text:
Bà Rịa - Vũng Tàu
Bà Rịa - Vũng Tàu là một tỉnh ven biển thuộc vùng Đông Nam Bộ. Tỉnh nằm trong vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam, có vai trò quan trọng về kinh tế và xã hội đối với cả khu vực, thuộc vùng Đô thị Thành Phố Hồ Chí Minh. Tỉnh luôn đi đầu trong việc phát triển kinh tế, thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Ở vị trí cửa ngõ ra biển Đông của các tỉnh trong khu vực miền Đông Nam bộ, Bà Rịa-Vũng Tàu kết nối thuận lợi với thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác bằng đường bộ, đường không, đường thủy và đường sắt.
- Tỉnh lỵ của tỉnh (từ khi thành lập tỉnh đến ngày 1 tháng 5 năm 2012) là thành phố Vũng Tàu.
- Từ ngày 2 tháng 5 năm 2012, tỉnh lị chuyển đến thành phố Bà Rịa.
- Hiện nay, Bà Rịa - Vũng Tàu là tỉnh duy nhất trong nước có tỉnh lị không phải là đô thị lớn nhất trong tỉnh, tỉnh có hai thành phố trực thuộc và Thành Phố Vũng Tàu là đô thị loại I trực thuộc tỉnh đầu tiên của cả Nam bộ, tỉnh có GDP/người/năm cao nhất cả nước, GDP bình quân đầu người năm 2010 không tính dầu thô và khí đốt ước đạt 5.872 đô la Mỹ.
- Tỉnh có tốc độ đô thị hóa cao là 51.2%.
Mục lục
Tự nhiên[sửa | sửa mã nguồn]
Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]
Tỉnh tiếp giáp tỉnh Đồng Nai ở phía bắc, Thành phố Hồ Chí Minh ở phía tây, tỉnh Bình Thuận ở phía đông, còn phía nam giáp Biển Đông.
Khí hậu[sửa | sửa mã nguồn]
Bà Rịa - Vũng Tàu thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa; một năm chia hai mùa rõ rệt. Mùa mưa bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 10, thời gian này có gió mùa Tây Nam. Mùa khô bắt đầu từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, thời gian này có gió mùa Đông Bắc.
Nhiệt độ trung bình hàng năm là 27 °C, tháng thấp nhất khoảng 24,8 °C, tháng cao nhất khoảng 28,6 °C. Số giờ nắng rất cao, trung bình hàng năm khoảng 2400 giờ. Lượng mưa trung bình 1500mm.
Bà Rịa-Vũng Tàu nằm trong vùng ít có bão.
Địa hình[sửa | sửa mã nguồn]
Bà Rịa - Vũng Tàu có 7 đơn vị hành chính nằm trên đất liền và một đơn vị hành chính hải đảo là huyện Côn Đảo. Địa hình tỉnh có thể chia làm 4 vùng: bán đảo hải đảo, vùng đồi núi bán trung du và vùng thung lũng đồng bằng ven biển. Bán đảo Vũng Tàu dài và hẹp diện tích 82,86 km2, độ cao trung bình 3-4m so với mặt biển. Hải đảo bao gồm quần đảo Côn Lôn và đảo Long Sơn. Vùng đồi núi bán trung du nằm ở phía Bắc và Đông Bắc tỉnh phần lớn ở huyện Tân Thành, Châu Đức, Xuyên Mộc. Ở vùng này có vùng thung lũng đồng bằng ven biển bao gồm một phần đất của các huyện Tân Thành, Long Điền, Bà Rịa, Đất Đỏ. Khu vực này có những đồng lúa nước, xen lẫn những vạt đôi thấp và rừng thưa có những bãi cát ven biển. Thềm lục địa rộng trên 100.000 km2
Hành chính[sửa | sửa mã nguồn]
Bà Rịa - Vũng Tàu có 2 thành phố trực thuộc tỉnh và 6 huyện. Trong đó được chia nhỏ thành 82 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 8 thị trấn, 25 phường và 49 xã.
Quy hoạch đô thị đến năm 2020: Thành phố Vũng Tàu (Đô thị loại I), Thành phố Bà Rịa(Đô thị loại II vào năm 2015), Thành Phố Phú Mỹ,(sau năm 2014), Thị Xã Long Điền (Đô thị loại III) và các huyện Châu Đức, Đất Đỏ,Xuyên Mộc,Côn Đảo. Trong đó:
-
- Thành phố Vũng Tàu là trung tâm kinh tế, văn hóa, dịch vụ công cộng và đầu mối giao lưu của Miền Đông Nam Bộ cũng như của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, là trung tâm du lịch, dịch vụ hàng hải phát triển cảng và khai thác dịch vụ dầu khí của cả nước.
- Thành Phố Bà Rịa là trung tâm hành chính, chính trị của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
- Thành Phố Phú Mỹ trong tương lai (hiện nay là thị trấn Phý Mỹ, huyện Tân Thành) được xây dựng là đô thị công nghiệp, cảng biển, là trung tâm kinh tế quan trọng của vùng kinh tế trọng điểm phía nam và của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
- Các đô thị vệ tinh như Châu Đức, Đất Đỏ, Long Điền, Xuyên Mộc hỗ trợ, cung cấp hàng hóa dịch vụ cho các đô thị cảng biển.
Dân số[sửa | sửa mã nguồn]
Tính đến năm 2011, dân số toàn tỉnh đạt gần 1.027.200 người, mật độ dân số đạt 516 người/km²[12] Trong đó dân số sống tại thành thị đạt gần 512.100 người[13], dân số sống tại nông thôn đạt 515.100 người[14]. Dân số nam đạt 513.410 người[15], trong khi đó nữ đạt 513.800 người[16]. Tỷ lệ tăng tự nhiên dân số phân theo địa phương tăng 8,9 ‰[17]
Theo thống kê của tổng cục thống kê Việt Nam, tính đến ngày 1 tháng 4 năm 2009, Trên địa bàn toàn tỉnh có 28 dân tộc và người nước ngoài cùng sinh sống. Trong đó, người kinh đông nhất với 972.095 người, tiếp sau đó là người Hoa có 10.042 người, đông thứ ba là người Chơ Ro với 7.632 người người Khơ Me chiếm 2.878 người, Người Tày có 1.352 người, cùng một số dân tộc ích người khác như người Nùng có 993 người, người Mường có 693 người, người Thái có 230 người, ít nhất là các dân tộc như Người Xơ Đăng, Hà Nhì, Chu Ru, Cờ Lao mỗi dân tộc chỉ có 1 người, Người nước ngoài thì có 59 người[18].
- Tôn giáo:
- Phật giáo: 292.000 tín đồ, 32255 tu sỹ, tăng ni, 334 cơ sở thờ tự
- Công giáo: 249.345 tín đồ, 995 linh mục, tu sỹ, 144 cơ sở thờ tự
- Cao Đài: 9.148 tín đồ, 458 chức sắc, chức việc, 19 cơ sở thờ tự
- Tịnh độ cư sĩ Phật hội Việt Nam: 5.049 tín đồ, 15 chức sắc, 08 cơ sở thờ tự
- Bửu Sơn Kỳ Hương: 1.800 tín đồ[19]
- Tin Lành: 7000 tín đồ, 8 chức sắc, 7 cơ thờ tự[20]
- Tôn giáo khác: 4,34%
- Không theo bất kỳ tôn giáo nào: 46,11%
Mỗi năm, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu tăng thêm khoảng 30.000 dân (chủ yếu là dân từ các tỉnh thành khác đến sinh sống).
Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
Năm 1658, chúa Hiền Nguyễn Phúc Tần đưa 2.000 quân đánh thành Mô Xoài của Chân Lạp (thuộc vùng đất Bà Rịa ngày nay). Lý do của cuộc chinh phạt này được Chúa Nguyễn đưa ra là để bảo vệ những cư dân người Việt đã vào đây làm ăn sinh sống. Trận này, Chúa Nguyễn bắt được vua Chân Lạp là Nặc Ông Chân. Chân Lạp xin được làm chư hầu và triều cống hàng năm. Năm Giáp Tuất, Thái Tông thứ 27 (1674), Chúa Hiền lại sai Nguyễn Dương Lâm và Nguyễn Diên đem quân đánh lũy Bô Tâm của Chân Lạp ở xứ Mô Xoài mà về sau người Việt gọi là Lũy cũ Phước Tứ (vùng thị trấn Long Điền ngày nay).
Tỉnh Bà Rịa được thành lập tháng 12 năm 1899 trên địa bàn phủ Phước Tuy của tỉnh Biên Hòa.
Tháng 10 năm 1956, chính quyền Việt Nam Cộng Hòa lập tỉnh Phước Tuy gồm địa bàn tỉnh Bà Rịa và quần đảo Hoàng Sa.
Từ tháng 3 năm 1963 đến tháng 12 năm 1963 và từ tháng 11 năm 1966 đến tháng 10 năm 1967, chính quyền Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam sáp nhập tỉnh Bà Rịa với tỉnh Biên Hòa và tỉnh Long Khánh thành tỉnh Bà Biên.
Từ tháng 2 năm 1976 sáp nhập vào tỉnh Đồng Nai.
Từ ngày 30 tháng 5 năm 1979, lập Đặc khu Vũng Tàu-Côn Đảo.[21]
Từ ngày 12 tháng 8 năm 1991, lập tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu gồm Đặc khu Vũng Tàu-Côn Đảo và 3 huyện thuộc tỉnh Đồng Nai vốn thuộc tỉnh Bà Rịa trước kia (Châu Thành, Long Đất và Xuyên Mộc). Khi đó Bà Rịa - Vũng Tàu gồm thành phố Vũng Tàu (tỉnh lị) và 4 huyện: Châu Thành, Côn Đảo, Long Đất, Xuyên Mộc.
Ngày 2 tháng 6 năm 1994, chia huyện Châu Thành thành thị xã Bà Rịa và 2 huyện: Châu Đức, Tân Thành.[22]
Ngày 9 tháng 12 năm 2003, chia huyện Long Đất thành 2 huyện Long Điền và Đất Đỏ.[23]
Ngày 2 tháng 5 năm 2012, tỉnh lị được chuyển về thị xã Bà Rịa.[24]
Ngày 22 tháng 8 năm 2012, chuyển thị xã Bà Rịa thành thành phố Bà Rịa.[25]
Giáo dục & Y tế[sửa | sửa mã nguồn]
Giáo dục[sửa | sửa mã nguồn]
Tính đến thời điểm ngày 30 tháng 9 năm 2011, trên địa bàn toàn tỉnh có 254 trường học ở cấp phổ trong đó có Trung học phổ thông có 27 trường, Trung học cơ sở có 78 trường, Tiểu học có 144 trường, trung học có 4 trường, có 1 trường phổ thông cơ sở, bên cạnh đó còn có 125 trường mẫu giáo[26]. Với hệ thống trường học như thế, góp phần giảm thiểu nạn mù chữ trong địa bàn tỉnh[26].
Y tế[sửa | sửa mã nguồn]
Theo thống kê về y tế năm 2011, trên địa bàn toàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu có 98 cơ sở khám chữa bệnh trực thuộc Sở Y Tế. Trong đó có 10 Bệnh Viện, 6 phòng khám đa khoa khu vực và 82 Trạm y tế phường xã, với 1444 giường bệnh và 478 bác sĩ, 363 y sĩ, 644 y tá và khoảng 261 nữ hộ sinh[27].
Kinh tế[sửa | sửa mã nguồn]
Bà Rịa Vũng Tàu thuộc Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Hoạt động kinh tế của Tỉnh trước hết phải nói về tiềm năng dầu khí. Trên thềm lục địa Đông Nam Bộ tỉ lệ các mũi khoan thăm dò, tìm kiếm gặp dầu khí khá cao, tại đây đã phát hiện các mỏ dầu có giá trị thương mại lớn như: Bạch Hổ (lớn nhất Việt Nam), Rồng, Đại Hùng, Rạng Đông. Đương nhiên xuất khẩu dầu đóng góp một phần quan trọng trong GDP của Bà Rịa-Vũng Tàu. Bà Rịa-Vũng Tàu là nơi hội tụ nhiều tiềm năng để phát triển như: có 93% tổng trữ lượng dầu mỏ và 16% tổng trữ lượng khí thiên nhiên của cả nước, được Nhà nước tập trung đầu tư xây dựng hệ thống cảng biển quốc gia và quốc tế hiện đại, nằm trong vùng trọng điểm của Chương trình du lịch quốc gia.
Ngoài lĩnh vực khai thác dầu khí, Bà Rịa Vũng Tàu còn là một trong những trung tâm năng lượng, công nghiệp nặng, du lịch, cảng biển của cả nước. Trung tâm điện lực Phú Mỹ và Nhà máy điện Bà Rịa chiếm 40% tổng công suất điện năng của cả nước (trên 4000 MW trên tổng số gần 10.000 MW của cả nước). Công nghiệp nặng có: sản xuất phân đạm urê (800.000 tấn năm), sản xuất polyetylen (100.000 tấn/năm), sản xuất clinker, sản xuất thép (hiện tại tỉnh có hàng chục nhà máy lớn đang hoạt động gồm VinaKyoei, Pomina, Thép miền Nam (South Steel), Bluescopes, Thép Việt, Thép Tấm (Flat Steel), Nhà máy thép SMC và Posco Vietnam đang thi công nhà máy thép cán nguội.
- Về lĩnh vực cảng biển: kể từ khi chính phủ có chủ trương di dời các cảng tại nội ô Thành phố Hồ Chí Minh, Bà Rịa-Vũng Tàu trở thành trung tâm cảng biển chính của khu vực Đông Nam bộ, thuộc nhóm cảng biển số 05 bao gồm: TP.Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Bà Rịa-Vũng Tàu. Các cảng lớn tập trung chủ yếu trên sông Thị Vải. Cảng Sài Gòn và Nhà máy Ba Son đang di dời và xây dựng cảng biển lớn tại đây. Sông Thị Vải có luồng sâu đảm bảo cho tàu có tải trọng trên 50.000 tấn cập cảng. Các tàu container trên 100.000 tấn đã có thể cập cảng BRVT đi thẳng sang các nước Châu Âu, Châu Mỹ. Tính đến nay, toàn tỉnh có 24/52 cảng đã đi vào hoạt động, các cảng còn lại đang trong quá trình quy hoạch và xây dựng. Tỉnh BRVT là cửa ngõ giao thương của khu vực Miền Nam, nằm gần đường hàng hải quốc tế và là tỉnh có nhiều cảng biển nhất Việt Nam.
- Về lĩnh vực du lịch, tỉnh này là một trong những trung tâm du lịch hàng đầu của cả nước. Nổi tiếng đẹp nhất thành phố Vũng Tàu là bãi biển Thuỳ Vân hay còn gọi là Bãi Sau nằm ở đường Thuỳ Vân. Các khu du lịch nổi tiếng có Khu du lịch Biển Đông, Khu du lịch Nghinh Phong... Các khách sạn nổi tiếng có Khách sạn Thuỳ Vân, khách sạn Sammy, khách sạn Intourco Resort, khách sạn DIC...
Vũng Tàu thu hút khá nhiều dự án FDI về du lịch. Trong thời gian qua, chính phủ đã cấp phép và đang thẩm định một số dự án du lịch lớn như: Saigon Atlantis (300 triệu USD), Công viên giải trí Bàu Trũng và Bể cá ngầm Nghinh Phong (500 triệu USD), công viên bách thú Safari Xuyên Mộc (200 triệu USD)... Tốc độ tăng trưởng bình quân trong giai đoạn 2006 – 2010 đạt 17,78%. Công nghiệp - xây dựng chiếm 64,3% (giảm 0,26% so với năm 2005); thương mại – dịch vụ giảm từ 31,2% (tăng 3,48% so với năm 2005), nông nghiệp chiếm 4,5% (giảm 3,22% so với năm 2005).
- GDP bình quân đầu người năm 2010 không tính dầu thô và khí đốt ước đạt 5.872 đô la Mỹ (tăng 2,28 lần so với năm 2005)[28]
- Đến năm 2011, trên địa bàn tỉnh có 295 dự án nước ngoài còn hiệu lực với tổng vốn đầu tư đăng ký gần 28,1 tỷ USD. Trong đó, có 118 dự án trong KCN với tổng vốn đầu tư hơn 11,14 tỷ USD và 177 dự án ngoài KCN với tổng vốn đầu tư gần 17 tỷ USD. Vốn đầu tư thực hiện đến nay đạt gần 6,43 tỷ USD, chiếm 22,9% trong tổng vốn đăng ký đầu tư. Trong những năm gần đây tỉnh luôn đứng trong tốp những địa phương thu hút nhiều vốn đầu tư nước ngoài nhất tại Việt Nam. Nằm ở vị trí thứ 3 về việc đóng góp ngân sách nhà nước, sau TP.Hồ Chí Minh và Hà Nội.
- Cơ cấu kinh tế Bà Rịa-Vũng Tàu (năm 2012): công nghiệp – xây dựng 69,7%; dịch vụ 24,5% và nông lâm ngư nghiệp 5,8%.
- . Tỉnh đã phê duyệt Quy hoạch phát triển nhân lực giai đoạn 2011-2020. Tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 61%, cao hơn tỷ lệ của cả nước là 46%. Tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn quốc gia ước đạt 1,7%, thấp hơn nhiều so với cả nước. 100% xã, huyện đạt phổ cập trung học cơ sở, phổ cập tiểu học đúng độ tuổi. Tỷ lệ huy động số cháu đi mẫu giáo trong độ tuổi đạt 87,7% và tỉnh đang phấn đấu hoàn thành phổ cập mầm non cho trẻ 5 tuổi vào cuối năm 2013. Tỷ lệ dân số nông thôn được dùng nước sạch đạt 96%. 93% gia đình đạt chuẩn văn hóa.
- Phấn đấu đến năm 2015, trở thành tỉnh công nghiệp và cảng biển, đạt tốc độ tăng trưởng GDP bình quân 14%/năm, kể cả dầu khí bình quân 10,8%/năm. GDP bình quân đầu người đạt 11.500 USD, kể cả dầu khí đạt 15.000 USD [28]. Về cơ cấu kinh tế, công nghiệp xây dựng 62%, dịch vụ 35%, nông nghiệp 3%. Giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn tỉnh từ 21,69% xuống dưới 2,35% (theo chuẩn mới), cơ bản không còn hộ nghèo theo chuẩn quốc gia. Mức hưởng thụ văn hóa đạt 42 lần/người/năm; 92% gia đình đạt chuẩn gia đình văn hóa; 92% thôn, ấp đạt chuẩn văn hóa; 99% dân số nông thôn được sử dụng điện và nước hợp vệ sinh.
- Định hướng đến năm 2020, trở thành thành phố cảng, đô thị cảng lớn nhất nước cùng với Hải Phòng, trung tâm Logistics và công nghiệp hỗ trợ, trung tâm công nghiệp quan trọng của cả nước. Theo đó, GDP bình quân đầu người dự báo đạt 27.000 USD/người/năm (tương đương thu nhập của các nước phát triển).
Khu công nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]
Tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu hiện có các khu công nghiệp và cụm công nghiệp sau:
- KCN Long Sơn
- KCN Sonadezi Châu Đức (Khu công nghiệp hiện đại nhất Việt Nam)
- KCN Phú Mỹ III (Khu công nghiệp đô thị chuyên sâu về công nghiệp hỗ trợ dành cho nhà đầu tư Nhật Bản)
- CCN Đá Bạc (Cụm công nghiệp đô thị chuyên sâu về công nghiệp hỗ trợ dành cho nhà đầu tư Nhật Bản)
- KCN Phú Mỹ I
- KCN Đông Xuyên
- KCN Mỹ Xuân A
- KCN Mỹ Xuân A2
- KCN Mỹ Xuân B1- CONAC
- KCN Cái Mép
- KCN Phú Mỹ II
- KCN Mỹ Xuân B1 - Tiến Hùng
- KCN Mỹ Xuân B1 - Đại Dương
- KCN Long Hương
- KCN Đất Đỏ 1
- Tổ hợp lọc hóa dầu Long Sơn.
- Đang quy hoạch thêm các khu công nghiệp ở huyện Đất Đỏ.
- Ngoài ra, tỉnh đã quy hoạch 29 cụm công nghiệp tại các huyện, thành phố trong tỉnh.
Giao thông vận tải[sửa | sửa mã nguồn]
- Đường bộ: Tỉnh có hệ thống giao thông khá hoàn chỉnh nối các huyện thị với nhau. Quốc lộ 51A (8 làn xe) chạy qua tỉnh dài gần 50 km. Trong những năm tới sẽ có đường cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu 6 làn xe song song với Quốc lộ 51A.
- Đường sông: Hệ thống các cảng biển như nêu trên. Từ Vũng Tàu có thể đi Tp HCM bằng tàu cánh ngầm.
- Hàng không: Sân bay Vũng Tàu chủ yếu phục vụ cho máy bay trực thăng thăm dò khai thác dầu khí. Trong tương lai, Sân bay Quốc tế Long Thành được xây dựng cách Vũng Tàu 70 km, ranh giới tỉnh khoảng 20 km.
Tỉnh cũng đang triển khai di dời sân bay Vũng Tàu sang đảo Gò Găng thuộc ngoại thành Vũng Tàu và xây dựng sân bay Gò Găng thành sân bay Quốc Tế kết hợp với phục vụ hoạt động bay thăm dò và khai thác dầu khí.
- Đường sắt: hiện tại chưa có đường sắt đến tỉnh. Theo quy hoạch đến năm 2015 của ngành đường sắt, một đường sắt đôi cao tốc khổ rộng 1.435 m sẽ được xây dựng nối Tp HCM và Vũng Tàu, tốc độ thiết kế: trên 300 km/g.
Xe Buýt[sửa | sửa mã nguồn]
- (1): Xuất phát từ chợ Đất Đỏ - chợ Phước Long Hội - chợ Phước Hải - Đèo Nước ngọt - chợ Long Hải - Ngã ba Lò Vôi – Ngã ba Chợ Bến – Ngã tư chợ Long Điền – Ngã ba Thành Thái – Nguyễn Hữu Thọ - Bạch Đằng – Nguyễn Thanh Đằng – Đường Cách mạng tháng Tám – xã Tân Hưng – xã Châu Pha – Ngã ba Tóc Tiên Hắc Dịch – Ngã ba Mỹ Xuân – QL51 – Trung tâm Thương mại Tân Thành và ngược lại.
- (4): Bình Châu - Phước Bửu - Đất Đỏ - Long Điền - Bà Rịa - Vũng Tàu
- (6)Gò Dầu - Phú Mỹ - Bà Rịa - Vũng Tàu
- (22): Dầu Dây - Ngãi Giao - Bà Rịa - Vũng Tàu
- (8): Bình Châu - La Gi (Bình Thuận)
- (11): Ngã Tư Vũng Tàu (Thành phố Biên Hòa) - Long Thành - Phú Mỹ
Văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]
Điều đặc biệt nhất của tỉnh là Bà Rịa-Vũng Tàu có 10 đền thờ cá voi, nhiều nhất ở miền Nam. Đương nhiên lễ hội Nghinh Ông, hay Tết của biển, là một sự kiện quan trọng trong đời sống văn hóa và tâm linh của dân chài nơi đây.
Tỉnh có ngày lễ Lệ Cô Long Hải từ 10/2 đến 12/2 âm lịch để thờ cúng Mẫu - Nữ thần và kết hợp cúng thần biển.
Bên cạnh đó vào ngày giỗ ông Trần 20 tháng 2 (âm lịch) và tết trùng cửu 9 tháng 9 (âm lịch) tại Nhà Lớn Long Sơn có tổ chức lễ hội long trọng thu hút hàng chục ngàn người từ các nơi về tham dự.
Các anh hùng nổi tiếng ở Bà Rịa Vũng Tàu - Võ Thị Sáu - Cao văn Ngọc - Huỳnh Tịnh Của - Lê Thành Duy - Trần Văn Quan
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă “Diện tích, dân số và mật độ dân số năm 2011 phân theo địa phương”. Tổng cục Thống kê Việt Nam. Truy cập 30 tháng 9 năm 2012.
- ^ a ă â b Về việc thành lập thành phố Bà Rịa thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, Trang Chính Phủ.
- ^ Căn cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 25 tháng 12 năm 2001, Theo Thư Viện Pháp Luật.
- ^ a ă â Theo Nghị định 45-CP, văn bản bổ sung.
- ^ a ă â Dân số Huyện Xuyên Mộc vào năm 2007, Theo Công Đoàn Bà Rịa Vũng Tàu.
- ^ Dân số Huyện Châu Đức vào năm 2004
- ^ Dân số của Huyện Tân Thành vào năm 2009
- ^ Dân số huyện Côn Đảo năm 2010
- ^ Mít tinh kỷ niệm 20 năm thành lập - Vũng Tàu, Cổng thông tin thành phố Vũng Tàu.
- ^ Chuẩn bị lễ hội kỷ niệm 110 năm thành lập TP Vũng Tàu, Theo Trang Việt Báo.
- ^ Dân số trung bình phân theo địa phương qua các năm, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Diện tích, dân số và mật độ dân số năm 2011 phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Dân số thành thị trung bình phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Dân số nông thôn trung bình phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Dân số nam trung bình phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Dân số nữ trung bình phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Tỷ lệ tăng tự nhiên dân số phân theo địa phương, Theo Tổng cục thống kê Việt Nam.
- ^ Kết quả toàn bộ Tổng điều tra Dân số và Nhà ở Việt Nam năm 2009, Tổng Cục Thống kê Việt Nam.
- ^ http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/169/0/3694/Thuc_hien_Nghi_quyet_so_25_NQ_TW_cua_Ban_Chap_hanh_Trung_uong
- ^ http://cchc.baria-vungtau.gov.vn/c/portal/render_portlet?p_l_id=22911&p_p_id=vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-2&p_p_col_pos=0&p_p_col_count=1¤tURL=%2Fweb%2F15602%2F4%2F-%2Fvcmsviewcontent%2F4O6C%2F1706%2F1706%2F10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_categoryId=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_articleId=10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_cat_parent=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_struts_action=%2Fvcmsviewcontent%2Fview
- ^ NGHỊ QUYẾT CỦA QUỐC HỘI NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM NGÀY 30 THÁNG 5 NĂM 1979 VỀ VIỆC THÀNH LẬP ĐẶC KHU VŨNG TÀU - CÔN ĐẢO TRỰC THUỘC TRUNG ƯƠNG
- ^ Nghị định 45-CP năm 1994 về việc thành lập thị xã Bà Rịa, huyện Tân Thành, huyện Châu Đức thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu
- ^ Nghị định 152/2003/NĐ-CP về việc thành lập xã, phường thuộc thành phố Vũng Tàu và huyện Tân Thành, chia huyện Long Đất thành huyện Long Điền và huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu
- ^ Bà Rịa - Vũng Tàu "dời đô"
- ^ Nghị quyết 43/NQ-CP năm 2012 thành lập thành phố Bà Rịa thuộc tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu
- ^ a ă Thống kê về Giáo dục Việt Nam, Niên giám thống kê 2011, Theo tổng cục thống kê Việt Nam
- ^ Y tế, Văn hoá, Thể thao và Mức sống dân cư , Tổng cục thống kê
- ^ a ă Tri thức hóa giai cấp công nhân, góp phần xây dựng Bà Rịa - Vũng Tàu trở thành tỉnh công nghiệp cảng biển theo hướng hiện đại

markdown:
# Bà Rịa - Vũng Tàu
[Bà Rịa-Vũng Tàu](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba-V%C5%A9ng_T%C3%A0u&redirect=no))
|Bà Rịa - Vũng Tàu|
|
| ![ Bãi biển Long Hải.JPG](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/B%C3%A3i_bi%E1%BB%83n_Long_H%E1%BA%A3i.JPG/272px-B%C3%A3i_bi%E1%BB%83n_Long_H%E1%BA%A3i.JPG)
**Tọa độ**: [10°24′37″B 107°08′12″Đ / 10,410157°B 107,136555°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u¶ms=10.410157_N_107.136555_E_region:VN_type:adm1st) [Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [10°24′37″B 107°08′12″Đ / 10,410157°B 107,136555°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u¶ms=10.410157_N_107.136555_E_region:VN_type:adm1st) [[1]](#cite_note-GS2011-1) [[1]](#cite_note-GS2011-1) [Việt](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t), [Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Hoa_(Vi%E1%BB%87t_Nam)), [Khmer](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Khmer), [Chơ-ro](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Ch%C6%A1_Ro)
|Vị trí Bà Rịa - Vũng Tàu trên bản đồ Việt Nam|
|
|![]()
Tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu
![ Cờ Việt Nam](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Flag_of_Vietnam.svg/20px-Flag_of_Vietnam.svg.png)
![ Cờ Việt Nam](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Flag_of_Vietnam.svg/20px-Flag_of_Vietnam.svg.png)
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) [Đông Nam Bộ](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Nam_B%E1%BB%99_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) [Thành phố Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))
6 huyện
[VN-43](/wiki/ISO_3166-2:VN) [79xxxx](/wiki/M%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_Vi%E1%BB%87t_Nam) [64](/wiki/M%C3%A3_%C4%91i%E1%BB%87n_tho%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_Nam) [72](/wiki/Bi%E1%BB%83n_xe_c%C6%A1_gi%E1%BB%9Bi_Vi%E1%BB%87t_Nam) [http://www.baria-vungtau.gov.vn/](http://www.baria-vungtau.gov.vn/) **Bà Rịa - Vũng Tàu** là một tỉnh ven biển thuộc vùng [Đông Nam Bộ](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Nam_B%E1%BB%99_(Vi%E1%BB%87t_Nam)). Tỉnh nằm trong vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam, có vai trò quan trọng về kinh tế và xã hội đối với cả khu vực, thuộc vùng Đô thị Thành Phố Hồ Chí Minh. Tỉnh luôn đi đầu trong việc phát triển kinh tế, thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Ở vị trí cửa ngõ ra biển Đông của các tỉnh trong khu vực miền Đông Nam bộ, Bà Rịa-Vũng Tàu kết nối thuận lợi với thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác bằng đường bộ, đường không, đường thủy và đường sắt.
- Tỉnh lỵ của tỉnh (từ khi thành lập tỉnh đến ngày 1 tháng 5 năm 2012) là thành phố
[Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u).
- Từ ngày 2 tháng 5 năm 2012, tỉnh lị chuyển đến
[thành phố Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)).
- Hiện nay, Bà Rịa - Vũng Tàu là tỉnh duy nhất trong nước có tỉnh lị không phải là đô thị lớn nhất trong tỉnh, tỉnh có hai thành phố trực thuộc và Thành Phố Vũng Tàu là đô thị loại I trực thuộc tỉnh đầu tiên của cả Nam bộ, tỉnh có GDP/người/năm cao nhất cả nước, GDP bình quân đầu người năm 2010 không tính dầu thô và khí đốt ước đạt 5.872 đô la Mỹ.
- Tỉnh có tốc độ đô thị hóa cao là 51.2%.
## Mục lục
## Tự nhiên[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=1)]
### Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=2)]
Tỉnh tiếp giáp tỉnh
[Đồng Nai](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_Nai) ở phía bắc, [Thành phố Hồ Chí Minh](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) ở phía tây, tỉnh [Bình Thuận](/wiki/B%C3%ACnh_Thu%E1%BA%ADn) ở phía đông, còn phía nam giáp [Biển Đông](/wiki/Bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%B4ng).
### Khí hậu[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=3)]
Bà Rịa - Vũng Tàu thuộc vùng khí hậu
[nhiệt đới](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%9Bi) gió mùa; một năm chia hai mùa rõ rệt. [Mùa mưa](/wiki/M%C3%B9a_m%C6%B0a) bắt đầu từ tháng 5 đến tháng 10, thời gian này có gió mùa Tây Nam. [Mùa khô](/wiki/M%C3%B9a_kh%C3%B4) bắt đầu từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, thời gian này có gió mùa Đông Bắc.
Nhiệt độ trung bình hàng năm là 27 °C, tháng thấp nhất khoảng 24,8 °C, tháng cao nhất khoảng 28,6 °C. Số giờ nắng rất cao, trung bình hàng năm khoảng 2400 giờ. Lượng mưa trung bình 1500mm.
Bà Rịa-Vũng Tàu nằm trong vùng ít có
[bão](/wiki/B%C3%A3o).
### Địa hình[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=4)]
Bà Rịa - Vũng Tàu có 7 đơn vị hành chính nằm trên đất liền và một đơn vị hành chính hải đảo là huyện Côn Đảo. Địa hình tỉnh có thể chia làm 4 vùng: bán đảo hải đảo, vùng đồi núi bán trung du và vùng thung lũng đồng bằng ven biển. Bán đảo Vũng Tàu dài và hẹp diện tích 82,86 km2, độ cao trung bình 3-4m so với mặt biển. Hải đảo bao gồm quần đảo Côn Lôn và đảo Long Sơn. Vùng đồi núi bán trung du nằm ở phía Bắc và Đông Bắc tỉnh phần lớn ở huyện Tân Thành, Châu Đức, Xuyên Mộc. Ở vùng này có vùng thung lũng đồng bằng ven biển bao gồm một phần đất của các huyện Tân Thành, Long Điền, Bà Rịa, Đất Đỏ. Khu vực này có những đồng lúa nước, xen lẫn những vạt đôi thấp và rừng thưa có những bãi cát ven biển. Thềm lục địa rộng trên 100.000 km2
## Hành chính[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=5)]
Bà Rịa - Vũng Tàu có 2
[thành phố](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) trực thuộc [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) và 6 [huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_(Vi%E1%BB%87t_Nam)). Trong đó được chia nhỏ thành 82 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 8 [thị trấn](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%E1%BA%A5n_(Vi%E1%BB%87t_Nam)), 25 phường và 49 [xã](/wiki/X%C3%A3_(Vi%E1%BB%87t_Nam)).
|Ðơn vị hành chính cấp Huyện||Thành phố
||Thành phố
||Huyện
||Huyện
||Huyện
||Huyện
||Huyện
||Huyện
|
|Diện tích (km²)||140||91,46
||77||189,57
||422,6||306,19
||76||640,93
|
|Dân số (người)||322.873||122.424
||140.485||76.659||141.300
||107.000
||6.000
||136.662
|
|Mật độ dân số (người/km²)||2.306||1.339||1.824||404||334||350||79||213
|
|Số đơn vị hành chính||16 phường và 1 xã||8 phường và 3 xã
||2 thị trấn và 5 xã||2 thị trấn và 6 xã||14 xã và 1 thị trấn||1 thị trấn và 9 xã||
|[[9]](#cite_note-lstl-9) [[10]](#cite_note-tltpvungtau-10) [[2]](#cite_note-tlbaria-2) [[4]](#cite_note-lstp-4) [[4]](#cite_note-lstp-4) *Nguồn: Website tỉnh* **Bà Rịa - Vũng Tàu**
Quy hoạch đô thị đến năm
[2020](/wiki/2020): [Thành phố Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u) (Đô thị loại I), [Thành phố Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))(Đô thị loại II vào năm 2015), [Thành Phố Phú Mỹ](/w/index.php?title=Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_Ph%C3%BA_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1),(sau năm 2014), [Thị Xã Long Điền](/w/index.php?title=Th%E1%BB%8B_x%C3%A3_Long_%C4%90i%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) (Đô thị loại III) và các huyện [Châu Đức](/wiki/Ch%C3%A2u_%C4%90%E1%BB%A9c), [Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F), [Xuyên Mộc](/wiki/Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c),Côn Đảo. Trong đó:
-
[Thành phố Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u)là trung tâm [kinh tế](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF), [văn hóa](/wiki/V%C4%83n_h%C3%B3a), [dịch vụ](/wiki/D%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5)công cộng và đầu mối giao lưu của [Miền Đông Nam Bộ](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Nam_B%E1%BB%99_(Vi%E1%BB%87t_Nam))cũng như của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, là trung tâm [du lịch](/wiki/Du_l%E1%BB%8Bch), dịch vụ hàng hải phát triển cảng và khai thác dịch vụ [dầu khí](/wiki/D%E1%BA%A7u_m%E1%BB%8F)của cả nước.
- Thành Phố Bà Rịa là trung tâm hành chính, chính trị của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
[Thành Phố Phú Mỹ](/w/index.php?title=Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_Ph%C3%BA_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1)trong tương lai (hiện nay là thị trấn Phý Mỹ, huyện Tân Thành) được xây dựng là đô thị công nghiệp, cảng biển, là [trung tâm kinh tế](/w/index.php?title=Trung_t%C3%A2m_kinh_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1)quan trọng của vùng kinh tế trọng điểm phía nam và của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.
- Các đô thị vệ tinh như
[Châu Đức](/wiki/Ch%C3%A2u_%C4%90%E1%BB%A9c), [Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F), [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n), [Xuyên Mộc](/wiki/Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c)hỗ trợ, cung cấp hàng hóa dịch vụ cho các đô thị cảng biển.
-
|
|Lịch sử phát triển dân số
|
||
|
|
|[1996](/wiki/1996) [1997](/wiki/1997) [1998](/wiki/1998) [1999](/wiki/1999) [2000](/wiki/2000) [2001](/wiki/2001) [2002](/wiki/2002) [2003](/wiki/2003) [2004](/wiki/2004) [2005](/wiki/2005) [2006](/wiki/2006) [2007](/wiki/2007) [2008](/wiki/2008) [2009](/wiki/2009) [2010](/wiki/2010) [2011](/wiki/2011) **Nguồn**: [[11]](#cite_note-d.C3.A1nolonganqacnam-11)
## Dân số[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=6)]
Tính đến năm 2011, dân số toàn tỉnh đạt gần 1.027.200 người, mật độ dân số đạt 516 người/km²
Trong đó dân số sống tại thành thị đạt gần 512.100 người [12] , dân số sống tại nông thôn đạt 515.100 người [[13]](#cite_note-dsthanhthi2011-13) . Dân số nam đạt 513.410 người [[14]](#cite_note-dsnongthong2011-14) , trong khi đó nữ đạt 513.800 người [[15]](#cite_note-dsnam2011-15) . Tỷ lệ tăng tự nhiên dân số phân theo địa phương tăng 8,9 ‰ [[16]](#cite_note-dsnu2011-16) [[17]](#cite_note-tangdanso-17)
Theo thống kê của tổng cục thống kê
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), tính đến ngày [1 tháng 4](/wiki/1_th%C3%A1ng_4) năm [2009](/wiki/2009), Trên địa bàn toàn tỉnh có 28 [dân tộc](/wiki/D%C3%A2n_t%E1%BB%99c) và người nước ngoài cùng sinh sống. Trong đó, [người kinh](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t) đông nhất với 972.095 người, tiếp sau đó là [người Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Hoa_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) có 10.042 người, đông thứ ba là [người Chơ Ro](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Ch%C6%A1_Ro) với 7.632 người [người Khơ Me](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Khmer) chiếm 2.878 người, [Người Tày](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_T%C3%A0y) có 1.352 người, cùng một số dân tộc ích người khác như [người Nùng](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_N%C3%B9ng) có 993 người, [người Mường](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_M%C6%B0%E1%BB%9Dng) có 693 người, [người Thái](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Th%C3%A1i) có 230 người, ít nhất là các dân tộc như [Người Xơ Đăng](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_X%C6%A1_%C4%90%C4%83ng), [Hà Nhì](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A0_Nh%C3%AC), [Chu Ru](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Chu_Ru), [Cờ Lao](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_C%E1%BB%9D_Lao) mỗi dân tộc chỉ có 1 người, Người nước ngoài thì có 59 người . [18]
- Tôn giáo:
[Phật giáo](/wiki/Ph%E1%BA%ADt_gi%C3%A1o): 292.000 tín đồ, 32255 tu sỹ, tăng ni, 334 cơ sở thờ tự [Công giáo](/wiki/C%C3%B4ng_gi%C3%A1o): 249.345 tín đồ, 995 linh mục, tu sỹ, 144 cơ sở thờ tự [Cao Đài](/wiki/Cao_%C4%90%C3%A0i): 9.148 tín đồ, 458 chức sắc, chức việc, 19 cơ sở thờ tự [Tịnh độ cư sĩ Phật hội Việt Nam](/wiki/T%E1%BB%8Bnh_%C4%91%E1%BB%99_c%C6%B0_s%C4%A9_Ph%E1%BA%ADt_h%E1%BB%99i_Vi%E1%BB%87t_Nam): 5.049 tín đồ, 15 chức sắc, 08 cơ sở thờ tự [Bửu Sơn Kỳ Hương](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1o_B%E1%BB%ADu_S%C6%A1n_K%E1%BB%B3_H%C6%B0%C6%A1ng): 1.800 tín đồ [[19]](#cite_note-19) [Tin Lành](/wiki/Tin_L%C3%A0nh): 7000 tín đồ, 8 chức sắc, 7 cơ thờ tự [[20]](#cite_note-20)
- Tôn giáo khác: 4,34%
- Không theo bất kỳ tôn giáo nào: 46,11%
-
Mỗi năm, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu tăng thêm khoảng 30.000 dân (chủ yếu là dân từ các tỉnh thành khác đến sinh sống).
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=7)]
Năm
[1658](/wiki/1658), chúa Hiền [Nguyễn Phúc Tần](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Ph%C3%BAc_T%E1%BA%A7n) đưa 2.000 quân đánh thành Mô Xoài của [Chân Lạp](/wiki/Ch%C3%A2n_L%E1%BA%A1p) (thuộc vùng đất Bà Rịa ngày nay). Lý do của cuộc chinh phạt này được [Chúa Nguyễn](/wiki/Ch%C3%BAa_Nguy%E1%BB%85n) đưa ra là để bảo vệ những cư dân [người Việt](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t) đã vào đây làm ăn sinh sống. Trận này, Chúa Nguyễn bắt được vua Chân Lạp là Nặc Ông Chân. Chân Lạp xin được làm chư hầu và triều cống hàng năm. Năm Giáp Tuất, Thái Tông thứ 27 ( [1674](/wiki/1674)), Chúa Hiền lại sai Nguyễn Dương Lâm và Nguyễn Diên đem quân đánh lũy Bô Tâm của Chân Lạp ở xứ Mô Xoài mà về sau người Việt gọi là Lũy cũ Phước Tứ (vùng thị trấn Long Điền ngày nay).
Tỉnh
[Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(t%E1%BB%89nh)) được thành lập tháng 12 năm [1899](/wiki/1899) trên địa bàn phủ Phước Tuy của [tỉnh Biên Hòa](/wiki/Bi%C3%AAn_H%C3%B2a_(t%E1%BB%89nh)).
Tháng 10 năm
[1956](/wiki/1956), chính quyền [Việt Nam Cộng Hòa](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) lập tỉnh [Phước Tuy](/wiki/Ph%C6%B0%E1%BB%9Bc_Tuy) gồm địa bàn tỉnh Bà Rịa và [quần đảo Hoàng Sa](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_Ho%C3%A0ng_Sa).
Từ tháng 3 năm
[1963](/wiki/1963) đến tháng 12 năm 1963 và từ tháng 11 năm [1966](/wiki/1966) đến tháng 10 năm [1967](/wiki/1967), chính quyền [Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam](/wiki/M%E1%BA%B7t_tr%E1%BA%ADn_D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_Gi%E1%BA%A3i_ph%C3%B3ng_mi%E1%BB%81n_Nam_Vi%E1%BB%87t_Nam) sáp nhập tỉnh Bà Rịa với tỉnh Biên Hòa và tỉnh [Long Khánh](/wiki/Long_Kh%C3%A1nh_(t%E1%BB%89nh)) thành tỉnh [Bà Biên](/w/index.php?title=B%C3%A0_Bi%C3%AAn&action=edit&redlink=1).
Từ tháng 2 năm
[1976](/wiki/1976) sáp nhập vào tỉnh Đồng Nai.
Từ ngày
[30 tháng 5](/wiki/30_th%C3%A1ng_5) năm [1979](/wiki/1979), lập Đặc khu Vũng Tàu-Côn Đảo. [[21]](#cite_note-21)
Từ ngày
[12 tháng 8](/wiki/12_th%C3%A1ng_8) năm [1991](/wiki/1991), lập tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu gồm [Đặc khu Vũng Tàu-Côn Đảo](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u_-_C%C3%B4n_%C4%90%E1%BA%A3o_(%C4%91%E1%BA%B7c_khu)) và 3 huyện thuộc tỉnh Đồng Nai vốn thuộc tỉnh Bà Rịa trước kia (Châu Thành, [Long Đất](/wiki/Long_%C4%90%E1%BA%A5t) và [Xuyên Mộc](/wiki/Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c)). Khi đó Bà Rịa - Vũng Tàu gồm [thành phố Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u) (tỉnh lị) và 4 huyện: [Châu Thành](/wiki/Ch%C3%A2u_Th%C3%A0nh), [Côn Đảo](/wiki/C%C3%B4n_%C4%90%E1%BA%A3o), [Long Đất](/wiki/Long_%C4%90%E1%BA%A5t), [Xuyên Mộc](/wiki/Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c).
Ngày
[2 tháng 6](/wiki/2_th%C3%A1ng_6) năm [1994](/wiki/1994), chia huyện Châu Thành thành [thị xã Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)) và 2 huyện: [Châu Đức](/wiki/Ch%C3%A2u_%C4%90%E1%BB%A9c), [Tân Thành](/wiki/T%C3%A2n_Th%C3%A0nh_(huy%E1%BB%87n)). [[22]](#cite_note-22)
Ngày
[9 tháng 12](/wiki/9_th%C3%A1ng_12) năm [2003](/wiki/2003), chia huyện Long Đất thành 2 huyện [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n) và [Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F). [[23]](#cite_note-23)
Ngày
[2 tháng 5](/wiki/2_th%C3%A1ng_5) năm [2012](/wiki/2012), tỉnh lị được chuyển về [thị xã Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)). [[24]](#cite_note-24)
Ngày
[22 tháng 8](/wiki/22_th%C3%A1ng_8) năm [2012](/wiki/2012), chuyển thị xã Bà Rịa thành [thành phố Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)). [[25]](#cite_note-25)
## Giáo dục & Y tế[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=8)]
### Giáo dục[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=9)]
Tính đến thời điểm ngày
[30 tháng 9](/wiki/30_th%C3%A1ng_9) năm [2011](/wiki/2011), trên địa bàn toàn tỉnh có 254 trường học ở cấp phổ trong đó có [Trung học phổ thông](/w/index.php?title=Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) có 27 trường, [Trung học cơ sở](/w/index.php?title=Trung_h%E1%BB%8Dc_c%C6%A1_s%E1%BB%9F&action=edit&redlink=1) có 78 trường, [Tiểu học](/wiki/Ti%E1%BB%83u_h%E1%BB%8Dc) có 144 trường, trung học có 4 trường, có 1 trường phổ thông cơ sở, bên cạnh đó còn có 125 trường [mẫu giáo](/wiki/Nh%C3%A0_tr%E1%BA%BB) . Với hệ thống trường học như thế, góp phần giảm thiểu nạn mù chữ trong địa bàn tỉnh [26] . [[26]](#cite_note-gdvn2011-26)
### Y tế[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=10)]
Theo thống kê về y tế năm
[2011](/wiki/2011), trên địa bàn toàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu có 98 cơ sở khám chữa bệnh trực thuộc Sở Y Tế. Trong đó có 10 [Bệnh Viện](/wiki/B%E1%BB%87nh_vi%E1%BB%87n), 6 phòng khám đa khoa khu vực và 82 [Trạm y tế](/wiki/Tr%E1%BA%A1m_x%C3%A1) phường xã, với 1444 giường bệnh và 478 [bác sĩ](/wiki/B%C3%A1c_s%C4%A9), 363 y sĩ, 644 y tá và khoảng 261 nữ hộ sinh . [27]
## Kinh tế[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=11)]
Bà Rịa Vũng Tàu thuộc
[Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam](/wiki/V%C3%B9ng_kinh_t%E1%BA%BF_tr%E1%BB%8Dng_%C4%91i%E1%BB%83m_ph%C3%ADa_Nam). Hoạt động kinh tế của Tỉnh trước hết phải nói về tiềm năng [dầu khí](/wiki/D%E1%BA%A7u_m%E1%BB%8F). Trên thềm lục địa Đông Nam Bộ tỉ lệ các mũi khoan thăm dò, tìm kiếm gặp dầu khí khá cao, tại đây đã phát hiện các mỏ dầu có giá trị thương mại lớn như: [Bạch Hổ](/wiki/B%E1%BA%A1ch_H%E1%BB%95_(t%E1%BB%A9_t%C6%B0%E1%BB%A3ng)) (lớn nhất Việt Nam), [Rồng](/wiki/R%E1%BB%93ng), [Đại Hùng](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_H%C3%B9ng), [Rạng Đông](/wiki/R%E1%BA%A1ng_%C4%90%C3%B4ng,_Ngh%C4%A9a_H%C6%B0ng). Đương nhiên xuất khẩu dầu đóng góp một phần quan trọng trong GDP của Bà Rịa-Vũng Tàu. Bà Rịa-Vũng Tàu là nơi hội tụ nhiều tiềm năng để phát triển như: có 93% tổng trữ lượng dầu mỏ và 16% tổng trữ lượng khí thiên nhiên của cả nước, được Nhà nước tập trung đầu tư xây dựng hệ thống cảng biển quốc gia và quốc tế hiện đại, nằm trong vùng trọng điểm của Chương trình du lịch quốc gia.
Ngoài lĩnh vực khai thác dầu khí, Bà Rịa Vũng Tàu còn là một trong những trung tâm năng lượng, công nghiệp nặng, du lịch, cảng biển của cả nước. Trung tâm điện lực
[Phú Mỹ](/wiki/Ph%C3%BA_M%E1%BB%B9,_T%C3%A2n_Th%C3%A0nh) và Nhà máy điện Bà Rịa chiếm 40% tổng công suất điện năng của cả nước (trên 4000 MW trên tổng số gần 10.000 MW của cả nước). Công nghiệp nặng có: sản xuất [phân đạm](/wiki/Ph%C3%A2n_%C4%91%E1%BA%A1m) [urê](/wiki/Ur%C3%AA) (800.000 tấn năm), sản xuất [polyetylen](/wiki/Polyetylen) (100.000 tấn/năm), sản xuất clinker, sản xuất thép (hiện tại tỉnh có hàng chục nhà máy lớn đang hoạt động gồm VinaKyoei, Pomina, Thép miền Nam (South Steel), Bluescopes, Thép Việt, Thép Tấm (Flat Steel), Nhà máy thép SMC và Posco Vietnam đang thi công nhà máy thép cán nguội. **Về lĩnh vực cảng biển**: kể từ khi chính phủ có chủ trương di dời các cảng tại nội ô Thành phố Hồ Chí Minh, Bà Rịa-Vũng Tàu trở thành trung tâm cảng biển chính của khu vực Đông Nam bộ, thuộc nhóm cảng biển số 05 bao gồm: TP.Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Bà Rịa-Vũng Tàu. Các cảng lớn tập trung chủ yếu trên sông Thị Vải. Cảng Sài Gòn và Nhà máy Ba Son đang di dời và xây dựng cảng biển lớn tại đây. Sông Thị Vải có luồng sâu đảm bảo cho tàu có tải trọng trên 50.000 tấn cập cảng. Các tàu container trên 100.000 tấn đã có thể cập cảng BRVT đi thẳng sang các nước Châu Âu, Châu Mỹ. Tính đến nay, toàn tỉnh có 24/52 cảng đã đi vào hoạt động, các cảng còn lại đang trong quá trình quy hoạch và xây dựng. Tỉnh BRVT là cửa ngõ giao thương của khu vực Miền Nam, nằm gần đường hàng hải quốc tế và là tỉnh có nhiều cảng biển nhất Việt Nam. **Về lĩnh vực du lịch**, tỉnh này là một trong những trung tâm du lịch hàng đầu của cả nước. Nổi tiếng đẹp nhất thành phố Vũng Tàu là bãi biển Thuỳ Vân hay còn gọi là Bãi Sau nằm ở đường Thuỳ Vân. Các khu du lịch nổi tiếng có Khu du lịch Biển Đông, Khu du lịch Nghinh Phong... Các khách sạn nổi tiếng có Khách sạn Thuỳ Vân, khách sạn Sammy, khách sạn Intourco Resort, khách sạn DIC...
Vũng Tàu thu hút khá nhiều dự án FDI về du lịch. Trong thời gian qua, chính phủ đã cấp phép và đang thẩm định một số dự án du lịch lớn như: Saigon Atlantis (300 triệu USD), Công viên giải trí Bàu Trũng và Bể cá ngầm Nghinh Phong (500 triệu USD), công viên bách thú Safari Xuyên Mộc (200 triệu USD)... Tốc độ tăng trưởng bình quân trong giai đoạn 2006 – 2010 đạt 17,78%. Công nghiệp - xây dựng chiếm 64,3% (giảm 0,26% so với năm 2005); thương mại – dịch vụ giảm từ 31,2% (tăng 3,48% so với năm 2005), nông nghiệp chiếm 4,5% (giảm 3,22% so với năm 2005).
- GDP bình quân đầu người năm 2010 không tính dầu thô và khí đốt ước đạt 5.872 đô la Mỹ (tăng 2,28 lần so với năm 2005)
[[28]](#cite_note-liendoan-28)
- Đến năm 2011, trên địa bàn tỉnh có 295 dự án nước ngoài còn hiệu lực với tổng vốn đầu tư đăng ký gần 28,1 tỷ USD. Trong đó, có 118 dự án trong KCN với tổng vốn đầu tư hơn 11,14 tỷ USD và 177 dự án ngoài KCN với tổng vốn đầu tư gần 17 tỷ USD. Vốn đầu tư thực hiện đến nay đạt gần 6,43 tỷ USD, chiếm 22,9% trong tổng vốn đăng ký đầu tư. Trong những năm gần đây tỉnh luôn đứng trong tốp những địa phương thu hút nhiều vốn đầu tư nước ngoài nhất tại Việt Nam. Nằm ở vị trí thứ 3 về việc đóng góp ngân sách nhà nước, sau TP.Hồ Chí Minh và Hà Nội.
- Cơ cấu kinh tế Bà Rịa-Vũng Tàu (năm 2012): công nghiệp – xây dựng 69,7%; dịch vụ 24,5% và nông lâm ngư nghiệp 5,8%.
- . Tỉnh đã phê duyệt Quy hoạch phát triển nhân lực giai đoạn 2011-2020. Tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 61%, cao hơn tỷ lệ của cả nước là 46%. Tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn quốc gia ước đạt 1,7%, thấp hơn nhiều so với cả nước. 100% xã, huyện đạt phổ cập trung học cơ sở, phổ cập tiểu học đúng độ tuổi. Tỷ lệ huy động số cháu đi mẫu giáo trong độ tuổi đạt 87,7% và tỉnh đang phấn đấu hoàn thành phổ cập mầm non cho trẻ 5 tuổi vào cuối năm 2013. Tỷ lệ dân số nông thôn được dùng nước sạch đạt 96%. 93% gia đình đạt chuẩn văn hóa.
- Phấn đấu đến năm 2015, trở thành tỉnh công nghiệp và cảng biển, đạt tốc độ tăng trưởng GDP bình quân 14%/năm, kể cả dầu khí bình quân 10,8%/năm.
[GDP bình quân đầu người](/wiki/T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba)đạt 11.500 USD, kể cả dầu khí đạt 15.000 USD . Về cơ cấu kinh tế, công nghiệp xây dựng 62%, dịch vụ 35%, nông nghiệp 3%. Giảm tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn tỉnh từ 21,69% xuống dưới 2,35% (theo chuẩn mới), cơ bản không còn hộ nghèo theo chuẩn quốc gia. Mức hưởng thụ văn hóa đạt 42 lần/người/năm; 92% gia đình đạt chuẩn gia đình văn hóa; 92% thôn, ấp đạt chuẩn văn hóa; 99% dân số nông thôn được sử dụng điện và nước hợp vệ sinh. [[28]](#cite_note-liendoan-28)
- Định hướng đến năm 2020, trở thành thành phố cảng, đô thị cảng lớn nhất nước cùng với Hải Phòng, trung tâm Logistics và công nghiệp hỗ trợ, trung tâm công nghiệp quan trọng của cả nước. Theo đó, GDP bình quân đầu người dự báo đạt 27.000 USD/người/năm (tương đương thu nhập của các nước phát triển).
### Khu công nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=12)]
Tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu hiện có các khu công nghiệp và cụm công nghiệp sau:
- KCN Long Sơn
- KCN Sonadezi Châu Đức (Khu công nghiệp hiện đại nhất Việt Nam)
- KCN Phú Mỹ III (Khu công nghiệp đô thị chuyên sâu về công nghiệp hỗ trợ dành cho nhà đầu tư Nhật Bản)
- CCN Đá Bạc (Cụm công nghiệp đô thị chuyên sâu về công nghiệp hỗ trợ dành cho nhà đầu tư Nhật Bản)
- KCN Phú Mỹ I
- KCN Đông Xuyên
- KCN Mỹ Xuân A
- KCN Mỹ Xuân A2
- KCN Mỹ Xuân B1- CONAC
- KCN Cái Mép
- KCN Phú Mỹ II
- KCN Mỹ Xuân B1 - Tiến Hùng
- KCN Mỹ Xuân B1 - Đại Dương
- KCN Long Hương
- KCN Đất Đỏ 1
- Tổ hợp lọc hóa dầu Long Sơn.
- Đang quy hoạch thêm các khu công nghiệp ở huyện Đất Đỏ.
- Ngoài ra, tỉnh đã quy hoạch 29 cụm công nghiệp tại các huyện, thành phố trong tỉnh.
## Giao thông vận tải[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=13)]
- Đường bộ: Tỉnh có hệ thống giao thông khá hoàn chỉnh nối các huyện thị với nhau.
[Quốc lộ 51A](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%99_51A&action=edit&redlink=1)(8 làn xe) chạy qua tỉnh dài gần 50 km. Trong những năm tới sẽ có [đường cao tốc Biên Hòa-Vũng Tàu](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_cao_t%E1%BB%91c_Bi%C3%AAn_H%C3%B2a-V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit&redlink=1)6 làn xe song song với Quốc lộ 51A.
- Đường sông: Hệ thống các cảng biển như nêu trên. Từ Vũng Tàu có thể đi
[Tp HCM](/w/index.php?title=Tp_HCM&action=edit&redlink=1)bằng tàu cánh ngầm.
- Hàng không:
[Sân bay Vũng Tàu](/wiki/S%C3%A2n_bay_V%C5%A9ng_T%C3%A0u)chủ yếu phục vụ cho máy bay trực thăng thăm dò khai thác dầu khí. Trong tương lai, [Sân bay Quốc tế Long Thành](/wiki/S%C3%A2n_bay_qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF_Long_Th%C3%A0nh)được xây dựng cách Vũng Tàu 70 km, ranh giới tỉnh khoảng 20 km.
Tỉnh cũng đang triển khai di dời sân bay Vũng Tàu sang đảo Gò Găng thuộc ngoại thành Vũng Tàu và xây dựng sân bay Gò Găng thành sân bay Quốc Tế kết hợp với phục vụ hoạt động bay thăm dò và khai thác dầu khí.
- Đường sắt: hiện tại chưa có đường sắt đến tỉnh. Theo quy hoạch đến năm 2015 của ngành đường sắt, một đường sắt đôi cao tốc khổ rộng 1.435 m sẽ được xây dựng nối Tp HCM và Vũng Tàu, tốc độ thiết kế: trên 300 km/g.
### Xe Buýt[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=14)]
|
|Huyện/Thành phố |
|Tuyến số 01 |
|Tuyến số 04 |
|Tuyến số 06 |
|Tuyến số 09 |
|Tuyến số 11 |
|Tuyến số 22
|Tp.
|[Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)) [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n) [Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F) [Xuyên Mộc](/wiki/Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c) [Châu Đức](/wiki/Ch%C3%A2u_%C4%90%E1%BB%A9c) [Tân Thành](/wiki/T%C3%A2n_Th%C3%A0nh,_B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba-V%C5%A9ng_T%C3%A0u) [Côn Đảo](/wiki/C%C3%B4n_%C4%90%E1%BA%A3o)
- (1): Xuất phát từ chợ
[Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F)- chợ Phước Long Hội - chợ Phước Hải - Đèo Nước ngọt - chợ Long Hải - Ngã ba Lò Vôi – Ngã ba Chợ Bến – Ngã tư chợ [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n)– Ngã ba Thành Thái – Nguyễn Hữu Thọ - Bạch Đằng – Nguyễn Thanh Đằng – Đường Cách mạng tháng Tám – xã Tân Hưng – xã Châu Pha – Ngã ba Tóc Tiên Hắc Dịch – Ngã ba [Mỹ Xuân](/wiki/M%E1%BB%B9_Xu%C3%A2n)– QL51 – Trung tâm Thương mại Tân Thành và ngược lại.
- (4):
[Bình Châu](/wiki/B%C3%ACnh_Ch%C3%A2u,_Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c)- [Phước Bửu](/wiki/Ph%C6%B0%E1%BB%9Bc_B%E1%BB%ADu)- [Đất Đỏ](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_%C4%90%E1%BB%8F)- [Long Điền](/wiki/Long_%C4%90i%E1%BB%81n)- Bà Rịa - Vũng Tàu
- (6)
[Gò Dầu](/wiki/G%C3%B2_D%E1%BA%A7u)- [Phú Mỹ](/wiki/Ph%C3%BA_M%E1%BB%B9,_T%C3%A2n_Th%C3%A0nh)- [Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))- [Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u)
- (22):
[Dầu Dây](/w/index.php?title=D%E1%BA%A7u_D%C3%A2y&action=edit&redlink=1)- [Ngãi Giao](/wiki/Ng%C3%A3i_Giao)- [Bà Rịa](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))- [Vũng Tàu](/wiki/V%C5%A9ng_T%C3%A0u)
- (8):
[Bình Châu](/wiki/B%C3%ACnh_Ch%C3%A2u,_Xuy%C3%AAn_M%E1%BB%99c)- [La Gi](/wiki/La_Gi)( [Bình Thuận](/wiki/B%C3%ACnh_Thu%E1%BA%ADn))
- (11):
[Ngã Tư Vũng Tàu](/w/index.php?title=Ng%C3%A3_T%C6%B0_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit&redlink=1)(Thành phố [Biên Hòa](/wiki/Bi%C3%AAn_H%C3%B2a)) - [Long Thành](/wiki/Long_Th%C3%A0nh)- [Phú Mỹ](/wiki/Ph%C3%BA_M%E1%BB%B9,_T%C3%A2n_Th%C3%A0nh)
## Văn hóa[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=15)]
Điều đặc biệt nhất của tỉnh là Bà Rịa-Vũng Tàu có 10 đền thờ cá voi, nhiều nhất ở miền Nam. Đương nhiên lễ hội Nghinh Ông, hay Tết của biển, là một sự kiện quan trọng trong đời sống văn hóa và tâm linh của dân chài nơi đây.
Tỉnh có ngày lễ Lệ Cô Long Hải từ 10/2 đến 12/2
[âm lịch](/wiki/%C3%82m_l%E1%BB%8Bch) để thờ cúng Mẫu - Nữ thần và kết hợp cúng thần biển.
Bên cạnh đó vào ngày giỗ ông Trần 20 tháng 2 (âm lịch) và tết trùng cửu 9 tháng 9 (âm lịch) tại Nhà Lớn Long Sơn có tổ chức lễ hội long trọng thu hút hàng chục ngàn người từ các nơi về tham dự.
Các anh hùng nổi tiếng ở Bà Rịa Vũng Tàu -
[Võ Thị Sáu](/wiki/V%C3%B5_Th%E1%BB%8B_S%C3%A1u) - [Cao văn Ngọc](/w/index.php?title=Cao_v%C4%83n_Ng%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) - [Huỳnh Tịnh Của](/wiki/Hu%E1%BB%B3nh_T%E1%BB%8Bnh_C%E1%BB%A7a) - [Lê Thành Duy](/w/index.php?title=L%C3%AA_Th%C3%A0nh_Duy&action=edit&redlink=1) - [Trần Văn Quan](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_V%C4%83n_Quan&action=edit&redlink=1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=16)]
- ^
**a** **ă** [“Diện tích, dân số và mật độ dân số năm 2011 phân theo địa phương”](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12875). Tổng cục Thống kê Việt Nam. Truy cập 30 tháng 9 năm 2012.
- ^
**a** **ă** **â** **b** [Về việc thành lập thành phố Bà Rịa thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu](http://www.chinhphu.vn/portal/page/portal/chinhphu/hethongvanban?class_id=509&mode=detail&document_id=163315), Trang Chính Phủ. [^](#cite_ref-152.2F2003.2FN.C4.90-CP_3-0) [Căn cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 25 tháng 12 năm 2001](http://thuvienphapluat.vn/archive/Nghi-dinh/Nghi-dinh-152-2003-ND-CP-thanh-lap-xa-phuong-thuoc-thanh-pho-Vung-Tau-huyen-Tan-Thanh-chia-Long-Dat-thanh-Long-Dien-Dat-Do-tinh-Ba-Ria-Vung-Tau-vb6269t11.aspx), Theo Thư Viện Pháp Luật.
- ^
**a** **ă** **â** [Theo Nghị định 45-CP](http://thuvienphapluat.vn/archive/Nghi-dinh/Nghi-dinh-45-CP-thanh-lap-thi-xa-Ba-Ria-huyen-Tan-Thanh-huyen-Chau-Duc-thuoc-tinh-Ba-Ria-Vung-Tau-vb38803t11.aspx), văn bản bổ sung.
- ^
**a** **ă** **â** [Dân số Huyện Xuyên Mộc vào năm 2007](http://congdoanbrvt.org.vn/index.php?Module=Content&Action=view&id=172&Itemid=2), Theo Công Đoàn Bà Rịa Vũng Tàu. **Dân số Huyện Châu Đức vào năm 2004** [^](#cite_ref-6) **Dân số của Huyện Tân Thành vào năm 2009** [^](#cite_ref-7) **Dân số huyện Côn Đảo năm 2010** [^](#cite_ref-8) [^](#cite_ref-lstl_9-0) [Mít tinh kỷ niệm 20 năm thành lập - Vũng Tàu](http://www.baria-vungtau.gov.vn/default.asp?tablename=w000000063&key=_000006B6A&PageNum=1), Cổng thông tin thành phố Vũng Tàu. [^](#cite_ref-tltpvungtau_10-0) [Chuẩn bị lễ hội kỷ niệm 110 năm thành lập TP Vũng Tàu](http://vietbao.vn/Van-hoa/Chuan-bi-le-hoi-ky-niem-110-nam-thanh-lap-TP-Vung-Tau/45122472/181/), Theo Trang Việt Báo. [^](#cite_ref-d.C3.A1nolonganqacnam_11-0) [Dân số trung bình phân theo địa phương qua các năm](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12873), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-tongcucthongke2011_12-0) [Diện tích, dân số và mật độ dân số năm 2011 phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12875), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-dsthanhthi2011_13-0) [Dân số thành thị trung bình phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12869), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-dsnongthong2011_14-0) [Dân số nông thôn trung bình phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12868), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-dsnam2011_15-0) [Dân số nam trung bình phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12871), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-dsnu2011_16-0) [Dân số nữ trung bình phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12870), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-tangdanso_17-0) [Tỷ lệ tăng tự nhiên dân số phân theo địa phương](http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=12861), Theo Tổng cục thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-dstcdtvn_18-0) [Kết quả toàn bộ Tổng điều tra Dân số và Nhà ở Việt Nam năm 2009](http://www.gso.gov.vn/Modules/Doc_Download.aspx?DocID=12724), Tổng Cục Thống kê Việt Nam. [^](#cite_ref-19) [http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/169/0/3694/Thuc_hien_Nghi_quyet_so_25_NQ_TW_cua_Ban_Chap_hanh_Trung_uong](http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/169/0/3694/Thuc_hien_Nghi_quyet_so_25_NQ_TW_cua_Ban_Chap_hanh_Trung_uong) [^](#cite_ref-20) [http://cchc.baria-vungtau.gov.vn/c/portal/render_portlet?p_l_id=22911&p_p_id=vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-2&p_p_col_pos=0&p_p_col_count=1¤tURL=%2Fweb%2F15602%2F4%2F-%2Fvcmsviewcontent%2F4O6C%2F1706%2F1706%2F10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_categoryId=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_articleId=10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_cat_parent=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_struts_action=%2Fvcmsviewcontent%2Fview](http://cchc.baria-vungtau.gov.vn/c/portal/render_portlet?p_l_id=22911&p_p_id=vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C&p_p_lifecycle=0&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_col_id=column-2&p_p_col_pos=0&p_p_col_count=1¤tURL=%2Fweb%2F15602%2F4%2F-%2Fvcmsviewcontent%2F4O6C%2F1706%2F1706%2F10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_categoryId=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_articleId=10908&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_cat_parent=1706&_vcmsviewcontent_INSTANCE_4O6C_struts_action=%2Fvcmsviewcontent%2Fview) [^](#cite_ref-21) [NGHỊ QUYẾT CỦA QUỐC HỘI NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM NGÀY 30 THÁNG 5 NĂM 1979 VỀ VIỆC THÀNH LẬP ĐẶC KHU VŨNG TÀU - CÔN ĐẢO TRỰC THUỘC TRUNG ƯƠNG](http://moj.gov.vn/vbpq/Lists/Vn%20bn%20php%20lut/View_Detail.aspx?ItemID=1544) [^](#cite_ref-22) [Nghị định 45-CP năm 1994 về việc thành lập thị xã Bà Rịa, huyện Tân Thành, huyện Châu Đức thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu](http://thuvienphapluat.vn/archive/Nghi-dinh/Nghi-dinh-45-CP-thanh-lap-thi-xa-Ba-Ria-huyen-Tan-Thanh-huyen-Chau-Duc-thuoc-tinh-Ba-Ria-Vung-Tau-vb38803t11.aspx) [^](#cite_ref-23) [Nghị định 152/2003/NĐ-CP về việc thành lập xã, phường thuộc thành phố Vũng Tàu và huyện Tân Thành, chia huyện Long Đất thành huyện Long Điền và huyện Đất Đỏ, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu](http://thuvienphapluat.vn/archive/Nghi-dinh/Nghi-dinh-152-2003-ND-CP-thanh-lap-xa-phuong-thuoc-thanh-pho-Vung-Tau-huyen-Tan-Thanh-chia-Long-Dat-thanh-Long-Dien-Dat-Do-tinh-Ba-Ria-Vung-Tau-vb6269t11.aspx) [^](#cite_ref-24) [Bà Rịa - Vũng Tàu "dời đô"](http://nld.com.vn/thoi-su-trong-nuoc/ba-ria-vung-tau-doi-do-20120203105457287.htm) [^](#cite_ref-25) [Nghị quyết 43/NQ-CP năm 2012 thành lập thành phố Bà Rịa thuộc tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu](http://thuvienphapluat.vn/archive/Nghi-quyet-43-NQ-CP-nam-2012-thanh-lap-thanh-pho-Ba-Ria-vb146306.aspx)
- ^
**a** **ă** [Thống kê về Giáo dục Việt Nam, Niên giám thống kê 2011](http://www.gso.gov.vn/Modules/Doc_Download.aspx?DocID=15355), Theo tổng cục thống kê [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) [^](#cite_ref-27) [Y tế, Văn hoá, Thể thao và Mức sống dân cư](http://www.gso.gov.vn/Modules/Doc_Download.aspx?DocID=15356), Tổng cục thống kê
- ^
**a** **ă** [Tri thức hóa giai cấp công nhân, góp phần xây dựng Bà Rịa - Vũng Tàu trở thành tỉnh công nghiệp cảng biển theo hướng hiện đại](http://congdoanbrvt.org.vn/index.php?Module=Content&Action=view&id=312)
|
|![]()
[Bà Rịa - Vũng Tàu](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Ba_Ria-Vung_Tau_Province?uselang=vi)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u&action=edit§ion=17)] [Cổng thông tin điện tử tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu](http://www.baria-vungtau.gov.vn) [Báo Bà Rịa - Vũng Tàu](http://www.baobariavungtau.com.vn) [Cổng thông tin du lịch Bà Rịa - Vũng Tàu](http://www.bariavungtautourism.com.vn) [Cổng thông tin Sở Giáo dục & Đào tạo Bà Rịa - Vũng Tàu](http://www.bariavungtau.edu.vn)
|
|
|
|
·
Không phân chia thành các
·
|
|

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


text:
Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế
Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (hoặc Cơ quan Nguyên tử Năng Quốc tế, viết tắt là IAEA từ tiếng Anh International Atomic Energy Agency) là tổ chức quốc tế thành lập ngày 29 tháng 7 năm 1957 với mục đích đẩy mạnh việc sử dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình và ngăn chặn việc sử dụng năng lượng nguyên tử trong mục đích quân sự. Trong bài diễn văn "Nguyên tử cho Hoà bình" đọc trước Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc năm 1953, Tổng thống Hoa Kỳ, Dwight D. Eisenhower, đã đưa ra ý tưởng thiết lập tổ chức quốc tế này với mục tiêu kiểm soát và phát triển việc sử dụng năng lượng nguyên tử đúng hướng. Cơ quan này và giám đốc điều hành Mohammed ElBaradei được trao giải Nobel Hòa bình năm 2005. Hiện giám đốc điều hành của cơ quan này là ông Yukiya Amano.
Mục lục
Thể chế[sửa | sửa mã nguồn]
IAEA đặt trụ sở ở Viên, nước Áo (tại Trung tâm Quốc tế Wien). 139 quốc gia thành viên của IAEA gởi đại biểu đến dự họp Đại Hội đồng (General Conference) thường niên để cử ra 35 thành viên vào Hội đồng thống đốc (Board of Governors). Là một cơ quan hoạt động theo nguyên tắc đồng thuận, Hội đồng thống đốc IAEA họp năm lần trong năm để chuẩn bị những nghị quyết cho Đại hội đồng. Các kỳ họp của Đại Hội đồng được tổ chức tại Trung tâm Áo Wien, cách trụ sở IAEA một khu phố.
Thêm vào đó, IAEA còn hỗ trợ một trung tâm nghiên cứu đặt tại Trieste, Ý. Trung tâm này đặt dưới quyền quản lý của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc (UNESCO).
Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
IAEA là diễn đàn liên chính phủ về hợp tác khoa học và kỹ thuật cho công nghệ hạt nhân vì mục đích hoà bình nhằm cung ứng một hệ thống canh phòng quốc tế chống lại việc lạm dụng cũng như giúp hỗ trợ việc ứng dụng các biện pháp an toàn cho công nghệ này. IAEA đã mở rộng các nỗ lực an toàn hạt nhân của mình nhằm đáp ứng thảm hoạ Chernobyl năm 1986.
Từ năm 1981 đến năm 1997, IAEA được đặt dưới quyền lãnh đạo của Hans Blix, nhân vật này thường được biết đến bởi việc truy tìm vũ khí huỷ diệt hàng loạt trong những năm 2002, 2003. Những cáo buộc của Hoa Kỳ và Anh Quốc cho rằng Iraq đã sản xuất loại vũ khí này nhằm biện minh cho sự can thiệp quân sự vào Iraq chưa bao giờ được chứng thực. Lãnh đạo hiện thời của IAEA là một người Ai Cập, Mohamed ElBaradei. Tại Đai hội đồng thứ 49, ElBaradei được phê chuẩn để đảm nhiệm chức vụ Tổng Giám đốc cho đến năm 2009.
Khi việc phổ biến hạt nhân gia tăng trong thập niên 1990, IAEA được giao nhiệm vụ điều tra và thanh tra các vụ việc khả nghi vi phạm Hiệp ước Cấm phổ biến Vũ khí Hạt nhân theo sự uỷ quyền của Liên Hiệp Quốc; dù vậy, tổ chức này chỉ báo cáo vụ việc cho Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc, cơ quan duy nhất của Liên Hiệp Quốc có quyền đưa ra các biện pháp cưỡng chế. Cho đến nay không có nhiều thay đổi trong cơ cấu tổ chức của IAEA; trong khi các kết quả thanh tra của tổ chức này thường thu hút sự chú ý của công luận, vấn đề cải tổ IAEA lại không làm được điều này.
Ngày 11 tháng 2 năm 2004, trong một bài diễn văn đọc tại Viện đại học Quốc phòng, Tổng thống Hoa Kỳ George W. Bush đưa ra đề nghị: "Không một quốc gia nào khi đang bị điều tra vì vi phạm hiệp ước cấm phổ biến vũ khí hạt nhân được phép phục vụ trong Ban Thống đốc của IAEA. Bất cứ quốc gia nào hiện đang có mặt trong Ban Thống đốc mà bị đặt dưới sự điều tra cần phải bị đình chỉ. Sự toàn vẹn và sứ mạng của IAEA phụ thuộc vào nguyên tắc đơn giản này: Bất cứ ai vi phạm luật lệ thì không nên được giao phó trách nhiệm thực thi luật lệ".
Những nhận xét ấy được xem là nhắm vào vụ Khan. Vụ tai tiếng này dẫn đến nhiều lời yêu cầu mở cuộc điều tra về Pakistan, nước này có chân trong Ban Thống đốc của IAEA.
IAEA và Tổng Giám đốc Mohamed ElBaradei được trao tặng giải thưởng Nobel Hoà bình năm 2005. Trong bài diễn văn của mình, ElBaradei nói rằng chỉ cần 1% số tiền được dùng để phát triển các loại vũ khí mới cũng đủ để nuôi sống toàn thể thế giới.
IAEA và Iran[sửa | sửa mã nguồn]
Tháng 2 năm 2003, Mohamed ElBaradei đến Iran với một nhóm thanh tra để điều tra chương trình hạt nhân của Iran. Vào khoảng tháng Mười, ElBaradei tuyên bố rằng không có chứng cớ Iran đang theo đuổi chương trình vũ khí hạt nhân. Tháng 12 năm 2003, Iran ký nghị định thư bổ sung tại trụ sở IAEA ở Wien, và hành xử phù hợp với những điều khoản của nghị định thư trong khi chờ đợi nghị định thư này được phê chuẩn.
Ngày 9 tháng 8 năm 2005, Ayatollah Ali Khamenei ban hành một sắc chỉ tôn giáo (fatwa) cấm sản xuất, tồn trữ và sử dụng các loại vũ khí hạt nhân. Toàn văn sắc chỉ này được đưa ra trong một thông cáo chính thức tại một cuộc họp với IAEA ở Wien.
Tháng 9 năm 2005, Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế kết luận trong một bản tường trình rằng từ nhiều năm qua Iran không có khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân.
Tuy nhiên, ngày 9 tháng 1 năm 2006, Iran tuyên bố tái lập chương trình nghiên cứu và phát triển năng lượng hạt nhân bất kể những phản ứng và áp lực đến từ Hoa Kỳ, Liên minh Âu châu và Nga.
Với số phiếu biểu quyết 27-3, ngày 4 tháng 2 năm 2006, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử chuyển giao vụ việc này cho Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc.

markdown:
# Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế
|
|![]()
|
|Bài viết hoặc đoạn này cần thêm
Những nội dung không có nguồn có thể bị
|Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế|
|International Atomic Energy Agency
|(tiếng Anh)
|
|![]()
[Yukiya Amano](/w/index.php?title=Yukiya_Amano&action=edit&redlink=1) [Viên](/wiki/Vi%C3%AAn), [Áo](/wiki/%C3%81o) [www.iaea.org](http://www.iaea.org) **Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế** (hoặc **Cơ quan Nguyên tử Năng Quốc tế**, viết tắt là **IAEA** từ [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh) *International Atomic Energy Agency*) là tổ chức quốc tế thành lập ngày [29 tháng 7](/wiki/29_th%C3%A1ng_7) năm [1957](/wiki/1957) với mục đích đẩy mạnh việc sử dụng [năng lượng nguyên tử](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) vì mục đích hòa bình và ngăn chặn việc sử dụng năng lượng nguyên tử trong mục đích quân sự. Trong bài diễn văn "Nguyên tử cho Hoà bình" đọc trước [Đại Hội đồng Liên Hiệp Quốc](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) năm 1953, [Tổng thống Hoa Kỳ](/wiki/T%E1%BB%95ng_th%E1%BB%91ng_Hoa_K%E1%BB%B3), [Dwight D. Eisenhower](/wiki/Dwight_D._Eisenhower), đã đưa ra ý tưởng thiết lập tổ chức quốc tế này với mục tiêu kiểm soát và phát triển việc sử dụng năng lượng nguyên tử đúng hướng. Cơ quan này và giám đốc điều hành [Mohammed ElBaradei](/w/index.php?title=Mohammed_ElBaradei&action=edit&redlink=1) được trao [giải Nobel Hòa bình](/wiki/Gi%E1%BA%A3i_Nobel_H%C3%B2a_b%C3%ACnh) năm [2005](/wiki/2005). Hiện giám đốc điều hành của cơ quan này là ông [Yukiya Amano](/w/index.php?title=Yukiya_Amano&action=edit&redlink=1).
## Mục lục
## Thể chế[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=1)]
IAEA đặt trụ sở ở
[Viên](/wiki/Vi%C3%AAn), nước [Áo](/wiki/%C3%81o) (tại Trung tâm Quốc tế Wien). 139 quốc gia thành viên của IAEA gởi đại biểu đến dự họp [Đại Hội đồng](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A1i_H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_IAEA&action=edit&redlink=1) ( *General Conference*) thường niên để cử ra 35 thành viên vào [Hội đồng thống đốc](/wiki/H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_th%E1%BB%91ng_%C4%91%E1%BB%91c_IAEA) ( *Board of Governors*). Là một cơ quan hoạt động theo nguyên tắc đồng thuận, Hội đồng thống đốc IAEA họp năm lần trong năm để chuẩn bị những nghị quyết cho Đại hội đồng. Các kỳ họp của Đại Hội đồng được tổ chức tại Trung tâm Áo Wien, cách trụ sở IAEA một khu phố.
Thêm vào đó, IAEA còn hỗ trợ một trung tâm nghiên cứu đặt tại
[Trieste](/wiki/Trieste), [Ý](/wiki/%C3%9D). Trung tâm này đặt dưới quyền quản lý của [Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc](/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c_Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c,_Khoa_h%E1%BB%8Dc_v%C3%A0_V%C4%83n_h%C3%B3a_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) (UNESCO).
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=2)]
IAEA là diễn đàn liên chính phủ về hợp tác khoa học và kỹ thuật cho công nghệ hạt nhân vì mục đích hoà bình nhằm cung ứng một hệ thống canh phòng quốc tế chống lại việc lạm dụng cũng như giúp hỗ trợ việc ứng dụng các biện pháp an toàn cho công nghệ này. IAEA đã mở rộng các nỗ lực an toàn hạt nhân của mình nhằm đáp ứng
[thảm hoạ Chernobyl](/wiki/Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_Chernobyl) năm 1986.
Từ năm 1981 đến năm 1997, IAEA được đặt dưới quyền lãnh đạo của
[Hans Blix](/w/index.php?title=Hans_Blix&action=edit&redlink=1), nhân vật này thường được biết đến bởi việc truy tìm vũ khí huỷ diệt hàng loạt trong những năm 2002, 2003. Những cáo buộc của [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) và [Anh Quốc](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland) cho rằng [Iraq](/wiki/Iraq) đã sản xuất loại vũ khí này nhằm biện minh cho sự can thiệp quân sự vào Iraq chưa bao giờ được chứng thực. Lãnh đạo hiện thời của IAEA là một người [Ai Cập](/wiki/Ai_C%E1%BA%ADp), Mohamed ElBaradei. Tại Đai hội đồng thứ 49, ElBaradei được phê chuẩn để đảm nhiệm chức vụ Tổng Giám đốc cho đến năm 2009.
Khi việc phổ biến hạt nhân gia tăng trong thập niên 1990, IAEA được giao nhiệm vụ điều tra và thanh tra các vụ việc khả nghi vi phạm
[Hiệp ước Cấm phổ biến Vũ khí Hạt nhân](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_kh%C3%B4ng_ph%E1%BB%95_bi%E1%BA%BFn_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) theo sự uỷ quyền của [Liên Hiệp Quốc](/wiki/Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c); dù vậy, tổ chức này chỉ báo cáo vụ việc cho [Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc](/wiki/H%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%93ng_B%E1%BA%A3o_an_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c), cơ quan duy nhất của Liên Hiệp Quốc có quyền đưa ra các biện pháp cưỡng chế. Cho đến nay không có nhiều thay đổi trong cơ cấu tổ chức của IAEA; trong khi các kết quả thanh tra của tổ chức này thường thu hút sự chú ý của công luận, vấn đề cải tổ IAEA lại không làm được điều này.
Ngày 11 tháng 2 năm 2004, trong một bài diễn văn đọc tại Viện đại học Quốc phòng, Tổng thống Hoa Kỳ
[George W. Bush](/wiki/George_W._Bush) đưa ra đề nghị: "Không một quốc gia nào khi đang bị điều tra vì vi phạm hiệp ước cấm phổ biến vũ khí hạt nhân được phép phục vụ trong Ban Thống đốc của IAEA. Bất cứ quốc gia nào hiện đang có mặt trong Ban Thống đốc mà bị đặt dưới sự điều tra cần phải bị đình chỉ. Sự toàn vẹn và sứ mạng của IAEA phụ thuộc vào nguyên tắc đơn giản này: Bất cứ ai vi phạm luật lệ thì không nên được giao phó trách nhiệm thực thi luật lệ".
Những nhận xét ấy được xem là nhắm vào vụ
[Khan](/w/index.php?title=Khan&action=edit&redlink=1). Vụ tai tiếng này dẫn đến nhiều lời yêu cầu mở cuộc điều tra về [Pakistan](/wiki/Pakistan), nước này có chân trong Ban Thống đốc của IAEA.
IAEA và Tổng Giám đốc Mohamed ElBaradei được trao tặng giải thưởng Nobel Hoà bình năm 2005. Trong bài diễn văn của mình, ElBaradei nói rằng chỉ cần 1% số tiền được dùng để phát triển các loại vũ khí mới cũng đủ để nuôi sống toàn thể thế giới.
## IAEA và Iran[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=3)]
Tháng 2 năm 2003, Mohamed ElBaradei đến Iran với một nhóm thanh tra để điều tra chương trình hạt nhân của
[Iran](/wiki/Iran). Vào khoảng tháng Mười, ElBaradei tuyên bố rằng không có chứng cớ Iran đang theo đuổi chương trình vũ khí hạt nhân. Tháng 12 năm 2003, Iran ký nghị định thư bổ sung tại trụ sở IAEA ở Wien, và hành xử phù hợp với những điều khoản của nghị định thư trong khi chờ đợi nghị định thư này được phê chuẩn.
Ngày 9 tháng 8 năm 2005,
[Ayatollah](/w/index.php?title=Ayatollah&action=edit&redlink=1) [Ali Khamenei](/wiki/Ali_Khamenei) ban hành một sắc chỉ tôn giáo ( *fatwa*) cấm sản xuất, tồn trữ và sử dụng các loại vũ khí hạt nhân. Toàn văn sắc chỉ này được đưa ra trong một thông cáo chính thức tại một cuộc họp với IAEA ở Wien.
Tháng 9 năm 2005,
[Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế](/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_Nghi%C3%AAn_c%E1%BB%A9u_Chi%E1%BA%BFn_l%C6%B0%E1%BB%A3c_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1) kết luận trong một bản tường trình rằng từ nhiều năm qua Iran không có khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân.
Tuy nhiên, ngày 9 tháng 1 năm 2006, Iran tuyên bố tái lập chương trình nghiên cứu và phát triển năng lượng hạt nhân bất kể những phản ứng và áp lực đến từ Hoa Kỳ,
[Liên minh Âu châu](/wiki/Li%C3%AAn_minh_ch%C3%A2u_%C3%82u) và [Nga](/wiki/Nga).
Với số phiếu biểu quyết 27-3, ngày 4 tháng 2 năm 2006, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử chuyển giao vụ việc này cho Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc.
## Danh sách các Tổng Giám Đốc IAEA[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=4)]
|Tên & Quốc tịch||Nhiệm kỳ|
|
|![]()
[W. Sterling Cole](/w/index.php?title=W._Sterling_Cole&action=edit&redlink=1)- [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [1957](/wiki/1957)– [1961](/wiki/1961) ![ Flag of Sweden.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Flag_of_Sweden.svg/22px-Flag_of_Sweden.svg.png)
![ Flag of Sweden.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Flag_of_Sweden.svg/22px-Flag_of_Sweden.svg.png)
[Sigvard Eklund](/w/index.php?title=Sigvard_Eklund&action=edit&redlink=1)- [Thụy Điển](/wiki/Th%E1%BB%A5y_%C4%90i%E1%BB%83n) [1961](/wiki/1961)– [1981](/wiki/1981) ![ Flag of Sweden.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Flag_of_Sweden.svg/22px-Flag_of_Sweden.svg.png)
![ Flag of Sweden.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4c/Flag_of_Sweden.svg/22px-Flag_of_Sweden.svg.png)
[Hans Blix](/w/index.php?title=Hans_Blix&action=edit&redlink=1)- [Thụy Điển](/wiki/Th%E1%BB%A5y_%C4%90i%E1%BB%83n) [1981](/wiki/1981)– [1997](/wiki/1997) ![ Flag of Egypt.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png)
![ Flag of Egypt.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png)
[Mohamed ElBaradei](/wiki/Mohamed_ElBaradei)- [Ai Cập](/wiki/Ai_C%E1%BA%ADp) [1997](/wiki/1997)- [2009](/wiki/2009) ![ Flag of Japan (bordered).svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f0/Flag_of_Japan_%28bordered%29.svg/22px-Flag_of_Japan_%28bordered%29.svg.png)
![ Flag of Japan (bordered).svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f0/Flag_of_Japan_%28bordered%29.svg/22px-Flag_of_Japan_%28bordered%29.svg.png)
[Yukiya Amano](/w/index.php?title=Yukiya_Amano&action=edit&redlink=1)- [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n) [2009](/wiki/2009)- hiện nay
|
|![]()
|
|Xin hãy cùng
Nếu bài viết đã được phát triển, hãy gỡ bản mẫu này.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=5)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=6)]
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF&action=edit§ion=7)]
|
|![]()
[Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:IAEA?uselang=vi)
|
|
|Thành viên và Quan sát viên
||Các chủ đề liên quan
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Content-Encoding: gzip

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1053 hit (2), cp1055 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Analytics: php=hhvm