text:
Họ Ưng
Họ Ưng (danh pháp khoa học: Accipitridae) là họ lớn nhất trong phạm vi bộ Ưng (Accipitriformes), bao gồm khoảng 253 loài chim săn mồi ban ngày, có kích thước từ nhỏ tới lớn với mỏ cong và khỏe, với hình thái thay đổi tùy theo kiểu thức ăn. Chúng ăn nhiều loại thức ăn động vật, từ côn trùng tới các loài thú có kích thước trung bình, nhiều loài ăn xác chết và chỉ một ít loài ăn hoa quả. Họ Accipitridae có sự phân bố rộng khắp thế giới, được tìm thấy ở gần như mọi châu lục (trừ châu Nam Cực) và nhiều quần đảo trên đại dương. Một số loài là chim di cư.
Nhiều loài chim ăn thịt được nhiều người biết đến như diều hâu, đại bàng, diều mướp, ó, ưng và kền kền Cựu thế giới đều thuộc về họ này. Ó cá thường được đặt trong họ riêng (Pandionidae), cũng như diều ăn rắn (Sagittariidae), còn các loài kền kền Tân thế giới nói chung được xếp trong họ riêng hay thậm chí trong bộ riêng.
Mục lục
Hình thái học[sửa | sửa mã nguồn]
Accipitridae là họ đa dạng với sự thay đổi lớn về hình dáng và kích thước. Chúng có kích thước từ nhỏ như ở diều trân châu (Gampsonyx swainsonii) và ưng nhỏ (Accipiter minullus), cả hai chỉ dài khoảng 23 cm (9 inch) và cân nặng khoảng 85 g (3 oz), cho tới to lớn như đại bàng đầu trọc (Aegypius monachus) dài tới 120 cm (47 inch) và cân nặng tới 14 kg (31 lb). Cho tới thế kỷ 14 thì thậm chí đại bàng đầu trọc còn là nhỏ khi so với đại bàng Haast (Harpagornis moorei) ở New Zealand (nay đã tuyệt chủng), loài dài tới 140 cm (55 inch) và cân nặng tới 15 kg (33 lb)[1]. Khi xét theo tiêu chí trọng lượng cơ thể, Accipitridae là họ chim đa dạng nhất. Phần lớn các loài trong họ thể hiện dị hình giới tính về kích thước, mặc dù là bất thường đối với chim nói chung ở chỗ chim mái to lớn hơn chim trống[2]. Khác biệt về kích thước theo giới tính này thể hiện rõ nét nhất ở các loài tích cực săn bắt chim, chẳng hạn như ở các loài ưng thuộc chi Accipiter, trong đó khác biệt về kích thước trung bình khoảng 25-50%. Ở phần lớn các loài, chẳng hạn như ở các loài săn bắt tạp và các loài chuyên săn bắt động vật gặm nhấm, bò sát, cá và côn trùng thì dị hình giới tính thấp hơn, khác biệt kích thước thường trong khoảng 5-25%. Ở các loài kền kền Cựu thế giới ăn xác chết và các loài diều ăn ốc sên, khác biệt này gần như không tồn tại[3].
Mỏ của các loài chim dạng ưng cong và khỏe (đôi khi rất cong, như ở mỏ của diều mỏ cong (Chondrohierax uncinatus) hay diều ăn sên (Rostrhamus sociabilis)). Ở một số loài có một khía hình chữ V hay "răng" ở hàm trên. Tất cả các loài chim dạng ưng đều có một màng mềm dày thịt che phủ phần gốc hàm trên, gọi là da gốc mỏ, thường là màu vàng. Khối xương cổ chân của các loài khác nhau thì khác biệt, phụ thuộc vào kiểu thức ăn, những loài nào săn bắt chim như các loài bồ cắt thì khối xương này dài và mỏng, trong khi các loài săn bắt các con thú lớn hơn lại có khối xương cổ chân dày hơn và khỏe hơn, còn các loài diều ăn rắn (Circaetinae) lại có các vảy dày để bảo vệ chúng trước các cú mổ của các loài rắn là thức ăn của chúng.
Bộ lông của các loài trong họ Accipitridae có thể là nổi bật nhưng hiếm khi có các màu tươi; phần lớn các loài có sự kết hợp của các màu xám, vàng da bò và nâu[4]. Về tổng thể chúng có xu hướng với màu nhạt hơn ở phần bụng, có lẽ điều này giúp chúng trở thành ít dễ thấy hơn khi từ phía dưới nhìn lên. Ít khi có dị hình giới tính ở bộ lông, và khi điều đó xảy ra thì chim trống có màu sáng hơn hoặc chim mái trông giống như chim nhỡ. Ở nhiều loài thì chim nhỡ có bộ lông rất khác biệt. Một số loài chim dạng ưng giả mạo kiểu màu bộ lông của các loài diều hay đại bàng khác. Chúng có thể là cố gắng để trông giống như những loài ít nguy hiểm hơn, nhằm đánh lừa con mồi, hoặc ngược lại để trông giống như những loài nguy hiểm hơn nhằm làm giảm nguy cơ bị tấn công đám đông từ phía cả bầy các con mồi[5]. Một số loài chim dạng ưng có chòm lông mào để sử dụng trong việc truyền phát tín hiệu, và thậm chí một số loài không có chòm lông mào cũng có thể dựng đứng các lông trên chỏm đầu khi báo nguy hay kích động. Ngược lại, phần lớn các loài kền kền Cựu thế giới lại có đầu trọc không lông; và người ta cho rằng điều này giúp chúng ngăn ngừa bị vấy bẩn bộ lông và giúp điều chỉnh thân nhiệt[6].
Các giác quan của các loài trong họ Accipitridae đã thích nghi với việc săn mồi (hay ăn xác thối), và cụ thể thì thị lực của chúng là tuyệt hảo. Thị lực của một số loài diều và đại bàng có thể cao hơn của người tới 4-8 lần[7][8]. Các mắt lớn với 2 hố thị giác (fovea centralis) cho phép chúng có thị lực hai mắt và một cặp "mắt diều hâu" để phán đoán sự di chuyển và khoảng cách. Ngoài ra chúng còn có các tấm lược (pecten oculi) lớn nhất trong số các loài chim[9]. Nghiên cứu cho thấy thể tích và diện tích bề mặt của tấm lược ở các loài chim săn mồi ban ngày như diều (Milvus spp.) lớn hơn ở các loài ăn thức ăn thực vật (Gallus spp.) hay chim săn mồi ban đêm (Bubo spp.), chứng tỏ hình thái chức năng của tấm lược có liên quan tới kiểu sống của chim và với nhu cầu chức năng, và thêm phần hỗ trợ tiếp theo cho vai trò dinh dưỡng của tấm lược[10]. Mắt của chúng hình ống và không thể di chuyển nhiều trong hốc mắt. Ngoài thị lực tuyệt hảo thì nhiều loài còn có thính giác tuyệt vời, nhưng không giống như ở các loài cú thì thị giác vẫn là thụ quan chủ yếu phục vụ cho việc săn mồi. Thính giác có thể được sử dụng để định vị con mồi đang ẩn nấp trong thảm cây cỏ, nhưng thị giác vẫn được sử dụng để bắt con mồi. Giống như phần lớn các loài chim, các loài họ Accipitridae nói chung có khứu giác kém; ngay cả các loài kền kền Cựu thế giới cũng không sử dụng giác quan này, điều này ngược lại hoàn toàn với các loài kền kền Tân thế giới trong họ Cathartidae.
Thức ăn và kiếm ăn[sửa | sửa mã nguồn]
Họ Accipitridae chủ yếu là các loài chim ăn thịt và phần lớn các loài tích cực săn mồi. Đa phần các loài chim dạng ưng là động vật săn mồi cơ hội, nghĩa là sẽ ăn bất kỳ con mồi nào mà chúng có thể giết được. Tuy nhiên, phần lớn các loài đều có kiểu con mồi ưa thích nhất định, trong đó các loài diều thuộc 2 phân họ Circinae và Buteoninae có xu hướng ăn thịt các loài thú nhỏ như động vật gặm nhấm, còn các loài ưng trong chi Accipiter lại có xu hướng bắt và ăn thịt các loài chim khác. Phần lớn các loài chim dạng ưng cũng bổ sung thêm vào khẩu phần ăn của chúng các loại xác chết chưa thối rữa, nhưng tất nhiên là không loài nào chuyên ăn như thế hơn được các loài kền kền Cựu thế giới. Một vài loài có thể ăn hoa quả theo kiểu cơ hội, và ở một loài (kền kền cọ dầu) thì quả là thành phần chính trong khẩu phần ăn của nó[11], nhưng phần lớn các loài chim dạng ưng nói chung không ăn thức ăn thực vật. Có khoảng 12 loài chỉ ăn côn trùng, và 44 loài khác ăn nhiều côn trùng, còn nhiều loài khác chỉ ăn theo kiểu cơ hội[4]. Khẩu phần ăn của các loài diều ăn ong bao gồm không những chỉ các loài côn trùng sống kiểu bầy đàn như các con ong hay ong bắp cày non, mà còn ăn cả mật và các đõ ong[12]. Diều ốc sên và diều mỏ cong (Chondrohierax uncinatus) là các chuyên gia chuyên ăn ốc sên. "Đại bàng" là một vài loài chim ăn thịt lớn, không nhất thiết phải có quan hệ họ hàng gần, nhưng có xu hướng chỉ bắt các con mồi lớn, bao gồm cả các loài thú có kích thước trung bình và các loài chim lớn. Các loài đại bàng biển trong chi Haliaeetus và đặc biệt là diều cá (chi Ichthyophaga) cùng ó cá (Pandion haliaetus)[13] chủ yếu ăn cá, nhưng thỉnh thoảng cũng ăn cả các loài động vật thủy sinh khác. Các loài diều trong chi Aviceda và các loài ưng trong chi Accipiter có thể săn bắt các loài bò sát trong khi chúng đang bò trên cây còn các loài chim dạng ưng khác thì săn chúng khi đang bò trên mặt đất. Rắn là mục tiêu săn tìm của các loài diều ăn rắn (Circaetus, Spilornis và Dryotriorchis)[4].
Phân loại và phát sinh chủng loài[sửa | sửa mã nguồn]
Các dữ liệu tổ hình nhiễm sắc thể[14][15][16] chỉ ra rằng các loài chim dạng ưng đã phân tích cho tới nay quả thực là một nhóm đơn ngành khác biệt, nhưng việc nhóm này nên coi là một họ trong bộ Cắt (Falconiformes) hay bộ nào khác hoặc bộ của chính nó vẫn là vấn đề của sự ưa thích của mỗi tác giả.
Trước khi có các kết quả phân tích ADN bao hàm toàn diện thì một số tác giả đã từng xếp họ này vào bộ Ưng (Accipitriformes)[17][18][19][20].
Nghiên cứu ADN gần đây chỉ ra rằng các loài cắt không có quan hệ họ hàng gần với các loài chim săn mồi còn lại, thay vì thế chúng có quan hệ họ hàng gần với các loài vẹt (Psittaciformes) và sẻ (Passeriformes)[21][22], trong khi các họ Pandionidae và Sagittariidae là có quan hệ họ hàng gần nhất với họ Accipitridae, và chúng tạo thành một nhánh đơn ngành[21]. Kể từ đó sự tách ra (nhưng không phải là vị trí của cắt cận kề với vẹt và sẻ) đã được các tổ chức có uy tín về điểu học như Ủy ban Phân loại Nam Mỹ (SACC)[23], Ủy ban Phân loại Bắc Mỹ (NACC)[24] trực thuộc Hiệp hội các nhà điểu học châu Mỹ (AOU) và Đại hội Điểu học Quốc tế (IOC)[25] công nhận.
Họ Accipitridae đã từng được các tác giả phân chia ra thành 5–14 phân họ. Phần lớn chia sẻ các đặc trưng hình thái rất giống nhau, nhưng nhiều phân họ chứa các đơn vị phân loại lại rất khác thường. Chúng được đặt vào các vị trí tương ứng của mình phần lớn là do thiếu chứng cứ tốt hơn chứ chẳng phải là vì một điều gì khác. Vì thế điều không ngạc nhiên là các biểu đồ phát sinh chủng loài cho họ Accipitridae đã từng luôn là vấn đề gây tranh cãi.
Như đề cập trên đây, Accipitridae có thể được công nhận nhờ sự sắp xếp kỳ lạ của nhiễm sắc thể của chúng. Bên cạnh đó, hình thái học và các dữ liệu trình tự mtDNA cytochrome b lại vẽ ra một bức tranh lộn xộn về các mối quan hệ liên loài của các loài chim trong phạm vi họ này. Wink và ctv (1996) từng viết rằng điều có thể nói là rằng ó buteo, diều, ưng, đại bàng và kền kền Cựu thế giới như được gán cho tới thời điểm đó trong mọi khả năng có thể đều không tạo thành các nhóm đơn ngành:
Theo các dữ liệu phân tử thì Buteoninae rất có thể là đa hay cận ngành, với các loài đại bàng thật sự, đại bàng biển (Haliaeetinae), và ó buteo dường như đại diện cho các dòng dõi khác biệt. Chúng dường như tạo thành một nhóm với Milvinae, Accipitrinae và Circinae nhưng các mối quan hệ chính xác giữa các dòng dõi này lại không thể phân giải đủ rõ ràng một chút nào với các dữ liệu hiện tại. Perninae và có thể cả Elaninae là các dòng dõi cổ hơn, cũng giống như kền kền Cựu thế giới. Nhóm cuối cùng này cũng có thể là đa hay cận ngành, với một vài sự xếp sai chỗ như kền kền râu và kền kền Ai Cập đứng cách biệt với các loài kền kền cổ trụi "thật sự"[26].
Trật tự phân loại (9 phân họ) và phát sinh chủng loài trình bày trong bài này cố gắng tổng hợp lại các bài báo gần đây của Amaral và ctv. (2006)[27], (2009)[28], Griffiths và ctv. (2007)[29], Haring và ctv. (2007)[30], Helbig và ctv. (2005)[31], Lerner và Mindell (2005)[32], Lerner và ctv. (2008)[33], và Riesling và ctv. (2003)[34]. Một số chi được phục hồi trên cơ sở của các bài báo này. Tất nhiên, vẫn còn một số vấn đề với một vài chi cũng như đối với giới hạn loài.
Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]
- Phân họ Elaninae - Diều: 3 chi, 6 loài.
- Gampsonyx
- Chelictinia (vị trí không chắc chắn)
- Elanus - Diều trắng
- Phân họ Gypaetinae[32] - Diều ăn ong, diều hoa, kền kền không điển hình: 13 chi, 23 loài
- Henicopernis: Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae.
- Polyboroides: Trước đây coi là phân họ Polyboroidinae [32].
- Gypohierax - Kền kền cọ dầu
- Eutriorchis[32]
- Gypaetus - Kền kền râu
- Neophron - Kền kền Ai Cập
- Chondrohierax. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae.
- Leptodon. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae.
- Pernis. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae - Diều ăn ong
- Elanoides: Chuyển từ phân họ Elaninae sang.
- Lophoictinia. Trước đây coi là thuộc phân họ Milvinae.
- Hamirostra. Trước đây coi là thuộc phân họ Milvinae.
- Aviceda. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae - Diều hoa, diều mào.
- Phân họ Gypinae/Aegypiinae - Kền kền Cựu thế giới, ó: 6 chi, 13 loài
- Sarcogyps - Ó tai
- Trigonoceps
- Aegypius - Đại bàng đầu trọc
- Torgos
- Necrosyrtes
- Gyps - Kền kền điển hình
- Phân họ Circaetinae - Diều ăn rắn: 4 chi, 15 loài.
- Spilornis - Diều hoa
- Pithecophaga[32]
- Terathopius
- Circaetus (gồm cả Dryotriorchis) - Diều ngón ngắn
- Phân họ Harpiinae
- Macheiramphus. Chuyển từ phân họ cũ là Perninae sang, trong phân loại của Lerner và Mindell (2005) thì nó được đặt trong phân họ đó với sự nghi vấn[32].
- Harpyopsis
- Harpia
- Morphnus
- Phân họ Aquilinae[32] - Đại bàng, diều.
- Nisaetus (tách ra từ Spizaetus) - Diều châu Á, diều đầu nâu, diều núi
- Spizaetus - Diều Tân thế giới
- Stephanoaetus
- Lophotriorchis. Tách ra từ Hieraaetus - Đại bàng bụng hung
- Polemaetus
- Ictinaetus. Chi Lophaetus là đồng nghĩa muộn của Ictinaetus. Loài duy nhất của chi Lophaetus là đại bàng mào dài (Lophaetus occipitalis), hiện nay có danh pháp Ictinaetus occipitalis - Đại bàng
- Hieraaetus - Đại bàng
- Aquila - Đại bàng
- Phân họ Harpaginae
- Harpagus. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae. Griffiths và ctv. (2007) là những người duy nhất cho tới nay đưa 2 loài của chi này vào phân tích[29]. Họ thấy Harpagus là cơ sở với Accipitrinae + Buteoninae. Tuy nhiên, họ cũng có các chi còn cơ sở hơn như Kaupifalco và Melierax, nhưng Lerner và ctv. (2008) lại đặt chúng trong Accipitrinae)[33].
- Phân họ Buteoninae - Ó buteo, đại bàng biển, diều
- Haliastur. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae - Diều lửa
- Milvus. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae - Diều hâu
- Haliaeetus. Trước đây coi là thuộc phân họ Haliaeetinae - Đại bàng biển
- Ichthyophaga. Trước đây coi là thuộc phân họ Haliaeetinae - Diều cá
- Butastur - Diều xám, diều Ấn Độ.
- Ictinia. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae.
- Busarellus
- Geranospiza
- Rostrhamus. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae.
- Helicolestes (trước đây gộp trong chi Rostrhamus). Trước đây xếp trong phân họ Milvinae.
- Cryptoleucopteryx, tách ra từ Leucopternis. Một loài (Leucopternis plumbeus, nay là Cryptoleucopteryx plumbea).
- Buteogallus
- Heteropsizias, tách ra từ Buteogallus. 1 loài (Buteogallus meridionalis, nay là Heterospizias meridionalis).
- Amadonastur, tách ra từ Leucopternis.
- Urubitinga, tách ra từ Buteogallus. Chi Harpyhaliaetus nay coi là một phần của chi Urubitinga.
- Morphnarchus, tách ra từ Leucopternis.
- Rupornis, tách ra từ Buteo.
- Parabuteo
- Geranoaetus
- Pseudastur, tách ra từ Leucopternis.
- Leucopternis
- Asturina, tách ra từ Buteo.
- Buteo - Ó buteo, diều Nhật Bản.
- Phân họ Accipitrinae - Ưng, bồ cắt và các họ hàng
- Kaupifalco. Chuyển từ phân họ Buteoninae sang.
- Micronisus. Trước đây xếp trong phân họ Melieraxinae
- Urotriorchis
- Melierax. Trước đây xếp trong phân họ Melieraxinae.
- Megatriorchis (vị trí không chắc chắn)
- Erythrotriorchis (vị trí không chắc chắn)
- Circus. Trước đây xếp trong phân họ Circinae - Diều, diều đầu trắng, diều bụng trắng, diều mướp
- Accipiter - Ưng, bồ cắt (các loài ưng nhỏ)
Hóa thạch[sửa | sửa mã nguồn]
Giống như phần lớn các loài chim săn mồi khác, hồ sơ hóa thạch của nhóm này là khá hoàn chỉnh kể từ cuối thế Eocen trở đi (khoảng 35 triệu năm trước (Ma)), với các chi hiện đại được lập hồ sơ khá tốt kể từ đầu thế Oligocen hay khoảng 30 Ma.
- Milvoides (Eocen muộn ở Anh).
- Aquilavus (Eocen muộn/Oligocen sớm - Miocen sớm ở Pháp).
- Palaeocircus (Eocen muộn/Oligocen sớm ở Pháp).
- Palaeastur (tầng hóa thạch Agate, Miocen sớm, ở quận Sioux, Hoa Kỳ).
- Pengana (Miocen sớm ở Riversleigh, Australia).
- Promilio (tầng hóa thạch Agate, Miocen sớm ở quận Sioux, Hoa Kỳ).
- Proictinia (Miocen sớm-muộn/Pliocen sớm, ở trung và đông nam Hoa Kỳ).
- Neophrontops (Miocen sớm/giữa - Pleistocen muộn) - trước đây gộp trong chi Neophron.
- Mioaegypius (tằng hệ Hạ Thảo Loan, Miocen giữa, ở Tứ Hồng, Giang Tô, Trung Quốc)
- Apatosagittarius (Miocen muộn ở Nebraska, Hoa Kỳ).
- Gansugyps (Tằng hệ Liễu Thụ, Miocen muộn ở Lâm Hạ, Cam Túc, Trung Quốc).
- Palaeoborus (Miocen).
- Qiluornis (Miocen ở tằng hệ Sơn Vượng, Sơn Đông, Trung Quốc).
- Thegornis (Miocen ở Argentina).
- Garganoaetus (Pliocen sớm ở bán đảo Gargano, Italia).
- Amplibuteo (Pliocen muộn ở Peru - Pleistocen muộn ở Bắc Mỹ và Cuba) - có thể thuộc về chi còn sinh tồn Harpyhaliaetus.
- Neogyps
- Palaeohierax - bao gồm "Aquila" gervaisii
- Wetmoregyps - trước đây là Morphnus daggetti
Trên thực tế, các loài chim dạng ưng được biết đến từ thời kỳ thuộc Eocen sớm, hay khoảng 50 Ma trở đi, nhưng các di tích sớm này là quá phân mảng hay quá cơ sở để có thể gán chính xác một vị trí trong phát sinh chủng loài. Tương tự, như nói trên đây, các phương pháp phân tử có giá trị hạn chế trong việc xác định các mối quan hệ tiến hóa của các loài chim dạng ưng. Điều có thể xác định với mọi xác suất là nhóm chim này phát sinh từ cả hai bên bờ Đại Tây Dương, khi đó chỉ rộng khoảng 60-80% so với kích thước hiện tại của nó. Ở phía khác, như chứng cứ có từ các hóa thạch như Pengana, khoảng 25 Ma thì các loài chim dạng ưng đã nhanh chóng có được sự phân bố toàn cầu - ban đầu có lẽ còn mở rộng tới cả châu Nam Cực.
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Eocen sớm ở quận Huerfano, Hoa Kỳ): Mẫu vật AMNH FR 7434: Khối xương cổ tay-bàn tay trái của con chim kích thước cỡ như diều ốc sên[35].
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Borgloon, Oligocen sớm ở Hoogbutsel, Bỉ: Khối xương cẳng chân của con chim kích cỡ như ưng mày trắng[36].
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Bathans, Miocen sớm/giữa, ở Otago, New Zealand): Mẫu vật MNZ S42490, S42811: Khối xương chày xa trái và xương trụ cẳng tay phải xa của con chim kích thước cỡ như một con bồ cắt[37].
- Accipitridae gen. et sp. indet.: MPEF-PV-2523 (Puerto Madryn, Miocen muộn, ở Estancia La Pastosa, Argentina)
- "Aquila" danana (lạch Snake, Miocen muộn/Pliocen sớm ở Loup Fork, Hoa Kỳ) - trước đây xếp trong chi Geranoaetus hay Buteo.
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Pliocen sớm/giữa, ở quận Kern, Hoa Kỳ) - Parabuteo?: Xương chày xa khá giống như của diều Harris (Parabuteo unicinctus)[38].
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Pliocen muộn/Pleistocen sớm, ở Ibiza, Địa Trung Hải) - Buteo?[39]
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Ai Cập)
Mẫu vật AMNH FR 2941, xương quạ trái từ Eocen muộn (tằng hệ Irdin Manha ở Chimney Butte (Nội Mông Cổ) ban đầu được đánh giá như là một con chim dạng "ó buteo" cơ sở có kích thước trung bình[40]; nhưng hiện nay được coi là thuộc về chi Eogrus trong bộ Gruiformes[41]. Chi Cruschedula đầu thế Oligocen trước đây được coi là thuộc họ Spheniscidae, tuy nhiên việc xem xét lại mẫu gốc vào năm 1943 cho thấy nó thuộc về họ Accipitridae[42]. Kiểm tra tiếp theo năm 1985 lại đặt nó vào vị trí incertae sedis trong lớp Aves[43]
Phát sinh chủng loài[sửa | sửa mã nguồn]
Cây phát sinh chủng loài dưới đây vẽ theo sự tổng hợp các bài báo đã nêu ở đầu mục này.
Ghi chú[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Brathwaite D. H. (1992): Notes on the weight, flying ability, habitat, and prey of Haast's Eagle (Harpagornis moorei). Notornis 39(4): 239–247.
- ^ Paton P.W.C.; Messina F.J., C.R. Griffin (1994): A Phylogenetic Approach to Reversed Size Dimorphism in Diurnal Raptors. Oikos 71 (3): 492-498
- ^ Ferguson-Lees & David A (chủ biên). Christie, Kim Franklin, David Mead, Philip Burton (minh họa). Tr. 35-39 trong "Raptors of the World", 992 trang. Houghton Mifflin (2001), ISBN 0-618-12762-3.
- ^ a ă â Thiollay J.M. (1994): Family Accipitridae (Hawks and Eagles) trong del Hoyo J.; Elliot A.; Sargatal J. (chủ biên). (1994). Handbook of the Birds of the World, quyển 2: New World Vultures to Guineafowl. Lynx Edicions. ISBN 84-87334-15-6
- ^ Negro J.J. (2008) Two aberrant serpent-eagles may be visual mimics of bird-eating raptors. Ibis 150 (2): 307–314, doi:10.1111/j.1474-919X.2007.00782.x
- ^ Ward J.; McCafferty D.; Houston D.; Ruxton G. (2008). "Why do vultures have bald heads? The role of postural adjustment and bare skin areas in thermoregulation". Journal of Thermal Biology 33 (3): 168-173 doi:10.1016/j.jtherbio.2008.01.002
- ^ Snyder H. 2001. Hawks and Allies. Tr. 212-224 trong C. Elphick, J. Dunning, D. Sibley (chủ biên). The Sibley Guide to Bird Life & Behavior. New York: Alfred A. Knopf, Inc. ISBN 9781400043866
- ^ Hawks and Eagles (Accipitridae). Trang 317-328 trong A.V. Evans, R.W. Garrison, M. Hutchins (chủ biên). Grzimek's Animal Life Encyclopedia, quyển 8. Detroit: Gale Group. ISBN 9780787665715
- ^ Phylum Chordata - Vertebrata: Birds trong http://www.austincc.edu
- ^ S G. Kiama, J. N. Maina, J. Bhattacharjee, K. D. Weyrauch, 2001, Functional morphology of the pecten oculi in the nocturnal spotted eagle owl (Bubo bubo africanus), and the diurnal black kite (Milvus migrans) and domestic fowl (Gallus gallus var. domesticus): a comparative study, Journal of Zoology, 254(4): 521-528, doi:10.1017/S0952836901001029
- ^ Thomson A.L., R. E. Moreau (1957): Feeding habits of the palm-nut vulture Gypoheerax. Ibis, 99 (4):608–613 doi:10.1111/j.1474-919X.1957.tb03053.x
- ^ Shiu Hau-Jie, Ken-ichi Tokita, Emiko Morishita, Emiko Hiraoka, Yinyin Wu, Hiroshi Nakamura và Hiroyoshi Higuchi (2006) "Route and site fidelity of two migratory raptors: Grey-faced Buzzards Butastur indicus and Honey-buzzards Pernis apivorus", Ornithological Science, 5(2):151-156, doi:10.2326/osj.5.151
- ^ Hiện nay xếp trong họ riêng là Pandionidae.
- ^ de Boer L.E.M., 1975: Karyological heterogeneity in the Falconiformes (Aves). Cellular and Molecular Life Sciences 31(10): 1138-1139. doi:10.1007/BF02326755 (Tóm tắt HTML)
- ^ Amaral Karina Felipe, Jorge Wilham, 2003: The chromosomes of the Order Falconiformes: a review. Ararajuba 11(1): 65-73. Toàn văn PDF
- ^ Federico Concetta; Cantarella Catia Daniela; Scavo Cinzia; Saccone Salvatore; Bed'Hom Bertrand; Bernardi Giorgio, 2005: Avian genomes: different karyotypes but a similar distribution of the GC-richest chromosome regions at interphase. Chromosome Research 13(8): 785-793. doi:10.1007/s10577-005-1012-7 (Tóm tắt HTML)
- ^ Voous, K.H. (1973). “List of Recent Holarctic Bird Species. Non-Passerines”. Ibis 115: 612–638. doi:10.1111/j.1474-919X.1973.tb02004.x.
- ^ Cramp, Stanley (1980). Handbook of the Birds of Europe, the Middle East and North Africa: The Birds of the Western Palearctic – Hawks to Bustards. Nhà in Đại học Oxford. tr. 3, 277. ISBN 0-19-857505-X.
- ^ Ferguson-Lees, James; Christie David (2001). Raptors of the World. Nhà in Đại học Princeton. tr. 69. ISBN 0-618-12762-3. Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011.
- ^ Christidis, Les; Boles Walter E. (2008). Systematics and Taxonomy of Australian Birds. CSIRO Publishing. tr. 50–51. ISBN 0-643-06511-3. Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011.. Bao gồm cả nhận xét tổng quan về sự mâu thuẫn trong sách báo gần đây.
- ^ a ă Ericson P. G. P., C. L. Anderson, T. Britton, A. Elzanowski, U. S. Johansson, M. Källersjö, J. I. Ohlson, T. J. Parsons, D. Zuccon, G. Mayr. 2006. Diversifcation of Neoaves: Integration of molecular sequence data and fossils. Biology Letters 2:543–547, doi:10.1098/rsbl.2006.0523.
- ^ Hackett, Shannon J.; Kimball, RT; Reddy, S; Bowie, RC; Braun, EL; Braun, MJ; Chojnowski, JL; Cox, WA và đồng nghiệp (27 tháng 6 năm 2008). “A Phylogenomic Study of Birds Reveals Their Evolutionary History”. Science 320 (5884): 1763–1768. doi:10.1126/science.1157704. PMID 18583609. Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011.
- ^ Remsen J. V. Jr., C. D. Cadena, A. Jaramillo, M. Nores, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, T. S. Schulenberg, F. G. Stiles, D. F. Stotz, K. J. Zimmer. Phiên bản 31-3-2011. A classification of the bird species of South America (đoạn "ACCIPITRIDAE (HAWKS) 3" ghi chú 1). Hiệp hội các nhà điểu học châu Mỹ (AOU). Tra cứu 5-5-2011.
- ^ Chesser, R. Terry; Banks, Richard C.; Barker, F. Keith; Cicero, Carla; Dunn, Jon L.; Kratter, Andrew W.; Lovette, Irby J.; Rasmussen, Pamela C. và đồng nghiệp (2010). “Fifty-First Supplement to the American Ornithologists' Union Check-list of North American Birds”. The Auk 127 (3): 726–744. doi:10.1525/auk.2010.127.3.726.
- ^ Gill, F.; D. Donsker. “IOC World Bird List (version 2.8)”. Worldbirdnames.org. Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011.
- ^ Wink M.; Heidrich P.; Fentzloff C., 1996: A mtDNA phylogeny of sea eagles (Haliaeetus) based on nucleotide sequences of the cytochrome b gene. Biochemical Systematics and Ecology 24: 783-791. doi:10.1016/S0305-1978(96)00049-X Toàn văn PDF
- ^ Amaral F. R., Miller M. J., Silveira L. F., Bermingham E., Wajntal A., 2006. Polyphyly of the hawk genera Leucopternis and Buteogallus (Aves, Accipitridae): multiple habitat shifts during the Neotropical buteonine diversification. BMC Evol. Biol., 6:10, doi:10.1186/1471-2148-6-10
- ^ Amaral F. R., Sheldon F. H., Gamauf A., Haring E., Riesing M., Silveira L. F., Wajntal A., 2009. Patterns and processes of diversification in a widespread and ecologically diverse avian group, the buteonine hawks (Aves, Accipitridae). Mol. Phylogenet. Evol., 53(3):703-715.
- ^ a ă Carole S. Griffiths, George F. Barrowclough, Jeff G. Groth, Lisa A. Mertz, 2007, Phylogeny, diversity, and classification of the Accipitridae based on DNA sequences of the RAG-1 exon. Avian Biology, 38(5):587-602, doi:10.1111/j.2007.0908-8857.03971.x
- ^ E. Haring, K. Kvaløy, J.-O. Gjershaug, N. Røv, A. Gamauf, 2007, Convergent evolution and paraphyly of the hawk-eagles of the genus Spizaetus (Aves, Accipitridae) – phylogenetic analyses based on mitochondrial markers, J. Zool. Syst. Evol. Res., 45(4): 353–365. doi:10.1111/j.1439-0469.2007.00410.x
- ^ Helbig A. J., A. Kocum, I. Seibold, M. J. Braun. 2005. A multi-gene phylogeny of aquiline eagles (Aves: Accipitriformes) reveals extensive paraphyly at the genus level. Mol. Phylogenet. Evol., 35:147-164, doi:10.1016/j.ympev.2004.10.003
- ^ a ă â b c d đ Lerner H. R. L., D. P. Mindell., 2005. Phylogeny of eagles, Old World vultures, and other Accipitridae based on nuclear and mitochondrial DNA. Mol. Phylogenet. Evol., 37: 327-346, doi:10.1016/j.ympev.2005.04.010
- ^ a ă Lerner H. R. L., M. C. Klaver, D. P. Mindell. 2008. Molecular phylogenetics of Buteoninae birds of prey (Aves: Accipitridae). The Auk, 125(2):304-315, doi:10.1525/auk.2008.06161
- ^ Riesing M. J., Kruckenhauser L., Gamauf A., Haring E., 2003, Molecular phylogeny of the genus Buteo (Aves: Accipitridae) based on mitochondrial marker sequences, Mol. Phylogenet. Evol., 27(2):328-342
- ^ Cracraft Joel (1969): Notes on fossil hawks (Accipitridae). Auk 86(2): 353-354. Toàn văn PDF
- ^ Smith Richard (2003): Les vertébrés terrestres de l'Oligocène inférieur de Belgique (Formation de Borgloon, MP 21): inventaire et interprétation des données actuelles. [Động vật có xương sống trên cạn đầu thế Oligocen tại Bỉ (tằng hệ Borgloon, MP 21): danh lục và diễn giải các dữ liệu gần đây] Coloquios de Paleontología E1: 647-657. [tiếng Pháp với tóm tắt tiếng Anh] Toàn văn PDF
- ^ Worthy Trevor H.; Tennyson A.J.D.; Jones C.; McNamara J.A.; Douglas B.J. (2007): Miocene waterfowl and other birds from central Otago, New Zealand. J. Syst. Palaeontol. 5(1): 1-39. doi:10.1017/S1477201906001957 (tóm tắt HTML)
- ^ Miller Loye H. (1931): Bird Remains from the Kern River Pliocene of California. Condor 33(2): 70–72. Toàn văn PDF
- ^ Alcover Josep Antoni (1989): Les Aus fòssils de la Cova de Ca Na Reia ["Chim hóa thạch ở hang Ca Na Reia"]. Endins 14-15: 95-100. [tiếng Catalan với tóm tắt tiếng Anh]
- ^ Wetmore Alexander (1934): Fossil birds from Mongolia and China. American Museum Novitates 711: 1-16. PDF fulltext
- ^ Bảo tàng Lịch sử tự nhiên Mỹ (AMNH) (2007): Thông tin loài AMNH FR 2941. Tra cứu 6-5-2011.
- ^ Simpson G. G. (1946). “Fossil penguins”. Bulletin of the American Museum of Natural History 81.
- ^ Olson, S.L. (1985). “Faunal Turnover in South American Fossil Avifaunas: The Insufficiencies of the Fossil Record”. Evolution 39 (5): 1174–1177.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Video về Accipitridae trên Internet Bird Collection
- xeno-canto.org: Âm thanh của Accipitridae. Tra cứu 6-5-2011.

markdown:
# Họ Ưng
|Họ Ưng|
|Thời điểm hóa thạch:
|![ Spizaetus-ornatus-001.jpg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Spizaetus-ornatus-001.jpg/272px-Spizaetus-ornatus-001.jpg)
![ Spizaetus-ornatus-001.jpg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Spizaetus-ornatus-001.jpg/272px-Spizaetus-ornatus-001.jpg)
[Spizaetus ornatus](/wiki/Spizaetus_ornatus) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Accipitriformes](/wiki/B%E1%BB%99_%C6%AFng) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) **Accipitridae** [Vigors](/wiki/Nicholas_Aylward_Vigors), 1824 **Họ Ưng** ( [danh pháp khoa học](/wiki/Danh_ph%C3%A1p): *) là họ lớn nhất trong phạm vi Accipitridae* [bộ Ưng](/wiki/B%E1%BB%99_%C6%AFng)(Accipitriformes), bao gồm khoảng 253 loài chim săn mồi ban ngày, có kích thước từ nhỏ tới lớn với mỏ cong và khỏe, với hình thái thay đổi tùy theo kiểu thức ăn. Chúng ăn nhiều loại thức ăn động vật, từ [côn trùng](/wiki/C%C3%B4n_tr%C3%B9ng)tới các loài thú có kích thước trung bình, nhiều loài ăn xác chết và chỉ một ít loài ăn hoa quả. Họ Accipitridae có sự phân bố rộng khắp thế giới, được tìm thấy ở gần như mọi châu lục (trừ [châu Nam Cực](/wiki/Ch%C3%A2u_Nam_C%E1%BB%B1c)) và nhiều quần đảo trên đại dương. Một số loài là chim di cư.
Nhiều loài chim ăn thịt được nhiều người biết đến như diều hâu,
[đại bàng](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng), diều mướp, ó, ưng và kền kền Cựu thế giới đều thuộc về họ này. [Ó cá](/wiki/%C3%93_c%C3%A1) thường được đặt trong họ riêng (Pandionidae), cũng như [diều ăn rắn](/wiki/Di%E1%BB%81u_%C4%83n_r%E1%BA%AFn) (Sagittariidae), còn các loài kền kền Tân thế giới nói chung được xếp trong họ riêng hay thậm chí trong bộ riêng.
## Mục lục
## Hình thái học[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=1)]
Accipitridae là họ đa dạng với sự thay đổi lớn về hình dáng và kích thước. Chúng có kích thước từ nhỏ như ở
[diều trân châu](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_tr%C3%A2n_ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) ( *Gampsonyx swainsonii*) và [ưng nhỏ](/w/index.php?title=%C6%AFng_nh%E1%BB%8F&action=edit&redlink=1) ( *Accipiter minullus*), cả hai chỉ dài khoảng 23 cm (9 inch) và cân nặng khoảng 85 g (3 oz), cho tới to lớn như [đại bàng đầu trọc](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%A7u_tr%E1%BB%8Dc) ( *Aegypius monachus*) dài tới 120 cm (47 inch) và cân nặng tới 14 kg (31 lb). Cho tới thế kỷ 14 thì thậm chí đại bàng đầu trọc còn là nhỏ khi so với [đại bàng Haast](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_Haast) ( *Harpagornis moorei*) ở New Zealand (nay đã tuyệt chủng), loài dài tới 140 cm (55 inch) và cân nặng tới 15 kg (33 lb) . Khi xét theo tiêu chí trọng lượng cơ thể, Accipitridae là họ chim đa dạng nhất. Phần lớn các loài trong họ thể hiện [1] [dị hình giới tính](/w/index.php?title=D%E1%BB%8B_h%C3%ACnh_gi%E1%BB%9Bi_t%C3%ADnh&action=edit&redlink=1)về kích thước, mặc dù là bất thường đối với chim nói chung ở chỗ chim mái to lớn hơn chim trống . Khác biệt về kích thước theo giới tính này thể hiện rõ nét nhất ở các loài tích cực săn bắt chim, chẳng hạn như ở các loài ưng thuộc chi [[2]](#cite_note-Paton-2) *, trong đó khác biệt về kích thước trung bình khoảng 25-50%. Ở phần lớn các loài, chẳng hạn như ở các loài săn bắt tạp và các loài chuyên săn bắt* [Accipiter](/wiki/Accipiter) [động vật gặm nhấm](/wiki/B%E1%BB%99_G%E1%BA%B7m_nh%E1%BA%A5m), [bò sát](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_b%C3%B2_s%C3%A1t), [cá](/wiki/C%C3%A1)và [côn trùng](/wiki/C%C3%B4n_tr%C3%B9ng)thì dị hình giới tính thấp hơn, khác biệt kích thước thường trong khoảng 5-25%. Ở các loài kền kền Cựu thế giới ăn xác chết và các loài diều ăn ốc sên, khác biệt này gần như không tồn tại . [[3]](#cite_note-3)
Mỏ của các loài chim dạng ưng cong và khỏe (đôi khi rất cong, như ở mỏ của
[diều mỏ cong](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_m%E1%BB%8F_cong&action=edit&redlink=1) ( *Chondrohierax uncinatus*) hay [diều ăn sên](/wiki/Di%E1%BB%81u_%C4%83n_s%C3%AAn) ( *Rostrhamus sociabilis*)). Ở một số loài có một khía hình chữ V hay "răng" ở hàm trên. Tất cả các loài chim dạng ưng đều có một màng mềm dày thịt che phủ phần gốc hàm trên, gọi là da gốc mỏ, thường là màu vàng. [Khối xương cổ chân](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%91i_x%C6%B0%C6%A1ng_c%E1%BB%95_ch%C3%A2n&action=edit&redlink=1) của các loài khác nhau thì khác biệt, phụ thuộc vào kiểu thức ăn, những loài nào săn bắt chim như các loài bồ cắt thì khối xương này dài và mỏng, trong khi các loài săn bắt các con thú lớn hơn lại có khối xương cổ chân dày hơn và khỏe hơn, còn các loài diều ăn rắn ( [Circaetinae](/wiki/Circaetinae)) lại có các vảy dày để bảo vệ chúng trước các cú mổ của các loài rắn là thức ăn của chúng.
Bộ lông của các loài trong họ Accipitridae có thể là nổi bật nhưng hiếm khi có các màu tươi; phần lớn các loài có sự kết hợp của các màu xám, vàng da bò và nâu
. Về tổng thể chúng có xu hướng với màu nhạt hơn ở phần bụng, có lẽ điều này giúp chúng trở thành ít dễ thấy hơn khi từ phía dưới nhìn lên. Ít khi có dị hình giới tính ở bộ lông, và khi điều đó xảy ra thì chim trống có màu sáng hơn hoặc chim mái trông giống như chim nhỡ. Ở nhiều loài thì chim nhỡ có bộ lông rất khác biệt. Một số loài chim dạng ưng giả mạo kiểu màu bộ lông của các loài diều hay đại bàng khác. Chúng có thể là cố gắng để trông giống như những loài ít nguy hiểm hơn, nhằm đánh lừa con mồi, hoặc ngược lại để trông giống như những loài nguy hiểm hơn nhằm làm giảm nguy cơ bị tấn công đám đông từ phía cả bầy các con mồi [4] . Một số loài chim dạng ưng có chòm lông mào để sử dụng trong việc truyền phát tín hiệu, và thậm chí một số loài không có chòm lông mào cũng có thể dựng đứng các lông trên chỏm đầu khi báo nguy hay kích động. Ngược lại, phần lớn các loài kền kền Cựu thế giới lại có đầu trọc không lông; và người ta cho rằng điều này giúp chúng ngăn ngừa bị vấy bẩn bộ lông và giúp điều chỉnh thân nhiệt [[5]](#cite_note-Negro2008-5) . [[6]](#cite_note-Ward2008-6)
Các giác quan của các loài trong họ Accipitridae đã thích nghi với việc săn mồi (hay ăn xác thối), và cụ thể thì thị lực của chúng là tuyệt hảo. Thị lực của một số loài diều và đại bàng có thể cao hơn của người tới 4-8 lần
[[7]](#cite_note-7) . Các mắt lớn với 2 [8] [hố thị giác](/w/index.php?title=H%E1%BB%91_th%E1%BB%8B_gi%C3%A1c&action=edit&redlink=1)( *fovea centralis*) cho phép chúng có thị lực hai mắt và một cặp "mắt diều hâu" để phán đoán sự di chuyển và khoảng cách. Ngoài ra chúng còn có các [tấm lược](/w/index.php?title=T%E1%BA%A5m_l%C6%B0%E1%BB%A3c&action=edit&redlink=1)( *pecten oculi*) lớn nhất trong số các loài chim . Nghiên cứu cho thấy thể tích và diện tích bề mặt của tấm lược ở các loài chim săn mồi ban ngày như diều ( [[9]](#cite_note-9) *spp.) lớn hơn ở các loài ăn thức ăn thực vật (* [Milvus](/wiki/Milvus) *spp.) hay chim săn mồi ban đêm (* [Gallus](/wiki/G%C3%A0_r%E1%BB%ABng) *spp.), chứng tỏ hình thái chức năng của tấm lược có liên quan tới kiểu sống của chim và với nhu cầu chức năng, và thêm phần hỗ trợ tiếp theo cho vai trò dinh dưỡng của tấm lược* [Bubo](/wiki/Bubo) . Mắt của chúng hình ống và không thể di chuyển nhiều trong hốc mắt. Ngoài thị lực tuyệt hảo thì nhiều loài còn có thính giác tuyệt vời, nhưng không giống như ở các loài [[10]](#cite_note-10) [cú](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%BA)thì thị giác vẫn là thụ quan chủ yếu phục vụ cho việc săn mồi. Thính giác có thể được sử dụng để định vị con mồi đang ẩn nấp trong thảm cây cỏ, nhưng thị giác vẫn được sử dụng để bắt con mồi. Giống như phần lớn các loài chim, các loài họ Accipitridae nói chung có khứu giác kém; ngay cả các loài kền kền Cựu thế giới cũng không sử dụng giác quan này, điều này ngược lại hoàn toàn với các loài kền kền Tân thế giới trong họ [Cathartidae](/wiki/H%E1%BB%8D_K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_T%C3%A2n_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi).
## Thức ăn và kiếm ăn[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=2)] ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/82/Palmnutvulture.jpg/190px-Palmnutvulture.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/82/Palmnutvulture.jpg/190px-Palmnutvulture.jpg)
[Kền kền cọ dầu](/wiki/K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_c%E1%BB%8D_d%E1%BA%A7u)( *Gypohierax angolensis*) là loài chim ăn quả, bất thường đối với các loài chim dạng ưng, nhưng cũng ăn cả cá, cụ thể là cá chết.
Họ Accipitridae chủ yếu là các loài chim ăn thịt và phần lớn các loài tích cực săn mồi. Đa phần các loài chim dạng ưng là động vật săn mồi cơ hội, nghĩa là sẽ ăn bất kỳ con mồi nào mà chúng có thể giết được. Tuy nhiên, phần lớn các loài đều có kiểu con mồi ưa thích nhất định, trong đó các loài diều thuộc 2 phân họ
[Circinae](/w/index.php?title=Circinae&action=edit&redlink=1) và [Buteoninae](/wiki/Buteoninae) có xu hướng ăn thịt các loài [thú](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA) nhỏ như [động vật gặm nhấm](/wiki/B%E1%BB%99_G%E1%BA%B7m_nh%E1%BA%A5m), còn các loài ưng trong chi * lại có xu hướng bắt và ăn thịt các loài chim khác. Phần lớn các loài chim dạng ưng cũng bổ sung thêm vào khẩu phần ăn của chúng các loại xác chết chưa thối rữa, nhưng tất nhiên là không loài nào chuyên ăn như thế hơn được các loài kền kền Cựu thế giới. Một vài loài có thể ăn hoa quả theo kiểu cơ hội, và ở một loài ( Accipiter* [kền kền cọ dầu](/wiki/K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_c%E1%BB%8D_d%E1%BA%A7u)) thì quả là thành phần chính trong khẩu phần ăn của nó , nhưng phần lớn các loài chim dạng ưng nói chung không ăn thức ăn thực vật. Có khoảng 12 loài chỉ ăn côn trùng, và 44 loài khác ăn nhiều côn trùng, còn nhiều loài khác chỉ ăn theo kiểu cơ hội [[11]](#cite_note-Thomson1957-11) . Khẩu phần ăn của các loài diều ăn ong bao gồm không những chỉ các loài côn trùng sống kiểu bầy đàn như các con ong hay ong bắp cày non, mà còn ăn cả mật và các đõ ong [[4]](#cite_note-Thiollay-4) . [[12]](#cite_note-SHIU-12) [Diều ốc sên](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_%E1%BB%91c_s%C3%AAn&action=edit&redlink=1)và [diều mỏ cong](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_m%E1%BB%8F_cong&action=edit&redlink=1)( *Chondrohierax uncinatus*) là các chuyên gia chuyên ăn [ốc sên](/wiki/%E1%BB%90c_s%C3%AAn). " [Đại bàng](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng)" là một vài loài chim ăn thịt lớn, không nhất thiết phải có quan hệ họ hàng gần, nhưng có xu hướng chỉ bắt các con mồi lớn, bao gồm cả các loài thú có kích thước trung bình và các loài chim lớn. Các loài đại bàng biển trong chi *và đặc biệt là diều cá (chi* [Haliaeetus](/wiki/Haliaeetus) *) cùng* [Ichthyophaga](/wiki/Ichthyophaga) [ó cá](/wiki/%C3%93_c%C3%A1)( *Pandion haliaetus*) chủ yếu ăn [[13]](#cite_note-13) [cá](/wiki/C%C3%A1), nhưng thỉnh thoảng cũng ăn cả các loài động vật thủy sinh khác. Các loài diều trong chi *và các loài ưng trong chi* [Aviceda](/wiki/Aviceda) *có thể săn bắt các loài bò sát trong khi chúng đang bò trên cây còn các loài chim dạng ưng khác thì săn chúng khi đang bò trên mặt đất. Rắn là mục tiêu săn tìm của các loài diều ăn rắn (* [Accipiter](/wiki/Accipiter) *,* [Circaetus](/wiki/Circaetus) *và* [Spilornis](/wiki/Spilornis) *)* [Dryotriorchis](/wiki/Dryotriorchis) . [[4]](#cite_note-Thiollay-4)
## Phân loại và phát sinh chủng loài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=3)]
Các dữ liệu
[tổ hình nhiễm sắc thể](/w/index.php?title=T%E1%BB%95_h%C3%ACnh_nhi%E1%BB%85m_s%E1%BA%AFc_th%E1%BB%83&action=edit&redlink=1) [[14]](#cite_note-deBoer1975-14) [[15]](#cite_note-AmaralJorge2003-15) chỉ ra rằng các loài chim dạng ưng đã phân tích cho tới nay quả thực là một nhóm [16] [đơn ngành](/wiki/%C4%90%C6%A1n_ng%C3%A0nh)khác biệt, nhưng việc nhóm này nên coi là một họ trong [bộ Cắt](/wiki/B%E1%BB%99_C%E1%BA%AFt)(Falconiformes) hay bộ nào khác hoặc bộ của chính nó vẫn là vấn đề của sự ưa thích của mỗi tác giả.
Trước khi có các kết quả phân tích
[ADN](/wiki/ADN) bao hàm toàn diện thì một số tác giả đã từng xếp họ này vào [bộ Ưng](/wiki/B%E1%BB%99_%C6%AFng) (Accipitriformes) [[17]](#cite_note-17) [[18]](#cite_note-18) [[19]](#cite_note-19) . [20]
Nghiên cứu
[ADN](/wiki/ADN) gần đây chỉ ra rằng các loài cắt không có quan hệ họ hàng gần với các loài chim săn mồi còn lại, thay vì thế chúng có quan hệ họ hàng gần với các loài [vẹt](/wiki/B%E1%BB%99_V%E1%BA%B9t) (Psittaciformes) và [sẻ](/wiki/B%E1%BB%99_S%E1%BA%BB) (Passeriformes) [[21]](#cite_note-Ericson2006-21) , trong khi các họ [22] [Pandionidae](/wiki/%C3%93_c%C3%A1)và [Sagittariidae](/wiki/Di%E1%BB%81u_%C4%83n_r%E1%BA%AFn)là có quan hệ họ hàng gần nhất với họ Accipitridae, và chúng tạo thành một nhánh đơn ngành . Kể từ đó sự tách ra (nhưng không phải là vị trí của cắt cận kề với vẹt và sẻ) đã được các tổ chức có uy tín về điểu học như Ủy ban Phân loại Nam Mỹ (SACC) [[21]](#cite_note-Ericson2006-21) , Ủy ban Phân loại Bắc Mỹ (NACC) [[23]](#cite_note-SACC-23) trực thuộc [[24]](#cite_note-NACC-24) [Hiệp hội các nhà điểu học châu Mỹ](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_c%C3%A1c_nh%C3%A0_%C4%91i%E1%BB%83u_h%E1%BB%8Dc_ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1)(AOU) và Đại hội Điểu học Quốc tế (IOC) công nhận. [[25]](#cite_note-IOC-25)
Họ Accipitridae đã từng được các tác giả phân chia ra thành 5–14 phân họ. Phần lớn chia sẻ các đặc trưng hình thái rất giống nhau, nhưng nhiều phân họ chứa các đơn vị phân loại lại rất khác thường. Chúng được đặt vào các vị trí tương ứng của mình phần lớn là do thiếu chứng cứ tốt hơn chứ chẳng phải là vì một điều gì khác. Vì thế điều không ngạc nhiên là các biểu đồ phát sinh chủng loài cho họ Accipitridae đã từng luôn là vấn đề gây tranh cãi.
Như đề cập trên đây, Accipitridae có thể được công nhận nhờ sự sắp xếp kỳ lạ của
[nhiễm sắc thể](/wiki/Nhi%E1%BB%85m_s%E1%BA%AFc_th%E1%BB%83) của chúng. Bên cạnh đó, hình thái học và các dữ liệu [trình tự](/wiki/Tr%C3%ACnh_t%E1%BB%B1_ADN) [mtDNA](/w/index.php?title=MtDNA&action=edit&redlink=1) [cytochrome b](/w/index.php?title=Cytochrome_b&action=edit&redlink=1) lại vẽ ra một bức tranh lộn xộn về các mối quan hệ liên loài của các loài chim trong phạm vi họ này. Wink và ctv (1996) từng viết rằng điều có thể nói là rằng ó buteo, diều, ưng, đại bàng và kền kền Cựu thế giới như được gán cho tới thời điểm đó trong mọi khả năng có thể đều không tạo thành các nhóm [đơn ngành](/wiki/%C4%90%C6%A1n_ng%C3%A0nh):
Theo các dữ liệu phân tử thì Buteoninae rất có thể là
[đa](/wiki/%C4%90a_ng%C3%A0nh) hay [cận ngành](/wiki/C%E1%BA%ADn_ng%C3%A0nh), với các loài đại bàng thật sự, đại bàng biển ( [Haliaeetinae](/w/index.php?title=Haliaeetinae&action=edit&redlink=1)), và ó buteo dường như đại diện cho các dòng dõi khác biệt. Chúng dường như tạo thành một nhóm với [Milvinae](/w/index.php?title=Milvinae&action=edit&redlink=1), [Accipitrinae](/wiki/Di%E1%BB%81u_h%C3%A2u) và [Circinae](/w/index.php?title=Circinae&action=edit&redlink=1) nhưng các mối quan hệ chính xác giữa các dòng dõi này lại không thể phân giải đủ rõ ràng một chút nào với các dữ liệu hiện tại. [Perninae](/w/index.php?title=Perninae&action=edit&redlink=1) và có thể cả [Elaninae](/w/index.php?title=Elaninae&action=edit&redlink=1) là các dòng dõi cổ hơn, cũng giống như kền kền Cựu thế giới. Nhóm cuối cùng này cũng có thể là đa hay cận ngành, với một vài sự xếp sai chỗ như [kền kền râu](/wiki/Gypaetus_barbatus) và [kền kền Ai Cập](/wiki/K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_Ai_C%E1%BA%ADp) đứng cách biệt với các loài kền kền cổ trụi "thật sự" . [26]
Trật tự phân loại (9 phân họ) và phát sinh chủng loài trình bày trong bài này cố gắng tổng hợp lại các bài báo gần đây của Amaral và ctv. (2006)
, (2009) [27] , Griffiths và ctv. (2007) [[28]](#cite_note-Amaral2009-28) , Haring và ctv. (2007) [[29]](#cite_note-Griffiths2007-29) , Helbig và ctv. (2005) [[30]](#cite_note-Haring2007-30) , Lerner và Mindell (2005) [[31]](#cite_note-Helbig2005-31) , Lerner và ctv. (2008) [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) , và Riesling và ctv. (2003) [[33]](#cite_note-Lerner2008-33) . Một số chi được phục hồi trên cơ sở của các bài báo này. Tất nhiên, vẫn còn một số vấn đề với một vài chi cũng như đối với giới hạn loài. [[34]](#cite_note-Riesing2003-34)
### Phân loại[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=4)]
- Phân họ
[Elaninae](/w/index.php?title=Elaninae&action=edit&redlink=1)- Diều: 3 chi, 6 loài. [Gampsonyx](/wiki/Gampsonyx) *(vị trí không chắc chắn)* [Chelictinia](/wiki/Chelictinia) *- Diều trắng* [Elanus](/wiki/Elanus)
-
- Phân họ
[Gypaetinae](/w/index.php?title=Gypaetinae&action=edit&redlink=1) - Diều ăn ong, diều hoa, kền kền không điển hình: 13 chi, 23 loài [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) *: Trước đây coi là thuộc phân họ* [Henicopernis](/wiki/Henicopernis) [Perninae](/w/index.php?title=Perninae&action=edit&redlink=1). *: Trước đây coi là phân họ* [Polyboroides](/wiki/Polyboroides) [Polyboroidinae](/w/index.php?title=Polyboroidinae&action=edit&redlink=1) . [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) *- Kền kền cọ dầu* [Gypohierax](/wiki/K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_c%E1%BB%8D_d%E1%BA%A7u) [Eutriorchis](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_%C4%83n_r%E1%BA%AFn_Madagascar&action=edit&redlink=1) [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) *- Kền kền râu* [Gypaetus](/w/index.php?title=K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_r%C3%A2u&action=edit&redlink=1) *- Kền kền Ai Cập* [Neophron](/wiki/K%E1%BB%81n_k%E1%BB%81n_Ai_C%E1%BA%ADp) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae.* [Chondrohierax](/wiki/Chondrohierax) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae.* [Leptodon](/wiki/Leptodon) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae - Diều ăn ong* [Pernis](/w/index.php?title=Pernis_(chi)&action=edit&redlink=1) *: Chuyển từ phân họ Elaninae sang.* [Elanoides](/wiki/Elanoides) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Milvinae.* [Lophoictinia](/wiki/Lophoictinia) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Milvinae.* [Hamirostra](/wiki/Hamirostra) *. Trước đây coi là thuộc phân họ Perninae - Diều hoa, diều mào.* [Aviceda](/wiki/Aviceda)
-
- Phân họ
[Gypinae](/w/index.php?title=Gypinae&action=edit&redlink=1)/Aegypiinae - Kền kền Cựu thế giới, ó: 6 chi, 13 loài *- Ó tai* [Sarcogyps](/wiki/Sarcogyps) [Trigonoceps](/wiki/Trigonoceps) *- Đại bàng đầu trọc* [Aegypius](/wiki/Aegypius) [Torgos](/wiki/Torgos) [Necrosyrtes](/wiki/Necrosyrtes) *- Kền kền điển hình* [Gyps](/wiki/Gyps)
-
- Phân họ
[Circaetinae](/wiki/Circaetinae)- Diều ăn rắn: 4 chi, 15 loài. *- Diều hoa* [Spilornis](/wiki/Spilornis) [Pithecophaga](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_Philippines) [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) [Terathopius](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_Bateleur) *(gồm cả* [Circaetus](/wiki/Circaetus) *Dryotriorchis*) - Diều ngón ngắn
-
- Phân họ
[Harpiinae](/w/index.php?title=Harpiinae&action=edit&redlink=1) *. Chuyển từ phân họ cũ là Perninae sang, trong phân loại của Lerner và Mindell (2005) thì nó được đặt trong phân họ đó với sự nghi vấn* [Macheiramphus](/wiki/Macheiramphus) . [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) [Harpyopsis](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_New_Guinea) [Harpia](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_Harpy) [Morphnus](/wiki/Morphnus_guianensis)
-
- Phân họ
[Aquilinae](/w/index.php?title=Aquilinae&action=edit&redlink=1) - Đại bàng, diều. [[32]](#cite_note-Lerner2005-32) *(tách ra từ* [Nisaetus](/wiki/Nisaetus) *Spizaetus*) - Diều châu Á, diều đầu nâu, diều núi *- Diều Tân thế giới* [Spizaetus](/wiki/Spizaetus) [Stephanoaetus](/wiki/Stephanoaetus) *. Tách ra từ* [Lophotriorchis](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_%C6%B0ng_b%E1%BB%A5ng_%C4%91%E1%BB%8F) *Hieraaetus*- Đại bàng bụng hung [Polemaetus](/wiki/Polemaetus) *. Chi* [Ictinaetus](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_%C4%91en) *Lophaetus*là đồng nghĩa muộn của *Ictinaetus*. Loài duy nhất của chi *Lophaetus*là [đại bàng mào dài](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_b%C3%A0ng_m%C3%A0o_d%C3%A0i)( *Lophaetus occipitalis*), hiện nay có danh pháp *Ictinaetus occipitalis*- Đại bàng *- Đại bàng* [Hieraaetus](/wiki/Hieraaetus) *- Đại bàng* [Aquila](/w/index.php?title=Aquila_(chi)&action=edit&redlink=1)
-
- Phân họ
[Harpaginae](/w/index.php?title=Harpaginae&action=edit&redlink=1) *. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae. Griffiths và ctv. (2007) là những người duy nhất cho tới nay đưa 2 loài của chi này vào phân tích* [Harpagus](/w/index.php?title=Harpagus_(chi)&action=edit&redlink=1) . Họ thấy [[29]](#cite_note-Griffiths2007-29) *Harpagus*là cơ sở với Accipitrinae + Buteoninae. Tuy nhiên, họ cũng có các chi còn cơ sở hơn như *Kaupifalco*và *Melierax*, nhưng Lerner và ctv. (2008) lại đặt chúng trong Accipitrinae) . [[33]](#cite_note-Lerner2008-33)
-
- Phân họ
[Buteoninae](/wiki/Buteoninae)- Ó buteo, đại bàng biển, diều *. Trước đây xếp trong phân họ* [Haliastur](/wiki/Haliastur) [Milvinae](/w/index.php?title=Milvinae&action=edit&redlink=1)- Diều lửa *. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae - Diều hâu* [Milvus](/wiki/Milvus) *. Trước đây coi là thuộc phân họ* [Haliaeetus](/wiki/Haliaeetus) [Haliaeetinae](/w/index.php?title=Haliaeetinae&action=edit&redlink=1)- Đại bàng biển *. Trước đây coi là thuộc phân họ Haliaeetinae - Diều cá* [Ichthyophaga](/wiki/Ichthyophaga) *- Diều xám, diều Ấn Độ.* [Butastur](/wiki/Butastur) *. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae.* [Ictinia](/wiki/Ictinia) [Busarellus](/wiki/Busarellus) [Geranospiza](/wiki/Geranospiza) *. Trước đây xếp trong phân họ Milvinae.* [Rostrhamus](/wiki/Rostrhamus) *(trước đây gộp trong chi* [Helicolestes](/wiki/Helicolestes) *Rostrhamus*). Trước đây xếp trong phân họ Milvinae. *, tách ra từ* [Cryptoleucopteryx](/wiki/Cryptoleucopteryx_plumbea) *Leucopternis*. Một loài ( *Leucopternis plumbeus*, nay là *Cryptoleucopteryx plumbea*). [Buteogallus](/wiki/Buteogallus) *, tách ra từ* [Heteropsizias](/w/index.php?title=Heterospizias_meridionalis&action=edit&redlink=1) *Buteogallus*. 1 loài ( *Buteogallus meridionalis*, nay là *Heterospizias meridionalis*). *, tách ra từ* [Amadonastur](/w/index.php?title=Amadonastur&action=edit&redlink=1) *Leucopternis*. *, tách ra từ* [Urubitinga](/w/index.php?title=Urubitinga&action=edit&redlink=1) *Buteogallus*. Chi *nay coi là một phần của chi* [Harpyhaliaetus](/w/index.php?title=Harpyhaliaetus_solitarius&action=edit&redlink=1) *Urubitinga*. *, tách ra từ* [Morphnarchus](/wiki/Morphnarchus) *Leucopternis*. *, tách ra từ* [Rupornis](/wiki/Rupornis) *Buteo*. [Parabuteo](/wiki/Parabuteo) [Geranoaetus](/wiki/Geranoaetus) *, tách ra từ* [Pseudastur](/wiki/Pseudastur) *Leucopternis*. [Leucopternis](/wiki/Leucopternis) *, tách ra từ* [Asturina](/w/index.php?title=Asturina&action=edit&redlink=1) *Buteo*. *- Ó buteo, diều Nhật Bản.* [Buteo](/wiki/Buteo)
-
- Phân họ
[Accipitrinae](/wiki/Di%E1%BB%81u_h%C3%A2u)- Ưng, bồ cắt và các họ hàng *. Chuyển từ phân họ Buteoninae sang.* [Kaupifalco](/wiki/Kaupifalco) *. Trước đây xếp trong phân họ* [Micronisus](/wiki/Micronisus) [Melieraxinae](/w/index.php?title=Melieraxinae&action=edit&redlink=1) [Urotriorchis](/wiki/Urotriorchis) *. Trước đây xếp trong phân họ Melieraxinae.* [Melierax](/wiki/Melierax) *(vị trí không chắc chắn)* [Megatriorchis](/wiki/Megatriorchis) *(vị trí không chắc chắn)* [Erythrotriorchis](/wiki/Erythrotriorchis) *. Trước đây xếp trong phân họ* [Circus](/w/index.php?title=Circus_(chi)&action=edit&redlink=1) [Circinae](/w/index.php?title=Circinae&action=edit&redlink=1)- Diều, diều đầu trắng, diều bụng trắng, diều mướp *- Ưng, bồ cắt (các loài ưng nhỏ)* [Accipiter](/wiki/Accipiter)
-
#### Hóa thạch[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=5)]
Giống như phần lớn các loài chim săn mồi khác, hồ sơ
[hóa thạch](/wiki/H%C3%B3a_th%E1%BA%A1ch) của nhóm này là khá hoàn chỉnh kể từ cuối [thế Eocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Eocen) trở đi (khoảng 35 triệu năm trước (Ma)), với các chi hiện đại được lập hồ sơ khá tốt kể từ đầu [thế Oligocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Oligocen) hay khoảng 30 Ma. *(Eocen muộn ở Anh).* [Milvoides](/w/index.php?title=Milvoides&action=edit&redlink=1) *(Eocen muộn/Oligocen sớm - Miocen sớm ở Pháp).* [Aquilavus](/w/index.php?title=Aquilavus&action=edit&redlink=1) *(Eocen muộn/Oligocen sớm ở Pháp).* [Palaeocircus](/w/index.php?title=Palaeocircus&action=edit&redlink=1) *(tầng hóa thạch Agate, Miocen sớm, ở quận Sioux, Hoa Kỳ).* [Palaeastur](/w/index.php?title=Palaeastur&action=edit&redlink=1) *(Miocen sớm ở Riversleigh, Australia).* [Pengana](/w/index.php?title=Pengana&action=edit&redlink=1) *(tầng hóa thạch Agate, Miocen sớm ở quận Sioux, Hoa Kỳ).* [Promilio](/w/index.php?title=Promilio&action=edit&redlink=1) *(Miocen sớm-muộn/Pliocen sớm, ở trung và đông nam Hoa Kỳ).* [Proictinia](/w/index.php?title=Proictinia&action=edit&redlink=1) *(Miocen sớm/giữa - Pleistocen muộn) - trước đây gộp trong chi* [Neophrontops](/w/index.php?title=Neophrontops&action=edit&redlink=1) *Neophron*. *(tằng hệ Hạ Thảo Loan, Miocen giữa, ở Tứ Hồng, Giang Tô, Trung Quốc)* [Mioaegypius](/w/index.php?title=Mioaegypius&action=edit&redlink=1) *(Miocen muộn ở Nebraska, Hoa Kỳ).* [Apatosagittarius](/w/index.php?title=Apatosagittarius&action=edit&redlink=1) *(Tằng hệ Liễu Thụ, Miocen muộn ở Lâm Hạ, Cam Túc, Trung Quốc).* [Gansugyps](/w/index.php?title=Gansugyps&action=edit&redlink=1) *(Miocen).* [Palaeoborus](/w/index.php?title=Palaeoborus&action=edit&redlink=1) *(Miocen ở tằng hệ Sơn Vượng, Sơn Đông, Trung Quốc).* [Qiluornis](/w/index.php?title=Qiluornis&action=edit&redlink=1) *(Miocen ở Argentina).* [Thegornis](/w/index.php?title=Thegornis&action=edit&redlink=1) *(Pliocen sớm ở bán đảo Gargano, Italia).* [Garganoaetus](/w/index.php?title=Garganoaetus&action=edit&redlink=1) *(Pliocen muộn ở Peru - Pleistocen muộn ở Bắc Mỹ và Cuba) - có thể thuộc về chi còn sinh tồn* [Amplibuteo](/w/index.php?title=Amplibuteo&action=edit&redlink=1) *Harpyhaliaetus*. [Neogyps](/w/index.php?title=Neogyps&action=edit&redlink=1) *- bao gồm* [Palaeohierax](/w/index.php?title=Palaeohierax&action=edit&redlink=1) *"Aquila" gervaisii* *- trước đây là* [Wetmoregyps](/w/index.php?title=Wetmoregyps&action=edit&redlink=1) *Morphnus daggetti*
Trên thực tế, các loài chim dạng ưng được biết đến từ thời kỳ thuộc
[Eocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Eocen) sớm, hay khoảng 50 Ma trở đi, nhưng các di tích sớm này là quá phân mảng hay quá [cơ sở](/w/index.php?title=C%C6%A1_s%E1%BB%9F_(ph%C3%A1t_sinh_lo%C3%A0i)&action=edit&redlink=1) để có thể gán chính xác một vị trí trong phát sinh chủng loài. Tương tự, như nói trên đây, các phương pháp phân tử có giá trị hạn chế trong việc xác định các mối quan hệ tiến hóa của các loài chim dạng ưng. Điều có thể xác định với mọi xác suất là nhóm chim này phát sinh từ cả hai bên bờ [Đại Tây Dương](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_T%C3%A2y_D%C6%B0%C6%A1ng), khi đó chỉ rộng khoảng 60-80% so với kích thước hiện tại của nó. Ở phía khác, như chứng cứ có từ các hóa thạch như *, khoảng 25 Ma thì các loài chim dạng ưng đã nhanh chóng có được sự phân bố toàn cầu - ban đầu có lẽ còn mở rộng tới cả Pengana* [châu Nam Cực](/wiki/Ch%C3%A2u_Nam_C%E1%BB%B1c).
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Eocen sớm ở quận Huerfano, Hoa Kỳ): Mẫu vật AMNH FR 7434: Khối xương cổ tay-bàn tay trái của con chim kích thước cỡ như
[diều ốc sên](/w/index.php?title=Di%E1%BB%81u_%E1%BB%91c_s%C3%AAn&action=edit&redlink=1) . [[35]](#cite_note-Cracraft1969-35)
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Borgloon, Oligocen sớm ở Hoogbutsel, Bỉ: Khối xương cẳng chân của con chim kích cỡ như
[ưng mày trắng](/w/index.php?title=%C6%AFng_m%C3%A0y_tr%E1%BA%AFng&action=edit&redlink=1) . [[36]](#cite_note-Smith2003-36)
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Bathans, Miocen sớm/giữa, ở Otago, New Zealand): Mẫu vật MNZ S42490, S42811: Khối xương chày xa trái và
[xương trụ](/wiki/X%C6%B0%C6%A1ng_tr%E1%BB%A5)cẳng tay phải xa của con chim kích thước cỡ như một con bồ cắt . [[37]](#cite_note-Worthy2007-37)
- Accipitridae gen. et sp. indet.: MPEF-PV-2523 (Puerto Madryn, Miocen muộn, ở Estancia La Pastosa, Argentina)
*"Aquila" danana*(lạch Snake, Miocen muộn/Pliocen sớm ở Loup Fork, Hoa Kỳ) - trước đây xếp trong chi *Geranoaetus*hay *Buteo*.
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Pliocen sớm/giữa, ở quận Kern, Hoa Kỳ) -
*Parabuteo*?: Xương chày xa khá giống như của [diều Harris](/wiki/Di%E1%BB%81u_Harris)( *Parabuteo unicinctus*) . [[38]](#cite_note-Miller1931-38)
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Pliocen muộn/Pleistocen sớm, ở Ibiza, Địa Trung Hải) -
*Buteo*? [[39]](#cite_note-Alcover1989-39)
- Accipitridae gen. et sp. indet. (Ai Cập)
Mẫu vật AMNH FR 2941,
[xương quạ](/w/index.php?title=X%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BA%A1&action=edit&redlink=1) trái từ Eocen muộn ( [tằng hệ Irdin Manha](/w/index.php?title=T%E1%BA%B1ng_h%E1%BB%87_Irdin_Manha&action=edit&redlink=1) ở Chimney Butte ( [Nội Mông Cổ](/wiki/N%E1%BB%99i_M%C3%B4ng)) ban đầu được đánh giá như là một con chim dạng "ó buteo" [cơ sở](/w/index.php?title=C%C6%A1_s%E1%BB%9F_(ti%E1%BA%BFn_h%C3%B3a)&action=edit&redlink=1) có kích thước trung bình ; nhưng hiện nay được coi là thuộc về chi [40] *trong bộ* [Eogrus](/w/index.php?title=Eogrus&action=edit&redlink=1) [Gruiformes](/wiki/B%E1%BB%99_S%E1%BA%BFu) . Chi [[41]](#cite_note-41) *đầu thế Oligocen trước đây được coi là thuộc họ* [Cruschedula](/w/index.php?title=Cruschedula&action=edit&redlink=1) [Spheniscidae](/wiki/Chim_c%C3%A1nh_c%E1%BB%A5t), tuy nhiên việc xem xét lại mẫu gốc vào năm 1943 cho thấy nó thuộc về họ Accipitridae . Kiểm tra tiếp theo năm 1985 lại đặt nó vào vị trí [[42]](#cite_note-Simpson1946-42) *trong lớp* [incertae sedis](/wiki/Incertae_sedis) [Aves](/wiki/Chim) [[43]](#cite_note-olson1985-43)
### Phát sinh chủng loài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=6)]
Cây phát sinh chủng loài dưới đây vẽ theo sự tổng hợp các bài báo đã nêu ở
[đầu mục](#Ph.C3.A2n_lo.E1.BA.A1i_v.C3.A0_ph.C3.A1t_sinh_ch.E1.BB.A7ng_lo.C3.A0i) này.
|
|Accipitridae |
|
## Ghi chú[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=7)] **Brathwaite D. H. (1992):** [^](#cite_ref-Brathwaite1992_1-0) [Notes on the weight, flying ability, habitat, and prey of Haast's Eagle (](http://www.notornis.org.nz/free_issues/Notornis_39-1992/Notornis_39_4_239.pdf). *Harpagornis moorei*) *Notornis* **39**(4): 239–247. **Paton P.W.C.; Messina F.J., C.R. Griffin (1994): A Phylogenetic Approach to Reversed Size Dimorphism in Diurnal Raptors.** [^](#cite_ref-Paton_2-0) *Oikos* **71**(3): 492-498 **Ferguson-Lees & David A (chủ biên). Christie, Kim Franklin, David Mead, Philip Burton (minh họa). Tr. 35-39 trong** [^](#cite_ref-3) ["Raptors of the World"](http://books.google.com.vn/books?id=hlIztc05HTQC&pg=PP4&lpg=PP4&dq=Raptors+of+the+World%2BISBN&source=bl&ots=6xnt8K3IGx&sig=SuogyODgGSdgtfiqNunkmRKKdqY&hl=vi&ei=u1TDTaijI4jOvQONi_GWAQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&sqi=2&ved=0CBcQ6AEwAA#v=onepage&q=Raptors%20of%20the%20World%2BISBN&f=false), 992 trang. Houghton Mifflin (2001), [ISBN 0-618-12762-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0618127623).
- ^
**a** **ă** [Thiollay J.M. (1994): Family Accipitridae (Hawks and Eagles)](#cite_ref-Thiollay_4-2) **â** *trong*del Hoyo J.; Elliot A.; Sargatal J. (chủ biên). (1994). *Handbook of the Birds of the World*, quyển 2: New World Vultures to Guineafowl. Lynx Edicions. [ISBN 84-87334-15-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/8487334156) **Negro J.J. (2008) Two aberrant serpent-eagles may be visual mimics of bird-eating raptors.** [^](#cite_ref-Negro2008_5-0) *Ibis* **150**(2): 307–314, [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.1474-919X.2007.00782.x](http://dx.doi.org/10.1111%2Fj.1474-919X.2007.00782.x) **Ward J.; McCafferty D.; Houston D.; Ruxton G. (2008). "Why do vultures have bald heads? The role of postural adjustment and bare skin areas in thermoregulation".** [^](#cite_ref-Ward2008_6-0) *Journal of Thermal Biology* **33**(3): 168-173 [doi](/wiki/DOI): [10.1016/j.jtherbio.2008.01.002](http://dx.doi.org/10.1016%2Fj.jtherbio.2008.01.002) **Snyder H. 2001. Hawks and Allies. Tr. 212-224 trong C. Elphick, J. Dunning, D. Sibley (chủ biên). The Sibley Guide to Bird Life & Behavior. New York: Alfred A. Knopf, Inc.** [^](#cite_ref-7) [ISBN 9781400043866](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781400043866) **Hawks and Eagles (Accipitridae). Trang 317-328 trong A.V. Evans, R.W. Garrison, M. Hutchins (chủ biên). Grzimek's Animal Life Encyclopedia, quyển 8. Detroit: Gale Group.** [^](#cite_ref-8) [ISBN 9780787665715](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780787665715) [^](#cite_ref-9) [Phylum Chordata - Vertebrata: Birds](http://www.austincc.edu/sziser/Biol%201413/LectureNotes/lnexamIV/Phylum%20Chordata-Birds.pdf)trong [http://www.austincc.edu](http://www.austincc.edu) **S G. Kiama, J. N. Maina, J. Bhattacharjee, K. D. Weyrauch, 2001,** [^](#cite_ref-10) [Functional morphology of the pecten oculi in the nocturnal spotted eagle owl (Bubo bubo africanus), and the diurnal black kite (Milvus migrans) and domestic fowl (Gallus gallus var. domesticus): a comparative study](http://journals.cambridge.org/action/displayAbstract?fromPage=online&aid=81083), *Journal of Zoology*, 254(4): 521-528, [doi](/wiki/DOI): [10.1017/S0952836901001029](http://dx.doi.org/10.1017%2FS0952836901001029) **Thomson A.L., R. E. Moreau (1957): Feeding habits of the palm-nut vulture** [^](#cite_ref-Thomson1957_11-0) *Gypoheerax*. *Ibis*, **99**(4):608–613 [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.1474-919X.1957.tb03053.x](http://dx.doi.org/10.1111%2Fj.1474-919X.1957.tb03053.x) **Shiu Hau-Jie, Ken-ichi Tokita, Emiko Morishita, Emiko Hiraoka, Yinyin Wu, Hiroshi Nakamura và Hiroyoshi Higuchi (2006) "Route and site fidelity of two migratory raptors: Grey-faced Buzzards** [^](#cite_ref-SHIU_12-0) *Butastur indicus*and Honey-buzzards *Pernis apivorus*", *Ornithological Science*, 5(2):151-156, [doi](/wiki/DOI): [10.2326/osj.5.151](http://dx.doi.org/10.2326%2Fosj.5.151) **Hiện nay xếp trong họ riêng là** [^](#cite_ref-13) [Pandionidae](/wiki/%C3%93_c%C3%A1). **de Boer L.E.M., 1975: Karyological heterogeneity in the Falconiformes (Aves).** [^](#cite_ref-deBoer1975_14-0) *Cellular and Molecular Life Sciences* **31**(10): 1138-1139. [doi](/wiki/DOI): [10.1007/BF02326755](http://dx.doi.org/10.1007%2FBF02326755)(Tóm tắt HTML) **Amaral Karina Felipe, Jorge Wilham, 2003: The chromosomes of the Order Falconiformes: a review.** [^](#cite_ref-AmaralJorge2003_15-0) *Ararajuba* **11**(1): 65-73. [Toàn văn PDF](http://www.ararajuba.org.br/sbo/ararajuba/artigos/Volume111/ara111art6.pdf) **Federico Concetta; Cantarella Catia Daniela; Scavo Cinzia; Saccone Salvatore; Bed'Hom Bertrand; Bernardi Giorgio, 2005: Avian genomes: different karyotypes but a similar distribution of the GC-richest chromosome regions at interphase.** [^](#cite_ref-Federico2005_16-0) *Chromosome Research* **13**(8): 785-793. [doi](/wiki/DOI): [10.1007/s10577-005-1012-7](http://dx.doi.org/10.1007%2Fs10577-005-1012-7)(Tóm tắt HTML) [^](#cite_ref-17) [Voous, K.H.](/w/index.php?title=Karel_H._Voous&action=edit&redlink=1)(1973). “List of Recent Holarctic Bird Species. Non-Passerines”. *Ibis* **115**: 612–638. [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.1474-919X.1973.tb02004.x](http://dx.doi.org/10.1111%2Fj.1474-919X.1973.tb02004.x). [^](#cite_ref-18) [Cramp, Stanley](/w/index.php?title=Stanley_Cramp&action=edit&redlink=1)(1980). *Handbook of the Birds of Europe, the Middle East and North Africa: The Birds of the Western Palearctic – Hawks to Bustards*. Nhà in Đại học Oxford. tr. 3, 277. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-857505-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-857505-X). [^](#cite_ref-19) [Ferguson-Lees, James](/w/index.php?title=James_Ferguson-Lees&action=edit&redlink=1); Christie David (2001). [. Nhà in Đại học Princeton. tr. 69.](http://books.google.com/?id=hlIztc05HTQC&pg=PA69#v=onepage&q=) *Raptors of the World* [ISBN](/wiki/ISBN) [0-618-12762-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-618-12762-3). Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011. [^](#cite_ref-20) [Christidis, Les](/w/index.php?title=Leslie_Christidis&action=edit&redlink=1); Boles Walter E. (2008). [. CSIRO Publishing. tr. 50–51.](http://books.google.com/?id=SFP9P1i-PoEC&pg=PT60#v=onepage&q=) *Systematics and Taxonomy of Australian Birds* [ISBN](/wiki/ISBN) [0-643-06511-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-643-06511-3). Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011.. Bao gồm cả nhận xét tổng quan về sự mâu thuẫn trong sách báo gần đây.
- ^
**a** [Ericson P. G. P., C. L. Anderson, T. Britton, A. Elzanowski, U. S. Johansson, M. Källersjö, J. I. Ohlson, T. J. Parsons, D. Zuccon, G. Mayr. 2006.](#cite_ref-Ericson2006_21-1) **ă** [Diversifcation of Neoaves: Integration of molecular sequence data and fossils](http://www.senckenberg.de/files/content/forschung/abteilung/terrzool/ornithologie/neoaves.pdf). *Biology Letters*2:543–547, [doi](/wiki/DOI): [10.1098/rsbl.2006.0523](http://dx.doi.org/10.1098%2Frsbl.2006.0523). **Hackett, Shannon J.; Kimball, RT; Reddy, S; Bowie, RC; Braun, EL; Braun, MJ; Chojnowski, JL; Cox, WA và đồng nghiệp (27 tháng 6 năm 2008).** [^](#cite_ref-Hackett_22-0) [“A Phylogenomic Study of Birds Reveals Their Evolutionary History”](http://www.sciencemag.org/cgi/content/abstract/320/5884/1763). *Science* **320**(5884): 1763–1768. [doi](/wiki/DOI): [10.1126/science.1157704](http://dx.doi.org/10.1126%2Fscience.1157704). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [18583609](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18583609). Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011. **Remsen J. V. Jr., C. D. Cadena, A. Jaramillo, M. Nores, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, T. S. Schulenberg, F. G. Stiles, D. F. Stotz, K. J. Zimmer. Phiên bản 31-3-2011.** [^](#cite_ref-SACC_23-0) [A classification of the bird species of South America](http://www.museum.lsu.edu/~Remsen/SACCBaseline02.html)(đoạn "ACCIPITRIDAE (HAWKS) 3" ghi chú 1). Hiệp hội các nhà điểu học châu Mỹ (AOU). Tra cứu 5-5-2011. **Chesser, R. Terry; Banks, Richard C.; Barker, F. Keith; Cicero, Carla; Dunn, Jon L.; Kratter, Andrew W.; Lovette, Irby J.; Rasmussen, Pamela C. và đồng nghiệp (2010).** [^](#cite_ref-NACC_24-0) [“Fifty-First Supplement to the American Ornithologists' Union](http://www.aou.org/checklist/suppl/AOU_checklist_suppl_51.pdf). *Check-list of North American Birds*” *The Auk* **127**(3): 726–744. [doi](/wiki/DOI): [10.1525/auk.2010.127.3.726](http://dx.doi.org/10.1525%2Fauk.2010.127.3.726). [^](#cite_ref-IOC_25-0) [Gill, F.](/w/index.php?title=Frank_Gill&action=edit&redlink=1); D. Donsker. [“IOC World Bird List (version 2.8)”](http://www.worldbirdnames.org/n-raptors.html). *Worldbirdnames.org*. Truy cập ngày 5 tháng 5 năm 2011. **Wink M.; Heidrich P.; Fentzloff C., 1996: A mtDNA phylogeny of sea eagles (** [^](#cite_ref-Wink1996_26-0) *Haliaeetus*) based on nucleotide sequences of the cytochrome *b*gene. *Biochemical Systematics and Ecology* **24**: 783-791. [doi](/wiki/DOI): [10.1016/S0305-1978(96)00049-X](http://dx.doi.org/10.1016%2FS0305-1978%2896%2900049-X) [Toàn văn PDF](http://www.uni-heidelberg.de/institute/fak14/ipmb/phazb/pubwink/1996/20_1996.pdf) **Amaral F. R., Miller M. J., Silveira L. F., Bermingham E., Wajntal A., 2006.** [^](#cite_ref-Amaral2006_27-0) [Polyphyly of the hawk genera Leucopternis and Buteogallus (Aves, Accipitridae): multiple habitat shifts during the Neotropical buteonine diversification](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1413559/). *BMC Evol. Biol.*, 6:10, [doi](/wiki/DOI): [10.1186/1471-2148-6-10](http://dx.doi.org/10.1186%2F1471-2148-6-10) **Amaral F. R., Sheldon F. H., Gamauf A., Haring E., Riesing M., Silveira L. F., Wajntal A., 2009.** [^](#cite_ref-Amaral2009_28-0) [Patterns and processes of diversification in a widespread and ecologically diverse avian group, the buteonine hawks (Aves, Accipitridae)](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19635577). *Mol. Phylogenet. Evol.*, 53(3):703-715.
- ^
**a** [Carole S. Griffiths, George F. Barrowclough, Jeff G. Groth, Lisa A. Mertz, 2007,](#cite_ref-Griffiths2007_29-1) **ă** [Phylogeny, diversity, and classification of the Accipitridae based on DNA sequences of the RAG-1 exon](http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.2007.0908-8857.03971.x/abstract). *Avian Biology*, 38(5):587-602, [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.2007.0908-8857.03971.x](http://dx.doi.org/10.1111%2Fj.2007.0908-8857.03971.x) **E. Haring, K. Kvaløy, J.-O. Gjershaug, N. Røv, A. Gamauf, 2007,** [^](#cite_ref-Haring2007_30-0) [Convergent evolution and paraphyly of the hawk-eagles of the genus Spizaetus (Aves, Accipitridae) – phylogenetic analyses based on mitochondrial markers](http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1111/j.1439-0469.2007.00410.x/abstract), *J. Zool. Syst. Evol. Res.*, 45(4): 353–365. [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.1439-0469.2007.00410.x](http://dx.doi.org/10.1111%2Fj.1439-0469.2007.00410.x) **Helbig A. J., A. Kocum, I. Seibold, M. J. Braun. 2005.** [^](#cite_ref-Helbig2005_31-0) [A multi-gene phylogeny of aquiline eagles (Aves: Accipitriformes) reveals extensive paraphyly at the genus level](http://www.sciencedirect.com/science?_ob=ArticleURL&_udi=B6WNH-4F3FSBH-1&_user=10&_coverDate=04%2F30%2F2005&_rdoc=1&_fmt=high&_orig=gateway&_origin=gateway&_sort=d&_docanchor=&view=c&_searchStrId=1742588785&_rerunOrigin=google&_acct=C000050221&_version=1&_urlVersion=0&_userid=10&md5=42155bf75a85d0f57328ec73916a2639&searchtype=a). *Mol. Phylogenet. Evol.*, 35:147-164, [doi](/wiki/DOI): [10.1016/j.ympev.2004.10.003](http://dx.doi.org/10.1016%2Fj.ympev.2004.10.003)
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** [Lerner H. R. L., D. P. Mindell., 2005.](#cite_ref-Lerner2005_32-6) **đ** [Phylogeny of eagles, Old World vultures, and other Accipitridae based on nuclear and mitochondrial DNA](http://www-personal.umich.edu/~hlerner/LM2005.pdf). *Mol. Phylogenet. Evol.*, 37: 327-346, [doi](/wiki/DOI): [10.1016/j.ympev.2005.04.010](http://dx.doi.org/10.1016%2Fj.ympev.2005.04.010)
- ^
**a** [Lerner H. R. L., M. C. Klaver, D. P. Mindell. 2008.](#cite_ref-Lerner2008_33-1) **ă** [Molecular phylogenetics of Buteoninae birds of prey (Aves: Accipitridae)](http://www.bioone.org/doi/abs/10.1525/auk.2008.06161). *The Auk*, 125(2):304-315, [doi](/wiki/DOI): [10.1525/auk.2008.06161](http://dx.doi.org/10.1525%2Fauk.2008.06161) **Riesing M. J., Kruckenhauser L., Gamauf A., Haring E., 2003,** [^](#cite_ref-Riesing2003_34-0) [Molecular phylogeny of the genus Buteo (Aves: Accipitridae) based on mitochondrial marker sequences](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12695095), *Mol. Phylogenet. Evol.*, 27(2):328-342 **Cracraft Joel (1969): Notes on fossil hawks (Accipitridae).** [^](#cite_ref-Cracraft1969_35-0) *Auk* **86**(2): 353-354. [Toàn văn PDF](http://elibrary.unm.edu/sora/Auk/v086n02/p0353-p0354.pdf) **Smith Richard (2003): Les vertébrés terrestres de l'Oligocène inférieur de Belgique (Formation de Borgloon, MP 21): inventaire et interprétation des données actuelles. [Động vật có xương sống trên cạn đầu thế Oligocen tại Bỉ (tằng hệ Borgloon, MP 21): danh lục và diễn giải các dữ liệu gần đây]** [^](#cite_ref-Smith2003_36-0) *Coloquios de Paleontología* **E1**: 647-657. [tiếng Pháp với tóm tắt tiếng Anh] [Toàn văn PDF](http://www.ucm.es/BUCM/revistas/geo/11321660/articulos/COPA0303220647A.PDF) **Worthy Trevor H.; Tennyson A.J.D.; Jones C.; McNamara J.A.; Douglas B.J. (2007): Miocene waterfowl and other birds from central Otago, New Zealand.** [^](#cite_ref-Worthy2007_37-0) *J. Syst. Palaeontol.* **5**(1): 1-39. [doi](/wiki/DOI): [10.1017/S1477201906001957](http://dx.doi.org/10.1017%2FS1477201906001957)(tóm tắt HTML) **Miller Loye H. (1931): Bird Remains from the Kern River Pliocene of California.** [^](#cite_ref-Miller1931_38-0) *Condor* **33**(2): 70–72. [Toàn văn PDF](http://elibrary.unm.edu/sora/Condor/files/issues/v033n02/p0070-p0072.pdf) **Alcover Josep Antoni (1989): Les Aus fòssils de la Cova de Ca Na Reia ["Chim hóa thạch ở hang Ca Na Reia"].** [^](#cite_ref-Alcover1989_39-0) *Endins* **14-15**: 95-100. [tiếng Catalan với tóm tắt tiếng Anh] **Wetmore Alexander (1934): Fossil birds from Mongolia and China.** [^](#cite_ref-Wetmore1934_40-0) *American Museum Novitates* **711**: 1-16. [PDF fulltext](http://digitallibrary.amnh.org/dspace/bitstream/2246/2095/1/N0711.pdf) **Bảo tàng Lịch sử tự nhiên Mỹ (AMNH) (2007):** [^](#cite_ref-41) [Thông tin loài AMNH FR 2941](http://paleo.amnh.org/search.php?action=detail&specimen_id=44309). Tra cứu 6-5-2011. **Simpson G. G. (1946).** [^](#cite_ref-Simpson1946_42-0) [“Fossil penguins”](http://digitallibrary.amnh.org/dspace/bitstream/2246/392/1/B087a01.pdf). *Bulletin of the American Museum of Natural History* **81**. **Olson, S.L. (1985).** [^](#cite_ref-olson1985_43-0) [“Faunal Turnover in South American Fossil Avifaunas: The Insufficiencies of the Fossil Record”](http://si-pddr.si.edu/dspace/bitstream/10088/6499/1/VZ_169_S_Amer_fossil_avifaunas.pdf). *Evolution* **39**(5): 1174–1177.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C6%AFng&action=edit§ion=8)]
|
|![]()
[Họ Ưng](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Accipitridae?uselang=vi) [Video về Accipitridae](http://ibc.lynxeds.com/family/hawks-eagles-accipitridae)trên Internet Bird Collection
- xeno-canto.org:
[Âm thanh của Accipitridae](http://www.xeno-canto.org/browse.php?query=accipitridae). Tra cứu 6-5-2011.
|
|

X-Cache: cp1067 hit (1), cp1052 frontend miss (0)


text:
Hot Springs, Arkansas
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Hot Springs, Arkansas là một thành phố thuộc quận trong tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Thành phố có diện tích km2, dân số theo điều tra năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là người.
Hot Springs, Arkansas là một thành phố thuộc quận trong tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Thành phố có diện tích km2, dân số theo điều tra năm 2000 của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ là người.

markdown:
# Hot Springs, Arkansas
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
**Hot Springs, Arkansas** là một thành phố thuộc [quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) trong [tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Arkansas](/wiki/Arkansas), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Thành phố có diện tích km2, dân số theo điều tra năm 2000 của [Cục điều tra dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3) là người. **Hot Springs, Arkansas** là một thành phố thuộc [quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) trong [tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Arkansas](/wiki/Arkansas), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Thành phố có diện tích km2, dân số theo điều tra năm 2000 của [Cục điều tra dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3) là người.
|
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Encoding: gzip

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1054 hit (2), cp1066 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


text:
Sở giao dịch chứng khoán New York
Sở giao dịch chứng khoán New York (tiếng Anh: New York Stock Exchange - NYSE), biệt danh là "Big Board", là một sở giao dịch chứng khoán đóng tại Thành phố New York thuộc sở hữu của công ty tư nhân NYSE Group (NYX). Đây là sở giao dịch chứng khoán lớn nhất thế giới nếu tính về giá trị vốn hóa thị trường bằng dollar Mỹ và là sở giao dịch chứng khoán lớn thứ nhì thế giới nếu tính theo số lượng công ty niêm yết. Số lượng cổ phiếu của sở này vượt quá số lượng cổ phiếu tại sàn NASDAQ trong thập niên 1990. Sở giao dịch chứng khoán New York có một giá trị vốn hóa thị trường toàn cầu lên đến 23.000 tỷ dollar Mỹ ngày 30 tháng 9 năm 2006.
NYSE được quản lý bởi tập đoàn NYSE Group, được thành lập từ sự sáp nhập với sàn giao dịch chứng khoán điện tử Archipelago Holdings. Phòng giao dịch của Sở giao dịch chứng khoán New York nằm ở số 11, Phố Wall, và bao gồm 5 phòng được sử dụng cho các hoạt động giao dịch. Tòa nhà chính được liệt kê trong danh sách National Register of Historic Places và tọa lạc tại số 18 Broad Street, giữa góc đường của Phố Wall và Exchange Place.
NYSE Group đang thâu tóm Euronext, and many of its operations (particularly IT and the trading platform) will be combined with that of the New York Stock Exchange and NYSE Arca.
Giao dịch[sửa | sửa mã nguồn]
Điều kiện niêm yết trên thị trường NYSE[sửa | sửa mã nguồn]
- Số cổ đông: 2000
- Tổng thu nhập trong năm gần nhất: $US 75 Triệu
- Tổng cộng lợi tức trước thuế trong 3 năm gần nhất: $US 10 Triệu
- Income before tax for last 2 years - Lợi tức trước thuế hàng năm trong 2 năm cuối:
- $US 2 Triệu, năm gần nhất phải có lời
- Market Cap - Giá thị trường công cộng: $US 100 Triệu

markdown:
# Sở giao dịch chứng khoán New York
[NYSE Group](/w/index.php?title=NYSE_Group&action=edit&redlink=1).
|New York Stock Exchange|
|Loại hình||giao dịch chứng khoán|
|Thành lập||ngày 8 tháng 3 năm 1817|
|Trụ sở chính||New York City, Hoa Kỳ|
|
|[www.nyse.com](http://www.nyse.com/) **Sở giao dịch chứng khoán New York** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *New York Stock Exchange* - NYSE), biệt danh là " **Big Board**", là một [sở giao dịch chứng khoán](/wiki/S%C3%A0n_giao_d%E1%BB%8Bch_ch%E1%BB%A9ng_kho%C3%A1n) đóng tại [Thành phố New York](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_New_York) thuộc sở hữu của công ty tư nhân [NYSE Group](/w/index.php?title=NYSE_Group&action=edit&redlink=1) (NYX). Đây là sở giao dịch chứng khoán lớn nhất thế giới nếu tính về giá trị [vốn hóa thị trường](/wiki/Gi%C3%A1_tr%E1%BB%8B_v%E1%BB%91n_h%C3%B3a_th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng) bằng [dollar Mỹ](/wiki/%C4%90%C3%B4_la_M%E1%BB%B9) và là sở giao dịch chứng khoán lớn thứ nhì thế giới nếu tính theo số lượng công ty niêm yết. Số lượng cổ phiếu của sở này vượt quá số lượng cổ phiếu tại sàn [NASDAQ](/wiki/NASDAQ) trong [thập niên 1990](/wiki/Th%E1%BA%ADp_ni%C3%AAn_1990). Sở giao dịch chứng khoán New York có một giá trị [vốn hóa thị trường](/wiki/Gi%C3%A1_tr%E1%BB%8B_v%E1%BB%91n_h%C3%B3a_th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng) toàn cầu lên đến 23.000 tỷ dollar Mỹ ngày 30 tháng 9 năm 2006.
NYSE được quản lý bởi tập đoàn NYSE Group, được thành lập từ sự sáp nhập với sàn giao dịch chứng khoán điện tử
[Archipelago Holdings](/w/index.php?title=Archipelago_Holdings&action=edit&redlink=1). [Phòng giao dịch](/w/index.php?title=Ph%C3%B2ng_giao_d%E1%BB%8Bch&action=edit&redlink=1) của Sở giao dịch chứng khoán New York nằm ở số 11, [Phố Wall](/wiki/Ph%E1%BB%91_Wall), và bao gồm 5 phòng được sử dụng cho các hoạt động giao dịch. Tòa nhà chính được liệt kê trong danh sách [National Register of Historic Places](/w/index.php?title=National_Register_of_Historic_Places&action=edit&redlink=1) và tọa lạc tại số 18 [Broad Street](/w/index.php?title=Broad_Street_(Manhattan)&action=edit&redlink=1), giữa góc đường của Phố Wall và [Exchange Place](/w/index.php?title=Exchange_Place&action=edit&redlink=1).
NYSE Group đang thâu tóm
**, and many of its operations (particularly IT and the trading platform) will be combined with that of the New York Stock Exchange and Euronext** [NYSE Arca](/w/index.php?title=NYSE_Arca&action=edit&redlink=1).
## Giao dịch[
[sửa](/w/index.php?title=S%E1%BB%9F_giao_d%E1%BB%8Bch_ch%E1%BB%A9ng_kho%C3%A1n_New_York&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=S%E1%BB%9F_giao_d%E1%BB%8Bch_ch%E1%BB%A9ng_kho%C3%A1n_New_York&action=edit§ion=1)] ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/NYSE-floor.jpg/200px-NYSE-floor.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/NYSE-floor.jpg/200px-NYSE-floor.jpg)
[Giao dịch trên sàn](/wiki/S%C3%A0n_giao_d%E1%BB%8Bch)của Sở giao dịch chứng khoán New York luôn luôn được thực hiện theo kiểu giao tiếp mặt-đối-mặt. There is one podium or desk on the trading floor for each of the exchange's three thousand or so stocks.
## Điều kiện niêm yết trên thị trường NYSE[
[sửa](/w/index.php?title=S%E1%BB%9F_giao_d%E1%BB%8Bch_ch%E1%BB%A9ng_kho%C3%A1n_New_York&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=S%E1%BB%9F_giao_d%E1%BB%8Bch_ch%E1%BB%A9ng_kho%C3%A1n_New_York&action=edit§ion=2)]
- Số cổ đông: 2000
- Tổng thu nhập trong năm gần nhất: $US 75 Triệu
- Tổng cộng lợi tức trước thuế trong 3 năm gần nhất: $US 10 Triệu
- Income before tax for last 2 years - Lợi tức trước thuế hàng năm trong 2 năm cuối:
- $US 2 Triệu, năm gần nhất phải có lời
- Market Cap - Giá thị trường công cộng: $US 100 Triệu
|
|![]()

X-Cache: cp1054 hit (1), cp1065 frontend miss (0)


text:
Thể loại:Chính trị 1857
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới:
menu
,
tìm kiếm
Chủ đề Chính trị
Để biết thêm thông tin, xem
Chính trị 1857
.
Wikimedia Commons có thêm thể loại hình ảnh và tài liệu về
Chính trị 1857
←
1850
1851
1852
1853
1854
1855
1856
1857
1858
1859
→
Thể loại này hiện không có trang hay tập tin nào.
Lấy từ “
http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thể_loại:Chính_trị_1857&oldid=11068067
”
Thể loại
:
1857
Chính trị theo năm
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Thể loại
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Đọc
Sửa đổi
Sửa mã nguồn
Xem lịch sử
Tác vụ
Tìm kiếm
Xem nhanh
Trang Chính
Nội dung chọn lọc
Tin tức
Bài viết ngẫu nhiên
Thay đổi gần đây
Quyên góp
Tương tác
Hướng dẫn
Giới thiệu Wikipedia
Cộng đồng
Thảo luận chung
Giúp sử dụng
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Khoản mục dữ liệu
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản để in ra
Ngôn ngữ khác
العربية
English
Español
فارسی
한국어
Ilokano
Norsk bokmål
Русский
Svenska
Sửa liên kết
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 01:17, ngày 19 tháng 3 năm 2013.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công/Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Wikipedia® là thương hiệu đã đăng ký của
Wikimedia Foundation, Inc.
, một tổ chức phi lợi nhuận.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wikipedia
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Phiên bản di động

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1054 miss (0), cp4010 miss (0), cp4010 frontend miss (0)


text:
Thể loại:Sinh 1846
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Thể loại này liệt kê những người sinh năm 1846 . Xem thêm những người qua đời năm 1846 .
Các trang trong thể loại “Sinh 1846”
23 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 23 trang.
Thể loại này liệt kê những người sinh năm 1846 . Xem thêm những người qua đời năm 1846 .
23 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 23 trang.

markdown:
# Thể loại:Sinh 1846
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|[1840](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1840)– [1841](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1841)– [1842](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1842)– [1843](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1843)– [1844](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1844) [1845](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1845)– **1846**– [1847](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1847)– [1848](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1848)– [1849](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1849)
Thể loại này liệt kê những
**người sinh năm 1846** . Xem thêm [những người qua đời năm 1846](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%E1%BA%A5t_1846). **Về đầu trang** [A](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=A) [B](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=B) [C](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=C) [D](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=D) [E](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=E) [F](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=F) [G](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=G) [H](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=H) [I](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=I) [J](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=J) [K](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=K) [L](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=L) [M](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=M) [N](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=N) [O](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=O) [P](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=P) [Q](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=Q) [R](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=R) [S](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=S) [T](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=T) [U](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=U) [V](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=V) [W](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=W) [X](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=X) [Y](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=Y) [Z](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_1846&from=Z)
|
|![]()
[Sinh 1846](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:1846_births?uselang=vi)
## Các trang trong thể loại “Sinh 1846”
23 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 23 trang.
|
|
## B
## D
## E
## G
## H
## K
|
|
## K tiếp
## L
## M
## P
## R
|
|
## R tiếp
## S
## T
## V
## W

X-Cache: cp1066 miss (0), cp4010 miss (0), cp4017 frontend miss (0)


text:
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Không nghe được tiếng nói từ voice của Yahoo Messenger (4) bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Khong nghe duoc tieng noi tu voice cua Yahoo Messenger 4 ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Không nghe được tiếng nói từ voice của Yahoo Messenger (4) ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Kinh Nghiệm của chuyên mục Công Nghệ.
Do not hear the voice from the voice of Yahoo Messenger (4)
Yahoo Messenger, hear, the sound of the voice, to listen, look at, crab, you, me, do not bar
I use the services Yahoo Messenger voice vu, but currently used, when the enemy can not yet hear you sing my voice. While the services of other sounds of the computer such as: listen to cd, how am a Windows work normally ....
Nạn nhân vụ Cát Tường bị rạch bụng sau khi chết?; Hoãn phiên xử bầu Kiên và đồng phạm; Ông Trần Xuân Giá khai gì về bầu Kiên?; Nổ súng xối xả trong nhà nghỉ chấn động Cần Thơ; Tai nạn thảm khốc trên cao tốc, 5 người chết...
Ông Võ Văn Thưởng nhậm chức Phó bí thư TP.HCM; Hợp long cầu dây văng lớn nhất Việt Nam; Hoang mang số liệu trẻ tử vong do dịch sởi; Hà Nội: Cháy lớn tại khu công nghiệp Vĩnh Tuy
Bộ Giáo dục xin 34 nghìn tỷ đổi mới chương trình; Dừng xử vụ Cát Tường, trả hồ sơ điều tra bổ sung; Chết tức tưởi sau khi bác sĩ rút 3 lọ tủy sống; Hai ca sỹ bị cướp giữa Sài Gòn...
Đường Trường Chinh bị nắn cong như thế nào; Nóng trước phiên xử vụ Cát Tường; Kỳ lạ hai xe ô tô chung biển số xanh “san bằng tất cả”; Nữ sinh mang thai ngất ở lớp rồi tử vong; Vì sao không công bố dịch sởi?...
Thanh tra lên tiếng vụ đường cong Trường Chinh; Hơn 100 chiến sỹ giải cứu 4 công an bị dân vây đánh; Hé lộ cát-sê khủng mời Khánh Ly về nước biểu diễn; Hy hữu: Bị hiếp dâm, bé gái quay clip tố cáo 'yêu râu xanh'
Gần đây, trên Facebook lan truyền rất mạnh mẽ câu chuyện một người phụ nữ tranh luận với CSGT.
Theo kênh thông tin riêng của PV, Phòng PC45 (Công an tỉnh Ninh Bình) phát hiện tại CLB bóng đá Xi măng The Vissai Ninh Bình (thuộc Công ty TNHH Hoàng Phát Thể Thao) trong quá trình thi đấu bóng đá ở các giải V.league
Người dùng của một số website, dịch vụ trực tuyến lớn được khuyến khích đổi mật khẩu nhằm tự bảo vệ trước lỗ hổng Heartbleed.
Thời gian qua, thương lái Trung Quốc đến các vùng quê Việt Nam thu mua nhiều mặt hàng nông sản một cách không bình thường.
Chỉ vì mẫu thuẫn gia đình, nhát dao oan nghiệt đã cướp đi sinh mạng người con trai, đẩy cha già ở tuổi gần đất xa trời rơi vào vòng lao lý.
Diễn biến dịch sởi: Lớn nhất mấy chục năm qua; Thiếu thuốc đặc trị ngộ độc nấm, nhiều bệnh nhân chết oan?; Vì sao không nên nấu nướng bằng nồi nhôm?; Giữ dáng người bằng ánh nắng mặt trời; Cận cảnh: Từ đuôi bò thối thành đặc sản!; 6 biểu hiện của "cậu nhỏ" không khỏe mạnh; 11 loại nước uống chống bức xạ máy tính... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.
Đau lòng những vụ án cha mẹ giết con; Những thảm án cuồng yêu ở Sài Gòn; “Áp lực” tại phiên xử 5 công an đánh chết người đến từ đâu?; Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!; 9X giết bạn, phi tang xác trong bể nước; Vụ TMV Cát Tường là án chưa từng có trong lịch sử tố tụng Việt Nam;...........là những tin đáng chú ý trong tuần.
Chỉ vì ham chơi và không làm bài tập về nhà, cậu bé 6 tuổi đã bị mẹ dùng móc treo quần áo đánh đập một cách dã man.
Cùng với việc kỳ công để theo đuổi, mời mọc ca sĩ Khánh Ly về nước biểu diễn, mức cát-sê của danh ca này cũng được hiểu là không hề nhỏ, nếu như không muốn nói là cao nhất từ trước đến nay dành cho các ca sĩ hải ngoại.
15 ngân hàng Việt Nam bị hacker tấn công, sau sự việc dưa hấu được mùa mất giá, đến lượt cà chua Đà Lạt đổ cho bò ăn, giá xăng giữ nguyên trong khi giá dầu giảm nhẹ, ngân hàng nóng chuyện mua bán - sáp nhập và tái cơ cấu... là những tin tức - sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua.
Viết phản hồi

markdown:
|
|
Toi su dung dich vu voice cua yahoo messenger , nhung hien tai khi su dung thi doi phuong khong the nao nghe duoc tieng noi cua toi. Trong khi do cac dich vu am thanh khac cua may tinh vi du nhu: nghe cd, am bao cua windows deu lam viec binh thuong. Ai biet xin lam on chi gium, xin chan thanh cam on!
Neu ban dung Windows XP hay vay Control panel de cau hinh lai sound trong may, vi WinXP luon de che do mac dinh cua microphone la mute. Nho truoc khi voice thi vao chinh lai nhe. Chuc ban thanh cong.
Không biết là bạn có xài qua lần nào chưa? Hay là lần đầu tiên sử dụng?. Có nhiều khi do bạn set Micro chưa đúng, dây bị lỏng khi gắm vào lỗ của Micro, đó là do bên máy của bạn. Còn đối phương chưa có nghe được tiếng của bạn cũng có thể là họ chưa biết set Hand free khi cần nói chuyện.Vậy nên coi lại dây cắm Micro có đúng hay không, thử bằng cách nhìn vào phía sau lưng PC có nhiều lỗ cắm (sound card) bên cạnh lúc nào cũng có hình cho mình nhận ra loa hay cho Micro rồi cắm cho đúng vị trí. Click phải chuột vào hình cái loa ở Taskbar nhìn vào hàng thứ 2 rồi click vào hàng đó, bạn chọn Audio nhìn vào hình Microfon sẽ có hai chữ bạn chọn volume rồi coi có bị cái móc nằm trong ô vuông hay không? Nếu có thì bỏ nó ra click apply. Bây giờ bạn có thể thử với người đối phương là nhấn voice nhìn vào hình có chữ Hand Free cho cái móc vào chỗ đó, bạn cũng nhắc nhở người đối phương cũng cho cái móc vào ô vuông Hand Free, (bạn không cho biết đang xài windows nào nên cũng khó mà chỉ tận tường). Chúc thành công.
Bạn có mic không? Để người khác nghe được bạn, thì yêu cầu đầu tiên là bạn phải có microphone. Tiếp theo, mic phải được cắm vào đúng chỗ, và phải hoạt động được.
Toi noi va nghe duoc rat tot, ke ca chuyen tai hinh anh. Ban lien lac voi toi de trao doi thêm (
|
|
Việt Báo
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết
** bằng cách gửi thư điện tử tới Không nghe được tiếng nói từ voice của Yahoo Messenger (4)**
Nạn nhân vụ Cát Tường bị rạch bụng sau khi chết?; Hoãn phiên xử bầu Kiên và đồng phạm; Ông Trần Xuân Giá khai gì về bầu Kiên?; Nổ súng xối xả trong nhà nghỉ chấn động Cần Thơ; Tai nạn thảm khốc trên cao tốc, 5 người chết...
Ông Võ Văn Thưởng nhậm chức Phó bí thư TP.HCM; Hợp long cầu dây văng lớn nhất Việt Nam; Hoang mang số liệu trẻ tử vong do dịch sởi; Hà Nội: Cháy lớn tại khu công nghiệp Vĩnh Tuy
Bộ Giáo dục xin 34 nghìn tỷ đổi mới chương trình; Dừng xử vụ Cát Tường, trả hồ sơ điều tra bổ sung; Chết tức tưởi sau khi bác sĩ rút 3 lọ tủy sống; Hai ca sỹ bị cướp giữa Sài Gòn...
Đường Trường Chinh bị nắn cong như thế nào; Nóng trước phiên xử vụ Cát Tường; Kỳ lạ hai xe ô tô chung biển số xanh “san bằng tất cả”; Nữ sinh mang thai ngất ở lớp rồi tử vong; Vì sao không công bố dịch sởi?...
Thanh tra lên tiếng vụ đường cong Trường Chinh; Hơn 100 chiến sỹ giải cứu 4 công an bị dân vây đánh; Hé lộ cát-sê khủng mời Khánh Ly về nước biểu diễn; Hy hữu: Bị hiếp dâm, bé gái quay clip tố cáo 'yêu râu xanh'
Gần đây, trên Facebook lan truyền rất mạnh mẽ câu chuyện một người phụ nữ tranh luận với CSGT.
Theo kênh thông tin riêng của PV, Phòng PC45 (Công an tỉnh Ninh Bình) phát hiện tại CLB bóng đá Xi măng The Vissai Ninh Bình (thuộc Công ty TNHH Hoàng Phát Thể Thao) trong quá trình thi đấu bóng đá ở các giải V.league
Người dùng của một số website, dịch vụ trực tuyến lớn được khuyến khích đổi mật khẩu nhằm tự bảo vệ trước lỗ hổng Heartbleed.
Thời gian qua, thương lái Trung Quốc đến các vùng quê Việt Nam thu mua nhiều mặt hàng nông sản một cách không bình thường.
Chỉ vì mẫu thuẫn gia đình, nhát dao oan nghiệt đã cướp đi sinh mạng người con trai, đẩy cha già ở tuổi gần đất xa trời rơi vào vòng lao lý.
Diễn biến dịch sởi: Lớn nhất mấy chục năm qua; Thiếu thuốc đặc trị ngộ độc nấm, nhiều bệnh nhân chết oan?; Vì sao không nên nấu nướng bằng nồi nhôm?; Giữ dáng người bằng ánh nắng mặt trời; Cận cảnh: Từ đuôi bò thối thành đặc sản!; 6 biểu hiện của "cậu nhỏ" không khỏe mạnh; 11 loại nước uống chống bức xạ máy tính... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.
Đau lòng những vụ án cha mẹ giết con; Những thảm án cuồng yêu ở Sài Gòn; “Áp lực” tại phiên xử 5 công an đánh chết người đến từ đâu?; Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!; 9X giết bạn, phi tang xác trong bể nước; Vụ TMV Cát Tường là án chưa từng có trong lịch sử tố tụng Việt Nam;...........là những tin đáng chú ý trong tuần.
Chỉ vì ham chơi và không làm bài tập về nhà, cậu bé 6 tuổi đã bị mẹ dùng móc treo quần áo đánh đập một cách dã man.
Cùng với việc kỳ công để theo đuổi, mời mọc ca sĩ Khánh Ly về nước biểu diễn, mức cát-sê của danh ca này cũng được hiểu là không hề nhỏ, nếu như không muốn nói là cao nhất từ trước đến nay dành cho các ca sĩ hải ngoại.
15 ngân hàng Việt Nam bị hacker tấn công, sau sự việc dưa hấu được mùa mất giá, đến lượt cà chua Đà Lạt đổ cho bò ăn, giá xăng giữ nguyên trong khi giá dầu giảm nhẹ, ngân hàng nóng chuyện mua bán - sáp nhập và tái cơ cấu... là những tin tức - sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua.
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi

WARC-Truncated: length

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Cache-Control: max-age=280, public