markdown:
**Title:** WorldCup và những hệ lụy **Author:** Tử Lăng **Pairing:** DooSeung **Rating:** T **Category:** General **Disclaimer:** Họ không thuộc về tôi. **Summary:** *“BEAST Yoon DooJoon là một fan cuồng của môn thể thao vua, điều đó hầu như ai cũng biết.* *Vậy nên mới xảy ra chuyện WorldCup và những hệ lụy này~”* **A/N:**
– Mình viết chắc tầm 3 cái oneshot (drabble?) là hết cái vụ hệ lụy này rồi hờ hờ. =))
– Thề luôn là cô gái nhỏ này không ghét WorldCup nhưng điên một nỗi là thức khuya học bài lại cứ phải cập nhật tình hình bóng đá từ các nhà bên và ngay nhà mình. =)) Thi xong cần phải viết cái hệ lụy này để giải tỏa. =))
– Yoooo WorldCup cố lên mình thích bài hát của WorldCup XD
.
.
.
**[.1.] Chuyện đêm khuya**
.
*“Cạch.”*
HyunSeung mắt nhắm mắt mở bước chân vào nhà, lại giật mình suýt chút nữa thì hét lên khi thấy ánh sáng mờ mờ giữa phòng khách.
Cậu dùng vẻ mặt cam chịu khó thấy nhìn cái người đang co chân ngồi trên ghế sopha hết sức chăm chú nhìn tivi kia. Cái người này, còn không thèm để ý đến lịch trình ngày mai. Hôm nay đã đi về muộn như vậy mà còn cố sống cố chết bám lấy tivi. WorldCup gì đó chẳng lẽ không thể chiếu lại hay sao? Hoặc là lên mạng tìm cũng được mà?
HyunSeung nghĩ đến hai mắt thâm xì và vẻ mệt mỏi của cậu ta vào ngày mai cùng với tiếng rít gào của chị stylist, đầu đã đau còn đau hơn. Nhưng nhìn vẻ mặt hưng phấn kia của cậu ta lại không nỡ khuyên bảo câu gì.
.
Về phòng thay quần áo rồi tắm rửa một chút, bước ra ngoài vẫn thấy tiếng rầm rì rất nhỏ. HyunSeung nhìn rồi lại nhìn, rốt cuộc cũng chịu thua. Cậu ngồi xuống bên cạnh DooJoon, tiếp tục lau tóc, chẳng nói gì cả. HyunSeung vốn không thích bóng đá lắm, cho nên ngồi xem cũng không chăm chú như người kia.
– Này?
Lúc này DooJoon mới quay ra chọt một cái vào vai HyunSeung. Anh nhăn mày.
– Cậu không đi ngủ đi còn làm gì nữa? Mai có lịch trình sớm đó.
– Không thích.
HyunSeung nhỏ giọng nói, dựa vào sopha tiếp tục lau tóc, lơ đãng lại liếc qua tivi một lần. DooJoon nhíu mày nhìn cậu, trong lòng thở dài, người này lại bướng cái gì nữa đây?
– Đi ngủ đi.
HyunSeung lắc đầu, không thèm trả lời nữa.
DooJoon thở dài bất lực. HyunSeung bình thường không phải kiểu người không biết phải trái, nhưng cậu là một người rất cố chấp. Cố chấp đến mức nhiều khi khiến cho anh cảm thấy đau lòng. Khi cậu ấy đã muốn làm một điều gì đó thì ai ngăn cản cũng không được. DooJoon còn nhớ những buổi tập nhảy một mình suốt cả đêm của cậu, đến cả đầu ngón chân cũng tóe máu mà còn không chịu dừng lại. Đó là một trong số ít những lần anh thực sự nổi giận với HyunSeung.
Không còn cách nào khác, DooJoon rất ít khi nổi giận với HyunSeung. Ai bảo cố chấp là một phần con người của HyunSeung, bởi vì tính cách ấy mới có một HyunSeung như hiện tại, khiến cho anh lúc nào cũng muốn quan tâm, muốn bảo vệ, muốn đứng ở bên cạnh.
– … Được rồi.
DooJoon đành mặc kệ người kia, tiếp tục xem tivi. Trong đêm khuya tĩnh lặng, chỉ có tiếng người bình luận viên đầy hưng phấn và tiếng tích tắc của đồng hồ. Mũi kim nhích dần nhích dần, biểu thị một ngày mới đã sang.
.
Đến khi DooJoon quay sang nhìn, thì người kia đã ngủ mất rồi. Cậu ấy ngồi dựa vào sopha, đầu ngoẹo sang một bên, trong lòng vẫn ôm chiếc khăn tắm to sụ. DooJoon suýt nữa thì bật cười, lại cầm lấy chiếc điều khiển chỉnh cho âm lượng nhỏ hơn một chút nữa. Hơi thở của cậu ấy rất đều rất nhẹ, môi hơi mím lại, không có chút động tĩnh nào cả. Thực sự là, như một đứa trẻ vậy, DooJoon nghĩ như thế, ngủ rất ngoan, không cựa quậy, không đạp lung tung, không nói mớ.
Anh định lay HyunSeung dậy nhưng rồi lại không nỡ. Nhưng mà ngủ ở đây sẽ cảm lạnh mất, với lại với tư thế ngủ như thế này, dám chừng ngày mai chắc chắn cậu ấy sẽ bị đau cổ. DooJoon thở dài, liếc nhìn tivi. Ừm, cũng vừa đúng lúc nghỉ giải lao giữa hai hiệp.
DooJoon cúi người bế bổng HyunSeung lên, chiếc khăn tắm trong lòng cậu rơi xuống đất. Anh nhíu mày, người này càng ngày càng nhẹ là thế nào? Thật là, chẳng bao giờ biết chăm sóc tốt cho chính mình cả, cứ khiến người khác lo lắng.
Đặt cậu ấy nằm yên ổn trên giường rồi, DooJoon còn dém lại chăn cho thật cẩn thận, chỉnh điều hòa ở nhiệt độ vừa phải mới yên tâm ra ngoài xem tiếp trận bóng còn dang dở. Nhưng khi anh vừa đứng thẳng người lên, định bước ra khỏi phòng thì chợt khựng lại, bởi có một lực rất nhẹ níu lấy anh. Mất vài phút DooJoon mới nhận ra góc áo mình đang bị người nào đó nắm lấy, những ngón tay dài dài mảnh khảnh, hiện rõ cả từng đốt xương gầy gò. Vậy mà nãy giờ anh cũng không phát hiện ra. DooJoon nhìn khuôn mặt nằm nghiêng vùi cả nửa đầu vào trong chăn của cậu ấy, rồi lại nhìn bàn tay đang nắm chặt lấy góc áo mình, rốt cuộc thở dài.
Anh cầm lấy điều khiển từ xa trong phòng, tắt tivi ở bên ngoài kia. Nằm xuống bên cạnh HyunSeung rồi, DooJoon lại cẩn thận sửa lại chăn một lần nữa, đắp lên cả hai người. Anh hơi nhăn mày rất nhẹ, cười thật dịu dàng, nhìn người đang nằm trong lòng mình, trong mắt là rất nhiều rất nhiều yêu thương.
*Đứa ngốc này.*
.
Vỗ nhẹ một cái lên đầu HyunSeung, DooJoon thỏa mãn nhắm mắt, từ từ chìm vào giấc ngủ, cũng không cảm thấy luyến tiếc trận đấu đang đến hồi gay cấn kia nữa.
.
Trong bóng đêm, có người nào đó khẽ siết tay thêm chặt, khóe môi cong lên nhè nhẹ, dịu dàng vô cùng.
.
*(tbc…)*
.
.
Hí hí tại nó ngắn nên mình sẽ cố viết thật nhanh 2 cái shots còn lại nhé. :3 Chắc chắn sẽ xong trước khi WorldCup kết thúc. :3 Tiếp theo sẽ là NNMH hoặc HPBY đang cố để xem cái nào có hứng hơn thì viết cái đó trước ahaha. =))
Anww huhu dễ thương nhờ? =)) JHS như con mèo nhỏ ấy mình thích JHS quá. XD Chắc là YDJ cũng biết JHS định làm gì ấy. =)) Mình đoán thế haha chả thấy con tác giả vô dụng như mình thề luôn. =)) Mặc kệ đi đó là nhân vật của mình nhưng không phải mình nên mình cũng không biết được. =))
tgiangx
Ôi ngọt đến sâu răng mất thôi cô gái ơii T___T
Tử LăngTác giả bài viết
Ơ thế ss không thích ngọt sao :> Hay là từ giờ em cứ quăng sad vậyyyy :>
tgiangx
Ôi giời ơi cô đang trêu ss đấy hả >3< thích chết nên mới vô cmt cho Lăng đó :timtimtimtim:
Tử LăngTác giả bài viết
:bắn tim lại:
hihiii yêu ss quáaaaaa luôn XD dạo này tâm trạng đang tốt nên viết fic tự nhiên dễ thương vậy đó =))))
Pingback: [One/Two/Three - shots] BEAST | Góc nhỏ nhỏ
Hy-chan
Cưng quá ( ;;w;; )~~~ Mò tám kiếp mới ra fic của cặp này. Thanks bạn tác giả nhiều nhiều.
Tử LăngTác giả bài viết
Ahuhu xin lỗi vì giờ mới trả lời cho bạn ;w; mình rất vui vì bạn thích, cảm ơn bạn nhiều ❤
Hy-chan
Hihi đâu sao. Mình thích quá phải để lại comt bày tỏ sự fangirl thôi. Hy vọng tác giả đọc được và biết đứa con của bạn đem đến niềm vui vô hạn cho con fangirl như mình xD~
Tử LăngTác giả bài viết
cảm ơn bạn nhiều nhiều XD~ hi vọng bạn sẽ yêu DooJoon và HyunSeung nhiều hơn nhờ fic của mình ❤


markdown:
# Ông bà
**Ông bà** là cha mẹ của [cha](/wiki/Cha) [mẹ](/wiki/M%E1%BA%B9) một người. Nếu là cha mẹ của cha thì gọi là **ông bà nội**; nếu là cha mẹ của mẹ thì gọi là **ông bà ngoại**. Mỗi sinh vật được [sinh sản hữu tính](/wiki/Sinh_s%E1%BA%A3n_h%E1%BB%AFu_t%C3%ADnh) (trừ trường hợp [thể hợp khảm](/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_h%E1%BB%A3p_kh%E1%BA%A3m&action=edit&redlink=1) - *chimera*) đều có tối đa là hai ông và hai bà theo di truyền. Ngoài ông bà ruột thì còn có **ông bà kế**. Một ông kế hoặc bà kế có thể là cha ruột hoặc mẹ ruột của cha kế hoặc mẹ kế của một người, hoặc có thể là cha kế hoặc mẹ kế của cha kế hoặc mẹ kế của một người, hoặc là cha kế hoặc mẹ kế của cha ruột hoặc mẹ ruột của một người.
Trong một gia đình nề nếp, ông bà là tấm gương cho cháu noi theo (Bùi 2012).
Ông bà có thể giữ vai trò quan trọng trong việc định hướng tương lai của cháu mình thông qua quan sát và giao tiếp của cháu đối với ông bà. [1] Trong trường hợp những người làm cha làm mẹ không muốn hoặc không có khả năng chăm lo đầy đủ cho con cái thì ông bà thường là người đảm nhận trách nhiệm này. Tất nhiên cũng có các ngoại lệ, tuy nhiên trong văn hóa truyền thống thì ông bà thường có vai trò rõ ràng và trực tiếp trong hoạt động chăm sóc và nuôi nấng [[2]](#cite_note-2) [trẻ em](/wiki/Tr%E1%BA%BB_em).
## Mục lục
## Ảnh hưởng của ông bà lên cháu[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=1)]
Theo Wise (2007), có nhiều bằng chứng cho thấy ông bà là tác nhân có sức ảnh hưởng rất mạnh mẽ lên cuộc sống của người cháu.
Theo Roberto & Stroes (1992), sức ảnh hưởng của ông bà thể hiện mạnh nhất ở lĩnh vực quan niệm gia đình, niềm tin đạo đức và đạo đức trong công việc ( [3] *work ethic*). Ngược lại, nghiên cứu của Roberto & Skoglund (1996) cho thấy ông bà là tác nhân ảnh hưởng nhiều nhất lên niềm tin tôn giáo, giá trị giới tính, quan niệm gia đình của cháu họ, trong khi lại ảnh hưởng ít nhất lên niềm tin chính trị, đạo đức trong công việc và niềm tin đạo đức. [[4]](#cite_note-4) Ngoài ra, nhiều nghiên cứu cũng xác nhận ông bà có ảnh hưởng mạnh trong hoạt động truyền đạt lịch sử gia đình. [[5]](#cite_note-5) [[3]](#cite_note-wlsu-3)
Theo Tomlin (1998), tác động của ông bà lên cháu có thể đi theo đường trực tiếp hoặc gián tiếp. Chẳng hạn, ông bà có thể trực tiếp truyền đạt giá trị gia đình, kỹ năng cho cháu hoặc gián tiếp qua cha mẹ, sau đó cha mẹ tác động lên con.
Ông bà không chỉ có thể tác động trực tiếp lên cuộc sống của đứa trẻ mà còn có thể tác động gián tiếp thông qua tác động lên cuộc sống của cha mẹ nó, chẳng hạn ủng hộ tình cảm, hỗ trợ tài chính cho họ hay giúp chăm sóc bọn trẻ, nhất là khi gia đình đứa trẻ xảy ra khủng hoảng. [6] [[7]](#cite_note-7)
### Đánh giá ảnh hưởng[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=2)]
Khảo sát của
[Đại học Oxford](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Oxford) và Viện Giáo dục (Luân Đôn) trên 1.596 trẻ em 11-16 khắp [Anh Cách Lan](/wiki/Anh) và [Wales](/wiki/Wales) cho thấy mối quan hệ thân thiết giữa ông bà với cháu có tác dụng như tấm đệm cho các biến cố bất lợi trong cuộc sống của trẻ, chẳng hạn cha mẹ ly dị. Trong giai đoạn khủng hoảng gia đình đó, ông bà giúp giữ ổn định cho cháu và giúp làm tấm đệm trước khó khăn của gia đình. Tuy nhiên theo Tomlin (1998), ảnh hưởng của ông bà lên cháu không phải lúc nào cũng tốt, ví dụ khi ông bà can thiệp quá sâu vào công việc nuôi dạy con cái của cha mẹ. [8] [[9]](#cite_note-9)
## Phong cách làm ông bà[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=3)]
Theo nghiên cứu trên những ông bà từ 70 gia đình trung lưu sống tại vùng đô thị Chicago, Hoa Kỳ của Neugarten & Wienstein, có năm phong cách làm ông bà:
[[10]](#cite_note-10)
- Trang trọng (
*Formal*): phân biệt rạch ròi giữa việc nuôi nấng con cái của cha mẹ và việc nuôi nấng cháu của ông bà, tôn trọng nghiêm ngặt vai trò của cha mẹ trong nuôi dạy con cái.
- Tìm vui (
*Fun Seeker*): cùng cháu vui chơi suồng sã, xem cháu mình là nguồn tiêu khiển, nhấn mạnh sự thỏa mãn của cả ông bà và đứa cháu.
- Đại diện (
*Surrogate Parent*): người bà nhận nhiệm vụ chăm sóc đứa cháu khi mẹ của đứa bé phải đi làm.
- Kho hiểu biết (
*Resevoir of Family Wisdom*): người ông đóng vai trò kho tri thức, chẳng hạn về các kỹ năng đặc biệt. Cha mẹ đứa bé giữ hoặc nhấn mạnh vị trí cấp dưới của họ.
- Xa cách (
*Distant Figure*): thỉnh thoảng mới gặp gỡ cháu nhân dịp lễ tết, cách biệt với đời sống của đứa cháu.
## Vai trò của ông bà[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=4)]
Vai trò của ông bà đối với cháu là hết sức đa dạng. Các tác giả đã dùng hàng loạt từ ngữ đa dạng nhằm diễn đạt vai trò của ông bà, chẳng hạn như: "người canh gác", "người phân xử", "đệm stress", "nguồn cội", "người già được quý trọng", "người thầy thông thái", "người mang theo di sản và văn hóa gia đình", "vị cứu tinh thầm lặng của trẻ nhỏ khỏi những gia đình bất ổn", "cha mẹ thay thế",...
[[11]](#cite_note-11)
### Phân loại[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=5)]
Wykle, Whitehouse & Morris (2005) phân loại ông bà như sau:
[[12]](#cite_note-12)
- Ông bà chăm sóc chính (
*primary custodial grandparent*): là loại ông bà đảm trách chính nhiệm vụ nuôi dưỡng trẻ em, không nhận được hoặc nhận được ít sự hỗ trợ từ phía cha mẹ bọn trẻ trong các gia đình mà cha mẹ sa vào ma túy, tù tội hoặc ruồng bỏ con mình.
- Sự gia tăng tình trạng mang thai ở tuổi
[thanh thiếu niên](/wiki/Thanh_thi%E1%BA%BFu_ni%C3%AAn), dịch HIV/ [AIDS](/wiki/AIDS), sử dụng [ma túy](/wiki/Ma_t%C3%BAy),...khiến nhiều trẻ em rơi vào tình cảnh thiếu sự chăm sóc của cha mẹ. Những bậc cha mẹ đơn thân (sau [ly hôn](/wiki/Ly_h%C3%B4n)hoặc vợ/chồng chết) cũng ngày một quay sang cầu viện sự giúp đỡ của cha mẹ họ. Khi này, ông bà có thể là người lãnh trách nhiệm nuôi dạy đứa cháu. [[13]](#cite_note-13) [Điều tra dân số của Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3)đã hé lộ một số thông tin về vai trò của ông bà trong chăm sóc nuôi dạy cháu, chẳng hạn vào năm 1999 có 5,5 triệu trẻ em Mỹ (chiếm tỷ lệ 7,7%) là do bàn tay ông bà nuôi nấng. Năm 2010, có 7 triệu trẻ Mỹ dưới 18 tuổi sống cùng ông bà; 2,7 triệu ông bà phải đáp ứng các nhu cầu cơ bản cho một hoặc nhiều trẻ dưới 18 tuổi sống cùng họ. [[14]](#cite_note-14) [[15]](#cite_note-15)
- Người phụ giúp chăm sóc (
*additional caregiver*): là loại ông bà hỗ trợ cha mẹ chăm sóc trẻ em. Thường thì họ là thành viên sống cùng nhà.
- Người giữ trẻ (
*babysitter*): là loại ông bà chỉ thỉnh thoảng mới phụ một tay trong vấn đề chăm sóc trẻ.
- Ông bà vì sở thích (
*interest grandparent*): là loại ông bà hiếm khi được nhờ chăm sóc đứa trẻ. Họ ở bên chúng chỉ vì sở thích.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=6)] **Bùi, Văn Minh (2012).** [^](#cite_ref-1) [“Phát huy vai trò của gia đình trong việc nâng cao chất lượng dân số ở nước ta hiện nay”](http://www.gopfp.gov.vn/so-5-134;jsessionid=827C5F451F45CE9F9E7B1C0F010907D4?p_p_id=62_INSTANCE_Z5vv&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-3&p_p_col_count=1&_62_INSTANCE_Z5vv_struts_action=%2Fjournal_articles%2Fview&_62_INSTANCE_Z5vv_groupId=18&_62_INSTANCE_Z5vv_articleId=204077&_62_INSTANCE_Z5vv_version=1.0). *Dân số và Phát triển*(Hà Nội) **5**(134). **Pish, Suzanne (25 tháng 2 năm 2013).** [^](#cite_ref-2) [“Grandparent and grandchild relationships”](http://msue.anr.msu.edu/news/grandparent_and_grandchild_relationships)(bằng tiếng Anh). Michigan State University Extension. Truy cập 6 tháng 12 năm 2013.
- ^
**a** [Wise (2007), tr. 23](#cite_ref-wlsu_3-1) **ă** **Roberto & Stroes (1992), trích lại trong Wise (2007), tr. 24** [^](#cite_ref-4) **Roberto & Skoglund (1996), trích lại trong Wise (2007), tr. 24** [^](#cite_ref-5) **Tomlin (1998), tr. 160-161** [^](#cite_ref-6) **Tomlin (1998), tr. 162-163** [^](#cite_ref-7) [^](#cite_ref-8) [“Grandma and grandpa are good for children”](http://www.ox.ac.uk/media/news_stories/2008/080404.html)(bằng tiếng Anh). Đại học Oxford. 4 tháng 6 năm 2008. Truy cập 6 tháng 12 năm 2013. **Tomlin (1998), tr. 163** [^](#cite_ref-9) **Neugarten & Wienstein (1964), tr. 208-209** [^](#cite_ref-10) **Stelle, Fruhauf, Orel & Landry-Meyer (2010),** [^](#cite_ref-11) [xem trực tuyến](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3677574/)(bằng tiếng Anh) **Wykle, Whitehouse & Morris (2005), tr. 119, trích lại trong Durflinger (2005), tr. 12-13** [^](#cite_ref-12) **.KR. Tremblay, Jr., C.E. Barber; L. Kubin (tháng 1 năm 2006).** [^](#cite_ref-13) [“Grandparents: As Parents”](http://www.ext.colostate.edu/pubs/consumer/10241.html)(bằng tiếng Anh). Colorado State University Extension. Truy cập 6 tháng 12 năm 2013. [^](#cite_ref-14) [“Custodial Grandparent Families: Steps for Developing Responsive Health Care Systems,](http://quod.lib.umich.edu/m/mfr/4919087.0009.105/--custodial-grandparent-families-steps-for-developing?rgn=main;view=fulltext)(bằng tiếng Anh). Michigan Publishing. 2004. Truy cập 6 tháng 12 năm 2013. *Michigan Family Review*, Volume 09, Issue 1” [^](#cite_ref-15) [“Grandparents Day 2012: Sept. 9”](http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/facts_for_features_special_editions/cb12-ff17.html)(bằng tiếng Anh). Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. 31 tháng 7 năm 2012. Truy cập 6 tháng 12 năm 2013.
### Sách, tạp chí[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94ng_b%C3%A0&action=edit§ion=7)]
- Neugarten, Bernice L.; Weinstein, Karol K. (1996). “The Changing American Grandparent [trích Journal of Marriage and the Family 26, no. 2 (tháng 5 năm 1964): 199-204]”. Trong Dail A. Neugarten.
*The Meanings of Age: Selected Papers of Bernice L. Neugarten*. University of Chicago Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [9780226573847](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780226573847).
- Tomlin, Angela M. (1998). “Grandparents' Influences on Grandchildren”. Trong Maximiliane Szinovácz.
*Handbook on Grandparenthood*. Greenwood Publishing Group. [ISBN](/wiki/ISBN) [9780313298868](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780313298868).
- Durflinger, Lori G. (2008). “Intergenerational Relationships: A Correlational Study of Quality and Quantity of Grandparent/grandchild Interactions to Grandparents' Perceived Happiness”. ProQuest.
[ISBN](/wiki/ISBN) [9780549462828](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780549462828).
- Stelle, Charlie; Fruhauf, Christine A.; Orel, Nancy; Landry-Meyer, Laura (2010). “Grandparenting in the 21st Century: Issues of Diversity in Grandparent–Grandchild Relationships”.
*Journal of Gerontological Social Work* **53**(8): 682–701. [doi](/wiki/DOI): [10.1080/01634372.2010.516804](//dx.doi.org/10.1080%2F01634372.2010.516804).
- Wise, Ryan Macey (2007). “Grandparent-grandchild Relationships and Perceptions of Grandparent Goal Influence in Emerging Adulthood”. ProQuest.
[ISBN](/wiki/ISBN) [9780549232971](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780549232971).
|
|
|Quan hệ
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: hit-local

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-Cache: cp1054 hit/3, cp1054 miss

X-Content-Type-Options: nosniff

Connection: close

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

Accept-Ranges: bytes

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Language: vi

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)


markdown:
# 1117
|
|[thiên niên kỷ 2](/wiki/Thi%C3%AAn_ni%C3%AAn_k%E1%BB%B7_2) [Thế kỷ](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7): [Thập niên](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_th%E1%BA%ADp_ni%C3%AAn): [Năm](/wiki/N%C4%83m):
Năm 1117 là một năm trong
[lịch Julius](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Julius).
## Mục lục
## Sự kiện[
[sửa](/w/index.php?title=1117&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1117&action=edit§ion=1)]
## Sinh[
[sửa](/w/index.php?title=1117&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1117&action=edit§ion=2)]
|
|*MCXVII* [Ab urbe condita](/wiki/Ab_urbe_condita) [Năm niên hiệu Anh](/w/index.php?title=Ni%C3%AAn_hi%E1%BB%87u_Anh&action=edit&redlink=1) [Hen. 1](/wiki/Henry_I_c%E1%BB%A7a_Anh)– 18 [Hen. 1](/wiki/Henry_I_c%E1%BB%A7a_Anh) [Lịch Armenia](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Armenia)
ԹՎ ՇԿԶ
[Lịch Assyria](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Assyria) [Lịch Ấn Độ giáo](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99_gi%C3%A1o&action=edit&redlink=1) [Vikram Samvat](/w/index.php?title=Vikram_Samvat&action=edit&redlink=1) [Shaka Samvat](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%8Bch_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99&action=edit&redlink=1) [Kali Yuga](/w/index.php?title=Kali_Yuga&action=edit&redlink=1) [Lịch Bahá’í](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Bah%C3%A1%27%C3%AD&action=edit&redlink=1) [Lịch Bengal](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Bengal&action=edit&redlink=1) [Lịch Berber](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Berber) [Can Chi](/wiki/Can_Chi) [Bính Thân](/wiki/B%C3%ADnh_Th%C3%A2n)(丙申年)
3813 hoặc 3753
*— đến —* [Đinh Dậu](/wiki/%C4%90inh_D%E1%BA%ADu)(丁酉年)
3814 hoặc 3754
[Lịch Chủ thể](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_B%E1%BA%AFc_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn&action=edit&redlink=1) *N/A* [Lịch Copt](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Copt&action=edit&redlink=1) [Lịch Dân Quốc](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1) [Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)
民前795年
[Lịch Do Thái](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Do_Th%C3%A1i) [Lịch Đông La Mã](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_%C4%90%C3%B4ng_La_M%C3%A3&action=edit&redlink=1) [Lịch Ethiopia](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Ethiopia&action=edit&redlink=1) [Lịch Holocen](/w/index.php?title=Th%E1%BB%9Di_k%E1%BB%B3_con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di&action=edit&redlink=1) [Lịch Hồi giáo](/wiki/L%E1%BB%8Bch_H%E1%BB%93i_gi%C3%A1o) [Lịch Igbo](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Igbo&action=edit&redlink=1) [Lịch Iran](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Iran) [Lịch Julius](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Julius) *MCXVII* [Lịch Myanma](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Myanma_truy%E1%BB%81n_th%E1%BB%91ng&action=edit&redlink=1) [Lịch Nhật Bản](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n&action=edit&redlink=1) [Eikyū](/w/index.php?title=Eiky%C5%AB&action=edit&redlink=1)5
(永久５年)
[Phật lịch](/wiki/Ph%E1%BA%ADt_l%E1%BB%8Bch) [Dương lịch Thái](/w/index.php?title=D%C6%B0%C6%A1ng_l%E1%BB%8Bch_Th%C3%A1i&action=edit&redlink=1) [Lịch Triều Tiên](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn&action=edit&redlink=1)
## Mất[
[sửa](/w/index.php?title=1117&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1117&action=edit§ion=3)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=1117&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1117&action=edit§ion=4)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

WARC-Truncated: length

X-Cache-Status: miss

X-Cache: cp1053 miss, cp1054 miss


markdown:
# 1612
|
|[thiên niên kỷ 2](/wiki/Thi%C3%AAn_ni%C3%AAn_k%E1%BB%B7_2) [Thế kỷ](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7): [Thập niên](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_th%E1%BA%ADp_ni%C3%AAn): [Năm](/wiki/N%C4%83m):
Năm
**1612** ( [số La Mã](/wiki/S%E1%BB%91_La_M%C3%A3): MDCXII) là một năm nhuận bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Gregory (hay một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong [lịch Julius](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Julius) chậm hơn 10 ngày).
## Mục lục
## Sự kiện[
[sửa](/w/index.php?title=1612&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1612&action=edit§ion=1)]
## Sinh[
[sửa](/w/index.php?title=1612&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=1612&action=edit§ion=2)]
|
|*MDCXII* [Ab urbe condita](/wiki/Ab_urbe_condita) [Năm niên hiệu Anh](/w/index.php?title=Ni%C3%AAn_hi%E1%BB%87u_Anh&action=edit&redlink=1) [Ja. 1](/wiki/James_I_c%E1%BB%A7a_Anh)– 10 [Ja. 1](/wiki/James_I_c%E1%BB%A7a_Anh) [Lịch Armenia](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Armenia)
ԹՎ ՌԿԱ
[Lịch Assyria](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Assyria) [Lịch Ấn Độ giáo](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99_gi%C3%A1o&action=edit&redlink=1) [Vikram Samvat](/w/index.php?title=Vikram_Samvat&action=edit&redlink=1) [Shaka Samvat](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%8Bch_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99&action=edit&redlink=1) [Kali Yuga](/w/index.php?title=Kali_Yuga&action=edit&redlink=1) [Lịch Bahá’í](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Bah%C3%A1%27%C3%AD&action=edit&redlink=1) [Lịch Bengal](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Bengal&action=edit&redlink=1) [Lịch Berber](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Berber) [Can Chi](/wiki/Can_Chi) [Tân Hợi](/wiki/T%C3%A2n_H%E1%BB%A3i)(辛亥年)
4308 hoặc 4248
*— đến —* [Nhâm Tý](/wiki/Nh%C3%A2m_T%C3%BD)(壬子年)
4309 hoặc 4249
[Lịch Chủ thể](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_B%E1%BA%AFc_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn&action=edit&redlink=1) *N/A* [Lịch Copt](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Copt&action=edit&redlink=1) [Lịch Dân Quốc](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1) [Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)
民前300年
[Lịch Do Thái](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Do_Th%C3%A1i) [Lịch Đông La Mã](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_%C4%90%C3%B4ng_La_M%C3%A3&action=edit&redlink=1) [Lịch Ethiopia](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Ethiopia&action=edit&redlink=1) [Lịch Holocen](/w/index.php?title=Th%E1%BB%9Di_k%E1%BB%B3_con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di&action=edit&redlink=1) [Lịch Hồi giáo](/wiki/L%E1%BB%8Bch_H%E1%BB%93i_gi%C3%A1o) [Lịch Igbo](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Igbo&action=edit&redlink=1) [Lịch Iran](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Iran) [Lịch Julius](/wiki/L%E1%BB%8Bch_Julius) [Lịch Myanma](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Myanma_truy%E1%BB%81n_th%E1%BB%91ng&action=edit&redlink=1) [Lịch Nhật Bản](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n&action=edit&redlink=1) [Keichō](/w/index.php?title=Keich%C5%8D&action=edit&redlink=1)17
(慶長１７年)

X-Cache: cp1066 miss, cp1054 miss


markdown:
# 3545 Gaffey
|Gaffey|
|Khám phá và chỉ định|
|Khám phá bởi||
|[Flagstaff (AM)](/w/index.php?title=Flagstaff_(AM)&action=edit&redlink=1) [Tên chỉ định tiểu hành tinh](/w/index.php?title=T%C3%AAn_ch%E1%BB%89_%C4%91%E1%BB%8Bnh_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh&action=edit&redlink=1) [Michael James Gaffey](/w/index.php?title=Michael_James_Gaffey&action=edit&redlink=1) [Tên thay thế](/w/index.php?title=T%C3%AAn_ch%E1%BB%89_%C4%91%E1%BB%8Bnh_t%E1%BA%A1m_th%E1%BB%9Di_trong_thi%C3%AAn_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) [Đặc trưng quỹ đạo](/wiki/Qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o_m%E1%BA%ADt_ti%E1%BA%BFp) [Kỷ nguyên](/wiki/K%E1%BB%B7_nguy%C3%AAn_(thi%C3%AAn_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc))14 tháng 5 năm 2008 [Cận điểm quỹ đạo](/wiki/C%E1%BB%A7ng_%C4%91i%E1%BB%83m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Viễn điểm quỹ đạo](/wiki/C%E1%BB%A7ng_%C4%91i%E1%BB%83m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Độ lệch tâm](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_l%E1%BB%87ch_t%C3%A2m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Chu kỳ quỹ đạo](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Độ bất thường trung bình](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_b%E1%BA%A5t_th%C6%B0%E1%BB%9Dng_trung_b%C3%ACnh) [Độ nghiêng quỹ đạo](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_nghi%C3%AAng_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Kinh độ của điểm nút lên](/wiki/Kinh_%C4%91%E1%BB%99_c%E1%BB%A7a_%C4%91i%E1%BB%83m_n%C3%BAt_l%C3%AAn) [Acgumen của cận điểm](/wiki/Acgumen_c%E1%BB%A7a_c%E1%BA%ADn_%C4%91i%E1%BB%83m) [Đặc trưng vật lý chuẩn của tiểu hành tinh](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_tr%C6%B0ng_v%E1%BA%ADt_l%C3%BD_chu%E1%BA%A9n_c%E1%BB%A7a_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh&action=edit&redlink=1) [Cấp sao tuyệt đối](/wiki/C%E1%BA%A5p_sao_tuy%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%91i) *(H)* **3545 Gaffey** (1981 WK2) là một [tiểu hành tinh](/wiki/Ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh) [vành đai chính](/wiki/V%C3%A0nh_%C4%91ai_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh) được phát hiện ngày 20 tháng 11 năm 1981 bởi [Bowell, E.](/w/index.php?title=Bowell,_E.&action=edit&redlink=1) ở [Flagstaff (AM)](/w/index.php?title=Flagstaff_(AM)&action=edit&redlink=1).
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=3545_Gaffey&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=3545_Gaffey&action=edit§ion=1)]
|
|
|
|
|Danh sách/danh mục
|


markdown:
# 9175 Graun
|Graun|
|Khám phá và chỉ định|
|Khám phá bởi||
|[Palomar](/wiki/%C4%90%C3%A0i_thi%C3%AAn_v%C4%83n_Palomar) [Tên chỉ định tiểu hành tinh](/w/index.php?title=T%C3%AAn_ch%E1%BB%89_%C4%91%E1%BB%8Bnh_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh&action=edit&redlink=1) [Tên thay thế](/w/index.php?title=T%C3%AAn_ch%E1%BB%89_%C4%91%E1%BB%8Bnh_t%E1%BA%A1m_th%E1%BB%9Di_trong_thi%C3%AAn_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) [Đặc trưng quỹ đạo](/wiki/Qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o_m%E1%BA%ADt_ti%E1%BA%BFp) [Kỷ nguyên](/wiki/K%E1%BB%B7_nguy%C3%AAn_(thi%C3%AAn_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc))14 tháng 5 năm 2008 [Cận điểm quỹ đạo](/wiki/C%E1%BB%A7ng_%C4%91i%E1%BB%83m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Viễn điểm quỹ đạo](/wiki/C%E1%BB%A7ng_%C4%91i%E1%BB%83m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Độ lệch tâm](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_l%E1%BB%87ch_t%C3%A2m_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Chu kỳ quỹ đạo](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Độ bất thường trung bình](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_b%E1%BA%A5t_th%C6%B0%E1%BB%9Dng_trung_b%C3%ACnh) [Độ nghiêng quỹ đạo](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_nghi%C3%AAng_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) [Kinh độ của điểm nút lên](/wiki/Kinh_%C4%91%E1%BB%99_c%E1%BB%A7a_%C4%91i%E1%BB%83m_n%C3%BAt_l%C3%AAn) [Acgumen của cận điểm](/wiki/Acgumen_c%E1%BB%A7a_c%E1%BA%ADn_%C4%91i%E1%BB%83m) [Đặc trưng vật lý chuẩn của tiểu hành tinh](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_tr%C6%B0ng_v%E1%BA%ADt_l%C3%BD_chu%E1%BA%A9n_c%E1%BB%A7a_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh&action=edit&redlink=1) [Cấp sao tuyệt đối](/wiki/C%E1%BA%A5p_sao_tuy%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%91i) *(H)* **9175 Graun** (1990 OO2) là một [tiểu hành tinh](/wiki/Ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh) [vành đai chính](/wiki/V%C3%A0nh_%C4%91ai_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh) được phát hiện ngày 29 tháng 7 năm 1990 bởi [H. E. Holt](/w/index.php?title=H._E._Holt&action=edit&redlink=1) ở [Palomar](/wiki/%C4%90%C3%A0i_thi%C3%AAn_v%C4%83n_Palomar).
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=9175_Graun&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=9175_Graun&action=edit§ion=1)]
|
|
|
|

X-Cache: cp1052 miss, cp1054 miss


markdown:
# Almendralejo
**Almendralejo** là một đô thị trong [tỉnh Badajoz](/wiki/Badajoz_(t%E1%BB%89nh)), [Extremadura](/wiki/Extremadura), [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha).
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thêm hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Almendralejo&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Almendralejo&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Almendralejo&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Almendralejo&action=edit§ion=2)] [38°41′B 6°24′T / 38,683°B 6,4°T](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Almendralejo¶ms=38_41_N_6_24_W_region:ES_type:city)
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1067 miss, cp1054 miss


markdown:
*Asio otus*
|
|Asio otus
|
|![]()
[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Strigiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%BA) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Strigidae](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%BA_m%C3%A8o) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Asio](/wiki/Asio) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **A. otus** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Asio otus*
(
[Linnaeus](/wiki/Carolus_Linnaeus), 1758) ![ Asio otus dis.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Asio_otus_dis.png/280px-Asio_otus_dis.png)
![ Asio otus dis.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1b/Asio_otus_dis.png/280px-Asio_otus_dis.png)
[Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc)) *Asio wilsonianus* * là một loài Asio otus* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Strigidae](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%BA_m%C3%A8o). [[2]](#cite_note-2)
## Hình ảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Asio_otus&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Asio_otus&action=edit§ion=1)]
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Asio_otus&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Asio_otus&action=edit§ion=2)] [^](#cite_ref-1) [BirdLife International](/wiki/BirdLife_International)(2012). [“](http://www.iucnredlist.org/apps/redlist/details/22689507). *Asio otus*” *.* [Sách đỏ IUCN các loài bị đe dọa.](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_IUCN)Phiên bản 2013.2 [Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF). Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2013. **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-2) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.


markdown:
# Axit sulfuric
[Axít sunfuric](/w/index.php?title=Ax%C3%ADt_sunfuric&redirect=no))
|Bài viết này
|cần thêm .
|Axit sulfuric|
|
|
|Tổng quan|
|
|[Công thức phân tử](/wiki/C%C3%B4ng_th%E1%BB%A9c_ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD) 2SO 4 [Phân tử gam](/wiki/Ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD_gam)
không mùi
[Số CAS](/wiki/S%E1%BB%91_CAS) [Tỷ trọng](/wiki/T%E1%BB%B7_tr%E1%BB%8Dng)và [pha](/wiki/Pha_(v%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t)) 3, lỏng [Độ hòa tan](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_h%C3%B2a_tan)trong [nước](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc)
(tỏa nhiệt!)
[Điểm nóng chảy](/wiki/%C4%90i%E1%BB%83m_n%C3%B3ng_ch%E1%BA%A3y) [Điểm sôi](/wiki/%C4%90i%E1%BB%83m_s%C3%B4i) [pK](/w/index.php?title=H%E1%BA%B1ng_s%E1%BB%91_%C4%91i%E1%BB%87n_li_ax%C3%ADt&action=edit&redlink=1) a
2,0
[pK](/w/index.php?title=H%E1%BA%B1ng_s%E1%BB%91_%C4%91i%E1%BB%87n_li_baz%C6%A1&action=edit&redlink=1) b [Độ nhớt](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_nh%E1%BB%9Bt) [P](/w/index.php?title=Poise&action=edit&redlink=1)ở 20 °C [MSDS](/wiki/B%E1%BA%A3ng_ch%E1%BB%89_d%E1%BA%ABn_an_to%C3%A0n_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t) [MSDS ngoài](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_b%E1%BB%95_sung_c%E1%BB%A7a_Acid_sulfuric&action=edit&redlink=1) [nguy hiểm](/w/index.php?title=An_to%C3%A0n_v%C3%A0_s%E1%BB%A9c_kh%E1%BB%8Fe_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_lao_%C4%91%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1)chính [NFPA 704](/wiki/NFPA_704) ![ Nfpa h3.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/50/Nfpa_h3.png)
![ Nfpa h3.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/50/Nfpa_h3.png)
![ Nfpa f0 w.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9f/Nfpa_f0_w.png)
![ Nfpa f0 w.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9f/Nfpa_f0_w.png)
![ Nfpa r2.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1a/Nfpa_r2.png)
![ Nfpa r2.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/1a/Nfpa_r2.png)
[Điểm bắt lửa](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%83m_b%E1%BA%AFt_l%E1%BB%ADa&action=edit&redlink=1) [Rủi ro/An toàn](/w/index.php?title=C%C3%A1c_th%C3%B4ng_b%C3%A1o_v%E1%BB%81_r%E1%BB%A7i_ro_v%C3%A0_an_to%C3%A0n&action=edit&redlink=1) [RTECS](/w/index.php?title=RTECS&action=edit&redlink=1) [Trang dữ liệu bổ sung](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_b%E1%BB%95_sung_c%E1%BB%A7a_Axit_sulfuric&action=edit&redlink=1) [Cấu trúc & thuộc tính](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_b%E1%BB%95_sung_c%E1%BB%A7a_Axit_sulfuric&action=edit&redlink=1) *n ε*, v.v. r [Dữ liệu nhiệt động lực](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_b%E1%BB%95_sung_c%E1%BB%A7a_Axit_sulfuric&action=edit&redlink=1)
rắn, lỏng, khí
[Dữ liệu quang phổ](/w/index.php?title=D%E1%BB%AF_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_b%E1%BB%95_sung_c%E1%BB%A7a_Axit_sulfuric&action=edit&redlink=1) [UV](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%95_UV/VIS&action=edit&redlink=1), [IR](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%95_h%E1%BB%93ng_ngo%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1), [NMR](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%95_NMR&action=edit&redlink=1), [MS](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_kh%E1%BB%91i_ph%E1%BB%95) [hợp chất](/wiki/H%E1%BB%A3p_ch%E1%BA%A5t)tương tự [axít sulfurơ](/wiki/Axit_sulfur%C6%A1) [Axít selenic](/wiki/Axit_selenic) [Axít teluric](/wiki/Axit_teluric) [axít polonic](/w/index.php?title=Ax%C3%ADt_polonic&action=edit&redlink=1) [axít clohiđric](/wiki/Axit_clohydric) [axít nitric](/wiki/Axit_nitric) [axít phốtphoric](/wiki/Axit_ph%C3%B4tphoric) [Hydro sulfur](/wiki/Hydro_sulfur) [axít perôximônôsulfuric](/w/index.php?title=Ax%C3%ADt_per%C3%B4xim%C3%B4n%C3%B4sulfuric&action=edit&redlink=1)
được lấy ở
[25°C, 100 kPa](/wiki/%C4%90i%E1%BB%81u_ki%E1%BB%87n_ti%C3%AAu_chu%E1%BA%A9n) [Thông tin về sự phủ nhận và tham chiếu](/w/index.php?title=Wikipedia:Th%C3%B4ng_tin_h%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) **Axit sulfuric** (a-xít sun-phu-rích, bắt nguồn từ tiếng Pháp: *acide sulfurique*) có công thức hóa học là [1] [H](/wiki/Hi%C4%91r%C3%B4) 2 [S](/wiki/L%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh) [O](/wiki/%C3%94xy) 4, là một chất lỏng sánh như dầu, không màu, không mùi, không bay hơi, nặng gần gấp 2 lần nước (H 2SO 498% có D = 1,84 g/cm 3) . Nó là một [[2]](#cite_note-2) [axit vô cơ](/wiki/Axit_v%C3%B4_c%C6%A1)mạnh. Nó hòa tan trong nước theo bất kỳ tỷ lệ nào. Tên gọi cổ của nó là dầu sulfate, được đặt tên bởi nhà giả kim ở thế kỉ thứ 8, Jabir ibn Hayyan sau khi ông phát hiện ra chất này. Axit sulfuric có nhiều ứng dụng và nó được sản xuất với một sản lượng lớn hơn bất kỳ chất hóa học nào, ngoại trừ nước. Sản lượng của thế giới năm [2001](/wiki/2001)là 165 triệu [tấn](/wiki/T%E1%BA%A5n)với giá trị xấp xỉ 8 tỷ USD. Ứng dụng chủ yếu của nó bao gồm sản xuất [phân bón](/wiki/Ph%C3%A2n_b%C3%B3n), chế biến quặng, tổng hợp hóa học, xử lý [nước thải](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_th%E1%BA%A3i)và tinh chế [dầu mỏ](/wiki/D%E1%BA%A7u_m%E1%BB%8F).
Nhiều
[protein](/wiki/Protein) được tạo thành từ [axit amin](/wiki/Axit_amin) có chứa sulfur. Các axit này tạo ra axit sulfuric (hay ion sulfate, SO 4 2-) khi chúng được trao đổi trong cơ thể.
## Mục lục
[1 Trạng thái](#Tr.E1.BA.A1ng_th.C3.A1i) [2 Ứng dụng](#.E1.BB.A8ng_d.E1.BB.A5ng) [3 Các thuộc tính vật lý](#C.C3.A1c_thu.E1.BB.99c_t.C3.ADnh_v.E1.BA.ADt_l.C3.BD) [4 Thuộc tính hóa học](#Thu.E1.BB.99c_t.C3.ADnh_h.C3.B3a_h.E1.BB.8Dc) [5 Sử dụng](#S.E1.BB.AD_d.E1.BB.A5ng) [6 Lịch sử](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD) [7 Nguy hiểm](#Nguy_hi.E1.BB.83m) [8 Cảnh báo](#C.E1.BA.A3nh_b.C3.A1o) [9 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [10 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i) [11 Tham chiếu](#Tham_chi.E1.BA.BFu)
## Trạng thái[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=1)]
Axit sulfuric tinh khiết hoàn toàn không được tìm thấy trên Trái Đất, do áp lực rất lớn giữa axít sulfuric và nước. Ngoài ra, axít sulfuric là thành phần của
[mưa axít](/wiki/M%C6%B0a_ax%C3%ADt), được tạo thành từ [điôxít lưu huỳnh](/wiki/L%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh_%C4%91i%C3%B4xit) trong nước bị ôxi hoá, hay là axít sulfuric bị ôxi hoá. Điôxít lưu huỳnh được sản xuất khi nhiên liệu chứa lưu huỳnh ( [than đá](/wiki/Than_%C4%91%C3%A1) hoặc [dầu](/wiki/D%E1%BA%A7u_m%E1%BB%8F)) bị đốt cháy.
Axít sulfuric được tạo thành trong tự nhiên bởi quá trình ôxi hoá quặng
[pyrit](/wiki/Pyrit), ví dụ như quặng pirit sắt. Phân tử ôxy ôxi hoá quặng pirit sắt (FeS 2) thành ion sắt (II) hay Fe 2+:
- 2FeS
2+ 7O 2+ 2H 2O → 2Fe 2++ 4SO 4 2-+ 4H +
Fe
2+ có thể bị ôxi hoá lên Fe 3+:
- 4Fe
2++ O 2+ 4H +→ 4 Fe 3++ 2H 2O
và Fe
3+ tạo ra có thể kết tủa dưới dạng hiđrôxit. Phương trình tạo thành hiđrôxit là
Ion sắt (III) cũng có thể ôxi hóa pirit. Khi sắt (III) xuất hiện, quá trình có thể trở nên nhanh chóng.
### Axít sulfuric ở ngoài Trái Đất[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=2)]
Axít sulfuric được tạo thành ở tầng khí quyển trên cao của
[Sao Kim](/wiki/Sao_Kim) nhờ quá trình quang hoá của mặt trời lên [điôxít cacbon](/wiki/Cacbon_%C4%91i%C3%B4x%C3%ADt), điôxít lưu huỳnh và hơi nước. Độ dài sóng của [tia cực tím](/wiki/T%E1%BB%AD_ngo%E1%BA%A1i) nhỏ hơn 169 nm có thể phân tách điôxít cacbon thành [mônôxít cacbon](/wiki/Cacbon_m%C3%B4n%C3%B4x%C3%ADt) và ôxy nguyên tử là một chất rất hoạt động. Khi ôxy nguyên tử phản ứng với điôxít lưu huỳnh trong khí quyển của Sao Kim sẽ tạo ra [triôxít lưu huỳnh](/wiki/Tri%C3%B4x%C3%ADt_l%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh), và chất này có thể hợp thành với hơi nước, cũng là một thành phần trong khí quyển của Sao Kim, tạo thành axít sulfuric:
- S + O
2→ SO 2
- 2 SO
2+ O 2→ 2 SO 3 SO 3 + H2O → H2SO4
Ở trên cao, phần có nhiệt độ cao hơn của khí quyển Sao Kim, axít sulfuric chỉ tồn tại dưới dạng lỏng, và các đám mây axít sulfuric dày hoàn toàn che khuất bề mặt hành tinh khi nhìn từ trên xuống. Lớp mây chính dàn ra khoảng 45 đến 70 km trên bề mặt hành tinh, với lớp bụi mỏng hơn từ 30 đến 90 km trên bề mặt.
## Ứng dụng[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=3)]
Axít sulfuric là hóa chất hàng đầu được dùng trong nhiều ngành công nghiệp sản xuất. Hàng năm, các nước trên thế giới sản xuất khoảng 160 triệu tấn H
2SO 4.H 2SO 4 dùng để sản xuất phân bón, thuốc trừ sâu, chất giặt tẩy rửa tổng hợp, tơ sợi hóa học, chất dẻo, sơn màu,....
Axít sulfuric được sản xuất trong công nghiệp từ lưu huỳnh, ôxy và nước theo phương pháp tiếp xúc.
Trong giai đoạn đầu lưu huỳnh bị đốt để tạo ra điôxít lưu huỳnh.
- (1) S(r) + O
2(k) → SO 2(k)
Sau đó nó bị ôxi hóa thành triôxít lưu huỳnh bởi ôxy với sự có mặt của
[chất xúc tác](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_x%C3%BAc_t%C3%A1c) [ôxít vanadi (V)](/w/index.php?title=%C3%94x%C3%ADt_vanadi_(V)&action=edit&redlink=1).
- (2) 2SO
2+ O 2(k) → 2SO 3(k) (với sự có mặt của V 2O 5,t 450-500oC)
Cuối cùng triôxít lưu huỳnh được xử lý bằng nước (trong dạng 97-98% H
2SO 4 chứa 2-3% nước) để sản xuất axít sulfuric 98-99%.
- (3) SO
3(k) + H 2O(l) → H 2SO 4(l)
Bên cạnh đó, SO
3 cũng bị hấp thụ bởi H 2SO 4 để tạo ra [ôleum](/wiki/%C3%94leum) (H 2S 2O 7), chất này sau đó bị làm loãng để tạo thành axít sulfuric.
- (4) H
2SO 4(l) + SO 3→ H 2S 2O 7(l)
Ôleum sau đó phản ứng với nước để tạo H
2SO 4 đậm đặc.
- (5) H
2S 2O 7(l) + H 2O(l) → 2 H 2SO 4(đ)
## Các thuộc tính vật lý[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=4)]
### Các dạng của axít sulfuric[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=5)]
Mặc dù có thể sản xuất axít sulfuric 100%, nhưng nó sẽ mất
[SO 3](/wiki/Tri%C3%B4x%C3%ADt_l%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh) ở điểm sôi để tạo ra axít 98,3%. Axít 98% cũng ổn định hơn khi lưu trữ, vì nó là dạng thông thường của axít sulfuric *đậm đặc*. Các [nồng độ](/wiki/N%E1%BB%93ng_%C4%91%E1%BB%99)khác của axít sulfuric được sử dụng cho các mục đích khác nhau. Một số nồng độ phổ biến là:
- 10%, axít sulfuric loãng dùng trong phòng thí nghiệm.
- 33,5%, axít cho ắc quy (sử dụng trong các
[ắc quy axít-chì](/w/index.php?title=%E1%BA%AEc_quy_ax%C3%ADt-ch%C3%AC&action=edit&redlink=1))
- 62,18%, axít trong bể (chì) hay để sản xuất phân bón
- 77,67%, axít trong tháp sản xuất hay axít
[Glover](/w/index.php?title=John_Glover&action=edit&redlink=1).
- 98%, đậm đặc
Cũng có nhiều loại cấp độ tinh khiết khác nhau. Loại H
2SO 4 kỹ thuật là không tinh khiết và thường có màu, nhưng nó thích hợp cho việc sản xuất phân bón. Loại tinh khiết như loại *US Pharmacopoeia* (USP) được sử dụng để sản xuất các loại [dược phẩm](/wiki/D%C6%B0%E1%BB%A3c_ph%E1%BA%A9m) và [thuốc nhuộm](/wiki/Thu%E1%BB%91c_nhu%E1%BB%99m).
Khi có SO
3 *( khí)* nồng độ cao được bổ sung vào axít sulfuric, thì H 2S 2O 7được tạo ra. Nó được gọi là axít sulfuric bốc khói hay [ôleum](/wiki/%C3%94leum), hoặc ít thông dụng hơn là axít Nordhausen. Nồng độ của ôleum hoặc được biểu diễn theo % SO 3(gọi là % ôleum) hoặc như là "% H 2SO 4(lượng được tạo thành nếu đã bổ sung thêm nước H 2O); các nồng độ chủ yếu là 40% ôleum (109% H 2SO 4) và 65% ôleum (114,6% H 2SO 4). H 2S 2O 7tinh khiết trên thực tế là một chất rắn có nhiệt độ nóng chảy là 36 °C.
### Tính phân cực và tính dẫn điện[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=6)]
H
2SO 4 khan là một chất lỏng phân cực, với [hằng số điện môi](/wiki/H%E1%BA%B1ng_s%E1%BB%91_%C4%91i%E1%BB%87n_m%C3%B4i) khoảng 100. Điều này là do nó có thể phân ly bằng cách tự [proton hóa](/w/index.php?title=Proton_h%C3%B3a&action=edit&redlink=1) chính nó, một quá trình được biết đến như là *tự proton hóa*.
- 2 H
2SO 4→ H 3SO 4 ++ HSO 4 −
Hằng số cân bằng của quá trình này là
K(25 °C) = [H
3SO 4 +][HSO 4 -] = 2.7 × 10 −4.
So với hằng số cân bằng của quá trình phân li nước, hằng số cân bằng của quá trình này gấp 10 tỉ lần. Dù axít có độ nhớt, sự phân li tạo H
3SO 4 + và HSO 4 - vẫn cao. Vì vậy axít sulfuric là một chất dẫn điện tốt. Nó cũng là một dung môi rất tốt cho nhiều phản ứng.
Trên thực tế,
[cân bằng hóa học](/w/index.php?title=C%C3%A2n_b%E1%BA%B1ng_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) phức tạp hơn so với điều nêu trên. 100% H 2SO 4 chứa các loại ion sau ở trạng thái cân bằng (số được nêu tính theo milimol trên 1 kg dung môi): HSO 4 − (15,0), H 3SO 4 + (11,3), H 3O + (8,0), HS 2O 7 − (4,4), [H 2S2O7](/wiki/%C3%94leum) (3,6), H 2O (0,1).
## Thuộc tính hóa học[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=7)]
### Phản ứng với nước[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=8)]
Phản ứng
[ngậm nước](/w/index.php?title=Ng%E1%BA%ADm_n%C6%B0%E1%BB%9Bc&action=edit&redlink=1) (hyđrat hóa) của axít sulfuric là một [phản ứng tỏa nhiệt](/w/index.php?title=Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_t%E1%BB%8Fa_nhi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) cao. Nếu nước được thêm vào axít sulfuric đậm đặc thì nó bị sôi và bắn ra rất nguy hiểm. Do vậy, khi pha loãng axít phải **thêm axít vào nước chứ không phải thêm nước vào axít**. Hiện tượng này xảy ra là do tỷ trọng tương đối của hai chất lỏng, trong khi nước có [tỷ trọng](/wiki/T%E1%BB%89_tr%E1%BB%8Dng) thấp hơn axít sulfuric nên sẽ có xu hướng nổi lên trên. Phản ứng này nói chính xác hơn là phản ứng tạo ra các ion [hiđrôni](/wiki/Hi%C4%91r%C3%B4ni), như sau:
- H
2SO 4+ H 2O → H 3O ++ HSO 4 -.
Sau đó:
- HSO
4 -+ H 2O → H 3O ++ SO 4 2-
Do sự
[hyđrat hóa](/w/index.php?title=Hy%C4%91rat_h%C3%B3a&action=edit&redlink=1) của axít sulfuric là phản ứng thuận xét theo [nhiệt động lực học](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99ng_l%E1%BB%B1c_h%E1%BB%8Dc) ( [ΔH](/w/index.php?title=Enthalpy_c%E1%BB%A7a_ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng&action=edit&redlink=1) = 880 k [J](/wiki/Joule)/ [mol](/w/index.php?title=Mol_(h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc)&action=edit&redlink=1)), axít sulfuric là một chất hấp thụ nước rất tốt, và nó được sử dụng trong sản xuất nhiều loại hoa quả khô. Áp lực của axít sulfuric đối với nước là đủ mạnh để chiếm lấy các nguyên tử hiđrô và ôxy từ các hợp chất chứa chúng; ví dụ, đường [glucoza](/wiki/Glucose) (C 6H 12O 6) sẽ bị axít sulfuric đậm đặc hút nước tạo ra [cacbon](/wiki/Cacbon) nguyên tố và dung dịch axít sẽ loãng ra một chút: C 6H 12O 6 → 6C + 6H 2O.
### Các phản ứng khác[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=9)]
Mang tính chất của một
[axit](/wiki/Axit), axit sulfuric phản ứng với phần lớn các [bazơ](/wiki/Baz%C6%A1) để tạo ra muối [sulfat](/w/index.php?title=Sulfat&action=edit&redlink=1) tương ứng. Ví dụ, [sulfat đồng(II)](/w/index.php?title=Sulfat_%C4%91%E1%BB%93ng(II)&action=edit&redlink=1), một muối màu xanh lam quen thuộc của đồng được sử dụng trong [mạ điện](/wiki/M%E1%BA%A1_%C4%91i%E1%BB%87n) và làm [thuốc diệt nấm](/wiki/Thu%E1%BB%91c_di%E1%BB%87t_n%E1%BA%A5m), được điều chế bằng phản ứng của [ôxít đồng (II)](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng(II)_%C3%B4x%C3%ADt) với axít sulfuric:
Axít sulfuric cũng có thể sử dụng để đẩy các axít yếu hơn ra khỏi muối của chúng, ví dụ
[natri axetat](/wiki/Natri_axetat) tạo ra [axít axetic](/wiki/Axit_axetic):
Tương tự, phản ứng của axít sulfuric với
[kali nitrat](/wiki/Kali_nitrat) có thể sử dụng để sản xuất axít nitric, cùng với sự tạo thành của [bisulfat kali](/wiki/Kali_bisulfat). Với chính bản thân axít nitric thì axít sulfuric có phản ứng như là một axít cũng như là một chất khử nước, tạo ra các ion [nitronium](/w/index.php?title=Nitronium&action=edit&redlink=1) NO 2 +, là quan trọng trong các phản ứng [nitrat hóa](/w/index.php?title=Nitrat_h%C3%B3a&action=edit&redlink=1) có diễn ra [thay thế vòng thơm ái lực điện tử](/w/index.php?title=Thay_th%E1%BA%BF_v%C3%B2ng_th%C6%A1m_%C3%A1i_l%E1%BB%B1c_%C4%91i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AD&action=edit&redlink=1). Loại phản ứng này có sự proton hóa diễn ra trên nguyên tử ôxy, là quan trọng trong nhiều phản ứng của [hóa hữu cơ](/wiki/H%C3%B3a_h%E1%BB%AFu_c%C6%A1), chẳng hạn [este hóa Fischer](/w/index.php?title=Este_h%C3%B3a_Fischer&action=edit&redlink=1) và [khử nước của rượu](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%AD_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_c%E1%BB%A7a_r%C6%B0%E1%BB%A3u&action=edit&redlink=1).
Axít sulfuric phản ứng với phần lớn các kim loại trong phản ứng thế đơn để tạo ra khí
[hiđrô](/wiki/Hi%C4%91r%C3%B4) và muối sulfat của kim loại. Axít H 2SO 4 loãng phản ứng với [sắt](/wiki/S%E1%BA%AFt), [nhôm](/wiki/Nh%C3%B4m), [kẽm](/wiki/K%E1%BA%BDm), [mangan](/wiki/Mangan) và [niken](/wiki/Niken), nhưng [thiếc](/wiki/Thi%E1%BA%BFc) và [đồng](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng) thì cần phải dùng axít đặc nóng. [Chì](/wiki/Ch%C3%AC) và [vonfram](/wiki/Wolfram) lại có khả năng chống lại sự ăn mòn của axít sulfuric. Phản ứng của sắt chỉ ra dưới đây là phổ biến cho nhiều kim loại, nhưng phản ứng với thiếc là không bình thường trong đó [điôxít lưu huỳnh](/wiki/L%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh_%C4%91i%C3%B4xit) (sulfur điôxít) được tạo ra chứ không phải hiđrô. [Chì](/wiki/Ch%C3%AC) khó tham gia phản ứng với H 2SO 4 loãng nhưng tan trong axit H 2SO 4 đặc nóng theo phản ứng:
- Pb + 3H
2SO 4(đđ)→ Pb(HSO 4) 2+ SO 2+ 2H 2O
## Sử dụng[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=10)]
Axít sulfuric là
[hóa chất thương mại](/w/index.php?title=H%C3%B3a_ch%E1%BA%A5t_th%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1) rất quan trọng, và thực vậy sản lượng axít sulfuric của một quốc gia là một chỉ số tốt về sức mạnh công nghiệp của quốc gia đó. Sử dụng chủ yếu của axít sulfuric (60% sản lượng toàn thế giới) là trong "phương pháp ướt" của việc sản xuất [axít phốtphoric](/wiki/Axit_ph%C3%B4tphoric), là chất được sử dụng để sản xuất các loại [phân hóa học](/wiki/Ph%C3%A2n_v%C3%B4_c%C6%A1) [phốtphat](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%91tphat&action=edit&redlink=1) cũng như [natri triphốtphat](/w/index.php?title=Natri_triph%E1%BB%91tphat&action=edit&redlink=1) để làm bột giặt. Trong phương pháp này đá phốtphat được sử dụng, và hơn 100 triệu tấn được sản xuất hàng năm. Nguyên liệu thô được chỉ ra dưới đây là [floro-apatit](/w/index.php?title=Floro-apatit&action=edit&redlink=1), mặc dù thành phần chính xác có thể dao động nhiều. Nó được xử lý bằng axít sulfuric 93% để tạo ra [sulfat canxi](/wiki/Canxi_sulfat), [hiđrô florua](/w/index.php?title=Hi%C4%91r%C3%B4_florua&action=edit&redlink=1) (HF) và axít phốtphoric. HF được loại ra trong dạng [axít florosilicic](/w/index.php?title=Ax%C3%ADt_florosilicic&action=edit&redlink=1). Quy trình tổng quan có thể biểu diễn như sau: [Ca](/w/index.php?title=Floro-apatit&action=edit&redlink=1)+ 5 H 5F(PO 4) 3 2SO 4+ 10 [H](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc)→ 5 2O [CaSO](/wiki/Canxi_sulfat)·2 H 4 2O + [HF](/w/index.php?title=Florua_hi%C4%91r%C3%B4&action=edit&redlink=1)+ 3 [H](/w/index.php?title=Ax%C3%ADt_ph%E1%BB%91phoric&action=edit&redlink=1) 3PO 4
Các loại phân bón sulfat như
[amoni sulfat](/w/index.php?title=Amoni_sulfat&action=edit&redlink=1) được sản xuất từ axít sulfuric, mặc dù với sản lượng ít hơn so với các phốtphat.
Một ứng dụng quan trọng khác của axít sulfuric là để sản xuất
[nhôm sulfat](/wiki/Nh%C3%B4m_sulfat), còn được biết như là phèn làm giấy. Nó có thể phản ứng với một lượng nhỏ xà phòng trên các sợi [bột giấy nhão](/w/index.php?title=B%E1%BB%99t_gi%E1%BA%A5y_nh%C3%A3o&action=edit&redlink=1) để tạo ra [cacboxylat](/w/index.php?title=Cacboxylat&action=edit&redlink=1) nhôm dạng giêlatin, nó giúp làm đông lại các sợi bột giấy thành bề mặt cứng của giấy. Nó cũng được sử dụng để sản xuất [nhôm hiđrôxít](/w/index.php?title=Nh%C3%B4m_hi%C4%91r%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1), là chất được sử dụng trong các nhà máy [xử lý nước](/w/index.php?title=X%E1%BB%AD_l%C3%BD_n%C6%B0%E1%BB%9Bc&action=edit&redlink=1) để [lọc](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) các tạp chất, cũng như để cải thiện mùi vị của nước. Sulfat nhôm được tạo ra từ phản ứng của [bô xít](/wiki/B%C3%B4_x%C3%ADt) với axít sulfuric:
Axít sulfuric cũng được sử dụng cho các mục đích khác trong công nghiệp hóa chất. Ví dụ, nó là chất xúc tác axít thông thường để chuyển hóa
[cyclohexanoneoxim](/w/index.php?title=Cyclohexanoneoxim&action=edit&redlink=1) thành [caprolactam](/w/index.php?title=Caprolactam&action=edit&redlink=1), sử dụng để sản xuất [nylon](/wiki/Ni_l%C3%B4ng) (nilông). Nó cũng được sử dụng để sản xuất [axít clohiđric](/wiki/Axit_clohydric) từ [muối ăn](/wiki/Mu%E1%BB%91i_%C4%83n) bằng [công nghệ Mannheim](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_Mannheim&action=edit&redlink=1). Phần nhiều H 2SO 4 được sử dụng trong công nghiệp hóa dầu để tinh luyện [dầu mỏ](/wiki/D%E1%BA%A7u_m%E1%BB%8F), ví dụ làm chất xúc tác cho phản ứng của [isobutan](/wiki/Isobutan) với [isobutylen](/w/index.php?title=Isobutylen&action=edit&redlink=1) để tạo ra [isooctan](/wiki/2,2,4-Trim%C3%AAtylpentan), là hợp chất làm tăng [chỉ số octan](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_octan&action=edit&redlink=1) của [xăng](/wiki/X%C4%83ng). Axít sulfuric cũng là quan trọng cho sản xuất các loại [thuốc nhuộm](/wiki/Thu%E1%BB%91c_nhu%E1%BB%99m).
Hỗn hợp của axít sulfuric với nước được sử dụng làm chất điện giải trong hàng loạt các dạng
[ắc quy axít-chì](/w/index.php?title=%E1%BA%AEc_quy_ax%C3%ADt-ch%C3%AC&action=edit&redlink=1) trong đó nó tham gia vào phản ứng thuận nghịch để [chì](/wiki/Ch%C3%AC) (Pb) và [chì điôxít](/w/index.php?title=Ch%C3%AC_%C4%91i%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1) (PbO 2) chuyển hóa thành [chì(II) sulfat](/w/index.php?title=Ch%C3%AC(II)_sulfat&action=edit&redlink=1). Axít sulfuric cũng là thành phần cơ bản của một số chất làm sạch các cống rãnh, được sử dụng để làm sạch các vật cản có chứa giấy, giẻ rách và các vật liệu khác mà không dễ làm sạch bằng các dung dịch [xút ăn da](/w/index.php?title=Natri_hi%C4%91r%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1).
Hằng năm sản xuất 160 triệu tấn H
2SO 4. Axit sunfuric là hóa chất hàng đầu trong nhiều ngành sản xuất
- Phẩm nhuộm 2%
- Luyện kim 2%
- Chất dẻo 5%
- Chất tẩy rửa 14%
- Giấy, sợi 8%
- Sợi visco
- Sợi axetat
- Sơn 11 %
- Phân bón 30%
- Phân lân
- Amoni sunfat
- Phân NPK
- Những ứng dụng khác 28%
- Dầu mỏ
- Thuốc nổ
- Acquy
- Dược phẩm
- Thuốc trừ sâu
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=11)]
Sự phát hiện ra axít sulfuric được gắn với nhà hoá học và là
[nhà giả kim thuật](/w/index.php?title=Nh%C3%A0_gi%E1%BA%A3_kim_thu%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1) [Hồi giáo](/wiki/H%E1%BB%93i_gi%C3%A1o), Jabir ibn Hayyan vào thế kỉ thứ 8. Trong thế kỉ thứ 9, bác sĩ và nhà giả kim thuật người Ba Tư Ibn Zakariya al-Razi là người đã thu được chất này bằng cách [chưng cất](/wiki/Ch%C6%B0ng_c%E1%BA%A5t) khô các loại khoáng chất như [sulfat sắt (II)](/w/index.php?title=Sulfat_s%E1%BA%AFt_(II)&action=edit&redlink=1) ngậm 7 phân tử nước (FeSO 4 • 7H 2O và [đồng (II) sulfat](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%93ng_(II)_sulfat&action=edit&redlink=1) ngậm 5 phân tử nước (CuSO 4 • 5H 2O. Khi bị nung nóng, các hợp chất này bị phân hủy tương ứng thành [ôxít sắt (II)](/wiki/S%E1%BA%AFt(II)_%C3%B4x%C3%ADt) và [ôxít đồng (II)](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng(II)_%C3%B4x%C3%ADt), giải phóng [nước](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc) và [triôxít lưu huỳnh](/wiki/Tri%C3%B4x%C3%ADt_l%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh), chúng kết hợp với nhau tạo thành một dung dịch loãng của axít sulfuric. Phương pháp này đã được phổ biến tới châu Âu thông qua việc dịch các luận thuyết và sách Hồi giáo bởi các nhà giả kim thuật châu Âu, chẳng hạn như người Đức [Albertus Magnus](/wiki/Albertus_Magnus) (thế kỷ 13).
Axit sunfuric được các nhà giả kim thuật châu Âu thời trung cổ biết tới như
*dầu sunfat*, *linh hồn của sunfat* hay đơn giản là *sunfat*. Từ sunfat (vitriol) có nguồn gốc từ Latinh, nghĩa là 'kính', gợi đến bề ngoài trong suốt của muối sunfat, những chất cũng được gọi bằng cái tên này. Muối được gọi là sunfat bao gồm đồng (II) sunfat (sunfat xanh lam hay sunfat La Mã), kẽm sunfat (sunfat trắng), sắt (II) sunfat (sunfat lam), sắt (III) sunfat (sunfat của sao Hoả) và coban sunfat (sunfat đỏ).
Sunfat được coi như chất căn bản quan trọng trong giả kim thuật, được dùng để tạo ra đá trường sinh. Sunfat đậm đặc được dùng như chất trung gian khi phản ứng với các chất khác, do axit không phản ứng với
[vàng](/wiki/V%C3%A0ng), sản phẩm cuối cùng của quá trình giả kim. Tầm quan trọng của sunfat đối với giả kim thuật được nhấn mạnh trong phương châm của giả kim thuật *Visita Interiora Terrae Rectificando Invenies Occultum Lapidem* nghĩa là "Đi sâu vào lòng đất, bạn sẽ tìm ra viên đá bí mật/ được cất giấu", trong L'Azoth des Philosophes được viết bởi nhà giả kim thuật thế kỉ thứ 15 [Basilius Valentinus](/wiki/Basilius_Valentinus).
Trong
[thế kỷ 17](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_17), nhà hóa học người Đức-Hà Lan [Johann Glauber](/w/index.php?title=Johann_Glauber&action=edit&redlink=1) đã điều chế axít sulfuric bằng cách đốt [lưu huỳnh](/wiki/L%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh) cùng với [kali nitrat](/wiki/Kali_nitrat) (KNO 3), với sự có mặt của hơi nước. Khi KNO 3 bị phân hủy, nó ôxi hóa lưu huỳnh thành SO 3, là chất kết hợp với nước để tạo ra axít sulfuric. Trong năm 1736, Joshua Ward, một dược sĩ người [London](/wiki/Lu%C3%A2n_%C4%90%C3%B4n) đã sử dụng phương pháp này để bắt đầu việc sản xuất hàng loạt axít sulfuric lần đầu tiên.
Năm
[1746](/wiki/1746) ở [Birmingham](/wiki/Birmingham), [John Roebuck](/w/index.php?title=John_Roebuck&action=edit&redlink=1) bắt đầu sản xuất axít sulfuric theo cách này trong các bể [chì](/wiki/Ch%C3%AC), là những thiết bị khỏe hơn và ít đắt tiền hơn cũng như có thể chế tạo lớn hơn so với các loại đồ chứa bằng thủy tinh đã sử dụng trước đây. * này cho phép công nghiệp hóa việc sản xuất axít sulfuric hiệu quả hơn và cùng với một số cách làm tinh khiết thì nó đã là phương pháp chuẩn để sản xuất trong gần như hai thế kỷ. Công nghệ bể chì*
Axít sulfuric của John Roebuck chỉ chứa khoảng 35–40% a xít. Các phương thức làm tinh khiết sau này trong công nghệ bể chì của nhà hóa học người Pháp
[Joseph-Louis Gay-Lussac](/wiki/Joseph_Louis_Gay-Lussac) và nhà hóa học người Anh [John Glover](/w/index.php?title=John_Glover&action=edit&redlink=1) đã cải thiện nó tới 78%. Tuy nhiên, việc sản xuất một số [thuốc nhuộm](/wiki/Thu%E1%BB%91c_nhu%E1%BB%99m) và các hóa chất khác đòi hỏi phải có sản phẩm đậm đặc hơn, và trong suốt thế kỷ 18 điều này chỉ có thể thực hiện bằng cách [chưng cất](/wiki/Ch%C6%B0ng_c%E1%BA%A5t) khô các khoáng chất với kỹ thuật tương tự như các công nghệ nguyên thủy của [giả kim thuật](/wiki/Gi%E1%BA%A3_kim_thu%E1%BA%ADt). [Pyrit](/wiki/Pyrit) (đisulfua sắt, FeS 2) đã bị nung nóng trong không khí để tạo ra [sắt (II) sunfat](/w/index.php?title=S%E1%BA%AFt_(II)_sunfat&action=edit&redlink=1) (FeSO 4), chất này bị ôxi hóa bằng cách nung nóng tiếp trong không khí để tạo ra [sắt (III) sulfat](/w/index.php?title=S%E1%BA%AFt_(III)_sulfat&action=edit&redlink=1) (Fe 2(SO 4) 3), là chất khi bị nung tới 480 °C bị phân hủy để tạo ra [sắt(III) oxit](/wiki/S%E1%BA%AFt(III)_oxit) và [triôxít lưu huỳnh](/wiki/Tri%C3%B4x%C3%ADt_l%C6%B0u_hu%E1%BB%B3nh), chất này cho qua nước để tạo thành axít sulfuric với nồng độ bất kỳ. Chi phí cao của công nghệ này đã ngăn cản việc sản xuất/sử dụng đại trà axít sulfuric đậm đặc.
Năm 1831, nhà buôn
[dấm](/wiki/Gi%E1%BA%A5m) người Anh [Peregrine Phillips](/w/index.php?title=Peregrine_Phillips&action=edit&redlink=1) đã lấy bằng sáng chế cho công nghệ kinh tế hơn để sản xuất triôxít lưu huỳnh và axít sulfuric đậm đặc, ngày nay được biết đến như là [công nghệ tiếp xúc](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_ti%E1%BA%BFp_x%C3%BAc&action=edit&redlink=1). Cuối cùng thì tất cả các nguồn cung cấp axít sulfuric trên thế giới ngày nay đều sản xuất theo phương pháp này.
## Nguy hiểm[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=12)]
Sự sôi của axít sulfuric khi thêm nước vào thường sinh ra các đám khói chứa hơi axít sulfuric, hơi này cực nóng cũng như có tính axít cao. Các đám cháy gần nơi có axít sulfuric thông thường được dập bằng các loại
[bình bọt](/w/index.php?title=B%C3%ACnh_b%E1%BB%8Dt&action=edit&redlink=1) hay các chất [đất khô](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A5t_kh%C3%B4&action=edit&redlink=1) để tránh khả năng làm sôi axít. Ở những chỗ bắt buộc phải dùng nước thì mục tiêu là phải đổ nước thật nhiều và thật nhanh để có thể làm nguội nhanh nhiệt do phản ứng sinh ra.
Những người chữa cháy phải mặc
[quần áo chống bắn tóe](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%A7n_%C3%A1o_ch%E1%BB%91ng_b%E1%BA%AFn_t%C3%B3e&action=edit&redlink=1) khi làm việc với axít sulfuric, để bảo vệ chính họ chống lại cả hơi và sự bắn tung tóe hay lan tràn.
## Cảnh báo[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=13)]
Khi cần phải pha loãng axit sufuric với nước thì phải cho từ từ axit vào nước, khuấy đều, tuyệt đối không được làm ngược lại. Xem
[trên đây](#Ph.E1.BA.A3n_.E1.BB.A9ng_v.E1.BB.9Bi_n.C6.B0.E1.BB.9Bc) để có thêm thông tin. Vì là một axit và một chất ôxi hóa mạnh, axit sulfuric cần được bảo quản tránh xa [bazơ](/wiki/Baz%C6%A1) và các chất khử. Nó là một chất ăn mòn mạnh thậm chí ngay cả khi bị pha loãng, nó ăn mòn nhiều kim loại chẳng hạn như sắt và nhôm.
Cần sử dụng găng tay và kính khi tiếp xúc với H
2SO 4 loãng, và khi tiếp xúc với axít đậm đặc thì phải có các tấm bảo vệ mặt và tạp dề PVC.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=14)] **Yoonjung Kang, Andrea Hòa Phạm, Benjamin Storme.** [^](#cite_ref-1) [French loanwords in Vietnamese: the role of input language phonotactics and contrast in loanword adaptation](http://www.yoonjungkang.com/uploads/1/1/6/2/11625099/mit_phonology_handout.pdf). Trang 7. **Sgk hóa học lớp 10** [^](#cite_ref-2)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=15)] [MSDS của axít sulfuric](http://www.bu.edu/es/labsafety/ESMSDSs/MSSulfuricAcid.html) [Danh mục các nhà cung cấp hóa chất của Chemexper](http://www.chemexper.com/chemicals/supplier/cas/7664-93-9.html) [Tổng quan thương mại về công nghiệp axít sulfuric](http://www.sriconsulting.com/CEH/Public/Reports/781.5000/?Abstract.html)
## Tham chiếu[
[sửa](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&veaction=edit§ion=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Axit_sulfuric&action=edit§ion=16)] *Handbook of Chemistry and Physics*, 71st edition, CRC Press, Ann Arbor, Michigan, 1990.
- N. N. Greenwood, A. Earnshaw,
*Chemistry of the Elements*, pp 837–845, Pergamon Press, Oxford, UK, 1984. [ISBN 0-08-022057-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0080220576).
- Philip J. Chenier,
*Survey of Industrial Chemistry*, pp 45–57, John Wiley & Sons, New York, 1987. [ISBN 0-471-01077-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0471010774).
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1068 miss, cp1054 miss


markdown:
# Cầu thủ nước ngoài Serie A xuất sắc nhất năm
(đổi hướng từ
[Cầu thủ nước ngoài trong năm của Serie A](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_trong_n%C4%83m_c%E1%BB%A7a_Serie_A&redirect=no)) **Cầu thủ nước ngoài Serie A xuất sắc nhất năm** là giải thưởng hàng năm, được [Hiệp hội cầu thủ Ý](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_c%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_%C3%9D&action=edit&redlink=1) trao cho cầu thủ nước ngoài xuất sắc nhất trong một mùa bóng ở [Serie A](/wiki/Gi%E1%BA%A3i_v%C3%B4_%C4%91%E1%BB%8Bch_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_%C3%9D). Đây là một phần của giải thưởng [Oscar del Calcio](/w/index.php?title=Oscar_del_Calcio&action=edit&redlink=1).
## Cầu thủ đoạt giải[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&action=edit§ion=2)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BA%A7u_th%E1%BB%A7_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ngo%C3%A0i_Serie_A_xu%E1%BA%A5t_s%E1%BA%AFc_nh%E1%BA%A5t_n%C4%83m&action=edit§ion=3)]
|
|


markdown:
# CANT Z.511
|CANT Z.511|
|CANT Z.511|
|Kiểu||
|[1940](/wiki/H%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_n%C4%83m_1940) **CANT Z.511** là một loại [thủy phi cơ](/wiki/Th%E1%BB%A7y_phi_c%C6%A1) tần xa 4 động cơ, do kỹ sư [Filippo Zappata](/w/index.php?title=Filippo_Zappata&action=edit&redlink=1) của hãng "Cantieri Riuniti dell'Adriatico" (CRDA) thiết kế. Ban đầu nó được thiết kế cho mục đích thương mại trên các tuyến Nam và Trung Đại Tây Dương, sau đó nó được sử dụng cho mục đích vận tải quân sự và máy bay đột kích đặc biệt.
## Tính năng kỹ chiến thuật (Z.511)[
[sửa](/w/index.php?title=CANT_Z.511&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=CANT_Z.511&action=edit§ion=1)] *Dữ liệu lấy từ* Italian Civil & Mil [[1]](#cite_note-Thompson-1) **Đặc tính tổng quan** **Kíp lái:**6 **Sức chứa:**16 hành khách (phiên bản chở khách) **Chiều dài:**28,5 m (93 ft 6 in) **Sải cánh:**39,86 m (130 ft 9 in) **Chiều cao:**11 m (36 ft 1 in) **Diện tích cánh:**195 m 2(2.100 sq ft) **Trọng lượng rỗng:**20.692 kg (45.618 lb) **Trọng lượng có tải:**34.200 kg (75.398 lb) **Động cơ:**4 × [Piaggio P.XII RC.35](/w/index.php?title=Piaggio_P.XII_RC.35&action=edit&redlink=1), 1.100 kW (1.500 hp) mỗi chiếc **Hiệu suất bay** **Vận tốc cực đại:**424 km/h (263 mph; 229 kn) **Vận tốc hành trình:**330 km/h (205 mph; 178 kn) **Tầm bay:**4.352 km (2.704 mi; 2.350 nmi) **Trần bay:**7.550 m (24.770 ft) **Vận tốc lên cao:**4,16 m/s (819 ft/min) **Vũ khí trang bị** **Súng:*** 10 × súng máy [Breda-SAFAT](/w/index.php?title=Breda-SAFAT&action=edit&redlink=1)12,7 mm (0,50 in) **hoặc**pháo [Cannone-Mitragliera da 20/77 (Scotti)](/w/index.php?title=Cannone-Mitragliera_da_20/77_(Scotti)&action=edit&redlink=1)20 mm (0,79 in). **Tên lửa:*** 4 × bệ gá cho 4 quả ngư lôi 450 mm (17,717 in) **hoặc**ngư lôi có người điều khiển Maiale. **Bom:*** Lên tới 4.000 kg (8.800 lb) bom
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=CANT_Z.511&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=CANT_Z.511&action=edit§ion=2)]
- Danh sách khác
## Ghi chú[
[sửa](/w/index.php?title=CANT_Z.511&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=CANT_Z.511&action=edit§ion=3)] **Thompson, Jonathan (1963).** [^](#cite_ref-Thompson_1-0) *Italian Civil & Military Aircraft 1930-1945*(ấn bản 1). New York: Aero Publishers Inc. tr. 62–64. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8168-6500-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8168-6500-0).
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=CANT_Z.511&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=CANT_Z.511&action=edit§ion=4)]
- John & Elke Weale,
*Combat Aircraft of World War Two*(pp. 193–205), Arms and Armour Press, London, 1978. *World War Two Magazine*, Article: "Germany, Italy and Japan each had plans to strike the U.S. mainland, but the plans were delayed...too long" by Frank Joseph (pp. 10–20) Published by Empire Press Inc., March 1993.
- Spanish Military Review
*"Serga"*, (Historia Militar del Siglo XX), Article "CANT, la oficina aeronautica de la Cantieri Navale Triestino", by Carlo D'Agostino (translated into Spanish by D. Garcia) (pp. 42–48), Almena Ediciones, N 10, March-April 2001.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=CANT_Z.511&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=CANT_Z.511&action=edit§ion=5)]
|
|
|
|

X-Cache: cp1055 miss, cp1054 miss


markdown:
*Cacomantis castaneiventris*
|
|Cacomantis castaneiventris
|
|[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Cuculiformes](/wiki/B%E1%BB%99_Cu_cu) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Cuculidae](/wiki/H%E1%BB%8D_Cu_cu) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Cacomantis](/wiki/Cacomantis) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **C. castaneiventris** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Cacomantis castaneiventris*
(
[Gould](/w/index.php?title=John_Gould&action=edit&redlink=1), 1867) * là một loài Cacomantis castaneiventris* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Cuculidae](/wiki/H%E1%BB%8D_Cu_cu). [[2]](#cite_note-2)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Cacomantis_castaneiventris&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Cacomantis_castaneiventris&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [BirdLife International](/wiki/BirdLife_International)(2012). [“](http://www.iucnredlist.org/apps/redlist/details/22683932). *Cacomantis castaneiventris*” *.* [Sách đỏ IUCN các loài bị đe dọa.](/wiki/S%C3%A1ch_%C4%91%E1%BB%8F_IUCN)Phiên bản 2013.2 [Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF). Truy cập ngày 26 tháng 11 năm 2013. **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-2) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.


markdown:
*Ceropegia aridicola*
|
|Ceropegia aridicola
|
|[Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Eudicots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Gentianales](/wiki/B%E1%BB%99_Long_%C4%91%E1%BB%9Fm) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Apocynaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_La_b%E1%BB%91_ma) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Ceropegia](/wiki/Ceropegia) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **C. aridicola** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Ceropegia aridicola* [W.W.Sm.](/w/index.php?title=William_Wright_Smith&action=edit&redlink=1), 1920 * là một loài Ceropegia aridicola* [thực vật có hoa](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa)trong [họ La bố ma](/wiki/H%E1%BB%8D_La_b%E1%BB%91_ma). Loài này được W.W.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1920. [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Ceropegia_aridicola&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ceropegia_aridicola&action=edit§ion=1)] **The Plant List (2010).** [^](#cite_ref-1) [“](http://www.theplantlist.org/tpl1.1/record/kew-2712702). Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013. *Ceropegia aridicola*”
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Ceropegia_aridicola&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ceropegia_aridicola&action=edit§ion=2)]
Phương tiện liên quan tới
[Ceropegia aridicola](https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Ceropegia_aridicola)tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons)
Dữ liệu liên quan tới
[Ceropegia aridicola](https://species.wikimedia.org/wiki/Ceropegia_aridicola)tại [Wikispecies](/wiki/Wikispecies) [Vườn thực vật hoàng gia Kew](/wiki/V%C6%B0%E1%BB%9Dn_th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_ho%C3%A0ng_gia_Kew); [Đại học Harvard](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Harvard); [Australian Plant Name Index](/wiki/Australian_Plant_Name_Index)(biên tập). [“Ceropegia aridicola”](http://www.ipni.org/ipni/idPlantNameSearch.do?id=95453-1). *. Truy cập ngày 10 tháng 6 năm 2013.* [International Plant Names Index](/wiki/International_Plant_Names_Index)


markdown:
# Chung Hội
|
|
|
|
|
|Tự |Sĩ Quý (士季)|
|
|Thông tin chung
|
|Thế lực |
|**Chức vụ** [Tư đồ](/wiki/T%C6%B0_%C4%91%E1%BB%93) **Sinh** [225](/wiki/225) **Mất** [3 tháng 3](/wiki/3_th%C3%A1ng_3), [264](/wiki/264) **Chung Hội** ( [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 鍾會; [225](/wiki/225) - [3 tháng 3](/wiki/3_th%C3%A1ng_3), [264](/wiki/264)), [biểu tự](/wiki/Bi%E1%BB%83u_t%E1%BB%B1) **Sĩ Quý** (士季), là tướng nhà [Tào Ngụy](/wiki/T%C3%A0o_Ng%E1%BB%A5y) thời [Tam Quốc](/wiki/Tam_Qu%E1%BB%91c) trong [lịch sử Trung Quốc](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Trung_Qu%E1%BB%91c).
Ông có công ổn định bờ cõi nước Ngụy và tham gia chiến dịch tiêu diệt nước
[Thục Hán](/wiki/Th%E1%BB%A5c_H%C3%A1n) năm [263](/wiki/263). Chung Hội tinh nhanh giỏi giang, mưu lược cao siêu. Sau khi diệt Thục, vì nổi dã tâm nên cuối cùng thân bại danh liệt . [1]
Chung Hội là người am hiểu học thuật, ông từng bàn luận:
*"Dịch không hỗ thể, tài tính đồng dị."*. Sau khi ông qua đời, người ta phát hiện trong nhà ông có 12 quyển "Đạo luận", nhưng đề mục "Đạo luận" mà trong sách lại nói về hình danh (người trong coi việc hình sự). Xem cách hành văn, người ta đoán là sách do Chung Hội viết . [2]
## Mục lục
## Thời trẻ[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=1)]
Chung Hội người Trường Xã, Dĩnh Xuyên (nay là phía đông
[Trường Cát](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_C%C3%A1t), tỉnh [Hà Nam](/wiki/H%C3%A0_Nam,_Trung_Qu%E1%BB%91c)). Ông là con của Thái phó [Chung Do](/wiki/Chung_Do), một đại thần [Đông Hán](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_H%C3%A1n), mẹ đích của ông là [Giả thị](/w/index.php?title=Gi%E1%BA%A3_th%E1%BB%8B&action=edit&redlink=1) (贾氏), còn mẹ ruột ông là [Trương Xương Bồ](/w/index.php?title=Tr%C6%B0%C6%A1ng_X%C6%B0%C6%A1ng_B%E1%BB%93&action=edit&redlink=1) (張昌蒲), người huyện Tư Thị, quận Thái Nguyên (nay là [Phần Dương](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_D%C6%B0%C6%A1ng), [Sơn Tây](/wiki/S%C6%A1n_T%C3%A2y)), xuất thân từ một gia tộc thế đại có bổng lộc hơn 2000 thạch. Khi sinh ra Chung Hội, cha ông đã trên 70 tuổi.
Từ nhỏ, Chung Hội đã có tiếng thông minh hoạt bát. Năm 5 tuổi (
[229](/wiki/229)), ông từng được cha dẫn đến gặp Trung hộ quân [Tưởng Tế](/wiki/T%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%E1%BA%BF) và được Tưởng Tế nhận xét rằng ông không phải là người tầm thường . Sự thông minh của Chung hội phụ thuộc rất nhiều vào sự giáo dục rất nghiêm của mẹ ông Trương phu nhân. Ngay từ khi 4 tuổi, Chung Hội được mẹ dạy [3] *, năm 7 tuổi học* [Hiếu Kinh](/wiki/Hi%E1%BA%BFu_Kinh) *, năm 8 tuổi học* [Luận ngữ](/wiki/Lu%E1%BA%ADn_ng%E1%BB%AF) *, năm 10 tuổi học* [Kinh Thi](/wiki/Kinh_Thi) *, năm 11 tuổi học* [Kinh Thư](/wiki/Kinh_Th%C6%B0) *, năm 12 tuổi học* [Kinh Dịch](/wiki/Kinh_D%E1%BB%8Bch) *,* [Tả truyện](/wiki/T%E1%BA%A3_truy%E1%BB%87n) *, sang năm 13 tuổi học* [Quốc ngữ](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_ng%E1%BB%AF_(s%C3%A1ch)&action=edit&redlink=1) *,* [Chu lễ](/wiki/Chu_l%E1%BB%85) *. Đến năm 15 tuổi đã có thể đến nhà* [Lễ kí](/w/index.php?title=L%E1%BB%85_k%C3%AD&action=edit&redlink=1) [Thái học](/w/index.php?title=Th%C3%A1i_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)để học hỏi. Chung Hội học giỏi, chăm chỉ đọc sách thâu đêm suốt sáng hiểu biết rộng rãi, có tài năng về kỹ nghệ, tinh thông lý số. Danh tiếng của ông được nhiều người biết đến. Ông còn từng cùng cho Chung Do soạn một phần *Dịch kí*(易記).
Thời
[Tào Phương](/wiki/T%C3%A0o_Ph%C6%B0%C6%A1ng), Chung Hội làm *Bí thư lang* (秘書郎), sau đó thăng lên làm *Thượng thư lệnh* (尚書郎), rồi *Trung thư Thị lang* (中書侍郎). Sang thời [Tào Mao](/wiki/T%C3%A0o_Mao), ông được phong tước **Quan nội hầu** (關內侯).
## Dẹp loạn trong nước[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=2)]
Năm
[254](/wiki/254), [Tư Mã Sư](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_S%C6%B0) phế truất Tào Phương lập [Tào Mao](/wiki/T%C3%A0o_Mao). Năm [255](/wiki/255), tướng ở Hoài Nam là [Vô Khâu Kiệm](/wiki/V%C3%B4_Kh%C3%A2u_Ki%E1%BB%87m) khởi binh chống Tư Mã Sư vì tội phế lập. Tư Mã Sư cùng em là [Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) mang quân đi dẹp, Chung Hội đi theo, trông coi sự vụ bí mật.
Vô Khâu Kiệm bị dẹp, sau đó Tư Mã Sư qua đời,
[Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) lên nắm quyền điều hành triều chính nhà Ngụy. Chung Hội trở thành người vận trù kế hoạch cho Tư Mã Chiêu. Nhờ có công giúp Tư Mã Chiêu đối phó với Tào Mao để nắm quyền lớn, Chung Hội được phong làm *Hoàng môn thị lang* (黃門侍郎), phong tước vị **Đông Vũ đình hầu** (東武亭侯), hưởng ấp 300 hộ.
Năm
[257](/wiki/257), tướng trấn thủ mới ở Hoài Nam là [Gia Cát Đản](/wiki/Gia_C%C3%A1t_%C4%90%E1%BA%A3n) phát triển thế lực quá lớn khiến Tư Mã Chiêu lo ngại. Tư Mã Chiêu muốn phong cho Gia Cát Đản chức Tư không và triệu về kinh để khống chế. Chung Hội lúc đó đang có tang ở nhà, ông đoán [Gia Cát Đản](/wiki/Gia_C%C3%A1t_%C4%90%E1%BA%A3n) sẽ không chịu quy phục, bèn sai người đến báo cho Tư Mã Chiêu. Vì chiếu thư phong Gia Cát Đản đã công bố nên Tư Mã Chiêu không thay đổi nữa.
Gia Cát Đản thấy lệnh triệu tập, sợ bị trừ khử bèn khởi binh phản Ngụy, sai người liên kết với Đông Ngô. Vua Ngô là
[Tôn Hưu](/wiki/T%C3%B4n_H%C6%B0u) sai Toàn Dịch mang quân hiệp trợ. Cháu Toàn Dịch là Toàn Huy ở Kiến Nghiệp (kinh đô [Đông Ngô](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Ng%C3%B4)), vì mâu thuẫn trong nhà nên dắt mẹ cùng gia quyến vượt sông Trường Giang sang đầu hàng Tư Mã Chiêu. Chung Hội nhân đó bèn hiến kế, nhân danh anh em Toàn Huy viết thư cho Toàn Dịch, trong thư nói vua Ngô trách Toàn Dịch bất lực, định trị tội gia quyến họ Toàn, do đó Toàn Huy mới phải trốn đi hàng Ngụy.
Toàn Dịch nhận thư sợ hãi, bèn mang quân ra khỏi thành đầu hàng Tư Mã Chiêu. Chung Hội hậu đãi những người đầu hàng, do đó các tướng sĩ trong thành của Đông Ngô và Gia Cát Đản dao động, nảy ý đầu hàng
. [4]
Không lâu sau Gia Cát Đản bị tiêu diệt. Chung Hội được Tư Mã Chiêu rất tin tưởng và được người đương thời gọi là
*Tử Phòng* (tức [Trương Lương](/wiki/Tr%C6%B0%C6%A1ng_L%C6%B0%C6%A1ng)). Ông được bổ nhiệm làm *Thái bộc* nhưng từ chối, chỉ nhận làm *Trung lang* coi sự vụ, giấy tờ trong phủ Đại tướng quân Tư Mã Chiêu. Tào Mao xuống chiếu bổ nhiệm ông làm *Trần hầu* nhưng ông không nhận. Triều đình lại hạ chiếu khen ngợi và phong làm *Tư Lệ hiệu úy* (司隸校尉). Ông trở thành tâm phúc của Tư Mã Chiêu.
## Diệt Thục Hán[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=3)]
Cuối năm
[262](/wiki/262), Tư Mã Chiêu quyết định điều quân đi đánh Thục Hán. Chung Hội được cử làm *Trấn Tây tướng quân* (鎮西將軍), đô đốc việc quân sự Quan Trung.
Sau một thời gian chuẩn bị, sang năm
[263](/wiki/263), đại quân Tào Ngụy khởi phát: Chung Hội mang hơn 10 vạn quân theo đường Tà Cốc, Lạc Cốc đánh vào Hán Trung, [Đặng Ngải](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7ng_Ng%E1%BA%A3i) mang 3 vạn quân từ Địch Đạo tiến vào Cam Tùng, Đạp Trung; Gia Cát Tự mang 3 vạn quân từ Kỳ Sơn tiến vào đầu cầu Vũ Nhai, cắt đứt đường rút lui của [Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy).
Chung Hội lệnh cho Nha môn tướng quân
[Hứa Nghi](/w/index.php?title=H%E1%BB%A9a_Nghi&action=edit&redlink=1) (con danh tướng [Hứa Chử](/wiki/H%E1%BB%A9a_Ch%E1%BB%AD)) đi trước mở đường. Vì sau đó đại quân đi lên cầu có ngựa bị tụt móng xuống dưới, ông hạ lệnh chém Hứa Nghi vì làm đường không tốt. Mọi người thấy Hứa Nghi là con công thần cũng bị giết nên rất sợ, nhất loạt nghe theo mệnh lệnh . Phía Thục Hán lệnh cho các cánh quân cố thủ không giao chiến, rút về Hán Trung và Lạc Thành cầm cự. Vì vậy các cánh quân Ngụy không gặp nhiều kháng cự, cùng tiến đến đánh Hán Trung. [5]
Giám quân nước Thục là
[Vương Hàm](/w/index.php?title=V%C6%B0%C6%A1ng_H%C3%A0m&action=edit&redlink=1) giữ [Lạc Thành](/w/index.php?title=L%E1%BA%A1c_Th%C3%A0nh&action=edit&redlink=1) và Hộ quân [Tưởng Bân](/w/index.php?title=T%C6%B0%E1%BB%9Fng_B%C3%A2n&action=edit&redlink=1) giữ Hán Thành mỗi người có 5000 quân . Chung Hội lệnh cho Hộ quân Tuấn Khải, Tiền tướng quân Lý Phụ mỗi người mang 1 vạn quân đánh 2 thành, còn ông mang đại quân tiến đến ải Dương An. Sau khi cúng mộ Gia Cát Lượng, Chung Hội sai Hộ quân Hồ Liệt làm tiên phong đánh phá Quan Thành, đoạt được lương thảo trong kho. [6]
Tướng Thục là Khương Duy đang đóng quân ở Đạp Trung, nghe tin quân Ngụy vào đánh bèn dẫn quân trở về Âm Bình tụ tập binh sĩ. Giữa đường Khương Duy qua Quan Thành, thấy thành thất thủ bèn chạy sang Bạch Thủy, cùng các tướng
[Trương Dực](/wiki/Tr%C6%B0%C6%A1ng_D%E1%BB%B1c), [Liêu Hóa](/wiki/Li%C3%AAu_H%C3%B3a) trấn thủ Kiếm Các, giữ chân Chung Hội.
Chung Hội sai người phát văn kiện đi các thành dụ hàng, nhưng Khương Duy không nghe theo.
Đặng Ngải đuổi theo Khương Duy đến Âm Bình thì Khương Duy đã đi khỏi, bèn đi theo đường núi Âm Bình tiến đến Giang Du rồi tấn công Miên Trúc. Còn Gia Cát Tự vốn nhận lệnh chặn đường Khương Duy nhưng bị Khương Duy lừa thoát khỏi Khổng U Cốc về Kiếm Các, phải mang quân tới Bạch Thủy hội với Chung Hội. Chung Hội muốn đoạt binh quyền của Gia Cát Tự bèn dâng thư về triều, nói Tự chiến đấu nhút nhát. Tư Mã Chiêu tin lời ông, bèn sai người bắt Tự giam vào xe tù về Lạc Dương, toàn bộ binh mã dưới quyền Gia Cát Tự được giao cho Chung Hội.
Chung Hội đánh Kiếm Các nhiều ngày, Khương Duy điều quân chiếm giữ các nơi hiểm yếu, quân Ngụy không sao giành được ưu thế. Chung Hội giằng co mãi không hạ được, dẫn quân dần dần rút lui, chuẩn bị về Ngụy
. [6]
Lúc đó nghe tin Đặng Ngải đã hạ được thành Miên Trúc, tướng Thục là Gia Cát Chiêm tử trận. Đặng Ngải chuẩn bị mang quân đánh Lạc Thành, vào Thành Đô. Khương Duy vội lui binh về Ba quận cứu ứng. Chung Hội nhân đó bèn dẫn quân tới Bồi Thành, phái các tướng Hồ Liệt, Điền Tục và Bàng Hội (con
[Bàng Đức](/wiki/B%C3%A0ng_%C4%90%E1%BB%A9c)) đuổi theo truy kích [Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy). [Đặng Ngải](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7ng_Ng%E1%BA%A3i) đến gần Thành Đô, vua Thục Hán là [Lưu Thiện](/wiki/L%C6%B0u_Thi%E1%BB%87n) ra hàng và lệnh cho Khương Duy hàng Ngụy. Khương Duy bèn đến huyện Thê thuộc quận Quảng Hán đầu hàng Chung Hội.
Chung Hội thu hàng
[Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy), mặt khác dâng biểu về triều báo lại tình hình và khống chế sĩ tốt không cho nhiễu loạn nhân dân. Ông kết nghĩa thân thiết với Khương Duy. [Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) nhân danh Tào Hoán phong Chung Hội làm [Tư đồ](/wiki/T%C6%B0_%C4%91%E1%BB%93), tước **Huyện hầu** (縣侯), tăng thực ấp lên 1 vạn hộ, cho hai con trai ông làm *Đình hầu*, mỗi người hưởng thực ấp 1000 hộ.
## Phản Ngụy bị giết[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=4)]
Sau khi thu hàng
[Lưu Thiện](/wiki/L%C6%B0u_Thi%E1%BB%87n), [Đặng Ngải](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7ng_Ng%E1%BA%A3i) tự ý làm nhiều điều tại Thành Đô khiến [Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) hoài nghi. Chung Hội vốn không ưa Đặng Ngải, nghe theo lời khuyên của [Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy) nên diệt trừ Ngải, nhân đó bèn cùng Hồ Liệt tố cáo Đặng Ngải muốn làm phản. Ông lại sai người đón đường bắt người đưa thư của Đặng Ngải ở Kiếm Các, phòng theo lối chữ của Đặng Ngải, viết ra những bức thư mang lời lẽ kiêu ngạo để chứng thực cho điều mình tố cáo. [Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) tin Đặng Ngải có ý phản, bèn sai [Vệ Quán](/wiki/V%E1%BB%87_Qu%C3%A1n) mang quân vào Thục, đưa xe tù tới Thành Đô bắt cha con Đặng Ngải. Trong khi cha con Đặng Ngải bị áp giải về [Lạc Dương](/wiki/L%E1%BA%A1c_D%C6%B0%C6%A1ng) thì Chung Hội kéo quân vào Thành Đô, một mình nắm giữ binh mã trong nước Thục.
Biết Chung Hội có ý phản Tư Mã Chiêu để tranh giành thiên hạ,
[Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy) lấy gương [Văn Chủng](/wiki/V%C4%83n_Ch%E1%BB%A7ng) thời [Xuân Thu](/wiki/Xu%C3%A2n_Thu), [Hàn Tín](/wiki/H%C3%A0n_T%C3%ADn) đầu thời Hán ra nói với ông để kích động. Chung Hội sẵn trong tay nắm nhiều binh mã, bèn nghe theo Khương Duy, quyết định chống lại Tư Mã Chiêu. Ông chuẩn bị kế hoạch: sai Khương Duy mang 5 vạn quân ra Tà Cốc, còn mình khởi đại quân theo sau ra Trường An, từ đó chia làm mấy ngả thủy bộ rồi tới Mạnh Tân tiến vào [Lạc Dương](/wiki/L%E1%BA%A1c_D%C6%B0%C6%A1ng) để bắt Tư Mã Chiêu . [7]
Trong lúc đang chuẩn bị, Chung Hội nhận được thư của
[Tư Mã Chiêu](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Chi%C3%AAu) nói rằng triều đình sợ ông không dẹp được [Đặng Ngải](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7ng_Ng%E1%BA%A3i) nên sai [Giả Sung](/wiki/Gi%E1%BA%A3_Sung) mang 1 vạn quân vào Tà Cốc, còn Tư Mã Chiêu đích thân mang 10 vạn quân ra [Trường An](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_An).
Chung Hội đoán biết mình đã bị nghi ngờ làm phản nên Tư Mã Chiêu mới chuẩn bị đối phó, bèn gấp rút chuẩn bị. Nhân ngày rằm tháng 1 năm
[264](/wiki/264), ông vào Thành Đô. Hôm sau, ông tập hợp hết các tướng từ Hộ quân, quận thú, Nha môn kị đốc trở lên và các quan nước Thục, phát tang Quách thái hậu nước Ngụy tại triều đường nước Thục và tuyên bố Quách thái hậu có di chiếu sai ông đánh quyền thần Tư Mã Chiêu. Ông mang chiếu thư cho mọi người xem và bảo các tướng cùng bàn bạc. Thấy các tướng có vẻ không nhất trí, ông hạ lệnh cho các thủ hạ thân tín tiếp quản các lộ quân và giam lỏng hết các tướng Ngụy vào phòng của các Tào duyện tại công đường Ích châu, không cho ra vào. Sau đó ông hạ lệnh cho quân sĩ đóng cửa thành và cửa cung, dùng lực lượng thân tín canh giữ.
Khương Duy thấy thời cơ đã tới, kích động cho Chung Hội giết các tướng Ngụy, rồi sẽ tìm cơ hội giết chết Chung Hội để khôi phục nhà Hán
[[8]](#cite_note-8) . [9]
Một thủ hạ của Chung Hội là Khâu Kiến vốn là thủ hạ cũ của Hồ Liệt, được ông tin cậy. Thấy Hồ Liệt bị giam, Khâu Kiến muốn giúp đỡ, bèn xin Chung Hội cho phép một binh sĩ được tự do ra vào để đưa thức ăn và cho phép các vị Nha môn tướng quân được dùng một người cấp dưới lo ăn uống.
Được sự đồng ý của Chung Hội, Hồ Liệt nhân đó lại phao tin với các thân binh, đồng thời viết thư cho con là Hồ Uyên rằng
: [10] *Chung Hội đã đào sẵn một cái hố, chuẩn bị mấy ngàn thanh gậy lớn, muốn lần lượt gọi các binh sĩ vào, mỗi người sẽ được ban một cái mũ trắng bái làm Tản tướng, sau đó nhân lúc không phòng bị sẽ đập chết quăng xuống hố*
Thân binh của các Nha môn tướng quân sợ hãi vào báo với chủ tướng của mình, vì thế chỉ trong một đêm các tướng sĩ đều biết tin.
[Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy) khuyên Chung Hội nên sớm trừ các tướng lĩnh từ Nha môn, nhưng ông do dự chưa quyết. Sách *Hoa Dương Quốc chí* cho rằng Khương Duy xui Chung Hội giết hết cả 10 vạn quân Ngụy và được Chung Hội nghe theo, nhưng các sử gia hiện nay cho rằng điều đó không thực tế vì không thể dễ dàng thực hiện được, mà ý định của Khương Duy chỉ giết các tướng Ngụy, còn Hồ Liệt phao tin đồn phóng đại lên làm cho các binh sĩ Tào Ngụy sớm biết tin và bị kích động mạnh nên cùng nhau hành động phản kháng; chính lời đồn của Hồ Liệt làm hỏng mưu kế của Khương Duy [[9]](#cite_note-ReferenceB-9) . [10]
Trưa ngày 18 tháng giêng,
[Vệ Quán](/wiki/V%E1%BB%87_Qu%C3%A1n), Hồ Uyên dẫn binh sĩ các trại cùng thủ hạ của Hồ Liệt xông vào thành. Lúc đó Chung Hội đang phân phát vũ khí và mũ giáo cho Khương Duy, thấy báo bên ngoài có biến, vội hỏi kế Khương Duy. Khương Duy khuyên ông nên dẫn quân nghênh chiến.
Chung Hội lúc đó mới hạ quyết tâm, lệnh cho các thủ hạ vào trong, định giết các tướng đang bị giam giữ. Nhưng các tướng bị giam biết tin trước đã lấy đồ chặn giữ cửa vào khiến quân của Chung Hội không vào ngay được. Trong lúc đang giằng co thì binh lính các trại xông vào thành, hỏa thiêu cung điện. Chung Hội và Khương Duy vội ra đối phó, các tướng bị giam cũng nhân đó phá cửa thoát ra. Chung Hội và Khương Duy cùng xông pha chém giết, giết được 5-6 người. Cuối cùng ông bị đám đông quân lính giết chết. Khi đó ông mới 40 tuổi.
[Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy) cũng bị chết trong loạn quân.
## Trong Tam Quốc diễn nghĩa[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=5)]
Trong tiểu thuyết
[Tam Quốc diễn nghĩa](/wiki/Tam_Qu%E1%BB%91c_di%E1%BB%85n_ngh%C4%A9a) của [La Quán Trung](/wiki/La_Qu%C3%A1n_Trung), Chung Hội xuất hiện từ hồi 107 qua lời giới thiệu của [Hạ Hầu Bá](/wiki/H%E1%BA%A1_H%E1%BA%A7u_B%C3%A1) với [Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy). Thời hậu kỳ Tam Quốc sau khi [Gia Cát Lượng](/wiki/Gia_C%C3%A1t_L%C6%B0%E1%BB%A3ng) và [Tư Mã Ý](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_%C3%9D) đều qua đời, Chung Hội trong số những tướng lĩnh nổi bật nhất bên cạnh anh em họ Tư Mã, [Đặng Ngải](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7ng_Ng%E1%BA%A3i) và [Khương Duy](/wiki/Kh%C6%B0%C6%A1ng_Duy). Ông là tướng lĩnh chủ chốt của [Tào Ngụy](/wiki/T%C3%A0o_Ng%E1%BB%A5y) tại mặt trận phía đông, ngăn chặn cuộc nổi dậy của [Gia Cát Đản](/wiki/Gia_C%C3%A1t_%C4%90%E1%BA%A3n).
Hình ảnh Chung Hội thực sự nổi bật từ mặt trận đánh Thục, với công đánh chiếm Hán Trung. Việc tranh công giữa ông và Đặng Ngải được Khương Duy triệt để tận dụng nhằm khôi phục nhà Hán. Chung Hội sau khi tống giam Đặng Ngải, nắm toàn quân mưu khởi binh chống Tư Mã Chiêu; nếu không thành thì quay về giữ đất Thục để kế tục Lưu Bị. Nhưng cuối cùng các tướng sĩ nước Ngụy không theo ý định của ông, nổi dậy giết ông và Khương Duy.
[La Quán Trung](/wiki/La_Qu%C3%A1n_Trung) làm thơ viếng Chung Hội như sau: *Tuổi trẻ nhiều mưu trí* *Thường làm Bí thư lang* *Mẹo giỏi đè Tư Mã* *Tiếng to sánh Tử Phòng* *Thọ Xuân nhờ sức giúp* *Kiếm Các trổ tài năng* *Chỉ vì ham danh lợi* *Du hồn luống xót thương*
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=6)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=7)]
- Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân (
[2006](/wiki/2006)), *Tướng soái cổ đại Trung Hoa*, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên.
- Lê Đông Phương, Vương Tử Kim (
[2007](/wiki/2007)), Kể chuyện Tần Hán, Nhà xuất bản Đà Nẵng
- Lê Đông Phương, (
[2007](/wiki/2007)), *Kể chuyện Tam Quốc*, Nhà xuất bản Đà Nẵng
- Dịch Trung Thiên (
[2010](/wiki/2010)), *Phẩm Tam Quốc, tập 1-2*, Nhà xuất bản Công an nhân dân.
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Chung_H%E1%BB%99i&action=edit§ion=8)] **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 598** [^](#cite_ref-1) **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 598** [^](#cite_ref-2) **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 589** [^](#cite_ref-3) **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 591** [^](#cite_ref-4) **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 592** [^](#cite_ref-5)
- ^
**a** [Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 593](#cite_ref-ReferenceA_6-1) **ă** **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 595** [^](#cite_ref-7) **Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 692** [^](#cite_ref-8)
- ^
**a** [Lê Đông Phương, sách đã dẫn, tr 430](#cite_ref-ReferenceB_9-1) **ă**
- ^
**a** [Trịnh Phúc Điền, Khả Vĩnh Quyết, Dương Hiệu Xuân, sách đã dẫn, tr 596](#cite_ref-ReferenceC_10-1) **ă**


markdown:
*Cinnyris neergaardi*
|
|Cinnyris neergaardi
|
|![]()
[Tình trạng bảo tồn](/wiki/T%C3%ACnh_tr%E1%BA%A1ng_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Passeriformes](/wiki/B%E1%BB%99_S%E1%BA%BB) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Nectariniidae](/wiki/H%E1%BB%8D_H%C3%BAt_m%E1%BA%ADt) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Cinnyris](/wiki/Cinnyris) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **C. neergaardi** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Cinnyris neergaardi*
C. H. B. Grant, 1908
[Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc)) *Nectarinia neergaardi*(C. H. B. Grant, 1908) [orth. error] * là một loài Cinnyris neergaardi* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Nectariniidae](/wiki/H%E1%BB%8D_H%C3%BAt_m%E1%BA%ADt). [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Cinnyris_neergaardi&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Cinnyris_neergaardi&action=edit§ion=1)] **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-1) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Cinnyris_neergaardi&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Cinnyris_neergaardi&action=edit§ion=2)]
Dữ liệu liên quan tới
[Cinnyris neergaardi](https://species.wikimedia.org/wiki/Special:Search/Cinnyris_neergaardi)tại [Wikispecies](/wiki/Wikispecies)