 2). London: [Thames & Hudson](/w/index.php?title=Thames_%26_Hudson&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-500-28132-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-500-28132-7). [OCLC](/wiki/OCLC) [43337963](//www.worldcat.org/oclc/43337963).
- Zantwijk,Rudolph van (1985).
*The Aztec Arrangement: The Social History of Pre-Spanish Mexico*. Norman: University of Oklahoma Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-1677-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-1677-3). [OCLC](/wiki/OCLC) [11261299](//www.worldcat.org/oclc/11261299).
-
- Primary sources, available in English
- Berdan, Frances F. and Patricia Reiff Anawalt (1997)
*The Essential*. University of California Press, Berkeley. [Codex Mendoza](/w/index.php?title=Codex_Mendoza&action=edit&redlink=1) [ISBN 0-520-20454-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0520204549). [Cortés, Hernan](/wiki/Hern%C3%A1n_Cort%C3%A9s)(1987) *Letters from Mexico*. New Ed. edition. Translated by [Anthony Pagden](/w/index.php?title=Anthony_Pagden&action=edit&redlink=1). Yale University Press, New Haven. [ISBN 0-300-03724-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0300037244). [Díaz del Castillo, Bernal](/w/index.php?title=Bernal_Diaz_del_Castillo&action=edit&redlink=1)(1963) *The Conquest of New Spain*. Translated by J. M. Cohen. Penguin, New York. [ISBN 0-14-044123-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0140441239).
- Díaz, Gisele and Alan Rogers (1993)
*The*. Dover Publications, New York. [Codex Borgia](/w/index.php?title=Codex_Borgia&action=edit&redlink=1): A Full-Color Restoration of the Ancient Mexican Manuscript [ISBN 0-486-27569-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0486275698). [Durán, Fray Diego](/w/index.php?title=Diego_Dur%C3%A1n&action=edit&redlink=1)(1971) *Book of the Gods and Rites and The Ancient Calendar*. Translated by Fernando Horcasitas and Doris Heyden. University of Oklahoma Press, Norman. ASIN B000M4OVSG. [ISBN 0-8061-1201-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0806112018)(1977 Ed. edition). [Durán, Fray Diego](/w/index.php?title=Diego_Dur%C3%A1n&action=edit&redlink=1)(1994) *The History of the Indies of New Spain*. Translated by Doris Heyden. University of Oklahoma Press, Norman. [ISBN 0-8061-2649-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0806126493).
- Garganigo
*et al.*, (2008) *Huellas de las Literaturas Hispanoamerica*. 3 edition. Prentice Hall, New Jersey. (Note, this source in Spanish). [ISBN 0-13-195846-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0131958461).
- Zorita, Alonso de (1963)
*Life and Labor in Ancient Mexico: The Brief and Summary Relation of the Lords of New Spain*. Translated by Benjamin Keen. Rutgers University Press, New Brunswick. ASIN B000INWUNE. [ISBN 0-8061-2679-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0806126795)(1994 paperback).
-
|
|![]()
[Aztec](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Aztec?uselang=vi)

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


markdown:
# Maschinengewehr 42
|Maschinengewehr 42|
|
|![]()
Súng máy MG-42
[Súng máy đa chức năng](/wiki/S%C3%BAng_m%C3%A1y_%C4%91a_ch%E1%BB%A9c_n%C4%83ng) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/99/Flag_of_German_Reich_%281935%E2%80%931945%29.svg/22px-Flag_of_German_Reich_%281935%E2%80%931945%29.svg.png)
[Đức Quốc Xã](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c_Qu%E1%BB%91c_X%C3%A3) [Thế chiến thứ hai](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai) [MG45/MG42V](/w/index.php?title=MG45&action=edit&redlink=1), [MG1](/w/index.php?title=MG1&action=edit&redlink=1), [MG2](/w/index.php?title=MG2&action=edit&redlink=1), [MG3](/w/index.php?title=MG3&action=edit&redlink=1) [7.92x57mm Mauser](/w/index.php?title=7.92x57mm_Mauser&action=edit&redlink=1) **MG 42** ( *Maschinengewehr 42* – Súng máy kiểu năm 1942) là [súng máy đa năng](/wiki/S%C3%BAng_m%C3%A1y_%C4%91a_ch%E1%BB%A9c_n%C4%83ng) [hạng nhẹ](/wiki/S%C3%BAng_m%C3%A1y_h%E1%BA%A1ng_nh%E1%BA%B9) do [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c_Qu%E1%BB%91c_X%C3%A3) thiết kế và phát triển, được chấp nhận trang bị cho [Lực lượng vũ trang quân đội Đức Quốc Xã](/wiki/Wehrmacht) ( [Wehrmacht](/wiki/Wehrmacht)) năm 1942. Súng bổ sung, và trong một số trường hợp nhất định, thay thế súng máy đa năng [MG 34](/w/index.php?title=Maschinengewehr_34&action=edit&redlink=1) trong tất cả các binh chủng của Lực lượng vũ trang Đức. Mặc dù vậy, cả MG 34 và MG 42 được sản xuất và trang bị cho đến khi chiến tranh kết thúc. [[1]](#cite_note-1)
MG 42 đã được kiểm chứng về độ tin cậy, độ bền, cấu tạo đơn giản và dễ sử dụng, nhưng đáng chú ý nhất là tạo ra tiếng súng gây choáng váng cho đối phương khi bắn chế áp. MG 42 có tốc độ bắn trung bình cao nhất trong các loại súng máy xách tay một nòng, khoảng 1,200 - 1,500 phát / phút, tạo ra tiếng súng đáng sợ. Có các loại súng tự động với tốc độ bắn tương tự, chẳng hạn như súng máy
[Darne](/w/index.php?title=Darne&action=edit&redlink=1) của [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), súng máy [Gebauer](/w/index.php?title=Gebauer&action=edit&redlink=1) của [Hungary](/wiki/Hungary), súng máy [ShKAS](/w/index.php?title=ShKAS&action=edit&redlink=1) của [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) và súng máy [Vickers K](/w/index.php?title=Vickers_K&action=edit&redlink=1) của Anh. Tuy nhiên súng máy MG 42 dùng băng đạn và tính năng thay nòng nhanh, cho phép bắn lâu hơn so với những súng máy này.
Dòng súng máy MG 42 vẫn tiếp tục phát triển sau khi Đức Quốc Xã tan rã, tạo thành cơ sở cho các phiên bản MG1 (MG 42/59), sau này phát triển thành MG1A3, tiếp theo là
[MG 3](/w/index.php?title=MG_3&action=edit&redlink=1). Súng cũng là gốc của các súng máy [MG 51](/wiki/Maschinengewehr_1951) và [SIG MG 710-3](/w/index.php?title=SIG_MG_710-3&action=edit&redlink=1) của [Thụy Sĩ](/wiki/Th%E1%BB%A5y_S%C4%A9), [MG 74](/w/index.php?title=MG_74&action=edit&redlink=1) của Áo, và súng máy hạng nhẹ [Ameli](/w/index.php?title=Ameli&action=edit&redlink=1) của [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha), [M60](/wiki/M60) của [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) và [MAG](/w/index.php?title=MAG&action=edit&redlink=1) của [Bỉ](/wiki/B%E1%BB%89). [MG 3](/w/index.php?title=MG_3&action=edit&redlink=1) được quân đội nhiều nước trang bị trong thời kỳ [Chiến tranh Lạnh](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_L%E1%BA%A1nh) và vẫn còn được sử dụng cho đến ngày nay.
## Mục lục
## Lược sử[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=1)]
### Lược sử phát triển[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=2)]
Trong thập niên 30 của thế kỷ 20, quân đội Đức đã trang bị súng máy
[MG 34](/wiki/MG-34). Súng được coi là súng máy đa năng hiện đại đầu tiên trên thế giới. việc dễ thay nòng, nạp đạn bằng băng dài hoặc hộp tiếp đạn lớn làm MG 34 có thể bắn lâu hơn rất nhiều so với các súng máy hạng nhẹ khác như [Browning M1918](/w/index.php?title=Browning_M1918&action=edit&redlink=1) của Mỹ, [Type 11](/w/index.php?title=Type_11&action=edit&redlink=1) của [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n), [Bren](/wiki/Bren) của [Anh](/wiki/Anh) hay [FM 24/26](/w/index.php?title=FM_24/26&action=edit&redlink=1) của Pháp, trong khi nhẹ hơn nhiều so với các súng máy cộng đồng như [Vickers](/wiki/S%C3%BAng_m%C3%A1y_Vickers) và súng máy [Browning M1917](/wiki/Browning_M1917). Súng khá đa năng. Có thể nạp đạn từ băng dài hoặc hộp tiếp đạn hình trống đường đẩy xoắn (thay đổi nắp buồng đạn cho phù hợp với kiểu nạp đạn bằng hộp tiếp đạn), và bắn trên giá súng hạng nặng hoặc bệ súng máy trên xe thiết giáp. Súng thậm chí đã trở thành hỏa khí phòng thủ chủ yếu cho máy bay chiến đấu của [Không quân Đức](/wiki/Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_%C4%90%E1%BB%A9c) trong phiên bản **MG 81**, và trang bị trên xe tăng làm hỏa khí thứ cấp trong phiên bản MG 34 Panzerlauf. Tuy nhiên, súng cũng có mặt hạn chế của nó, như nhạy cảm với bụi bẩn và giá thành sản xuất tương đối cao. Một trong những nỗ lực cải tiến súng là MG 34S dựa trên thiết kế cơ bản năm 1934.
Để giải quyết vấn đề, một cuộc thi đã được tổ chức để tìm ra loại súng máy thực sự thay thế được MG 34. Ba tập đoàn được yêu cầu gửi mẫu thiết kế:
[Metall und Lackierwarenfabrik Johannes Großfuß AG](/w/index.php?title=Metall_und_Lackierwarenfabrik_Johannes_Gro%C3%9Ffu%C3%9F_AG&action=edit&redlink=1) ở [Döbeln](/wiki/D%C3%B6beln), [Rheinmetall-Borsig](/w/index.php?title=Rheinmetall&action=edit&redlink=1) ở [Sömmerda](/w/index.php?title=S%C3%B6mmerda&action=edit&redlink=1), và [Stübgen](/w/index.php?title=St%C3%BCbgen&action=edit&redlink=1) ở [Erfurt](/wiki/Erfurt). Mẫu thiết kế của Großfuß AG đã chứng minh ưu thế so với các đối thủ, bởi cho đến lúc đó, súng áp dụng cơ cấu lùi ngắn có hãm con lăn độc đáo trong khi hai thiết kế cạnh tranh áp dụng kiểu trích khí. Điều thú vị ở đây là tập đoàn này không có kinh nghiệm về thiết kế chế tạo vũ khí, chỉ chuyên về dập cán các chi tiết thép. [2] Ernst Grunow, một trong những kỹ sư thiết kế hàng đầu của Großfuß AG không hề biết gì về súng máy khi ông được giao nhiệm vụ tham gia dự án, nhưng ông chuyên về công nghệ sản xuất hàng loạt. Grunow tham dự một khóa đào tạo xạ thủ súng máy của quân đội để tự làm quen với các tính chất và đặc điểm của loại vũ khí này, cũng như tìm hiểu chúng từ góc độ binh lính. Ông này sau đó tái thiết kế một hệ thống máy súng do Mauser phát triển lúc đó, kết hợp các tính năng từ những kinh nghiệm khi học xạ thủ súng máy và kinh nghiệm thực chiến của binh sĩ Đức trong giai đoạn đầu [[2]](#cite_note-Willbanks-2) [Thế chiến II](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai). Khẩu súng mới yêu cầu ít máy móc hơn nhiều và chế tạo đơn giản hơn - cần 75 giờ làm việc để hoàn thành trong khi MG 34 cần 150 giờ làm việc (giảm 50%), và chi phí 250 [[2]](#cite_note-Willbanks-2) [RM](/w/index.php?title=RM&action=edit&redlink=1)so với 327 RM của MG 34 (giảm 24%). Các chi tiết của MG 42 được chế tạo từ thép dập, làm cho súng dễ dàng sản xuất hơn nhiều so với các súng máy khác.
Kết quả là mẫu thử nghiệm
**MG 39** vẫn tương tự như MG 34 trước đó về tổng thể, một quyết định cố ý để duy trì sự quen thuộc cho người sử dụng. Chỉ có thay đổi lớn từ quan điểm của xạ thủ là hoàn toàn loại bỏ hộp tiếp đạn, sử dụng băng đạn dài hoặc băng đạn ngắn 50 viên đựng trong hộp đạn hình trống (gắn trên thành hộp khóa nòng), và đơn giản hóa cụm bộ phận ngắm. tất cả những thay đổi này nhằm gia tăng, duy trì, hoặc kết hợp với tốc độ bắn thực rất cao của súng. Mặc dù được làm bằng các bộ phận tương đối rẻ, nguyên mẫu MG 39 đã được chứng minh là có khả năng chống kẹt máy súng tốt hơn MG 34. Sau khi khoảng 1,500 khẩu MG 39 được sản xuất, MG 39/41 được hoàn thiện vào năm 1941 và được mang ra thử nghiệm trong thực chiến.
Súng được chính thức chấp nhận trang bị và được tiến hành sản xuất hàng loạt năm 1942,được đặt tên mới là MG
**42**. Hợp đồng sản xuất do các hãng Großfuß AG, [Mauser-Werke](/w/index.php?title=Mauser&action=edit&redlink=1), [Gustloff-Werke](/w/index.php?title=Gustloff-Werke&action=edit&redlink=1), và những đối tác khác thực hiện. Số lượng sản xuất trong chiến tranh vào khoảng hơn 400,000 khẩu (17,915 khẩu năm 1942, 116,725 năm 1943, 211,806 năm 1944, và 61,877 năm 1945).
## Tham chiến[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=3)]
Một trong những tính năng của đáng chú ý nhất của MG 42 là tốc độ bắn tương đối cao, khoảng 1.200 viên / phút, gấp đôi tốc độ bắn 600 phát / phút của
[súng máy Vickers](/wiki/S%C3%BAng_m%C3%A1y_Vickers) của Anh và Browning M1919 của Mỹ. Vì vậy, sự khác biệt và đáng sợ của súng làm [Quân đội Mỹ](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Hoa_K%E1%BB%B3) phải làm một bộ phim huấn luyện để hỗ trợ binh sĩ đối phó với các chấn thương tâm lý khi đối diện với MG 42 trong thực chiến. Với tốc độ cao đến mức tai người không thể dễ dàng phân biệt âm thanh của từng viên đạn bắn ra, được mô tả giống như "xé vải", súng được lính Mỹ đặt biệt danh là "Cưa máy của Hitler" (" *Hitler's buzzsaw*"), hoặc thông tục hơn là "Phéc-mơ-tuya của Hitler" (" *Hitler's zipper*"). Lính Liên Xô gọi súng là "Máy xé thảm trải sàn". Binh lính Đức gọi súng là " *Hitlersäge*" ("Cưa của Hitler") hoặc "Cưa xương". Súng đôi khi được [Quân đội Anh](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Anh) gọi là " [Quận](/w/index.php?title=Bezirke&action=edit&redlink=1) [Spandau](/w/index.php?title=Spandau&action=edit&redlink=1)" theo địa chỉ nhà sản xuất được dập trên súng (một số khẩu), giống như tên lóng súng máy [MG 08](/w/index.php?title=MG_08&action=edit&redlink=1) của Đức trong [Thế Chiến I](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t). Mặc dù súng có tốc độ bắn cao, Sổ tay Quân đội Đức (1940) nghiêm cấm việc bắn nguyên băng một lần bóp cò và chỉ được duy trì tốc độ bắn thực không quá 300-350 viên / phút để tránh việc nòng nhanh mòn và quá nóng. [[3]](#cite_note-3)
Tốc độ bắn cao được rút ra từ các thực nghiệm với vũ khí trước đó, với kết luận rằng một người lính chỉ có một khoảng thời gian ngắn để ngắm bắn đối phương, buộc phải nhả đạn với tốc độ cao nhất để làm tăng khả năng bắn trúng. Nguyên tắc này cũng được áp dụng cho súng máy Vickers K lắp trên máy bay. Điều bất lợi của việc áp dụng nguyên tắc này là súng tiêu thụ một lượng đạn rất lớn và nòng nhanh chóng trở nên quá nóng, ảnh hưởng tới việc duy trì tốc độ bắn, thậm chí khả năng bắn của súng.
Phương pháp thay nòng MG 42 không phù hợp với phiên bản thứ cấp hoặc đồng trục bố trí trên xe tăng Đức thời kỳ Thế chiến II, ngoại trừ pháo chống tăng tự hành
[Jagdpanzer IV](/wiki/Jagdpanzer_IV). Jagdpanzer IV nguyên bản bố trí hai khẩu MG 42 tiêu chuẩn ở cả hai bên giáp xe trước dành cho pháo thủ chính và trưởng xe, bắn qua khớp cầu có giáp bảo vệ khi không sử dụng (thu súng vào bên trong). Phiên bản Jagdpanzer IV sau này chỉ có một khẩu ở bên trái.
## Phương thức tác chiến[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=4)]
MG 42 nặng 11.6 kg trong vai trò súng máy hạng nhẹ với giá hai chân, nhẹ hơn và dễ mang vác hơn MG 34. Giá hai chân của súng cũng là loại được sử dụng cho MG 34, có thể gắn vào các vị trí phía trước hoặc giữa súng tùy thuộc vào tình hình thực tế. Đối với vai trò súng máy hạng nặng, súng được lắp trên giá súng hạng nặng
*Lafette 42* thiết kế riêng. Tổng trọng lượng của súng và giá súng hạng nặng là 20.5 kg. Nòng súng xẻ khương tuyến bộ đa giác (trên 4 khương tuyến), nhẹ hơn và nhanh nóng hơn nòng MG 34, nhưng có thể được thay thế chỉ trong vài giây đối với xạ thủ có kinh nghiệm.
Tổ tác xạ tối ưu cho một khẩu MG 42 gồm sáu người: Chỉ huy, Số 1 - xạ thủ chính mang súng, Số 2 - mang giá súng và tiếp đạn, và các số 3, 4, và 5 mang đạn, nòng thay thế, dụng cụ đào công sự, và các thành phần khác. Chỉ huy, số 1 và số 2 được trang bị súng ngắn để tự vệ, trong khi 3 người còn lại mang súng trường. Phiên chế này thường được giảm xuống còn 3 người: xạ thủ, tiếp đạn (cũng mang cả nòng thay thế), và chỉ thị mục tiêu. Xạ thủ MG 42 thường là
[hạ sĩ quan](/w/index.php?title=H%E1%BA%A1_s%C4%A9_quan&action=edit&redlink=1) ( [Unteroffizier](/w/index.php?title=Unteroffizier&action=edit&redlink=1)).
Chiến thuật của Mỹ và Anh trong giai đoạn này tập trung quanh lính mang hỏa khí xung lực, với súng máy làm vai trò trợ chiến. Chiến thuật của Đức ngược lại, với súng máy đóng vai trò trung tâm và lính hỏa khí xung lực đóng hỗ trợ. Điều này có nghĩa là cùng một phân cấp đơn vị tương đương, Đức triển khai số lượng súng máy nhiều hơn đáng kể so với
[Quân đồng minh](/wiki/Kh%E1%BB%91i_%C4%90%E1%BB%93ng_Minh_th%E1%BB%9Di_Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai), và rằng Quân đồng minh tấn công một vị trí phòng thủ của Đức hầu như luôn phải đối mặt với hỏa lực của MG42. Tổ tác xạ có thể bắn không ngừng, nòng quá nóng buộc phải được thay thế. Điều này cho phép MG 42 tiêu diệt số lượng đối phương nhiều hơn đáng kể so với các súng máy khác. Cả Mỹ và Anh đều huấn luyện cho binh sĩ ẩn nấp trước hỏa lực của MG 42, và tấn công vị trí đặt súng trong khoảng thời gian rất ngắn khi đối phương thay nòng. Tốc độ bắn cao của MG 42 đôi khi trở thành một gánh nặng, chủ yếu là ở chỗ trong khi súng có thể tạo ra tác dụng tàn phá, nó có thể nhanh chóng tiêu hao toàn bộ cơ số đạn. điều này làm các binh sĩ tác chiến chung quanh MG 42 phải mang thêm đạn cho súng, trở thành nguồn cung đạn dự phòng cho MG 42 khi nguồn cung đạn chủ yếu đã hết.
## Cơ cấu hoạt động, tính năng kỹ chiến thuật[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=5)]
## Các biến thể[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=6)]
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=7)]
|
|![]()
[Maschinengewehr 42](//commons.wikimedia.org/wiki/MG42?uselang=vi)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=8)] **Bishop, Chris (1998),** [^](#cite_ref-1) *The Encyclopedia of Weapons of World War II*, New York: Orbis Publishing Ltd, [ISBN](/wiki/ISBN) [0-7607-1022-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-7607-1022-8)
- ^
**a** **ă** [Willbanks, James:](#cite_ref-Willbanks_2-2) **â** *Machine Guns: An Illustrated History of Their Impact*, page 115. ABC-CLIO, 2004. [^](#cite_ref-3) **Tốc độ bắn lý thuyết**được tính bằng việc tính thời gian súng bắn hết một đơn vị đạn tiêu chuẩn (một băng đạn hoặc một hộp tiếp đạn lắp đủ đạn), sau đó quy đổi thành đơn vị phát / phút. **Tốc độ bắn thực**luôn phải được tính trung bình trong điều kiện thực địa, tốt nhất là thực chiến, súng phải kết hợp với các hỏa khí tiêu chuẩn khác tạo thành một bộ xung hỏa lực, bắn đúng theo chức năng, theo chiến thuật phối hợp tiêu chuẩn. Tốc độ bắn thực có bao gồm cả thời gian thay đạn, thời gian xạ thủ đổi vị trí bắn,... (Giáo trình đào tạo HSQ chỉ huy Bộ binh - QĐNDVN)
## Tài liệu tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=9)]
- Willbanks, James H. (2004).
*Machine Guns: An Illustrated History of Their Impact*. Santa Barbara, California: ABC-CLIO. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-1851094806](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-1851094806).
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maschinengewehr_42&action=edit§ion=10)] [Nazarian`s Gun`s Recognition Guide (FILM) MG 42, proper assault (video clip)](http://www.nazarian.no/wep.asp?id=163&group_id=13&country_id=120&lang=0&p=8) [Modern Firearms and Ammunition: MG-42](http://www.world.guns.ru/machine/mg33-e.htm) [U.S. Report on MG-42 from World War II](http://www.lonesentry.com/manuals/german-infantry-weapons/mg42-machine-gun.html) [MG42 Enthusiasts and semi-auto rebuilders](http://www.mg42.us) [MG 42 bắn thử nghiệm](http://www.youtube.com/watch?v=AwW31u6wYvE&feature=related)
|
|![]()
[Maschinengewehr 42](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:MG_42?uselang=vi)

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

Content-Encoding: gzip

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1068 hit (1), cp1055 frontend miss (0)