text:
Họ Đậu
Họ Đậu hay còn gọi họ cánh bướm (danh pháp khoa học: Fabaceae, đồng nghĩa: Leguminosae,[3] Papilionaceae[3]) là một họ thực vật trong bộ Đậu. Đây là họ thực vật có hoa lớn thứ ba, sau họ Phong lan và họ Cúc, với khoảng 730 chi và 19.400 loài.[4][5] Các loài đa dạng tập trung nhiều trong các phân họ Trinh nữ (Mimosoideae) và phân họ Đậu (Faboideae), và chúng chiếm khoảng 9,4% trong tổng số loài thực vật hai lá mầm thật sự.[6] Ước tính các loài trong họ này chiếm 16% các loài cây trong vùng rừng mưa nhiệt đới Nam Mỹ. Ngoài ra, họ này cũng có mặt nhiều ở các rừng mưa và rừng khô nhiệt đới ở châu Mỹ và châu Phi.[7] Cho đến nay vẫn còn những tranh cãi về việc họ này bao gồm 3 phân họ hay tách các phân họ của nó thành các họ riêng biệt. Có rất nhiều thông tin về dữ liệu phân tử và hình thái học chứng minh họ Đậu là một họ đơn ngành.[8] Quan điểm này được xem xét không chỉ ở cấp độ tổng hợp khi so sánh các nhóm khác nhau trong họ này và các quan hệ họ hàng của chúng mà còn dựa trên các kết quả phân tích về phát sinh loài gần đây dựa trên ADN.[9][10][11] Các nghiên cứu này xác nhận rằng họ Đậu là một nhóm đơn ngành và có quan hệ gần gũi với các họ trong bộ Đậu là họ Viễn chí (Polygalaceae), họ Suyên biển (Surianaceae), và họ Quillajaceae.[12]
Mục lục
Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]
Theo định nghĩa của hệ thống APG thì nó là một họ lớn: Fabaceae sensu lato (nghĩa rộng). ICBN cho phép sử dụng cả Fabaceae nghĩa rộng và Leguminosae như là các tên gọi thực vật học tương đương nhau ở cấp họ. Hệ thống APG sử dụng tên gọi Fabaceae.
Tuy nhiên, họ Fabaceae có thể định nghĩa khác đi như là Fabaceae sensu stricto (nghĩa hẹp), ví dụ như trong hệ thống Cronquist. Trong các phân loại như thế thì các phân họ Trinh nữ (Mimosoideae) và Vang (Caesalpinioideae) được nâng lên thành cấp họ với tên gọi khoa học tương ứng là Mimosaceae và Caesalpiniaceae.[13] Nhóm còn lại có các tên gọi thực vật học tương ứng là Fabaceae và Papilionaceae (nhưng không phải là Leguminosae). APG coi nhóm này ở mức độ phân họ, với tên gọi Faboideae (tên gọi tương đương của nó trong Leguminosae là Papilionoideae).
Khi tra cứu hay tham khảo bất kỳ cuốn sách nào có sử dụng tên gọi Fabaceae, cần phải lưu ý là tên gọi này dùng trong ngữ cảnh nào. Các tên gọi như Leguminosae hay Papilionaceae là rõ ràng và các nhà phân loại học dùng các từ này chủ yếu cùng với tên gọi Leguminosae.
Leguminosae (hay Fabaceae sensu lato) là họ lớn thứ hai của thực vật có hoa với 730 chi và trên 19.400 loài. Các tên gọi thông thường chủ yếu của các loài trong họ này là đỗ hay đậu, và họ này chứa một số loài cây quan trọng bậc nhất trong cung cấp thực phẩm cho con người[14], chẳng hạn các loại đậu, đỗ, lạc, đậu tương và đậu lăng v.v. Các loài khác trong họ cũng là các nguồn cung cấp thức ăn quan trọng cho gia súc, gia cầm hoặc để làm phân xanh, chẳng hạn đậu lupin, cỏ ba lá, muồng hay đậu tương. Một số chi như Laburnum, Robinia, Gleditsia, Acacia, Mimosa và Delonix là các loại cây cảnh. Một số loài còn có các tính chất y học hoặc diệt trừ sâu bọ (chẳng hạn Derris) hay sản sinh ra các chất quan trọng như gôm Ả Rập, tanin, thuốc nhuộm hoặc nhựa. Một số loài, như sắn dây, một loài có nguồn gốc ở khu vực Đông Á, đầu tiên được trồng tại miền đông nam Hoa Kỳ nhằm cải tạo đất và làm thức ăn cho gia súc, nhưng đã nhanh chóng trở thành một loài cỏ dại xâm hại nguy hiểm có xu hướng phát triển trên mọi thứ đất và chèn ép nhiều loài bản địa.
Tất cả các thành viên trong họ này đều có hoa chứa 5 cánh hoa, trong dó bầu nhụy lớn khi phát triển được sẽ tạo ra quả thuộc loại quả đậu, hai vỏ của nó có thể tách đôi, bên trong chứa nhiều hạt trong các khoang riêng rẽ. Các loài trong họ này theo truyền thống được phân loại trong ba phân họ, đôi khi được nâng lên thành các họ riêng trong bộ Đậu (Fabales), trên cơ sở hình thái học của hoa (đặc biệt là hình dạng cánh hoa):
- Phân họ Vang (Caesalpinioideae) hay họ Vang (Caesalpiniaceae):[15] Có khoảng 170 chi và 2.000 loài. Hoa của chúng đối xứng hai bên, nhưng thay đổi nhiều tùy theo từng chi cụ thể, chẳng hạn trong chi Cercis thì hoa tương tự như hoa của các loài trong phân họ Faboideae, trong khi tại chi Bauhinia thì nó là đối xứng với 5 cánh hoa bằng nhau.
- Phân họ Trinh nữ (Mimosoideae) hay họ Trinh nữ (Mimosaceae): Các cánh hoa nhỏ và thông thường có dạng hình cầu hay là cụm hoa dạng bông và các nhị hoa là bộ phận sặc sỡ nhất của hoa.
- Phân họ Đậu (Faboideae hay Papilionoideae) = họ Fabaceae nghĩa hẹp hay họ Papilionaceae: Một cánh hoa lớn và có nếp gấp trên nó, hai cánh hoa cận kề mọc bên cạnh còn hai cánh hoa dưới chúng nối liền với nhau ở đáy, tạo thành một cấu trúc tương tự như cái thuyền con.
Phát sinh chủng loài[sửa | sửa mã nguồn]
Cây phát sinh chủng loài của họ Đậu là đối tượng nghiên cứu của nhiều nhóm khoa học trên thế giới, họ sử dụng các phương pháp phân tích hình thái học, các dữ liệu ADN (trnL intron thể hạt, các gen thể hạt rbcL và matK, và các ITS) và phân tích miêu tả theo nhánh để dung giải các mối quan hệ của các dòng dõi khác nhau trong họ này. Bằng cách ấy người ta đã không thể xác nhận tính đơn ngành của các phân họ truyền thống là Mimosoideae và Faboideae, do chúng cùng nhau lồng sâu bên trong phân họ cận ngành Caesalpinioideae. Tất cả các nghiên cứu, thông qua cách tiếp cận khác nhau, là trước sau như một và đưa ra sự hỗ trợ mạnh cho các mối quan hệ giữa các nhánh chính của họ này, như sơ đồ dưới đây.[5] Nhánh rẽ ra sớm nhất là tông Cercideae, tiếp theo đó là tông Detarieae, và chi đơn loài Duparquetia (trước đây chúng được xếp vào phân họ Caesalpinioideae).[16][17][18][19][20][21]
Dựa trên các dữ liệu phát sinh chủng loài và hóa thạch, người ta đề xuất rằng họ Đậu nguyên thủy phát triển ở các khu vực khô hạn và bán khô hạn dọc theo bờ biển của đại dương Tethys trong suốt đầu kỷ Đệ Tam.[1][22] Tuy nhiên, các tài liệu khác thì cho rằng ở châu Phi (hoặc thậm chí châu Mỹ) không thể đưa ra kết luận về nguồn gốc như trên của họ này.[23][24]
Tiến hóa[sửa | sửa mã nguồn]
Bộ Đậu chứa khoảng 9,6% đa dạng sinh học của nhóm thực vật hai lá mầm thật sự và hầu hết chúng tập trung trong một trong 4 họ của nó là họ Đậu. Nguồn gốc của nhánh này bao gồm cả các họ Polygalaceae, Surianaceae và Quillajaceae được xác định là đã tồn tại từ 94 đến 89 triệu năm, và bắt đầu phát triển đa dạng vào khoảng 79 đến 74 triệu năm.[5] Trong thực tế, các loài trong họ Đậu dường như đã đa dạng hóa trong suốt đầu kỷ Đệ Tam để trở thành thành viên phổ biến ở khắp mọi nơi của thực vật trên cạn hiện đại, giống như nhiều họ thực vật hạt kín khác.[25][26]
Hóa thạch của họ Đậu phong phú và đa dạng, đặc biệt là trong kỷ Đệ Tam. Các hóa thạch của hoa, quả, lá chét, gỗ và phấn hoa được tìm thấy ở nhiều nơi.[27][28][29][30][31] Hóa thạch sớm nhất có thể chắc chắn gán cho họ Đậu đã xuất hiện vào Paleocen muộn (khoảng 56 triệu năm trước).[32][33] Các đại diện của các phân họ được công nhận theo truyền thống là Caesalpinioideae, Papilionoideae và Mimosoideae - cũng như các nhánh lớn trong phạm vi các phân họ - như Genisteae - đã được tìm thấy trong các mẫu hóa thạch trong các giai đoạn muộn hơn một chút, cách đây khoảng 55 đến 50 triệu năm.[25] Trong thực tế, việc phát hiện ra một số đơn vị phân loại đại diện cho các nhánh chính của họ Đậu trong thời kỳ Eocen giữa và muộn gợi ý rằng các nhóm hiện đại nhất của họ Đậu đã có mặt và đa dạng hóa trong giai đoạn này.[25] Sau đó, họ Fabaceae bắt đầu đa dạng hóa cách đây khoảng 60 triệu năm và các nhánh chính được tách ra cách đây 50 triệu năm.[34] Tuổi của các nhánh chính trong Caesalpinioideae được ước tính vào khoảng từ 56 đến 34 triệu năm và nhóm Mimosoideae vào khoảng 44 ± 2,6 triệu năm.[35][36] Sự tách biệt giữa Mimosoideae và Faboideae đã diễn ra cách đây từ 59 đến 34 triệu năm và tuổi của các nhánh chính trong Faboideae vào khoảng 58,6 ± 0,2 triệu năm.[37] Trong phân họ Faboideae, sự chia tách của các nhóm cũng đã được xác định tuổi. Theo đó, Astragalus đã tách ra từ Oxytropsis vào khoảng 16 đến 12 triệu năm trước, mặc dù sự đa dạng hóa trong mỗi chi chỉ xảy ra tương đối gần đây. Ví dụ, sự phân tỏa của các loài thể bội không chỉnh trong nhánh Neo-Astragalus (các loài thuộc chi Astragalus có ở châu Mỹ) đã bắt đầu khoảng 4 triệu năm trước. Inga, một chi khác trong phân họ Faboideae chứa khoảng 350 loài dường như đã tách ra khoảng 2 triệu năm trước.[38][39][40][41]
Miêu tả[sửa | sửa mã nguồn]
Sinh trưởng[sửa | sửa mã nguồn]
Các loài trong họ này có các kiểu phát triển đa dạng từ cây thẳng, cây bụi, thân thảo, dây leo, dây leo thân thảo. Các loài cây thân thảo có thời gian sinh trưởng 1 năm, 2 năm hoặc nhiều năm..[4][42]
Lá[sửa | sửa mã nguồn]
Các lá thường mọc xen kẽ và khép kín khi nhìn từ trên xuống. Chúng thường có dạng kết hợp chẵn- hoặc lẻ, thường có 3 lá chét và hiếm khi có dạng hình chân vịt, còn trong các phân họ Mimosoideae và Caesalpinioideae, thường là cặp lá kép.
Cố định đạm[sửa | sửa mã nguồn]
Một đặc trưng nổi bật của các loài cây thuộc họ Đậu là chúng là các loại cây chủ cho nhiều loài vi khuẩn tại các nốt sần trên rễ của chúng. Các loại vi khuẩn này được biết đến như là vi khuẩn nốt rễ (rhizobium), có khả năng lấy khí nitơ (N2) trong không khí và chuyển hóa nó thành các dạng chất mà cây có thể hấp thụ được (NO3- hay NH3). Hoạt động này được gọi là cố định đạm.Cây đậu, trong vai trò của cây chủ, còn vi khuẩn nốt rễ, trong vai trò của nhà cung cấp nitrat có ích, tạo ra một quan hệ cộng sinh.
Biểu tượng[sửa | sửa mã nguồn]
- Erythrina crista-galli là quốc hoa của Argentina và Uruguay.[43]
- Enterolobium cyclocarpum là cây biểu tượng của Costa Rica, từ 31 tháng 8, 1959.[44]
- Caesalpinia echinata là cây biểu tượng của Brasil từ năm 1978.[45]
- Acacia pycnantha là quốc hoa của Úc.[46]
- Bauhinia x blakeana là quốc hoa của Hồng Kông.[47]
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă Schrire, B. D.; Lewis, G. P.; Lavin, M. (2005). “Biogeography of the Leguminosae”. Trong Lewis, G; Schrire, G.; Mackinder, B. và đồng nghiệp. Legumes of the world. Kew, England: Royal Botanic Gardens. tr. 21–54. ISBN 1900347806. Lỗi chú thích: Thẻ
<ref>không hợp lệ: tên “Schrire2” được định rõ nhiều lần, mỗi lần có nội dung khác
- ^ “GRIN-CA”. Truy cập ngày 1 tháng 9 năm 2002.
- ^ a ă International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants. Article 18.5 states: "The following names, of long usage, are treated as validly published:....Leguminosae (nom. alt.: Fabaceae; type: Faba Mill. [= Vicia L.]); Papilionaceae (nom. alt.: Fabaceae; type: Faba Mill.);... When the Papilionaceae are regarded as a family distinct from the remainder of the Leguminosae, the name Papilionaceae is conserved against Leguminosae."
- ^ a ă Judd W. S., Campbell C. S. Kellogg E. A., Stevens P.F., Donoghue M. J. (2002), Plant systematics: a phylogenetic approach, Sinauer Axxoc, 287-292. ISBN 0-87893-403-0.
- ^ a ă â Stevens P. F. (2001). “Fabaceae” (bằng tiếng Anh). Angiosperm Phylogeny Website. Phiên bản ngày 5 tháng 5 năm 2011. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011.
- ^ Magallón S. A., Sanderson M. J. (2001). “Absolute diversification rates in angiosperm clades” (PDF). Evolution (bằng tiếng Anh) 55 (9): 1762–1780.
- ^ Burnham R. J., Johnson K. R., 2004. South American palaeobotany and the origins of neotropical rain forests. Phil. Trans. Roy. Soc. London B, 359(1450): 1595-1610,
- ^ Lewis G., B. Schrire, B. MacKinder, M. Lock (chủ biên). 2005. Legumes of the world. Vườn Thực vật Hoàng gia, Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Doyle J. J., J. A. Chappill, C.D. Bailey, T. Kajita. 2000. Towards a comprehensive phylogeny of legumes: evidence from rbcL sequences and non-molecular data. Trang 1 -20 trong Advances in legume systematics, phần 9, (P. S. Herendeen và A. Bruneau, chủ biên). Vườn Thực vật Hoàng gia, Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Kajita T., H. Ohashi, Y. Tateishi, C. D. Bailey, J. J. Doyle., 2001. rbcL and legume phylogeny, with particular reference to Phaseoleae, Millettieae, and allies. Syst. Bot. 26(3): 515-536,
- ^ Wojciechowski M. F., M. Lavin, M. J. Sanderson (2004). “A phylogeny of legumes (Leguminosae) based on analysis of the plastid matK gene resolves many well-supported subclades withthuộc họ”. Amer. J. Bot. (bằng tiếng Anh) 91: 1846–1862.
- ^ Angiosperm Phylogeny Group (APG) (2003). “An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG II” (PDF) (bằng tiếng Anh) 141. Botanical Journal of the Linnean Society. tr. 399–436.
- ^ Martin F. Wojciechowski, Johanna Mahn, and Bruce Jones (2006). “Fabaceae”. The Tree of Life Web Project.
- ^ Burkart, A. Leguminosas. En: Dimitri, M. 1987. Enciclopedia Argentina de Agricultura y Jardinería. Tập I. Descripción de plantas cultivadas. Chủ biên ACME S.A.C.I., Buenos Aires. Trang 467-538.
- ^ Ghi chú: Tên gọi thay thế là Papilionoideae đối với Faboideae được ICBN phê chuẩn, cũng giống như 'Leguminosae' đối với Fabaceae sensu lato.
- ^ Doyle J. J., J. L. Doyle, J. A. Ballenger, E. E. Dickson, T. Kajita, H. Ohashi. 1997. A phylogeny of the chloroplast gene rbcL in the Leguminosae: taxonomic correlations and insights into the evolution of nodulation. Amer. J. Bot. 84(4): 541-554.
- ^ Käss E., M. Wink. 1996. Molecular evolution of the Leguminosae: phylogeny of the three subfamilies based on rbcL sequences. Biochemical Systematics and Evolution, 24(5): 365-378,
- ^ Käss E., M. Wink. 1997. Phylogenetic relationships in the Papilionoideae (Family Leguminosae) based on nucleotide sequences of cpDNA (rbcL) and ncDNA (ITS1 and 2). Mol. Phylogenet. Evol. 8(1):65-88.
- ^ Lavin M., J. J. Doyle, J. D. Palmer. 1990. Evolutionary significance of the loss of the chloroplast-DNA inverted repeat in the Leguminosae subfamily Papilionoideae. Evolution 44(2): 390-402.
- ^ Sanderson M. J., M. F. Wojciechowski. 1996. Diversification rates in a temperate legume clade: are there "so many species" of Astragalus (Fabaceae)?. Amer. J. Bot. 83(11): 1488-1502.
- ^ Chappill J. A. 1995. Cladistic analysis of the Leguminosae: the development of an explicit hypothesis. Trang 1-10 trong Advances in Legume Systematics, phần 7, phylogeny (M. D. Crisp và J. J. Doyle, chủ biên.). Vườn Thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Schrire, B. D.; Lavin, M.; Lewis, G. P. (2005). “Global distribution patterns of the Leguminosae: insights from recent phylogenies”. Trong Friis, I; Balslev, H. Plant diversity and complexity patterns: local, regional and global dimensions. Biologiske Skrifter 55. Viborg, Đan Mạch: Special-Trykkeriet Viborg A/S. tr. 375–422. ISBN 8773043044.
- ^ Pan A. D., Jacobs B. F., Herendeen P. S. (2010). “Detarieae sensu lato (Fabaceae) from the Late Oligocene (27.23 Ma) Guang River flora of north-western Ethiopia.”. Botanical Journal of the Linnean Society 163 (1): 44–54. doi:10.1111/j.1095-8339.2010.01044.x.
- ^ Doyle J. J., Luckow M. A. (2003). “The Rest of the Iceberg. Legume Diversity and Evolution in a Phylogenetic Context”. Plant Physiology 131 (3): 900–910. doi:10.1104/pp.102.018150. PMC 1540290. PMID 12644643.
- ^ a ă â Herendeen P. S., W. L. Crepet, D. L. Dilcher. 1992. The fossil history of the Leguminosae: phylogenetic and biogeographic implications. Trang 303 – 316 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (P. S. Herendeen và D. L. Dilcher, chủ biên). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Lewis G., B. Schrire, B. MacKinder, M. Lock (chủ biên). 2005. Legumes of the world. Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Crepet W. L., D. W. Taylor. 1985. The diversification of the Leguminosae: first fossil evidence of the Mimosoideae and Papilionoideae. Science, 288(4703): 1087-1089,
- ^ Crepet W. L., D. W. Taylor. 1986. Primitive mimosoid flowers from the Paleocene-Eocene and their systematic and evolutionary implications. Amer. J. Bot., 73(4): 548-563.
- ^ Crepet W. L., P. S. Herendeen. 1992. Papilionoid flowers from the early Eocene of southeastern North America. Trang 43–55 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (P. S. Herendeen và D. L. Dilcher, chủ biên.). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Herendeen P. S. 1992. The fossil history of Leguminosae from the Eocene of southeastern North America. Trang 85-160 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (Herendeen P. S., D. L. Dilcher, chủ biên). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Herendeen P. S. 2001. The fossil record of the Leguminosae: recent advances. Trong Legumes Down Under: the Fourth International Legume conference, Tóm tắt, trang 34–35. Đại học Quốc gia Australia, Canberra, Australia.
- ^ Herendeen P. S., S. Wing. 2001. Papilionoid legume fruits and leaves from the Paleocene of northwestern Wyoming. Botany 2001 Tóm tắt, do Hiệp hội Thực vật học Mỹ (http://www.botany2001.org/) phát hành.
- ^ Wing S. L., F. Herrera, C. Jaramillo. 2004. A Paleocene flora from the Cerrajón Formation, Guajíra Peninsula, northeastern Colombia. Trang 146-147 trong VII International Organization of Paleobotany Conference. Tóm tắt (21-26/3/2004). Museo Egidio Feruglio, Trelew, Argentina.
- ^ Bruneau A., Lewis G. P., Herendeen P. S., Schrire B., Mercure M. 2008b. Biogeographic patterns in early-diverging clades of the Leguminosae. Trang 98-99 trong Botany 2008. Botany without Borders. [Hiệp hội Thực vật học Mỹ, Tóm tắt.]
- ^ Bruneau, A.; Mercure M., Lewis G. P., Herendeen P. S. (2008). “Phylogenetic patterns and diversification in the caesalpinioid legumes”. Canadian Journal of Botany (bằng tiếng Anh) 86 (7): 697–718. doi:10.1139/B08-058. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011.
- ^ Lavin, M.; Herendeen P. S., Wojciechowski M. F. (2005). “Evolutionary Rates Analysis of Leguminosae Implicates a Rapid Diversification of Lineages during the Tertiary”. Syst. Biol. (bằng tiếng Anh) 54 (4): 575–594. doi:10.1080/10635150590947131. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011.
- ^ Wikström N., Savolainen V., Chase M. W., 2001. Evolution of the angiosperms: Calibrating the family tree. Proc. Roy. Soc. London B, 268(1482): 2211-2220,
- ^ Wojciechowski M. F. 2003. Reconstructing the phylogeny of legumes (Leguminosae): An early 21st century perspective. Trang 5-35 trong Klitgaard B. B., Bruneau A. (chủ biên), Advances in Legume Systematics, Phần 10, Higher Level Systematics. Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.
- ^ Wojciechowski M. F. 2004. Astragalus (Fabaceae): A molecular phylogenetic perspective. Brittonia, 57(4): 382-396.
- ^ Wojciechowski M. F. Sanderson M. J., Baldwin B. G., Donoghue M. J. 1993. Monophyly of aneuploid Astragalus: Evidence from nuclear ribosomal DNA internal transcribed spacer sequences. Amer. J. Bot. 80(6): 711-722.
- ^ Wojciechowski Martin F., Johanna Mahn, Bruce Jones. 2006. Fabaceae. legumes. Phiên bản ngày 14 tháng 6 năm 2006. The Tree of Life Web Project, http://tolweb.org/
- ^ Leguminosae trong Watson L. và Dallwitz M.J. (1992 trở đi). The families of flowering plants: descriptions, illustrations, identification, and information retrieval. Phiên bản: ngày 4 tháng 3 năm 2011. http://delta-intkey.com
- ^ Ministerio de Educación de la Nación. Subsecretaría de Coordinación Administrativa. Día de la Flor Nacional "El Ceibo". Efemérides Culturales Argentinas. Consultado el 3 de marzo de 2010.
- ^ Gilbert Vargas Ulate. 1997. Geografía turística de Costa Rica. EUNED, 180 p. ISBN 9977-64-900-6, 9789977649009.
- ^ "Lei Nº 6.607, de 7 de dezembro de 1978. O Presidente da República, faço saber que o Congresso Nacional decreta e eu sanciono a seguinte Lei: Art. 1º- É declarada Árvore Nacional a leguminosa denominada Pau-Brasil (Caesalpinia echinata, Lam), cuja festa será comemorada, anualmente, quando o Ministério da Educação e Cultura promoverá campanha elucidativa sobre a relevância daquela espécie vegetal na História do Brasil."
- ^ Boden, Anne (1985). “Golden Wattle: Floral Emblem of Australia” (http). Australian National Botanic Gardens. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2008.
- ^ Williams, Martin (1999). “Golden Enigmatic Beauty” (http). Bahuninia. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2008.

markdown:
# Họ Đậu
|Họ Đậu|
|
|![]()
[Sắn dây](/wiki/S%E1%BA%AFn_d%C3%A2y)( *Pueraria lobata*) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Eudicots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [Rosids](/wiki/Nh%C3%A1nh_hoa_H%E1%BB%93ng) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Fabales](/wiki/B%E1%BB%99_%C4%90%E1%BA%ADu) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) **Fabaceae** [Lindl.](/w/index.php?title=John_Lindley&action=edit&redlink=1), 1836 ![ Họ đậu phân bố trong 4 quần xã chính: rừng mưa, ôn đới, đồng cỏ, và cây mọng nước.[1]](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/86/Legume_Biogeography.svg/250px-Legume_Biogeography.svg.png)
![ Họ đậu phân bố trong 4 quần xã chính: rừng mưa, ôn đới, đồng cỏ, và cây mọng nước.[1]](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/86/Legume_Biogeography.svg/250px-Legume_Biogeography.svg.png)
**rừng mưa**, **ôn đới**, **đồng cỏ**, và **cây mọng nước**. [[1]](#cite_note-Schrire2-1) [[2]](#cite_note-2) [Caesalpinioideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Vang) - Vang
[Mimosoideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Trinh_n%E1%BB%AF) - Trinh nữ
[Faboideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu) - Đậu [GRIN-CA](http://pgrc3.agr.ca/cgi-bin/npgs/html/family.pl?440)ngày 1 tháng 9 năm 2002 [Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) **Họ Đậu** hay còn gọi **họ cánh bướm** ( [danh pháp khoa học](/wiki/Danh_ph%C3%A1p): **Fabaceae**, đồng nghĩa: **Leguminosae**, [[3]](#cite_note-ICN-3) **Papilionaceae** ) là một họ thực vật trong [3] [bộ Đậu](/wiki/B%E1%BB%99_%C4%90%E1%BA%ADu). Đây là họ [thực vật có hoa](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa)lớn thứ ba, sau [họ Phong lan](/wiki/H%E1%BB%8D_Phong_lan)và [họ Cúc](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%BAc), với khoảng 730 chi và 19.400 loài. [[4]](#cite_note-Judd2002-4) Các loài đa dạng tập trung nhiều trong các [[5]](#cite_note-Stevens_2001-5) [phân họ Trinh nữ](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Trinh_n%E1%BB%AF)(Mimosoideae) và [phân họ Đậu](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu)(Faboideae), và chúng chiếm khoảng 9,4% trong tổng số loài [thực vật hai lá mầm thật sự](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1). Ước tính các loài trong họ này chiếm 16% các loài cây trong vùng [[6]](#cite_note-Magall.C3.B3nsperm-6) [rừng mưa nhiệt đới Nam Mỹ](/w/index.php?title=R%E1%BB%ABng_m%C6%B0a_nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%9Bi_Nam_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1). Ngoài ra, họ này cũng có mặt nhiều ở các rừng mưa và rừng khô nhiệt đới ở [châu Mỹ](/wiki/Ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9)và [châu Phi](/wiki/Ch%C3%A2u_Phi). Cho đến nay vẫn còn những tranh cãi về việc họ này bao gồm 3 phân họ hay tách các phân họ của nó thành các họ riêng biệt. Có rất nhiều thông tin về dữ liệu phân tử và hình thái học chứng minh họ Đậu là một họ [[7]](#cite_note-Burnham-7) [đơn ngành](/wiki/%C4%90%C6%A1n_ng%C3%A0nh). Quan điểm này được xem xét không chỉ ở cấp độ tổng hợp khi so sánh các nhóm khác nhau trong họ này và các quan hệ họ hàng của chúng mà còn dựa trên các kết quả phân tích về phát sinh loài gần đây dựa trên [[8]](#cite_note-Lewis-8) [ADN](/wiki/ADN). [[9]](#cite_note-doyle-9) [[10]](#cite_note-Kajita-10) Các nghiên cứu này xác nhận rằng họ Đậu là một nhóm đơn ngành và có quan hệ gần gũi với các họ trong [[11]](#cite_note-Wojciechowski-11) [bộ Đậu](/wiki/B%E1%BB%99_%C4%90%E1%BA%ADu)là [họ Viễn chí](/wiki/H%E1%BB%8D_Vi%E1%BB%85n_ch%C3%AD)(Polygalaceae), [họ Suyên biển](/wiki/H%E1%BB%8D_Suy%C3%AAn_bi%E1%BB%83n)(Surianaceae), và họ [Quillajaceae](/wiki/Quillajaceae). [[12]](#cite_note-Angiosperm-12)
## Mục lục
## Phân loại[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=1)]
Theo định nghĩa của hệ thống
[APG](/w/index.php?title=Angiosperm_Phylogeny_Group&action=edit&redlink=1) thì nó là một họ lớn: Fabaceae *sensu lato* (nghĩa rộng). [ICBN](/w/index.php?title=ICBN&action=edit&redlink=1) cho phép sử dụng cả Fabaceae *nghĩa rộng* và *Leguminosae* như là các tên gọi thực vật học tương đương nhau ở cấp họ. Hệ thống APG sử dụng tên gọi **Fabaceae**.
Tuy nhiên, họ Fabaceae có thể định nghĩa khác đi như là Fabaceae
*sensu stricto* (nghĩa hẹp), ví dụ như trong [hệ thống Cronquist](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_Cronquist). Trong các phân loại như thế thì các [phân họ Trinh nữ](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Trinh_n%E1%BB%AF) (Mimosoideae) và [Vang](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Vang) (Caesalpinioideae) được nâng lên thành cấp họ với tên gọi khoa học tương ứng là Mimosaceae và Caesalpiniaceae. Nhóm còn lại có các tên gọi thực vật học tương ứng là Fabaceae và Papilionaceae (nhưng không phải là Leguminosae). APG coi nhóm này ở mức độ phân họ, với tên gọi Faboideae (tên gọi tương đương của nó trong Leguminosae là Papilionoideae). [13]
Khi tra cứu hay tham khảo bất kỳ cuốn sách nào có sử dụng tên gọi Fabaceae, cần phải lưu ý là tên gọi này dùng trong ngữ cảnh nào. Các tên gọi như Leguminosae hay Papilionaceae là rõ ràng và các nhà phân loại học dùng các từ này chủ yếu cùng với tên gọi Leguminosae.
Leguminosae (hay Fabaceae
*sensu lato*) là họ lớn thứ hai của [thực vật có hoa](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) với 730 chi và trên 19.400 loài. Các tên gọi thông thường chủ yếu của các loài trong họ này là **đỗ** hay **đậu**, và họ này chứa một số loài cây quan trọng bậc nhất trong cung cấp thực phẩm cho con người , chẳng hạn các loại [14] [đậu](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt)), [đỗ](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%97_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt)&action=edit&redlink=1), [lạc](/wiki/L%E1%BA%A1c), [đậu tương](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_t%C6%B0%C6%A1ng)và [đậu lăng](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_l%C4%83ng)v.v. Các loài khác trong họ cũng là các nguồn cung cấp thức ăn quan trọng cho gia súc, gia cầm hoặc để làm phân xanh, chẳng hạn [đậu lupin](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%ADu_lupin&action=edit&redlink=1), [cỏ ba lá](/wiki/C%E1%BB%8F_ba_l%C3%A1), [muồng](/w/index.php?title=Chi_Mu%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1)hay [đậu tương](/wiki/%C4%90%E1%BA%ADu_t%C6%B0%C6%A1ng). Một số chi như *,* [Laburnum](/wiki/Laburnum) *,* [Robinia](/wiki/Robinia) *,* [Gleditsia](/wiki/Chi_B%E1%BB%93_k%E1%BA%BFt) *,* [Acacia](/wiki/Chi_Keo) *và* [Mimosa](/wiki/Chi_Trinh_n%E1%BB%AF) *là các loại cây cảnh. Một số loài còn có các tính chất y học hoặc diệt trừ sâu bọ (chẳng hạn* [Delonix](/wiki/Chi_Ph%C6%B0%E1%BB%A3ng_v%C4%A9) *) hay sản sinh ra các chất quan trọng như* [Derris](/wiki/Chi_Thu%E1%BB%91c_c%C3%A1) [gôm Ả Rập](/w/index.php?title=G%C3%B4m_%E1%BA%A2_R%E1%BA%ADp&action=edit&redlink=1), [tanin](/wiki/Tanin), [thuốc nhuộm](/wiki/Thu%E1%BB%91c_nhu%E1%BB%99m)hoặc [nhựa](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_d%E1%BA%BBo). Một số loài, như [sắn dây](/wiki/S%E1%BA%AFn_d%C3%A2y), một loài có nguồn gốc ở khu vực Đông Á, đầu tiên được trồng tại miền đông nam Hoa Kỳ nhằm cải tạo đất và làm thức ăn cho gia súc, nhưng đã nhanh chóng trở thành một loài cỏ dại xâm hại nguy hiểm có xu hướng phát triển trên mọi thứ đất và chèn ép nhiều loài bản địa.
Tất cả các thành viên trong họ này đều có hoa chứa 5 cánh hoa, trong dó bầu nhụy lớn khi phát triển được sẽ tạo ra quả thuộc loại
*, hai vỏ của nó có thể tách đôi, bên trong chứa nhiều hạt trong các khoang riêng rẽ. Các loài trong họ này theo truyền thống được phân loại trong ba phân họ, đôi khi được nâng lên thành các họ riêng trong quả đậu* [bộ Đậu](/wiki/B%E1%BB%99_%C4%90%E1%BA%ADu)(Fabales), trên cơ sở hình thái học của hoa (đặc biệt là hình dạng cánh hoa):
- Phân họ Vang (
[Caesalpinioideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Vang)) hay họ Vang (Caesalpiniaceae): Có khoảng 170 chi và 2.000 loài. Hoa của chúng đối xứng hai bên, nhưng thay đổi nhiều tùy theo từng chi cụ thể, chẳng hạn trong chi [[15]](#cite_note-15) *thì hoa tương tự như hoa của các loài trong phân họ Faboideae, trong khi tại chi* [Cercis](/wiki/Chi_T%E1%BB%AD_kinh) *thì nó là đối xứng với 5 cánh hoa bằng nhau.* [Bauhinia](/wiki/Chi_Ban)
- Phân họ Trinh nữ (
[Mimosoideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Trinh_n%E1%BB%AF)) hay họ Trinh nữ (Mimosaceae): Các cánh hoa nhỏ và thông thường có dạng hình cầu hay là cụm hoa dạng bông và các nhị hoa là bộ phận sặc sỡ nhất của hoa.
- Phân họ Đậu (
[Faboideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu)hay Papilionoideae) = họ Fabaceae *nghĩa hẹp*hay họ Papilionaceae: Một cánh hoa lớn và có nếp gấp trên nó, hai cánh hoa cận kề mọc bên cạnh còn hai cánh hoa dưới chúng nối liền với nhau ở đáy, tạo thành một cấu trúc tương tự như cái thuyền con.
## Phát sinh chủng loài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=2)] [Cây phát sinh chủng loài](/wiki/C%C3%A2y_ph%C3%A1t_sinh_ch%E1%BB%A7ng_lo%C3%A0i) của họ Đậu là đối tượng nghiên cứu của nhiều nhóm khoa học trên thế giới, họ sử dụng các phương pháp phân tích hình thái học, các dữ liệu [ADN](/wiki/ADN) ( *trnL intron* thể hạt, các gen thể hạt rbcL và matK, và các ITS) và phân tích miêu tả theo nhánh để dung giải các mối quan hệ của các dòng dõi khác nhau trong họ này. Bằng cách ấy người ta đã không thể xác nhận tính đơn ngành của các phân họ truyền thống là [Mimosoideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Trinh_n%E1%BB%AF) và [Faboideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu), do chúng cùng nhau lồng sâu bên trong phân họ [cận ngành](/wiki/C%E1%BA%ADn_ng%C3%A0nh) [Caesalpinioideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Vang). Tất cả các nghiên cứu, thông qua cách tiếp cận khác nhau, là trước sau như một và đưa ra sự hỗ trợ mạnh cho các mối quan hệ giữa các nhánh chính của họ này, như sơ đồ dưới đây. Nhánh rẽ ra sớm nhất là tông [5] [Cercideae](/w/index.php?title=Cercideae&action=edit&redlink=1), tiếp theo đó là tông [Detarieae](/w/index.php?title=Detarieae&action=edit&redlink=1), và chi đơn loài *(trước đây chúng được xếp vào phân họ* [Duparquetia](/wiki/Duparquetia) [Caesalpinioideae](/wiki/Ph%C3%A2n_h%E1%BB%8D_Vang)). [[16]](#cite_note-Doyle-16) [[17]](#cite_note-K.C3.A4ss-17) [[18]](#cite_note-K.C3.A4ss2-18) [[19]](#cite_note-Lavin-19) [[20]](#cite_note-Sanderson-20) [[21]](#cite_note-Chappill-21)
|
|
|
|
Dựa trên các dữ liệu phát sinh chủng loài và hóa thạch, người ta đề xuất rằng họ Đậu nguyên thủy phát triển ở các khu vực khô hạn và bán khô hạn dọc theo
[bờ biển của đại dương Tethys](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_d%C6%B0%C6%A1ng_Tethys) trong suốt đầu [kỷ Đệ Tam](/wiki/Ph%C3%A2n_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%90%E1%BB%87_tam). [[1]](#cite_note-Schrire2-1) Tuy nhiên, các tài liệu khác thì cho rằng ở [22] [châu Phi](/wiki/Ch%C3%A2u_Phi)(hoặc thậm chí [châu Mỹ](/wiki/Ch%C3%A2u_M%E1%BB%B9)) không thể đưa ra kết luận về nguồn gốc như trên của họ này. [[23]](#cite_note-23) [[24]](#cite_note-24)
## Tiến hóa[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=3)]
Bộ Đậu chứa khoảng 9,6% đa dạng sinh học của nhóm
[thực vật hai lá mầm thật sự](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) và hầu hết chúng tập trung trong một trong 4 họ của nó là họ Đậu. Nguồn gốc của nhánh này bao gồm cả các họ [Polygalaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Vi%E1%BB%85n_ch%C3%AD), [Surianaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Suy%C3%AAn_bi%E1%BB%83n) và [Quillajaceae](/wiki/Quillajaceae) được xác định là đã tồn tại từ 94 đến 89 triệu năm, và bắt đầu phát triển đa dạng vào khoảng 79 đến 74 triệu năm. Trong thực tế, các loài trong họ Đậu dường như đã đa dạng hóa trong suốt đầu [5] [kỷ Đệ Tam](/wiki/Ph%C3%A2n_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%90%E1%BB%87_tam)để trở thành thành viên phổ biến ở khắp mọi nơi của thực vật trên cạn hiện đại, giống như nhiều họ [thực vật hạt kín](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa)khác. [[25]](#cite_note-Herendeen92-25) [[26]](#cite_note-Lewis05-26) [Hóa thạch](/wiki/H%C3%B3a_th%E1%BA%A1ch) của họ Đậu phong phú và đa dạng, đặc biệt là trong kỷ Đệ Tam. Các hóa thạch của hoa, quả, lá chét, gỗ và phấn hoa được tìm thấy ở nhiều nơi. [[27]](#cite_note-Crepet85-27) [[28]](#cite_note-Crepet86-28) [[29]](#cite_note-Crepet92-29) [[30]](#cite_note-autogenerated2-30) Hóa thạch sớm nhất có thể chắc chắn gán cho họ Đậu đã xuất hiện vào [31] [Paleocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Paleocen)muộn (khoảng 56 triệu năm trước). [[32]](#cite_note-autogenerated3-32) Các đại diện của các phân họ được công nhận theo truyền thống là Caesalpinioideae, Papilionoideae và Mimosoideae - cũng như các nhánh lớn trong phạm vi các phân họ - như [[33]](#cite_note-Wing-33) [Genisteae](/w/index.php?title=Genisteae&action=edit&redlink=1)- đã được tìm thấy trong các mẫu hóa thạch trong các giai đoạn muộn hơn một chút, cách đây khoảng 55 đến 50 triệu năm. Trong thực tế, việc phát hiện ra một số đơn vị phân loại đại diện cho các nhánh chính của họ Đậu trong thời kỳ [[25]](#cite_note-Herendeen92-25) [Eocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Eocen)giữa và muộn gợi ý rằng các nhóm hiện đại nhất của họ Đậu đã có mặt và đa dạng hóa trong giai đoạn này. Sau đó, họ Fabaceae bắt đầu đa dạng hóa cách đây khoảng 60 triệu năm và các nhánh chính được tách ra cách đây 50 triệu năm. [[25]](#cite_note-Herendeen92-25) Tuổi của các nhánh chính trong Caesalpinioideae được ước tính vào khoảng từ 56 đến 34 triệu năm và nhóm Mimosoideae vào khoảng 44 ± 2,6 triệu năm. [[34]](#cite_note-Bruneau2008b-34) [[35]](#cite_note-Bruneau2008a-35) Sự tách biệt giữa Mimosoideae và Faboideae đã diễn ra cách đây từ 59 đến 34 triệu năm và tuổi của các nhánh chính trong Faboideae vào khoảng 58,6 ± 0,2 triệu năm. [[36]](#cite_note-autogenerated1-36) Trong phân họ Faboideae, sự chia tách của các nhóm cũng đã được xác định tuổi. Theo đó, [[37]](#cite_note-Wikstr.C3.B6m-37) *đã tách ra từ* [Astragalus](/wiki/Astragalus) *vào khoảng 16 đến 12 triệu năm trước, mặc dù sự đa dạng hóa trong mỗi* [Oxytropsis](/w/index.php?title=Oxytropsis&action=edit&redlink=1) [chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))chỉ xảy ra tương đối gần đây. Ví dụ, sự phân tỏa của các loài thể bội không chỉnh trong nhánh *Neo-Astragalus*(các loài thuộc chi *Astragalus*có ở châu Mỹ) đã bắt đầu khoảng 4 triệu năm trước. *, một chi khác trong phân họ Faboideae chứa khoảng 350 loài dường như đã tách ra khoảng 2 triệu năm trước.* [Inga](/wiki/Inga) [[38]](#cite_note-Wojciechowski03-38) [[39]](#cite_note-Wojciechowski04-39) [[40]](#cite_note-Wojciechowski93-40) [[41]](#cite_note-Wojciechowski06-41)
## Miêu tả[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=4)]
### Sinh trưởng[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=5)]
Các loài trong họ này có các kiểu phát triển đa dạng từ
[cây](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_m%E1%BA%A1ch) thẳng, cây bụi, thân thảo, dây leo, dây leo thân thảo. Các loài cây thân thảo có thời gian sinh trưởng 1 năm, 2 năm hoặc nhiều năm.. [[4]](#cite_note-Judd2002-4) [[42]](#cite_note-Watson-42)
### Lá[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=6)]
Các lá thường mọc xen kẽ và khép kín khi nhìn từ trên xuống. Chúng thường có dạng kết hợp chẵn- hoặc lẻ, thường có 3 lá chét và hiếm khi có dạng hình chân vịt, còn trong các phân họ Mimosoideae và Caesalpinioideae, thường là cặp lá kép.
## Cố định đạm[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=7)]
Một đặc trưng nổi bật của các loài cây thuộc họ Đậu là chúng là các loại cây chủ cho nhiều loài
[vi khuẩn](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n) tại các nốt sần trên rễ của chúng. Các loại vi khuẩn này được biết đến như là [vi khuẩn nốt rễ](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n_n%E1%BB%91t_r%E1%BB%85) (rhizobium), có khả năng lấy khí [nitơ](/wiki/Nit%C6%A1) (N 2) trong không khí và chuyển hóa nó thành các dạng chất mà cây có thể hấp thụ được ( [NO 3-](/wiki/Nitrat) hay [NH](/wiki/Amoniac)). Hoạt động này được gọi là 3 **.Cây đậu, trong vai trò của cây chủ, còn vi khuẩn nốt rễ, trong vai trò của nhà cung cấp nitrat có ích, tạo ra một quan hệ** [cố định đạm](/wiki/C%E1%BB%91_%C4%91%E1%BB%8Bnh_%C4%91%E1%BA%A1m) [cộng sinh](/wiki/C%E1%BB%99ng_sinh).
## Biểu tượng[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=8)] *là* [Erythrina crista-galli](/wiki/V%C3%B4ng_m%E1%BB%93ng_g%C3%A0) [quốc hoa](/wiki/Qu%E1%BB%91c_hoa)của [Argentina](/wiki/Argentina)và [Uruguay](/wiki/Uruguay). [[43]](#cite_note-43) *là cây biểu tượng của* [Enterolobium cyclocarpum](/wiki/Enterolobium_cyclocarpum) [Costa Rica](/wiki/Costa_Rica), từ 31 tháng 8, 1959. [[44]](#cite_note-Gilbert-44) *là cây biểu tượng của* [Caesalpinia echinata](/wiki/Caesalpinia_echinata) [Brasil](/wiki/Brasil)từ năm 1978. [[45]](#cite_note-LEI-45) *là quốc hoa của* [Acacia pycnantha](/wiki/Acacia_pycnantha) [Úc](/wiki/%C3%9Ac). [[46]](#cite_note-boden-46) *là quốc hoa của* [Bauhinia x blakeana](/w/index.php?title=Bauhinia_x_blakeana&action=edit&redlink=1) [Hồng Kông](/wiki/H%E1%BB%93ng_K%C3%B4ng). [[47]](#cite_note-Williams-47)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=9)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=10)]
- ^
**a** [Schrire, B. D.; Lewis, G. P.; Lavin, M. (2005). “Biogeography of the Leguminosae”. Trong Lewis, G; Schrire, G.; Mackinder, B. và đồng nghiệp.](#cite_ref-Schrire2_1-1) **ă** [. Kew, England: Royal Botanic Gardens. tr. 21–54.](http://www.kewbooks.com/asps/ShowDetails.asp?id=506) *Legumes of the world* [ISBN](/wiki/ISBN) [1900347806](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1900347806). Lỗi chú thích: Thẻ
<ref>không hợp lệ: tên “Schrire2” được định rõ nhiều lần, mỗi lần có nội dung khác
[^](#cite_ref-2) [“GRIN-CA”](http://pgrc3.agr.ca/cgi-bin/npgs/html/family.pl?440). Truy cập ngày 1 tháng 9 năm 2002.
- ^
**a** **ă** [International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants.](http://www.iapt-taxon.org/nomen/main.php?page=art18)Article 18.5 states: "The following names, of long usage, are treated as validly published:....Leguminosae (nom. alt.: Fabaceae; type: Faba Mill. [= Vicia L.]); Papilionaceae (nom. alt.: Fabaceae; type: Faba Mill.);... When the Papilionaceae are regarded as a family distinct from the remainder of the Leguminosae, the name Papilionaceae is conserved against Leguminosae."
- ^
**a** [Judd W. S., Campbell C. S. Kellogg E. A., Stevens P.F., Donoghue M. J. (2002), Plant systematics: a phylogenetic approach, Sinauer Axxoc, 287-292.](#cite_ref-Judd2002_4-1) **ă** [ISBN 0-87893-403-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0878934030).
- ^
**a** **ă** [Stevens P. F. (2001).](#cite_ref-Stevens_2001_5-2) **â** [“Fabaceae”](http://www.mobot.org/MOBOT/Research/APweb/orders/fabalesweb.htm#Fabaceae)(bằng tiếng Anh). Angiosperm Phylogeny Website. Phiên bản ngày 5 tháng 5 năm 2011. Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011. **Magallón S. A., Sanderson M. J. (2001).** [^](#cite_ref-Magall.C3.B3nsperm_6-0) [“Absolute diversification rates in angiosperm clades”](http://loco.biosci.arizona.edu/pdfs/MagallonEvolution2001.pdf)(PDF). *Evolution*(bằng tiếng Anh) **55**(9): 1762–1780. **Burnham R. J., Johnson K. R., 2004.** [^](#cite_ref-Burnham_7-0) [South American palaeobotany and the origins of neotropical rain forests](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1693437/). *Phil. Trans. Roy. Soc. London B*, 359(1450): 1595-1610, **Lewis G., B. Schrire, B. MacKinder, M. Lock (chủ biên). 2005. Legumes of the world. Vườn Thực vật Hoàng gia, Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-Lewis_8-0) **Doyle J. J., J. A. Chappill, C.D. Bailey, T. Kajita. 2000. Towards a comprehensive phylogeny of legumes: evidence from rbcL sequences and non-molecular data. Trang 1 -20 trong Advances in legume systematics, phần 9, (P. S. Herendeen và A. Bruneau, chủ biên). Vườn Thực vật Hoàng gia, Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-doyle_9-0) **Kajita T., H. Ohashi, Y. Tateishi, C. D. Bailey, J. J. Doyle., 2001.** [^](#cite_ref-Kajita_10-0) [.](http://www.bioone.org/doi/abs/10.1043/0363-6445-26.3.515) *rbcL*and legume phylogeny, with particular reference to Phaseoleae, Millettieae, and allies *Syst. Bot.*26(3): 515-536, **Wojciechowski M. F., M. Lavin, M. J. Sanderson (2004).** [^](#cite_ref-Wojciechowski_11-0) [“A phylogeny of legumes (Leguminosae) based on analysis of the plastid matK gene resolves many well-supported subclades withthuộc họ”](http://www.amjbot.org/cgi/content/full/91/11/1846). *Amer. J. Bot.*(bằng tiếng Anh) **91**: 1846–1862. **Angiosperm Phylogeny Group (APG) (2003).** [^](#cite_ref-Angiosperm_12-0) [“An update of the Angiosperm Phylogeny Group classification for the orders and families of flowering plants: APG II”](http://www.biodiversitas.org.br/floraBr/apg2.pdf)(PDF) (bằng tiếng Anh) **141**. Botanical Journal of the Linnean Society. tr. 399–436. **Martin F. Wojciechowski, Johanna Mahn, and Bruce Jones (2006).** [^](#cite_ref-tolweb_13-0) [“Fabaceae”](http://tolweb.org/Fabaceae/21093/2006.06.14). *The Tree of Life Web Project*. **Burkart, A. Leguminosas.** [^](#cite_ref-uno_14-0) *En:*Dimitri, M. 1987. *Enciclopedia Argentina de Agricultura y Jardinería*. Tập I. Descripción de plantas cultivadas. Chủ biên ACME S.A.C.I., Buenos Aires. Trang 467-538. **Ghi chú: Tên gọi thay thế là** [^](#cite_ref-15) **Papilionoideae**đối với Faboideae được ICBN phê chuẩn, cũng giống như 'Leguminosae' đối với Fabaceae *sensu lato*. **Doyle J. J., J. L. Doyle, J. A. Ballenger, E. E. Dickson, T. Kajita, H. Ohashi. 1997.** [^](#cite_ref-Doyle_16-0) [A phylogeny of the chloroplast gene rbcL in the Leguminosae: taxonomic correlations and insights into the evolution of nodulation](http://www.amjbot.org/content/84/4/541.full.pdf+html). *Amer. J. Bot.*84(4): 541-554. **Käss E., M. Wink. 1996.** [^](#cite_ref-K.C3.A4ss_17-0) [Molecular evolution of the Leguminosae: phylogeny of the three subfamilies based on rbcL sequences](http://www.sciencedirect.com/science?_ob=ArticleURL&_udi=B6T4R-3W2T43F-2&_user=10&_coverDate=07%2F31%2F1996&_rdoc=1&_fmt=high&_orig=gateway&_origin=gateway&_sort=d&_docanchor=&view=c&_acct=C000050221&_version=1&_urlVersion=0&_userid=10&md5=6eec6c1e2c04164a406f64c7ca9d47a3&searchtype=a). *Biochemical Systematics and Evolution*, 24(5): 365-378, **Käss E., M. Wink. 1997.** [^](#cite_ref-K.C3.A4ss2_18-0) [Phylogenetic relationships in the Papilionoideae (Family Leguminosae) based on nucleotide sequences of cpDNA (rbcL) and ncDNA (ITS1 and 2)](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/9242596). *Mol. Phylogenet. Evol.*8(1):65-88. **Lavin M., J. J. Doyle, J. D. Palmer. 1990.** [^](#cite_ref-Lavin_19-0) [Evolutionary significance of the loss of the chloroplast-DNA inverted repeat in the Leguminosae subfamily Papilionoideae](http://www.jstor.org/pss/2409416). *Evolution*44(2): 390-402. **Sanderson M. J., M. F. Wojciechowski. 1996.** [^](#cite_ref-Sanderson_20-0) [Diversification rates in a temperate legume clade: are there "so many species" of](http://www.jstor.org/pss/2446103). *Astragalus*(Fabaceae)? *Amer. J. Bot.*83(11): 1488-1502. **Chappill J. A. 1995. Cladistic analysis of the Leguminosae: the development of an explicit hypothesis. Trang 1-10 trong Advances in Legume Systematics, phần 7, phylogeny (M. D. Crisp và J. J. Doyle, chủ biên.). Vườn Thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-Chappill_21-0) **Schrire, B. D.; Lavin, M.; Lewis, G. P. (2005). “Global distribution patterns of the Leguminosae: insights from recent phylogenies”. Trong Friis, I; Balslev, H.** [^](#cite_ref-Schrire1_22-0) *Plant diversity and complexity patterns: local, regional and global dimensions*. Biologiske Skrifter **55**. Viborg, Đan Mạch: Special-Trykkeriet Viborg A/S. tr. 375–422. [ISBN](/wiki/ISBN) [8773043044](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/8773043044). **Pan A. D., Jacobs B. F., Herendeen P. S. (2010).** [^](#cite_ref-23) [“Detarieae](http://www3.interscience.wiley.com/journal/123471757/abstract). *sensu lato*(Fabaceae) from the Late Oligocene (27.23 Ma) Guang River flora of north-western Ethiopia.” *Botanical Journal of the Linnean Society* **163**(1): 44–54. [doi](/wiki/DOI): [10.1111/j.1095-8339.2010.01044.x](//dx.doi.org/10.1111%2Fj.1095-8339.2010.01044.x). **Doyle J. J., Luckow M. A. (2003).** [^](#cite_ref-24) [“The Rest of the Iceberg. Legume Diversity and Evolution in a Phylogenetic Context”](http://www.plantphysiol.org/cgi/content/full/131/3/900). *Plant Physiology* **131**(3): 900–910. [doi](/wiki/DOI): [10.1104/pp.102.018150](//dx.doi.org/10.1104%2Fpp.102.018150). [PMC](/wiki/PubMed_Central) [1540290](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1540290). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [12644643](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12644643).
- ^
**a** **ă** [Herendeen P. S., W. L. Crepet, D. L. Dilcher. 1992. The fossil history of the Leguminosae: phylogenetic and biogeographic implications. Trang 303 – 316 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (P. S. Herendeen và D. L. Dilcher, chủ biên). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.](#cite_ref-Herendeen92_25-2) **â** **Lewis G., B. Schrire, B. MacKinder, M. Lock (chủ biên). 2005.** [^](#cite_ref-Lewis05_26-0) *Legumes of the world*. Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh. **Crepet W. L., D. W. Taylor. 1985.** [^](#cite_ref-Crepet85_27-0) [The diversification of the Leguminosae: first fossil evidence of the Mimosoideae and Papilionoideae](http://www.sciencemag.org/content/228/4703/1087.abstract). *Science*, 288(4703): 1087-1089, **Crepet W. L., D. W. Taylor. 1986.** [^](#cite_ref-Crepet86_28-0) [Primitive mimosoid flowers from the Paleocene-Eocene and their systematic and evolutionary implications](http://www.jstor.org/pss/2444261). *Amer. J. Bot.*, 73(4): 548-563. **Crepet W. L., P. S. Herendeen. 1992. Papilionoid flowers from the early Eocene of southeastern North America. Trang 43–55 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (P. S. Herendeen và D. L. Dilcher, chủ biên.). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-Crepet92_29-0) **Herendeen P. S. 1992. The fossil history of Leguminosae from the Eocene of southeastern North America. Trang 85-160 trong Advances in Legume Systematics, phần 4, the fossil record (Herendeen P. S., D. L. Dilcher, chủ biên). Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-autogenerated2_30-0) **Herendeen P. S. 2001. The fossil record of the Leguminosae: recent advances. Trong Legumes Down Under: the Fourth International Legume conference, Tóm tắt, trang 34–35. Đại học Quốc gia Australia, Canberra, Australia.** [^](#cite_ref-Herendeen01_31-0) **Herendeen P. S., S. Wing. 2001. Papilionoid legume fruits and leaves from the Paleocene of northwestern Wyoming. Botany 2001 Tóm tắt, do Hiệp hội Thực vật học Mỹ (** [^](#cite_ref-autogenerated3_32-0) [http://www.botany2001.org/](http://www.botany2001.org/)) phát hành. **Wing S. L., F. Herrera, C. Jaramillo. 2004. A Paleocene flora from the Cerrajón Formation, Guajíra Peninsula, northeastern Colombia. Trang 146-147 trong VII International Organization of Paleobotany Conference. Tóm tắt (21-26/3/2004). Museo Egidio Feruglio, Trelew, Argentina.** [^](#cite_ref-Wing_33-0) **Bruneau A., Lewis G. P., Herendeen P. S., Schrire B., Mercure M. 2008b. Biogeographic patterns in early-diverging clades of the Leguminosae. Trang 98-99 trong Botany 2008. Botany without Borders. [Hiệp hội Thực vật học Mỹ, Tóm tắt.]** [^](#cite_ref-Bruneau2008b_34-0) **Bruneau, A.; Mercure M., Lewis G. P., Herendeen P. S. (2008).** [^](#cite_ref-Bruneau2008a_35-0) [“Phylogenetic patterns and diversification in the caesalpinioid legumes”](http://www.ingentaconnect.com/content/nrc/bot/2008/00000086/00000007/art00007). *Canadian Journal of Botany*(bằng tiếng Anh) **86**(7): 697–718. [doi](/wiki/DOI): [10.1139/B08-058](//dx.doi.org/10.1139%2FB08-058). Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011. **Lavin, M.; Herendeen P. S., Wojciechowski M. F. (2005).** [^](#cite_ref-autogenerated1_36-0) [“Evolutionary Rates Analysis of Leguminosae Implicates a Rapid Diversification of Lineages during the Tertiary”](http://sysbio.oxfordjournals.org/cgi/content/full/54/4/575). *Syst. Biol.*(bằng tiếng Anh) **54**(4): 575–594. [doi](/wiki/DOI): [10.1080/10635150590947131](//dx.doi.org/10.1080%2F10635150590947131). Truy cập ngày 14 tháng 5 năm 2011. **Wikström N., Savolainen V., Chase M. W., 2001.** [^](#cite_ref-Wikstr.C3.B6m_37-0) [Evolution of the angiosperms: Calibrating the family tree](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1088868/). *Proc. Roy. Soc. London B*, 268(1482): 2211-2220, **Wojciechowski M. F. 2003. Reconstructing the phylogeny of legumes (Leguminosae): An early 21st century perspective. Trang 5-35 trong Klitgaard B. B., Bruneau A. (chủ biên), Advances in Legume Systematics, Phần 10, Higher Level Systematics. Vườn thực vật Hoàng gia Kew, Vương quốc Anh.** [^](#cite_ref-Wojciechowski03_38-0) **Wojciechowski M. F. 2004.** [^](#cite_ref-Wojciechowski04_39-0) [.](http://www.jstor.org/pss/4098954) *Astragalus*(Fabaceae): A molecular phylogenetic perspective *Brittonia*, 57(4): 382-396. **Wojciechowski M. F. Sanderson M. J., Baldwin B. G., Donoghue M. J. 1993.** [^](#cite_ref-Wojciechowski93_40-0) [Monophyly of aneuploid](http://www.jstor.org/pss/2445441). *Astragalus*: Evidence from nuclear ribosomal DNA internal transcribed spacer sequences *Amer. J. Bot.*80(6): 711-722. **Wojciechowski Martin F., Johanna Mahn, Bruce Jones. 2006. Fabaceae. legumes. Phiên bản ngày 14 tháng 6 năm 2006.** [^](#cite_ref-Wojciechowski06_41-0) [The Tree of Life Web Project](http://tolweb.org/Fabaceae/21093/2006.06.14), [http://tolweb.org/](http://tolweb.org/) [^](#cite_ref-Watson_42-0) [Leguminosae](http://delta-intkey.com/angio/www/legumino.htm)trong Watson L. và Dallwitz M.J. (1992 trở đi). *The families of flowering plants: descriptions, illustrations, identification, and information retrieval*. Phiên bản: ngày 4 tháng 3 năm 2011. [http://delta-intkey.com](http://delta-intkey.com) **Ministerio de Educación de la Nación. Subsecretaría de Coordinación Administrativa.** [^](#cite_ref-43) [Día de la Flor Nacional "El Ceibo"](http://www.me.gov.ar/efeme/ceibo/index.html). Efemérides Culturales Argentinas. Consultado el 3 de marzo de 2010. **Gilbert Vargas Ulate. 1997. Geografía turística de Costa Rica. EUNED, 180 p.** [^](#cite_ref-Gilbert_44-0) [ISBN 9977-64-900-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9977649006), 9789977649009. **"Lei Nº 6.607, de 7 de dezembro de 1978. O Presidente da República, faço saber que o Congresso Nacional decreta e eu sanciono a seguinte Lei: Art. 1º- É declarada Árvore Nacional a leguminosa denominada Pau-Brasil (** [^](#cite_ref-LEI_45-0) *Caesalpinia echinata*, Lam), cuja festa será comemorada, anualmente, quando o Ministério da Educação e Cultura promoverá campanha elucidativa sobre a relevância daquela espécie vegetal na História do Brasil." **Boden, Anne (1985).** [^](#cite_ref-boden_46-0) [“Golden Wattle: Floral Emblem of Australia”](http://www.anbg.gov.au/emblems/aust.emblem.html)(http). Australian National Botanic Gardens. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2008. **Williams, Martin (1999).** [^](#cite_ref-Williams_47-0) [“Golden Enigmatic Beauty”](http://martinwilliams.tripod.com/hkwildstars/bauhinia.html)(http). Bahuninia. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2008.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_%C4%90%E1%BA%ADu&action=edit§ion=11)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1066 miss, cp1068 miss


text:
Monticelli Pavese
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Monticelli Pavese là một đô thị ở tỉnh Pavia trong vùng Lombardia của Ý, có cự ly khoảng 50 km về phía đông nam của Milan và khoảng 30 km về phía đông của Pavia. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 718 người và diện tích là 20.2 km².[1]
Monticelli Pavese giáp các đô thị sau: Badia Pavese, Calendasco, Chignolo Po, Orio Litta, Pieve Porto Morone, Rottofreno, Sarmato.
Biến động dân số[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
Lombardy · Comuni của Tỉnh Pavia

markdown:
# Monticelli Pavese
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|
Thị trưởng Độ cao |m
|Diện tích |20,2 km²
|Dân số | - Tổng số (Tháng 12 năm 2004)
||718
|| - Mật độ
||36/km²
|Múi giờ Tọa độ |0382
|Mã bưu điện |27010
|**Monticelli Pavese** là một đô thị ở [tỉnh Pavia](/wiki/Pavia_(t%E1%BB%89nh)) trong vùng [Lombardia](/wiki/Lombardia) của [Ý](/wiki/%C3%9D), có cự ly khoảng 50 km về phía đông nam của [Milan](/wiki/Milano) và khoảng 30 km về phía đông của [Pavia](/wiki/Pavia). Tại thời điểm ngày [31 tháng 12](/wiki/31_th%C3%A1ng_12) năm [2004](/wiki/2004), đô thị này có dân số 718 người và diện tích là 20.2 km². [[1]](#cite_note-istat-1)
Monticelli Pavese giáp các đô thị sau:
[Badia Pavese](/wiki/Badia_Pavese), [Calendasco](/w/index.php?title=Calendasco&action=edit&redlink=1), [Chignolo Po](/wiki/Chignolo_Po), [Orio Litta](/wiki/Orio_Litta), [Pieve Porto Morone](/wiki/Pieve_Porto_Morone), [Rottofreno](/w/index.php?title=Rottofreno&action=edit&redlink=1), [Sarmato](/w/index.php?title=Sarmato&action=edit&redlink=1).
## Biến động dân số[
[sửa](/w/index.php?title=Monticelli_Pavese&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Monticelli_Pavese&action=edit§ion=1)] ![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/vi/timeline/8c2c04bb293ed21d84b86a17c7605e49.png)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Monticelli_Pavese&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Monticelli_Pavese&action=edit§ion=2)] [Lombardy](/wiki/Lombardy)· *của* [Comuni](/wiki/Comune) [Tỉnh Pavia](/wiki/T%E1%BB%89nh_Pavia)

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.04:-77.49:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: miss

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Accept-Ranges: bytes

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Gà khét cao lãnh
Gà khét cao lãnh
Giá: 600.000 đ Tin cá nhân, đăng ngày 17 tháng 10 12:12
Loại: Vật nuôi, Thú cưng,Cần bán
Địa chỉ: Trung An, Củ Chi
Tỉnh, thành, quận: Huyện Củ Chi
Liên hệ: Duong Nhan x
MUA HÀNG AN TOÀN
- KHÔNG trả tiền trước khi nhận hàng.
- Kiểm tra hàng cẩn thận, đặc biệt với hàng đắt tiền.
- Hẹn gặp ở nơi công cộng.
- Nếu bạn mua hàng hiệu, hãy gặp mặt tại cửa hàng để nhờ xác minh, tránh mua phải hàng giả.

markdown:
## Gà khét cao lãnh
|
|
|
|
![]()
![]()
![]()
![]()
Gà khét cao lãnh
Giá: 600.000 đ Tin cá nhân, đăng ngày 17 tháng 10 12:12
Loại:
**Vật nuôi, Thú cưng,Cần bán**
Địa chỉ:
**Trung An, Củ Chi**
Tỉnh, thành, quận:
**Huyện Củ Chi**
|
|
Bán chú gà khét cao lãnh,gà rin nguyên con gà 3kg anh em nào có nhu cầu mua thì liên hệ với mình nhé!
Liên hệ: Duong Nhan
[x](javascript:void(0);)
MUA HÀNG AN TOÀN
- KHÔNG trả tiền trước khi nhận hàng.
- Kiểm tra hàng cẩn thận, đặc biệt với hàng đắt tiền.
- Hẹn gặp ở nơi công cộng.
- Nếu bạn mua hàng hiệu, hãy gặp mặt tại cửa hàng để nhờ xác minh, tránh mua phải hàng giả.

Front-End-Https: on

Set-Cookie: dsess=mc1x546b17ebc86d11a9e898fabae1a73a7e52240e64; domain=.chotot.com; path=/; expires=Sun, 23-Oct-2016 12:13:37 GMT;

Server: Apache

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

P3P: CP='NOI DSP COR PSAo PSDo'


text:
Bàn ghế
Bàn ghế
Giá: 4.000.000 đ Tin cá nhân, đăng ngày 16 tháng 10 22:38
Loại: Nội ngoại thất, Cây cảnh,Cần bán
Địa chỉ: Phan Đình Giót, Phương Liệt, Thanh Xuân, Hà Nội
Tỉnh, thành, quận: Quận Thanh Xuân
Tình trạng: Đã sử dụng
Liên hệ: bích thuỷ x
MUA HÀNG AN TOÀN
- KHÔNG trả tiền trước khi nhận hàng.
- Kiểm tra hàng cẩn thận, đặc biệt với hàng đắt tiền.
- Hẹn gặp ở nơi công cộng.
- Nếu bạn mua hàng hiệu, hãy gặp mặt tại cửa hàng để nhờ xác minh, tránh mua phải hàng giả.

markdown:
## Bàn ghế
|
|
|
|
![]()
![]()
![]()
![]()
Bàn ghế
Giá: 4.000.000 đ Tin cá nhân, đăng ngày 16 tháng 10 22:38
Loại:
**Nội ngoại thất, Cây cảnh,Cần bán**
Địa chỉ:
**Phan Đình Giót, Phương Liệt, Thanh Xuân, Hà Nội**
Tỉnh, thành, quận:
**Quận Thanh Xuân**
Tình trạng:
**Đã sử dụng**
|
|
Có fix giá cho ai nhiệt tình mua
Liên hệ: bích thuỷ
[x](javascript:void(0);)
MUA HÀNG AN TOÀN
- KHÔNG trả tiền trước khi nhận hàng.
- Kiểm tra hàng cẩn thận, đặc biệt với hàng đắt tiền.
- Hẹn gặp ở nơi công cộng.
- Nếu bạn mua hàng hiệu, hãy gặp mặt tại cửa hàng để nhờ xác minh, tránh mua phải hàng giả.

Set-Cookie: dsess=mc1x76bc1ba0d99212cc76e2143712f481edc1f33ac1; domain=.chotot.com; path=/; expires=Sun, 23-Oct-2016 13:02:25 GMT;


text: Học thiết kế nội thất không thể không biết đến khóa học autocad dù bạn có đăng ký học hay không. Có nhiều người chọn cách tự học autocad dựa vào tài liệu hay thông qua dạy autocad trên internet trong khi có không ít người học autocad ở các khóa thiết kế nội thất chuyên nghiệp. Là đơn vị nhiều năm đào tạo thiết kế nội thất, AWE thấu hiểu được tầm quan trọng của kỹ năng sử dụng phần mềm autocad trong công việc của nhà thiết kế nội thất. Muốn làm tốt công việc thiết kế thì nhất định phải thành thạo những phần mềm như autocad bởi đó là phương tiện giúp bạn thể hiện trọn vẹn nhất ý tưởng thiết kế nội thất. Hiện nay có một số trường đại học đào tạo ngành thiết kế nội thất nhưng dù ngành thiết kế nội thất lấy bao nhiêu điểm thì sinh viên cũng không được học phần mềm autocad ở trong trường đại học. Có một nguyên tắc ngầm khi học thiết kế nội thất ở trường đại học là bạn phải học các phần mềm thiết kế bên ngoài trường, bạn có thể chọn khóa học autocad chuyên về thiết kế nội thất hay học autocad trong các khóa học thiết kế nội thất chuyên nghiệp. Tại sao cần phải học khóa học autocad chuyên dụng trong ngành thiết kế nội thất bởi autocad là phần mềm có ứng dụng rộng rãi trong nhiều ngành kỹ thuật vậy nên khi học autocad chuyên về nội thất bạn sẽ được hướng dẫn để quen với những thủ thuật trong thiết kế nội thất như điều chỉnh ánh sáng, màu sắc, góc độ… những điều mà ngành khác không có. Liệu học autocad nội thất chỉ là học sử dụng phần mềm đơn thuần? Tại khóa học autocad nội thất của AWE, bạn sẽ được thực hành thiết kế những không gian nội thất hoàn chỉnh nhằm nâng cao kỹ năng sử dụng autocad vừa quen với công việc thực tế. Trong quá trình thực hành, học viên sẽ được trang bị thêm kiến thức về vật liệu như vật liệu ốp tường nội thất hay vật liệu lát nền, những loại vật liệu phổ biến và xu hướng sử dụng vật liệu nội thất… Phải hiểu về đặc tính và công dụng của từng loại vật liệu thì bạn mới biết nên sử dụng vật liệu nào trong không gian nào sao cho phù hợp. Chính vì thế có thể thấy học autocad là quá trình tích hợp học tất cả những gì một nhà thiết kế nội thất cần phải biết để tạo ra bản vẽ nội thất hoàn chỉnh.

Cache-control: private, max-age=0

Set-Cookie: xf_session=76af5c4403c1c002dd982c00d5e2268c; path=/; secure; httponly

X-Frame-Options: SAMEORIGIN


text: Tình trạng lão hóa da xảy đến từng ngày với các chị em đặc biệt khi bước sang độ tuổi 25 các dấu hiệu lão hóa đã được biểu lộ ra bên ngoài và biểu lộ rõ rệt nhất là qua làn da của bạn. Chăm sóc da nhờn chống lão hóa da http://artdeco.com.vn/blog/kem-chong-lao-hoa-danh-cho-da-nhon-hieu-qua-nhat.html Để có thể ngăn ngừa việc lão hóa xả đến với làn da của bạn bạn có thể vận dụng một số công thức chống lão hóa da hiệu quả và cực kì đơn giản với những công thức từ thiên nhiên sau nhé Chống lão hóa da cùng hạnh nhân. Hạnh nhân là một trong những loại nguyên liệu từ thiên nhiên có chứ lượng chất xơ , vitamin các khoáng chất khá lớn có thể hạn chế được quá trình lão hóa trên làn da của bạn giúp bạn cải thiện làn da ngăn ngừa nếp nhăn xuất hiện. Chống lão hóa da ban đêm cùng kem dưỡng http://artdeco.com.vn/blog/kem-chong-lao-hoa-ban-dem-cho-ban-lan-da-rang-ngoi.html tốt nhất Các bước sử dụng hạn nhân để chống lão hóa da Sử dụng một ít bột hạnh nhân trộn đều cùng mật ong nguyên chất để có được một hôn hợp chống lão hóa da. Đắp hỗn hợp chống lão hóa da mịn màng này lên da mặt sau thời gian khoang 15-20’ bạn hãy sử dụng nước ấm để làm sạch làn da của mình . Bạn thực hiện công thức chỗng lão hóa da này với tần suất 3 lần / tuần nhé và thực hiện liên tục trong vài tháng để cảm nhận sự khác biệt hoàn toàn trên làn da của bạn nhé. Ngoài cách làm với bột hạnh nhân này bạn có thể sử dụng một cách khác đó là sử dụng dầu hạnh nhân để xoa bóp lên làn da của bạn. Để làm giảm và hạn chế các dầu hiệu lão hóa da trên làn da của bạn. Bạn lưu ý khi thực hiện xoa bóp dầu hạnh nhân lên vùng da lão hóa bạn cần thao tác nhẹ nhàng tránh để tổn thương lên làn da của bạn. >> Xem thêm http://artdeco.com.vn/blog/dep-khong-tuoi-voi-kem-chong-lao-hoa-da-mat-cao-cap.html

Set-Cookie: xf_session=bfe02e8b2c4343a83d252218916f3bd4; path=/; secure; httponly


text:
Khi đặt phòng theo đoàn với iVIVU.com, bạn sẽ có được khách sạn phù hợp nhất với giá tốt nhất mà không phải tốn thời gian tìm kiếm.
CSKH: 1900 1870
Khác: (08) 3930 8290
Từ 7h30 - 21h hằng ngày
DKKD: 0312788481, Ngày cấp: 21/05/2014, Sở kế hoạch đầu tư thành phố Hồ Chí Minh
HCM: Lầu 7, Tòa nhà Anh Đăng, 215 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường 7, Quận 3, Tp. Hồ Chí Minh
(Xem bản đồ)
HN: Lầu 9, 70-72 Bà Triệu, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
(Xem bản đồ)

Server: Microsoft IIS 6.0 - Setup and config by duocnt.tech@gmail.com

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: private, no-cache="Set-Cookie"

Access-Control-Allow-Methods: GET, PUT, POST, DELETE, OPTIONS

X-Cache: MISS from DuocNguyen

X-Cache-Lookup: MISS from DuocNguyen:82


text:
Xuất xứ » Đài Loan
Mã hàng : STA-492-019
Giá : 27,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-074
Giá : 116,000 VNĐ
Mã hàng : STA-468-296
Giá : 291,000 VNĐ
Mã hàng : STA-476-013
Giá : 125,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-743
Giá : 42,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-647
Giá : 52,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-699
Giá : 47,000 VNĐ
Mã hàng : STA-603-099
Giá : 124,000 VNĐ
Mã hàng : VTA-010-228
Giá : 41,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-464
Giá : 49,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-503
Giá : 53,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-139
Giá : 39,000 VNĐ
Mã hàng : STA-402-569
Giá : 48,000 VNĐ
Mã hàng : TUL-101-829
Giá : 44,000 VNĐ
Mã hàng : STA-203-070
Giá : 114,000 VNĐ

markdown:
![ line](/images/line.jpg)
**Xuất xứ**» Đài Loan **Mã hàng : STA-492-019**
Giá : 27,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-074**
Giá : 116,000 VNĐ
**Mã hàng : STA-468-296**
Giá : 291,000 VNĐ
**Mã hàng : STA-476-013**
Giá : 125,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-743**
Giá : 42,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-647**
Giá : 52,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-699**
Giá : 47,000 VNĐ
**Mã hàng : STA-603-099**
Giá : 124,000 VNĐ
**Mã hàng : VTA-010-228**
Giá : 41,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-464**
Giá : 49,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-503**
Giá : 53,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-139**
Giá : 39,000 VNĐ
**Mã hàng : STA-402-569**
Giá : 48,000 VNĐ
**Mã hàng : TUL-101-829**
Giá : 44,000 VNĐ
**Mã hàng : STA-203-070**
Giá : 114,000 VNĐ

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache

Content-Type: text/html


text:
giới thiệu
nhà sản xuất
sản phẩm
khuyến mãi
trang chủ
Trang chủ
»
Dụng cụ cầm tay »
Dụng cụ tổng hợp
» Bộ khóa
Bộ khóa
Xem theo:
10-14mm Bộ cờ lê vòng tự động 5 chi tiết Sata 09-082
Mã hàng :
STA-082-062
576,000
đ
10-14mm Bộ vòng miệng đảo ngược Sata 09-083 (09083)
Mã hàng :
STA-090-262
476,000
đ
10-14mm Bộ vòng miệng tự động Sata 09-078 (09078)
Mã hàng :
STA-090-260
443,000
đ
10-19mm Bộ cờ lê 9 chi tiết Stanley 87-033
Mã hàng :
STL-870-588
446,000
đ
10-19mm Bộ cờ lê loại miệng hở tuýp Sata 09-043 (09043)
Mã hàng :
STA-090-258
1,757,000
đ
10-19mm bộ cờ lê miệng – tuýp 6 cái hệ mét Kingtony 1B06MR
Mã hàng :
KIG-006-017
676,000
đ
10-19mm bộ cờ lê vòng miệng 7 cái hệ mét Kingtony 12107MR
Mã hàng :
KIG-121-197
1,116,000
đ
10-19mm bộ cờ lê vòng miệng 7 cái hệ mét Kingtony 12207MR
Mã hàng :
KIG-122-200
1,588,000
đ
10-19mm Bộ tròng ngắn và to 7 chi tiết Sata 09-033
Mã hàng :
STA-090-009
239,000
đ
10-19mm bộ vòng miệng 7 cái hệ mét Kingtony 1207MR
Mã hàng :
KIG-120-056
329,000
đ
10-19mm bộ vòng miệng 7 cái hệ mét Kingtony 1207SR
Mã hàng :
KIG-120-060
339,000
đ
10-19mm Bộ vòng miệng 7 chi tiết Sata 09-067 (09067)
Mã hàng :
STA-090-247
325,000
đ
10-19mm Bộ vòng miệng 7 chi tiết tự động Sata 09-035 (09035)
Mã hàng :
STA-090-242
410,000
đ
10-19mm Bộ vòng miệng đảo ngược Sata 09-080 (09080)
Mã hàng :
STA-090-261
647,000
đ
10-19mm Bộ vòng miệng hệ mét 6 cái Crossman 96-079
Mã hàng :
CRO-960-535
376,000
đ
10-19mm Bộ vòng miệng tự động 7 cái Crossman 99-064
Mã hàng :
CRO-990-543
1,164,000
đ
1
2
3
4
5
Hỗ trợ:
Danh mục sản phẩm
Dụng cụ dùng khí nén
Súng phun sơn
Máy đánh bóng
Máy vặn vít
Máy vặn ốc
Máy mài
Máy khoan
Máy dập ghim
Các loại khác
Dụng cụ dùng điện
Máy bào
Máy cắt
Máy chà nhám
Máy cưa
Máy khoan
Máy mài
Máy phay
Máy vặn ốc
Máy vặn vít
Máy đánh bóng
Máy đột lỗ
Máy đục bê tông
Súng dán keo
Súng thổi hơi nóng
Các loại máy khác
Dụng cụ cầm tay
Êtô
Ống điếu
Búa rìu
Cảo
Cờ lê mỏ lết
Chìa lục giác
Dụng cụ cắt
Dụng cụ dùng pin
Dụng cụ tổng hợp
Dụng cụ đánh dấu
Kiềm
Tuốc nơ vít
Các loại khác
Vật liệu mài mòn
Dĩa cắt
Đá cắt
Đá mài
Giũa
Thiết bị ngành hàn
Kính hàn
Máy cắt
Máy hàn
Que hàn
Tủ đựng que hàn
Kìm hàn
Dụng cụ đo chính xác
Đo khoảng cách
Bật mực
Bộ dưỡng đo
Cân
Dụng cụ so
Thiết bị đo độ ẩm
Thước
Thước kẹp caliper
Thước panme
Thước thủy
Thước đo độ cao
Thước đo lỗ
Thước đo độ dày
Thước đo độ sâu
Đo nhiệt độ
Dụng cụ cân bằng laser
Dụng cụ dò kim loại
Thước đo quang
Các loại khác
Điện và thiết bị điện
Bóng đèn điện
Dây điện
Dụng cụ đo điện
Thiết bị chống sét
Thiết bị điện
Tiết kiệm điện
Bảo hộ lao động
Bình chữa cháy
Giày, ủng
Găng tay
Nón, mặt nạ
Quạt công nghiệp
Quần áo BHLĐ
Thang
Các loại khác
Vệ sinh công nghiệp
Máy chà đánh bóng sàn
Máy hút bụi
Máy phun nước
Vận chuyển nâng đỡ
Con đội
Máy nâng từ
Xe nâng bàn
Xe nâng pallet
Xe nâng thùng phuy
Xe đẩy
Xe đẩy vệ sinh
Palang, tời
Bảo quản đóng gói
Thùng đựng dụng cụ
Két sắt
Tủ văn phòng
Khoá
Sản phẩm hóa chất
Dầu mỡ công nghiệp
Phụ gia dầu nhớt
Các loại khác
Thiết bị ngành nước
Bơm nước
Bơm định lượng
Các loại khác
Ống, phụ kiên kim loại
Chữ T
Co 45 độ
Co 90 độ
Giảm lệch tâm
Giảm đồng tâm
Khớp nối thủy lực
Dụng cụ dã ngoại
Ống nhòm
Lều bạt
Các loại khác
Máy phát điện
Máy cắt cỏ
Máy dùng cho ôtô
Máy hút ẩm
Máy ép màng nhựa
Các máy khác
Máy phun ẩm
Cọ sơn
Cáp mạng
Quảng cáo
CÔNG TY CỔ PHẦN THIẾT BỊ TRỰC TUYẾN
781C2 Lê Hồng Phong, Phường 12, Quận 10,
TP Hồ Chí Minh, Việt Nam
Điện thoại: 08 3600 3600 | Fax: 08 3600 0036
Email:
info@trungtamthietbi.com
Giấy ĐKKD số: 0310930284 tại TP HCM
Chính sách bán hàng
Chính sách bảo mật thông tin
Chính sách vận chuyển
Quy trình giao hàng
Chính sách đổi trả hàng
Thông tin cần biết
Hướng dẫn mua hàng
Hướng dẫn thanh toán
Các hình thức mua hàng
Sơ đồ đường đi
Trang chủ
|
Dịch vụ
|
Catalog
|
Tin tức
|
Liên hệ
|
Đăng nhập
|
Đăng ký
Đang online :85 - Tổng truy cập : 69,317,624
+


text:
Không có bất động sản được tìm thấy!
- Mua bán nhà đất TPHCM
- Bán căn hộ Quận 1
- Bán căn hộ Quận 2
- Bán căn hộ Quận 4
- Bán căn hộ Quận 7
- Bán căn hộ Quận 9
- Bán căn hộ quận 12
- Bán căn hộ Gò Vấp
- Bán căn hộ Nhà Bè
- Bán căn hộ Bình Thạnh
- Bán căn hộ Tân Bình
- Bán căn hộ Tân Phú
- Nhà đất Quận 1
- Nhà đất Quận 3
- Nhà đất Quận 8
- Nhà đất Quận 9
- Nhà đất Quận 12
- Nhà đất Gò Vấp
- Bán căn hộ Bình Dương
- Nhà cho thuê TPHCM
- Văn phòng cho thuê Quận 1
- Văn phòng cho thuê Quận 3
- Văn phòng cho thuê Quận 7
- Nhà cho thuê Tân Bình
- Nhà cho thuê Gò Vấp
- Nhà cho thuê Bình Thạnh
- Cho thuê mặt bằng Quận 1
- Cho thuê mặt bằng Quận 3
- Cho thuê mặt bằng Quận 10
- Cho thuê mặt bằng Quận 11
- Cho thuê căn hộ Quận 1
- Cho thuê căn hộ Quận 2
- Cho thuê căn hộ Quận 4
- Cho thuê căn hộ Quận 7
- Cho thuê căn hộ Bình Thạnh
- Hà Đô Centrosa Garden Quận 10
- Vinhomes Golden River
- Căn hộ The GoldView
- Căn hộ Jamona Golden Silk
- Dự án đất nền Van Phuc Riverside City
- Căn hộ Diamond Lotus Lake View
- The Habitat Bình Dương
- Căn hộ Park Vista
- Him Lam Phú Đông
- Căn hộ River City
- Căn hộ Diamond City
- Khu căn hộ Richmond City
- Căn hộ Diamond Island
Liên lạc
- 093.111.9482
- support@zita.vn
-
12 Tôn Đản, Phường 13, Quận 4
TP. Hồ Chí Minh
-
-
-
Giấy phép ICP số 23/GP-STTTT
-
© 2015 zita.vn
CTY Cổ Phần Đầu Tư Công Nghệ TBN.
CTY Cổ Phần Đầu Tư Công Nghệ TBN.

markdown:
Không có bất động sản được tìm thấy!
[Mua bán nhà đất TPHCM](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh) [Bán căn hộ Quận 1](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-1) [Bán căn hộ Quận 2](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-2) [Bán căn hộ Quận 4](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-4) [Bán căn hộ Quận 7](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-7) [Bán căn hộ Quận 9](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-9) [Bán căn hộ quận 12](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-12) [Bán căn hộ Gò Vấp](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/go-vap) [Bán căn hộ Nhà Bè](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/nha-be) [Bán căn hộ Bình Thạnh](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/binh-thanh) [Bán căn hộ Tân Bình](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/tan-binh) [Bán căn hộ Tân Phú](/ban-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/tan-phu-2) [Nhà đất Quận 1](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/quan-1) [Nhà đất Quận 3](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/quan-3) [Nhà đất Quận 8](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/quan-8) [Nhà đất Quận 9](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/quan-9) [Nhà đất Quận 12](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/quan-12) [Nhà đất Gò Vấp](/nha-dat-ban/tp-ho-chi-minh/go-vap) [Bán căn hộ Bình Dương](/ban-can-ho-chung-cu/binh-duong) [Nhà cho thuê TPHCM](/nha-dat-cho-thue/tp-ho-chi-minh) [Văn phòng cho thuê Quận 1](/cho-thue-van-phong/tp-ho-chi-minh/quan-1) [Văn phòng cho thuê Quận 3](/cho-thue-van-phong/tp-ho-chi-minh/quan-3) [Văn phòng cho thuê Quận 7](/cho-thue-van-phong/tp-ho-chi-minh/quan-7) [Nhà cho thuê Tân Bình](/nha-dat-cho-thue/tp-ho-chi-minh/tan-binh) [Nhà cho thuê Gò Vấp](/nha-dat-cho-thue/tp-ho-chi-minh/go-vap) [Nhà cho thuê Bình Thạnh](/nha-dat-cho-thue/tp-ho-chi-minh/binh-thanh) [Cho thuê mặt bằng Quận 1](/cho-thue-cua-hang-ki-ot/tp-ho-chi-minh/quan-1) [Cho thuê mặt bằng Quận 3](/cho-thue-cua-hang-ki-ot/tp-ho-chi-minh/quan-3) [Cho thuê mặt bằng Quận 10](/cho-thue-cua-hang-ki-ot/tp-ho-chi-minh/quan-10) [Cho thuê mặt bằng Quận 11](/cho-thue-cua-hang-ki-ot/tp-ho-chi-minh/quan-11) [Cho thuê căn hộ Quận 1](/cho-thue-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-1) [Cho thuê căn hộ Quận 2](/cho-thue-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-2) [Cho thuê căn hộ Quận 4](/cho-thue-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-4) [Cho thuê căn hộ Quận 7](/cho-thue-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/quan-7) [Cho thuê căn hộ Bình Thạnh](/cho-thue-can-ho-chung-cu/tp-ho-chi-minh/binh-thanh) [Hà Đô Centrosa Garden Quận 10](/du-an/ha-do-centrosa-garden) [Vinhomes Golden River](/du-an/vinhomes-ba-son-1309) [Căn hộ The GoldView](/du-an/the-gold-view-1175) [Căn hộ Jamona Golden Silk](/du-an/jamona-golden-silk-132) [Dự án đất nền Van Phuc Riverside City](/du-an/van-phuc-riverside-city-1137) [Căn hộ Diamond Lotus Lake View](/du-an/diamond-lotus-lake-view) [The Habitat Bình Dương](/du-an/the-habitat-binh-duong-267) [Căn hộ Park Vista](/du-an/park-vista-1254) [Him Lam Phú Đông](/du-an/him-lam-phu-dong-7) [Căn hộ River City](/du-an/river-city-1388) [Căn hộ Diamond City](/du-an/diamond-city) [Khu căn hộ Richmond City](/du-an/khu-can-ho-richmond-city) [Căn hộ Diamond Island](/du-an/diamond-island)
Liên lạc
[093.111.9482](tel://0931119482)
- support@zita.vn
-
12 Tôn Đản, Phường 13, Quận 4
TP. Hồ Chí Minh
-
-
-
Giấy phép ICP số 23/GP-STTTT
-
© 2015 zita.vn
CTY Cổ Phần Đầu Tư Công Nghệ TBN.
CTY Cổ Phần Đầu Tư Công Nghệ TBN.

Cache-Control: max-age=0, private, must-revalidate

X-XSS-Protection: 1; mode=block

X-Powered-By: Phusion Passenger

Server: nginx + Phusion Passenger