text:
Tìm kiếm
Tìm kiếm
Latest topics
Latest topics
DỰ ÁN ĐẶC SAN " THUỞ BAN ĐẦU QUỐC HỌC "
Trang 4 trong tổng số 4 trang • Share •
Trang 4 trong tổng số 4 trang • 1, 2, 3, 4
PHIÊU DU KÝ CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )
Ngày 13 /4 :
Xe buýt đưa chúng tôi về chợ Trà Quýt lúc 6 :00 pm và gia đình người cậu anh Phan Huề tiếp đón chúng tôi rất chu đáo .
Ngồi trong khu vườn rộng , thoáng mát , lộng gió miền Nam , tôi cảm
thấy người khỏe khoắn ra sau một ngày dài vượt qua biển khơi và
dặm dài thiên lý .
Ngày 14 /4 :
Sau khi đi uống cà phê ở một quán gần nhà , giao lưu với những cư dân gốc Huế vào lập nghiệp trong này ( phần lớn làm trong nghành giáo dục ) , chúng tôi ra chợ Trà Quýt ăn sáng , rồi đi tham quan thành phố Sóc Trăng bằng xe máy .
Trước tiên , chúng tôi tìm đường vào chùa Dơi , phải băng qua một cây cầu nhỏ ở giữa thành phố .
BÊN CẦU
Sóc Trăng - Rạch Sỏi - Dương Đông
Nhịp cầu nho nhỏ bềnh bồng tóc mây
Đôi làn gió mát hây hây
Dạn dày cát bụi đong đầy tuyết sương
Dấu chân để lại ven đường
Tiểu kiều soi bóng tơ vương ráng chiều
Đến chùa , lại vào dịp ngày Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer , chúng tôi chứng kiến cảnh người dân lễ bái và hội hè trong ngôi chùa nổi tiếng này .
Khi quay về chúng tôi lại ghé vào chùa Trà Quýt , nằm bên con kênh , cũng nhộn nhịp người đi cúng kiến .
SÓC TRĂNG
Đất miền Tây rạch kênh hiền
Người dân chất phác đẹp duyên lúa vàng
Thanh bình cõi rộng phương Nam
Tình thân ái khắp xóm làng Việt , Miên
Dạo chơi xem cảnh chùa chiền
Rêu phong bảo tháp uy nghiêm điện thờ
Hàng thốt nốt gió phất phơ
Dơi treo lủng lẳng vật vờ vườn sau
Hoàng y rực rỡ nhuốm màu
Xả buông tục lụy , thương đau kiếp đời
Ngày 15 /4
Chúng tôi dành trọn ngày để giao lưu với bà con , láng giềng
nhân dịp một ngày giỗ lớn của gia đình . Tôi cảm nhận được không khí vui vẻ , thật chan hòa của tình người Nam bộ . Ăn nói , cười đùa sảng khoái , vô tư . Xin cám ơn mọi người trong gia đình cậu Lạc đã để lại cho tôi những ấn tượng tốt đẹp trong chuyến đi này .
Ngày 16 / 4
Từ giã Sóc Trăng , chúng tôi lên xe khách về Sài gòn . Ở bến xe Miền Tây , tôi chia tay anh Huề , người bạn đồng hành ăn ý trong suốt cuộc hành trình phương Nam , để bắt xe tiếp lên Đà Lạt , thành phố mai anh đào mà tôi hằng yêu mến .
CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )
Ngày 13 /4 :
Xe buýt đưa chúng tôi về chợ Trà Quýt lúc 6 :00 pm và gia đình người cậu anh Phan Huề tiếp đón chúng tôi rất chu đáo .
Ngồi trong khu vườn rộng , thoáng mát , lộng gió miền Nam , tôi cảm
thấy người khỏe khoắn ra sau một ngày dài vượt qua biển khơi và
dặm dài thiên lý .
Ngày 14 /4 :
Sau khi đi uống cà phê ở một quán gần nhà , giao lưu với những cư dân gốc Huế vào lập nghiệp trong này ( phần lớn làm trong nghành giáo dục ) , chúng tôi ra chợ Trà Quýt ăn sáng , rồi đi tham quan thành phố Sóc Trăng bằng xe máy .
Trước tiên , chúng tôi tìm đường vào chùa Dơi , phải băng qua một cây cầu nhỏ ở giữa thành phố .
BÊN CẦU
Sóc Trăng - Rạch Sỏi - Dương Đông
Nhịp cầu nho nhỏ bềnh bồng tóc mây
Đôi làn gió mát hây hây
Dạn dày cát bụi đong đầy tuyết sương
Dấu chân để lại ven đường
Tiểu kiều soi bóng tơ vương ráng chiều
Đến chùa , lại vào dịp ngày Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer , chúng tôi chứng kiến cảnh người dân lễ bái và hội hè trong ngôi chùa nổi tiếng này .
Khi quay về chúng tôi lại ghé vào chùa Trà Quýt , nằm bên con kênh , cũng nhộn nhịp người đi cúng kiến .
SÓC TRĂNG
Đất miền Tây rạch kênh hiền
Người dân chất phác đẹp duyên lúa vàng
Thanh bình cõi rộng phương Nam
Tình thân ái khắp xóm làng Việt , Miên
Dạo chơi xem cảnh chùa chiền
Rêu phong bảo tháp uy nghiêm điện thờ
Hàng thốt nốt gió phất phơ
Dơi treo lủng lẳng vật vờ vườn sau
Hoàng y rực rỡ nhuốm màu
Xả buông tục lụy , thương đau kiếp đời
Ngày 15 /4
Chúng tôi dành trọn ngày để giao lưu với bà con , láng giềng
nhân dịp một ngày giỗ lớn của gia đình . Tôi cảm nhận được không khí vui vẻ , thật chan hòa của tình người Nam bộ . Ăn nói , cười đùa sảng khoái , vô tư . Xin cám ơn mọi người trong gia đình cậu Lạc đã để lại cho tôi những ấn tượng tốt đẹp trong chuyến đi này .
Ngày 16 / 4
Từ giã Sóc Trăng , chúng tôi lên xe khách về Sài gòn . Ở bến xe Miền Tây , tôi chia tay anh Huề , người bạn đồng hành ăn ý trong suốt cuộc hành trình phương Nam , để bắt xe tiếp lên Đà Lạt , thành phố mai anh đào mà tôi hằng yêu mến .
PHIÊU DU KÝ CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 )
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 )
Ngày 16 /4
Rời bến xe miền Tây vào lúc 12:15 pm , tôi lại lên cao nguyên lần nữa . Xe bon bon trên đường cao tốc , rồi qua các huyện ở Đồng Nai với những cái tên quen quen như Thống Nhất , Định Quán - La Ngà - Tân phú - Ngọc Lâm - Phương Lâm - Cát tiên . Dừng chân uống nước ở Madaguil , qua đèo Chuối , là đến Bảo Lộc - Di Linh - Đức Trọng - cuối cùng là đèo Prenn trước khi vào thành phố Đà Lạt .
Tôi được hai ông anh đón từ bến xe về nhà , xong đi nhậu lẩu dê cùng với chai rượu tỏi đen mà tôi đem theo từ Quy Nhơn - thật ấm lòng .
Ngày 17 /4
Từ sáng sớm , tôi đã náo nức ,muốn đi bộ một vòng hồ Xuân Hương . Sau khi thơ thẩn ngắm cảnh ven hồ , tôi điện thoại cho bạn đồng môn Quốc Học Lê Văn Thành ( khi tôi viết bài này , bạn đang nằm điều trị ở bện viện Chợ Rẫy , Sài gòn vì đau gan . Chúc bạn sớm bình phục . ) và sau đó thầy Thân Trọng Sơn , C.G.S. Quốc Học và anh Võ Thanh Lâm , học trên chúng tôi mấy lớp . Mầy thầy trò cùng nhâm nhi cà phê ở quán Bích Câu , chuyện trò , hàn huyên cho đến tận 10 :00 giờ . Chúng tôi được thầy Sơn mời ăn trưa và tiếp tục những câu chuyện thời Quốc Học , cũng như thời đi dạy của mấy thầy trò .
BÊN HỒ
Thầy trò tao ngộ bên hồ
Vườn Bích Câu nắng vàng phô rạng ngời
Chuyện trò tâm sự khôn ngơi
Xiết bao kỉ niệm cõi đời mênh mông
ĐÀ LẠT
Tôi về Đà Lạt sáng mai đây
Hoa lá trời mây đến đủ đầy
Hội ngộ bên hồ thầy với bạn
Ân tình chan chứa buổi sum vầy
Tạm biệt thầy Sơn và anh Lâm , Thành đưa tôi về nhà , chào bà xã , thăm cháu ngoại của bạn ấy . Sau khi nghỉ ngơi , Thành đưa tôi vào trường C.Đ.S.P . Đà Lạt ( trước 75 là collège Yersin ) tham quan và thăm gia đình người đồng nghiệp của tôi thời C.Đ.S.P. Nghĩa Bình . Kế đến , Thành chở tôi đi lòng vòng - nhà Ga xe lửa , hồ Than Thở ... Cám ơn bạn Thành đã dành cho tôi sự ưu ái rất lớn trong chuyến thăm Đà Lạt này .
PHƯỢNG TÍM
Mai Anh Đào giã biệt rồi
Hoa ban trắng cũng rã rời tàn phai
Luyến lưu phượng tím trang đài
Ảo huyền phô nét liêu trai tự tình
YERSIN
Trường cũ uy nghiêm tháp vút cao
Tường cong yểu điệu mái thanh tao
Hành lang dẫn lối vào thơ mộng
Nhà cổ điêu tàn nuối tiếc sao
THAN THỞ
Than thở u hoài Than Thở ơi
Trại hoa che khuất bóng em rồi
Hàng thông dáng liễu tìm đâu thấy
" Hai mộ " tình nhân đứng nghẹn lời
18 / 4 - 19 / 4
Hai ngaỳ này tôi đi thăm các bạn đồng môn Hồ Ngọc Tú và Trần Như Châu ở Bảo Lộc và Di Linh , rồi ghé nhà một ông chú ở Bảo Lộc
20 /4
Quay về Đà Lạt thăm bà con và chuẩn bị đi Buôn ma thuột vào ngày hôm sau 21 /4 .
CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 )
Ngày 16 /4
Rời bến xe miền Tây vào lúc 12:15 pm , tôi lại lên cao nguyên lần nữa . Xe bon bon trên đường cao tốc , rồi qua các huyện ở Đồng Nai với những cái tên quen quen như Thống Nhất , Định Quán - La Ngà - Tân phú - Ngọc Lâm - Phương Lâm - Cát tiên . Dừng chân uống nước ở Madaguil , qua đèo Chuối , là đến Bảo Lộc - Di Linh - Đức Trọng - cuối cùng là đèo Prenn trước khi vào thành phố Đà Lạt .
Tôi được hai ông anh đón từ bến xe về nhà , xong đi nhậu lẩu dê cùng với chai rượu tỏi đen mà tôi đem theo từ Quy Nhơn - thật ấm lòng .
Ngày 17 /4
Từ sáng sớm , tôi đã náo nức ,muốn đi bộ một vòng hồ Xuân Hương . Sau khi thơ thẩn ngắm cảnh ven hồ , tôi điện thoại cho bạn đồng môn Quốc Học Lê Văn Thành ( khi tôi viết bài này , bạn đang nằm điều trị ở bện viện Chợ Rẫy , Sài gòn vì đau gan . Chúc bạn sớm bình phục . ) và sau đó thầy Thân Trọng Sơn , C.G.S. Quốc Học và anh Võ Thanh Lâm , học trên chúng tôi mấy lớp . Mầy thầy trò cùng nhâm nhi cà phê ở quán Bích Câu , chuyện trò , hàn huyên cho đến tận 10 :00 giờ . Chúng tôi được thầy Sơn mời ăn trưa và tiếp tục những câu chuyện thời Quốc Học , cũng như thời đi dạy của mấy thầy trò .
BÊN HỒ
Thầy trò tao ngộ bên hồ
Vườn Bích Câu nắng vàng phô rạng ngời
Chuyện trò tâm sự khôn ngơi
Xiết bao kỉ niệm cõi đời mênh mông
ĐÀ LẠT
Tôi về Đà Lạt sáng mai đây
Hoa lá trời mây đến đủ đầy
Hội ngộ bên hồ thầy với bạn
Ân tình chan chứa buổi sum vầy
Tạm biệt thầy Sơn và anh Lâm , Thành đưa tôi về nhà , chào bà xã , thăm cháu ngoại của bạn ấy . Sau khi nghỉ ngơi , Thành đưa tôi vào trường C.Đ.S.P . Đà Lạt ( trước 75 là collège Yersin ) tham quan và thăm gia đình người đồng nghiệp của tôi thời C.Đ.S.P. Nghĩa Bình . Kế đến , Thành chở tôi đi lòng vòng - nhà Ga xe lửa , hồ Than Thở ... Cám ơn bạn Thành đã dành cho tôi sự ưu ái rất lớn trong chuyến thăm Đà Lạt này .
PHƯỢNG TÍM
Mai Anh Đào giã biệt rồi
Hoa ban trắng cũng rã rời tàn phai
Luyến lưu phượng tím trang đài
Ảo huyền phô nét liêu trai tự tình
YERSIN
Trường cũ uy nghiêm tháp vút cao
Tường cong yểu điệu mái thanh tao
Hành lang dẫn lối vào thơ mộng
Nhà cổ điêu tàn nuối tiếc sao
THAN THỞ
Than thở u hoài Than Thở ơi
Trại hoa che khuất bóng em rồi
Hàng thông dáng liễu tìm đâu thấy
" Hai mộ " tình nhân đứng nghẹn lời
18 / 4 - 19 / 4
Hai ngaỳ này tôi đi thăm các bạn đồng môn Hồ Ngọc Tú và Trần Như Châu ở Bảo Lộc và Di Linh , rồi ghé nhà một ông chú ở Bảo Lộc
20 /4
Quay về Đà Lạt thăm bà con và chuẩn bị đi Buôn ma thuột vào ngày hôm sau 21 /4 .
PHIÊU DU KÝ CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG ( 18 /4 - 19 /4 )
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG
( 18 /4 - 19 /4 )
Ngày 18 /4 :
Sáng sớm hôm ấy , tôi bắt xe buýt Phương Trang về Bảo Lộc . Xe đi chậm , dừng nhiều chỗ nên tôi có cơ hội ngắm cảnh cỏ hoa cây lá xinh tươi hai bên đường . Vợ chồng TÚ - HUỆ đón chào tôi cùng với bạn Trần Như Châu từ Di Linh qua tao ngộ , một dịp trùng phùng thật hy hữu . Chúng tôi ăn trưa thật ngon miệng . Chiều hôm đó , cơn mưa rào tạo thêm không khí ấm cúng cho ba người bạn già bên nhau tâm sự về trường lớp ngày xưa .
BẢO LỘC
Chiều Bảo Lộc gió mưa bay
Hạt rơi rào rạt đong đầy nhớ thương
Ba chàng cao lão chung trường
Ngày xưa thân ái vấn vương mãi hoài
Bạn Châu kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời rất thú vị của bạn sau khi phải xếp bút nghiên đi vào binh nghiệp .
BẠN CHÂU
Ở Hương Cần , họ Trần Như
Ngày xưa phong nhã , bây chừ cũng tơ
Đường đời suôn sẻ bất ngờ
Trời cho vợ đẹp , con thơ ngoan hiền
Được người , được nết , rất siêng
Sánh vai đi khắp mọi miền nước non
Chúc ông bà được vuông tròn
Bách niên giai lão sắt son mối tình
Chiều đến chúng tôi đi tham quan thành phố Bảo Lộc . Tú chỉ cho chúng tôi xem nơi trước đây Trịnh Công Sơn dạy học , ngôi nhà thờ cổ , và chúng tôi vào một quán cà phê gần trung tâm ngắm nhìn người qua kẻ lại .
Ngày 19 /4
Sau khi Tú đưa chúng tôi đi bộ thể dục , ăn phở đặc biệt , Châu và tôi tạm biệt vợ chồng Tú , bon bon trên chiếc xe máy quay về Di Linh ( 40 km ) và rẽ vào thủy điện Đồng Nai 2 , nơi vợ chồng Châu đang làm việc ( thêm 20 km nữa ) . Tôi được tham quan nhà máy , khu nhà ở công nhân ( đến từ mọi miền của tổ quốc ) , rẫy đồi cà phê , trang trại hồ tiêu và tận hưởng khung cảnh sông , suối , núi , hồ thật hùng vỹ ở chốn hoang vu này . Vợ chồng Châu đãi tôi một bữa gà đồi luộc , xé , bóp muối tiêu , hành tây , rau răm thật no nê rồi Châu lại đưa tôi trở lại Di Linh đón xe về Đức Trọng .Cơn mưa rào theo tôi về Đức Trọng , nơi tôi ghé thăm một người chú ( kêu mệ nội tôi bằng dì ruột ) .
DI LINH
Bạn đèo xe máy quãng đường dài
Bảo Lộc - Di Linh nhẹ lướt bay
Thủy điện Đồng Nai nơi hẻo lánh
Đồn điền thảo dã chốn mê say
Gập ghềnh đồi dốc lưng bủn rủn
Phằng lặng sông hồ bụng ngất ngây
Thăm thú đất trời hồn sảng khoái
Trưa về chén rượu má hây hây
CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG
( 18 /4 - 19 /4 )
Ngày 18 /4 :
Sáng sớm hôm ấy , tôi bắt xe buýt Phương Trang về Bảo Lộc . Xe đi chậm , dừng nhiều chỗ nên tôi có cơ hội ngắm cảnh cỏ hoa cây lá xinh tươi hai bên đường . Vợ chồng TÚ - HUỆ đón chào tôi cùng với bạn Trần Như Châu từ Di Linh qua tao ngộ , một dịp trùng phùng thật hy hữu . Chúng tôi ăn trưa thật ngon miệng . Chiều hôm đó , cơn mưa rào tạo thêm không khí ấm cúng cho ba người bạn già bên nhau tâm sự về trường lớp ngày xưa .
BẢO LỘC
Chiều Bảo Lộc gió mưa bay
Hạt rơi rào rạt đong đầy nhớ thương
Ba chàng cao lão chung trường
Ngày xưa thân ái vấn vương mãi hoài
Bạn Châu kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời rất thú vị của bạn sau khi phải xếp bút nghiên đi vào binh nghiệp .
BẠN CHÂU
Ở Hương Cần , họ Trần Như
Ngày xưa phong nhã , bây chừ cũng tơ
Đường đời suôn sẻ bất ngờ
Trời cho vợ đẹp , con thơ ngoan hiền
Được người , được nết , rất siêng
Sánh vai đi khắp mọi miền nước non
Chúc ông bà được vuông tròn
Bách niên giai lão sắt son mối tình
Chiều đến chúng tôi đi tham quan thành phố Bảo Lộc . Tú chỉ cho chúng tôi xem nơi trước đây Trịnh Công Sơn dạy học , ngôi nhà thờ cổ , và chúng tôi vào một quán cà phê gần trung tâm ngắm nhìn người qua kẻ lại .
Ngày 19 /4
Sau khi Tú đưa chúng tôi đi bộ thể dục , ăn phở đặc biệt , Châu và tôi tạm biệt vợ chồng Tú , bon bon trên chiếc xe máy quay về Di Linh ( 40 km ) và rẽ vào thủy điện Đồng Nai 2 , nơi vợ chồng Châu đang làm việc ( thêm 20 km nữa ) . Tôi được tham quan nhà máy , khu nhà ở công nhân ( đến từ mọi miền của tổ quốc ) , rẫy đồi cà phê , trang trại hồ tiêu và tận hưởng khung cảnh sông , suối , núi , hồ thật hùng vỹ ở chốn hoang vu này . Vợ chồng Châu đãi tôi một bữa gà đồi luộc , xé , bóp muối tiêu , hành tây , rau răm thật no nê rồi Châu lại đưa tôi trở lại Di Linh đón xe về Đức Trọng .Cơn mưa rào theo tôi về Đức Trọng , nơi tôi ghé thăm một người chú ( kêu mệ nội tôi bằng dì ruột ) .
DI LINH
Bạn đèo xe máy quãng đường dài
Bảo Lộc - Di Linh nhẹ lướt bay
Thủy điện Đồng Nai nơi hẻo lánh
Đồn điền thảo dã chốn mê say
Gập ghềnh đồi dốc lưng bủn rủn
Phằng lặng sông hồ bụng ngất ngây
Thăm thú đất trời hồn sảng khoái
Trưa về chén rượu má hây hây
PHIÊU DU KÝ - CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )
Ngày 21 /4
Xe khách đến đón chúng tôi ( tôi đi cùng với vài anh chị con ông bác ở Đà Lạt qua Bmt ăn cưới thằng cháu kêu bằng cậu họ ) ở làng hoa Thái Phiên lúc 5 :00 am lên bến xe liên tỉnh ở đầu dốc đèo Prenn và chuyến xe bắt đầu cuộc hành trình xuyên qua núi rừng , thả dốc đèo qua DakLak .
ĐƯỜNG RỪNG
Lên dốc xuống đèo qua núi sông
Cỏ cây hoa lá ngát hương nồng
Làn hơi trong vắt miền hoang dã
Âm điệu bổng trầm chốn sắc không
Lau lách trúc tre bên quãng vắng
Bướm ong chim chóc giữa đồi thông
Ngất ngây tình cảnh hồn say đắm
Lồng lộng đất trời dạ viễn vông
Xe đi qua đèo Chuối thì vào địa phận DakLak - Krong Nô , Lak ... và đến bến xe liên tỉnh , cây số ba , lúc 11 : 30 am . Chúng tôi về nhà bà chị dự lễ cưới trong ngày hôm đó và ngày tiếp theo ( 22 /4 )
Ngày 23 / 4
Tôi tổ chức đưa các anh chị họ vào vãn cảnh chùa Phổ Quang ở huyện C'Mgar , cách thành phố Bmt chừng 20 Km . Tôi được các học trò Hoài Trần và Nguyễn Thị Lành đến tháp tùng ; hai em dù đã gần 50 tuổi nhưng bên thầy vẫn cười nói nhí nhảnh , ngây thơ lắm . Đến Phổ Quang chúng tôi được Tỳ Kheo Tâm Định và quý thân hữu Dạ Lữ Kiều , Tôn Nữ Ngọc Hoa , Tất Sỹ , Cát Khuê , Nguyen An Son , Phạm Thi Thu Thảo đón tiếp ân cần , chu đáo . Chúng tôi đã tạo được một cuộc vui rất văn nghệ rất sôi nổi . Xin đa tạ công đức của chư tăng và phật tử nhà chùa . Sau đó chúng tôi về nhà Dr Hồng Sơn ,bạn của anh họ Manh Phangia và lại được tao ngộ với Nguyễn Đức Kim Long và Trần Dũng , hai người bạn đồng môn thân thiết .
Phổ Quang
Cư mờ nga ( cưmgar) đất xưa hoang dã
Lửa tuôn trào núi ngả non nghiêng
Phổ Quang chùa toả ánh thiền
Chuông ngân trầm bổng hoá duyên tục trần
Phong Nguyệt Hữu bạn gần xa tới
Lời thi ca trìu mến gởi trao
Dẫu chưa kết nghĩa vườn đào
Lòng mai ý cúc tâm giao ước nguyền
Suối rì rào ngọc tuyền tươi mát
Thạch Vân Kiều gió hát trên cây
Vườn thanh thảo buổi sum vầy
Hiền nhân tao ngộ thơ ngây tuổi đời
Rừng Trúc Lâm trông vời cố quận
Cõi Huyền Không vương vấn xa mờ
Thuyền Bát Nhã thuận dòng thơ
Nương làn khói biếc qua bờ trầm luân
Trời Cao Nguyên mùa xuân viên mãn
Kiếp luân hồi lãng đãng rong chơi
Xả buông tình luỵ nghiệp đời
Liên hoa một đoá tinh khôi đạo vàng
TỌA THIỀN
Tĩnh tại vài giây bất chợt thiền
Tâm hồn lắng đọng xả ưu phiền
Lâng lâng đầu óc tình lai láng
Đằm thắm con tim ý viễn miên
Bỏ lối phong trần về Cõi Mộng
Rời bờ tục lụy đến Non Tiên
Hạc vàng ai cỡi xa biền biệt
Vẳng vọng bên tai tiếng ngọc tuyền
Chộ
( Thân tặng anh Hải )
Ngồi lại nhìn Tâm
Ngộ thấy thiền
Ừ thì
Phiền muộn
Vẫn triền miên
Một chút
Tĩnh lặng
Tang mây gió
Để thấy
Vô Thường
Đạo như nhiên.
Sáng bên Thạch Vân Kiều
Phong Nguyệt Hữu
Ngày 24 /4
Nhóm học trò cũ thân thiết K 5 gồm Nguyễn Đốc , Mai Bmt , Liệu , Lê Minh , Lê Thị Hợi , những cô giáo Anh Văn đã gắn bó với núi rừng Tây Nguyên hơn 30 năm , kể từ khi ra trường , lại quây quần bên thầy , uống cà phê , kể chuyện xưa , nay , gia đình , bè bạn .v.v. . . Sau đó , Đốc và ông xã đưa thầy đi ăn trưa ở một quán Huế nổi tiếng . Cám ơn tấm thịnh tình của các trò , nay cũng đã là các bà nội , ngoại rồi .
Chiều hôm đó , hai trò Hoài - Lành đến tiễn thầy ra bến xe và không quên gởi quà cho cô .
Ngày 25 /4
Tôi về đến nhà lúc 4 : 00 am , kết thúc chuyến hành trình thăm thầy , đồng môn , bà con , học trò cũ và bạn facbook kéo dài 31 ngày . Thật vui và phong phú . Tôi còn được đón tiếp , làm một bữa tẩy trần tại nhà tôi có sự hiện diện của thầy Phùng Hữu Huy , anh Hồ Xuân Đài , bác Hoàng Trọng Dĩnh đến từ Biên Hòa , bạn Lê Văn Thành đến từ Đà Lạt , các bạn trong nhóm : Lê Hữu Thành , Lê Bá Tuấn , Lê Bá Bổn , Phạm Văn Anh
Thật là mỹ mãn ./.
QUÁ VUI
Ngày trở về thầy trò sum họp
Quanh bàn tròn gom góp niềm vui
Sẻ chia thơm thảo ngọt bùi
Nói cười hết cỡ phỉ phui chuyện đời
Mắt sáng rực , môi tươi , má thắm
Nếm rượu đào , đồ nhắm lành ngon
Bảy mươi nhiệt huyết hãy còn
Chung tay lấp biển , dời non xá gì
CHUYẾN ĐI
Trở về sau chuyến đi dài
Ba mốt ngày đủ nguôi ngoai sự đời
Ghé lắm chỗ gặp nhiều người
Nghe , nhìn , cảm nhận , rong chơi , tiệc tùng
Lên rừng xuống biển ung dung
Đồng quê , thành phố chẳng dừng được lâu
Sông dài , hồ rộng , bến cầu
Tâm hồn sảng khoái lắng sâu ý tình
Mỗi lần cất bước viễn trình
Hình hài nhẹ nhỏm phiêu linh thỏa lòng
CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )
Ngày 21 /4
Xe khách đến đón chúng tôi ( tôi đi cùng với vài anh chị con ông bác ở Đà Lạt qua Bmt ăn cưới thằng cháu kêu bằng cậu họ ) ở làng hoa Thái Phiên lúc 5 :00 am lên bến xe liên tỉnh ở đầu dốc đèo Prenn và chuyến xe bắt đầu cuộc hành trình xuyên qua núi rừng , thả dốc đèo qua DakLak .
ĐƯỜNG RỪNG
Lên dốc xuống đèo qua núi sông
Cỏ cây hoa lá ngát hương nồng
Làn hơi trong vắt miền hoang dã
Âm điệu bổng trầm chốn sắc không
Lau lách trúc tre bên quãng vắng
Bướm ong chim chóc giữa đồi thông
Ngất ngây tình cảnh hồn say đắm
Lồng lộng đất trời dạ viễn vông
Xe đi qua đèo Chuối thì vào địa phận DakLak - Krong Nô , Lak ... và đến bến xe liên tỉnh , cây số ba , lúc 11 : 30 am . Chúng tôi về nhà bà chị dự lễ cưới trong ngày hôm đó và ngày tiếp theo ( 22 /4 )
Ngày 23 / 4
Tôi tổ chức đưa các anh chị họ vào vãn cảnh chùa Phổ Quang ở huyện C'Mgar , cách thành phố Bmt chừng 20 Km . Tôi được các học trò Hoài Trần và Nguyễn Thị Lành đến tháp tùng ; hai em dù đã gần 50 tuổi nhưng bên thầy vẫn cười nói nhí nhảnh , ngây thơ lắm . Đến Phổ Quang chúng tôi được Tỳ Kheo Tâm Định và quý thân hữu Dạ Lữ Kiều , Tôn Nữ Ngọc Hoa , Tất Sỹ , Cát Khuê , Nguyen An Son , Phạm Thi Thu Thảo đón tiếp ân cần , chu đáo . Chúng tôi đã tạo được một cuộc vui rất văn nghệ rất sôi nổi . Xin đa tạ công đức của chư tăng và phật tử nhà chùa . Sau đó chúng tôi về nhà Dr Hồng Sơn ,bạn của anh họ Manh Phangia và lại được tao ngộ với Nguyễn Đức Kim Long và Trần Dũng , hai người bạn đồng môn thân thiết .
Phổ Quang
Cư mờ nga ( cưmgar) đất xưa hoang dã
Lửa tuôn trào núi ngả non nghiêng
Phổ Quang chùa toả ánh thiền
Chuông ngân trầm bổng hoá duyên tục trần
Phong Nguyệt Hữu bạn gần xa tới
Lời thi ca trìu mến gởi trao
Dẫu chưa kết nghĩa vườn đào
Lòng mai ý cúc tâm giao ước nguyền
Suối rì rào ngọc tuyền tươi mát
Thạch Vân Kiều gió hát trên cây
Vườn thanh thảo buổi sum vầy
Hiền nhân tao ngộ thơ ngây tuổi đời
Rừng Trúc Lâm trông vời cố quận
Cõi Huyền Không vương vấn xa mờ
Thuyền Bát Nhã thuận dòng thơ
Nương làn khói biếc qua bờ trầm luân
Trời Cao Nguyên mùa xuân viên mãn
Kiếp luân hồi lãng đãng rong chơi
Xả buông tình luỵ nghiệp đời
Liên hoa một đoá tinh khôi đạo vàng
TỌA THIỀN
Tĩnh tại vài giây bất chợt thiền
Tâm hồn lắng đọng xả ưu phiền
Lâng lâng đầu óc tình lai láng
Đằm thắm con tim ý viễn miên
Bỏ lối phong trần về Cõi Mộng
Rời bờ tục lụy đến Non Tiên
Hạc vàng ai cỡi xa biền biệt
Vẳng vọng bên tai tiếng ngọc tuyền
Chộ
( Thân tặng anh Hải )
Ngồi lại nhìn Tâm
Ngộ thấy thiền
Ừ thì
Phiền muộn
Vẫn triền miên
Một chút
Tĩnh lặng
Tang mây gió
Để thấy
Vô Thường
Đạo như nhiên.
Sáng bên Thạch Vân Kiều
Phong Nguyệt Hữu
Ngày 24 /4
Nhóm học trò cũ thân thiết K 5 gồm Nguyễn Đốc , Mai Bmt , Liệu , Lê Minh , Lê Thị Hợi , những cô giáo Anh Văn đã gắn bó với núi rừng Tây Nguyên hơn 30 năm , kể từ khi ra trường , lại quây quần bên thầy , uống cà phê , kể chuyện xưa , nay , gia đình , bè bạn .v.v. . . Sau đó , Đốc và ông xã đưa thầy đi ăn trưa ở một quán Huế nổi tiếng . Cám ơn tấm thịnh tình của các trò , nay cũng đã là các bà nội , ngoại rồi .
Chiều hôm đó , hai trò Hoài - Lành đến tiễn thầy ra bến xe và không quên gởi quà cho cô .
Ngày 25 /4
Tôi về đến nhà lúc 4 : 00 am , kết thúc chuyến hành trình thăm thầy , đồng môn , bà con , học trò cũ và bạn facbook kéo dài 31 ngày . Thật vui và phong phú . Tôi còn được đón tiếp , làm một bữa tẩy trần tại nhà tôi có sự hiện diện của thầy Phùng Hữu Huy , anh Hồ Xuân Đài , bác Hoàng Trọng Dĩnh đến từ Biên Hòa , bạn Lê Văn Thành đến từ Đà Lạt , các bạn trong nhóm : Lê Hữu Thành , Lê Bá Tuấn , Lê Bá Bổn , Phạm Văn Anh
Thật là mỹ mãn ./.
QUÁ VUI
Ngày trở về thầy trò sum họp
Quanh bàn tròn gom góp niềm vui
Sẻ chia thơm thảo ngọt bùi
Nói cười hết cỡ phỉ phui chuyện đời
Mắt sáng rực , môi tươi , má thắm
Nếm rượu đào , đồ nhắm lành ngon
Bảy mươi nhiệt huyết hãy còn
Chung tay lấp biển , dời non xá gì
CHUYẾN ĐI
Trở về sau chuyến đi dài
Ba mốt ngày đủ nguôi ngoai sự đời
Ghé lắm chỗ gặp nhiều người
Nghe , nhìn , cảm nhận , rong chơi , tiệc tùng
Lên rừng xuống biển ung dung
Đồng quê , thành phố chẳng dừng được lâu
Sông dài , hồ rộng , bến cầu
Tâm hồn sảng khoái lắng sâu ý tình
Mỗi lần cất bước viễn trình
Hình hài nhẹ nhỏm phiêu linh thỏa lòng
TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ - Thầy Lê Công Mầu
CHUYỆN KỂ THỜI ĐI HỌC
CỦA THẦY LÊ CÔNG MẦU ( HS.QH : 1956 - 1959 ; GV. QH 1972 - 1976 )
TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ
Hồi đó , vào năm học 1957 - 58 , tôi học lớp đệ nhị ( lớp 11 bây giờ ). Một buổi chiều hoàng hôn , trời tháng 10 còn nóng nhẹ ; ba tiếng chuông dõng dạc báo hiệu vào giờ thứ 6 .
Cùng các bạn đang nhanh chân tiến lên cầu thang tầng lầu phía trái thì bỗng nghe tiếng kêu hối hả từ phía dưới một cách khẩn thiết " Mầu ơi ! ở cầu thang đầu nớ có thằng ... người làng mi bị bổ đang nằm run rẩy . Mi tới mau ... " . Linh tính báo cho tôi biết có gì nguy cập lắm . Lập tức tôi nói với người bạn ngồi cùng bàn " nhờ mi lấy sách vở ... bỏ cặp mang về và sáng mai mang đến cho tau . Có lẽ tau phải đưa hắn qua bệnh viện , ở lại chăm sóc cho nó . " . Nói nhanh rồi quay lại chạy đến ngang cạnh chân cầu thang giữa lối đi ra phía dãy nhà nhà trệt , nơi dành cho học sinh các lớp đệ I cấp ( học sinh trung học cơ sở bây giờ ) . Mọi người xúm xít quanh một bạn đang quằn quại nằm , miệng sủi bọt mép ... nhìn vào , chính là bạn Lê Đình Kế , người cùng làng đang học lớp đệ tứ ( lớp 9 ) . Tôi la lớn : " Mấy đứa bay dang rộng ra ... vì răng mà hắn bị như rứa ? - " Tụi nó vật nhau chơi , hắn đứng coi bị trúng chân vào người bổ xuống , chắc nặng lắm " - Tôi nói : " Bay cởi lưng quần cho hắn chưa ? "
- " Rồi " - " Thôi quá nguy hiểm , bay cùng tau đưa hắn ra nhà Y Tế ". Các bạn khẩn trương chuyển Kế ngay . Đến nơi , ông y tá đang sửa soạn ra về . Tôi vội vàng trình bày sự việc . Ông y tá hỏi , khám rồi chích cho Kế một ống thuốc đồng thời cho ngửi thuốc gì đó . Lo lắng quá , tôi đề nghị ông y tá điện về Bệnh viện xin xe lên chở xuống cứu chữa . Ông ta ừ . Sau chừng 6 , 7 phút , nghe tiếng còi xe inh ỏi từ phía trường Đồng Khánh ( Hai Bà Trưng bây giờ ) . Biết xe Bệnh viện Huế lên , tôi liền chạy nhanh ra lấy chiếc xe đạp vào . Lúc đó , xe Hồng Thập Tự Bệnh viện cũng vừa tời . Người y công và tôi đưa anh Kế vào " băng ca " và nhắc lên xe . Tôi xuống lấy xe đạp bỏ theo qua bệnh viện.
Hết giờ hành chính , giờ này các phòng ban tại bệnh viện phần nhiều chỉ còn y tá trực , bác sỹ có mặt rất ít . Xe chở Kế tới phòng đầu họ không nhận , rồi đến phòng thứ hai họ thấy bệnh nặng cũng từ chối . Tôi quá sức lo lắng nên hét to lên : " Một học sinh Quốc Học bị té ngã gần chết mà bệnh viện không nhận thì biết mầng răng ! Trời ơi là trời !!!... " . Có lẽ họ áy náy nên có một phòng nhận cho vào . Phòng này chỉ có một ông y tá trực . Anh Kế được đưa vào nằm một giường gần đối diện phòng trực . Lúc ấy anh bạn Kế của tôi bệnh tình vẫn y như lúc ban đầu ở chân cầu thang Quốc Học . Ông y tá khám thấy mạch quá yếu . Ông nói bệnh trạng nguy cấp . Ông cho chích một ống thuốc rồi gọi bác sỹ . Sau ít phút có bác sỹ đến . Ông khám và bảo mạch yếu quá , khi có khi không . Ông cho thuốc , y tá chích một ống . Bác sỹ dặn cách 15 phút chích một ống , đủ 3 lần . Có gì gọi ông . Đến lần chích thuốc thứ hai rồi thứ ba thì cơn bệnh có thuyên giảm . Mạch tương đối ổn định . Ông y tá bảo " Bây giờ qua cơn nguy hiểm nhưng người còn yếu và chưa được tỉnh . Tôi bắt đầu bớt căng thẳng , nhẹ nhỏm thở phào ...
Thời điểm nầy trời đã chập choạng tối . Giờ học thứ sáu cũng vừa xong , nghe hồi chuông bãi học , tôi lập tức lấy xe đạp đi nhanh lên trước cổng trường Quốc Học , đợi gặp anh Lê Phú Tín ( người học cùng lớp với Kế và ở gần nhà ) nhờ anh về nhà báo cho ba mẹ Kế về gấp . Về lại bệnh viên , chờ mãi nhưng suốt đêm không thấy người nhà về . Sau này mới biết vì lí do đặc biệt nên không thể về được . Tuy bệnh có thuyên giảm nhưng toàn thân anh Kế vẫn còn run rẩy , miệng còn lặp bặp sủi bọt mép . Mắt còn trợn trợn , chớp chớp ... Đến khoảng 7 giờ tối có anh Hà Thúc Bằng vào thăm . Tôi hỏi : " Kế có biết ai không ? " . Thấy anh vẫn rướn mắt và còn run run , chưa có dấu hiệu hiểu biết . Sau đến gần 10 giờ đêm anh mới tỉnh và nói được . Tôi hỏi thì anh nói có thấy người trước mặt chứ không biết ai đến thăm . Tương đối yên ổn . Tôi chạy ra cổng bệnh viện mua một ổ mì để ăn và một trái cam vào vắt cho Kế uống . Trong thời gian vào bệnh viện , tôi tranh thủ tìm kiếm chăn màn , gối nhưng các kho đều đóng cửa . Ông y tá tốt bụng tìm giúp được một cái gối , tôi đưa cho anh Kế gối . Chạy quanh tìm được một cái quạt tay , tôi dùng quạt cho Kế và tôi suốt đêm . Hồi nầy muỗi bệnh viện quá nhiều , nhờ cái quạt mà đỡ khổ phần nào . Chốc lát tôi qua phòng y tá trực để báo cáo bệnh tình của Kế và chuyện trò cho đỡ buồn . Thỉnh thoảng anh y tá rủ tôi đi thăm các bệnh nặng quanh phòng . Có một bệnh nhân qua đời , đưa lên xe đẩy ra nhà xác . Người tân đi theo với tiếng khóc nghẹn ngào , não ruột . Càng khuya , không khí dịu dần , cảnh vật bệnh viện Trung ương Huế có phần yên ắng . Dưới ánh sáng điện vàng hòa quyện sương rơi lờ mờ xuyên qua các dãy nhà con đường và những cành cây kẻ lá đang trầm lặng đìu hiu , đôi lúc cũng thấy rờn rợn trong người .
Ngồi thức , quạt muỗi rồi đi thăm bệnh ... , nhờ vậy mà đỡ buồn và thời gian chóng qua đi . Chẳng bao lâu , trời bắt đầu rạng sáng , rồi sáng hẳn . Tôi trông ngóng vẫn chưa thấy người nhà của Kế về . Mình nghĩ thầm chắc họ sắp đến . Ít phút sau , mặt trời ló dạng , tai nghe tiếng chuông tựu trường từ Quốc Học vang lên . Tôi nói với Kế : nằm đợi chút nữa , chắc ôn , mụ sắp về . Mình qua học nhé .
Vào bàn học , nhờ bạn mang sách vở tới đầy đủ nhưng đầu óc mình gần như trống rỗng . Người bơ phờ , " ngổn ngang trăm mối bên lòng "... May thay , hôm đó không có vị giáo sư nào gọi mình lên trả bài . Đến trưa bãi học , tôi trở lại bệnh viện thì được biết người thân về đưa anh Kế lên làng rồi . Tôi yên chí và đạp xe về nhà .
Từ đó đến nay , thời gian thắm thoát đã 60 năm qua , một số chi tiết của sự kiện bất thường này không thể phai mờ trong tâm trí mình được . Bây giờ nghĩ lại tôi cảm nhận việc làm đầy ý nghĩa đó gần như vượt quá khả năng của mình hồi còn nhỏ ; và nghĩ rằng " chỉ có tình yêu người đồng hương , bạn đồng môn đã xuất phát từ tình yêu Quốc Học thúc đẩy mình làm được một " kỳ công " qua một đêm không ngủ tại Bệnh Viện Trung Ương Huế vậy .
Thân thương Quốc Học thời son trẻ
Biết bao kỷ niệm chứa chan tình .
La Chử ngày 25 / 5/ 2017
Lê Công Mầu
CỦA THẦY LÊ CÔNG MẦU ( HS.QH : 1956 - 1959 ; GV. QH 1972 - 1976 )
TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ
Hồi đó , vào năm học 1957 - 58 , tôi học lớp đệ nhị ( lớp 11 bây giờ ). Một buổi chiều hoàng hôn , trời tháng 10 còn nóng nhẹ ; ba tiếng chuông dõng dạc báo hiệu vào giờ thứ 6 .
Cùng các bạn đang nhanh chân tiến lên cầu thang tầng lầu phía trái thì bỗng nghe tiếng kêu hối hả từ phía dưới một cách khẩn thiết " Mầu ơi ! ở cầu thang đầu nớ có thằng ... người làng mi bị bổ đang nằm run rẩy . Mi tới mau ... " . Linh tính báo cho tôi biết có gì nguy cập lắm . Lập tức tôi nói với người bạn ngồi cùng bàn " nhờ mi lấy sách vở ... bỏ cặp mang về và sáng mai mang đến cho tau . Có lẽ tau phải đưa hắn qua bệnh viện , ở lại chăm sóc cho nó . " . Nói nhanh rồi quay lại chạy đến ngang cạnh chân cầu thang giữa lối đi ra phía dãy nhà nhà trệt , nơi dành cho học sinh các lớp đệ I cấp ( học sinh trung học cơ sở bây giờ ) . Mọi người xúm xít quanh một bạn đang quằn quại nằm , miệng sủi bọt mép ... nhìn vào , chính là bạn Lê Đình Kế , người cùng làng đang học lớp đệ tứ ( lớp 9 ) . Tôi la lớn : " Mấy đứa bay dang rộng ra ... vì răng mà hắn bị như rứa ? - " Tụi nó vật nhau chơi , hắn đứng coi bị trúng chân vào người bổ xuống , chắc nặng lắm " - Tôi nói : " Bay cởi lưng quần cho hắn chưa ? "
- " Rồi " - " Thôi quá nguy hiểm , bay cùng tau đưa hắn ra nhà Y Tế ". Các bạn khẩn trương chuyển Kế ngay . Đến nơi , ông y tá đang sửa soạn ra về . Tôi vội vàng trình bày sự việc . Ông y tá hỏi , khám rồi chích cho Kế một ống thuốc đồng thời cho ngửi thuốc gì đó . Lo lắng quá , tôi đề nghị ông y tá điện về Bệnh viện xin xe lên chở xuống cứu chữa . Ông ta ừ . Sau chừng 6 , 7 phút , nghe tiếng còi xe inh ỏi từ phía trường Đồng Khánh ( Hai Bà Trưng bây giờ ) . Biết xe Bệnh viện Huế lên , tôi liền chạy nhanh ra lấy chiếc xe đạp vào . Lúc đó , xe Hồng Thập Tự Bệnh viện cũng vừa tời . Người y công và tôi đưa anh Kế vào " băng ca " và nhắc lên xe . Tôi xuống lấy xe đạp bỏ theo qua bệnh viện.
Hết giờ hành chính , giờ này các phòng ban tại bệnh viện phần nhiều chỉ còn y tá trực , bác sỹ có mặt rất ít . Xe chở Kế tới phòng đầu họ không nhận , rồi đến phòng thứ hai họ thấy bệnh nặng cũng từ chối . Tôi quá sức lo lắng nên hét to lên : " Một học sinh Quốc Học bị té ngã gần chết mà bệnh viện không nhận thì biết mầng răng ! Trời ơi là trời !!!... " . Có lẽ họ áy náy nên có một phòng nhận cho vào . Phòng này chỉ có một ông y tá trực . Anh Kế được đưa vào nằm một giường gần đối diện phòng trực . Lúc ấy anh bạn Kế của tôi bệnh tình vẫn y như lúc ban đầu ở chân cầu thang Quốc Học . Ông y tá khám thấy mạch quá yếu . Ông nói bệnh trạng nguy cấp . Ông cho chích một ống thuốc rồi gọi bác sỹ . Sau ít phút có bác sỹ đến . Ông khám và bảo mạch yếu quá , khi có khi không . Ông cho thuốc , y tá chích một ống . Bác sỹ dặn cách 15 phút chích một ống , đủ 3 lần . Có gì gọi ông . Đến lần chích thuốc thứ hai rồi thứ ba thì cơn bệnh có thuyên giảm . Mạch tương đối ổn định . Ông y tá bảo " Bây giờ qua cơn nguy hiểm nhưng người còn yếu và chưa được tỉnh . Tôi bắt đầu bớt căng thẳng , nhẹ nhỏm thở phào ...
Thời điểm nầy trời đã chập choạng tối . Giờ học thứ sáu cũng vừa xong , nghe hồi chuông bãi học , tôi lập tức lấy xe đạp đi nhanh lên trước cổng trường Quốc Học , đợi gặp anh Lê Phú Tín ( người học cùng lớp với Kế và ở gần nhà ) nhờ anh về nhà báo cho ba mẹ Kế về gấp . Về lại bệnh viên , chờ mãi nhưng suốt đêm không thấy người nhà về . Sau này mới biết vì lí do đặc biệt nên không thể về được . Tuy bệnh có thuyên giảm nhưng toàn thân anh Kế vẫn còn run rẩy , miệng còn lặp bặp sủi bọt mép . Mắt còn trợn trợn , chớp chớp ... Đến khoảng 7 giờ tối có anh Hà Thúc Bằng vào thăm . Tôi hỏi : " Kế có biết ai không ? " . Thấy anh vẫn rướn mắt và còn run run , chưa có dấu hiệu hiểu biết . Sau đến gần 10 giờ đêm anh mới tỉnh và nói được . Tôi hỏi thì anh nói có thấy người trước mặt chứ không biết ai đến thăm . Tương đối yên ổn . Tôi chạy ra cổng bệnh viện mua một ổ mì để ăn và một trái cam vào vắt cho Kế uống . Trong thời gian vào bệnh viện , tôi tranh thủ tìm kiếm chăn màn , gối nhưng các kho đều đóng cửa . Ông y tá tốt bụng tìm giúp được một cái gối , tôi đưa cho anh Kế gối . Chạy quanh tìm được một cái quạt tay , tôi dùng quạt cho Kế và tôi suốt đêm . Hồi nầy muỗi bệnh viện quá nhiều , nhờ cái quạt mà đỡ khổ phần nào . Chốc lát tôi qua phòng y tá trực để báo cáo bệnh tình của Kế và chuyện trò cho đỡ buồn . Thỉnh thoảng anh y tá rủ tôi đi thăm các bệnh nặng quanh phòng . Có một bệnh nhân qua đời , đưa lên xe đẩy ra nhà xác . Người tân đi theo với tiếng khóc nghẹn ngào , não ruột . Càng khuya , không khí dịu dần , cảnh vật bệnh viện Trung ương Huế có phần yên ắng . Dưới ánh sáng điện vàng hòa quyện sương rơi lờ mờ xuyên qua các dãy nhà con đường và những cành cây kẻ lá đang trầm lặng đìu hiu , đôi lúc cũng thấy rờn rợn trong người .
Ngồi thức , quạt muỗi rồi đi thăm bệnh ... , nhờ vậy mà đỡ buồn và thời gian chóng qua đi . Chẳng bao lâu , trời bắt đầu rạng sáng , rồi sáng hẳn . Tôi trông ngóng vẫn chưa thấy người nhà của Kế về . Mình nghĩ thầm chắc họ sắp đến . Ít phút sau , mặt trời ló dạng , tai nghe tiếng chuông tựu trường từ Quốc Học vang lên . Tôi nói với Kế : nằm đợi chút nữa , chắc ôn , mụ sắp về . Mình qua học nhé .
Vào bàn học , nhờ bạn mang sách vở tới đầy đủ nhưng đầu óc mình gần như trống rỗng . Người bơ phờ , " ngổn ngang trăm mối bên lòng "... May thay , hôm đó không có vị giáo sư nào gọi mình lên trả bài . Đến trưa bãi học , tôi trở lại bệnh viện thì được biết người thân về đưa anh Kế lên làng rồi . Tôi yên chí và đạp xe về nhà .
Từ đó đến nay , thời gian thắm thoát đã 60 năm qua , một số chi tiết của sự kiện bất thường này không thể phai mờ trong tâm trí mình được . Bây giờ nghĩ lại tôi cảm nhận việc làm đầy ý nghĩa đó gần như vượt quá khả năng của mình hồi còn nhỏ ; và nghĩ rằng " chỉ có tình yêu người đồng hương , bạn đồng môn đã xuất phát từ tình yêu Quốc Học thúc đẩy mình làm được một " kỳ công " qua một đêm không ngủ tại Bệnh Viện Trung Ương Huế vậy .
Thân thương Quốc Học thời son trẻ
Biết bao kỷ niệm chứa chan tình .
La Chử ngày 25 / 5/ 2017
Lê Công Mầu
MIẾNG TRẦU NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI Bài viết của thầy Qui Trương Công
MIẾNG TRẦU
NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI
Bài viết của thầy Qui Trương Công
Trong đời sống hằng ngày ở Việt nam, người ta có tục ăn cau trầu, một tục lệ đã lưu truyền từ xa xưa. Theo các nhà nhân chủng học và khảo cổ học thì tục ăn trầu đã phổ biến trong toàn thể miền nam châu Á từ Trung Ấn đến Đông Nam Á như các nước Thái Lan, Miến Điện, Việt Nam, Lào, Campuchia, Indonesia, Mã Lai, Philippine,,,, bao gồm các dân tộc Thái, Nùng, Mường, Dao … trên bán đảo Đông Dương.
Đến thế kỷ XV trong Lĩnh Nam Chích Quái tương truyền là của Trần Thế Pháp, một danh sỹ đời Trần, ta mới thấy ghi lại rõ ràng sự tích trầu cau mang tính huyền thoại nhưng đã thể hiện được một cách sâu xa cái giá trị nhân bản trong đời sống tâm linh, tình cảm của người Việt.
Ăn trầu là một sinh hoạt văn hóa của nhân dân ta, đây là một mỹ tục thuần phong mà người Việt đã lưu truyền từ thế hệ nầy sang thế hệ khác. Miếng trầu được dùng trong việc cúng tế, cưới hỏi và giao tiếp hằng ngày. Miếng trầu là đàu dây mối dợ của những cuộc tình duyên, tình bè bạn:
“ Miếng trầu làm đầu câu chuyện”
Miếng trầu đã trở nên có tầm quan trọng trong việc trao đổi tâm tư tình cảm. Gặp nhau, người ta mời nhau một miếng trầu để tỏ lòng quý mến, thân thiện và cũng là để bắt đầu cho một nỗi lòng mà mình muốn sẻ chia. Bởi thế, dù trải qua hằng nghìn năm, đến nay tục ăn trầu vẫn còn tồn tại nhưng bây giờ trầu cau chỉ mang tính hình thức trong các lễ nghi và nặng về kinh tế. Ngày xưa, người Việt Nam nhai trầu còn mang cả một triết lý, một ý nghĩa cao cả, một tình cảm nồng thắm chan chứa yêu thương. Đó là tình yêu lứa đôi, tình chồng vợ khắng khít keo sơn nơi lũy tre làng, bên đồng lúa mượt mà xanh thắm.
Gái trai nơi thôn dã rộn rã tiếng cười, câu nói. Họ tình cờ gặp nhau bên giếng nước đầu làng hay dưới gốc đa sau những giờ làm nông vất vả, ở đâu họ cũng mượn miếng trầu để gá nghĩa trao duyên, những phút giây tình cờ gặp gỡ là cơ hội để gần gũi, chuyện trò:
“Đêm qua trăng sáng mờ mờ,
Em đi gánh nước tình cờ gặp anh.”
Cái tình cờ thật dễ thương của cô gái làng hồn nhiên, chơn chất khiến cho chàng trai phải xao xuyến tâm hồn. Thế rồi cô gái mạnh dạn mở lời để tỏ bày tâm sự:
“Vào vườn trẩy quả cau xanh,
Bổ ra làm sáu mời anh xơi trâu.”
Quả cau xinh xắn, xanh tươi như tấm lòng trong trắng của em mà em mời anh một cách trịnh trọng thân thiết. Bởi mới gặp nhau nên cô gái cũng phải giữ gìn ý tứ chưa dám thổ lộ cái tình thương ghét của mình quá lộ liễu, sỗ sàng qua miếng cau vì:
“Thương nhau cau sáu bổ ba,
Ghét nhau cau sáu bổ ra làm mười.”
Cách bổ cau, têm trầu cũng đã thể hiện mức độ tình cảm của con người.
Nên cô gái không ngần ngại nói rõ cái ý định, cái nỗi lòng của mình đối với chàng trai:
“Mời anh xơi miếng trầu này,
Dù mặn, dù nhạt, dù cay, dù nồng,
Dù chẳng nên đạo vợ chồng,
Xơi năm ba miếng kẻo lòng nhớ thương.”
Người con gái xem như việc mời trầu là một chuyện, còn thành vợ thành chồng lại là một chuyện khác. Nhưng ở đây cô gái mời trầu một cách khéo léo, tinh tế, nhẹ nhàng ta cũng thấy được cái ràng buột, gắn bó, cái nhớ thương sâu sắc của cô khiến chàng trai cũng phải xiêu lòng. Chàng trai thấy lòng người bạn gái đã tỏ bày nên cũng không ngần ngại nói lên cái ước nguyện của mình để người bạn tình tin tưởng.
“Ước gì anh hóa ra vôi,
Em hóa trầu lộc tốt tươi lại nồng.”
Cái ước nguyện đơn thuần nhưng đã thể hiện được nỗi lòng sâu kín của chàng trai. Trầu cau thắm quyện tươi nồng với nhau cũng là cái nồng nàn say đắm yêu thương của anh và em. Khéo léo hơn, chàng trai đã gởi tiếp một thông điệp của tình yêu buộc người con gái phải lựa chon:
` “Có trầu mà chẳng có cau,
Làm sao cho đỏ môi nhau thì làm.”
“Làm sao” đã đặt người bạn tình vào một thế phải quyết đinh dứt khoát mà không thể chối từ. Nhưng để thoát ra khỏi cái ràng buộc ấy người con gái khá thông minh nhắc lại lời mẹ dặn:
“Mẹ em hằng vẫn khuyên răn,
Làm thân con gái chớ ăn trầu người.”
Vì đã ăn trầu người tức là đã chấp nhận mối tình đôi lứa và nguyện sẽ thành chồng vợ chung thủy sắt son. Lễ giáo và nền luân lý cổ truyền không cho phép người con gái tự do tư tình, mà phải có sự đồng thuận của cha mẹ họ hàng, bà con lối xóm vì trong hôn nhân xưa thì “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”. Chính vì thế mà cũng có biết bao mối tình oan trái dang dở đắng cay:
“Miếng trầu là miếng trầu cay,
Làm cho bể ái khi đầy khi vơi.”
Tình yêu là một thực tại sinh động trong đời sống tình cảm lứa đôi của con người, không một ai không bước qua chặng đường êm ái dễ thương ấy mà không lắm gian nan thử thách, đau khổ trăm chiều. Đôi khi người ta mượn trầu cau để nói lên sự lẻ loi đơn chiếc của hoàn cảnh:
“Có trầu mà chẳng có vôi,
Có chăn có chiếu chẳng ai nằm cùng.”
Nỗi lòng đã phơi bày vừa như một lời than thân trách phận, vừa như một tiếng mời gọi chân tình. Cái ước ao sâu thẳm trong nội tâm là có được một người như em thì dù ăn một miếng trầu mà trả bao nhiêu đi nữa cũng vẫn vui lòng:
“Miếng trầu ăn một trả mười,
Ăn sao cho được một ngưởi như em.”
Biết được cái tình ý thắm thiết của chàng trai, người con gái ngần ngại không biết mình có đáp ứng được yêu cầu ấy hay không nên đành bỏ lửng một câu mà nàng thừa biết mình phải trả ơn như thế nào:
“Miếng trầu coi nặng như chì,
Ăn thì ăn vậy lấy gì trả ơn.”
Và dù có kết nghĩa vợ chồng hay không để trả ơn, người ta vẫn mời nhau ăn một miếng trầu là để nhớ mãi về sau:
“Yêu nhau ăn một miếng trầu,
Gọi là nghĩa cũ về sau mà nhìn.”
Miếng trầu trao qua là tình yêu đáp lại, nên cô gái cũng khó chối từ trước sự mời mọc ân cần tha thiết và nhờ đó mà chàng đã bày tỏ nỗi lòng bấy lâu thương nhớ, muốn gắn bó lâu dài cho đến lúc đầu bạc răng long:
“Trầu nầy trầu ái trầu ân,
Trầu nhân trầu nghĩa, trầu mình trầu ta,
Trầu nầy nhuộm thắm duyên ta,
Đầu xanh cho tới tuổi già không phai.”
Miếng trầu là một nhân tố quan trọng trong đời sống lứa đôi hằng ngày, miếng trầu là chiếc cầu nối cho những con người xa lạ trở nên gần gũi nhau hơn:
“Khi xưa ai biết ai đâu,
Chỉ vì miếng thuốc miếng trầu nên quen”
Quen nhau rồi, thương nhau rồi nên không thể không tính chuyện hôn nhân. Đó là chặng đường thăng hoa của tình yêu, là mong ước của những đôi trai tài gái sắc:
“ Có thương thì nói cho mau,
Để anh dựng lễ trầu cau bỏ giềng.”
Có trầu cau thi mới thành vợ thành chồng. Miếng trầu đã dự phần không biết bao nhiêu là hoàn cảnh trong thế giới tình yêu. Người ta yêu thương nhau qua miếng trầu, người ta muốn kết nghĩa trăm năm cũng nhờ miếng trầu đưa đường dẫn lối. Gái trai nơi đồng lúa, bên lũy tre làng nhờ miếng trầu giao duyên mà sắt cầm hảo hợp, lan quế đằng phương:
“Miếng trầu của chẳng là bao,
Chỉ mong đông liễu tây đào gần nhau.”
Cái ước nguyện được gắn bó keo sơn, thủy chung son sắt để sống mãi bên nhau:
“Miếng trầu anh têm vừa rồi,
Miếng cau anh bửa vừa đôi vợ chồng.”
Ăn trầu là để kết thắm duyên tình, nồng nàn chồng vợ. Trong tình yêu, người ta tôn trọng tính chân thực, nghĩa là đã yêu thương, đã ăn miếng trầu với nhau thì dứt khoát phải tính chuyện trăm năm, không thể là một sự bông đùa làm cho đau lòng người khác:
“Thương em cau tới trầu đưa,
Trăm năm còn nỡ bông đùa mãi sao?’
Đã không bông đùa thì phải biết tính chuyện dài lâu, tìm hiểu nhau để biết dòng họ, gốc gác :
“Tiện đây ăn một miếng trầu,
Hỏi thăm quê quán ở đâu chăng là.”
Nhưng nếu không được đáp lại tiếng lòng yêu thương thì đó là nỗi xót xa cho người bạn tình đã bỏ công trang điểm, uổng công mời trầu:
“Tiếc công em trang điểm mấy thu,
Bưng trầu ra ngoài bãi, bạn chối từ không ăn.”
Chối từ miếng trầu trao qua cũng cô nghĩa là không chấp nhận tình yêu đôi lứa vì một lý do nào đó, có thể họ ngần ngại khi hoàn cảnh không tương xứng như tuổi tác, danh phận, hay hộ đối môn đăng:
“ Đêm khuya thiếp mới hỏi chàng,
Cau xanh ăn với trầu vàng được chăng?”
Đứng trước hoàn cảnh éo le như vậy chàng vẫn khẳng định tình yêu của mình thật tuyệt vời và có thể tác thành tình chồng nghĩa vợ:
“Trầu vàng nhá lẫn cau xanh,
Duyên em sánh với tình anh tuyệt vời.”
Nhờ cái chân tình ấy mà họ đã vượt qua tất cả những trở ngại của hoàn cảnh để đến với nhau.. Sự gắn bó của hai tâm hồn trai gái cũng là sự gắn bó của trầu cau trong miếng trầu huyền thoại. Bởi vậy, miếng trầu không chỉ là một tập tục thuần phong mà còn là một biểu tượng của tình yêu đôi lứa trong sáng nơi bờ ruộng nương dâu. Chúng ta phải duy trì và bảo vệ cái giá trị văn hóa nhân bản ấy, một nét văn hóa đặc sắc của dân tộc Việt Nam.
TRƯƠNG CÔNG QUI
NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI
Bài viết của thầy Qui Trương Công
Trong đời sống hằng ngày ở Việt nam, người ta có tục ăn cau trầu, một tục lệ đã lưu truyền từ xa xưa. Theo các nhà nhân chủng học và khảo cổ học thì tục ăn trầu đã phổ biến trong toàn thể miền nam châu Á từ Trung Ấn đến Đông Nam Á như các nước Thái Lan, Miến Điện, Việt Nam, Lào, Campuchia, Indonesia, Mã Lai, Philippine,,,, bao gồm các dân tộc Thái, Nùng, Mường, Dao … trên bán đảo Đông Dương.
Đến thế kỷ XV trong Lĩnh Nam Chích Quái tương truyền là của Trần Thế Pháp, một danh sỹ đời Trần, ta mới thấy ghi lại rõ ràng sự tích trầu cau mang tính huyền thoại nhưng đã thể hiện được một cách sâu xa cái giá trị nhân bản trong đời sống tâm linh, tình cảm của người Việt.
Ăn trầu là một sinh hoạt văn hóa của nhân dân ta, đây là một mỹ tục thuần phong mà người Việt đã lưu truyền từ thế hệ nầy sang thế hệ khác. Miếng trầu được dùng trong việc cúng tế, cưới hỏi và giao tiếp hằng ngày. Miếng trầu là đàu dây mối dợ của những cuộc tình duyên, tình bè bạn:
“ Miếng trầu làm đầu câu chuyện”
Miếng trầu đã trở nên có tầm quan trọng trong việc trao đổi tâm tư tình cảm. Gặp nhau, người ta mời nhau một miếng trầu để tỏ lòng quý mến, thân thiện và cũng là để bắt đầu cho một nỗi lòng mà mình muốn sẻ chia. Bởi thế, dù trải qua hằng nghìn năm, đến nay tục ăn trầu vẫn còn tồn tại nhưng bây giờ trầu cau chỉ mang tính hình thức trong các lễ nghi và nặng về kinh tế. Ngày xưa, người Việt Nam nhai trầu còn mang cả một triết lý, một ý nghĩa cao cả, một tình cảm nồng thắm chan chứa yêu thương. Đó là tình yêu lứa đôi, tình chồng vợ khắng khít keo sơn nơi lũy tre làng, bên đồng lúa mượt mà xanh thắm.
Gái trai nơi thôn dã rộn rã tiếng cười, câu nói. Họ tình cờ gặp nhau bên giếng nước đầu làng hay dưới gốc đa sau những giờ làm nông vất vả, ở đâu họ cũng mượn miếng trầu để gá nghĩa trao duyên, những phút giây tình cờ gặp gỡ là cơ hội để gần gũi, chuyện trò:
“Đêm qua trăng sáng mờ mờ,
Em đi gánh nước tình cờ gặp anh.”
Cái tình cờ thật dễ thương của cô gái làng hồn nhiên, chơn chất khiến cho chàng trai phải xao xuyến tâm hồn. Thế rồi cô gái mạnh dạn mở lời để tỏ bày tâm sự:
“Vào vườn trẩy quả cau xanh,
Bổ ra làm sáu mời anh xơi trâu.”
Quả cau xinh xắn, xanh tươi như tấm lòng trong trắng của em mà em mời anh một cách trịnh trọng thân thiết. Bởi mới gặp nhau nên cô gái cũng phải giữ gìn ý tứ chưa dám thổ lộ cái tình thương ghét của mình quá lộ liễu, sỗ sàng qua miếng cau vì:
“Thương nhau cau sáu bổ ba,
Ghét nhau cau sáu bổ ra làm mười.”
Cách bổ cau, têm trầu cũng đã thể hiện mức độ tình cảm của con người.
Nên cô gái không ngần ngại nói rõ cái ý định, cái nỗi lòng của mình đối với chàng trai:
“Mời anh xơi miếng trầu này,
Dù mặn, dù nhạt, dù cay, dù nồng,
Dù chẳng nên đạo vợ chồng,
Xơi năm ba miếng kẻo lòng nhớ thương.”
Người con gái xem như việc mời trầu là một chuyện, còn thành vợ thành chồng lại là một chuyện khác. Nhưng ở đây cô gái mời trầu một cách khéo léo, tinh tế, nhẹ nhàng ta cũng thấy được cái ràng buột, gắn bó, cái nhớ thương sâu sắc của cô khiến chàng trai cũng phải xiêu lòng. Chàng trai thấy lòng người bạn gái đã tỏ bày nên cũng không ngần ngại nói lên cái ước nguyện của mình để người bạn tình tin tưởng.
“Ước gì anh hóa ra vôi,
Em hóa trầu lộc tốt tươi lại nồng.”
Cái ước nguyện đơn thuần nhưng đã thể hiện được nỗi lòng sâu kín của chàng trai. Trầu cau thắm quyện tươi nồng với nhau cũng là cái nồng nàn say đắm yêu thương của anh và em. Khéo léo hơn, chàng trai đã gởi tiếp một thông điệp của tình yêu buộc người con gái phải lựa chon:
` “Có trầu mà chẳng có cau,
Làm sao cho đỏ môi nhau thì làm.”
“Làm sao” đã đặt người bạn tình vào một thế phải quyết đinh dứt khoát mà không thể chối từ. Nhưng để thoát ra khỏi cái ràng buộc ấy người con gái khá thông minh nhắc lại lời mẹ dặn:
“Mẹ em hằng vẫn khuyên răn,
Làm thân con gái chớ ăn trầu người.”
Vì đã ăn trầu người tức là đã chấp nhận mối tình đôi lứa và nguyện sẽ thành chồng vợ chung thủy sắt son. Lễ giáo và nền luân lý cổ truyền không cho phép người con gái tự do tư tình, mà phải có sự đồng thuận của cha mẹ họ hàng, bà con lối xóm vì trong hôn nhân xưa thì “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”. Chính vì thế mà cũng có biết bao mối tình oan trái dang dở đắng cay:
“Miếng trầu là miếng trầu cay,
Làm cho bể ái khi đầy khi vơi.”
Tình yêu là một thực tại sinh động trong đời sống tình cảm lứa đôi của con người, không một ai không bước qua chặng đường êm ái dễ thương ấy mà không lắm gian nan thử thách, đau khổ trăm chiều. Đôi khi người ta mượn trầu cau để nói lên sự lẻ loi đơn chiếc của hoàn cảnh:
“Có trầu mà chẳng có vôi,
Có chăn có chiếu chẳng ai nằm cùng.”
Nỗi lòng đã phơi bày vừa như một lời than thân trách phận, vừa như một tiếng mời gọi chân tình. Cái ước ao sâu thẳm trong nội tâm là có được một người như em thì dù ăn một miếng trầu mà trả bao nhiêu đi nữa cũng vẫn vui lòng:
“Miếng trầu ăn một trả mười,
Ăn sao cho được một ngưởi như em.”
Biết được cái tình ý thắm thiết của chàng trai, người con gái ngần ngại không biết mình có đáp ứng được yêu cầu ấy hay không nên đành bỏ lửng một câu mà nàng thừa biết mình phải trả ơn như thế nào:
“Miếng trầu coi nặng như chì,
Ăn thì ăn vậy lấy gì trả ơn.”
Và dù có kết nghĩa vợ chồng hay không để trả ơn, người ta vẫn mời nhau ăn một miếng trầu là để nhớ mãi về sau:
“Yêu nhau ăn một miếng trầu,
Gọi là nghĩa cũ về sau mà nhìn.”
Miếng trầu trao qua là tình yêu đáp lại, nên cô gái cũng khó chối từ trước sự mời mọc ân cần tha thiết và nhờ đó mà chàng đã bày tỏ nỗi lòng bấy lâu thương nhớ, muốn gắn bó lâu dài cho đến lúc đầu bạc răng long:
“Trầu nầy trầu ái trầu ân,
Trầu nhân trầu nghĩa, trầu mình trầu ta,
Trầu nầy nhuộm thắm duyên ta,
Đầu xanh cho tới tuổi già không phai.”
Miếng trầu là một nhân tố quan trọng trong đời sống lứa đôi hằng ngày, miếng trầu là chiếc cầu nối cho những con người xa lạ trở nên gần gũi nhau hơn:
“Khi xưa ai biết ai đâu,
Chỉ vì miếng thuốc miếng trầu nên quen”
Quen nhau rồi, thương nhau rồi nên không thể không tính chuyện hôn nhân. Đó là chặng đường thăng hoa của tình yêu, là mong ước của những đôi trai tài gái sắc:
“ Có thương thì nói cho mau,
Để anh dựng lễ trầu cau bỏ giềng.”
Có trầu cau thi mới thành vợ thành chồng. Miếng trầu đã dự phần không biết bao nhiêu là hoàn cảnh trong thế giới tình yêu. Người ta yêu thương nhau qua miếng trầu, người ta muốn kết nghĩa trăm năm cũng nhờ miếng trầu đưa đường dẫn lối. Gái trai nơi đồng lúa, bên lũy tre làng nhờ miếng trầu giao duyên mà sắt cầm hảo hợp, lan quế đằng phương:
“Miếng trầu của chẳng là bao,
Chỉ mong đông liễu tây đào gần nhau.”
Cái ước nguyện được gắn bó keo sơn, thủy chung son sắt để sống mãi bên nhau:
“Miếng trầu anh têm vừa rồi,
Miếng cau anh bửa vừa đôi vợ chồng.”
Ăn trầu là để kết thắm duyên tình, nồng nàn chồng vợ. Trong tình yêu, người ta tôn trọng tính chân thực, nghĩa là đã yêu thương, đã ăn miếng trầu với nhau thì dứt khoát phải tính chuyện trăm năm, không thể là một sự bông đùa làm cho đau lòng người khác:
“Thương em cau tới trầu đưa,
Trăm năm còn nỡ bông đùa mãi sao?’
Đã không bông đùa thì phải biết tính chuyện dài lâu, tìm hiểu nhau để biết dòng họ, gốc gác :
“Tiện đây ăn một miếng trầu,
Hỏi thăm quê quán ở đâu chăng là.”
Nhưng nếu không được đáp lại tiếng lòng yêu thương thì đó là nỗi xót xa cho người bạn tình đã bỏ công trang điểm, uổng công mời trầu:
“Tiếc công em trang điểm mấy thu,
Bưng trầu ra ngoài bãi, bạn chối từ không ăn.”
Chối từ miếng trầu trao qua cũng cô nghĩa là không chấp nhận tình yêu đôi lứa vì một lý do nào đó, có thể họ ngần ngại khi hoàn cảnh không tương xứng như tuổi tác, danh phận, hay hộ đối môn đăng:
“ Đêm khuya thiếp mới hỏi chàng,
Cau xanh ăn với trầu vàng được chăng?”
Đứng trước hoàn cảnh éo le như vậy chàng vẫn khẳng định tình yêu của mình thật tuyệt vời và có thể tác thành tình chồng nghĩa vợ:
“Trầu vàng nhá lẫn cau xanh,
Duyên em sánh với tình anh tuyệt vời.”
Nhờ cái chân tình ấy mà họ đã vượt qua tất cả những trở ngại của hoàn cảnh để đến với nhau.. Sự gắn bó của hai tâm hồn trai gái cũng là sự gắn bó của trầu cau trong miếng trầu huyền thoại. Bởi vậy, miếng trầu không chỉ là một tập tục thuần phong mà còn là một biểu tượng của tình yêu đôi lứa trong sáng nơi bờ ruộng nương dâu. Chúng ta phải duy trì và bảo vệ cái giá trị văn hóa nhân bản ấy, một nét văn hóa đặc sắc của dân tộc Việt Nam.
TRƯƠNG CÔNG QUI
haitho
- Tổng số bài gửi : 2212
Join date : 12/01/2014
-
Sponsored content
-
Trang 4 trong tổng số 4 trang • 1, 2, 3, 4
Trang 4 trong tổng số 4 trang
Permissions in this forum:Bạn không có quyền trả lời bài viết
Yesterday at 9:43 am by Admin
» TIN BUỒN : THẦY NGUYỄN TÂM THÁP TỪ TRẦN
Fri Nov 17, 2017 5:47 am by Lê Hữu Thành
» THƠ TRƯƠNG VĂN HẢI
Thu Oct 19, 2017 10:39 am by haitho
» VIẾNG TANG BẠN TÔ HỮU LỤT
Sat Oct 07, 2017 9:00 am by Admin
» CHÚC MỪNG VỢ CON BẠN NGUYỄN TẤN ĐẤU CÓ NHÀ MỜI - ĐẠI TƯỜNG BẠN TÔN THẤT CƯỜNG
Thu Oct 05, 2017 2:52 pm by Admin
» BẢN TIN KẾT NỐI
Mon Sep 25, 2017 4:11 am by Lê Hữu Thành
» DỰ ÁN ĐẶC SAN " THUỞ BAN ĐẦU QUỐC HỌC "
Tue Sep 05, 2017 2:02 pm by haitho
» THĂM THẦY PHAN THUẬN AN NẰM VIỆN
Sun Aug 20, 2017 2:02 pm by haitho
» CHÀO ĐÓN CÔ PHAN THỊ HIỀN VIÊN Ở MỸ VỀ
Mon Jul 24, 2017 4:17 pm by Lê Hữu Thành

markdown:
Tìm kiếm
Tìm kiếm
Latest topics
Latest topics
[DỰ ÁN ĐẶC SAN " THUỞ BAN ĐẦU QUỐC HỌC "](/t1021-topic)
Trang
**4**trong tổng số **4**trang • [Share](#)• [Trang 4 trong tổng số 4 trang](javascript:Pagination();) • ![ Previous](http://hitsk.in/t/16/65/95/i_left_arrow.png)
![ Previous](http://hitsk.in/t/16/65/95/i_left_arrow.png)
[1](/t1021-topic), [2](/t1021p25-topic), [3](/t1021p50-topic), **4**
[PHIÊU DU KÝ CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )](/t1021p75-topic#13572)
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )
Ngày 13 /4 :
Xe buýt đưa chúng tôi về chợ Trà Quýt lúc 6 :00 pm và gia đình người cậu anh Phan Huề tiếp đón chúng tôi rất chu đáo .
Ngồi trong khu vườn rộng , thoáng mát , lộng gió miền Nam , tôi cảm
thấy người khỏe khoắn ra sau một ngày dài vượt qua biển khơi và
dặm dài thiên lý .
Ngày 14 /4 :
Sau khi đi uống cà phê ở một quán gần nhà , giao lưu với những cư dân gốc Huế vào lập nghiệp trong này ( phần lớn làm trong nghành giáo dục ) , chúng tôi ra chợ Trà Quýt ăn sáng , rồi đi tham quan thành phố Sóc Trăng bằng xe máy .
Trước tiên , chúng tôi tìm đường vào chùa Dơi , phải băng qua một cây cầu nhỏ ở giữa thành phố .
BÊN CẦU
Sóc Trăng - Rạch Sỏi - Dương Đông
Nhịp cầu nho nhỏ bềnh bồng tóc mây
Đôi làn gió mát hây hây
Dạn dày cát bụi đong đầy tuyết sương
Dấu chân để lại ven đường
Tiểu kiều soi bóng tơ vương ráng chiều
Đến chùa , lại vào dịp ngày Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer , chúng tôi chứng kiến cảnh người dân lễ bái và hội hè trong ngôi chùa nổi tiếng này .
Khi quay về chúng tôi lại ghé vào chùa Trà Quýt , nằm bên con kênh , cũng nhộn nhịp người đi cúng kiến .
SÓC TRĂNG
Đất miền Tây rạch kênh hiền
Người dân chất phác đẹp duyên lúa vàng
Thanh bình cõi rộng phương Nam
Tình thân ái khắp xóm làng Việt , Miên
Dạo chơi xem cảnh chùa chiền
Rêu phong bảo tháp uy nghiêm điện thờ
Hàng thốt nốt gió phất phơ
Dơi treo lủng lẳng vật vờ vườn sau
Hoàng y rực rỡ nhuốm màu
Xả buông tục lụy , thương đau kiếp đời
Ngày 15 /4
Chúng tôi dành trọn ngày để giao lưu với bà con , láng giềng
nhân dịp một ngày giỗ lớn của gia đình . Tôi cảm nhận được không khí vui vẻ , thật chan hòa của tình người Nam bộ . Ăn nói , cười đùa sảng khoái , vô tư . Xin cám ơn mọi người trong gia đình cậu Lạc đã để lại cho tôi những ấn tượng tốt đẹp trong chuyến đi này .
Ngày 16 / 4
Từ giã Sóc Trăng , chúng tôi lên xe khách về Sài gòn . Ở bến xe Miền Tây , tôi chia tay anh Huề , người bạn đồng hành ăn ý trong suốt cuộc hành trình phương Nam , để bắt xe tiếp lên Đà Lạt , thành phố mai anh đào mà tôi hằng yêu mến .
CHAPTER XIII : SÓC TRĂNG ( 13/4 - 16 /4 )
Ngày 13 /4 :
Xe buýt đưa chúng tôi về chợ Trà Quýt lúc 6 :00 pm và gia đình người cậu anh Phan Huề tiếp đón chúng tôi rất chu đáo .
Ngồi trong khu vườn rộng , thoáng mát , lộng gió miền Nam , tôi cảm
thấy người khỏe khoắn ra sau một ngày dài vượt qua biển khơi và
dặm dài thiên lý .
Ngày 14 /4 :
Sau khi đi uống cà phê ở một quán gần nhà , giao lưu với những cư dân gốc Huế vào lập nghiệp trong này ( phần lớn làm trong nghành giáo dục ) , chúng tôi ra chợ Trà Quýt ăn sáng , rồi đi tham quan thành phố Sóc Trăng bằng xe máy .
Trước tiên , chúng tôi tìm đường vào chùa Dơi , phải băng qua một cây cầu nhỏ ở giữa thành phố .
BÊN CẦU
Sóc Trăng - Rạch Sỏi - Dương Đông
Nhịp cầu nho nhỏ bềnh bồng tóc mây
Đôi làn gió mát hây hây
Dạn dày cát bụi đong đầy tuyết sương
Dấu chân để lại ven đường
Tiểu kiều soi bóng tơ vương ráng chiều
Đến chùa , lại vào dịp ngày Tết Chol Chnam Thmay của đồng bào Khmer , chúng tôi chứng kiến cảnh người dân lễ bái và hội hè trong ngôi chùa nổi tiếng này .
Khi quay về chúng tôi lại ghé vào chùa Trà Quýt , nằm bên con kênh , cũng nhộn nhịp người đi cúng kiến .
SÓC TRĂNG
Đất miền Tây rạch kênh hiền
Người dân chất phác đẹp duyên lúa vàng
Thanh bình cõi rộng phương Nam
Tình thân ái khắp xóm làng Việt , Miên
Dạo chơi xem cảnh chùa chiền
Rêu phong bảo tháp uy nghiêm điện thờ
Hàng thốt nốt gió phất phơ
Dơi treo lủng lẳng vật vờ vườn sau
Hoàng y rực rỡ nhuốm màu
Xả buông tục lụy , thương đau kiếp đời
Ngày 15 /4
Chúng tôi dành trọn ngày để giao lưu với bà con , láng giềng
nhân dịp một ngày giỗ lớn của gia đình . Tôi cảm nhận được không khí vui vẻ , thật chan hòa của tình người Nam bộ . Ăn nói , cười đùa sảng khoái , vô tư . Xin cám ơn mọi người trong gia đình cậu Lạc đã để lại cho tôi những ấn tượng tốt đẹp trong chuyến đi này .
Ngày 16 / 4
Từ giã Sóc Trăng , chúng tôi lên xe khách về Sài gòn . Ở bến xe Miền Tây , tôi chia tay anh Huề , người bạn đồng hành ăn ý trong suốt cuộc hành trình phương Nam , để bắt xe tiếp lên Đà Lạt , thành phố mai anh đào mà tôi hằng yêu mến .
[PHIÊU DU KÝ CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 ) ](/t1021p75-topic#13575)
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 )
Ngày 16 /4
Rời bến xe miền Tây vào lúc 12:15 pm , tôi lại lên cao nguyên lần nữa . Xe bon bon trên đường cao tốc , rồi qua các huyện ở Đồng Nai với những cái tên quen quen như Thống Nhất , Định Quán - La Ngà - Tân phú - Ngọc Lâm - Phương Lâm - Cát tiên . Dừng chân uống nước ở Madaguil , qua đèo Chuối , là đến Bảo Lộc - Di Linh - Đức Trọng - cuối cùng là đèo Prenn trước khi vào thành phố Đà Lạt .
Tôi được hai ông anh đón từ bến xe về nhà , xong đi nhậu lẩu dê cùng với chai rượu tỏi đen mà tôi đem theo từ Quy Nhơn - thật ấm lòng .
Ngày 17 /4
Từ sáng sớm , tôi đã náo nức ,muốn đi bộ một vòng hồ Xuân Hương . Sau khi thơ thẩn ngắm cảnh ven hồ , tôi điện thoại cho bạn đồng môn Quốc Học Lê Văn Thành ( khi tôi viết bài này , bạn đang nằm điều trị ở bện viện Chợ Rẫy , Sài gòn vì đau gan . Chúc bạn sớm bình phục . ) và sau đó thầy Thân Trọng Sơn , C.G.S. Quốc Học và anh Võ Thanh Lâm , học trên chúng tôi mấy lớp . Mầy thầy trò cùng nhâm nhi cà phê ở quán Bích Câu , chuyện trò , hàn huyên cho đến tận 10 :00 giờ . Chúng tôi được thầy Sơn mời ăn trưa và tiếp tục những câu chuyện thời Quốc Học , cũng như thời đi dạy của mấy thầy trò .
BÊN HỒ
Thầy trò tao ngộ bên hồ
Vườn Bích Câu nắng vàng phô rạng ngời
Chuyện trò tâm sự khôn ngơi
Xiết bao kỉ niệm cõi đời mênh mông
ĐÀ LẠT
Tôi về Đà Lạt sáng mai đây
Hoa lá trời mây đến đủ đầy
Hội ngộ bên hồ thầy với bạn
Ân tình chan chứa buổi sum vầy
Tạm biệt thầy Sơn và anh Lâm , Thành đưa tôi về nhà , chào bà xã , thăm cháu ngoại của bạn ấy . Sau khi nghỉ ngơi , Thành đưa tôi vào trường C.Đ.S.P . Đà Lạt ( trước 75 là collège Yersin ) tham quan và thăm gia đình người đồng nghiệp của tôi thời C.Đ.S.P. Nghĩa Bình . Kế đến , Thành chở tôi đi lòng vòng - nhà Ga xe lửa , hồ Than Thở ... Cám ơn bạn Thành đã dành cho tôi sự ưu ái rất lớn trong chuyến thăm Đà Lạt này .
PHƯỢNG TÍM
Mai Anh Đào giã biệt rồi
Hoa ban trắng cũng rã rời tàn phai
Luyến lưu phượng tím trang đài
Ảo huyền phô nét liêu trai tự tình
YERSIN
Trường cũ uy nghiêm tháp vút cao
Tường cong yểu điệu mái thanh tao
Hành lang dẫn lối vào thơ mộng
Nhà cổ điêu tàn nuối tiếc sao
THAN THỞ
Than thở u hoài Than Thở ơi
Trại hoa che khuất bóng em rồi
Hàng thông dáng liễu tìm đâu thấy
" Hai mộ " tình nhân đứng nghẹn lời
18 / 4 - 19 / 4
Hai ngaỳ này tôi đi thăm các bạn đồng môn Hồ Ngọc Tú và Trần Như Châu ở Bảo Lộc và Di Linh , rồi ghé nhà một ông chú ở Bảo Lộc
20 /4
Quay về Đà Lạt thăm bà con và chuẩn bị đi Buôn ma thuột vào ngày hôm sau 21 /4 .
CHAPTER XIV : ĐÀ LẠT ( 16 /4 - 21 /4 )
Ngày 16 /4
Rời bến xe miền Tây vào lúc 12:15 pm , tôi lại lên cao nguyên lần nữa . Xe bon bon trên đường cao tốc , rồi qua các huyện ở Đồng Nai với những cái tên quen quen như Thống Nhất , Định Quán - La Ngà - Tân phú - Ngọc Lâm - Phương Lâm - Cát tiên . Dừng chân uống nước ở Madaguil , qua đèo Chuối , là đến Bảo Lộc - Di Linh - Đức Trọng - cuối cùng là đèo Prenn trước khi vào thành phố Đà Lạt .
Tôi được hai ông anh đón từ bến xe về nhà , xong đi nhậu lẩu dê cùng với chai rượu tỏi đen mà tôi đem theo từ Quy Nhơn - thật ấm lòng .
Ngày 17 /4
Từ sáng sớm , tôi đã náo nức ,muốn đi bộ một vòng hồ Xuân Hương . Sau khi thơ thẩn ngắm cảnh ven hồ , tôi điện thoại cho bạn đồng môn Quốc Học Lê Văn Thành ( khi tôi viết bài này , bạn đang nằm điều trị ở bện viện Chợ Rẫy , Sài gòn vì đau gan . Chúc bạn sớm bình phục . ) và sau đó thầy Thân Trọng Sơn , C.G.S. Quốc Học và anh Võ Thanh Lâm , học trên chúng tôi mấy lớp . Mầy thầy trò cùng nhâm nhi cà phê ở quán Bích Câu , chuyện trò , hàn huyên cho đến tận 10 :00 giờ . Chúng tôi được thầy Sơn mời ăn trưa và tiếp tục những câu chuyện thời Quốc Học , cũng như thời đi dạy của mấy thầy trò .
BÊN HỒ
Thầy trò tao ngộ bên hồ
Vườn Bích Câu nắng vàng phô rạng ngời
Chuyện trò tâm sự khôn ngơi
Xiết bao kỉ niệm cõi đời mênh mông
ĐÀ LẠT
Tôi về Đà Lạt sáng mai đây
Hoa lá trời mây đến đủ đầy
Hội ngộ bên hồ thầy với bạn
Ân tình chan chứa buổi sum vầy
Tạm biệt thầy Sơn và anh Lâm , Thành đưa tôi về nhà , chào bà xã , thăm cháu ngoại của bạn ấy . Sau khi nghỉ ngơi , Thành đưa tôi vào trường C.Đ.S.P . Đà Lạt ( trước 75 là collège Yersin ) tham quan và thăm gia đình người đồng nghiệp của tôi thời C.Đ.S.P. Nghĩa Bình . Kế đến , Thành chở tôi đi lòng vòng - nhà Ga xe lửa , hồ Than Thở ... Cám ơn bạn Thành đã dành cho tôi sự ưu ái rất lớn trong chuyến thăm Đà Lạt này .
PHƯỢNG TÍM
Mai Anh Đào giã biệt rồi
Hoa ban trắng cũng rã rời tàn phai
Luyến lưu phượng tím trang đài
Ảo huyền phô nét liêu trai tự tình
YERSIN
Trường cũ uy nghiêm tháp vút cao
Tường cong yểu điệu mái thanh tao
Hành lang dẫn lối vào thơ mộng
Nhà cổ điêu tàn nuối tiếc sao
THAN THỞ
Than thở u hoài Than Thở ơi
Trại hoa che khuất bóng em rồi
Hàng thông dáng liễu tìm đâu thấy
" Hai mộ " tình nhân đứng nghẹn lời
18 / 4 - 19 / 4
Hai ngaỳ này tôi đi thăm các bạn đồng môn Hồ Ngọc Tú và Trần Như Châu ở Bảo Lộc và Di Linh , rồi ghé nhà một ông chú ở Bảo Lộc
20 /4
Quay về Đà Lạt thăm bà con và chuẩn bị đi Buôn ma thuột vào ngày hôm sau 21 /4 .
[PHIÊU DU KÝ CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG ( 18 /4 - 19 /4 )](/t1021p75-topic#13577)
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG
( 18 /4 - 19 /4 )
Ngày 18 /4 :
Sáng sớm hôm ấy , tôi bắt xe buýt Phương Trang về Bảo Lộc . Xe đi chậm , dừng nhiều chỗ nên tôi có cơ hội ngắm cảnh cỏ hoa cây lá xinh tươi hai bên đường . Vợ chồng TÚ - HUỆ đón chào tôi cùng với bạn Trần Như Châu từ Di Linh qua tao ngộ , một dịp trùng phùng thật hy hữu . Chúng tôi ăn trưa thật ngon miệng . Chiều hôm đó , cơn mưa rào tạo thêm không khí ấm cúng cho ba người bạn già bên nhau tâm sự về trường lớp ngày xưa .
BẢO LỘC
Chiều Bảo Lộc gió mưa bay
Hạt rơi rào rạt đong đầy nhớ thương
Ba chàng cao lão chung trường
Ngày xưa thân ái vấn vương mãi hoài
Bạn Châu kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời rất thú vị của bạn sau khi phải xếp bút nghiên đi vào binh nghiệp .
BẠN CHÂU
Ở Hương Cần , họ Trần Như
Ngày xưa phong nhã , bây chừ cũng tơ
Đường đời suôn sẻ bất ngờ
Trời cho vợ đẹp , con thơ ngoan hiền
Được người , được nết , rất siêng
Sánh vai đi khắp mọi miền nước non
Chúc ông bà được vuông tròn
Bách niên giai lão sắt son mối tình
Chiều đến chúng tôi đi tham quan thành phố Bảo Lộc . Tú chỉ cho chúng tôi xem nơi trước đây Trịnh Công Sơn dạy học , ngôi nhà thờ cổ , và chúng tôi vào một quán cà phê gần trung tâm ngắm nhìn người qua kẻ lại .
Ngày 19 /4
Sau khi Tú đưa chúng tôi đi bộ thể dục , ăn phở đặc biệt , Châu và tôi tạm biệt vợ chồng Tú , bon bon trên chiếc xe máy quay về Di Linh ( 40 km ) và rẽ vào thủy điện Đồng Nai 2 , nơi vợ chồng Châu đang làm việc ( thêm 20 km nữa ) . Tôi được tham quan nhà máy , khu nhà ở công nhân ( đến từ mọi miền của tổ quốc ) , rẫy đồi cà phê , trang trại hồ tiêu và tận hưởng khung cảnh sông , suối , núi , hồ thật hùng vỹ ở chốn hoang vu này . Vợ chồng Châu đãi tôi một bữa gà đồi luộc , xé , bóp muối tiêu , hành tây , rau răm thật no nê rồi Châu lại đưa tôi trở lại Di Linh đón xe về Đức Trọng .Cơn mưa rào theo tôi về Đức Trọng , nơi tôi ghé thăm một người chú ( kêu mệ nội tôi bằng dì ruột ) .
DI LINH
Bạn đèo xe máy quãng đường dài
Bảo Lộc - Di Linh nhẹ lướt bay
Thủy điện Đồng Nai nơi hẻo lánh
Đồn điền thảo dã chốn mê say
Gập ghềnh đồi dốc lưng bủn rủn
Phằng lặng sông hồ bụng ngất ngây
Thăm thú đất trời hồn sảng khoái
Trưa về chén rượu má hây hây
CHAPTER XV : BẢO LỘC - DI LINH - ĐỨC TRỌNG
( 18 /4 - 19 /4 )
Ngày 18 /4 :
Sáng sớm hôm ấy , tôi bắt xe buýt Phương Trang về Bảo Lộc . Xe đi chậm , dừng nhiều chỗ nên tôi có cơ hội ngắm cảnh cỏ hoa cây lá xinh tươi hai bên đường . Vợ chồng TÚ - HUỆ đón chào tôi cùng với bạn Trần Như Châu từ Di Linh qua tao ngộ , một dịp trùng phùng thật hy hữu . Chúng tôi ăn trưa thật ngon miệng . Chiều hôm đó , cơn mưa rào tạo thêm không khí ấm cúng cho ba người bạn già bên nhau tâm sự về trường lớp ngày xưa .
BẢO LỘC
Chiều Bảo Lộc gió mưa bay
Hạt rơi rào rạt đong đầy nhớ thương
Ba chàng cao lão chung trường
Ngày xưa thân ái vấn vương mãi hoài
Bạn Châu kể cho chúng tôi nghe về cuộc đời rất thú vị của bạn sau khi phải xếp bút nghiên đi vào binh nghiệp .
BẠN CHÂU
Ở Hương Cần , họ Trần Như
Ngày xưa phong nhã , bây chừ cũng tơ
Đường đời suôn sẻ bất ngờ
Trời cho vợ đẹp , con thơ ngoan hiền
Được người , được nết , rất siêng
Sánh vai đi khắp mọi miền nước non
Chúc ông bà được vuông tròn
Bách niên giai lão sắt son mối tình
Chiều đến chúng tôi đi tham quan thành phố Bảo Lộc . Tú chỉ cho chúng tôi xem nơi trước đây Trịnh Công Sơn dạy học , ngôi nhà thờ cổ , và chúng tôi vào một quán cà phê gần trung tâm ngắm nhìn người qua kẻ lại .
Ngày 19 /4
Sau khi Tú đưa chúng tôi đi bộ thể dục , ăn phở đặc biệt , Châu và tôi tạm biệt vợ chồng Tú , bon bon trên chiếc xe máy quay về Di Linh ( 40 km ) và rẽ vào thủy điện Đồng Nai 2 , nơi vợ chồng Châu đang làm việc ( thêm 20 km nữa ) . Tôi được tham quan nhà máy , khu nhà ở công nhân ( đến từ mọi miền của tổ quốc ) , rẫy đồi cà phê , trang trại hồ tiêu và tận hưởng khung cảnh sông , suối , núi , hồ thật hùng vỹ ở chốn hoang vu này . Vợ chồng Châu đãi tôi một bữa gà đồi luộc , xé , bóp muối tiêu , hành tây , rau răm thật no nê rồi Châu lại đưa tôi trở lại Di Linh đón xe về Đức Trọng .Cơn mưa rào theo tôi về Đức Trọng , nơi tôi ghé thăm một người chú ( kêu mệ nội tôi bằng dì ruột ) .
DI LINH
Bạn đèo xe máy quãng đường dài
Bảo Lộc - Di Linh nhẹ lướt bay
Thủy điện Đồng Nai nơi hẻo lánh
Đồn điền thảo dã chốn mê say
Gập ghềnh đồi dốc lưng bủn rủn
Phằng lặng sông hồ bụng ngất ngây
Thăm thú đất trời hồn sảng khoái
Trưa về chén rượu má hây hây
[PHIÊU DU KÝ - CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )](/t1021p75-topic#13581)
PHIÊU DU KÝ
CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )
Ngày 21 /4
Xe khách đến đón chúng tôi ( tôi đi cùng với vài anh chị con ông bác ở Đà Lạt qua Bmt ăn cưới thằng cháu kêu bằng cậu họ ) ở làng hoa Thái Phiên lúc 5 :00 am lên bến xe liên tỉnh ở đầu dốc đèo Prenn và chuyến xe bắt đầu cuộc hành trình xuyên qua núi rừng , thả dốc đèo qua DakLak .
ĐƯỜNG RỪNG
Lên dốc xuống đèo qua núi sông
Cỏ cây hoa lá ngát hương nồng
Làn hơi trong vắt miền hoang dã
Âm điệu bổng trầm chốn sắc không
Lau lách trúc tre bên quãng vắng
Bướm ong chim chóc giữa đồi thông
Ngất ngây tình cảnh hồn say đắm
Lồng lộng đất trời dạ viễn vông
Xe đi qua đèo Chuối thì vào địa phận DakLak - Krong Nô , Lak ... và đến bến xe liên tỉnh , cây số ba , lúc 11 : 30 am . Chúng tôi về nhà bà chị dự lễ cưới trong ngày hôm đó và ngày tiếp theo ( 22 /4 )
Ngày 23 / 4
Tôi tổ chức đưa các anh chị họ vào vãn cảnh chùa Phổ Quang ở huyện C'Mgar , cách thành phố Bmt chừng 20 Km . Tôi được các học trò Hoài Trần và Nguyễn Thị Lành đến tháp tùng ; hai em dù đã gần 50 tuổi nhưng bên thầy vẫn cười nói nhí nhảnh , ngây thơ lắm . Đến Phổ Quang chúng tôi được Tỳ Kheo Tâm Định và quý thân hữu Dạ Lữ Kiều , Tôn Nữ Ngọc Hoa , Tất Sỹ , Cát Khuê , Nguyen An Son , Phạm Thi Thu Thảo đón tiếp ân cần , chu đáo . Chúng tôi đã tạo được một cuộc vui rất văn nghệ rất sôi nổi . Xin đa tạ công đức của chư tăng và phật tử nhà chùa . Sau đó chúng tôi về nhà Dr Hồng Sơn ,bạn của anh họ Manh Phangia và lại được tao ngộ với Nguyễn Đức Kim Long và Trần Dũng , hai người bạn đồng môn thân thiết .
Phổ Quang
Cư mờ nga ( cưmgar) đất xưa hoang dã
Lửa tuôn trào núi ngả non nghiêng
Phổ Quang chùa toả ánh thiền
Chuông ngân trầm bổng hoá duyên tục trần
Phong Nguyệt Hữu bạn gần xa tới
Lời thi ca trìu mến gởi trao
Dẫu chưa kết nghĩa vườn đào
Lòng mai ý cúc tâm giao ước nguyền
Suối rì rào ngọc tuyền tươi mát
Thạch Vân Kiều gió hát trên cây
Vườn thanh thảo buổi sum vầy
Hiền nhân tao ngộ thơ ngây tuổi đời
Rừng Trúc Lâm trông vời cố quận
Cõi Huyền Không vương vấn xa mờ
Thuyền Bát Nhã thuận dòng thơ
Nương làn khói biếc qua bờ trầm luân
Trời Cao Nguyên mùa xuân viên mãn
Kiếp luân hồi lãng đãng rong chơi
Xả buông tình luỵ nghiệp đời
Liên hoa một đoá tinh khôi đạo vàng
TỌA THIỀN
Tĩnh tại vài giây bất chợt thiền
Tâm hồn lắng đọng xả ưu phiền
Lâng lâng đầu óc tình lai láng
Đằm thắm con tim ý viễn miên
Bỏ lối phong trần về Cõi Mộng
Rời bờ tục lụy đến Non Tiên
Hạc vàng ai cỡi xa biền biệt
Vẳng vọng bên tai tiếng ngọc tuyền
Chộ
( Thân tặng anh Hải )
Ngồi lại nhìn Tâm
Ngộ thấy thiền
Ừ thì
Phiền muộn
Vẫn triền miên
Một chút
Tĩnh lặng
Tang mây gió
Để thấy
Vô Thường
Đạo như nhiên.
Sáng bên Thạch Vân Kiều
Phong Nguyệt Hữu
Ngày 24 /4
Nhóm học trò cũ thân thiết K 5 gồm Nguyễn Đốc , Mai Bmt , Liệu , Lê Minh , Lê Thị Hợi , những cô giáo Anh Văn đã gắn bó với núi rừng Tây Nguyên hơn 30 năm , kể từ khi ra trường , lại quây quần bên thầy , uống cà phê , kể chuyện xưa , nay , gia đình , bè bạn .v.v. . . Sau đó , Đốc và ông xã đưa thầy đi ăn trưa ở một quán Huế nổi tiếng . Cám ơn tấm thịnh tình của các trò , nay cũng đã là các bà nội , ngoại rồi .
Chiều hôm đó , hai trò Hoài - Lành đến tiễn thầy ra bến xe và không quên gởi quà cho cô .
Ngày 25 /4
Tôi về đến nhà lúc 4 : 00 am , kết thúc chuyến hành trình thăm thầy , đồng môn , bà con , học trò cũ và bạn facbook kéo dài 31 ngày . Thật vui và phong phú . Tôi còn được đón tiếp , làm một bữa tẩy trần tại nhà tôi có sự hiện diện của thầy Phùng Hữu Huy , anh Hồ Xuân Đài , bác Hoàng Trọng Dĩnh đến từ Biên Hòa , bạn Lê Văn Thành đến từ Đà Lạt , các bạn trong nhóm : Lê Hữu Thành , Lê Bá Tuấn , Lê Bá Bổn , Phạm Văn Anh
Thật là mỹ mãn ./.
QUÁ VUI
Ngày trở về thầy trò sum họp
Quanh bàn tròn gom góp niềm vui
Sẻ chia thơm thảo ngọt bùi
Nói cười hết cỡ phỉ phui chuyện đời
Mắt sáng rực , môi tươi , má thắm
Nếm rượu đào , đồ nhắm lành ngon
Bảy mươi nhiệt huyết hãy còn
Chung tay lấp biển , dời non xá gì
CHUYẾN ĐI
Trở về sau chuyến đi dài
Ba mốt ngày đủ nguôi ngoai sự đời
Ghé lắm chỗ gặp nhiều người
Nghe , nhìn , cảm nhận , rong chơi , tiệc tùng
Lên rừng xuống biển ung dung
Đồng quê , thành phố chẳng dừng được lâu
Sông dài , hồ rộng , bến cầu
Tâm hồn sảng khoái lắng sâu ý tình
Mỗi lần cất bước viễn trình
Hình hài nhẹ nhỏm phiêu linh thỏa lòng
CHAPTER XVI : BUÔN MA THUỘT - HUẾ ( 21 /4 - 25 /4 )
Ngày 21 /4
Xe khách đến đón chúng tôi ( tôi đi cùng với vài anh chị con ông bác ở Đà Lạt qua Bmt ăn cưới thằng cháu kêu bằng cậu họ ) ở làng hoa Thái Phiên lúc 5 :00 am lên bến xe liên tỉnh ở đầu dốc đèo Prenn và chuyến xe bắt đầu cuộc hành trình xuyên qua núi rừng , thả dốc đèo qua DakLak .
ĐƯỜNG RỪNG
Lên dốc xuống đèo qua núi sông
Cỏ cây hoa lá ngát hương nồng
Làn hơi trong vắt miền hoang dã
Âm điệu bổng trầm chốn sắc không
Lau lách trúc tre bên quãng vắng
Bướm ong chim chóc giữa đồi thông
Ngất ngây tình cảnh hồn say đắm
Lồng lộng đất trời dạ viễn vông
Xe đi qua đèo Chuối thì vào địa phận DakLak - Krong Nô , Lak ... và đến bến xe liên tỉnh , cây số ba , lúc 11 : 30 am . Chúng tôi về nhà bà chị dự lễ cưới trong ngày hôm đó và ngày tiếp theo ( 22 /4 )
Ngày 23 / 4
Tôi tổ chức đưa các anh chị họ vào vãn cảnh chùa Phổ Quang ở huyện C'Mgar , cách thành phố Bmt chừng 20 Km . Tôi được các học trò Hoài Trần và Nguyễn Thị Lành đến tháp tùng ; hai em dù đã gần 50 tuổi nhưng bên thầy vẫn cười nói nhí nhảnh , ngây thơ lắm . Đến Phổ Quang chúng tôi được Tỳ Kheo Tâm Định và quý thân hữu Dạ Lữ Kiều , Tôn Nữ Ngọc Hoa , Tất Sỹ , Cát Khuê , Nguyen An Son , Phạm Thi Thu Thảo đón tiếp ân cần , chu đáo . Chúng tôi đã tạo được một cuộc vui rất văn nghệ rất sôi nổi . Xin đa tạ công đức của chư tăng và phật tử nhà chùa . Sau đó chúng tôi về nhà Dr Hồng Sơn ,bạn của anh họ Manh Phangia và lại được tao ngộ với Nguyễn Đức Kim Long và Trần Dũng , hai người bạn đồng môn thân thiết .
Phổ Quang
Cư mờ nga ( cưmgar) đất xưa hoang dã
Lửa tuôn trào núi ngả non nghiêng
Phổ Quang chùa toả ánh thiền
Chuông ngân trầm bổng hoá duyên tục trần
Phong Nguyệt Hữu bạn gần xa tới
Lời thi ca trìu mến gởi trao
Dẫu chưa kết nghĩa vườn đào
Lòng mai ý cúc tâm giao ước nguyền
Suối rì rào ngọc tuyền tươi mát
Thạch Vân Kiều gió hát trên cây
Vườn thanh thảo buổi sum vầy
Hiền nhân tao ngộ thơ ngây tuổi đời
Rừng Trúc Lâm trông vời cố quận
Cõi Huyền Không vương vấn xa mờ
Thuyền Bát Nhã thuận dòng thơ
Nương làn khói biếc qua bờ trầm luân
Trời Cao Nguyên mùa xuân viên mãn
Kiếp luân hồi lãng đãng rong chơi
Xả buông tình luỵ nghiệp đời
Liên hoa một đoá tinh khôi đạo vàng
TỌA THIỀN
Tĩnh tại vài giây bất chợt thiền
Tâm hồn lắng đọng xả ưu phiền
Lâng lâng đầu óc tình lai láng
Đằm thắm con tim ý viễn miên
Bỏ lối phong trần về Cõi Mộng
Rời bờ tục lụy đến Non Tiên
Hạc vàng ai cỡi xa biền biệt
Vẳng vọng bên tai tiếng ngọc tuyền
Chộ
( Thân tặng anh Hải )
Ngồi lại nhìn Tâm
Ngộ thấy thiền
Ừ thì
Phiền muộn
Vẫn triền miên
Một chút
Tĩnh lặng
Tang mây gió
Để thấy
Vô Thường
Đạo như nhiên.
Sáng bên Thạch Vân Kiều
Phong Nguyệt Hữu
Ngày 24 /4
Nhóm học trò cũ thân thiết K 5 gồm Nguyễn Đốc , Mai Bmt , Liệu , Lê Minh , Lê Thị Hợi , những cô giáo Anh Văn đã gắn bó với núi rừng Tây Nguyên hơn 30 năm , kể từ khi ra trường , lại quây quần bên thầy , uống cà phê , kể chuyện xưa , nay , gia đình , bè bạn .v.v. . . Sau đó , Đốc và ông xã đưa thầy đi ăn trưa ở một quán Huế nổi tiếng . Cám ơn tấm thịnh tình của các trò , nay cũng đã là các bà nội , ngoại rồi .
Chiều hôm đó , hai trò Hoài - Lành đến tiễn thầy ra bến xe và không quên gởi quà cho cô .
Ngày 25 /4
Tôi về đến nhà lúc 4 : 00 am , kết thúc chuyến hành trình thăm thầy , đồng môn , bà con , học trò cũ và bạn facbook kéo dài 31 ngày . Thật vui và phong phú . Tôi còn được đón tiếp , làm một bữa tẩy trần tại nhà tôi có sự hiện diện của thầy Phùng Hữu Huy , anh Hồ Xuân Đài , bác Hoàng Trọng Dĩnh đến từ Biên Hòa , bạn Lê Văn Thành đến từ Đà Lạt , các bạn trong nhóm : Lê Hữu Thành , Lê Bá Tuấn , Lê Bá Bổn , Phạm Văn Anh
Thật là mỹ mãn ./.
QUÁ VUI
Ngày trở về thầy trò sum họp
Quanh bàn tròn gom góp niềm vui
Sẻ chia thơm thảo ngọt bùi
Nói cười hết cỡ phỉ phui chuyện đời
Mắt sáng rực , môi tươi , má thắm
Nếm rượu đào , đồ nhắm lành ngon
Bảy mươi nhiệt huyết hãy còn
Chung tay lấp biển , dời non xá gì
CHUYẾN ĐI
Trở về sau chuyến đi dài
Ba mốt ngày đủ nguôi ngoai sự đời
Ghé lắm chỗ gặp nhiều người
Nghe , nhìn , cảm nhận , rong chơi , tiệc tùng
Lên rừng xuống biển ung dung
Đồng quê , thành phố chẳng dừng được lâu
Sông dài , hồ rộng , bến cầu
Tâm hồn sảng khoái lắng sâu ý tình
Mỗi lần cất bước viễn trình
Hình hài nhẹ nhỏm phiêu linh thỏa lòng
[TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ - Thầy Lê Công Mầu ](/t1021p75-topic#13683)
CHUYỆN KỂ THỜI ĐI HỌC
CỦA THẦY LÊ CÔNG MẦU ( HS.QH : 1956 - 1959 ; GV. QH 1972 - 1976 )
TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ
Hồi đó , vào năm học 1957 - 58 , tôi học lớp đệ nhị ( lớp 11 bây giờ ). Một buổi chiều hoàng hôn , trời tháng 10 còn nóng nhẹ ; ba tiếng chuông dõng dạc báo hiệu vào giờ thứ 6 .
Cùng các bạn đang nhanh chân tiến lên cầu thang tầng lầu phía trái thì bỗng nghe tiếng kêu hối hả từ phía dưới một cách khẩn thiết " Mầu ơi ! ở cầu thang đầu nớ có thằng ... người làng mi bị bổ đang nằm run rẩy . Mi tới mau ... " . Linh tính báo cho tôi biết có gì nguy cập lắm . Lập tức tôi nói với người bạn ngồi cùng bàn " nhờ mi lấy sách vở ... bỏ cặp mang về và sáng mai mang đến cho tau . Có lẽ tau phải đưa hắn qua bệnh viện , ở lại chăm sóc cho nó . " . Nói nhanh rồi quay lại chạy đến ngang cạnh chân cầu thang giữa lối đi ra phía dãy nhà nhà trệt , nơi dành cho học sinh các lớp đệ I cấp ( học sinh trung học cơ sở bây giờ ) . Mọi người xúm xít quanh một bạn đang quằn quại nằm , miệng sủi bọt mép ... nhìn vào , chính là bạn Lê Đình Kế , người cùng làng đang học lớp đệ tứ ( lớp 9 ) . Tôi la lớn : " Mấy đứa bay dang rộng ra ... vì răng mà hắn bị như rứa ? - " Tụi nó vật nhau chơi , hắn đứng coi bị trúng chân vào người bổ xuống , chắc nặng lắm " - Tôi nói : " Bay cởi lưng quần cho hắn chưa ? "
- " Rồi " - " Thôi quá nguy hiểm , bay cùng tau đưa hắn ra nhà Y Tế ". Các bạn khẩn trương chuyển Kế ngay . Đến nơi , ông y tá đang sửa soạn ra về . Tôi vội vàng trình bày sự việc . Ông y tá hỏi , khám rồi chích cho Kế một ống thuốc đồng thời cho ngửi thuốc gì đó . Lo lắng quá , tôi đề nghị ông y tá điện về Bệnh viện xin xe lên chở xuống cứu chữa . Ông ta ừ . Sau chừng 6 , 7 phút , nghe tiếng còi xe inh ỏi từ phía trường Đồng Khánh ( Hai Bà Trưng bây giờ ) . Biết xe Bệnh viện Huế lên , tôi liền chạy nhanh ra lấy chiếc xe đạp vào . Lúc đó , xe Hồng Thập Tự Bệnh viện cũng vừa tời . Người y công và tôi đưa anh Kế vào " băng ca " và nhắc lên xe . Tôi xuống lấy xe đạp bỏ theo qua bệnh viện.
Hết giờ hành chính , giờ này các phòng ban tại bệnh viện phần nhiều chỉ còn y tá trực , bác sỹ có mặt rất ít . Xe chở Kế tới phòng đầu họ không nhận , rồi đến phòng thứ hai họ thấy bệnh nặng cũng từ chối . Tôi quá sức lo lắng nên hét to lên : " Một học sinh Quốc Học bị té ngã gần chết mà bệnh viện không nhận thì biết mầng răng ! Trời ơi là trời !!!... " . Có lẽ họ áy náy nên có một phòng nhận cho vào . Phòng này chỉ có một ông y tá trực . Anh Kế được đưa vào nằm một giường gần đối diện phòng trực . Lúc ấy anh bạn Kế của tôi bệnh tình vẫn y như lúc ban đầu ở chân cầu thang Quốc Học . Ông y tá khám thấy mạch quá yếu . Ông nói bệnh trạng nguy cấp . Ông cho chích một ống thuốc rồi gọi bác sỹ . Sau ít phút có bác sỹ đến . Ông khám và bảo mạch yếu quá , khi có khi không . Ông cho thuốc , y tá chích một ống . Bác sỹ dặn cách 15 phút chích một ống , đủ 3 lần . Có gì gọi ông . Đến lần chích thuốc thứ hai rồi thứ ba thì cơn bệnh có thuyên giảm . Mạch tương đối ổn định . Ông y tá bảo " Bây giờ qua cơn nguy hiểm nhưng người còn yếu và chưa được tỉnh . Tôi bắt đầu bớt căng thẳng , nhẹ nhỏm thở phào ...
Thời điểm nầy trời đã chập choạng tối . Giờ học thứ sáu cũng vừa xong , nghe hồi chuông bãi học , tôi lập tức lấy xe đạp đi nhanh lên trước cổng trường Quốc Học , đợi gặp anh Lê Phú Tín ( người học cùng lớp với Kế và ở gần nhà ) nhờ anh về nhà báo cho ba mẹ Kế về gấp . Về lại bệnh viên , chờ mãi nhưng suốt đêm không thấy người nhà về . Sau này mới biết vì lí do đặc biệt nên không thể về được . Tuy bệnh có thuyên giảm nhưng toàn thân anh Kế vẫn còn run rẩy , miệng còn lặp bặp sủi bọt mép . Mắt còn trợn trợn , chớp chớp ... Đến khoảng 7 giờ tối có anh Hà Thúc Bằng vào thăm . Tôi hỏi : " Kế có biết ai không ? " . Thấy anh vẫn rướn mắt và còn run run , chưa có dấu hiệu hiểu biết . Sau đến gần 10 giờ đêm anh mới tỉnh và nói được . Tôi hỏi thì anh nói có thấy người trước mặt chứ không biết ai đến thăm . Tương đối yên ổn . Tôi chạy ra cổng bệnh viện mua một ổ mì để ăn và một trái cam vào vắt cho Kế uống . Trong thời gian vào bệnh viện , tôi tranh thủ tìm kiếm chăn màn , gối nhưng các kho đều đóng cửa . Ông y tá tốt bụng tìm giúp được một cái gối , tôi đưa cho anh Kế gối . Chạy quanh tìm được một cái quạt tay , tôi dùng quạt cho Kế và tôi suốt đêm . Hồi nầy muỗi bệnh viện quá nhiều , nhờ cái quạt mà đỡ khổ phần nào . Chốc lát tôi qua phòng y tá trực để báo cáo bệnh tình của Kế và chuyện trò cho đỡ buồn . Thỉnh thoảng anh y tá rủ tôi đi thăm các bệnh nặng quanh phòng . Có một bệnh nhân qua đời , đưa lên xe đẩy ra nhà xác . Người tân đi theo với tiếng khóc nghẹn ngào , não ruột . Càng khuya , không khí dịu dần , cảnh vật bệnh viện Trung ương Huế có phần yên ắng . Dưới ánh sáng điện vàng hòa quyện sương rơi lờ mờ xuyên qua các dãy nhà con đường và những cành cây kẻ lá đang trầm lặng đìu hiu , đôi lúc cũng thấy rờn rợn trong người .
Ngồi thức , quạt muỗi rồi đi thăm bệnh ... , nhờ vậy mà đỡ buồn và thời gian chóng qua đi . Chẳng bao lâu , trời bắt đầu rạng sáng , rồi sáng hẳn . Tôi trông ngóng vẫn chưa thấy người nhà của Kế về . Mình nghĩ thầm chắc họ sắp đến . Ít phút sau , mặt trời ló dạng , tai nghe tiếng chuông tựu trường từ Quốc Học vang lên . Tôi nói với Kế : nằm đợi chút nữa , chắc ôn , mụ sắp về . Mình qua học nhé .
Vào bàn học , nhờ bạn mang sách vở tới đầy đủ nhưng đầu óc mình gần như trống rỗng . Người bơ phờ , " ngổn ngang trăm mối bên lòng "... May thay , hôm đó không có vị giáo sư nào gọi mình lên trả bài . Đến trưa bãi học , tôi trở lại bệnh viện thì được biết người thân về đưa anh Kế lên làng rồi . Tôi yên chí và đạp xe về nhà .
Từ đó đến nay , thời gian thắm thoát đã 60 năm qua , một số chi tiết của sự kiện bất thường này không thể phai mờ trong tâm trí mình được . Bây giờ nghĩ lại tôi cảm nhận việc làm đầy ý nghĩa đó gần như vượt quá khả năng của mình hồi còn nhỏ ; và nghĩ rằng " chỉ có tình yêu người đồng hương , bạn đồng môn đã xuất phát từ tình yêu Quốc Học thúc đẩy mình làm được một " kỳ công " qua một đêm không ngủ tại Bệnh Viện Trung Ương Huế vậy .
Thân thương Quốc Học thời son trẻ
Biết bao kỷ niệm chứa chan tình .
La Chử ngày 25 / 5/ 2017
Lê Công Mầu
CỦA THẦY LÊ CÔNG MẦU ( HS.QH : 1956 - 1959 ; GV. QH 1972 - 1976 )
TÌNH QUỐC HỌC : MỘT ĐÊM KHÔNG NGỦ
Hồi đó , vào năm học 1957 - 58 , tôi học lớp đệ nhị ( lớp 11 bây giờ ). Một buổi chiều hoàng hôn , trời tháng 10 còn nóng nhẹ ; ba tiếng chuông dõng dạc báo hiệu vào giờ thứ 6 .
Cùng các bạn đang nhanh chân tiến lên cầu thang tầng lầu phía trái thì bỗng nghe tiếng kêu hối hả từ phía dưới một cách khẩn thiết " Mầu ơi ! ở cầu thang đầu nớ có thằng ... người làng mi bị bổ đang nằm run rẩy . Mi tới mau ... " . Linh tính báo cho tôi biết có gì nguy cập lắm . Lập tức tôi nói với người bạn ngồi cùng bàn " nhờ mi lấy sách vở ... bỏ cặp mang về và sáng mai mang đến cho tau . Có lẽ tau phải đưa hắn qua bệnh viện , ở lại chăm sóc cho nó . " . Nói nhanh rồi quay lại chạy đến ngang cạnh chân cầu thang giữa lối đi ra phía dãy nhà nhà trệt , nơi dành cho học sinh các lớp đệ I cấp ( học sinh trung học cơ sở bây giờ ) . Mọi người xúm xít quanh một bạn đang quằn quại nằm , miệng sủi bọt mép ... nhìn vào , chính là bạn Lê Đình Kế , người cùng làng đang học lớp đệ tứ ( lớp 9 ) . Tôi la lớn : " Mấy đứa bay dang rộng ra ... vì răng mà hắn bị như rứa ? - " Tụi nó vật nhau chơi , hắn đứng coi bị trúng chân vào người bổ xuống , chắc nặng lắm " - Tôi nói : " Bay cởi lưng quần cho hắn chưa ? "
- " Rồi " - " Thôi quá nguy hiểm , bay cùng tau đưa hắn ra nhà Y Tế ". Các bạn khẩn trương chuyển Kế ngay . Đến nơi , ông y tá đang sửa soạn ra về . Tôi vội vàng trình bày sự việc . Ông y tá hỏi , khám rồi chích cho Kế một ống thuốc đồng thời cho ngửi thuốc gì đó . Lo lắng quá , tôi đề nghị ông y tá điện về Bệnh viện xin xe lên chở xuống cứu chữa . Ông ta ừ . Sau chừng 6 , 7 phút , nghe tiếng còi xe inh ỏi từ phía trường Đồng Khánh ( Hai Bà Trưng bây giờ ) . Biết xe Bệnh viện Huế lên , tôi liền chạy nhanh ra lấy chiếc xe đạp vào . Lúc đó , xe Hồng Thập Tự Bệnh viện cũng vừa tời . Người y công và tôi đưa anh Kế vào " băng ca " và nhắc lên xe . Tôi xuống lấy xe đạp bỏ theo qua bệnh viện.
Hết giờ hành chính , giờ này các phòng ban tại bệnh viện phần nhiều chỉ còn y tá trực , bác sỹ có mặt rất ít . Xe chở Kế tới phòng đầu họ không nhận , rồi đến phòng thứ hai họ thấy bệnh nặng cũng từ chối . Tôi quá sức lo lắng nên hét to lên : " Một học sinh Quốc Học bị té ngã gần chết mà bệnh viện không nhận thì biết mầng răng ! Trời ơi là trời !!!... " . Có lẽ họ áy náy nên có một phòng nhận cho vào . Phòng này chỉ có một ông y tá trực . Anh Kế được đưa vào nằm một giường gần đối diện phòng trực . Lúc ấy anh bạn Kế của tôi bệnh tình vẫn y như lúc ban đầu ở chân cầu thang Quốc Học . Ông y tá khám thấy mạch quá yếu . Ông nói bệnh trạng nguy cấp . Ông cho chích một ống thuốc rồi gọi bác sỹ . Sau ít phút có bác sỹ đến . Ông khám và bảo mạch yếu quá , khi có khi không . Ông cho thuốc , y tá chích một ống . Bác sỹ dặn cách 15 phút chích một ống , đủ 3 lần . Có gì gọi ông . Đến lần chích thuốc thứ hai rồi thứ ba thì cơn bệnh có thuyên giảm . Mạch tương đối ổn định . Ông y tá bảo " Bây giờ qua cơn nguy hiểm nhưng người còn yếu và chưa được tỉnh . Tôi bắt đầu bớt căng thẳng , nhẹ nhỏm thở phào ...
Thời điểm nầy trời đã chập choạng tối . Giờ học thứ sáu cũng vừa xong , nghe hồi chuông bãi học , tôi lập tức lấy xe đạp đi nhanh lên trước cổng trường Quốc Học , đợi gặp anh Lê Phú Tín ( người học cùng lớp với Kế và ở gần nhà ) nhờ anh về nhà báo cho ba mẹ Kế về gấp . Về lại bệnh viên , chờ mãi nhưng suốt đêm không thấy người nhà về . Sau này mới biết vì lí do đặc biệt nên không thể về được . Tuy bệnh có thuyên giảm nhưng toàn thân anh Kế vẫn còn run rẩy , miệng còn lặp bặp sủi bọt mép . Mắt còn trợn trợn , chớp chớp ... Đến khoảng 7 giờ tối có anh Hà Thúc Bằng vào thăm . Tôi hỏi : " Kế có biết ai không ? " . Thấy anh vẫn rướn mắt và còn run run , chưa có dấu hiệu hiểu biết . Sau đến gần 10 giờ đêm anh mới tỉnh và nói được . Tôi hỏi thì anh nói có thấy người trước mặt chứ không biết ai đến thăm . Tương đối yên ổn . Tôi chạy ra cổng bệnh viện mua một ổ mì để ăn và một trái cam vào vắt cho Kế uống . Trong thời gian vào bệnh viện , tôi tranh thủ tìm kiếm chăn màn , gối nhưng các kho đều đóng cửa . Ông y tá tốt bụng tìm giúp được một cái gối , tôi đưa cho anh Kế gối . Chạy quanh tìm được một cái quạt tay , tôi dùng quạt cho Kế và tôi suốt đêm . Hồi nầy muỗi bệnh viện quá nhiều , nhờ cái quạt mà đỡ khổ phần nào . Chốc lát tôi qua phòng y tá trực để báo cáo bệnh tình của Kế và chuyện trò cho đỡ buồn . Thỉnh thoảng anh y tá rủ tôi đi thăm các bệnh nặng quanh phòng . Có một bệnh nhân qua đời , đưa lên xe đẩy ra nhà xác . Người tân đi theo với tiếng khóc nghẹn ngào , não ruột . Càng khuya , không khí dịu dần , cảnh vật bệnh viện Trung ương Huế có phần yên ắng . Dưới ánh sáng điện vàng hòa quyện sương rơi lờ mờ xuyên qua các dãy nhà con đường và những cành cây kẻ lá đang trầm lặng đìu hiu , đôi lúc cũng thấy rờn rợn trong người .
Ngồi thức , quạt muỗi rồi đi thăm bệnh ... , nhờ vậy mà đỡ buồn và thời gian chóng qua đi . Chẳng bao lâu , trời bắt đầu rạng sáng , rồi sáng hẳn . Tôi trông ngóng vẫn chưa thấy người nhà của Kế về . Mình nghĩ thầm chắc họ sắp đến . Ít phút sau , mặt trời ló dạng , tai nghe tiếng chuông tựu trường từ Quốc Học vang lên . Tôi nói với Kế : nằm đợi chút nữa , chắc ôn , mụ sắp về . Mình qua học nhé .
Vào bàn học , nhờ bạn mang sách vở tới đầy đủ nhưng đầu óc mình gần như trống rỗng . Người bơ phờ , " ngổn ngang trăm mối bên lòng "... May thay , hôm đó không có vị giáo sư nào gọi mình lên trả bài . Đến trưa bãi học , tôi trở lại bệnh viện thì được biết người thân về đưa anh Kế lên làng rồi . Tôi yên chí và đạp xe về nhà .
Từ đó đến nay , thời gian thắm thoát đã 60 năm qua , một số chi tiết của sự kiện bất thường này không thể phai mờ trong tâm trí mình được . Bây giờ nghĩ lại tôi cảm nhận việc làm đầy ý nghĩa đó gần như vượt quá khả năng của mình hồi còn nhỏ ; và nghĩ rằng " chỉ có tình yêu người đồng hương , bạn đồng môn đã xuất phát từ tình yêu Quốc Học thúc đẩy mình làm được một " kỳ công " qua một đêm không ngủ tại Bệnh Viện Trung Ương Huế vậy .
Thân thương Quốc Học thời son trẻ
Biết bao kỷ niệm chứa chan tình .
La Chử ngày 25 / 5/ 2017
Lê Công Mầu
[MIẾNG TRẦU NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI Bài viết của thầy Qui Trương Công](/t1021p75-topic#13724)
MIẾNG TRẦU
NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI
Bài viết của thầy Qui Trương Công
Trong đời sống hằng ngày ở Việt nam, người ta có tục ăn cau trầu, một tục lệ đã lưu truyền từ xa xưa. Theo các nhà nhân chủng học và khảo cổ học thì tục ăn trầu đã phổ biến trong toàn thể miền nam châu Á từ Trung Ấn đến Đông Nam Á như các nước Thái Lan, Miến Điện, Việt Nam, Lào, Campuchia, Indonesia, Mã Lai, Philippine,,,, bao gồm các dân tộc Thái, Nùng, Mường, Dao … trên bán đảo Đông Dương.
Đến thế kỷ XV trong Lĩnh Nam Chích Quái tương truyền là của Trần Thế Pháp, một danh sỹ đời Trần, ta mới thấy ghi lại rõ ràng sự tích trầu cau mang tính huyền thoại nhưng đã thể hiện được một cách sâu xa cái giá trị nhân bản trong đời sống tâm linh, tình cảm của người Việt.
Ăn trầu là một sinh hoạt văn hóa của nhân dân ta, đây là một mỹ tục thuần phong mà người Việt đã lưu truyền từ thế hệ nầy sang thế hệ khác. Miếng trầu được dùng trong việc cúng tế, cưới hỏi và giao tiếp hằng ngày. Miếng trầu là đàu dây mối dợ của những cuộc tình duyên, tình bè bạn:
“ Miếng trầu làm đầu câu chuyện”
Miếng trầu đã trở nên có tầm quan trọng trong việc trao đổi tâm tư tình cảm. Gặp nhau, người ta mời nhau một miếng trầu để tỏ lòng quý mến, thân thiện và cũng là để bắt đầu cho một nỗi lòng mà mình muốn sẻ chia. Bởi thế, dù trải qua hằng nghìn năm, đến nay tục ăn trầu vẫn còn tồn tại nhưng bây giờ trầu cau chỉ mang tính hình thức trong các lễ nghi và nặng về kinh tế. Ngày xưa, người Việt Nam nhai trầu còn mang cả một triết lý, một ý nghĩa cao cả, một tình cảm nồng thắm chan chứa yêu thương. Đó là tình yêu lứa đôi, tình chồng vợ khắng khít keo sơn nơi lũy tre làng, bên đồng lúa mượt mà xanh thắm.
Gái trai nơi thôn dã rộn rã tiếng cười, câu nói. Họ tình cờ gặp nhau bên giếng nước đầu làng hay dưới gốc đa sau những giờ làm nông vất vả, ở đâu họ cũng mượn miếng trầu để gá nghĩa trao duyên, những phút giây tình cờ gặp gỡ là cơ hội để gần gũi, chuyện trò:
“Đêm qua trăng sáng mờ mờ,
Em đi gánh nước tình cờ gặp anh.”
Cái tình cờ thật dễ thương của cô gái làng hồn nhiên, chơn chất khiến cho chàng trai phải xao xuyến tâm hồn. Thế rồi cô gái mạnh dạn mở lời để tỏ bày tâm sự:
“Vào vườn trẩy quả cau xanh,
Bổ ra làm sáu mời anh xơi trâu.”
Quả cau xinh xắn, xanh tươi như tấm lòng trong trắng của em mà em mời anh một cách trịnh trọng thân thiết. Bởi mới gặp nhau nên cô gái cũng phải giữ gìn ý tứ chưa dám thổ lộ cái tình thương ghét của mình quá lộ liễu, sỗ sàng qua miếng cau vì:
“Thương nhau cau sáu bổ ba,
Ghét nhau cau sáu bổ ra làm mười.”
Cách bổ cau, têm trầu cũng đã thể hiện mức độ tình cảm của con người.
Nên cô gái không ngần ngại nói rõ cái ý định, cái nỗi lòng của mình đối với chàng trai:
“Mời anh xơi miếng trầu này,
Dù mặn, dù nhạt, dù cay, dù nồng,
Dù chẳng nên đạo vợ chồng,
Xơi năm ba miếng kẻo lòng nhớ thương.”
Người con gái xem như việc mời trầu là một chuyện, còn thành vợ thành chồng lại là một chuyện khác. Nhưng ở đây cô gái mời trầu một cách khéo léo, tinh tế, nhẹ nhàng ta cũng thấy được cái ràng buột, gắn bó, cái nhớ thương sâu sắc của cô khiến chàng trai cũng phải xiêu lòng. Chàng trai thấy lòng người bạn gái đã tỏ bày nên cũng không ngần ngại nói lên cái ước nguyện của mình để người bạn tình tin tưởng.
“Ước gì anh hóa ra vôi,
Em hóa trầu lộc tốt tươi lại nồng.”
Cái ước nguyện đơn thuần nhưng đã thể hiện được nỗi lòng sâu kín của chàng trai. Trầu cau thắm quyện tươi nồng với nhau cũng là cái nồng nàn say đắm yêu thương của anh và em. Khéo léo hơn, chàng trai đã gởi tiếp một thông điệp của tình yêu buộc người con gái phải lựa chon:
` “Có trầu mà chẳng có cau,
Làm sao cho đỏ môi nhau thì làm.”
“Làm sao” đã đặt người bạn tình vào một thế phải quyết đinh dứt khoát mà không thể chối từ. Nhưng để thoát ra khỏi cái ràng buộc ấy người con gái khá thông minh nhắc lại lời mẹ dặn:
“Mẹ em hằng vẫn khuyên răn,
Làm thân con gái chớ ăn trầu người.”
Vì đã ăn trầu người tức là đã chấp nhận mối tình đôi lứa và nguyện sẽ thành chồng vợ chung thủy sắt son. Lễ giáo và nền luân lý cổ truyền không cho phép người con gái tự do tư tình, mà phải có sự đồng thuận của cha mẹ họ hàng, bà con lối xóm vì trong hôn nhân xưa thì “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”. Chính vì thế mà cũng có biết bao mối tình oan trái dang dở đắng cay:
“Miếng trầu là miếng trầu cay,
Làm cho bể ái khi đầy khi vơi.”
Tình yêu là một thực tại sinh động trong đời sống tình cảm lứa đôi của con người, không một ai không bước qua chặng đường êm ái dễ thương ấy mà không lắm gian nan thử thách, đau khổ trăm chiều. Đôi khi người ta mượn trầu cau để nói lên sự lẻ loi đơn chiếc của hoàn cảnh:
“Có trầu mà chẳng có vôi,
Có chăn có chiếu chẳng ai nằm cùng.”
Nỗi lòng đã phơi bày vừa như một lời than thân trách phận, vừa như một tiếng mời gọi chân tình. Cái ước ao sâu thẳm trong nội tâm là có được một người như em thì dù ăn một miếng trầu mà trả bao nhiêu đi nữa cũng vẫn vui lòng:
“Miếng trầu ăn một trả mười,
Ăn sao cho được một ngưởi như em.”
Biết được cái tình ý thắm thiết của chàng trai, người con gái ngần ngại không biết mình có đáp ứng được yêu cầu ấy hay không nên đành bỏ lửng một câu mà nàng thừa biết mình phải trả ơn như thế nào:
“Miếng trầu coi nặng như chì,
Ăn thì ăn vậy lấy gì trả ơn.”
Và dù có kết nghĩa vợ chồng hay không để trả ơn, người ta vẫn mời nhau ăn một miếng trầu là để nhớ mãi về sau:
“Yêu nhau ăn một miếng trầu,
Gọi là nghĩa cũ về sau mà nhìn.”
Miếng trầu trao qua là tình yêu đáp lại, nên cô gái cũng khó chối từ trước sự mời mọc ân cần tha thiết và nhờ đó mà chàng đã bày tỏ nỗi lòng bấy lâu thương nhớ, muốn gắn bó lâu dài cho đến lúc đầu bạc răng long:
“Trầu nầy trầu ái trầu ân,
Trầu nhân trầu nghĩa, trầu mình trầu ta,
Trầu nầy nhuộm thắm duyên ta,
Đầu xanh cho tới tuổi già không phai.”
Miếng trầu là một nhân tố quan trọng trong đời sống lứa đôi hằng ngày, miếng trầu là chiếc cầu nối cho những con người xa lạ trở nên gần gũi nhau hơn:
“Khi xưa ai biết ai đâu,
Chỉ vì miếng thuốc miếng trầu nên quen”
Quen nhau rồi, thương nhau rồi nên không thể không tính chuyện hôn nhân. Đó là chặng đường thăng hoa của tình yêu, là mong ước của những đôi trai tài gái sắc:
“ Có thương thì nói cho mau,
Để anh dựng lễ trầu cau bỏ giềng.”
Có trầu cau thi mới thành vợ thành chồng. Miếng trầu đã dự phần không biết bao nhiêu là hoàn cảnh trong thế giới tình yêu. Người ta yêu thương nhau qua miếng trầu, người ta muốn kết nghĩa trăm năm cũng nhờ miếng trầu đưa đường dẫn lối. Gái trai nơi đồng lúa, bên lũy tre làng nhờ miếng trầu giao duyên mà sắt cầm hảo hợp, lan quế đằng phương:
“Miếng trầu của chẳng là bao,
Chỉ mong đông liễu tây đào gần nhau.”
Cái ước nguyện được gắn bó keo sơn, thủy chung son sắt để sống mãi bên nhau:
“Miếng trầu anh têm vừa rồi,
Miếng cau anh bửa vừa đôi vợ chồng.”
Ăn trầu là để kết thắm duyên tình, nồng nàn chồng vợ. Trong tình yêu, người ta tôn trọng tính chân thực, nghĩa là đã yêu thương, đã ăn miếng trầu với nhau thì dứt khoát phải tính chuyện trăm năm, không thể là một sự bông đùa làm cho đau lòng người khác:
“Thương em cau tới trầu đưa,
Trăm năm còn nỡ bông đùa mãi sao?’
Đã không bông đùa thì phải biết tính chuyện dài lâu, tìm hiểu nhau để biết dòng họ, gốc gác :
“Tiện đây ăn một miếng trầu,
Hỏi thăm quê quán ở đâu chăng là.”
Nhưng nếu không được đáp lại tiếng lòng yêu thương thì đó là nỗi xót xa cho người bạn tình đã bỏ công trang điểm, uổng công mời trầu:
“Tiếc công em trang điểm mấy thu,
Bưng trầu ra ngoài bãi, bạn chối từ không ăn.”
Chối từ miếng trầu trao qua cũng cô nghĩa là không chấp nhận tình yêu đôi lứa vì một lý do nào đó, có thể họ ngần ngại khi hoàn cảnh không tương xứng như tuổi tác, danh phận, hay hộ đối môn đăng:
“ Đêm khuya thiếp mới hỏi chàng,
Cau xanh ăn với trầu vàng được chăng?”
Đứng trước hoàn cảnh éo le như vậy chàng vẫn khẳng định tình yêu của mình thật tuyệt vời và có thể tác thành tình chồng nghĩa vợ:
“Trầu vàng nhá lẫn cau xanh,
Duyên em sánh với tình anh tuyệt vời.”
Nhờ cái chân tình ấy mà họ đã vượt qua tất cả những trở ngại của hoàn cảnh để đến với nhau.. Sự gắn bó của hai tâm hồn trai gái cũng là sự gắn bó của trầu cau trong miếng trầu huyền thoại. Bởi vậy, miếng trầu không chỉ là một tập tục thuần phong mà còn là một biểu tượng của tình yêu đôi lứa trong sáng nơi bờ ruộng nương dâu. Chúng ta phải duy trì và bảo vệ cái giá trị văn hóa nhân bản ấy, một nét văn hóa đặc sắc của dân tộc Việt Nam.
TRƯƠNG CÔNG QUI
NÉT VĂN HÓA ĐẶC SẮC TRONG TÌNH CẢM LỨA ĐÔI
Bài viết của thầy Qui Trương Công
Trong đời sống hằng ngày ở Việt nam, người ta có tục ăn cau trầu, một tục lệ đã lưu truyền từ xa xưa. Theo các nhà nhân chủng học và khảo cổ học thì tục ăn trầu đã phổ biến trong toàn thể miền nam châu Á từ Trung Ấn đến Đông Nam Á như các nước Thái Lan, Miến Điện, Việt Nam, Lào, Campuchia, Indonesia, Mã Lai, Philippine,,,, bao gồm các dân tộc Thái, Nùng, Mường, Dao … trên bán đảo Đông Dương.
Đến thế kỷ XV trong Lĩnh Nam Chích Quái tương truyền là của Trần Thế Pháp, một danh sỹ đời Trần, ta mới thấy ghi lại rõ ràng sự tích trầu cau mang tính huyền thoại nhưng đã thể hiện được một cách sâu xa cái giá trị nhân bản trong đời sống tâm linh, tình cảm của người Việt.
Ăn trầu là một sinh hoạt văn hóa của nhân dân ta, đây là một mỹ tục thuần phong mà người Việt đã lưu truyền từ thế hệ nầy sang thế hệ khác. Miếng trầu được dùng trong việc cúng tế, cưới hỏi và giao tiếp hằng ngày. Miếng trầu là đàu dây mối dợ của những cuộc tình duyên, tình bè bạn:
“ Miếng trầu làm đầu câu chuyện”
Miếng trầu đã trở nên có tầm quan trọng trong việc trao đổi tâm tư tình cảm. Gặp nhau, người ta mời nhau một miếng trầu để tỏ lòng quý mến, thân thiện và cũng là để bắt đầu cho một nỗi lòng mà mình muốn sẻ chia. Bởi thế, dù trải qua hằng nghìn năm, đến nay tục ăn trầu vẫn còn tồn tại nhưng bây giờ trầu cau chỉ mang tính hình thức trong các lễ nghi và nặng về kinh tế. Ngày xưa, người Việt Nam nhai trầu còn mang cả một triết lý, một ý nghĩa cao cả, một tình cảm nồng thắm chan chứa yêu thương. Đó là tình yêu lứa đôi, tình chồng vợ khắng khít keo sơn nơi lũy tre làng, bên đồng lúa mượt mà xanh thắm.
Gái trai nơi thôn dã rộn rã tiếng cười, câu nói. Họ tình cờ gặp nhau bên giếng nước đầu làng hay dưới gốc đa sau những giờ làm nông vất vả, ở đâu họ cũng mượn miếng trầu để gá nghĩa trao duyên, những phút giây tình cờ gặp gỡ là cơ hội để gần gũi, chuyện trò:
“Đêm qua trăng sáng mờ mờ,
Em đi gánh nước tình cờ gặp anh.”
Cái tình cờ thật dễ thương của cô gái làng hồn nhiên, chơn chất khiến cho chàng trai phải xao xuyến tâm hồn. Thế rồi cô gái mạnh dạn mở lời để tỏ bày tâm sự:
“Vào vườn trẩy quả cau xanh,
Bổ ra làm sáu mời anh xơi trâu.”
Quả cau xinh xắn, xanh tươi như tấm lòng trong trắng của em mà em mời anh một cách trịnh trọng thân thiết. Bởi mới gặp nhau nên cô gái cũng phải giữ gìn ý tứ chưa dám thổ lộ cái tình thương ghét của mình quá lộ liễu, sỗ sàng qua miếng cau vì:
“Thương nhau cau sáu bổ ba,
Ghét nhau cau sáu bổ ra làm mười.”
Cách bổ cau, têm trầu cũng đã thể hiện mức độ tình cảm của con người.
Nên cô gái không ngần ngại nói rõ cái ý định, cái nỗi lòng của mình đối với chàng trai:
“Mời anh xơi miếng trầu này,
Dù mặn, dù nhạt, dù cay, dù nồng,
Dù chẳng nên đạo vợ chồng,
Xơi năm ba miếng kẻo lòng nhớ thương.”
Người con gái xem như việc mời trầu là một chuyện, còn thành vợ thành chồng lại là một chuyện khác. Nhưng ở đây cô gái mời trầu một cách khéo léo, tinh tế, nhẹ nhàng ta cũng thấy được cái ràng buột, gắn bó, cái nhớ thương sâu sắc của cô khiến chàng trai cũng phải xiêu lòng. Chàng trai thấy lòng người bạn gái đã tỏ bày nên cũng không ngần ngại nói lên cái ước nguyện của mình để người bạn tình tin tưởng.
“Ước gì anh hóa ra vôi,
Em hóa trầu lộc tốt tươi lại nồng.”
Cái ước nguyện đơn thuần nhưng đã thể hiện được nỗi lòng sâu kín của chàng trai. Trầu cau thắm quyện tươi nồng với nhau cũng là cái nồng nàn say đắm yêu thương của anh và em. Khéo léo hơn, chàng trai đã gởi tiếp một thông điệp của tình yêu buộc người con gái phải lựa chon:
` “Có trầu mà chẳng có cau,
Làm sao cho đỏ môi nhau thì làm.”
“Làm sao” đã đặt người bạn tình vào một thế phải quyết đinh dứt khoát mà không thể chối từ. Nhưng để thoát ra khỏi cái ràng buộc ấy người con gái khá thông minh nhắc lại lời mẹ dặn:
“Mẹ em hằng vẫn khuyên răn,
Làm thân con gái chớ ăn trầu người.”
Vì đã ăn trầu người tức là đã chấp nhận mối tình đôi lứa và nguyện sẽ thành chồng vợ chung thủy sắt son. Lễ giáo và nền luân lý cổ truyền không cho phép người con gái tự do tư tình, mà phải có sự đồng thuận của cha mẹ họ hàng, bà con lối xóm vì trong hôn nhân xưa thì “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”. Chính vì thế mà cũng có biết bao mối tình oan trái dang dở đắng cay:
“Miếng trầu là miếng trầu cay,
Làm cho bể ái khi đầy khi vơi.”
Tình yêu là một thực tại sinh động trong đời sống tình cảm lứa đôi của con người, không một ai không bước qua chặng đường êm ái dễ thương ấy mà không lắm gian nan thử thách, đau khổ trăm chiều. Đôi khi người ta mượn trầu cau để nói lên sự lẻ loi đơn chiếc của hoàn cảnh:
“Có trầu mà chẳng có vôi,
Có chăn có chiếu chẳng ai nằm cùng.”
Nỗi lòng đã phơi bày vừa như một lời than thân trách phận, vừa như một tiếng mời gọi chân tình. Cái ước ao sâu thẳm trong nội tâm là có được một người như em thì dù ăn một miếng trầu mà trả bao nhiêu đi nữa cũng vẫn vui lòng:
“Miếng trầu ăn một trả mười,
Ăn sao cho được một ngưởi như em.”
Biết được cái tình ý thắm thiết của chàng trai, người con gái ngần ngại không biết mình có đáp ứng được yêu cầu ấy hay không nên đành bỏ lửng một câu mà nàng thừa biết mình phải trả ơn như thế nào:
“Miếng trầu coi nặng như chì,
Ăn thì ăn vậy lấy gì trả ơn.”
Và dù có kết nghĩa vợ chồng hay không để trả ơn, người ta vẫn mời nhau ăn một miếng trầu là để nhớ mãi về sau:
“Yêu nhau ăn một miếng trầu,
Gọi là nghĩa cũ về sau mà nhìn.”
Miếng trầu trao qua là tình yêu đáp lại, nên cô gái cũng khó chối từ trước sự mời mọc ân cần tha thiết và nhờ đó mà chàng đã bày tỏ nỗi lòng bấy lâu thương nhớ, muốn gắn bó lâu dài cho đến lúc đầu bạc răng long:
“Trầu nầy trầu ái trầu ân,
Trầu nhân trầu nghĩa, trầu mình trầu ta,
Trầu nầy nhuộm thắm duyên ta,
Đầu xanh cho tới tuổi già không phai.”
Miếng trầu là một nhân tố quan trọng trong đời sống lứa đôi hằng ngày, miếng trầu là chiếc cầu nối cho những con người xa lạ trở nên gần gũi nhau hơn:
“Khi xưa ai biết ai đâu,
Chỉ vì miếng thuốc miếng trầu nên quen”
Quen nhau rồi, thương nhau rồi nên không thể không tính chuyện hôn nhân. Đó là chặng đường thăng hoa của tình yêu, là mong ước của những đôi trai tài gái sắc:
“ Có thương thì nói cho mau,
Để anh dựng lễ trầu cau bỏ giềng.”
Có trầu cau thi mới thành vợ thành chồng. Miếng trầu đã dự phần không biết bao nhiêu là hoàn cảnh trong thế giới tình yêu. Người ta yêu thương nhau qua miếng trầu, người ta muốn kết nghĩa trăm năm cũng nhờ miếng trầu đưa đường dẫn lối. Gái trai nơi đồng lúa, bên lũy tre làng nhờ miếng trầu giao duyên mà sắt cầm hảo hợp, lan quế đằng phương:
“Miếng trầu của chẳng là bao,
Chỉ mong đông liễu tây đào gần nhau.”
Cái ước nguyện được gắn bó keo sơn, thủy chung son sắt để sống mãi bên nhau:
“Miếng trầu anh têm vừa rồi,
Miếng cau anh bửa vừa đôi vợ chồng.”
Ăn trầu là để kết thắm duyên tình, nồng nàn chồng vợ. Trong tình yêu, người ta tôn trọng tính chân thực, nghĩa là đã yêu thương, đã ăn miếng trầu với nhau thì dứt khoát phải tính chuyện trăm năm, không thể là một sự bông đùa làm cho đau lòng người khác:
“Thương em cau tới trầu đưa,
Trăm năm còn nỡ bông đùa mãi sao?’
Đã không bông đùa thì phải biết tính chuyện dài lâu, tìm hiểu nhau để biết dòng họ, gốc gác :
“Tiện đây ăn một miếng trầu,
Hỏi thăm quê quán ở đâu chăng là.”
Nhưng nếu không được đáp lại tiếng lòng yêu thương thì đó là nỗi xót xa cho người bạn tình đã bỏ công trang điểm, uổng công mời trầu:
“Tiếc công em trang điểm mấy thu,
Bưng trầu ra ngoài bãi, bạn chối từ không ăn.”
Chối từ miếng trầu trao qua cũng cô nghĩa là không chấp nhận tình yêu đôi lứa vì một lý do nào đó, có thể họ ngần ngại khi hoàn cảnh không tương xứng như tuổi tác, danh phận, hay hộ đối môn đăng:
“ Đêm khuya thiếp mới hỏi chàng,
Cau xanh ăn với trầu vàng được chăng?”
Đứng trước hoàn cảnh éo le như vậy chàng vẫn khẳng định tình yêu của mình thật tuyệt vời và có thể tác thành tình chồng nghĩa vợ:
“Trầu vàng nhá lẫn cau xanh,
Duyên em sánh với tình anh tuyệt vời.”
Nhờ cái chân tình ấy mà họ đã vượt qua tất cả những trở ngại của hoàn cảnh để đến với nhau.. Sự gắn bó của hai tâm hồn trai gái cũng là sự gắn bó của trầu cau trong miếng trầu huyền thoại. Bởi vậy, miếng trầu không chỉ là một tập tục thuần phong mà còn là một biểu tượng của tình yêu đôi lứa trong sáng nơi bờ ruộng nương dâu. Chúng ta phải duy trì và bảo vệ cái giá trị văn hóa nhân bản ấy, một nét văn hóa đặc sắc của dân tộc Việt Nam.
TRƯƠNG CÔNG QUI
[haitho](/u88)
- Tổng số bài gửi : 2212
Join date : 12/01/2014
**Sponsored content**
-
[Trang 4 trong tổng số 4 trang](javascript:Pagination();) • ![ Previous](http://hitsk.in/t/16/65/95/i_left_arrow.png)
![ Previous](http://hitsk.in/t/16/65/95/i_left_arrow.png)
[1](/t1021-topic), [2](/t1021p25-topic), [3](/t1021p50-topic), **4**
Trang
**4**trong tổng số **4**trang
Bạn
**Permissions in this forum:** **không có quyền**trả lời bài viết
Admin
» TIN BUỒN : THẦY NGUYỄN TÂM THÁP TỪ TRẦN
» THƠ TRƯƠNG VĂN HẢI
» VIẾNG TANG BẠN TÔ HỮU LỤT
Admin
» CHÚC MỪNG VỢ CON BẠN NGUYỄN TẤN ĐẤU CÓ NHÀ MỜI - ĐẠI TƯỜNG BẠN TÔN THẤT CƯỜNG
Admin
» BẢN TIN KẾT NỐI
» DỰ ÁN ĐẶC SAN " THUỞ BAN ĐẦU QUỐC HỌC "
» THĂM THẦY PHAN THUẬN AN NẰM VIỆN
» CHÀO ĐÓN CÔ PHAN THỊ HIỀN VIÊN Ở MỸ VỀ

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: no-cache

X-XSS-Protection: 1; mode=block