markdown:
[Dây chuyền nam](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+B%E1%BA%A1c.html), d [ây chuyền nam bạc nguyên chất.](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+B%E1%BA%A1c.html) [Dây chuyền bạc](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+B%E1%BA%A1c.html), [vòng cổ nam 2 cây](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+B%E1%BA%A1c.html)
Bán dây chuyền nam Toàn Quốc, vận chuyển tận nơi, thanh toán an toàn.
Xem nhiều dây chuyền bạc giá rẻ link:
[http://trangsucvn.com/dây-chuyền-bạc-đẹp.html](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+B%E1%BA%A1c.html)
- VẬN CHUYỂN 1 - 3 NGÀY TRÊN TOÀN QUỐC.
- Đối với các khách hàng ở Hà nội: TRANG SỨC EM VÀ TÔI : Vận chuyển miễn phí cho khách hàng ở (quận Hoàn Kiếm, Hai Bà Trưng) và thu phí 15k/lần gửi đối với các khu vực hà nội.
- Đối với khách hàng ở khu vực các tỉnh khác, phí ship là 20k/lần gửi.
Phương thức thanh toán:
- Đối với khách hàng ở các tỉnh khác: vui lòng chuyển 100% giá sp + phí ship vào 1 trong các tài khoản của TRANG SỨC EM VÀ TÔI. Sp sẽ được chuyển tới khách hàng sau 1-3 ngày, tùy thuộc vào khu vực của khách hàng.
Tk : Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam-chi nhánh HN - Vietcombank
STK: 0011004019246
Chủ TK: Nguyễn Thị Lệ Quyên
**Mọi chi tiết vui lòng liên hệ qua:**
Liên hệ:
**0985.202.548 & 0914.95.15.35** -Yahoo: emvatoi.1234 - Email: [emvatoi.1234@yahoo.com](http://eway.vn/l.php&r=https://mail.google.com/mail/?view=cm&fs=1&tf=1&to=emvatoi.1234@yahoo.com)
ĐC: Số 8 Tăng bạt hổ - Hai bà trưng - Hà nội -Việt nam
Website:
[http://trangsucvn.com](http://trangsucvn.com/)
♥ Công ty Trang Sức Em Và Tôi ♥
[](http://trangsucvn.com/) [Vàng](http://trangsucvn.com/), [Bạc](http://trangsucvn.com/), [Đá quý tự nhiê](http://trangsucvn.com/goods-589-%C3%9D+ngh%C4%A9a+th%E1%BA%A1ch+anh+t%C3%B3c.html)n, [đá bán quý](http://trangsucvn.com/), [Kim cương thiên nhiên](http://trangsucvn.com/category-69-b0-KIM+C%C6%AF%C6%A0NG+THI%C3%8AN+NHI%C3%8AN.html), [trang sức nam nữ](http://trangsucvn.com/category-1-b0-TRANG+S%E1%BB%A8C+V%C3%80NG.html), [nhẫn nam](http://trangsucvn.com/category-6-b0-Nh%E1%BA%ABn+Nam.html), [nhẫn nữ](http://trangsucvn.com/category-2-b0-Nh%E1%BA%ABn+N%E1%BB%AF.html), [nhẫn cưới](http://trangsucvn.com/category-56-b0-Nh%E1%BA%ABn+C%C6%B0%E1%BB%9Bi.html), [nhẫn kim cương](http://trangsucvn.com/category-56-b0-Nh%E1%BA%ABn+C%C6%B0%E1%BB%9Bi.html), [nhẫn ruby](http://trangsucvn.com/category-6-b0-Nh%E1%BA%ABn+Nam.html), [saphire](http://trangsucvn.com/category-79-b0-%C4%90%C3%A1+Qu%C3%BD.html), [topaz](http://trangsucvn.com/category-79-b0-%C4%90%C3%A1+Qu%C3%BD.html), [jadeit](http://trangsucvn.com/category-26-b0-V%C3%B2ng+Ng%E1%BB%8Dc+C%E1%BA%A9m+Th%E1%BA%A1ch.html), [thạch anh vàng](http://trangsucvn.com/), [thạch anh tím](http://trangsucvn.com/), [aquamarin,](http://trangsucvn.com/) [mặt dây chữ](http://trangsucvn.com/category-118-b0-D%C3%A2y+Chuy%E1%BB%81n+Ch%E1%BB%AF.html), [dây chuyền](http://trangsucvn.com/category-77-b0-D%C3%A2y+B%E1%BA%A1c.html), [](http://trangsucvn.com/category-26-b0-V%C3%B2ng+Ng%E1%BB%8Dc+C%E1%BA%A9m+Th%E1%BA%A1ch.html) [vòng ngọc cẩm thạch](http://trangsucvn.com/category-26-b0-V%C3%B2ng+Ng%E1%BB%8Dc+C%E1%BA%A9m+Th%E1%BA%A1ch.html) [,](http://trangsucvn.com/category-26-b0-V%C3%B2ng+Ng%E1%BB%8Dc+C%E1%BA%A9m+Th%E1%BA%A1ch.html) [nhẫn ngọc](http://trangsucvn.com/category-75-b0-Nh%E1%BA%ABn+Ng%E1%BB%8Dc+Jadeite.html), [tỳ hưu](http://trangsucvn.com/category-64-b0-T%E1%BB%B3+H%C6%B0u.html), [mặt dây](http://trangsucvn.com/category-68-b0-M%E1%BA%B7t+D%C3%A2y.html), [lắc tay,](http://trangsucvn.com/category-96-b0-L%E1%BA%AFc+Tay.html) [lắc chân](http://trangsucvn.com/), [tranh đá quý](http://trangsucvn.com/category-83-b0-TRANH+%C4%90%C3%81+QU%C3%9D.html), [nhẫn đôi](http://trangsucvn.com/category-56-b0-Nh%E1%BA%ABn+C%C6%B0%E1%BB%9Bi.html), [vỏ nhẫn](http://trangsucvn.com/category-122-b0-V%E1%BB%8F+Nh%E1%BA%ABn+Kim+C%C6%B0%C6%A1ng.html), [mặt nhẫn](http://trangsucvn.com/category-79-b0-%C4%90%C3%A1+Qu%C3%BD.html), [hoa tai](http://trangsucvn.com/category-82-b0-Hoa+Tai.html), [kiềng](http://trangsucvn.com/category-55-b0-Ki%E1%BB%81ng+v%C3%A0ng.html), [vòng vàng](http://trangsucvn.com/category-130-b0-V%C3%B2ng+tay+v%C3%A0ng.html), [chuỗi hạt ngọc](http://trangsucvn.com/category-81-b0-Chu%E1%BB%91i+Ng%E1%BB%8Dc.html), [ngọc trai](http://trangsucvn.com/category-90-b0-Ng%E1%BB%8Dc+Trai.html)vv... *Nhận đặt hàng qua mạng làm theo yêu cầu tất cả các sản phẩm * [trang sức vàng](http://trangsucvn.com/category-1-b0-TRANG+S%E1%BB%A8C+V%C3%80NG.html), [trang sức bạc](http://trangsucvn.com/category-30-b0-TRANG+S%E1%BB%A8C+B%E1%BA%A0C.html), [kim cương thiên](http://trangsucvn.com/category-69-b0-KIM+C%C6%AF%C6%A0NG+THI%C3%8AN+NHI%C3%8AN.html)

Set-Cookie: u_nologin_id=2317008346; expires=Mon, 07-Mar-2016 03:26:29 GMT; path=/; httponly


markdown:
Bài viết hơi dài nhưng đọc xong bạn sẽ biết nhiều hơn và có thể sử dụng tốt hơn.
1. Khi bạn ghi đĩa CD có khả năng khởi động được ở cách ghi CD-ROM (Boot) trên phần mềm Nero Burning Room, nếu file ảnh là file được làm từ đĩa mềm có khả năng boot kết hợp sử dụng phần mềm WinImage để thêm vào các file như ghost (Symantec Ghost 8.0 đã chiếm 1,3MB), pqmagic (Partition Magic 8.02) và nhiều file chương trình khác thì dung lượng file ảnh khi ấy sẽ phải là 2.88MB.
Khi ghi ra đĩa Boot từ file ảnh này, nếu bạn chỉ chọn đường dẫn đến file ảnh *.IMA và thực hiện ghi theo mặc định của chương trình Nero thì đĩa sẽ bị lỗi và không thể boot được, mà bạn cần phải chú ý phần Enable expert settings (for advanced users only) trong thẻ Boot. Ở mục Kind of emulation, bạn phải chọn Floppy Emulation 2.88MB ứng với file ảnh là 2,88MB.
Ghi chú: nếu bạn làm file ảnh chỉ có 1.44MB thì bạn vẫn chọn như mặc định là Floppy Emulation 1.44MB.
2. Khi ghi dữ liệu có tên file quá dài như các file html offline tải từ trên mạng, nếu bạn ghi những file này như mặc định thì tên file sẽ chỉ còn 8 ký tự như trong DOS, rất khó xác định chính xác dữ liệu, khi mở những file html này lên xem offline thì sẽ không có hình ảnh gì trong trang web nữa cả vì nó không thể liên kết đến các thư mục file html tương ứng.
Để không bị xảy ra hiện tượng này, bạn vào menu File > Preferences, chọn thẻ File Browser, bỏ trống phần DOS names similar to Windows Explorer.
3. Khi ghi đĩa theo chế độ ghi nhiều lần, nếu bạn không ghi đúng cách thì dữ liệu ở lần ghi sau sẽ che mất dữ liệu ở lần ghi trước. Nếu muốn thêm vào dữ liệu ở các lần ghi tiếp theo mà không bị che mất dữ liệu ở các lần ghi trước, bạn thực hiện theo sau:
Bạn chọn cách ghi CD-ROM (ISO) ở chế độ Start Multisession disc ở lần ghi thứ nhất. Ở các lần ghi kế tiếp, bạn chọn Continue Multisession disc và chỉ chọn mục Refresh Compilation automaticaly (without asking). Sau đó, bạn chọn Session cuối cùng để giữ lại được đầy đủ dữ liệu ở các lần ghi trước. Bạn chỉ việc thực hiện copy những dữ liệu cần thêm vào đến bất kỳ thư mục nào ở các lần ghi trước.
4. Khi ghi các file Ghost vào đĩa CD, bạn nên chọn ghi theo cách CD-ROM (Boot) như đã nói ở phần trên vào đĩa chứa file Ghost đầu tiên để khởi động và chạy được ngay chương trình Ghost. Điều này rất thuận tiện để bạn vừa boot, chạy được lệnh ghost ngay trên CD và thực hiện phục hồi ngay từ file trên đĩa. Tốc độ boot của đĩa thực hiện theo cách như vậy nhanh hơn rất nhiều so với các đĩa có Hiren's BootCD, cũng như công việc hoàn toàn đơn giản nếu như bạn đã tạo được file ảnh *.IMA 2.88MB có chứa file ghost và các phần mềm khác sử dụng trong DOS để sử dụng nhiều lần cho việc ghi đĩa sau này.
Việc tạo file ảnh 2.88MB từ đĩa mềm kết hợp WinImage, bạn có thể xem lại hướng dẫn trên báo ở các số đầu tiên. Đặc biệt lưu ý khi ghi các file Ghost, bạn cần chọn tốc độ ghi phải nhỏ hơn 40x cho an toàn, vì các file ghost có kích thước lớn gần 700MB, hầu như nếu ghi ở tốc độ cao là khi thực hiện khôi phục sẽ báo lỗi ngay, không như khi ghi dữ liệu dạng rời rạc thì có thể chỉ bị hư một vài file.
5. Khi ghi đĩa VCD bằng cách ghi Video CD, nếu bạn ghi kèm thêm dữ liệu thì tên của tất cả các dữ liệu thêm vào ấy, kể cả thư mục và tập tin sẽ bị viết in hoa toàn bộ, không còn đúng như tên file ban đầu, điều này rất khó khăn trong việc sửa đặt lại tên file sau này, nhất là khi dữ liệu ghi kèm tương đối nhiều.
link dowload :
key và pm nối các file lại:
các bạn ủng hộ mình nhé

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close

Vary: Accept-Encoding

Set-Cookie: vbseo_loggedin=deleted; expires=Thu, 01-Jan-1970 00:00:01 GMT; path=/

Cache-Control: private

Pragma: private


markdown:
Mình không xem clip trên youtube được. Nó thế này nè:
Xem bằng firefox với chrome thì bị như thế. Xem bằng IE8 thì được.
Xin cho biết tại sao và cách khắc phục. thanks.
bạn gỡ sạch sẽ firefox và chrome ra và cài flash mới nhất,sau đó cài lại xem có còn lỗi ko nhé.goodluck
Bạn xem lại là 360p hay 480p. Đôi khi xem 480p đc đó!
Hoặc có thể là do IDM tự bắt link nên ko xem đc trên IE
Cách Kiểm tra chất lượng Phim trước khi tải về Hướng dẫn khắc phục lỗi corrupt trên Mediafire!!
gỡ ra cài lại xem sao
taoho02 bạn gỡ sạch sẽ firefox và chrome ra và cài flash mới nhất,sau đó cài lại xem có còn lỗi ko nhé.goodluck Không tác dụng. Bản firefox 4.0 cũng giống vậy lun. ---------- Bài thêm lúc 23:12 ---------- Bài trước là lúc 22:25 ---------- Xem clip này sẽ rõ hơn nè. Mong được sự giúp đỡ nhiệt tình của các bạn [V-Z]
minh cug~ bi. loi~ nhu ban. nhug chag? bik lam` sao de sua~ ca?........co' ai jup' do~ hok
•Chuyển sang sử dụng trình duyệt Chrome.
•Xóa toàn bộ cookie của Youtube trên trình duyệt mà bạn đang sử dụng, sau đó khởi động lại trình duyệt và thử lại.
•Vào trang test này, click chuột phải vào video và chọn Settings..., trong mục Display bạn hãy bỏ chọn "Enable hardware acceleration" rồi ấn nút OK và thử xem có thấy hình ảnh của clip đó hay không ---------- Bài thêm lúc 19:19 ---------- Bài trước là lúc 19:18 ---------- cai nay cua nguoi khac toi chi copy lai thoi
trancuongmai •Chuyển sang sử dụng trình duyệt Chrome.
•Xóa toàn bộ cookie của Youtube trên trình duyệt mà bạn đang sử dụng, sau đó khởi động lại trình duyệt và thử lại.
•Vào trang test này, click chuột phải vào video và chọn Settings..., trong mục Display bạn hãy bỏ chọn "Enable hardware acceleration" rồi ấn nút OK và thử xem có thấy hình ảnh của clip đó hay không cai nay cua nguoi khac toi chi copy lai thoi Thành công rồi. Nhưng mà bạn phải làm điều này bên IE.
Thanks nhiều nhe.
Hạn chế xem trên youtube để nhường đường truyền cho Nhật Bản nha các bạn, mình có thể làm được điều gì đó cho họ lúc này cũng thấy vui vẻ và thanh thản hơn mà
cài flash player vào xem được ngay ấy mà .
minh cung bi tinh trang nay, nhung khong biet lam the nao ca
up cho ai biết cách sử lý vào giúp các bạn.
m nghi là cấu hình mấy thấp nên máy giật or mạng cùi.máy m cug thuộc dạng cùi cùi ,cài đầy đủ adobe j j đó có sao đâu nhỉ
Chưa gặp bao giớ,nên cũng ko biết nữa
Bạn dùng ultrasuft đi.Chạy lên một lần.xong tắt ultra đi.Rồi vào lại youtube xem.
Mình cũng bị lỗi giống z, và sai chorme và vẫn thế
Quy định và Điều khoản [V-Z]
Diễn Đàn Con


markdown:
TRANG CHỦ
TIN TỨC
BÀI VIẾT
NHÓM
ẢNH BỘ
THƯ VIỆN ẢNH
DIỄN ĐÀN
CUỘC THI ẢNH
VIETNAM247
SHOP
Giới thiệu
Liên hệ
Thành viên đăng nhập
Đăng ký
Sự kiện
Mentor Series
Workshop
Họp mặt thành viên
Thông báo hội nhóm
Kinh nghiệm chụp ảnh
Video Tutorial
Sản phẩm mới
Mua thiết bị
Góc thử nghiệm
Nhóm nổi bật
Tạo nhóm mới
Ảnh bộ top rate
Phóng sự ảnh
Du lịch
Ảnh bộ riêng lẻ
Giới thiệu nhiếp ảnh gia
Photo of the Week
Liên hệ mua ảnh
Trang chủ diễn đàn
Các bài viết mới
Tìm kiếm
Thi ảnh cùng Galaxy Camera
Giới thiệu
Nộp ảnh dự thi
Gallery ảnh
Giải thưởng
Thể lệ cuộc thi
Liên hệ
Đăng ký
Help
Remember Me?
Forum
New Posts
FAQ
Calendar
Community
Member List
Forum Actions
Mark Forums Read
Quick Links
Today's Posts
View Site Leaders
Who's Online
What's New?
Tìm kiếm chi tiết
Thành viên
intertethesee
If this is your first visit, be sure to check out the
FAQ
by clicking the link above. You may have to
register
before you can post: click the register link above to proceed. To start viewing messages, select the forum that you want to visit from the selection below.
intertethesee
Member
Find latest posts
Find latest started threads
Mini Statistics
Tham gia
08-01-2013
Last Activity
18-01-2013
04:59 PM
Recent Visitors
This page has had
31
visits
Tab Content
intertethesee's Activity
About Me
Tab Content
All
intertethesee
Friends
Photos
New Activity (
)
Please reload this page to view the 200+ new activity items that have been created.
Older Activity
More Activity
No More Results
No Recent Activity
About intertethesee
Basic Information
About intertethesee
Biography:
Man
Location:
Ethiopia
Interests:
intertetheseeXM
Occupation:
Ethiopia
Liên hệ
This Page
http://www.vnphoto.net/forums/member.php?u=232446&s=97702c30e866427b123c3bbf9de2e2b2
Instant Messaging
Send an Instant Message to intertethesee Using...
ICQ
222174244
Statistics
Total Posts
Total Posts
0
Posts Per Day
0
General Information
Last Activity
18-01-2013
04:59 PM
Tham gia
08-01-2013
VNPHOTO.NET V3
Archive
Web Hosting
Top
Theo giờ GMT +7. Bây giờ là
09:16 AM
.
Powered by
vBulletin®
Version 4.2.2
Copyright © 2015 vBulletin Solutions, Inc. All rights reserved.

Server: Apache/2.2.15 (Unix) mod_ssl/2.2.15 OpenSSL/0.9.8e-fips-rhel5 mod_auth_passthrough/2.1 mod_bwlimited/1.4 PHP/5.2.13

Cache-Control: max-age=0, private, no-store, no-cache, must-revalidate

Content-Encoding: gzip


markdown:
Địa chỉ : 11/1 Kỳ Đồng, P. 9, Quận 3, TP. HCM – Quận 3 – Hồ Chí Minh
Điện thoại : 08.66792526
Hãy đến với
[Quê Việt Quán](http://www.xoigangon.com/que-viet-quan/) một lần, tin chắc rằng bạn sẽ rất ngạc nhiên đấy. Đó là những loại [xôi](http://www.xoigangon.com/tag/xoi/) với nguyên liệu truyền thống nhưng được chế biến với phương thức mới lạ, mang một phong cách mới. Bạn sẽ có thể cảm nhận được từng hạt nếp căng tròn, mịn màng hòa lẫn với những phụ liệu có màu sắc, hương vị quyến rũ nhẹ nhàng làm bạn nhớ mãi. Mỗi món được trang trí hài hòa, trong một không gian ấm áp, thân mật sẽ càng làm tăng thêm cảm giác ngon miệng. [Quê Việt Quán](http://www.xoigangon.com/tag/que-viet-quan/),

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


markdown:
**XỔ SỐ HÔM NAY** **XỔ SỐ TRỰC TIẾP** **XỔ SỐ MIỀN NAM** [TP.HCM](/xshcm) [An Giang](/xsag) [Bình Dương](/xsbd) [Bạc Liêu](/xsbl) [Bình Phước](/xsbp) [Bến Tre](/xsbt) [Bình Thuận](/xsbth) [Cà Mau](/xscm) [Cần Thơ](/xsct) [Lâm Đồng](/xsld) [Đồng Nai](/xsdn) [Đồng Tháp](/xsdt) [Hậu Giang](/xshg) [Kiên Giang](/xskg) [Long An](/xsla) [Sóc Trăng](/xsst) [Tiền Giang](/xstg) [Tây Ninh](/xstn) [Trà Vinh](/xstv) [Vĩnh Long](/xsvl) [Vũng Tàu](/xsvt) **XỔ SỐ MIỀN TRUNG** [Bình Định](/xsbdi) [Đắk Lắk](/xsdlk) [Đà Nẵng](/xsdng) [Đắk Nông](/xsdno) [Gia Lai](/xsgl) [Khánh Hòa](/xskh) [Kon Tum](/xskt) [Ninh Thuận](/xsnt) [Phú Yên](/xspy) [Quảng Bình](/xsqb) [Quảng Ngãi](/xsqng) [Quảng Nam](/xsqnm) [Quảng Trị](/xsqt) [Thừa Thiên Huế](/xstth) **XỔ SỐ ĐT MIỀN BẮC**
# KẾT QUẢ XỔ SỐ TOÀN QUỐC NGÀY 09/05/2012
## Kết quả xổ số Miền bắc ngày 09/05 (Thứ Tư)
|
||ĐẦU||ĐUÔI|
|
|Giải ĐB |
|62990 |
|0 |2, 7|
|Giải nhất||
|
94562
|
|1 |0, 1|
|Giải nhì||
|
44883 43793
|
|2 |5, 5, 8, 8|
|Giải ba||
|
46697 29647 21473
|
|3 |1, 8|
|
|4 |1, 1, 6, 7|
|Giải tư||
|
6266 5641 9525 8768
|
|5 |3|
|Giải năm||
|
4838 0902 7253
|
|6 |2, 6, 8, 8|
|
|7 |3, 6, 7|
|Giải sáu||
|
328 611 728
|
|8 |3|
|Giải bảy||
|
41 10 76 95
|
|9 |0, 3, 5, 7|
## Kết quả xổ số miền Nam ngày 09/05 (Thứ Tư)
|
||ĐẦU||ĐUÔI|
|
|Giải ĐB |
|953103 |
|0 |0, 3|
|Giải nhất||
|
81183
|
|1 |3, 5, 8|
|Giải nhì||
|
78121
|
|2 |1|
|Giải ba||
|
88970 32915
|
|3 |4|
|Giải tư||
|
56487 66734 81447
|
|4 |3, 7, 8|
|
|5
|Giải năm||
|
3372
|
|6 |1|
|Giải sáu||
|
1778 3270 3400
|
|7 |0, 0, 2, 5, 8|
|Giải bảy||
|
961
|
|8 |3, 7|
|Giải tám||
|
18
|
|9
|
||ĐẦU||ĐUÔI|
|
|Giải ĐB |
|443818 |
|0 |0, 6|
|Giải nhất||
|
71186
|
|1 |2, 7, 8|
|Giải nhì||
|
96597
|
|2 |6|
|Giải ba||
|
93237 09444
|
|3 |7|
|Giải tư||
|
72293 52117 51848
|
|4 |3, 4, 8|
|
|5 |2, 9|
|Giải năm||
|
9526
|
|6 |3|
|Giải sáu||
|
0959 1894 6506
|
|7 |2|
|Giải bảy||
|
043
|
|8 |6|
|Giải tám||
|
12
|
|9 |3, 4, 7|
## Kết quả xổ số miền Trung ngày 09/05 (Thứ Tư)
|
||ĐẦU||ĐUÔI|
|
|Giải ĐB |
|06951 |
|0
|Giải nhất||
|
21196
|
|1 |7|
|Giải nhì||
|
76479
|
|2
|Giải ba||
|
15982 03435
|
|3 |4, 4, 5, 6|
|Giải tư||
|
78076 78794 15567
|
|4
|
|5 |1, 9|
|Giải năm||
|
4636
|
|6 |7, 8, 9|
|Giải sáu||
|
2817 7169 5084
|
|7 |6, 7, 9|
|Giải bảy||
|
534
|
|8 |2, 4|
|Giải tám||
|
77
|
|9 |4, 6, 8|
## THỐNG KÊ KẾT QUẢ XỔ SỐ MIỀN BẮC
**98** **07** **72** **71** **14** **18** **53** **50** **58** **04**
## Ghi chú
Xổ xố kiến thiết Miền Bắc (xsktMB) mở thưởng vào
**tất cả các ngày từ thứ 2 đến Chủ Nhật** hàng tuần
Kết quả xổ số Miền Bắc (xsMB - xskt Miền Bắc) ngày 04/09/2015được cập nhật trực tiếp từ hội đồng xổ số kiến thiết (xskt) Miền Bắc (MB), nếu kqxs Miền Bắc không được tìm thấy, có thể do 1 trong các nguyên nhân sau đây:
- Xổ số Miền Bắc không mở thưởng vào ngày 04/09/2015 (tham khảo
[Lịch mở thưởng](/lich-mo-thuong-xo-so-3-mien/)
- Xổ số Miền Bắc ngày 04/09/2015 chưa có kết quả
- Xổ số Miền Bắc nghỉ quay số mở thưởng vào ngày 04/09/2015
Bạn có thể dò số kết quả xskt Miền Bắc ngày 04/09/2015, xem kết quả lôtô xs Miền Bắc ngày 04/09/2015, thống kê kết quả xổ số Miền Bắc, xem bảng đặc biệt tuần xskt Miền Bắc
Trước giờ quay số mở thưởng xs Miền Bắc, bạn có thể xem kết quả xổ số kiến thiết Miền Bắc (xsktMB), thống kê kqxsMB vào các ngày trước, đặc biệt bạn có thể soi cầu xs Miền Bắc và dự đoán kết quả so xo Miền Bắc
Thống kê kq xổ số Miền Bắc chỉ mang tính tham khảo.
**Bạn có thể tìm kiếm trang này bằng các từ khóa:**
Ket qua xo so Mien Bac ngay 04/09/2015, ket qua so xo Mien Bac ngay 04/09/2015, xs Mien Bac ngay 04/09/2015, kqxs Mien Bac ngay 04/09/2015
## Tiện ích hay về xổ số
## KQXS hôm qua (Thứ Sáu, 27/11)
## Dò số trúng thưởng
Dãy số cần dò:
Tỉnh/TP:
Ngày cần dò:

Cache-Control: max-age=86400, public

X-C: ,M

Accept-Ranges: bytes


markdown:
**Thửa ruộng ba bờ**
Anh chồng đi bộ đội xa vợ lâu ngày , một hôm nhận được thư của vợ :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Từ dạo anh đi vẫn bỏ không
Cỏ mọc tùm lum không ai cuốc
Em để họ cày có được không
Nhận được thư , anh chồng gửi về đe vợ :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Của ông để đó mặc kệ ông
Nếu để họ cày gieo khác giống
Ông về hỏng ruộng , chết với ông !
Tưởng dè như vậy là ổn , không ngờ chị vợ lại gửi tiếp :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Tấc đất tấc vàng chớ bỏ không
Thời buổi bây giờ nhiều giống mới
Cu cò về đậu có sướng không ?
Anh chồng suy nghĩ , mình xa nhà nên đành tùy vợ , anh viết :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Ở nhà cố giữ nếu chẳng xong
Thôi thì hãy tạm cho thầu khoán
Hẹn họ ông về trả lại ông!
Tưởng như vậy là đã ổn , không ngờ chị vợ lại gửi tiếp :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Cho thầu nhưng họ muốn làm không
Anh hãy mau về lo canh tác
Nếu chậm , e rằng ruộng mất tong !
Lần này anh chồng rất cú nên gửi thư dọa vợ :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Ở nhà nếu để ruộng mất tong
Ông về ông tậu thêm ruộng mới
Lúc đó coi chừng , chớ trách ông !
Thế rồi sau đó anh chồng nhận được thư “bảo đảm” của vợ :
Thửa ruộng ba bờ cạnh dốc Mông
Vắng anh , lắm kẻ đến dòm trông
Anh cứ yên tâm , em sẽ giữ
Đùa tí cho vui để thử lòng !
Có những yêu thương, những nồng nàn chỉ riêng mình em cảm nhận được. Đừng hỏi tại sao. Khi người ta đã thương yêu thì làm gì có lý do? Dù yêu thương ấy sâu đậm hay hững hờ thì bản thân yêu thương ấy đã tồn tại trong em như hạt mầm đã bén rễ, ăn sâu vào tâm hồn.
Có những yêu thương, những nồng nàn chỉ riêng mình em cảm nhận được.
Có những yêu thương, những nồng nàn chỉ riêng mình em cảm nhận được. Đừng hỏi tại sao. Khi người ta đã thương yêu thì làm gì có lý do? Dù yêu thương ấy sâu đậm hay hững hờ thì bản thân yêu thương ấy đã tồn tại trong em như hạt mầm đã bén rễ, ăn sâu vào tâm hồn.


markdown:
**Câu chuyện về chú vịt Bông**
Ở xóm Chài có một đàn vịt đàn vịt rất đông, ngày ngày bơi lội tung tăng dưới ao, rất vui vẻ. Chú vịt con Út Bông mới ra đời rất nhút nhát và sợ nước nên không biết bơi, ngày ngày chỉ đứng trên bờ nhìn anh chị mình nô đùa dưới ao mà thèm thuồng. Bố mẹ vịt Bông lo lắng thấy con mình ngày càng tách khỏi đàn nên bàn bạc tìm cách giúp vịt Bông tin vào khả năng bơi lội vốn có của loài vịt. Một buổi sáng, thấy con đứng trên bờ nhìn anh chị vui chơi ngoài hồ, vịt mẹ dỗ dành: Út Bông yêu quý, con trèo lên lưng mẹ để mẹ cõng ra chơi với các anh chị nhé, vui lắm. Nghe lời, Bông chèo lên lưng mẹ và bám chặt. Hai mẹ con đi vòng quanh hồ, bao nhiêu là cảnh đẹp mà Bông chưa thấy bao giờ. Bông cũng nô đùa cùng các anh chị và nghịch nước, rất thích thú. Rồi bỗng nhiên Bông giật mình thấy mình quờ quạng dưới nước. Hóa ra nhân lúc Bông không để ý, vịt mẹ đã lặn xuống sâu và bơi ra chỗ khác. Bông hốt hoảng thấy mình chơi vơi giữa nước, xung quanh chỉ có tiếng cổ vũ của bố mẹ cùng các anh chị, nó quẫy đạp la hét. Bỗng nó chợt nhận thấy mình vẫn đang nổi trên mặt nước mà chẳng hề hấn gì. Bình tĩnh hơn một chút, nó chỉ quờ nhẹ chân đã thấy mình di chuyển được một đoạn khá dài, một lúc sau đã đến bên bố mẹ và hòa vào đàn vịt cùng nhau bơi lội tung tăng. Vậy là vịt Bông nhút nhát đã biết bơi.
Từ câu chuyện ta thường được nghe kể từ khi còn bé bỏng, ta ngẫm ra được nhiều điều. Khả năng bơi của loài vịt vốn là năng lực tự thân có tính quy luật, nhưng vịt Bông đã nhút nhát không nhận ra, không tin vào khả năng vốn có của mình nên đành chịu bó chân trên bờ. Vịt mẹ biết điều đó nên đã giúp con mình phát hiện khả năng vốn có của bản thân.
[Đọc tiếp ](https://daotaotinhhoa.wordpress.com/2012/03/01/bai-h%e1%bb%8dc-kinh-doanh-t%e1%bb%ab-nh%e1%bb%afng-di%e1%bb%83n-tich-v%e1%bb%8bt-ph%e1%ba%a3i-bi%e1%ba%bft-b%c6%a1i/#more-7469)

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
# .mw
Da Wikipedia, l'enciclopedia libera.
|.mw|
|Tipo||Nazionale|
|Stato||Attivo|
|Uso pianificato||Nazionale|
|Restrizioni||Nessuna o sconosciute|
|
|**.mw** è il [dominio di primo livello nazionale](/wiki/Dominio_di_primo_livello_nazionale) (ccTLD) assegnato al [Malawi](/wiki/Malawi).
## Altri progetti[
[modifica](/w/index.php?title=.mw&veaction=edit&vesection=1) | [modifica wikitesto](/w/index.php?title=.mw&action=edit§ion=1)]
Altri progetti
**contiene il lemma di dizionario «** [Wikizionario](//it.wiktionary.org/wiki/) **»** [.mw](//it.wiktionary.org/wiki/.mw)
## Collegamenti esterni[
[modifica](/w/index.php?title=.mw&veaction=edit&vesection=2) | [modifica wikitesto](/w/index.php?title=.mw&action=edit§ion=2)]
- (EN)
[Delegation Record for .MW](http://www.iana.org/domains/root/db/mw.html), in Domain Name Services, [IANA](/wiki/Internet_Assigned_Numbers_Authority).
- (EN)
[.MW Domain Name Registry](http://www.registrar.mw/)

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: it

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1066 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


markdown:
# Dưa muối
|
|![]()
|Bài này nằm trong
|
loạt bài về
|Kỹ thuật chuẩn bị và nấu|
|Thành phần và chủng loại thức ăn|
|
|
|Ẩm thực|
|
|
|Xem thêm:|
|
|**Dưa muối** là món ăn có nguyên liệu chính là một hay nhiều loại [thực vật](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) (rau, củ, quả) được trộn với muối và một số gia vị khác, để [lên men](/wiki/L%C3%AAn_men) vi sinh tạo chua.
Những yếu tố địa-văn hóa, như xứ nhiệt đới nóng ẩm, đã tạo nên nền ẩm thực đặc trưng của cộng đồng
[người Việt](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t) trên đất nước [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) ưa thích những món ăn chua, mát ít nhiều có tác dụng giải nhiệt, trong đó có những món như dưa muối hay [canh chua](/wiki/Canh_chua). Có hàng trăm kiểu loại dưa muối, tùy thuộc nguyên liệu chính và cách chế biến, nhưng xét về phương thức muối, dưa muối thường được làm theo hai dạng chính là dưa muối xổi (dưa góp) thời gian ngắn, tương đối ít chua thậm chí vẫn còn cay, hăng, thường được sử dụng ngay trong ngày; và loại dưa muối mặn (dưa ghém hay dưa muối nén) có thời gian muối lâu hơn và sử dụng dài hạn hơn.
## Mục lục
## Nguyên liệu làm dưa muối[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=1)]
- Nguyên liệu chính là các loại rau củ quả: rau
[cải bẹ](/w/index.php?title=C%E1%BA%A3i_b%E1%BA%B9&action=edit&redlink=1), [bắp cải](/wiki/C%E1%BA%A3i_b%E1%BA%AFp), lá và củ của [cải củ](/wiki/C%E1%BA%A3i_c%E1%BB%A7), [su hào](/wiki/Su_h%C3%A0o), [cà rốt](/wiki/C%C3%A0_r%E1%BB%91t), [đu đủ](/wiki/%C4%90u_%C4%91%E1%BB%A7)xanh, quả [sung](/wiki/Sung), [cà bát](/w/index.php?title=C%C3%A0_b%C3%A1t&action=edit&redlink=1), [cà tím](/wiki/C%C3%A0_t%C3%ADm), [cà pháo](/wiki/C%C3%A0_ph%C3%A1o), [hành củ](/wiki/H%C3%A0nh), [củ kiệu](/wiki/Ki%E1%BB%87u_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt)), [dọc mùng](/w/index.php?title=S%C6%A1n_h%C3%A0&action=edit&redlink=1), [ngó sen](/w/index.php?title=Ng%C3%B3_sen&action=edit&redlink=1), [bông súng](/wiki/Chi_S%C3%BAng), [súp lơ](/wiki/S%C3%BAp_l%C6%A1), [bông điên điển](/wiki/%C4%90i%C3%AAn_%C4%91i%E1%BB%83n), [dưa chuột](/wiki/D%C6%B0a_chu%E1%BB%99t), [dưa gang](/wiki/D%C6%B0a_gang), [dưa hồng](/w/index.php?title=D%C6%B0a_h%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1), [giá đỗ](/wiki/Gi%C3%A1_%C4%91%E1%BB%97), [hành tây](/wiki/H%C3%A0nh_t%C3%A2y), [tỏi tây](/wiki/T%E1%BB%8Fi_t%C3%A2y), [rau cần nước](/w/index.php?title=Rau_c%E1%BA%A7n_n%C6%B0%E1%BB%9Bc&action=edit&redlink=1), [rau muống](/wiki/Rau_mu%E1%BB%91ng), [măng](/wiki/M%C4%83ng), [ớt ngọt](/w/index.php?title=%E1%BB%9At_ng%E1%BB%8Dt&action=edit&redlink=1)v.v. [Muối ăn](/wiki/Mu%E1%BB%91i_%C4%83n), [đường](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_(ch%E1%BA%A5t)), [dấm thanh](/wiki/Gi%E1%BA%A5m)(có thể không cần).
- Các loại rau gia vị khác: tùy theo loại nguyên liệu chính là gì người nội trợ có thể phối trộn với
[hành hoa](/wiki/H%C3%A0nh_hoa), [hẹ](/wiki/H%E1%BA%B9)xắt khúc, [rau răm](/wiki/Rau_r%C4%83m)xắt nhỏ, [gừng](/wiki/G%E1%BB%ABng), [riềng](/wiki/Ri%E1%BB%81ng)thái lát mỏng hoặc thái chỉ, [tỏi](/wiki/T%E1%BB%8Fi), [ớt](/wiki/%E1%BB%9At)đập dập hoặc thái vát v.v.
## Cách làm[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=2)]
Dưa muối sử dụng rất đa dạng các loại rau, củ, quả được trồng hoặc mọc hoang dại, phối trộn với muối theo một tỉ lệ nhất định theo kinh nghiệm của người ẩm thực không quá mặn (khiến dưa bị khú hỏng, không chua), cũng không quá nhạt (khiến sản phẩm bị chua quá nhanh và chóng hỏng). Tùy theo nguyên liệu và cách chế biến, có thể có nhiều cách làm sản phẩm dưa chua khác nhau nhưng thường tập trung thành hai dạng: dưa muối xổi và dưa muối chua:
### Dưa muối xổi[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=3)]
Dưa muối xổi còn gọi là
**dưa góp**, thường được làm ăn ngay trong ngày, sử dụng một lượng đường, muối tương đối vừa phải không quá mặn và có thể kết hợp với một ít [dấm thanh](/wiki/Gi%E1%BA%A5m) hoặc nước cốt [chanh](/wiki/Chanh) để tạo chua. Dưa muối xổi thường sử dụng các loại rau, củ, quả có thể muối xổi (ngoại trừ một số loại không thể muối xổi như hành củ, củ kiệu) như cà pháo, cà tím, rau cải bắp, xu hào, cà rốt, đu đủ xanh, súp lơ v.v. Các nguyên liệu thường được thái thật mỏng để ngấm đều gia vị trong một thời gian ngắn và muối, đường thường được pha với nước để ngâm nguyên liệu.
### Dưa chua[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=4)]
Dưa muối chua còn gọi là
**dưa muối nén** hay **dưa ghém**, thường gia tăng độ mặn của nguyên liệu hơn dưa muối xổi, có thể phối trộn với một ít đường để chóng lên men chua và nước đổ cho ngập dưa nên là nước vẫn còn ấm. Tùy theo ý định bảo quản thời gian lâu đến mức độ nào, người nội trợ tăng thêm mặn và thái dày, to bản nguyên liệu hơn để nguyên liệu không bị quá chua trong thời gian tương đối dài và không bị chóng hỏng. Cũng thường thấy loại dưa muối nén không thái, cắt nguyên liệu như xu hào, cải củ để nguyên củ, cải bẹ để nguyên cây, loại dưa này có thể bảo quản và sử dụng hàng tháng. Các nguyên liệu chính để muối dưa, đặc biệt là các loại rau, thường được phơi trong bóng râm cho hơi héo, bớt nước sẽ khiến dưa giòn, ngon và có màu vàng đẹp hơn. Thường thường dạng dưa muối chua này có thể dùng nước muối pha mặn hoặc xếp một lớp nguyên liệu lại rải một lớp mỏng muối hạt. Nén thật chặt bằng các vật nặng (ở thôn quê thường sử dụng một cục đá, sỏi tròn nhẵn khá nặng để nén dưa) và đậy không quá kín..
## Dưa cải muối[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=5)]
## Sử dụng[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=6)]
Dưa muối chua có thể được ăn như một trong những món rau trên mâm cơm thường nhật. Ngoài ra, nhiều loại dưa chua được sử dụng ăn kèm với một món ăn khác hoặc sử dụng trong những ngày lễ đặc biệt: tết nguyên đán thường có dưa hành củ; các loại cà rốt, xu hào tỉa hoa muối xổi. Cà pháo muối chua ăn kèm với
[canh riêu cua](/w/index.php?title=Canh_ri%C3%AAu_cua&action=edit&redlink=1), canh [rau ngót](/wiki/Rau_ng%C3%B3t) hay rau muống luộc chấm tương. Dưa kiệu ăn với thịt quay. Dưa sung ăn với ốc luộc. Xu hào, đu đủ xắt lát thật nhỏ trộn chua là thành phần không thể thiếu của món [bún chả](/wiki/B%C3%BAn_ch%E1%BA%A3) Hà Nội. Bông điên điển muối chua nấu canh cá lóc, dưa chua cải bẹ hầm thịt bò v.v.
Khi một số loại dưa muối bị chớm hỏng, đóng váng trắng trên bề mặt nước dưa, cần hớt bỏ đi để tránh dưa bị khú, hỏng.
Một số loại dưa muối để quá lâu nên rất chua, thường người sử dụng có thể rửa sạch và trộn với một ít đường, tỏi, ớt để giảm độ chua khi ăn, hoặc sử dụng để làm món
[cơm rang thập cẩm](/w/index.php?title=C%C6%A1m_rang_th%E1%BA%ADp_c%E1%BA%A9m&action=edit&redlink=1), món dưa muối kho tương, nấu canh chua với rau [thì là](/wiki/Th%C3%AC_l%C3%A0) và một số loại cá, đặc biệt là kho với [cá trê](/wiki/C%C3%A1_tr%C3%AA) ăn rất ngon.
## Biến thể[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=7)]
Một số vùng miền Trung Việt Nam (như Nghệ An) còn sử dụng xơ và múi
[mít](/wiki/M%C3%ADt) xanh để làm món [nhút](/wiki/Nh%C3%BAt), một sản phẩm dạng dưa muối chua, nổi tiếng là [nhút Thanh Chương](/wiki/Nh%C3%BAt_m%C3%ADt).
Ẩm thực Miền Nam Việt Nam lại rất thịnh hành các loại quả chua (như xoài xanh, cóc xanh) bằm, trộn với ớt bột hoặc ớt tươi, đường, tỏi v.v. Để tạo món tương tự như dưa chua, dùng rất ngon trong các bữa ăn như một đồ nhắm rượu.
Ngoài ra, một số vùng miền ở Việt Nam còn làm các loại mắm với sự kết hợp của các nguyên liệu là hải sản (như
[tôm sú](/wiki/T%C3%B4m_s%C3%BA), cua, ghẹ) với củ kiệu hoặc đu đủ xanh xắt lát mỏng, trút vào lu, hũ để tạo chua.
Món
[kim chi](/wiki/Kim_chi) cải thảo, một trong số hàng trăm món kim chi của nền [ẩm thực Triều Tiên](/wiki/%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn) cũng được làm theo kiểu Việt để trở thành một biến thể của dưa muối chua.
## Thành ngữ[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=8)] *Tương cà là gia bản*: món [tương](/wiki/T%C6%B0%C6%A1ng), cà pháo muối chua và rau muống luộc là ba món ăn rất phổ thông đối với người dân nghèo vùng nông thôn [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Hũ tương và lọ cà muối được coi là "gia bản", bởi những món ăn này thịnh hành, phổ thông, dễ kiếm, tiện bảo quản cất trữ và sử dụng dài hạn, gia đình nào vùng thôn quê ngày xưa cũng có sẵn trong nhà phòng lúc không đi chợ được. *Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ*: các sản phẩm đặc trưng của ngày tết Nguyên đán cổ truyền thường không thể thiếu món dưa hành. *Ăn xổi ở thì*: chỉ những người có sinh hoạt, ăn ở không kiên định, thủy chung, lâu bền, như loại dưa muối xổi thường làm qua loa và sử dụng ngay.
## Thơ[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=9)] [Nguyễn Khuyến](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Khuy%E1%BA%BFn) có nhắc đến dưa muối trong câu thơ: *Sớm trưa dưa muối cho qua bữa* *Chợ búa trầu chè chả dám mua* [Tản Đà](/wiki/T%E1%BA%A3n_%C4%90%C3%A0) Nguyễn Khắc Hiếu khoảng thập niên 1920 có bài thơ rằng: *Muốn ăn* [rau sắng](/wiki/Rau_s%E1%BA%AFng) [chùa Hương](/wiki/Ch%C3%B9a_H%C6%B0%C6%A1ng) *Tiền đò ngại tốn, con đường ngại xa* *Mình đi ta ở lại nhà* *Cái dưa thì khú cái cà thì thâm.*
Nữ sĩ Song Khê đọc qua có hoạ lại rằng:
*Kính dâng rau sắng chùa Hương* *Tiền đò đỡ tốn, con đường đỡ xa* *Không đi thời gửi lại nhà* *Thay cho dưa khú cùng là cà thâm.* [[1]](#cite_note-1) **Nguyễn Khắc Hiếu.** [^](#cite_ref-1) *Tản Đà Vận-văn Toàn-tập, Quyển I*. Paris: Institut de L'Asie du Sud-Est, 1986. trang 40-41.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=10)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=D%C6%B0a_mu%E1%BB%91i&action=edit§ion=11)] [Cách muối dưa cải chua giòn ngon](http://vietnamnet.vn/vn/doi-song/187190/cach-muoi-dua-cai-chua-gion-ngon.html)trên Vietnamnet [Dưa cà muối và bệnh ung thư](http://dantri.com.vn/suc-khoe/dua-ca-muoi-va-benh-ung-thu-180178.htm)trên *Dân trí*
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

Content-language: vi

X-Cache: cp1065 hit (1), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
*Deleornis fraseri*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Deleornis fraseri
|
|[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Passeriformes](/wiki/B%E1%BB%99_S%E1%BA%BB) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Nectariniidae](/wiki/H%E1%BB%8D_H%C3%BAt_m%E1%BA%ADt) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Deleornis](/wiki/Deleornis) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **D. fraseri** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Deleornis fraseri* [Jardine](/w/index.php?title=William_Jardine_(nh%C3%A0_t%E1%BB%B1_nhi%C3%AAn_h%E1%BB%8Dc)&action=edit&redlink=1)& [Selby](/w/index.php?title=Prideaux_John_Selby&action=edit&redlink=1), 1843 [Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) *Anthreptes fraseri* * là một loài Deleornis fraseri* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Nectariniidae](/wiki/H%E1%BB%8D_H%C3%BAt_m%E1%BA%ADt). [[2]](#cite_note-2)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Deleornis_fraseri&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Deleornis_fraseri&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-IUCN2012_1-0) [BirdLife International](/wiki/BirdLife_International)(2012). [“](http://www.iucnredlist.org/apps/redlist/details/106008229). *Anthreptes fraseri*” *.* [Sách đỏ IUCN các loài bị đe dọa.](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_IUCN)Phiên bản 2012.1 [Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF). Truy cập ngày 16 tháng 7 năm 2012. **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-2) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
# Ercheu
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [49°42′06″B 2°56′32″Đ / 49,7016666667°B 2,94222222222°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Ercheu¶ms=49.7016666667_N_2.94222222222_E_region:FR_type:adm2nd_source:nlwiki)
|
|
|Hành chính|
|
| ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Picardy](/wiki/Picardy) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Somme](/wiki/Somme) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Montdidier](/wiki/Montdidier_(qu%E1%BA%ADn)) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Roye](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_Roye&action=edit&redlink=1) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(
[2001](/wiki/2001)- [2008](/wiki/2008)) [Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99)
(bình quân 70 m/230 ft)
1 2(5,46 sq mi) [Nhân khẩu](/wiki/Nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_Ph%C3%A1p) 1 [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(130 /sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [80279](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=80279-COM)/ [80400](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1) 2 *Dân số không tính hai lần*: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần. **Ercheu** là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) ở [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Somme](/wiki/Somme), [vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Picardie](/wiki/Picardie), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p).
## Etymology of the place name[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=1)]
Of Latin derivation,
*arx*, meaning a fortified place. It was known as Arézium in 988, Archéium, Ercénium, Herchia (1170), Herciaum, Funis Erchiu, Erchéium, Herchieu (1248), Erchu, Archeu and finally Ercheu.
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=2)]
Thị trấn này tọa lạc trên đường D15 và đường D186 junction, khoảng 8
[dặm Anh](/wiki/D%E1%BA%B7m_Anh) về phía đông của [Roye](/w/index.php?title=Roye&action=edit&redlink=1).
## Dân số[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=3)]
|1962||1968||1975||1982||1990||1999|
|431||576||601||648||709||704|
|Số liệu điều tra dân số từ năm
|
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=4)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=5)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Ercheu&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ercheu&action=edit§ion=6)] [Ercheu trên trang mạng của INSEE](http://www.recensement.insee.fr/RP99/rp99/co_navigation.co_page?nivgeo=C&codgeo=80279&theme=ALL&typeprod=ALL&lang=FR&quelcas=LISTE) **(tiếng Pháp)** [Ercheu trên trang mạng của Quid](http://www.quid.fr/communes.html?mode=query&req=Ercheu) **(tiếng Pháp)**

X-Cache: cp1055 hit (1), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
*Micronycteris microtis*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Micronycteris microtis
|
|![]()
[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Mammalia](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Chiroptera](/wiki/B%E1%BB%99_D%C6%A1i) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Phyllostomidae](/wiki/Phyllostomidae) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Micronycteris](/wiki/Micronycteris) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **M. microtis** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Micronycteris microtis*
(
[Miller](/w/index.php?title=Gerrit_Smith_Miller&action=edit&redlink=1), 1898) ![ Distribution of Micronycteris microtis.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Distribution_of_Micronycteris_microtis.png/280px-Distribution_of_Micronycteris_microtis.png)
![ Distribution of Micronycteris microtis.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Distribution_of_Micronycteris_microtis.png/280px-Distribution_of_Micronycteris_microtis.png)
* là một loài Micronycteris microtis* [động vật có vú](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA)trong [họ Dơi mũi lá](/wiki/H%E1%BB%8D_D%C6%A1i_m%C5%A9i_l%C3%A1), [bộ Dơi](/wiki/B%E1%BB%99_D%C6%A1i). Loài này được Miller mô tả năm 1898. [[1]](#cite_note-msw3-1)
## Hình ảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&action=edit§ion=1)]
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&action=edit§ion=2)] **Wilson, D. E.; Reeder, D. M. biên tập (2005). “** [^](#cite_ref-msw3_1-0) *Micronycteris microtis*”. [. Baltimore: Nhà in Đại học Johns Hopkins, 2 tập (2.142 trang).](http://www.bucknell.edu/msw3/browse.asp?id=13801249) *Mammal Species of the World* [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8018-8221-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8018-8221-0). [OCLC](/wiki/OCLC) [62265494](//www.worldcat.org/oclc/62265494).
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&action=edit§ion=3)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Micronycteris_microtis&action=edit§ion=4)]
Phương tiện liên quan tới
[Micronycteris microtis](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Micronycteris_microtis) tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons)

X-Cache: cp1052 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
# Người Armenia
|Người Armenia
|
Հայեր
Hayer
|
|![]()
**hàng 1:** [Tigranes Đại đế](/wiki/Tigranes_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF), [Grigor Người khai sáng](/w/index.php?title=Grigor_Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_khai_s%C3%A1ng&action=edit&redlink=1), [Mesrop Mashtots](/w/index.php?title=Mesrop_Mashtots&action=edit&redlink=1), [Vardan Mamikonian](/w/index.php?title=Vardan_Mamikonian&action=edit&redlink=1), [Movses Khorenatsi](/w/index.php?title=Movses_Khorenatsi&action=edit&redlink=1) **hàng 2:** [Heraclius](/wiki/Heraclius), [Grigor thành Narek](/w/index.php?title=Grigor_th%C3%A0nh_Narek&action=edit&redlink=1), [Toros Roslin](/w/index.php?title=Toros_Roslin&action=edit&redlink=1), [Sayat-Nova](/wiki/Sayat-Nova), [Khachatur Abovian](/w/index.php?title=Khachatur_Abovian&action=edit&redlink=1) **hàng 3:** [Ivan Aivazovsky](/w/index.php?title=Ivan_Aivazovsky&action=edit&redlink=1), [Mkrtich Khrimian](/w/index.php?title=Mkrtich_Khrimian&action=edit&redlink=1), [Andranik](/w/index.php?title=Andranik_Ozanian&action=edit&redlink=1), [Hovhannes Tumanyan](/w/index.php?title=Hovhannes_Tumanyan&action=edit&redlink=1), [Komitas Vardapet](/w/index.php?title=Komitas_Vardapet&action=edit&redlink=1) **hàng 4:** [Yeghishe Charents](/w/index.php?title=Yeghishe_Charents&action=edit&redlink=1), [Martiros Saryan](/w/index.php?title=Martiros_Saryan&action=edit&redlink=1), [Aram Khatchaturian](/w/index.php?title=Aram_Khatchaturian&action=edit&redlink=1), [William Saroyan](/w/index.php?title=William_Saroyan&action=edit&redlink=1), [Tigran Petrosian](/wiki/Tigran_Petrosian) **hàng 5:** [Mher Mkrtchyan](/w/index.php?title=Mher_Mkrtchyan&action=edit&redlink=1), [Viktor Hambardzumyan](/w/index.php?title=Viktor_Hambardzumyan&action=edit&redlink=1), [Charles Aznavour](/w/index.php?title=Charles_Aznavour&action=edit&redlink=1), [Cher](/wiki/Cher), [Vazgen Sargsyan](/w/index.php?title=Vazgen_Sargsyan&action=edit&redlink=1) **8 triệu** [[1]](#cite_note-1) ![ Armenia](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2f/Flag_of_Armenia.svg/23px-Flag_of_Armenia.svg.png)
![ Armenia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2f/Flag_of_Armenia.svg/23px-Flag_of_Armenia.svg.png)
[Cộng hòa Armenia](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Armenia) [[2]](#cite_note-Armstat_2011_census-2) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f3/Flag_of_Russia.svg/22px-Flag_of_Russia.svg.png)
[Nga](/wiki/Nga) –2,900,000 [[3]](#cite_note-3) [[4]](#cite_note-4) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a4/Flag_of_the_United_States.svg/22px-Flag_of_the_United_States.svg.png)
[Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) –1,500,000 [[5]](#cite_note-5) [[6]](#cite_note-6) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/22px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) –750,000 [[7]](#cite_note-Thon-7) [[8]](#cite_note-Taylor-8) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0f/Flag_of_Georgia.svg/22px-Flag_of_Georgia.svg.png)
[Gruzia](/wiki/Gruzia)(không tính Abkhazia) [[9]](#cite_note-9) ![ Cộng hòa Nagorno-Karabakh](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8d/Flag_of_Nagorno-Karabakh.svg/23px-Flag_of_Nagorno-Karabakh.svg.png)
![ Cộng hòa Nagorno-Karabakh](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8d/Flag_of_Nagorno-Karabakh.svg/23px-Flag_of_Nagorno-Karabakh.svg.png)
[Nagorno-Karabakh](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nagorno-Karabakh) [[note 1]](#cite_note-11) [[10]](#cite_note-10) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ca/Flag_of_Iran.svg/22px-Flag_of_Iran.svg.png)
[Iran](/wiki/Iran) [[11]](#cite_note-12) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Flag_of_Lebanon.svg/22px-Flag_of_Lebanon.svg.png)
[Liban](/wiki/Liban) [[12]](#cite_note-Gibney-13) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/53/Flag_of_Syria.svg/22px-Flag_of_Syria.svg.png)
[Syria](/wiki/Syria) [[13]](#cite_note-Arm._Min._Diaspora-14) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/49/Flag_of_Ukraine.svg/22px-Flag_of_Ukraine.svg.png)
[Ukraina](/wiki/Ukraina) [[14]](#cite_note-Ukraine_2001_Census-15) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b4/Flag_of_Turkey.svg/22px-Flag_of_Turkey.svg.png)
[Thổ Nhĩ Kỳ](/wiki/Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3) [[15]](#cite_note-16) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Flag_of_Canada.svg/22px-Flag_of_Canada.svg.png)
[Canada](/wiki/Canada) [[16]](#cite_note-17) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/27/Flag_of_Abkhazia.svg/22px-Flag_of_Abkhazia.svg.png)
[Abkhazia](/wiki/Abkhazia) [[note 2]](#cite_note-19) [[17]](#cite_note-18) [tiếng Armenia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Armenia) **†** [Kitô giáo](/wiki/Kit%C3%B4_gi%C3%A1o)
đa số:
[Giáo hội Tông truyền Armenia](/wiki/Gi%C3%A1o_h%E1%BB%99i_T%C3%B4ng_truy%E1%BB%81n_Armenia)
thiểu số:
[Công giáo](/w/index.php?title=Gi%C3%A1o_h%E1%BB%99i_C%C3%B4ng_gi%C3%A1o_Armenia&action=edit&redlink=1), [Tin Lành](/wiki/Tin_L%C3%A0nh) **Người Armenia** ( [tiếng Armenia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Armenia): հայեր, [hayer](/w/index.php?title=Chuy%E1%BB%83n_t%E1%BB%B1_Latinh_ch%E1%BB%AF_Armenia&action=edit&redlink=1) [[hɑˈjɛɾ]](/w/index.php?title=Tr%E1%BB%A3_gi%C3%BAp:IPA_for_Armenian&action=edit&redlink=1)) là một dân tộc bản địa ở [Cao nguyên Armenia](/wiki/Cao_nguy%C3%AAn_Armenia).
Người Armenia chiếm phần lớn dân số của
[Armenia](/wiki/Armenia) cũng như của [Cộng hòa Nagorno-Karabakh](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nagorno-Karabakh) độc lập trên thực tế. Bởi các sự xâm chiếm lâu dài của ngoại bang, một lượng lớn (khoảng 5 triệu) người hải ngoại có gốc gác hoàn toàn hoặc phần nào từ tổ tiên Armenia hiện sống bên ngoài nước Armenia hiện đại. Hầu hết trong số đó sống tại [Nga](/wiki/Nga), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), [Gruzia](/wiki/Gruzia), [Iran](/wiki/Iran), [Liban](/wiki/Liban), và [Syria](/wiki/Syria). Ngoại trừ trường hợp ở Gruzia, Iran, Nga và các quốc gia cựu Xô viết, người Armenia hải ngoại ngày nay hình thành chủ yếu theo sau nạn [Diệt chủng Armenia](/wiki/Di%E1%BB%87t_ch%E1%BB%A7ng_Armenia). [[18]](#cite_note-Hovannisian-20)
Hầu hết người Armenia theo
[Giáo hội Tông truyền Armenia](/wiki/Gi%C3%A1o_h%E1%BB%99i_T%C3%B4ng_truy%E1%BB%81n_Armenia), một giáo hội [Chính Thống giáo Cựu Đông phương](/wiki/Ch%C3%ADnh_Th%E1%BB%91ng_gi%C3%A1o_C%E1%BB%B1u_%C4%90%C3%B4ng_ph%C6%B0%C6%A1ng), đây cũng là giáo hội quốc gia lâu đời nhất thế giới. [Kitô giáo](/wiki/Kit%C3%B4_gi%C3%A1o) bắt đầu được truyền vào Armenia không bao lâu sau thời Đức Giêsu, nhờ nỗ lực của hai tông đồ - [thánh Tađêô](/wiki/Th%C3%A1nh_Ta%C4%91%C3%AA%C3%B4) và [thánh Batôlômêô](/wiki/Th%C3%A1nh_Bat%C3%B4l%C3%B4m%C3%AA%C3%B4). Vào đầu thế kỷ thứ 4, [19] [Vương quốc Armenia](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Armenia_(c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i))trở thành quốc gia đầu tiên nhận Kitô giáo làm quốc giáo nhờ sự cống hiến của thánh [[20]](#cite_note-ncccusa-22) [Grigor Người khai sáng](/w/index.php?title=Grigor_Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_khai_s%C3%A1ng&action=edit&redlink=1). [Tiếng Armenia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Armenia) thuộc [ngữ hệ Ấn-Âu](/wiki/Ng%E1%BB%AF_h%E1%BB%87_%E1%BA%A4n-%C3%82u). Ngôn ngữ này gồm hai dạng có thể hiểu qua lại: [tiếng Đông Armenia](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_%C4%90%C3%B4ng_Armenia&action=edit&redlink=1), ngày nay sử dụng ở [Cộng hòa Armenia](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Armenia), [Nagorno-Karabakh](/wiki/Nagorno-Karabakh), Iran cũng như các nước Cộng hòa cựu Xô viết; và [tiếng Tây Armenia](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_T%C3%A2y_Armenia&action=edit&redlink=1), sử dụng ở vùng lịch sử [Tây Armenia](/w/index.php?title=T%C3%A2y_Armenia&action=edit&redlink=1) và, sau nạn diệt chủng, chủ yếu ở các cộng đồng Armenia hải ngoại. [Bảng chữ cái Armenia](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3ng_ch%E1%BB%AF_c%C3%A1i_Armenia&action=edit&redlink=1) được sáng chế năm 405 CN bởi thánh [Mesrop Mashtots](/w/index.php?title=Mesrop_Mashtots&action=edit&redlink=1).
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Armenia&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Armenia&action=edit§ion=1)]
- Ghi chú
**Cộng hòa Nagorno-Karabakh trên thực tế độc lập và thường được hợp vào Armenia, tuy nhiên thường được quốc tế công nhận là một phần của** [^](#cite_ref-11) [Azerbaijan](/wiki/Azerbaijan)trên danh nghĩa **Cộng hòa Abkhazia trên thực tế độc lập và thường được hợp vào Nga, tuy nhiên thường được quốc tế công nhận là một phần của** [^](#cite_ref-19) [Gruzia](/wiki/Gruzia)trên danh nghĩa
- Chú thích
**các nguồn:** [^](#cite_ref-1)
- Von Voss, Huberta (2007).
*Portraits of Hope: Armenians in the Contemporary World*. New York: Berghahn Books. tr. xxv. [ISBN](/wiki/ISBN) [9781845452575](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781845452575).
...there are some 8 million Armenians in the world...
- Freedman, Jeri (2008).
*The Armenian genocide*. New York: Rosen Publishing Group. tr. 52. [ISBN](/wiki/ISBN) [9781404218253](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781404218253).
In contrast to its population of 3.2 million, approximately 8 million Armenians live in other countries of the world, including large communities in the United States and Russia.
- Guntram H. Herb, David H. Kaplan (2008).
*Nations and Nationalism: A Global Historical Overview: A Global Historical Overview*. Santa Barbara, California: ABC-CLIO. tr. 1705. [ISBN](/wiki/ISBN) [9781851099085](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781851099085).
A nation of some 8 million people, about 3 million of whom live in the newly independent post-Soviet state, Armenians are constantly battling not to lose their distinct culture, identity and the newly established statehood.
- Robert A. Saunders, Vlad Struko (2010).
*Historical dictionary of the Russian Federation*. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. tr. 50. [ISBN](/wiki/ISBN) [9780810854758](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780810854758).
- Philander, S. George (2008).
*Encyclopedia of global warming and climate change*. Los Angeles: SAGE. tr. 77. [ISBN](/wiki/ISBN) [9781412958783](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781412958783).
An estimated 60 percent of the total 8 million Armenians worldwide live outside the country...
- Robert A. Saunders, Vlad Strukov (2010).
*Historical dictionary of the Russian Federation*. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. tr. 51. [ISBN](/wiki/ISBN) [9780810874602](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780810874602).
Worldwide, there are more than 8 million Armenians; 3.2 million reside in the Republic of Armenia.
- Von Voss, Huberta (2007).
[^](#cite_ref-Armstat_2011_census_2-0) [“Statistical Service of Armenia”](http://www.armstat.am/file/doc/99475033.pdf)(PDF). Armstat. Truy cập ngày 20 tháng 2 năm 2014. [^](#cite_ref-3) **(tiếng Nga)** [“National makeup of the population of the Russian Federation](http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/per-itog/tab5.xls). *(Национальный состав населения Российской Федерации)*” [Russian Federal State Statistics Service](/w/index.php?title=Russian_Federal_State_Statistics_Service&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 5 tháng 1 năm 2013. **Robert A. Saunders, Vlad Struko (2010).** [^](#cite_ref-4) *Historical dictionary of the Russian Federation*. Lanham, Maryland: Scarecrow Press. tr. 50. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8108-5475-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8108-5475-8). [^](#cite_ref-5) [“Total ancestry categories tallied for people with one or more ancestry categories reported 2011 American Community Survey 1-Year Estimates”](http://ia601608.us.archive.org/26/items/2011AmericanCommunitySurveyAncestry/2011Acs.pdf)(PDF). United States Census Bureau. Truy cập ngày 22 tháng 12 năm 2012. [^](#cite_ref-6) [“Barack Obama on the Importance of US-Armenia Relations”](http://www.anca.org/press_releases/press_releases.php?prid=1365). [Armenian National Committee of America](/w/index.php?title=Armenian_National_Committee_of_America&action=edit&redlink=1). Ngày 19 tháng 1 năm 2008. Truy cập ngày 24 tháng 7 năm 2012. [“Kim Kardashian Urges Support for Telethon”](http://www.armenianweekly.com/2012/05/20/kim-kardashian-urges-support-for-telethon/). *. Ngày 20 tháng 5 năm 2012. Truy cập ngày 24 tháng 7 năm 2012.* [The Armenian Weekly](/w/index.php?title=The_Armenian_Weekly&action=edit&redlink=1)
- Milliken, Mary (ngày 12 tháng 10 năm 2007).
[“Armenian-American clout buys genocide breakthrough”](http://www.reuters.com/article/2007/10/12/us-usa-armenians-idUSN1144509820071012). *. Truy cập ngày 5 tháng 12 năm 2012.* [Reuters](/wiki/Reuters)
-
**Thon, Caroline (2012).** [^](#cite_ref-Thon_7-0) *Armenians in Hamburg: an ethnographic exploration into the relationship between diaspora and success*. Berlin: LIT Verlag Münster. tr. 25. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-3-643-90226-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-3-643-90226-9). **Taylor, Tony (2008).** [^](#cite_ref-Taylor_8-0) *Denial: history betrayed*. Carlton, Victoria: Melbourne University Pub. tr. 4. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-522-85482-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-522-85482-4). [^](#cite_ref-9) [“The State Department for Statistics of Georgia”](http://www.statistics.ge/index_eng.htm)., see [The State Department for Statistics of Georgia](https://web.archive.org/web/20060616193947/http://www.statistics.ge/index_eng.htm)tại [Wayback Machine](/wiki/Wayback_Machine)(lưu trữ ngày 16 tháng 6 năm 2006) **Nagorno-Karabakh Republic.** [^](#cite_ref-10) [“Population estimates of NKR as of 01.01.2013”](http://gov.nkr.am/en/regions/). Truy cập ngày 20 tháng 2 năm 2014. [^](#cite_ref-12) **(tiếng Armenia)**Vardanyan, Tamara (ngày 21 tháng 6 năm 2007). [“Իրանահայ համայնք. ճամպրուկային տրամադրություններ” [The Iranian-Armenian community]](http://www.noravank.am/arm/issues/detail.php?ELEMENT_ID=2376). [Noravank Foundation](/w/index.php?title=Noravank_Foundation&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 5 tháng 1 năm 2013. **Gibney, Matthew J. (2005).** [^](#cite_ref-Gibney_13-0) *Immigration and asylum: from 1900 to the present*. Santa Barbara, California: ABC-CLIO. tr. 13. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-1-57607-796-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-1-57607-796-2). [^](#cite_ref-Arm._Min._Diaspora_14-0) [“THE VIRTUAL MUSEUM OF ARMENIAN DIASPORA”](http://www.armdiasporamuseum.com/227-1-page.html). Ministry of [Diaspora](/w/index.php?title=Armenian_diaspora&action=edit&redlink=1)of the Republic of Armenia. Truy cập ngày 19 tháng 2 năm 2014. [^](#cite_ref-Ukraine_2001_Census_15-0) [, Kiev: State Statistics Committee of Ukraine, 2001, truy cập ngày 5 tháng 1 năm 2013](http://www.ukrcensus.gov.ua/eng/results/nationality_population/nationality_1/s5/?botton=cens_db&box=5.1W&k_t=00&p=20&rz=1_1&rz_b=2_1%20&n_page=2) *The distribution of the population by nationality and mother tongue* [^](#cite_ref-16) [“Foreign Ministry: 89,000 minorities live in Turkey”](http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action?load=detay&link=161291). *. Ngày 15 tháng 12 năm 2008. Truy cập ngày 5 tháng 1 năm 2013.* [Today's Zaman](/w/index.php?title=Today%27s_Zaman&action=edit&redlink=1) [^](#cite_ref-17) [, Statistics Canada, 2011, truy cập ngày 20 tháng 8 năm 2013. Of those, 31,075 reported single and 24,675 mixed Armenian ancestry.](http://www12.statcan.gc.ca/nhs-enm/2011/dp-pd/dt-td/Rp-eng.cfm?LANG=E&APATH=3&DETAIL=0&DIM=0&FL=A&FREE=0&GC=0&GID=0&GK=0&GRP=0&PID=105396&PRID=0&PTYPE=105277&S=0&SHOWALL=0&SUB=0&Temporal=2013&THEME=95&VID=0&VNAMEE=&VNAMEF=) *Canada National Household Survey* [^](#cite_ref-18) **(tiếng Nga)** [“В Абхазии объявили данные переписи населения”](http://rus.delfi.lv/news/daily/abroad/v-abhazii-obyavili-dannye-perepisi-naseleniya.d?id=42015926). *. Ngày 29 tháng 12 năm 2011. Truy cập ngày 20 tháng 8 năm 2013.. (According to the 2011 census).* [Delfi](/w/index.php?title=Delfi_(web_portal)&action=edit&redlink=1) [^](#cite_ref-Hovannisian_20-0) [Richard G. Hovannisian](/w/index.php?title=Richard_G._Hovannisian&action=edit&redlink=1), *The Armenian people from ancient to modern times: the fifteenth century to the twentieth century*, Volume 2, p. 427, Palgrave Macmillan, 1997. **see Hastings, Adrian (2000).** [^](#cite_ref-HistofChrist_21-0) *A World History of Christianity*. Wm. B. Eerdmans Publishing. tr. 289. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8028-4875-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8028-4875-8). [^](#cite_ref-ncccusa_22-0) [“Armenia first nation to adopt Christianity as a state religion.”](http://www.ncccusa.org/news/01news36a.html). Bản gốc [lưu trữ](http://www.webcitation.org/5wQJe0KAo)ngày 11 tháng 2 năm 2011. Truy cập ngày 27 tháng 2 năm 2007.

X-Cache: cp1052 hit (2), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
# Sâm Ngọc Linh
|Sâm Ngọc Linh|
|
|[Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Eudicots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [Asterids](/wiki/Nh%C3%A1nh_C%C3%BAc) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Apiales](/wiki/B%E1%BB%99_Hoa_t%C3%A1n) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Araliaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Cu%E1%BB%93ng_cu%E1%BB%93ng) [Phân họ](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D)( *subfamilia*) [Aralioideae](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_H%E1%BB%8D_Cu%E1%BB%93ng_cu%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m) [Phân chi](/wiki/Ph%C3%A2n_chi)( *subgenus*) [Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m) [Đoạn](/w/index.php?title=%C4%90o%E1%BA%A1n_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)&action=edit&redlink=1)( *section*) [Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **P. vietnamensis** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Panax vietnamensis* [Ha](/w/index.php?title=H%C3%A0_Th%E1%BB%8B_Dung&action=edit&redlink=1)& [Grushv.](/w/index.php?title=Igor_Vladimirovich_Grushvitzky&action=edit&redlink=1)(1985) [Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) *Panax vietnamensis*var. *fuscidiscus*K.Komatsu, S.Zhu & S.Q.Cai (2003) [Sâm](/wiki/S%C3%A2m). [Ngọc Linh](/wiki/Ng%E1%BB%8Dc_Linh). **Sâm Ngọc Linh** ( [danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n): *) là một loài cây thuộc Panax vietnamensis* [Họ Cuồng cuồng](/wiki/H%E1%BB%8D_Cu%E1%BB%93ng_cu%E1%BB%93ng)(Araliaceae), còn gọi là **sâm Việt Nam**, **sâm Khu Năm**( *sâm K5*), **sâm trúc**( *sâm đốt trúc*, *trúc tiết nhân sâm*) củ **ngải rọm con**hay cây **thuốc giấu**, là loại [sâm](/wiki/S%C3%A2m)quý được tìm thấy tại miền Trung Trung Bộ [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), mọc tập trung ở các huyện miền núi [Ngọc Linh](/wiki/Ng%E1%BB%8Dc_Linh)thuộc huyện [Đăk Tô](/wiki/%C4%90%E1%BA%AFk_T%C3%B4)tỉnh [Kon Tum](/wiki/Kon_Tum), huyện [Trà My](/wiki/Tr%C3%A0_My)tỉnh [Quảng Nam](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Nam). Ngoài Ngọc Linh, sâm còn phân bố tại [núi Ngọc Lum Heo](/w/index.php?title=N%C3%BAi_Ng%E1%BB%8Dc_Lum_Heo&action=edit&redlink=1)thuộc xã Phước Lộc, huyện [Phước Sơn](/wiki/Ph%C6%B0%E1%BB%9Bc_S%C6%A1n)và còn có thể có ở đỉnh Ngọc Am tỉnh Quảng Nam theo những kết quả điều tra mới nhất. Trên độ cao 1.200 đến 2.100m, sâm Ngọc Linh mọc dày thành đám dưới tán [rừng](/wiki/R%E1%BB%ABng)dọc theo các suối ẩm trên đất nhiều [mùn](/wiki/M%C3%B9n).
Sâm Ngọc Linh cũng là loại nhân sâm thứ 20 được tìm thấy trên thế giới.
Theo kết quả nghiên cứu từ năm 1978 của [1] [Bộ Y tế Việt Nam](/wiki/B%E1%BB%99_Y_t%E1%BA%BF_(Vi%E1%BB%87t_Nam)), phần [thân rễ](/wiki/Th%C3%A2n_r%E1%BB%85)của cây sâm Ngọc Linh Việt Nam chứa 26 hợp chất [saponin](/wiki/Saponin)có [cấu trúc hóa học](/w/index.php?title=C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)đã biết và 24 saponin có cấu trúc mới không có trong các loại sâm khác, trong khi sâm Triều Tiên có khoảng 25 saponin. [[2]](#cite_note-samngoclinh-2) Những kết quả nghiên cứu, phân lập thành phần hóa học mới nhất được công bố còn kéo dài danh sách saponin của sâm Ngọc Linh hơn nữa, lên tổng cộng 52 loại. [[3]](#cite_note-VVM-3) Như vậy, sâm Việt Nam là một trong những loại sâm có hàm lượng saponin nhiều nhất, tương tự một số cây sâm quý đã từng được nghiên cứu sử dụng từ lâu trên thế giới. [[4]](#cite_note-laodong-4) Hợp chất hóa học đa dạng và tác dụng thực tiễn đối với sức khỏe của con người khiến sâm Ngọc Linh hiện nay được bán trên thị trường với giá càng ngày càng cao, [[5]](#cite_note-vnn2-5) thậm chí còn cao hơn sâm Triều Tiên nhiều lần. [[6]](#cite_note-thanhnien-6) [[4]](#cite_note-laodong-4)
## Mục lục
## Lịch sử phát hiện
Trước khi có sự phát hiện từ phía các nhà khoa học, sâm Ngọc Linh đã được các đồng bào dân tộc thiểu số Trung Trung bộ Việt Nam, đặc biệt là dân tộc Xê Đăng, sử dụng như một loại củ rừng, mà họ gọi là củ
*ngải rọm con* hay cây *thuốc giấu*, chữa nhiều loại bệnh theo các phương thuốc cổ truyền. Dựa trên những thông tin lưu truyền trong cộng đồng các dân tộc thiểu số Quảng Nam, Kon Tum về một loại củ quý hiếm trên núi Ngọc Linh có tác dụng tốt đối với sức khỏe con người, và do nhu cầu của kháng chiến đã khiến ngành dược khu [Trung Trung Bộ](/w/index.php?title=Trung_Trung_B%E1%BB%99&action=edit&redlink=1) quyết phải tìm ra cây sâm [chi Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m) tại miền Trung, mặc dù trước đó nhiều nhà khoa học cho rằng [chi Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m) chỉ có ở [miền Bắc](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_B%E1%BA%AFc&action=edit&redlink=1). [[7]](#cite_note-cimsi-7)
Năm 1973, khu Y tế Trung Trung Bộ cử một tổ 4 cán bộ do
[dược sĩ](/wiki/D%C6%B0%E1%BB%A3c_s%C4%A9) Đào Kim Long làm trưởng đoàn, kỹ sư Nguyễn Bá Hoạt, dược sĩ Nguyễn Châu Giang, dược sĩ Trần Thanh Dân là thành viên, đi điều tra phát hiện cây sâm theo hướng chân núi Ngọc Linh thuộc huyện Đắc Tô tỉnh [Kon Tum](/wiki/Kon_Tum). Khi đoàn lên tỉnh Kon Tum, Ban Dân y Kon Tum cử thêm dược tá Nguyễn Thị Lê trợ giúp cho đoàn, dẫn đường lên núi Ngọc Linh. Sau nhiều ngày vượt suối băng rừng, đến 9 giờ sáng ngày 19 tháng 03 năm 1973, ở độ cao 1.800 mét so với mặt biển, đoàn đã phát hiện hai cây sâm đầu tiên và ngay buổi chiều cùng ngày đã phát hiện được một vùng sâm rộng lớn thuộc phía Tây núi Ngọc Linh. Sau 15 ngày nghiên cứu toàn diện về hình thái, sinh thái, quần thể, quần lạc, phân bố, di cư và phát tán, dược sĩ Đào Kim Long đã xác định núi Ngọc Linh là quê hương của cây sâm mới, đặc biệt quý hiếm, chưa từng xuất hiện tại bất cứ nơi nào khác trên thế giới. Theo đánh giá của Tiến sĩ Trần Chí Liêm, Thứ trưởng Bộ Y tế Việt Nam: [8] *đây là cống hiến quan trọng cho khoa học, bổ sung tri thức mới về vùng phân bố chi*. [Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m)xuống tới vĩ tuyến 15 và bổ sung cho chi Panax họ Araliaceae một loài mới Sau khi sâm được phát hiện, Khu uỷ Khu 5 đã chỉ đạo Ban Dân y bí mật bảo vệ và khai thác, giao cho xưởng Dược Trung Trung Bộ chế biến làm thuốc phục vụ cán bộ, chiến sĩ và nhân dân; đồng thời gửi mẫu ra Bộ Y tế, Viện Dược liệu Hà Nội nghiên cứu. [[1]](#cite_note-vnn-1)
Những năm sau khi hòa bình lập lại, tháng 10 năm 1978 một tổ công tác thứ hai lên vùng núi Ngọc Linh với nhiệm vụ ước lượng sơ bộ diện tích sâm mọc. Kết quả chuyến đi là việc tìm ra được một vùng dài hàng chục
[kilômét](/wiki/Kil%C3%B4m%C3%A9t), có trữ lượng khoảng 6.000-7.000 cây sâm mọc dày đặc với mật độ từ 1 mét vuông một cây đến 7,8 mét vuông một cây.
Nǎm 1979, Ty Y tế Quảng Nam tổ chức điều tra ở 5 xã của huyện Trà My với sự giúp đỡ của
[Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Y_D%C6%B0%E1%BB%A3c_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh). Kết quả đợt điều tra là việc tìm thấy 1.337 cây trong 211 ô tiêu chuẩn. Trọng lượng trung bình thân rễ sâm là 5,26 gam; số thân có trọng lượng trên 25 gam là 7,39% và số thân rễ có trên 10 sẹo (ước tính trên 8 năm tuổi) là 36,9%. Đợt điều tra này đã thu được 1 thân rễ có tới 52 sẹo (ước tính cây trên 50 năm tuổi), đường kính 1,2 cm, tuy đây chưa phải là thân rễ sống lâu nhất. Trong những đợt tìm kiếm, điều tra về sau còn phát hiện ra cây khoảng 82 năm tuổi có rễ, củ và thân rễ dài hơn nửa mét. [7] [[4]](#cite_note-laodong-4)
## Danh pháp khoa học
Ngày 8 tháng 6 năm 1973 tại văn phòng ban dân y
[quân khu 5](/wiki/Qu%C3%A2n_khu_5,_Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Vi%E1%BB%87t_Nam) dược sĩ Đào Kim Long, chủ nhiệm đề tài nghiên cứu sâm Ngọc Linh đã nêu rõ đặc điểm hình thái, sinh thái học, quần thể, thảm thực vật, khả năng thích nghi, cách phát tán, khả năng tái sinh của cây nhân sâm này, kèm theo báo cáo có các tiêu bản mẫu cây ép khô, ảnh chụp và 3 kg sâm đã phơi khô. Đào Kim Long đã tự đặt danh pháp khoa học cho loài sâm Ngọc Linh là *Panax articulatus* KL Dao. Năm 1985 loài Nhân sâm Việt Nam được chính thức công bố tại [Viện Thực vật Kamarov](/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_Kamarov&action=edit&redlink=1) ( [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) cũ) bởi Hà Thị Dung và [I. V. Grushvistky](/w/index.php?title=Igor_Vladimirovich_Grushvitzky&action=edit&redlink=1) với danh pháp khoa học là *Panax vietnamesis* Ha & Grushv. (1985), thuộc họ [Araliaceae](/wiki/Araliaceae). Năm 2003, tại khu vực núi cao khoảng 1.800 m ở huyện tự trị Kim Bình, châu Hồng Hà, tỉnh [Vân Nam](/wiki/V%C3%A2n_Nam), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) phát hiện quần thể được mô tả là một thứ của loài này với danh pháp khoa học *Panax vietnamensis* var. *fuscidiscus* K.Komatsu, S.Zhu & S.Q.Cai (2003), tuy nhiên hiện tại danh pháp khoa học này chỉ được xem như là một danh pháp đồng nghĩa của loài. Năm 2004 danh pháp đầy đủ và đúng nhất của Sâm Ngọc Linh được ngành thực vật học thế giới công nhận là [9] *Panax vietnamensis*Ha & Grushv., Bot. Zhurn. (Moscow & Leningrad) 70: 519 (1985). [[10]](#cite_note-10)
## Đặc điểm
Cây sâm được phát hiện ở độ cao từ 1.200m trở lên
(có tài liệu cho biết cao độ tìm thấy sâm Ngọc Linh là khoảng 1.500m [7] ), đạt mật độ cao nhất ở khoảng từ 1.700-2.000m dưới tán rừng già, và cho tới nay chỉ có hai tỉnh Kon Tum và Quảng Nam là có cây sâm này. Sâm mọc tập trung dưới chân [[5]](#cite_note-vnn2-5) [núi Ngọc Linh](/wiki/Kh%E1%BB%91i_n%C3%BAi_Ng%E1%BB%8Dc_Linh), một ngọn núi cao 2.578m với lớp đất vàng đỏ trên đá granit dày trên 50 cm, có độ mùn cao, tơi xốp và rừng nguyên sinh còn rộng, nên được gọi là sâm Ngọc Linh, tuy những nghiên cứu thực địa mới nhất cho thấy sâm còn mọc cả ở núi Ngọc Lum Heo thuộc xã Phước Lộc, huyện [Phước Sơn](/wiki/Ph%C6%B0%E1%BB%9Bc_S%C6%A1n), tỉnh [Quảng Nam](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Nam), đỉnh núi Ngọc Am thuộc Quảng Nam, [[11]](#cite_note-cema-11) [[11]](#cite_note-cema-11) [Đắc Glây](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%AFc_Gl%C3%A2y&action=edit&redlink=1)thuộc Kontum, núi [Langbian](/w/index.php?title=Langbian&action=edit&redlink=1)ở [Lạc Dương](/wiki/L%E1%BA%A1c_D%C6%B0%C6%A1ng)tỉnh [Lâm Đồng](/wiki/L%C3%A2m_%C4%90%E1%BB%93ng) cũng rất có thể có loại sâm này. Đây là một loại cây [[12]](#cite_note-vncreatures-12) [thân thảo](/w/index.php?title=Th%C3%A2n_th%E1%BA%A3o&action=edit&redlink=1)sống lâu năm, cao 40 cm đến 100 cm, thoạt nhìn rất giống nhân sâm Triều Tiên, nhưng nhìn kỹ sẽ thấy thân rễ có sẹo và các đốt như đốt trúc do [thân khí sinh](/w/index.php?title=Th%C3%A2n_kh%C3%AD_sinh&action=edit&redlink=1)rụng hàng năm để lại.
Sâm Ngọc Linh có dạng thân khí sinh thẳng đứng, màu lục hoặc hơi tím, nhỏ, có đường kính thân độ 4-8mm, thường tàn lụi hàng năm tuy thỉnh thoảng cũng tồn tại một vài thân trong vài năm. Thân rễ có đường kính 1–2 cm, mọc bò ngang như củ
[hoàng tinh](/wiki/Ho%C3%A0ng_tinh) trên hoặc dưới mặt đất độ 1–3 cm, mang nhiều [rễ](/wiki/R%E1%BB%85) nhánh và [củ](/wiki/C%E1%BB%A7). Các thân mang [lá](/wiki/L%C3%A1) và tương ứng với mỗi thân mang lá là một đốt dài khoảng 0,5-0,7 cm, tuy sâm chỉ có một lá duy nhất không rụng suốt từ năm thứ 1 đến năm thứ 3 và chỉ từ năm thứ 4 trở đi mới có thêm 2 đến 3 lá. Trên đỉnh của thân mang lá là lá kép hình chân vịt mọc vòng với 3-5 nhánh lá. Cuống lá kép dài 6-12mm, mang 5 lá chét, lá chét ở chính giữa lớn hơn cả với độ dài 12–15 cm, rộng 3–4 cm. Lá chét phiến hình bầu dục, mép khía răng cưa, chóp nhọn, lá có lông ở cả hai mặt. Cây 4-5 năm tuổi có hoa hình tán đơn mọc dưới các lá thẳng với thân, cuống tán hoa dài 10–20 cm có thể kèm 1-4 tán phụ hay một hoa riêng lẻ ở phía dưới tán chính. Mỗi tán có 60-100 hoa, cuống hoa ngắn 1-1.5 cm, lá đài 5, cánh hoa 5, màu vàng nhạt, nhị 5, bầu 1 ô với 1 vòi nhụy. Quả mọc tập trung ở trung tâm của tán lá, dài độ 0,8 cm-1 cm và rộng khoảng 0,5 cm-0,6 cm, sau hai tháng bắt đầu chuyển từ màu xanh đến xanh thẫm, vàng lục, khi chín ngả màu đỏ cam với một chấm đen không đều ở đỉnh quả. Mỗi quả chứa một hạt, một số quả chứa 2 hạt và số quả trên cây bình quân khoảng 10 đến 30 quả.
Mọc dưới tán rừng ẩm, nhiều mùn, thích hợp với nhiệt độ ban ngày từ 20 °C-25 °C, ban đêm 15 °C-18 °C, sâm Ngọc Linh có thể sống rất lâu, thậm chí trên 100 năm,
sinh trưởng khá chậm. Bộ phận dùng làm thuốc chủ yếu là thân rễ, củ và ngoài ra cũng có thể dùng lá và rễ con. Vào đầu tháng 1 hàng năm, sâm xuất hiện chồi mới sau mùa ngủ đông, thân khí sinh lớn dần lên thành cây sâm trưởng thành có 1 tán hoa. Từ tháng 4 đến tháng 6, cây nở hoa và kết quả. Tháng 7 bắt đầu có quả chín và kéo dài đến tháng 9. Cuối tháng 10, phần thân khí sinh tàn lụi dần, lá rụng, để lại một vết sẹo ở đầu củ sâm và cây bắt đầu giai đoạn ngủ đông hết tháng 12. Chính căn cứ vào vết sẹo trên đầu củ mỗi mùa đông đến mà người ta có thể nhận biết cây sâm bao nhiêu tuổi, phải ít nhất 3 năm tuổi tức trên củ có một sẹo (sau 3 năm đầu sâm chỉ rụng một lá) mới có thể khai thác, khuyến cáo là trên 5 năm tuổi. [4] Mùa đông cũng là mùa thu hoạch tốt nhất phần thân rễ của sâm. [[7]](#cite_note-cimsi-7) [[5]](#cite_note-vnn2-5)
## Dược tính
Từ năm 1973 đến nay, đã có nhiều cơ quan, nhà khoa học trong và ngoài nước nghiên cứu về sâm Ngọc Linh, và gần 50 nghiên cứu sinh đã bảo vệ thành công luận án phó tiến sĩ, tiến sĩ từ các công trình nghiên cứu về loài cây quý hiếm này.
[[8]](#cite_note-kontum1-8)
Trong hai năm 1974 và 1975,
[Viện Dược liệu](/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_D%C6%B0%E1%BB%A3c_li%E1%BB%87u&action=edit&redlink=1) thuộc Bộ Y tế nghiên cứu thấy thành phần saponin [triterpen](/w/index.php?title=Triterpen&action=edit&redlink=1) của [tam thất](/wiki/Tam_th%E1%BA%A5t), [nhân sâm](/wiki/Nh%C3%A2n_s%C3%A2m) và sâm Ngọc Linh có 9 hoặc 11 chất có Rf ngang nhau, màu giống nhau ở hai hệ [dung môi](/wiki/Dung_m%C3%B4i) khác nhau. Theo đánh giá của Nguyễn Minh Đức, Võ Duy Huấn trong nǎm 1994 thì từ sâm Ngọc Linh đã chiết được 50 hợp chất, xác định cấu trúc hóa học cho thấy 26 hợp chất có cấu trúc đã biết (thường thấy ở sâm Triều Tiên, sâm Mỹ, sâm Nhật) và 24 saponin [pammaran](/w/index.php?title=Pammaran&action=edit&redlink=1) có cấu trúc mới không bắt gặp tại các loại sâm khác trên thế giới. Sâm Ngọc Linh chứa chủ yếu các saponin [triterpen](/w/index.php?title=Triterpen&action=edit&redlink=1), nhưng cũng là một trong những cây sâm có hàm lượng saponin khung pammaran cao nhất (khoảng 12-15%) và số lượng saponin nhiều nhất so với các loài khác của chi [Panax](/wiki/Chi_S%C3%A2m). Ngoài ra trong sâm Ngọc Linh còn có 14 [axít béo](/wiki/Ax%C3%ADt_b%C3%A9o), 16 [axít amin](/wiki/Axit_amin) (trong đó có 8 axít amin không thay thế được) và 18 [nguyên tố đa lượng](/w/index.php?title=Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91_%C4%91a_l%C6%B0%E1%BB%A3ng&action=edit&redlink=1), [vi lượng](/wiki/Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91_vi_l%C6%B0%E1%BB%A3ng). [[7]](#cite_note-cimsi-7)
Những kết quả nghiên cứu mới nhất bổ sung thêm danh sách saponin và axít amin dài hơn nữa. Theo tiến sĩ Nguyễn Bá Hoạt cán bộ Viện Dược liệu thì về mặt hoá học, thân rễ và rễ củ sâm Ngọc Linh hiện nay (2007) đã phân lập được 52 saponin trong đó 26 sanopin thường thấy ở sâm Triều Tiên, sâm Mỹ, sâm Nhật. Trong lá và cọng đã phân lập được 19 saponin
[pammaran](/w/index.php?title=Pammaran&action=edit&redlink=1), trong đó có 8 saponin có cấu trúc mới. Đã xác định được trong sâm Ngọc Linh 17 axít amin, 20 chất khoáng vi lượng và hàm lượng tinh dầu là 0,1%. [[4]](#cite_note-laodong-4)
## Tác dụng đối với sức khỏe
|
|![]()
|
|không bảo đảm tính pháp lý cho các thông tin có liên quan đến y học và sức khỏe.
Đề nghị liên hệ và nhận tư vấn từ các bác sĩ hay các chuyên gia.
Trước khi có những nghiên cứu kỹ lưỡng về tác dụng đối với sức khỏe của sâm Ngọc Linh, sâm đã được các dân tộc thiểu số Việt Nam, như
[người Xê Đăng](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_X%C6%A1_%C4%90%C4%83ng), dùng như một loại thuốc trong những bài thuốc cổ truyền cầm máu, lành vết thương, làm thuốc bổ, sốt rét, đau bụng, phù thũng. Theo tiến sĩ Nguyễn Bá Hoạt, Phó viện trưởng [Viện Dược liệu Việt Nam](/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_D%C6%B0%E1%BB%A3c_li%E1%BB%87u_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit&redlink=1), những kết quả nghiên cứu dược [lý thực nghiệm](/w/index.php?title=L%C3%BD_th%E1%BB%B1c_nghi%E1%BB%87m&action=edit&redlink=1) sâm Ngọc Linh đã chứng minh tác dụng chống stress vật lý, stress tâm lý và [trầm cảm](/wiki/Tr%E1%BA%A7m_c%E1%BA%A3m), kích thích hệ [miễn dịch](/wiki/Mi%E1%BB%85n_d%E1%BB%8Bch), chống ôxi hóa, [lão hóa](/wiki/L%C3%A3o_h%C3%B3a), phòng chống [ung thư](/wiki/Ung_th%C6%B0), bảo vệ tế bào [gan](/wiki/Gan). Nghiên cứu dược lý lâm sàng của sâm Ngọc Linh cũng cho kết quả tốt: bệnh nhân ăn ngon, ngủ tốt, lên cân, tăng thị lực, hoạt động trí tuệ và thể lực cải thiện, gia tăng sức đề kháng, cải thiện các trường hợp suy nhược thần kinh và suy nhược sinh dục, nâng cao huyết áp ở người bị huyết áp thấp. Ngoài ra sâm hiệp lực tốt với [1] [thuốc kháng sinh](/wiki/Thu%E1%BB%91c_kh%C3%A1ng_sinh), thuốc trị [bệnh tiểu đường](/wiki/Ti%E1%BB%83u_%C4%91%C6%B0%E1%BB%9Dng). [[4]](#cite_note-laodong-4)
## Bảo tồn và nhân giống
Sau khi dược tính và tác dụng đối với sức khỏe của sâm Ngọc Linh được công bố công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng, những năm 80 của thế kỷ 20, trên thị trường tự do giá sâm Ngọc Linh tương đương giá sâm Triều Tiên và vào những năm 90, giá sâm Ngọc Linh còn đắt hơn sâm Triều Tiên nhiều lần. Theo dược sĩ Đào Kim Long thì ngay cả dân Hàn Quốc, Nhật Bản, xứ sở của sâm, cũng qua đây tìm cho được sâm Ngọc Linh để chữa bệnh.
Việc khai thác, mua bán và sử dụng tràn lan chưa có quy định quản lý, bảo vệ cùng các chính sách, giải pháp đầu tư, quy hoạch phát triển khiến trên 108 vùng sâm mọc tự nhiên giữa Quảng Nam và Kon Tum dần cạn kiệt, kéo theo hàng ngàn [4] [hecta](/wiki/Hecta)rừng nguyên sinh bị tàn phá nặng nề.
Trước nguy cơ tuyệt chủng của giống sâm quý,
[Chính phủ Việt Nam](/wiki/Ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7_Vi%E1%BB%87t_Nam) đã quyết định thành lập vùng cấm quốc gia ở khu vực có sâm mọc tập trung tại 2 tỉnh Kon Tum và Quảng Nam, đồng thời xếp sâm Ngọc Linh vào danh sách các loại cây cấm khai thác, mua bán bất hợp pháp. [ [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)]
Để bảo vệ và phát triển cây thuốc này cùng một số cây dược liệu khác, Trại dược liệu Trà Linh được thành lập tại Quảng Nam. Tính đến tháng 4 năm 1987, trại đã thu được 53,3 kg thân rễ, trồng được 81.000 cây sâm và đến tháng 9 nǎm 1992 trại đã có 100.000 cây. Từ nǎm 1985, Trại đã áp dụng các biện pháp bón phân và chǎm sóc để tǎng nǎng suất thân rễ, tǎng tỷ lệ nảy mầm và tỷ lệ cây sống.
[ [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)]
Từ tháng 1 năm 1995, công việc nghiên cứu gieo trồng sâm Ngọc Linh được tiến hành một cách có hệ thống hơn tại Trại Dược liệu Trà Linh, với việc nhân giống bằng cây lai hữu tính và vô tính, gia tăng diện tích trồng, vận động bà con
[dân tộc thiểu số](/w/index.php?title=D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_thi%E1%BB%83u_s%E1%BB%91&action=edit&redlink=1) trong vùng nhận giống về nuôi. Kết quả của những nỗ lực từ Trại Dược liệu đã giúp tăng số lượng hạt đậu trên cây, tỷ lệ nảy mầm của hạt cao đến 75% khi gieo trồng và tỷ lệ cây sống khi trồng đại trà lên tới 95%. Đặc biệt, với việc áp dụng thành công phương pháp nhân giống vô tính bằng cách ươm đoạn đầu của thân rễ trong túi [polyethylen](/wiki/Polyetylen) hoặc ươm trên đất mùn cho tỷ lệ sống và đâm chồi tới 65%. Cây nhân bản vô tính mọc khỏe, nhanh, ra hoa sớm và năng suất thân rễ và củ cao hơn so với cây mọc từ hạt. [ [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)]
Đến nay, trại Trà Linh đã quản lý điểm trồng sâm trên 3ha với hơn 270.000 cá thể, trong đó gần 100.000 cây đang ra hoa đậu quả (cây trên 4 tuổi); đồng thời gieo ươm 50-70 ngàn cây giống mỗi năm. Trong khi đó, tại Kon Tum, lâm trường Ngọc Linh đang lưu giữ 4.000 mét vuông cây sâm ở xã Măng Ri (huyện Đăk Tô) nhưng trồng chưa đúng kỹ thuật nên cây còi cọc, ra hoa đậu quả không đáng kể nên trước mắt còn chưa sản xuất được giống.
[ [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)]
## Thương hiệu sâm Việt Nam
Tuy cây sâm Ngọc Linh đã thoát nguy cơ tuyệt chủng nhưng độ an toàn còn thấp và mức độ đe dọa vẫn ở bậc E trong
[sách đỏ Việt Nam](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_Vi%E1%BB%87t_Nam). Chính phủ Việt Nam và Bộ Y tế đang từng bước nghiên cứu giải pháp đầu tư phát triển bền vững cho công nghiệp dược phẩm và [12] [xuất khẩu](/wiki/Xu%E1%BA%A5t_kh%E1%BA%A9u)với việc đưa sâm Ngọc Linh trở thành cây trồng chính cho vùng cao, khai thác lợi thế [khí hậu](/wiki/Kh%C3%AD_h%E1%BA%ADu), [thổ nhưỡng](/wiki/Th%E1%BB%95_nh%C6%B0%E1%BB%A1ng_h%E1%BB%8Dc)để trồng sâm theo hướng sản xuất hàng hóa và tạo vùng nguyên liệu, hướng tới khẳng định một thương hiệu "sâm Việt Nam" như "sâm Triều Tiên", "sâm Trung Quốc", "sâm Nhật Bản", "sâm Mỹ". Cùng với hướng mở rộng diện tích trồng sâm là sự nghiêm cấm khai thác khi cây sâm còn non, chưa đủ 6 tuổi, và các nhà khoa học cũng đồng thời tiến hành nghiên cứu thăm dò tại những vùng núi khác có khí hậu, cao độ tương đương thuộc Trung Trung bộ, để xác định và mở rộng vùng sinh trưởng của sâm. [[5]](#cite_note-vnn2-5)
Tuy vậy, loại sâm quý này bị làm giả và bày bán trên thị trường. Sâm giả là củ
[tam thất vũ diệp](/w/index.php?title=Tam_th%E1%BA%A5t_v%C5%A9_di%E1%BB%87p&action=edit&redlink=1), mọc nhiều ở vùng núi cao thuộc một số tỉnh phía bắc Việt Nam và vùng Vân Nam (Trung Quốc). Lá củ tam thất nhọn hơn, lông tơ của lá cứng hơn, nhưng củ thì giống y sâm Ngọc Linh. Khi nấu nước uống, củ tam thất đắng nghét chứ không có vị đắng lẫn ngọt mát đặc trưng của sâm Ngọc Linh. Loại củ này chỉ có giá chừng vài trăm ngàn đồng/kg nhưng khi đội lốt sâm Ngọc Linh, giá lên đến vài chục triệu đồng/kg. [[13]](#cite_note-thanhnien.com.vn-13)
Những củ tam thất này được bơm chất kích thích trong quá trình trồng để lên mầm sớm, giúp vòng đời của cây nhanh hơn so với tự nhiên nhằm tạo nên những mắt giống củ sâm Ngọc Linh thật. Ngoài ra, vị đắng ngọt của sâm cũng được làm giả rất nguy hiểm bằng cách tẩm hóa chất vào củ tam thất hay tiêm chất bảo quản để giữ củ tươi lâu.
[[13]](#cite_note-thanhnien.com.vn-13)
## Chú thích
- ^
**a** **ă** **â** [“Sâm ngọc linh thoát khỏi nguy cơ tuyệt chủng!”](http://vnn.vietnamnet.vn/xahoi/2003/5/11932/)(Thông cáo báo chí). Thanh Hải, Vietnamnet. 16/05/2003 (GMT+7). Truy cập ngày 9 tháng 5 năm 2011. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=, |accessdate=(
[trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date)) [^](#cite_ref-samngoclinh_2-0) [“Cách phân biệt sâm ngọc linh thật”](http://www.nhansamngoclinh.com/tintuc/phan-biet-nhan-sam-ngoc-linh-that-gia/vi-VN-3384-277.aspx). **Võ Văn Manh (10 tháng 12 năm 2010).** [^](#cite_ref-VVM_3-0) [“Thu hút đầu tư nhằm bảo tồn và phát triển sâm Ngọc Linh - Kon Tum”](http://xuctiendautumientrung.gov.vn/bantin/index.php?option=com_content&view=article&id=24%3Asam-ngoc-linh&catid=11%3At9-dia-phuong-gioi-thieu&Itemid=7&lang=vi). Trung tâm Xúc tiến đầu tư miền Trung, Cục Đầu tư nước ngoài, [Bộ Kế hoạch và Đầu tư Việt Nam](/wiki/B%E1%BB%99_K%E1%BA%BF_ho%E1%BA%A1ch_v%C3%A0_%C4%90%E1%BA%A7u_t%C6%B0_(Vi%E1%BB%87t_Nam)). Truy cập 13/9/2011.
Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
*2. Thành phần hóa học của Sâm Ngọc Linh – Kon Tum:*
Đã phân lập và xác định cấu trúc của 25 saponin như Ginsenoside - Rb1 (2%), Ginsenoside - Rg1 (1,4%), Ginsenoside - Rd (0,87%). Đặc biệt là sự có mặt của 24 hợp chất saponin dammaran mới (được đặt tên là Vinaginsennoside 1 - 14 và a-j) với một lượng lớn saponin dammaran kiểu ocotillol (5,58%) chiếm hơn 50% saponin toàn phần.
|accessdate=(
[trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date))
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** **đ** [www.laodong.com.vn “Mong manh thương hiệu "sâm Việt"”](http://laodong.com.vn/Home/Mong-manh-thuong-hieu-sam-Viet/20075/38448.laodong). Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2011. Đã bỏ qua văn bản “date+29/5/2007” ( [trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#text_ignored))
- ^
**a** **ă** **â** **b** [“Ngọc Linh, từ cây sâm quý đến thương hiệu quý”](http://vnn.vietnamnet.vn/khoahoc/2003/12/41802/)(Thông cáo báo chí). Cam Lu - Trương Hiệu, Vietnamnet. 27/12/2003. Truy cập ngày 9 tháng 5 năm 2011. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=, |accessdate=(
[trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date)) [^](#cite_ref-thanhnien_6-0) [“Giá sâm Ngọc Linh đạt mức kỷ lục”](http://www.thanhnien.com.vn/news/Pages/200752/220379.aspx)(Thông cáo báo chí). Thiên Trúc, [Báo Thanh Niên](/wiki/Thanh_Ni%C3%AAn_(b%C3%A1o)). 25/12/2007. Truy cập ngày 9 tháng 5 năm 2011. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=, |accessdate=(
[trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date))
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** [www.cimsi.org.vn “Cây sâm Ngọc Linh tại tỉnh [[Quảng Nam]]”](http://agriviet.com/nd/141-cay-sam-ngoc-linh-tai-tinh-quang-nam/). Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2011. Tựa đề URL chứa liên kết wiki ( [trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#wikilink_in_url))
- ^
**a** **ă** [www.kontum.gov.vn “link hưng”](http://www.kontum.gov.vn/news/news.php?pageid=0000004542&topicid=94). Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2011. [^](#cite_ref-9) [Royal Botanic Gardens, Kew:](http://apps.kew.org/wcsp/namedetail.do?name_id=257345) *Panax vietnamensis*var. *fuscidiscus* [^](#cite_ref-10) [Royal Botanic Gardens, Kew:](http://apps.kew.org/wcsp/acceptedRef.do?name_id=146825) *Panax vietnamensis*
- ^
**a** **ă** [“Quảng Nam: Phát hiện thêm một đỉnh núi có sâm Ngọc Linh”](http://www.cema.gov.vn/modules.php?name=Content&op=details&mid=5489). Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2011.
- ^
**a** **ă** [“TRA CỨU THỰC VẬT RỪNG Việt Nam”](http://www.vncreatures.net/chitiet.php?page=1&loai=2&ID=3151). Truy cập ngày 5 tháng 9 năm 2011.
- ^
**a** **ă** [“Sâm Ngọc Linh bị làm giả”](http://www.thanhnien.com.vn/pages/20120430/sam-ngoc-linh-bi-lam-gia.aspx). [Thanh Niên Online](/wiki/Thanh_Ni%C3%AAn_(b%C3%A1o)). Truy cập 7 tháng 2 năm 2015.
## Liên kết ngoài
|
|![]()
|
| có thông tin sinh học về **(tiếng Anh)** [Sâm Ngọc Linh](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=106132)tại trang [Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học quốc gia Hoa Kỳ](/wiki/Trung_t%C3%A2m_Th%C3%B4ng_tin_C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_sinh_h%E1%BB%8Dc_qu%E1%BB%91c_gia_Hoa_K%E1%BB%B3)(NCBI). [tại Encyclopedia of Life](http://www.eol.org/pages/1153389) *Sâm Ngọc Linh* [Sâm Ngọc Linh](http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?403702)trên trang GRIN **(tiếng Việt)**

X-Cache: cp1066 miss (0), cp1066 frontend miss (0)