markdown:
# Đường Cao Tông
|Đường Cao Tông|
|Hoàng đế Trung Hoa
|![ Gaozong of Tang.jpg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5a/Gaozong_of_Tang.jpg/272px-Gaozong_of_Tang.jpg)
![ Gaozong of Tang.jpg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5a/Gaozong_of_Tang.jpg/272px-Gaozong_of_Tang.jpg)
[nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) [15 tháng 7](/wiki/15_th%C3%A1ng_7)năm [649](/wiki/649)- [27 tháng 12](/wiki/27_th%C3%A1ng_12)năm [683](/wiki/683) [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) [Đường Trung Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_T%C3%B4ng) *Xem văn bản*.
Ngắn: Thiên Hoàng đại đế
[Cao Tông](/wiki/Cao_T%C3%B4ng) [Nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) [Trưởng Tôn hoàng hậu](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu) [21/7](/wiki/21_th%C3%A1ng_7)/ [628](/wiki/628) [27/12](/wiki/27_th%C3%A1ng_12)/ [683](/wiki/683) **Đường Cao Tông** ( [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 唐高宗, [bính âm](/wiki/B%C3%ADnh_%C3%A2m): Táng Gāozōng, [21 tháng 7](/wiki/21_th%C3%A1ng_7) năm [628](/wiki/628) - [27 tháng 12](/wiki/27_th%C3%A1ng_12) năm [683](/wiki/683)), tên thật là **Lý Trị** (李治), là vị hoàng đế thứ ba của triều đại [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) trong [lịch sử Trung Quốc](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Trung_Qu%E1%BB%91c). Năm [649](/wiki/649), ông lên ngôi sau cái chết của cha, và cai trị trong 34 năm ( [649](/wiki/649) - [683](/wiki/683)).
Năm
[655](/wiki/655), ông phế truất hoàng hậu Vương thị, lập Võ thị làm Hoàng hậu. Từ năm [660](/wiki/660), Cao Tông bị đột quỵ, sức khỏe ngày một suy kém, mới giao quyền trong triều cho Võ hậu. Ông và Võ hậu cùng lâm triều, được tôn xưng là Nhị thánh. Năm [683](/wiki/683), ông qua đời ở tuổi 56. Bảy năm sau, Võ hậu cướp ngôi [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng), lập ra nhà [Võ Chu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn).
## Mục lục
[1 Thân thế](#Th.C3.A2n_th.E1.BA.BF) [2 Lên ngôi hoàng đế](#L.C3.AAn_ng.C3.B4i_ho.C3.A0ng_.C4.91.E1.BA.BF) [3 Thịnh trị đời Vĩnh Huy (650 - 656)](#Th.E1.BB.8Bnh_tr.E1.BB.8B_.C4.91.E1.BB.9Di_V.C4.A9nh_Huy_.28650_-_656.29) [4 Thời đại Hiển Khánh (656 - 661)](#Th.E1.BB.9Di_.C4.91.E1.BA.A1i_Hi.E1.BB.83n_Kh.C3.A1nh_.28656_-_661.29) [5 Thời đại Long Sóc - Lân Đức (661 - 665)](#Th.E1.BB.9Di_.C4.91.E1.BA.A1i_Long_S.C3.B3c_-_L.C3.A2n_.C4.90.E1.BB.A9c_.28661_-_665.29) [6 Thời đại Càn Phong - Tổng Chương - Hàm Hanh (666 - 674)](#Th.E1.BB.9Di_.C4.91.E1.BA.A1i_C.C3.A0n_Phong_-_T.E1.BB.95ng_Ch.C6.B0.C6.A1ng_-_H.C3.A0m_Hanh_.28666_-_674.29) [7 Thời gian xưng hiệu Thiên hoàng](#Th.E1.BB.9Di_gian_x.C6.B0ng_hi.E1.BB.87u_Thi.C3.AAn_ho.C3.A0ng) [8 Cuối đời](#Cu.E1.BB.91i_.C4.91.E1.BB.9Di) [9 Niên hiệu](#Ni.C3.AAn_hi.E1.BB.87u) [10 Gia quyến](#Gia_quy.E1.BA.BFn) [11 Chú thích](#Ch.C3.BA_th.C3.ADch)
## Thân thế[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=1)]
### Làm Tấn vương[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=2)]
Lý Trị sinh ngày
[21 tháng 7](/wiki/21_th%C3%A1ng_7) năm [628](/wiki/628) ở thành [1] [Trường An](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_An). Ông là con trai thứ 9 của [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)và con trai thứ ba của [Trưởng Tôn hoàng hậu](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu), lúc đó Đường Thái Tông đã lên ngôi được 2 năm. Năm [631](/wiki/631), khi vừa mới 4 tuổi, Lý Trị đã được vua cha phong tước Tấn vương . Sang năm [[2]](#cite_note-2) [633](/wiki/633)được phong chức Đô Đốc Tịnh châu , tuy nhiên do tuổi còn quá nhỏ nên ông vẫn ở lại kinh thành Trường An. Lúc còn nhỏ, ông được đánh giá là hiếu thuận và nhân hậu, được Đường Thái Tông khen ngợi. [[3]](#cite_note-3)
Năm Lý Trị được 9 tuổi (
[636](/wiki/636)) thì Trưởng Tôn hoàng hậu qua đời [[4]](#cite_note-4) . Trong ngày lễ tang của hoàng hậu, Lý Trị đã khóc thương rất nhiều, do đó ông bắt đầu được Đường Thái Tông chú ý đến. Sau đó, ông được phong làm Hữu Vũ Hậu đại tướng quân. Năm [5] [643](/wiki/643), thái tử [Lý Thừa Càn](/w/index.php?title=L%C3%BD_Th%E1%BB%ABa_C%C3%A0n&action=edit&redlink=1)do âm mưu chống lại Thái Tông nên bị phế truất. [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)lúc đầu muốn lập con trai thứ tư là Ngụy vương [Lý Thái](/w/index.php?title=L%C3%BD_Th%C3%A1i&action=edit&redlink=1)làm Thái tử, nhưng sau đó Lý Thái lại cảnh cáo Lý Trị rằng ông vốn chơi thân với Thừa Càn nên sau này ông phải cẩn thận. Thái Tông biết chuyện rất giận và phế truất Lý Thái. Lúc đó, Lý Trị, cũng là người con còn lại của Trưởng Tôn hoàng hậu, được Đường Thái Tông quan tâm nhất. Sau khi bàn bạc với [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B), [Phòng Huyền Linh](/wiki/Ph%C3%B2ng_Huy%E1%BB%81n_Linh)và [Lý Tích](/wiki/L%C3%BD_T%C3%ADch), ngày [30 tháng 4](/wiki/30_th%C3%A1ng_4)năm [643](/wiki/643), Thái Tông chính thức phong Lý Trị làm thái tử.
### Làm Thái tử[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=3)]
Cuối năm
[643](/wiki/643), Lý Trị đã 16 tuổi, [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) muốn tìm một gia đình quan lại có thế lực để hỏi cưới con gái họ cho ông, nhưng ông từ chối, Thái Tông bèn thôi. Một thời gian trước đó, khi ông còn chưa làm thái tử, Thái Tông chọn con gái của họ Vương ở [Thái Nguyên](/wiki/Th%C3%A1i_Nguy%C3%AAn), cháu chắt quan Thượng thư Tả phó xạ triều [Bắc Ngụy](/wiki/B%E1%BA%AFc_Ng%E1%BB%A5y) [Vương Tư Chính](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_T%C6%B0_Ch%C3%ADnh) là Vương thị, nạp làm Tấn vương phi. Đến đây, Vương thị được phong Thái tử phi.
Lý Trị tuy là thái tử, nhưng bản tánh nhu nhược yếu đuối, lại khiến Thái Tông không hài lòng. Thái Tông từng bàn với đại thần
[Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B) (em Trưởng Tôn hoàng hậu, cậu Lý Trị) về việc thay ngôi thái tử cho con thứ ba là Ngô vương [Lý Khác](/wiki/L%C3%BD_Kh%C3%A1c_(Ng%C3%B4_v%C6%B0%C6%A1ng)), hoàng tử vốn được Thái Tông coi là tài giỏi giống mình, nhưng Trưởng Tôn Vô Kị lại dùng lời lẽ thuyết phục Thái Tông rằng Lý Trị là người nhân ái trung hậu, có tướng quân vương. Cuối cùng Thái Tông bỏ việc này.
Năm
[645](/wiki/645), Đường Thái Tông suất quân tiến đánh [Cao Câu Ly](/wiki/Cao_C%C3%A2u_Ly) , để Lý Trị đến Định châu [6] và tạm thời chấp chính thay mình. Tuy nhiên chiến dịch thất bại sau một năm giao tranh, Thái Tông sức khỏe vốn suy nhược, lại lao lực rồi bị thương nên lâm bệnh, nổi nhọt khắp người. Khi Thái Tông về Tịnh Châu, Lý Trị đến thỉnh an ông, và dùng miệng hút mũ trong các vết thương của Thái Tông, nên Thái Tông mới có thể bớt bệnh. [[7]](#cite_note-7)
Năm
[647](/wiki/647), thái thú Tề Châu [Đoàn Chí Xung](/w/index.php?title=%C4%90o%C3%A0n_Ch%C3%AD_Xung&action=edit&redlink=1) dâng sớ yêu cầu Đường Thái Tông thoái vị, nhường ngôi cho Lý Trị. Lý Trị cùng Trưởng Tôn vô Kị khi biết được tin này, rất sợ hãi, nhưng Thái Tông trấn an ông và không truy cứu Chí Xung . Cùng năm đó, Lý Trị cho xây chùa Đại Từ Ân trong ngày mất của Trưởng Tôn hoàng hậu, chùa này hoàn thành năm 648. [8]
Năm
[649](/wiki/649), Đường Thái Tông bị bệnh nặng, lại nghi ngờ lòng trung thành của đại thần [Lý Thế Tích](/wiki/L%C3%BD_Th%E1%BA%BF_T%C3%ADch) với triều đình sau khi mình mất, bèn giáng Thế Tích làm Đô Đốc Điệp châu . Lý Trị không rõ nguyên do, hỏi lại Thái Tông. Thái Tông nói [9] *Tài năng và trí tuệ của Thế Tích là hơn người, nhưng ngươi chưa hiểu được con người hắn đâu! Trẫm sợ khi trẫm trăm tuổi thì hắn không trung hiếu với ngươi nên mới đuổi đi. Nếu hắn không do dự mà đi, thì sau này người có thể đề bạt làm Bộc xạ, hoàn toàn tin tưởng. Nếu chần chừ không đi thì phải giết hắn ngay*!.
## Lên ngôi hoàng đế[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=4)]
Ngày
[10 tháng 7](/wiki/10_th%C3%A1ng_7) năm [649](/wiki/649) (26 tháng 5 ÂL), Đường Thái Tông qua đời ở cung Thúy Vi. Lý Trị và [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B) phong tỏa tin tức, bí mật đưa thi hài về hoàng cung, đến [13 tháng 7](/wiki/13_th%C3%A1ng_7) (29/5 ÂL) mới phát tang. Ngày 15 tháng 7 (1 tháng 6 ÂL) cùng năm, Lý Trị đang quang ở điện Thái Cực, xưng là **Đường Cao Tông** . Vì Thế Tích ra đi không do dự, nên ông nghe theo di huấn, bổ Lý Thế Tích làm Bộc xạ, Kiểm giáo Lạc châu thứ sử, Khai phủ nghi đồng tam ti và cho về triều. Ông cũng thăng [10] [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B)làm Thái úy, Trung thư lệnh nhưng Vô Kị từ chối không nhận.
Ngày 30 tháng 7 cùng năm, Lý Trị cho an táng vua cha ở Chiêu Lăng, đặt miếu hiệu Thái Tông, thụy hiệu Văn Vũ Đại Thánh Quảng Hiếu hoàng đế. Sau đó, ông tuyên bố chấm dứt cuộc chiến tranh Liêu Đông do
[Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) phát động năm [645](/wiki/645). Tháng 12, ông tiến phong Lý Thái làm Bộc vương, ban cho một số đặc quyền đã bị Thái Tông tước bỏ trước đó.
Tháng 1 ÂL năm
[650](/wiki/650), ông đặt niên hiệu Vĩnh Huy lập Vương thị là Hoàng hậu, cha là Vương Nhân là Ngụy quốc công . [11]
## Thịnh trị đời Vĩnh Huy (650 - 656)[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=5)]
### Ổn định chính sự[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=6)]
Cũng tháng 1 năm
[650](/wiki/650), Đường Cao Tông ra chiếu viết *Trẫm vừa mới lên ngôi, triều chính có nhiều chỗ bất tiện, bá tánh cũng có lòng nghi ngờ gì, nhưng không thể nói lên được. Nay tuyên thứ sử các châu vào điện để hỏi tật khổ của dân chúng, mà đề ra đường lối cai trị*.
Những năm đầu tiên trị vì, Đường Cao Tông rất tin tưởng
[Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B) và [Chử Toại Lương](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%AD_To%E1%BA%A1i_L%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1). Hai người này ra sức phò giúp Cao Tông, nên triều chính vẫn ổn định như thời Trinh Quán, được xưng là *Vĩnh Huy chi trị*. Có người ở Lạc Dương là Lý Hoằng Thái tố cáo Trưởng Tôn Vô Kị mưu phản, liền bị Cao Tông sai chém để răn đe vì quyền lực của Vô Kị đã lớn mạnh.
Tháng 9 năm
[650](/wiki/650), Đường Cao Tông muốn ra ngoài tuần du, bèn hỏi ý kiến của Gián nghị đại phu Lạc Dục Na. Dục Na khuyên can rằng chưa nên đi. Cao Tông nghe theo, bỏ việc tuần du. [Lý Tích](/wiki/L%C3%BD_T%C3%ADch) xin được miễn quan tước, Cao Tông chuẩn tấu, bãi chức Phó xạ, nhưng Nghi đồng tam ti và Trung thư môn hạ vẫn giữ nguyên. Mùa đông năm đó, [12] [Chử Toại Lương](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%AD_To%E1%BA%A1i_L%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1)bị Vi Tư Khiêm tố cáo đã ép một số hộ nông bán ruộng đất giá rẻ cho mình để kiếm lợi. Cao Tông tuy không giết nhưng hạ lệnh bãi chức Toại Lương, giáng làm Thứ sử Đồng châu . [[13]](#cite_note-ReferenceB-13)
### Chiến tranh với các nước[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=7)]
Năm
[651](/wiki/651), Tả kiêu vệ tướng quân [A Sử Na Hạ Lỗ](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_H%E1%BA%A1_L%E1%BB%97&action=edit&redlink=1) nghe tin [Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) đã chết, bèn chiêu tập dân li tán, chiếm cứ hai châu Tây, Đình. Thứ sử Đình châu Lạc Hoằng Nghĩa tâu lên triều đình. Cao Tông sai Kiều Bảo Minh đến thuyết phục Hạ Lỗ nên chịu quy phục, gửi con vào làm túc vệ trong cung thì sẽ được triều đình phong làm Kiêu Vệ trung lang tướng. Nhưng con Hạ Lỗ là Hi Vận lại khuyên cha nên chạy về phía phía tây tiếp tục kháng Đường. Hạ Lỗ nghe theo, đi về phía tây chiếm được Tây Đột Quyết, tiếm xưng [Sa Bát La Khả hãn](/w/index.php?title=Sa_B%C3%A1t_La_Kh%E1%BA%A3_h%C3%A3n&action=edit&redlink=1), được nhiều nước Tây Vực đi theo.
Tháng 7 năm
[651](/wiki/651), Sa Bát La Khã hãn tiến đánh Đình châu . Đường Cao Tông sai Tả Vũ hậu tướng quân [14] [Lưu Kiến Phương](/w/index.php?title=L%C6%B0u_Ki%E1%BA%BFn_Ph%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1), Hữu Kiêu Vệ tướng quân Kế Bật Hà Lực làm Hành quân tổng quản; [Cao Đức Dật](/w/index.php?title=Cao_%C4%90%E1%BB%A9c_D%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1), [Tiết Cô Ngô](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFt_C%C3%B4_Ng%C3%B4&action=edit&redlink=1)làm phó, đem 3 vạn quân bốn châu Tần, Thành, Kì, Ung cùng 5 vạn ngựa của người Hồi Hột dâng nạp, tiến đánh Tây Đột Quyết. Quân Đường chiến thắng vài trận, nhưng không lâu sau thì rút lui.
Tháng 12 cùng năm, Cao Tông lập đàn tế nam giao và trai giới. Tháng sau, Triệu Hiếu Tổ ở Lang châu đem quân đánh Bạch Thủy Man và giành thắng lợi, quân Đường thu được nhiều của cải đem về.
Năm
[654](/wiki/654), hai nước Cao Câu Ly, Bách Tế hợp quân xâm lấn Tân La . Vua Tân La sai sứ sang nhà Đường cầu viện. Tháng 2 Cao Tông sai [15] [Trình Danh Chấn](/wiki/Tr%C3%ACnh_Danh_Ch%E1%BA%A5n)và [Tô Định Phương](/wiki/T%C3%B4_%C4%90%E1%BB%8Bnh_Ph%C6%B0%C6%A1ng)cứu Tân La. Quân Đường thắng lớn, bắt được 1000 người Cao Câu Ly đem về.
Cùng năm, Cao Tông phong cho
[Tiết Linh San](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFt_Linh_San&action=edit&redlink=1) làm Đạo Hành quân đại tổng quản, thảo phạt Tây Đột Quyết. Sang năm [655](/wiki/655), Hạt Bật Đạt Độ ở Tây Đột Quyết chống lại Sa Bát La Khả hãn, sai người cầu viện Đường triều. Cao Tông sai Nguyên Lễ Thần giúp Hạt Bật Đạt Độ, nhưng Lễ Thần chỉ hành quân được vài ngày lại rút về.
### Lập thái tử[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=8)]
Đường Cao Tông yêu thương người con trai thứ tư là Ung vương
[Lý Tố Tiết](/w/index.php?title=L%C3%BD_T%E1%BB%91_Ti%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1), do sủng phi là [Tiêu thục phi](/wiki/Ti%C3%AAu_th%E1%BB%A5c_phi_(%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng)) sinh ra, muốn lập Tố Tiết làm Thái tử. Vương hoàng hậu tuy ở địa vị chính thất, nhưng không được sủng ái, nên ghen ghét với Tiêu thục phi. Thấy con trưởng của Cao Tông là [Lý Trung](/wiki/L%C3%BD_Trung) (do Lưu phu nhân sinh) mất mẹ từ nhỏ, Vương hoàng hậu bèn nhận Lý Trung làm con và mua chuộc các đại thần trong triều, đề nghị Cao Tông lập Lý Trung làm thái tử.
Ngày Đinh Tị tháng 7 ÂL năm
[652](/wiki/652), Cao Tông theo ý của quần thần, sách lập thái tử Lý Trung và ra lệnh đại xá . Tiêu thục phi rất giận nhưng không làm gì được. Cao Tông chọn Tả bộc xạ Vu Chí Ninh làm Thiếu sư, Hữu bộc xạ Trương Hành làm Thiếu phó, Thị trung Cao Quý Phụ làm Thiếu bảo và Vũ Văn Tiết làm Chiêm sự, dạy học cho Lý Trung. [16]
### Hoàng thân mưu phản[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=9)]
Năm
[652](/wiki/652), triều đình xảy ra việc [công chúa Cao Dương](/wiki/C%C3%B4ng_ch%C3%BAa_Cao_D%C6%B0%C6%A1ng), chị của Đường Cao Tông, liên kết với chồng là [Phòng Di Ái](/w/index.php?title=Ph%C3%B2ng_Di_%C3%81i&action=edit&redlink=1), con trai Phòng Huyền Linh, âm mưu lập Kinh vương Lý Nguyên Cảnh (con thứ của [Đường Cao Tổ](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%E1%BB%95)) lên làm vua. Phò mã đô úy [Sài Lệnh Vũ](/w/index.php?title=S%C3%A0i_L%E1%BB%87nh_V%C5%A9&action=edit&redlink=1) và Tiết Vạn Triệt hợp mưu vào chuyện này. Cuối năm [652](/wiki/652), việc mưu phản bị Trưởng Tôn Vô Kị phát giác. Vô Kị vốn ghen ghét [Ngô vương Khác](/w/index.php?title=Ng%C3%B4_v%C6%B0%C6%A1ng_Kh%C3%A1c&action=edit&redlink=1), bèn xúi Di Ái tố cáo Khác có dự vào chuyện này để nhân đó trừ đi. Di Ái bị Vô Kị lừa gạt, cho rằng nếu khai gian như thế sẽ được miễn chết, nên nhận lời.
Tháng 2 năm
[653](/wiki/653), quần thần dâng tấu xin chém đầu [Phòng Di Ái](/w/index.php?title=Ph%C3%B2ng_Di_%C3%81i&action=edit&redlink=1), [Tiết Vạn Triệt](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFt_V%E1%BA%A1n_Tri%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) và [Tào Lệnh Vũ](/w/index.php?title=T%C3%A0o_L%E1%BB%87nh_V%C5%A9&action=edit&redlink=1), đồng thần xin ban rượu độc cho hai [công chúa Cao Dương](/wiki/C%C3%B4ng_ch%C3%BAa_Cao_D%C6%B0%C6%A1ng), Ba Lăng cùng Kinh vương Cảnh, Ngô vương Khác [[17]](#cite_note-17) . Đường Cao Tông vốn không nỡ ra lệnh, nhưng Binh bộ thượng thư Thôi Đôn lấy luật pháp bức ép khiên ông phải nghe theo. Em cùng mẹ với Lý Khác là Thục vương Lý Âm bị phế làm thứ nhân, Phòng Di Trực (con trưởng của [18] [Phòng Huyền Linh](/wiki/Ph%C3%B2ng_Huy%E1%BB%81n_Linh)) bị đày ra Xuân Châu. Trong triều, Giang Hạ vương [Lý Đạo Tông](/w/index.php?title=L%C3%BD_%C4%90%E1%BA%A1o_T%C3%B4ng&action=edit&redlink=1)và Phò mã đô úy [Chấp Thất Tư Lực](/w/index.php?title=Ch%E1%BA%A5p_Th%E1%BA%A5t_T%C6%B0_L%E1%BB%B1c&action=edit&redlink=1)dâng sớ tố cáo Trưởng Tôn Vô Kị và Chử Toại Lương, đều bị xử tội. Từ đó, quyền lực của Trưởng Tôn Vô Kị ngày càng to, lấn át triều đình. Cao Tông sợ thế Vô Kị, phải mời [Chử Toại Lương](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%AD_To%E1%BA%A1i_L%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1)về triều, phục lại chức cũ.
Tháng 10 năm
[653](/wiki/653), nữ tử ở Mục Châu là Trần Thạc Trinh khởi binh chống [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng), tự xưng Văn Giai hoàng đế. Cao Tông cử quân đánh dẹp và bình định được.
### Thay ngôi hoàng hậu và thái tử[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=10)]
Từ khi còn làm thái tử, Lý Trị đã yêu mến
[Tài nhân](/wiki/T%C3%A0i_nh%C3%A2n) [Võ Mị Nương](/w/index.php?title=V%C3%B5_M%E1%BB%8B_N%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) của vua cha. Sau khi Thái Tông qua đời, các cung nhân bị bức phải vào tu ở chùa Cảm Nghiệp. Khi Cao Tông đến thăm chùa, thấy Võ Tài nhân thì tình xưa trỗi dậy, có ý rước về. Vương hoàng hậu trong cung ghen ghét Tiêu thục phi, muốn mượn tay Võ thị giành lấy sự sủng ái của Thục phi, bèn bảo Võ Mị Nương để tóc dài, sau đó xin Cao Tông cho rước về cung. Cao Tông vốn đã sẵn có ý muốn này, nên chuẩn y.
Võ Mị Nương vốn gian manh xảo quyệt; từ khi vào cung ra sức lấy lòng Cao Tông và hoàng hậu
. Cao Tông cũng hết mực sủng ái bà ta, do thế mà Tiêu thục phi thất sủng, nhiều lần nói xấu Võ thị trước mặt Cao Tông, nhưng ông không nghe mà còn xa lánh Tiêu phi hơn nữa. Năm [10] [653](/wiki/653), Võ thị được phong làm Chiêu nghi.
Dần đà, Võ Chiêu nghi lấy luôn được lòng tin của Cao Tông, Vương hoàng hậu biết Võ thị còn đáng sợ hơn cả Tiêu thục phi, nên hối hận đã cho bà ta vào cung. Võ Chiêu nghi cũng không còn tôn trọng hoàng hậu nữa, lại nhiều lần mua chuộc người trong cung của hoàng hậu và Thục phi để theo dõi động tĩnh. Hoàng hậu và Thục phi tố cáo với Cao Tông, nhưng ông không còn tin lời họ nữa.
Tháng 1 năm
[654](/wiki/654), Võ Chiêu nghi sinh ra An công chúa, nên vô cùng buồn bực, mặc dù công chúa này rất được Cao Tông yêu quý. Vương hoàng hậu một lần tới thăm công chúa, khi hoàng hậu ra về, Chiêu nghi bí mật đóng hết cửa rèm lại, không cho thông khí từ ngoài vào, rồi tự tay bóp mũi giết chết công chúa. Khi Cao Tông đến, Chiêu nghi và tả hữu nói dối rằng việc này là do Hoàng hậu làm ra [[10]](#cite_note-T.C6.B0_tr.E1.BB.8B_th.C3.B4ng_gi.C3.A1m.2C_quy.E1.BB.83n_199-10) . Cao Tông giận, nói [19] *Hoàng hậu giết con ta rồi*.
Võ Chiêu nghi lại giả vờ khóc lóc thảm thương cho Cao Tông động lòng, còn Vương hoàng hậu không còn cách nào để tự biện minh. Từ đó Cao Tông nảy ý phế hậu, muốn Trưởng Tôn Vô Kị đề xướng việc này ra, mẹ của Chiêu nghi là Dương thị cùng Lễ bộ thượng thư Hứa Kính Tông cũng ra sức thuyết phục nhưng Vô Kị cũng không chịu.
Năm
[655](/wiki/655), Võ Chiêu nghi tố cáo Ngụy quốc phu nhân Liễu thị (mẹ Vương hoàng hậu) cùng hoàng hậu dùng bùa phép hãm hại mình, từ đó Liễu thị không được vào cung nữa. Trong lúc đó, Trung thư xá nhân Lý Nghĩa Phủ vốn bị [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B) ghét, vốn bị Vô Kị biếm chức, nhân đó dâng sớ xin phế hậu lên Cao Tông. Cao Tông vui mừng, triệu Phủ vào cung, cho phục chức. Trường An Lệnh Bùi Hành Kiệm cùng Trưởng Tôn Vô Kị và [Chử Toại Lương](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%AD_To%E1%BA%A1i_L%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) đều lên tiếng can ngăn Cao Tông. Cao Tông không hài lòng, triệu Lý Tích hỏi ý. Tích nói:
Sau đó Hoàng hậu và Thục phi mưu hại Võ Chiêu nghi. Đầu năm
[655](/wiki/655), Cao Tông chính thức tuyên chiếu, phế Vương hậu và Tiêu phi làm thứ nhân, đày gia tộc đến Lĩnh Nam rồi lập Võ thị làm hoàng hậu [[22]](#cite_note-22)
Tiêu thục phi và Vương hoàng hậu bị giam ở biệt viện, Cao Tông chưa dứt hẳn tình, nhiều lần đến thăm. Tiêu thục phi nhân đó khóc lóc xin Cao Tông thương tình. Võ hoàng hậu tức giận, sai chặt hết tay chân hai người, đem đi ngâm giấm.
[[11]](#cite_note-ReferenceA-11)
Sau khi thay ngôi hoàng hậu, đại thần
[Hứa Kính Tông](/w/index.php?title=H%E1%BB%A9a_K%C3%ADnh_T%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) cũng dâng biểu xin Cao Tông cũng thay luôn ngôi thái tử. Cao Tông bèn bảo [Lý Trung](/wiki/L%C3%BD_Trung) tự mình nhường ngôi thái tử. Trung bất đắc dĩ phải nghe theo. Tháng 2 năm [656](/wiki/656), Cao Tông phong cho Đại vương [Lý Hoằng](/wiki/L%C3%BD_Ho%E1%BA%B1ng), con trai trưởng của Võ Tắc Thiên làm hoàng thái tử, giáng thái tử Lý Trung làm Lương vương, đày làm Đô đốc Lương châu. Cha của Võ hoàng hậu là Võ Sĩ Hoạch được truy phong Tư đồ, tước Chu Quốc công.
Cùng năm
[656](/wiki/656), Đường Cao Tông đổi niên hiệu từ Vĩnh Huy năm thứ sáu thành Hiển Khánh năm thứ nhất. Đến đấy là kết thúc sáu năm của Vĩnh Huy trị vì.
## Thời đại Hiển Khánh (656 - 661)[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=11)]
### Chiếm Tây Đột Quyết[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=12)]
Tháng 9 năm
[656](/wiki/656), Đại tướng Trình Tri Tiết theo lệnh Cao Tông, suất quân công đánh Tây Đột Quyết, đánh thắng hai tộc Ca La, Xử Nguyệt ở Mộ Cốc, chém hơn 1000 quân địch. Phó tướng Chu Trí Độ công đánh hai tộc Đột Kị Thi, Xử Mộc Côn, giết được 30000 quân. Tháng 12 cùng năm, Trình Tri Tiết tiến đến Ưng Sa Xuyên, đánh bại 20000 kị binh của Tây Đột Quyết, truy đuổi đến 20 dặm, chém được nhiều quân địch và thu nhiều vàng bạc, khí giới.
Sang năm
[657](/wiki/657), Cao Tông phong [Tô Định Phương](/wiki/T%C3%B4_%C4%90%E1%BB%8Bnh_Ph%C6%B0%C6%A1ng) làm Y Lệ đạo hành quân tổng quản, mượn thêm quân của Hồi Hột, từ hướng bắc tiến vào lãnh thổ của Sa Bát La Khã hãn . Tháng 12 năm đó, Định Phương đại thắng tộc Xử Mộc Côn Bộ, rồi tiến vào Hà Tây. Sa Bát La cùng đường phải đem mười vạn quân ra quyết chiến. Sa Bát La khinh địch nên đại bại, bỏ trốn về phía tây, bị Định Phương đuổi theo. Nhiều quân mã Tây Đột Quyết bị giết chết. Sa Bát La chạy đến Thạch Quốc [23] . Định Phương sau đó lui quân. Không lâu sau, Sa Bát La bị bắt dâng nộp cho [[24]](#cite_note-24) [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng).
Sau khi chiếm được Tây Đột Quyết, Đường Cao Tông sai phân nước này làm hai phần đông tây. Lấy A Sử Na Di Xạ làm Tả Vệ đại tướng quân, đóng ở Côn Lăng, A Sử Na Bộ Chân đóng ở Mông Trì, bãi chức Đột Quyết Khã hãn. Tây Đột Quyết lại bị phân chia và ngày càng suy yếu hơn nữa.
Năm
[658](/wiki/658), hai tướng [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD) và [Trình Danh Chấn](/wiki/Tr%C3%ACnh_Danh_Ch%E1%BA%A5n) xuất quân công đánh Cao Câu Ly, giành chiến thắng, chém hơn 2000 quân địch.
### Lưu đày cựu thần[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=13)]
Sau vụ đổi ngôi hoàng hậu,
[Chử Toại Lương](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%AD_To%E1%BA%A1i_L%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) bị Cao Tông biếm làm Đô đốc Đàm châu . Toại Lương nhờ Hàn Viện dâng thư giải oan lên Cao Tông. Cao Tông tỏ ra thông cảm, nhưng vẫn biếm Toại Lương ra Đàm Châu. Năm sau, Toại Lương bị phe cánh của Võ hoàng hậu hãm hại, lại bị biếm đến Quế châu rồi Ái châu, cuối cùng uất ức mà chết vào tháng 10 ÂL năm [25] [658](/wiki/658). Đại thần Hàn Viện cũng bị phe cánh của Võ hậu tố cáo làm việc trái phép, bị biếm làm Thứ sử Ái châu. [Võ hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) tiếp tục trả thù những người không ủng hộ mình trước kia. Phe cánh của bà ta là [Lý Nghĩa Phủ](/w/index.php?title=L%C3%BD_Ngh%C4%A9a_Ph%E1%BB%A7&action=edit&redlink=1), [Hứa Kính Tông](/w/index.php?title=H%E1%BB%A9a_K%C3%ADnh_T%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) nắm đại quyền trong triều, [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B) ngày càng mất uy tín. Võ hoàng hậu sai Hứa Kính Tông tìm cớ hãm hại ông ta.
Năm
[659](/wiki/659), có người tố cáo hai viên quan là [Vi Quý Phương](/w/index.php?title=Vi_Qu%C3%BD_Ph%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) và [Lý Sào](/w/index.php?title=L%C3%BD_S%C3%A0o&action=edit&redlink=1) mưu làm việc trái phép, Đường Cao Tông giao cho [Hứa Kính Tông](/w/index.php?title=H%E1%BB%A9a_K%C3%ADnh_T%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) điều tra. Kính Tông dụ dỗ Quý Phương khai rằng Triệu Quốc công (tức Vô Kị) có thông đồng với mình. Cao Tông bất ngờ về việc này, nhưng lại sai Kính Tông đưa Vô Kị ra tra xét. Sau đó, ông hạ lệnh bãi bỏ phong ấp và chức Thái úy của Trưởng Tôn Vô Kị, giáng làm Dương Châu đô đốc, đày đến Kiềm Châu . Hứa Kính Tông nhân đó tố cáo Chử Toại Lương cùng Hàn Viện, Liễu Thích, Viện và Thích bị bãi chức, Chử Toại Lương tuy đã chết cũng bị trừ quan tước. [26] [Trưởng Tôn Vô Kị](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_V%C3%B4_K%E1%BB%8B)cũng bị bức tử trong năm đó . [[13]](#cite_note-ReferenceB-13)
### Diệt Đô Man và Bách Tế[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=14)]
Cũng năm
[659](/wiki/659), quốc vương Đô Man của Tư Kết Khuyết khởi binh chống lại [27] [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng), liên kết với các nước Sơ Lặc, Chu Câu Ba, Yết Bàn Đà... . Cao Tông phái Tô Định Phương đến phía tây đánh dẹp. Định Phương tuyển 10000 quân bộ và 3000 quân kị, một ngày đi 300 dặm, tiến vào quốc đô của Đô Man. Vua Đô Ma hoảng sợ, lại liên tiếp thất bại, phải xin đầu hàng. [[28]](#cite_note-28)
Đô Man bị dẫn về kinh. Quần thần muốn giết chết ông ta, nhưng Tô Định Phương nói đã hứa tha chết cho Đô Man khi ông ta đầu hàng, vì thế Cao Tông không hạ lệnh giết nữa.
Ở bán đảo Triều Tiên, hai nước Bách Tế, Cao Câu Ly liên kết với nhau, lấn chiếm nước còn lại là Tân La. Năm
[660](/wiki/660), Đường Cao Tông sai [Tô Định Phương](/wiki/T%C3%B4_%C4%90%E1%BB%8Bnh_Ph%C6%B0%C6%A1ng) và [Ngu Bá Anh](/w/index.php?title=Ngu_B%C3%A1_Anh&action=edit&redlink=1) tiến công Bách Tế để cứu Tân La. Định Phương tiến vào bán đảo, giết được nhiều quân Bách Tế rồi tiến vào quốc đô Bách Tế, sau đó Bách Tế vương và thái tử Long Đào chạy về phía bắc, sau đó bị bắt. Cao Tông ra lệnh sáp nhập Bách Tế vào lãnh thổ [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng), phân làm 37 quận.
Sau đó Tô Định Phương đánh sang Cao Câu Ly. Tuy nhiên, lúc này tình hình đã chuyển sang thế bất lợi cho quân Đường. Người dân Bách Tế lập vua mới lên ngôi, lại nổi dậy kháng Đường. Mặc dù Cao Tông gửi thêm quân vào chiến trường, nhưng vẫn không thay đổi được tình hình. Năm
[662](/wiki/662), quân Đường lại bị Cao Câu Ly đánh bại nhiều lần, tổn thương nghiêm trọng, lại cộng thêm bão tuyết hoành hành. Tô Định Phương phải rút quân về nước.
## Thời đại Long Sóc - Lân Đức (661 - 665)[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=15)]
### Bình định Bì Túc Độc[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=16)]
Tháng 10 ÂL năm
[660](/wiki/660), Đường Cao Tông bị bệnh đau đầu, không thể coi triều, mọi việc đều do Võ hoàng hậu quyết đoán . [21]
Tù trưởng Hồi Hột là Bà Nhuận, vốn tuân phục
[nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) vừa chết, cháu là Bỉ Túc Độc nối ngôi, liên kết với các tộc Đồng La, Bộc Cố xâm phạm vào biên giới nhà Đường. Đường Cao Tông sai Trịnh Nhân Thái cùng [Lưu Thẩm Lễ](/w/index.php?title=L%C6%B0u_Th%E1%BA%A9m_L%E1%BB%85&action=edit&redlink=1), [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD), [Tiêu Tự Nghiệp](/w/index.php?title=Ti%C3%AAu_T%E1%BB%B1_Nghi%E1%BB%87p&action=edit&redlink=1) thảo phạt Bì Túc Độc. Ban đầu, quân Đường chiến thắng nhiều trận, nhưng sau đó hết lương, thời tiết xấu phải rút về.
Đường Cao Tông sai trị tội Nhân Thái, rồi bổ Khiết Bật Hà Lực cùng Khước Khác đến thay. Người trong Bộ Lạc sợ thế Hà Lực, bèn bắt tù trưởng hơn hai trăm người giao nộp. Hà Lực sai chém tất cả. Chiến sự phía tây tạm yên.
Tháng 10 năm 662, Đường Cao Tông đến Ly Sơn du ngoạn, để thái tử Lý Hoằng giám quốc. Ít lâu sau ông về Trường An.
Bấy giờ Lý Nghĩa Phủ được Võ hậu tin tưởng, nắm quyền trong triều. Năm
[663](/wiki/663), có người tố cáo Nghĩa Phủ mưu phản. Cao Tông sai giam vào ngục, sau đó đày đến Đình châu.
### Tình hình phía tây và phía đông[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=17)]
Tháng 6 năm
[663](/wiki/663), tù trưởng Man Di ở Liễu Châu Ngô Quân nổi loạn. Cao Tông sai Lưu Bá Anh đánh dẹp. Cùng lúc đó, hai nước Thổ Phiên và Thổ Cốc Hồn xảy ra chiến tranh, đều sai sứ đến nhà Đường xin viện binh. Cao Tông không giúp nước nào . Sau đó Thổ Cốc Hồn bị Thổ Phiên đánh tan. Khả hãn Hạt Bát phải chạy sang nhà Đường lánh nạn. Cao Tông sai Tô Định Phương tuyển quân giúp Thổ Cốc Hồn, nhưng cuối cùng không thắng. Thổ Cốc Hồn bị Thổ Phiên chiếm đóng. [29]
Cũng trong năm đó, quân Đường hoàn toàn đánh bại được tàn dư thế lực của Bách Tế, buộc vua Bách Tế phải chạy sang Cao Ly. Cao Tông sai
[Lưu Nhân Quỹ](/w/index.php?title=L%C6%B0u_Nh%C3%A2n_Qu%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1) trấn thủ Bách Tế, chuẩn bị chiến tranh với Cao Câu Ly.
Tháng 10 năm
[663](/wiki/663), Cao Tông giao bớt việc nước cho thái tử Hoằng, lệnh cứ năm ngày đến nghe quần thần tấu trình việc nước một lần, nếu là việc nhỏ thì cho thái tử tự quyết định . [29]
### Ý định phế hậu[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=18)]
Lúc này quyền lực của
[Võ hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) trong triều đã rất lớn mạnh. Đạo sĩ [Quách Hành Chân](/w/index.php?title=Qu%C3%A1ch_H%C3%A0nh_Ch%C3%A2n&action=edit&redlink=1) ra vào cấm trung, nhiều lần dùng tà thuật bị phát giác. Năm [664](/wiki/664), Cao Tông biết việc này là do hoàng hậu chủ mưu nên rất tức giận, triệu đại thần [Thượng Quan Nghi](/w/index.php?title=Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_Quan_Nghi&action=edit&redlink=1) vào cung. Nghi tâu rằng hoàng hậu chuyên quyền, không giữ đạo làm vợ, cần phải phế đi. Cao Tông chấp thuận, lệnh cho Nghi tìm cơ hội mà ra tay.
Tả hữu của ông đem việc này tố cáo với hoàng hậu. Võ hoàng hậu bèn đến chỗ Lý Trị kêu oan. Ông không biết trả lời ra sao, bèn đổ hết mọi chuyện cho Thượng Quan Nghi. Tháng 12 năm đó, Võ Mị Nương sai
[Hứa Kính Tông](/w/index.php?title=H%E1%BB%A9a_K%C3%ADnh_T%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) tố cáo Thượng Quan Nghi và thái tử cũ Lý Trung phản nghịch, bắt Nghi hạ ngục rồi ban rượu độc cho [Lý Trung](/wiki/L%C3%BD_Trung). Sang đầu năm [665](/wiki/665), Thượng Quan Nghi bị chém đầu. Tuy nhiên, sau này Võ hậu trọng dụng cháu của Nghi là [Thượng Quan Uyển Nhi](/wiki/Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_Quan_Uy%E1%BB%83n_Nhi) . [11]
Cũng từ năm
[665](/wiki/665), mỗi khi Cao Tông lên triều nghe chính, [Võ hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) đều đứng sau rèm để cùng nghe việc, và hầu hết việc trong triều đều do Vũ hậu quyết đoán. Cao Tông và Võ hậu được gọi là *Nhị thánh lâm triều*.
## Thời đại Càn Phong - Tổng Chương - Hàm Hanh (666 - 674)[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=19)]
### Phong thiền[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=20) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=20)]
Tháng 10 ÂL năm
[665](/wiki/665), [Võ hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) dâng biểu xin Cao Tông thực hiện phong thiền (tế trời). Cao Tông đồng ý, sau đó đích thân rời Trường An đến Lạc Dương để chuẩn bị. Sang ngày 10 tháng 2 năm [666](/wiki/666) (cũng là Tết Âm lịch), ông lên Thái Sơn, chính thức tiến hành nghi lễ. Cao Tông đăng đàn đầu tiên, tiếp theo là Võ hoàng hậu. Sang ngày [12 tháng 2](/wiki/12_th%C3%A1ng_2) năm 666, nghi lễ mới hoàn thành. [[29]](#cite_note-T.C6.B0_tr.E1.BB.8B_th.C3.B4ng_gi.C3.A1m.2C_quy.E1.BB.83n_201-29)
Sau nghi lễ phong thiền, Đường Cao Tông đổi niên hiệu từ Lân Đức thành Tổng Chương (668 - 670) và ra lệnh đại xá trong toàn quốc, trừ những người bị lưu đày dài hạn. Ông cũng đồng loạt thăng chức cho tất cả quan lại triều đình. Lý Nghĩa Phủ vốn bị tội trước đây, nghĩ sẽ được đại xá trong lần này, khi nghe tin đó thì uất ức mà chết. Cùng dịp đó, ông tôn phong
[Khổng Tử](/wiki/Kh%E1%BB%95ng_T%E1%BB%AD) làm Thái sử, Thái Thượng lão quân làm Thái thượng huyền nguyên hoàng đế.
Tháng 4 năm
[666](/wiki/666), Đường Cao Tông trở về Trường An.
### Diệt Cao Câu Ly[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=21) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=21)]
Tháng 6 năm
[666](/wiki/666), Đại li chi (thừa tướng nước [Cao Câu Ly](/wiki/Cao_C%C3%A2u_Ly)) là [Uyên Cái Tô Văn](/w/index.php?title=Uy%C3%AAn_C%C3%A1i_T%C3%B4_V%C4%83n&action=edit&redlink=1) chết, con trai trưởng là Uyên Nam Sinh bị hai em là Nam Kiến, Nam Sản thảo phạt, Nam Sinh bỏ trốn, sai người sang [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) cầu cứu. Đường Cao Tông sai [Khế Bật Hà Lực](/w/index.php?title=Kh%E1%BA%BF_B%E1%BA%ADt_H%C3%A0_L%E1%BB%B1c&action=edit&redlink=1) làm Liêu Đông đạo an phủ đại sứ, cùng Bàng Đồng Thiện, Cao Khản cùng nhau mượn danh nghĩa cứu Nam Sinh, thực chất là xâm lược Cao Câu Ly.
Chị của Võ hoàng hậu là Hàn quốc phu nhân cùng con gái thường vào trong cung, được Cao Tông sủng ái, muốn giữ lại luôn. Khi Hàn Quốc phu nhân mất, Cao Tông phong cho con gái bà ta làm Ngụy quốc phu nhân, muốn phong làm hậu phi.
[Võ hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu) ghen ghét, bèn đầu độc Ngụy quốc phu nhân rồi đổ tội cho em là [Võ Hoài Vận](/w/index.php?title=V%C3%B5_Ho%C3%A0i_V%E1%BA%ADn&action=edit&redlink=1) và anh họ là Duy Lương, cho giết hai người.
Sang đầu năm
[667](/wiki/667), Đường Cao Tông lại cử [Lý Tích](/wiki/L%C3%BD_T%C3%ADch) ra quân tiếp viện cho chiến trường Cao Câu Ly . Mùa thu cùng năm, Lý Tích vượt sông Liêu, chiếm Tân Thành [30] rồi hạ được 16 thành. [[31]](#cite_note-31) [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD)đại phá quân Cao Câu Ly, hợp quân với Uyên Nam Sinh. Năm [668](/wiki/668), quân Đường tiến vào Bình Nhưỡng, vua Cao Câu Ly là [Bảo Tạng Vương](/wiki/B%E1%BA%A3o_T%E1%BA%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng)đầu hàng, Cao Câu Ly diệt vong. Tại đất Cao Câu Ly, Đường Cao Tông bắt nhiều người dân chuyển sang sống ở Trung Quốc, chia đất đã chiếm cho Tân La. Tân La thống nhất bán đảo Triều Tiên. Tại những vùng đất đã chiếm, Cao Tông lập ra An Đông Đô hộ phủ, cử [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD)làm An Đông đô hộ [[32]](#cite_note-32) . [[33]](#cite_note-33)
### Chống Thổ Phiên và Tân La[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=22) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=22)]
Tháng 4 năm
[668](/wiki/668), Đường Cao Tông đổi niên hiệu Càn Phong thành Tổng Chương . Sang tháng sau, nước Thổ Phiên tiến chiếm 18 châu của [34] [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng). Đường Cao Tông lại cử [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD), [A Sử Na Đạo Chân](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_%C4%90%E1%BA%A1o_Ch%C3%A2n&action=edit&redlink=1), [Quách Đãi Phong](/w/index.php?title=Qu%C3%A1ch_%C4%90%C3%A3i_Phong&action=edit&redlink=1)kháng cự Thổ Phiên. Cùng lúc, tù trưởng Cao Câu Ly là Mâu Sầm khôi phục Cao Câu Ly, lập An Thuấn lên làm vua. Cao Tông sai Cao Khản phát binh thảo phạt. An Thuấn bỏ trốn sang [Tân La](/wiki/T%C3%A2n_La).
Trong khi đó ở phía tây, quân của
[Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD) bị quân Thổ Phiên đánh úp, quân Đường đại bại, tử thương vô số. Ba tướng bỏ chạy tháo thân, Đường Cao Tông xét lúc trước họ lập nhiều công trạng, miễn tội chết, nhưng trừ danh. Trong khi đó, sức khỏe của Cao Tông ngày một suy nhược, ông giao quyền hành cho thái tử [Lý Hoằng](/wiki/L%C3%BD_Ho%E1%BA%B1ng). Lý Hoằng xử lý triều chính, rất được Cao Tông hài lòng. Ông từng có ý muốn sớm nhường ngôi cho Hoằng để lên làm Thái thượng hoàng.
Trong lúc đó ở phía đông,
[Tân La](/wiki/T%C3%A2n_La) có ý muốn chiếm lại tất cả đất cũ của Cao Câu Ly bị nhà Đường sáp nhập khi trước, bèn gửi quân giúp Cao Câu Ly. Tháng 1 năm [673](/wiki/673), tướng Cao Khản đánh thắng quân Tân La một trận lớn, kìm chân được tham vọng của Tân La.
Đầu năm
[674](/wiki/674), Cao Tông sai [Lưu Nhân Quỹ](/w/index.php?title=L%C6%B0u_Nh%C3%A2n_Qu%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1), [Lý Bật](/wiki/L%C3%BD_B%E1%BA%ADt) và [Lý Cẩn](/w/index.php?title=L%C3%BD_C%E1%BA%A9n&action=edit&redlink=1) kéo quân thảo phạt Tân La vương Pháp Mẫn do đã giúp Cao Câu Ly, miễn chức quan của Pháp Mẫn, lập em là Nhân Vấn làm Tân La vương, sai hộ tống về nước, thay thế Pháp Mẫn. Nhưng Pháp Mẫn sau đó dâng thư tạ tội, Cao Tông phục chức cho Pháp Mẫn và rút quân về.
### Thiên hoàng, thiên hậu[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=23) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=23)]
Tháng 8 ÂL năm
[674](/wiki/674), Đường Cao Tông hạ lệnh truy tôn phong hiệu cho tổ tiên của mình: Tuyên Giản công làm Tuyên Hoàng đế, phu nhân Trương thị là Tuyên hoàng hậu; Ý vương làm Quang hoàng đế, phu nhân Giả thị là Quang hoàng hậu, tôn [Đường Cao Tổ](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%E1%BB%95) làm Thần Nghiêu hoàng đế, Đường Thái Tông làm Văn Vũ Thánh hoàng đế, [Trưởng Tôn hoàng hậu](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu) làm Văn Đức Thánh hoàng hậu. Cao Tông cũng tự xưng là Thiên hoàng thay vì Thiên tử, [Võ hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) làm Thiên Hậu , đồng thời đại xá thiên hạ, đổi niên hiệu là Thượng Nguyên. Tháng 9 ÂL, Thiên hoàng phục hồi quan tước cho gia tộc Trưởng Tôn, lấy cháu Trưởng Tôn Vô Kị là Dực kế tước Triệu quốc công. [35]
## Thời gian xưng hiệu Thiên hoàng[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=24) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=24)]
### Thái tử qua đời[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=25) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=25)]
Đầu năm
[675](/wiki/675), Thổ Phiên sai sứ đến xin hòa với nhà Đường. Thiên hoàng không bằng lòng.
Cũng trong thời gian đó, Thiên hoàng bị bệnh đau đầu rất nặng do uống phải nhiều thuốc kích thích mà Thiên hậu dâng lên. Do ông không thể quản lý triều chính, quyền hành trong triều lọt vào tay Thiên hậu. Các đại thần Hác Xử Tuấn, Lý Nghĩa Diễm can ngăn, Thiên hoàng không nghe. Thiên hậu đưa nhiều tay chân vào triều như Nguyên Vạn Khoảnh, Lưu Y Chi, củng cố thực quyền.
Thái tử Lý Hoằng không hài lòng việc thiên hậu nắm quyền, muốn đoạt lại quyền lực. Hai con gái của Tiêu thục phi là công chúa Cao An, Tuyên Thành bị Thiên hậu bắt giam, Thái tử xin Thiên hoàng thả ra; lại nhiều lần đắc tội với Thiên hậu, nên bị Thiên hậu ghét bỏ. Giữa năm
[675](/wiki/675), Thái tử Hoằng mất, có lời đồn cái chết này là do Thiên hậu hạ độc.
Thiên hoàng vốn thương yêu thái tử, nghe tin thái tử đã mất, rất đau lòng, bèn truy tôn Lý Hoằng là Hiếu Kính hoàng đế,
[miếu hiệu](/wiki/Mi%E1%BA%BFu_hi%E1%BB%87u) Nghĩa Tông . Cũng trong năm đó, do không hài lòng về hoàng tử [36] [Lý Thượng Kim](/w/index.php?title=L%C3%BD_Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_Kim&action=edit&redlink=1), con trai thứ ba của Cao Tông, Thiên Hậu sai thủ hạ tố cáo Thượng Kim với Thiên hoàng. Cuối cùng Thượng Kim bị bãi chức, đày đến Lễ châu. Sang năm sau, Thiên Hậu lại tố cáo hoàng tử thứ tư là [Lý Tố Tiết](/w/index.php?title=L%C3%BD_T%E1%BB%91_Ti%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1)bỏ không vào triều kiến là bất trung bất hiếu, Cao Tông cũng đày Tố Tiết đến Viên Châu, giáng tước Phiên Dương vương.
### Dàn xếp phía đông và tây[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=26) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=26)]
Trong khi đó ở vùng đất Cao Câu Ly và Bách Tế mà
[nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) vừa chiếm được cũng xảy ra nhiều cuộc nổi loạn của người dân nhằm khôi phục quốc gia; cộng thêm sự công kích của Tân La. Bị kháng cự quyết liệt, đầu năm [676](/wiki/676), Đường Cao Tông buộc phải dời An Đông đô hộ phủ về Liêu Đông, hầu hết bán đảo Triều Tiên rơi về tay Tân La.
Năm
[677](/wiki/677), Cao Tông phong [Cao Tạng](/w/index.php?title=Cao_T%E1%BA%A1ng&action=edit&redlink=1), vua cũ của Cao Câu Ly, làm Triều Tiên vương và đưa về nước nhằm lợi dụng ông ta khống chế các thế lực phản loạn ở Cao Câu Ly. Sau đó lại đổi phủ đô hộ An Đông về Tân Thành, đồng thời đưa Phù Dư Long về cai trị Bách Tế. Nhưng Cao Tạng khi về nước lại có ý khôi phục quốc gia, đã tập hợp nhiều quân sĩ và khí giới. Tuy nhiên kế hoạch thất bại, năm [680](/wiki/680), quân Đường đánh bại quân của Cao tạng, đày ông ta đến Ba Thục . [37]
Trong khi đó quân Thổ Phiên tiếp tục xâm lấn vùng biên cương với nhà Đường, bắt tướng trấn giữ Đỗ Hiếu Thăng và ép Hiếu Thăng viết thư cho Đô đốc Tùng châu Vũ Cư Tịch cũng đầu hàng. Hiếu Thăng không nghe, bỏ trốn về và giữ được Phù châu. Thiên hoàng phong ông ta làm Du Kích tướng quân.
Năm
[678](/wiki/678), theo gợi ý của [Lưu Nhân Quỹ](/w/index.php?title=L%C6%B0u_Nh%C3%A2n_Qu%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1), Thiên hoàng phong Lý Kính Huyền đến trấn giữ phía tây đề phòng Thổ Phiên xâm lược . Tháng 9 ÂL năm [38] [678](/wiki/678), thiên hoàng muốn xuất quân thảo phạt Tân La, lão thần [Trương Văn Quán](/w/index.php?title=Tr%C6%B0%C6%A1ng_V%C4%83n_Qu%C3%A1n&action=edit&redlink=1)tuy có bệnh nặng cũng cố đến gặp để khuyên can. Thiên hoàng đồng ý. . Cũng trong tháng đó, Lý Kính Huyền suất 180000 quân giao chiến với Thổ Phiên ở Thanh Hải, nhưng bị quân Thổ Phiên đánh cho tan tác, Kính Huyền bỏ chạy về Thiện châu. Biết Thổ Phiên là mối đe dọa, Đường Cao Tông từng nhiều lần muốn bàn ra một đối sách lâu dài: hoặc hòa thân, hoặc đem đại quân giao chiến, hoặc tăng cường phòng thủ, nhưng cuối cùng không đi đến quyết định nào. [[39]](#cite_note-39)
Năm
[679](/wiki/679), nghe tin [Tùng Cán Tán Phổ](/w/index.php?title=T%C3%B9ng_C%C3%A1n_T%C3%A1n_Ph%E1%BB%95&action=edit&redlink=1) của Thổ Phiên đã chết, con là [Khí Nỗ Tất Lộng](/w/index.php?title=Kh%C3%AD_N%E1%BB%97_T%E1%BA%A5t_L%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1) nối ngôi, trong nước quốc dân không phục, muốn lập con thứ của Tán Phổ là Khâm Lăng lên ngôi, Cao Tông muốn nhân đó mà đem quân đánh Thổ Phiên, nhưng nghe can gián của [Bùi Hành Kiệm](/w/index.php?title=B%C3%B9i_H%C3%A0nh_Ki%E1%BB%87m&action=edit&redlink=1), bèn thôi. Vợ Tán Phổ là công chúa Văn Thành (vốn được Thái Tông gả sang Thổ Phiên) sai sứ sang hòa thân, Cao Tông chấp thuận.
### Chống Tây Đột Quyết[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=27) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=27)]
Khả hãn của
[Tây Đột Quyết](/w/index.php?title=T%C3%A2y_%C4%90%E1%BB%99t_Quy%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1) là [A Sử Na Đô Chi](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_%C4%90%C3%B4_Chi&action=edit&redlink=1) lúc trước liên kết với Thổ Phiên, thường xâm lấn đất An Tây, triều đình muốn đem bin thảo phạ. Bùi Hành Kiệm đề nghị rằng vua Ba Tư mới chết, con là Nê Hoàn sư còn ở kinh, nên đưa Hoàn Sư về à nhân đó khống chế Ba Tư mà uy hiếp Đột Quyết. Cao Tông nghe theo, sai Hành Kiệm lập Nê Hoàn Sư làm Ba Tư vương, nhưng cũng bổ Vương Phương Dực trợ giúp, thực chất là để kiềm chế.
Tháng 8 năm
[679](/wiki/679), thấy A Sử Na Đô Chi lơ lỏng phòng bị đối với quân Đường, bèn triệu tù trưởng các châu ở phía bắc mà cùng hợp quân phạt Tây Đột Quyết. Các tướng Hồ hăng hái tòng quân, tổng cộng hơn 100000, sau đó tiến về phía tây. Hành Kiệm nhanh chóng chiếm được Tây Đột Quyết, bắt sống được Đô Chi rồi rút quân về, lưu Lưu Phương Dực ở phủ An Tây, xây thành Toái Diệp ở đó . [40]
Tháng 11, Thiền vu đại đô hộ phủ Đột Quyết
[A Sử Na Đức](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) tạo phản kháng Đường, lập [A Sử Na Nê Thục Bặt](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_N%C3%AA_Th%E1%BB%A5c_B%E1%BA%B7t&action=edit&redlink=1) làm Khả hãn, được 24 châu trong nước hưởng ứng, lực lượng đến khoảng 100000 quân. Cao Tông sai [Tiêu Tự Nghiệp](/w/index.php?title=Ti%C3%AAu_T%E1%BB%B1_Nghi%E1%BB%87p&action=edit&redlink=1), [Hoa Đại Trí](/w/index.php?title=Hoa_%C4%90%E1%BA%A1i_Tr%C3%AD&action=edit&redlink=1), [Lý Cảnh Gia](/w/index.php?title=L%C3%BD_C%E1%BA%A3nh_Gia&action=edit&redlink=1) thảo phạt. Nhưng quân Đường gặp bão tuyết, bị quân Đột Quyết ban đêm công kích. Tự Nghiệp bỏ trốn, Đại Trí, Cảnh Gia rút quân về. Cao Tông bãi quan của Đại Trí, Cảnh Gia và miễn chết cho Tiêu Tự Nghiệp.
Sau đó Đột Quyết lại nhiều lần xâm phạm biên cương. Tháng 3 năm
[680](/wiki/680), [Bùi Hành Kiệm](/w/index.php?title=B%C3%B9i_H%C3%A0nh_Ki%E1%BB%87m&action=edit&redlink=1) đại thắng quân Tây Đột Quyết ở Hắc Sơn, Khả hãn Nê Thục Bặt bị thủ hạ giết chết, đem thủ cấp ra hàng Đường. Nhà Đường bình định được Tây Đột Quyết . [35]
### Phế thái tử Lý Hiền[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=28) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=28)]
Sau khi Lý Hoằng mất, Thiên hoàng lập con trai thứ hai của mình và Thiên hậu là Ung vương
[Lý Hiền](/w/index.php?title=L%C3%BD_Hi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) làm thái tử [41] . [[35]](#cite_note-quy.E1.BB.83n_202-35)
Đầu xuân năm
[679](/wiki/679), Đường Cao Tông xuất tuần Đông Đô Lạc Dương. Từ đó đến khi mất, ông ít khi về Trường An mà chủ yếu sống ở Lạc Dương. Lúc bấy giờ ở trong cung, thái tử Lý Hiền tuy là người hiền minh, nhưng do Hàn Quốc phu nhân (chị Thiên Hậu) sinh ra, nên không được lòng [Thiên Hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn). Đạo sĩ [Minh Sùng Nghiễm](/w/index.php?title=Minh_S%C3%B9ng_Nghi%E1%BB%85m&action=edit&redlink=1) được [Thiên Hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) coi trọng, thường nói với Thiên Hậu *Thái tử không thể thừa kế được, Anh vương (Lý Triết) có dung mạo giống Thái Tông*.
Sau đó lại còn nói
*Tương vương (Lý Đán) về sau sẽ đại quý* . [[42]](#cite_note-42)
Thiên Hậu cũng cho soạn
*Thiếu Dương chánh phạm* và *Hiếu tử truyện* ban cho [Lý Hiền](/w/index.php?title=L%C3%BD_Hi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1), lại nhiều lần quở trách ông ta vô cớ, nên Lý Hiền rất bất an. Sau đó, năm 681 Sùng Nghiễm bị giết, Thiên Hậu nghi ngờ là do Lý Hiền làm, nên càng ghét hơn. Lý Hiền lại háo sắc, thông gian với nô tài là [Triệu Đạo Sinh](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_%C4%90%E1%BA%A1o_Sinh&action=edit&redlink=1). [Thiên Hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn) bèn tố cáo việc này lên Cao Tông. Cao Tông sai [Tiết Nguyên Siêu](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFt_Nguy%C3%AAn_Si%C3%AAu&action=edit&redlink=1), [Bùi Viêm](/wiki/B%C3%B9i_Vi%C3%AAm), [Cao Trí Chu](/w/index.php?title=Cao_Tr%C3%AD_Chu&action=edit&redlink=1) điều tra việc này. Triệu Đạo Sinh lại khai rằng thái tử sai mình giết Minh Sùng Nghiễm. Sự việc phát giác, nhưng Cao Tông thương Lý Hiền, không muốn trị tội. Thiên Hậu nói *Là con dân mà mưu nghịch, thiên địa bất dung; nay đại nghĩa diệt thân, có thể nào xá được?.*
Cao Tông nghe theo. Tháng 10 năm
[681](/wiki/681), ông ra lệnh phế Lý Hiền làm thứ dân, đày đến Ba Thục . Không lâu sau, ông lập con trai thứ 7 của mình là [43] [Lý Triết](/wiki/L%C3%BD_Tri%E1%BA%BFt)làm thái tử, đổi tên ông ta là Hiển . [[44]](#cite_note-44)
## Cuối đời[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=29) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=29)]
### Bạo loạn ở Đột Quyết[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=30) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=30)]
Tháng 1 ÂL năm Nhâm Ngọ (682), ông cho lập con trai Lý Hiển là Trọng Chiếu làm Hoàng Thái tôn. Mấy tháng sau, ở Đột Quyết A Sử Na Xa Bạc suất quân phản Đường, không lâu sau cho xây Cung Nguyệt thành. Vương Phương Dực đem quân chống lại, phá quân Đột Quyết ở Lệ Thủy chém hơn 1000 thủ cấp. Sau đó Phương Dực đại phá được Xa Bạc lần nữa, bắt được 300 tù trưởng, bình định được Tây Đột Quyết.
Cuối năm 682, dư đảng Đột Quyết
[A Sử Na Cốt Độc Lộc](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_C%E1%BB%91t_%C4%90%E1%BB%99c_L%E1%BB%99c&action=edit&redlink=1), [A Sử Na Đức Nguyên Chân](/w/index.php?title=A_S%E1%BB%AD_Na_%C4%90%E1%BB%A9c_Nguy%C3%AAn_Ch%C3%A2n&action=edit&redlink=1) chiêu tập dân chúng tạo phản. Cao Tông sai [Tiết Nhân Quý](/wiki/Ti%E1%BA%BFt_Nh%C3%A2n_Qu%C3%BD) đem quân thảo phạt. Nhân Quý đem quân đại phá được quân Đột Quyết, bắt được hơn 200000 người. Liên tục trong năm [683](/wiki/683), quân Đột Quyết nhiều lần đánh phá biên cương nhà Đường [[45]](#cite_note-quy.E1.BB.83n_203-45)
### Qua đời[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=31) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=31)]
Tháng 12 năm
[683](/wiki/683), Đường Cao Tông lâm bệnh nặng ở Lạc Dương, bèn triệu [Lý Hiển](/wiki/L%C3%BD_Hi%E1%BB%83n) từ Trường An về Lạc Dương trao di chiếu và giao cho đại thần [Bùi Viêm](/wiki/B%C3%B9i_Vi%C3%AAm) phụ chính. Ngày [27 tháng 12](/wiki/27_th%C3%A1ng_12) năm [683](/wiki/683), Đường Cao Tông băng hà ở điện Trinh Quan, Lạc Dương, hưởng thọ 56 tuổi [[45]](#cite_note-quy.E1.BB.83n_203-45) . Thái tử [46] [Lý Hiển](/wiki/L%C3%BD_Hi%E1%BB%83n)nối ngôi, tức là [Đường Trung Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_T%C3%B4ng). [Võ Tắc Thiên](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn)trở thành Thái hậu, nắm toàn bộ quyền lực trong triều. Bảy năm sau, bà ta cướp ngôi [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng), lập ra [nhà Võ Chu](/w/index.php?title=Nh%C3%A0_V%C3%B5_Chu&action=edit&redlink=1).
Thi hài của Cao Tông được an táng ở Kiền lăng.
## Niên hiệu[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=32) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=32)]
- Vĩnh Huy (永徽): 650 - 655
- Hiển Khánh (顯慶): 656 - tháng 2 âm lịch năm 661
- Long Sóc (龍朔): Tháng 3 âm lịch năm 661 - 663
- Lân Đức (麟德): 664 - 665
- Càn Phong (乾封): 666 - tháng 2 âm lịch năm 668
- Tổng Chương (總章): Tháng 2 âm lịch năm 668 - tháng 2 âm lịch năm 670
- Hàm Hanh (咸亨): Tháng 3 âm lịch năm 670 - tháng 8 âm lịch năm 674
- Thượng Nguyên (上元): Tháng 8 âm lịch năm 674 - tháng 11 âm lịch năm 676
- Nghi Phượng (儀鳳): Tháng 11 âm lịch năm 676 - tháng 6 âm lịch năm 679
- Điều Lộ (調露): Tháng 6 âm lịch năm 679 - tháng 8 âm lịch năm 680
- Vĩnh Long (永隆): Tháng 8 âm lịch năm 680 - tháng 9 âm lịch năm 681
- Khai Diệu (開耀): Tháng 9 âm lịch năm 681 - tháng 2 âm lịch năm 682
- Vĩnh Thuần (永淳): Tháng 2 âm lịch năm 682 - tháng 12 âm lịch năm 683
- Hoằng Đạo (弘道): Tháng 12 âm lịch năm 683.
## Gia quyến[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=33) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=33)]
- Thân phụ:
[Đường Thái Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)Lý Thế Dân.
- Thân mẫu:
[Văn Đức Thuận Thánh hoàng hậu](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Fng_T%C3%B4n_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu)Trưởng Tôn thị (文德皇后长孙氏, 601 - 636).
- Hậu phi:
[Vương hoàng hậu](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_ho%C3%A0ng_h%E1%BA%ADu_(%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng))(王皇后), lập năm 650, phế và tử hình năm 655. [Tắc Thiên Thuận Thánh hoàng hậu](/wiki/V%C3%B5_T%E1%BA%AFc_Thi%C3%AAn)(則天順聖皇后, 625 - 705), Võ Chiếu (武曌), thường gọi là Võ Mị Nương lập năm 655. [Tiêu thục phi](/wiki/Ti%C3%AAu_th%E1%BB%A5c_phi_(%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng))(蕭淑妃), phế và tử hình năm 655.
- Từ tiệp dư (徐婕妤), con gái
[Từ Hiếu Đức](/w/index.php?title=T%E1%BB%AB_Hi%E1%BA%BFu_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1)(徐孝德), em gái [Từ Hiền phi](/w/index.php?title=T%E1%BB%AB_Hi%E1%BB%81n_phi&action=edit&redlink=1)(徐賢妃) của Đường Thái Tông. Đường thời so sánh bà với [Ban tiệp dư](/wiki/Ban_ti%E1%BB%87p_d%C6%B0) [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n), văn chương nổi tiếng. Cô của [Từ Kiên](/w/index.php?title=T%E1%BB%AB_Ki%C3%AAn&action=edit&redlink=1)(徐坚), là *Thập bát học sĩ*(十八学士) đời [Đường Huyền Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Huy%E1%BB%81n_T%C3%B4ng).
- Lưu cung nhân (刘宫人).
- Trịnh cung nhân (郑宫人).
- Dương cung nhân (杨宫人).
- Hàn quốc phu nhân (韩国夫人), tên là Võ Thuận (武顺), tự là Mỗ Tắc (某则), chị gái Võ hoàng hậu. Bà ban đầu hạ giá
[Hạ Lan An Thạch](/w/index.php?title=H%E1%BA%A1_Lan_An_Th%E1%BA%A1ch&action=edit&redlink=1)(賀蘭安石), sinh ra [Hạ Lan Mẫn Chi](/w/index.php?title=H%E1%BA%A1_Lan_M%E1%BA%ABn_Chi&action=edit&redlink=1)(賀蘭敏之) và Ngụy Quốc phu nhân Hạ Lan thị. Sau khi Việt Thạch mất, bà do là chị Võ hậu, vào cung thường xuyên và thông dâm với Cao Tông. Khi chết, truy tặng *Trịnh quốc phu nhân*(郑国夫人). Có thuyết cho rằng bà này sinh ra Chương Hoài thái tử [Lý Hiền](/w/index.php?title=L%C3%BD_Hi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) . [[47]](#cite_note-47)
- Ngụy quốc phu nhân Hạ Lan thị (魏国夫人賀蘭氏, ? - 666), húy Mẫn Nguyệt (敏月), là con gái Hàn Quốc phu nhân và Hạ Lan An Thạch, cháu gái Võ hoàng hậu và là em gái Hạ Lan Mẫn Chi. Nàng cùng mẹ hay ra vào cung cấm, khi Hàn Quốc phu nhân chết, nàng trở thành sủng phi mới của Cao Tông. Sau bị Võ hoàng hậu đầu độc.
. [[48]](#cite_note-48)
### Con cái[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=34) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=34)]
#### Trai[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=35) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=35)] [Lý Trung](/w/index.php?title=L%C3%BD_Trung_(nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng)&action=edit&redlink=1)(李忠, 644 - 665), mẹ Lưu cung nhân. Năm [648](/wiki/648), được Đường Thái Tông phong làm Trần vương, năm [651](/wiki/651)được lập làm [Thái tử](/wiki/Th%C3%A1i_t%E1%BB%AD). Sau khi Võ hoàng hậu tức vị, Lý Trung bị phế ngôi, giáng làm Lương vương. Năm [660](/wiki/660)bị phế làm thứ nhân. Năm [665](/wiki/665)bị bức tử, sau truy phong là *Yên vương*(燕王). [Lý Hiếu](/w/index.php?title=L%C3%BD_Hi%E1%BA%BFu&action=edit&redlink=1)(李孝), mẹ Trịnh cung nhân. Năm [649](/wiki/649)được phong làm Hứa vương, năm [664](/wiki/664)qua đời, thụy là *Hứa Điệu vương*(原悼王). [Lý Thượng Kim](/w/index.php?title=L%C3%BD_Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_Kim&action=edit&redlink=1)(李上金), mẹ Dương cung nhân. Năm [649](/wiki/649)được phong làm Kỉ vương, năm [684](/wiki/684)đổi phong Tất vương, tự tử vì lo sợ vào năm [690](/wiki/690). Khi chết thụy là *Trạch vương*(澤王). [Lý Tố Tiết](/w/index.php?title=L%C3%BD_T%E1%BB%91_Ti%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1)(李素節, 646 - 690), mẹ Tiêu thục phi. Năm [650](/wiki/650)được phong làm Ung vương, sang [656](/wiki/656)đổi làm Tuân vương, năm [676](/wiki/676)giáng làm Bà Dương quận vương, năm [681](/wiki/681)thăng làm Cát vương, năm [684](/wiki/684)đổi làm Hứa vương, năm [690](/wiki/690)bị Võ hậu bức tử, táng theo lễ của thứ nhân. Sang thời [Đường Trung Trông](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_Tr%C3%B4ng&action=edit&redlink=1)được truy tặng làm *Hứa vương*(許王). [Lý Hoằng](/wiki/L%C3%BD_Ho%E1%BA%B1ng)(李弘, 652 - 676), mẹ Võ hậu. Năm [652](/wiki/652)được phong làm Đại vương, năm [656](/wiki/656)được lập làm Thái tử. Năm [676](/wiki/676)qua đời, được Cao Tông truy tặng là *Hiếu Kính hoàng đế*(孝敬皇帝), miếu hiệu [Nghĩa Tông](/wiki/Ngh%C4%A9a_T%C3%B4ng)(義宗). [Lý Hiền](/w/index.php?title=L%C3%BD_Hi%E1%BB%81n_(%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng)&action=edit&redlink=1)(李賢, 653 - 684), mẹ Võ hậu. Năm [655](/wiki/655)được phong Lộ vương, năm [662](/wiki/662)đổi làm Phái vương, năm [672](/wiki/672)lại đổi làm Ung vương, đổi tên là Đức, sau đổi lại là Hiền. Năm [676](/wiki/676), được lập làm thái tử thay cho Lý Hoằng, sau đó bị phế, đày đến Ba Thục. Năm [684](/wiki/684)bị mẹ là Võ Tắc Thiên bức tử . Khi chết, truy tặng [[49]](#cite_note-49) *Chương Hoài thái tử*(章懷太子). [Đường Trung Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_T%C3%B4ng)Lý Hiển (李顯). [Đường Duệ Tông](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Du%E1%BB%87_T%C3%B4ng)Lý Đán (李旦).
#### Gái[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=36) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=36)]
Đường Cao Tông có 4 con gái
： [50]
- Công chúa Nghĩa Dương Lý Hạ Ngọc (mẹ là Tiêu thục phi, lấy
[Quyền Nghị](/w/index.php?title=Quy%E1%BB%81n_Ngh%E1%BB%8B&action=edit&redlink=1))
- Công chúa Cao An (mẹ là Tiêu thục phi, ban đầu phong là công chúa Tuyên Thành, lấy
[Vương Úc](/w/index.php?title=V%C6%B0%C6%A1ng_%C3%9Ac&action=edit&redlink=1))
- Công chúa An Định (mẹ là Võ hậu, đột tử do lượng khí cacbonic trong phòng quá lớn)
[Công chúa Thái Bình](/wiki/C%C3%B4ng_ch%C3%BAa_Th%C3%A1i_B%C3%ACnh)Lý Lệnh Nguyệt (mẹ là Võ hậu, lấy [Tiết Thiệu](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFt_Thi%E1%BB%87u&action=edit&redlink=1), sau lấy [Võ Du Kị](/w/index.php?title=V%C3%B5_Du_K%E1%BB%8B&action=edit&redlink=1)(武攸暨)).
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&veaction=edit&vesection=37) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_T%C3%B4ng&action=edit§ion=37)] **Cựu Đường thư,** [^](#cite_ref-1) [quyển 2](//zh.wikipedia.org/wiki/s:%E8%88%8A%E5%94%90%E6%9B%B8/%E5%8D%B72) [^](#cite_ref-2) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), [quyển 4](https://zh.wikisource.org/wiki/%E8%88%8A%E5%94%90%E6%9B%B8/%E5%8D%B74) **Đất Tịnh châu nay thuộc địa cấp Thái Nguyên, tỉnh** [^](#cite_ref-3) [Sơn Tây](/wiki/S%C6%A1n_T%C3%A2y), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) [^](#cite_ref-4) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 51, liệt truyện quyển 1 [^](#cite_ref-5) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 76 [^](#cite_ref-6) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 2 **Nay thuộc Hà Bắc, Trung Quốc** [^](#cite_ref-7) [^](#cite_ref-8) [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), quyển 198 **Nay thuộc khu tự trị Tây tạng, tỉnh Cam Túc, Trung Quốc** [^](#cite_ref-9)
- ^
**a** **ă** **â** [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), quyển 199
- ^
**a** **ă** **â** [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 76, liệt truyện quyển 1 **Do chữ Thế phạm húy vào tên của Thái Tông (Thế Dân) nên Cao Tông đổi Lý Thế Tích là Lý Tích** [^](#cite_ref-12)
- ^
**a** **ă** [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 105, liệt truyện quyển 30 [^](#cite_ref-14) [Tân Cương](/wiki/T%C3%A2n_C%C6%B0%C6%A1ng), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c)hiện nay **Ba nước này đều thuộc bán đảo Triều Tiên hiện nay** [^](#cite_ref-15) [^](#cite_ref-16) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 4, Bản kỉ 4 [^](#cite_ref-17) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 76, liệt truyện quyển 26 [^](#cite_ref-18) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 80 [^](#cite_ref-19) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 6, Bản kỉ 6 [^](#cite_ref-20) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 67, liệt truyện quyển 17
- ^
**a** **ă** [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), quyển 200 [^](#cite_ref-22) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 6, bản kỉ quyển 6 [^](#cite_ref-23) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 111, liệt truyện quyển 36 **Thuộc lãnh thổ Uzbekistan ngày nay** [^](#cite_ref-24) [^](#cite_ref-25) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 80, liệt truyện quyển 30 **Quý Châu, Trung Quốc ngày nay** [^](#cite_ref-26) **Nay thuộc thành phố Bayankhongor,** [^](#cite_ref-27) [CHND Mông Cổ](/w/index.php?title=CHND_M%C3%B4ng_C%E1%BB%95&action=edit&redlink=1). **Các nước này đều nằm ở khu vực Tân Cương, Trung Quốc hiện nay** [^](#cite_ref-28)
- ^
**a** **ă** **â** [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), quyển 201 [^](#cite_ref-30) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 93, liệt truyện quyển 18 **Nay thuộc Phủ Thuận, Liêu Ninh, Trung Quốc** [^](#cite_ref-31) [^](#cite_ref-32) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 220, liệt truyện quyển 145 [^](#cite_ref-33) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 199, liệt truyện quyển 149 [^](#cite_ref-34) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 5, Bản kỉ quyển 5
- ^
**a** **ă** **â** [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), [quyển 202](https://zh.wikisource.org/wiki/%E8%B3%87%E6%B2%BB%E9%80%9A%E9%91%91/%E5%8D%B7202) [^](#cite_ref-36) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 86, liệt truyện quyển 36 **Thành Đô, Tứ Xuyên, Trung Quốc hiện nay** [^](#cite_ref-37) **Nhân Quỹ vốn ghét Kính Huyền nên đề cử ông ta mặc dù biết ông ta không có tài cầm quân** [^](#cite_ref-38) **Mấy ngày sau thì Văn Quán qua đời** [^](#cite_ref-39) [^](#cite_ref-40) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 215 hạ, liệt truyện 140 hạ **Có thuyết cho Lý Hiền không phải con của Võ Tắc Thiên** [^](#cite_ref-41) **Lý Hiển, Lý Đán là con trai ruột của Thiên Hậu** [^](#cite_ref-42) [^](#cite_ref-43) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 86, liệt truyện 36 [^](#cite_ref-44) [Tân Đường thư](/wiki/T%C3%A2n_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 4, Bản kỉ 4
- ^
**a** **ă** [Tư trị thông giám](/wiki/T%C6%B0_tr%E1%BB%8B_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m), [quyển 203](https://zh.wikisource.org/wiki/%E8%B3%87%E6%B2%BB%E9%80%9A%E9%91%91/%E5%8D%B7203) [^](#cite_ref-46) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), quyển 7, bản kỉ 7 [^](#cite_ref-47) [Tân Đường thư liệt truyện: Đệ lục tam tông chư tử](http://www.guoxue.com/shibu/24shi/newtangsu/xts_094.htm) [^](#cite_ref-48) [Tân Đường thư liệt truyện: Đệ nhất hậu phi thượng](http://www.guoxue.com/shibu/24shi/newtangsu/xts_089.htm) [^](#cite_ref-49) [Cựu Đường thư](/wiki/C%E1%BB%B1u_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_th%C6%B0), [quyển 86](https://zh.wikisource.org/wiki/舊唐書/卷86) [^](#cite_ref-50) [Tân Đường thư: chư đế công chúa liệt truyện](http://guoxue.baidu.com/page/d0c2ccc6cae9/95.html)
|
|

Content-language: vi

Vary: Accept-Encoding,Cookie,X-Use-HHVM

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1065 hit (1), cp1067 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Analytics: php=zend


markdown:
# Bientina
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|
Thị trưởng |Corrado Guidi
|Độ cao |10 m
|Diện tích |29,2 km²
|Dân số | - Tổng số (Tháng 12 năm 2004)
||6484
|| - Mật độ
||222/km²
|Múi giờ Tọa độ |Bientinesi
||0587
|Mã bưu điện |56031
||Caccialupi, Puntone, Quattro Strade, S. Colomba
|Website: **Bientina** là một đô thị ở [tỉnh Pisa](/wiki/Pisa_(t%E1%BB%89nh)) trong vùng [Toscana](/wiki/Toscana) thuộc [Ý](/wiki/%C3%9D), có cự ly khoảng 50 km về phía tây của [Florence](/wiki/Florence) và khoảng 15 km về phía đông của [Pisa](/wiki/Pisa). Tại thời điểm ngày [31 tháng 12](/wiki/31_th%C3%A1ng_12) năm [2004](/wiki/2004), đô thị này có dân số 6.484 người và diện tích là 29,2 km². [[1]](#cite_note-istat-1)
Bientina giáp các đô thị:
[Altopascio](/wiki/Altopascio), [Buti](/wiki/Buti), [Calcinaia](/wiki/Calcinaia), [Capannori](/wiki/Capannori), [Castelfranco di Sotto](/wiki/Castelfranco_di_Sotto), [Santa Maria a Monte](/wiki/Santa_Maria_a_Monte), [Vicopisano](/wiki/Vicopisano).
## Biến động dân số[
[sửa](/w/index.php?title=Bientina&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Bientina&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Bientina&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Bientina&action=edit§ion=2)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Bientina&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Bientina&action=edit§ion=3)]
|
|
|
|![]()

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

X-UA-Compatible: IE=Edge

Content-Encoding: gzip

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


markdown:
# Krnov
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Krnov
|—
| —
|
|
Lá cờ ![]()
|Tọa độ:
|![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cb/Flag_of_the_Czech_Republic.svg/22px-Flag_of_the_Czech_Republic.svg.png)
[Cộng hòa Séc](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c) [Vùng](/w/index.php?title=V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c&action=edit&redlink=1) [Moravskoslezský](/wiki/Morava-Slezsko) [Huyện](/w/index.php?title=Huy%E1%BB%87n_c%E1%BB%A7a_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c&action=edit&redlink=1) [Bruntál](/wiki/Brunt%C3%A1l_(huy%E1%BB%87n)) **Dân số**(2014) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CET](/wiki/Gi%E1%BB%9D_chu%E1%BA%A9n_Trung_%C3%82u)( [UTC+1](/wiki/UTC%2B1)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) [CEST](/wiki/Gi%E1%BB%9D_M%C3%B9a_h%C3%A8_Trung_%C3%82u)( [UTC+2](/wiki/UTC%2B2)) [NUTS 5](/wiki/C%C3%A1c_v%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Li%C3%AAn_minh_ch%C3%A2u_%C3%82u) [Thành phố kết nghĩa](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_k%E1%BA%BFt_ngh%C4%A9a&action=edit&redlink=1) [Głubczyce](/wiki/G%C5%82ubczyce), [Q570057](//www.wikidata.org/wiki/Q570057)[?], [Mińsk Mazowiecki](/wiki/Mi%C5%84sk_Mazowiecki), [Q2338831](//www.wikidata.org/wiki/Q2338831)[?], [Povegliano Veronese](/wiki/Povegliano_Veronese), [Q2051441](//www.wikidata.org/wiki/Q2051441)[?], [Q909333](//www.wikidata.org/wiki/Q909333)[?], [Saint-Égrève](/wiki/Saint-%C3%89gr%C3%A8ve), [Telšiai](/wiki/Tel%C5%A1iai), [Prudnik](/wiki/Prudnik) **Krnov** là một [thị trấn](/w/index.php?title=Th%E1%BB%8B_tr%E1%BA%A5n_c%E1%BB%A7a_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c&action=edit&redlink=1) thuộc huyện [Bruntál](/wiki/Brunt%C3%A1l_(huy%E1%BB%87n)), vùng [Moravskoslezský](/wiki/Morava-Slezsko), [Cộng hòa Séc](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c). [[1]](#cite_note-1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Krnov&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Krnov&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“Struktura území ČR od 1.1.2008 do 1.1.2012 - xls”](http://www.czso.cz/csu/klasifik.nsf/i/ii_struktura_uzemi_ceske_republiky/). Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2012.

X-Cache: cp1068 miss (0), cp1055 frontend miss (0)


markdown:
# La Salvetat-sur-Agout
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [43°36′06″B 2°42′14″Đ / 43,6016666667°B 2,70388888889°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=La_Salvetat-sur-Agout¶ms=43.6016666667_N_2.70388888889_E_region:FR-34_type:city(1118))
|
|
|Hành chính|
|
| ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Languedoc-Roussillon](/wiki/Languedoc-Roussillon) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Hérault](/wiki/H%C3%A9rault) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Arrondissement of Béziers](/w/index.php?title=Arrondissement_of_B%C3%A9ziers&action=edit&redlink=1) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Canton of La Salvetat-sur-Agout](/w/index.php?title=Canton_of_La_Salvetat-sur-Agout&action=edit&redlink=1)
(
[chef-lieu](/w/index.php?title=Chef-lieu&action=edit&redlink=1)) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(2008–2014)
[Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99)
(bình quân 700 m/2.300 ft)
1 2(33,80 sq mi) [Nhân khẩu](/wiki/Nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_Ph%C3%A1p) 2 [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(34 /sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [34293](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=34293-COM)/ [34330](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1) 1Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 [acre](/wiki/Acre)) cũng như các cửa sông. 2 *Dân số không tính hai lần*: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần. **La Salvetat-sur-Agout** là một * thuộc commune* [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Hérault](/wiki/H%C3%A9rault)trong [vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Languedoc-Roussillon](/wiki/Languedoc-Roussillon)ở phía nam nước [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p).
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=La_Salvetat-sur-Agout&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=La_Salvetat-sur-Agout&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=La_Salvetat-sur-Agout&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=La_Salvetat-sur-Agout&action=edit§ion=2)] *Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.*

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1052 frontend miss (0)


markdown:
# Thăng Long thành hoài cổ
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
**Thăng Long thành hoài cổ** là bài thơ nổi tiếng của [Bà Huyện Thanh Quan](/wiki/B%C3%A0_Huy%E1%BB%87n_Thanh_Quan), một nữ sĩ ở thời cận đại của [lịch sử](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD) [văn học](/wiki/V%C4%83n_h%E1%BB%8Dc) [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam).
## Mục lục
## Nguyên tác[
[sửa](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&action=edit§ion=1)]
Bài thơ được viết theo thể thất ngôn bát cú
[Đường luật](/wiki/%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_lu%E1%BA%ADt). *Tạo hóa gây chi cuộc hí trường* *Đến nay thấm thoắt mấy tinh sương* *Dấu xưa xe ngựa hồn thu thảo,* *Nền cũ lâu đài bóng tịch dương,* *Đá vẫn trơ gan cùng tuế nguyệt,* *Nước còn cau mặt với tang thương.* *Ngàn năm gương cũ soi kim cổ.* *Cảnh đấy người đây luống đoạn trường* . [[1]](#cite_note-1)
## Xuất xứ & chủ đề[
[sửa](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&action=edit§ion=2)]
Bà Huyện Thanh Quan làm bài thơ này, sau năm
[1802](/wiki/1802), khi mà [Nguyễn Ánh](/wiki/Gia_Long) lên ngôi, lấy hiệu Gia Long và định đô ở [Huế](/wiki/Hu%E1%BA%BF). Từ đó, [Thăng Long](/wiki/Th%C4%83ng_Long) *mất địa vị đầu não của đất nước về chính trị và văn hóa.
Chủ đề: Bài thơ tả cảnh ngụ tình. Cảnh thì tang thương. Tình thì hoài cổ. GS.
[Phạm Thế Ngũ](/wiki/Ph%E1%BA%A1m_Th%E1%BA%BF_Ng%C5%A9) viết: *Bài này nói lên nỗi đoạn trường của tác giả trước cảnh hoang tàn của cố đô đất Bắc*. [[2]](#cite_note-2)
## Giải thích từ khó hiểu[
[sửa](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&action=edit§ion=3)]
- Hí trường: Cảnh loạn lạc trong thời chiến
- Tinh sương: Tinh là sao, sương là sương giá. Mấy tinh sương là mấy năm.
- Thu thảo: Cỏ mùa thu.
- Tịch dương: Mặt trời lúc chiều tối.
- Đoạn trường: Đứt ruột, ý nói đau đớn.
## Nhận xét[
[sửa](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&action=edit§ion=4)]
Trích:
- Nhà nghiên cứu Đỗ Lai Thúy:
*Bà Huyện Thanh Quan sống trong một thời đại (lớn) đầy biến động.* [Nhà Lê](/wiki/Nh%C3%A0_L%C3%AA_s%C6%A1)/ [Mạc](/wiki/Nh%C3%A0_M%E1%BA%A1c), [chúa Trịnh](/wiki/Ch%C3%BAa_Tr%E1%BB%8Bnh)/ [Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n), [Tây Sơn](/wiki/T%C3%A2y_S%C6%A1n)/Nguyễn Ánh liên tiếp xuất hiện và liên tiếp sụp đổ...Bởi vậy thi nhân trách con tạo (gây chi) biến cuộc đời thành sàn diễn của những đổi thay. Thoạt tiên vẫn những đối lập xưa/nay ấy: Xưa là lối xe ngựa đi về nhộn nhịp thì nay chỉ có cỏ thu phủ dày; xưa là lâu đài đường bệ mà nay chỉ còn trơ lại nền cũ dưới ánh chiều tà. Rồi xuất hiện thêm một đối lập khác nữa tự nhiên/nhân tạo. Ngày tháng (tuế nguyệt) trôi đi kéo theo những đổi thay (tang thương), nhưng đó là những đổi thay của thế giới nhân tạo, thế giới người, còn tự nhiên (đá, nước) thì vẫn bất biến (trơ gan, cau mặt). Soi vào tấm gương vĩnh hằng của tự nhiên, đời sống nhân tạo từ xưa đến nay (kim cổ) càng trở nên giả tạm và thoáng chốc. Con người đối diện với cảnh tượng này (cảnh đấy, người đây) được thức nhận, tỉnh táo hơn so với con người ảo giác ở chùa Trấn Bắc (xem bài "Qua chùa Trấn Bắc"). Nhưng, vì thế, cũng đau khổ hơn. Và cô đơn hơn . [[3]](#cite_note-3)
- GS.
[Phạm Thế Ngũ](/wiki/Ph%E1%BA%A1m_Th%E1%BA%BF_Ng%C5%A9): *Nhìn chung, thơ Bà Huyện Thanh Quan, đều có vô số những cái hay: chữ dùng khéo, chọn lọc, thích đáng, đối rất chỉnh, rất thần tình, ý hàm súc, lời trau chuốt, gọn, đẹp...Riêng bài thơ Thăng Long thành hoài cổ", cổ kính mà thanh thoát nhẹ nhàng; ước lệ mà có hồn, có cảm. Sự phối hợp của ý tưởng với thanh âm đã gây nên một thi điệu tự nhiên, uyển chuyển, hấp dẫn; khác xa những dòng chữ chắp nối công phu mà vẫn lủng củng, không hồn của đa số các bài thơ tiền Nguyễn* . [[4]](#cite_note-4)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Th%C4%83ng_Long_th%C3%A0nh_ho%C3%A0i_c%E1%BB%95&action=edit§ion=5)] **Chép theo** [^](#cite_ref-1) *Hợp tuyển thơ văn Việt Nam*, tr. 681. [^](#cite_ref-2) *Việt Nam văn học sử giản ước tân biên*(quyển hai), tr. 291. [^](#cite_ref-3) [Theo](http://www.vietnamnet.vn/vanhoa/2008/02/768110/) *Bà Huyện Thanh Quan, người đi dọc những Đèo Ngang* [^](#cite_ref-4) *Việt Nam văn học sử giản ước tân biên*(quyển hai), tr. 292-293.

X-Cache: cp1065 hit (2), cp1055 frontend miss (0)


markdown:
# Tokunoshima
**Tokunoshima** (徳之島 *Đức Chi đảo*, [tiếng Amami](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Amami&action=edit&redlink=1): とゥクヌシマ *Tukunushima*) là một hòn đảo thuộc [quần đảo Amami](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_Amami), một phần của [quần đảo Nansei](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_Nansei)) ( *hay* Ryukyu) tại [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n). Về mặt hành chính, hòn đảo thuộc tỉnh [Kagoshima](/wiki/Kagoshima). Trên đảo có ba thị trấn: [Tokunoshima](/w/index.php?title=Tokunoshima,_Kagoshima&action=edit&redlink=1), [Isen](/w/index.php?title=Isen,_Kagoshima&action=edit&redlink=1), và [Amagi](/w/index.php?title=Amagi,_Kagoshima&action=edit&redlink=1). Hòn đảo nằm giữa đất liền tỉnh Kagoshima và đảo chính [Okinawa](/wiki/Okinawa). Đảo có diện tích 247,77 km² và có dân số khoảng 27.000 người.
Đảo là nơi sinh sống của một loài rắn độc gọi là
[habu](/w/index.php?title=Habu&action=edit&redlink=1) (cũng có trên một số đảo khác), [thỏ Amami](/w/index.php?title=Th%E1%BB%8F_Amami&action=edit&redlink=1) quý hiếm và có nòi giống gần giống với giống thỏ thời tiền sử, và một kiểu đấu bò tót độc đáo gọi là [Tōgyū](/w/index.php?title=T%C5%8Dgy%C5%AB&action=edit&redlink=1). Có một vài cảng trên hòn đảo, và một sân bay nhỏ là [sân bay Tokunoshima](/wiki/S%C3%A2n_bay_Tokunoshima). Đi bộ đường dài không được khuyến khích do lo ngại về rắn độc, song những còn đường mòn trên núi mang đến cho du khách những phong cảnh đẹp và kỳ thú. Bờ biển củ đảo khá ấn tượng, và có một đoạn bờ biển lạ lùng ở phía bắc của đảo, và tai nạn hàng hải cũng xảy ra vì các tấm đá bằng đồ sộ ở đây. [Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [27°46′29″B 128°57′25″Đ / 27,77472°B 128,95694°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Tokunoshima¶ms=27_46_29_N_128_57_25_E_region:JP_type:isle)

X-Cache: cp1054 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


markdown:
# Villemeux-sur-Eure
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [48°40′27″B 1°27′46″Đ / 48,6741666667°B 1,46277777778°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Villemeux-sur-Eure¶ms=48.6741666667_N_1.46277777778_E_region:FR-28_type:city(1386))
|
|
|Hành chính|
|
| ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Centre](/wiki/Centre) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Eure-et-Loir](/wiki/Eure-et-Loir) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Dreux](/wiki/Dreux_(qu%E1%BA%ADn)) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Nogent-le-Roi](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_Nogent-le-Roi&action=edit&redlink=1) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(2008–2014)
[Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99)
(bình quân 97 m/318 ft)
1 2(7,18 sq mi) [Nhân khẩu](/wiki/Nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_Ph%C3%A1p) 2 [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(190 /sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [28415](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=28415-COM)/ [28210](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1) 1Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 [acre](/wiki/Acre)) cũng như các cửa sông. 2 *Dân số không tính hai lần*: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
**Villemeux-sur-Eure** là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) thuộc [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Eure-et-Loir](/wiki/Eure-et-Loir) trong [vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Centre](/wiki/Centre) ở bắc trung bộ nước [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p). Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 97 [mét](/wiki/M%C3%A9t) trên [mực nước biển](/wiki/M%E1%BB%B1c_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_bi%E1%BB%83n).
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Villemeux-sur-Eure&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Villemeux-sur-Eure&action=edit§ion=1)] *Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.*

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1055 frontend miss (0)


markdown:
# Xã Logan, Quận Dixon, Nebraska
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Xã Logan Logan Township
|—
| —
|
|[42°18′13″B 96°57′46″T / 42,303611111111°B 96,962777777778°T](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=X%C3%A3_Logan%2C_Qu%E1%BA%ADn_Dixon%2C_Nebraska¶ms=42.303611111111_N_-96.962777777778_E_type:city(206)_region:US-NE_globe:earth) [Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Nebraska](/wiki/Nebraska) [Quận](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Nebraska&action=edit&redlink=1) [Quận Dixon](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Dixon,_Nebraska) **Dân số**(2010) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-6](/wiki/UTC-6)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **CDT**( [UTC-5](/wiki/UTC-5)) **Xã Logan** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Logan Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận Dixon](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Dixon,_Nebraska), tiểu bang [Nebraska](/wiki/Nebraska), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 206 người. [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Logan,_Qu%E1%BA%ADn_Dixon,_Nebraska&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Logan,_Qu%E1%BA%ADn_Dixon,_Nebraska&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 13 tháng 10 năm 2012.

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1067 frontend miss (0)


markdown:
epigram
Từ điển mở Wiktionary
Bước tới:
dẫn lái
,
tìm
Mục lục
1
Tiếng Anh
1.1
Cách phát âm
1.2
Danh từ
1.3
Tham khảo
Tiếng Anh
[
sửa
]
Cách phát âm
[
sửa
]
IPA
:
/ˈɛ.pə.ˌɡræm/
Hoa Kỳ
(
trợ giúp
•
chi tiết
)
:
[ˈɛ.pə.ˌɡræm]
Danh từ
[
sửa
]
epigram
/ˈɛ.pə.ˌɡræm/
Thơ
trào phúng
.
Cách
nói
dí dỏm
;
lời nói
dí dỏm
.
Tham khảo
[
sửa
]
Hồ Ngọc Đức,
Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí
(
chi tiết
)
Lấy từ “
http://vi.wiktionary.org/w/index.php?title=epigram&oldid=1473662
”
Thể loại
:
Mục từ tiếng Anh
Danh từ
Danh từ tiếng Anh
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Mục từ
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Tra
Sửa đổi
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Chuyển hướng
Trang Chính
Cộng đồng
Thay đổi gần đây
Mục từ ngẫu nhiên
Trợ giúp
Thảo luận chung
Quyên góp
Chỉ mục
Ngôn ngữ
Chữ cái
Bộ thủ
Từ loại
Chuyên ngành
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Tải tập tin lên
Các trang đặc biệt
Bản in được
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Trích dẫn trang này
Ngôn ngữ định nghĩa
Català
English
Esperanto
Eesti
Suomi
Français
Bahasa Indonesia
Ido
ಕನ್ನಡ
한국어
မြန်မာဘာသာ
Nederlands
Polski
Simple English
Svenska
தமிழ்
తెలుగు
Türkçe
中文
Sửa đổi lần cuối lúc 02:42, ngày 28 tháng 11 năm 2012.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công–Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wiktionary
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Phiên bản di động

X-Cache: cp1066 miss (0), cp1052 frontend miss (0)


markdown:
# Những bức ảnh báo chí hài hước nhất
>
[Những phát minh hài hước nhất](/tin-tuc/the-gioi/anh/nhung-phat-minh-hai-huoc-nhat-nam-2009-2151885.html)
>
[10 chuyện hài hước của chính trị gia](/tin-tuc/the-gioi/cuoc-song-do-day/10-chuyen-hai-huoc-cua-chinh-tri-gia-2009-2150583.html)
Tờ
*Chilliout Point* đã chọn lọc ra những bức ảnh tin tức thú vị từ khắp nơi trên thế giới của hãng *Reuters.* **Hải Minh** *(Ảnh: Reuters)*
-
[Ảnh hài hước trong ngày](http://vnexpress.net/tin-tuc/cuoi/tieu-pham/anh-hai-huoc-trong-ngay-3007338.html)(23/6)
-
[Status hài hước (phần 2)](http://vnexpress.net/tin-tuc/cuoi/anh/status-hai-huoc-phan-2-2995837.html)(27/5)

WARC-Truncated: length

Content-Type: text/html

Set-Cookie: device_env=4; expires=Fri, 26-Sep-2014 11:58:24 GMT; path=/; domain=vnexpress.net

Vary: Accept-Encoding


markdown:
![ Đọc truyện tranh Ánh nắng chói chang](http://download.vuimanga.vn/images/thumb/manga/200x200/image_1380552251.jpg)
Quá Hay
6
Hay
2
Bình thường
0
Chán
0
Dở tệ
0
Đánh giá
Truyện tranh Ánh nắng chói chang
4.8
8 ratings.
4 user reviews
![ Đọc truyện tranh Ánh nắng chói chang](http://download.vuimanga.vn/images/thumb/manga/200x200/image_1380552251.jpg)
# Ánh nắng chói chang
Tác giả:
[
Han Yu Rang
](http://vuitruyentranh.vn/tac-gia/han-yu-rang)
Tình trạng:
**Đang tiến hành**
Thể loại:
[Tình Cảm](http://vuitruyentranh.vn/truyen-tranh-tinh-cam/2/) [](http://vuitruyentranh.vn/truyen-tranh/anh-nang-choi-chang/chapter-1/19599/1/2/)
![ Đọc](http://vuimanga.static.game.zing.vn/resources/vmg/img/chapter1_button.png)
Bộ
[truyện tranh](http://vuitruyentranh.vn/) **Ánh nắng chói chang** được tác giả viết với thể loại [truyện tranh tình cảm](http://vuitruyentranh.vn/truyen-tranh-tinh-cam/2/page/1) cùng với chút hài hước nói về một cô gái luôn theo đuổi một chàng trai tên là Chonyu, cô luôn muốn tỏ ra thùy mị trước mặt Chonyu. Một câu chuyện tình yêu ngọt ngào và lãng mạn. Cùng [vuitruyentranh](http://vuitruyentranh.vn/) thưởng thức tiếp bộ truyện tranh **Ánh nắng chói chang** nhé các bạn.
;;) :x :(( >:D< :(( ;;) >:D< :x :(( ;;) >:D< :x.
2014-07-10 14:58:15
lên google coi đi may61y bạn truyện hay lắm :x >:D< >:D< :D :D.
2014-07-07 10:01:11
:x >:D< >:D< >:D< :x >:D< >:D< >:D.
2014-05-07 11:32:49
cung hay day chu mau mau co chap moi nha tac gia >:D< >:D< >:D< >:D.
2014-01-19 11:35:17

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


markdown:
Câu hỏi:
Lúc em đang ngủ, em có cảm giác hình như người yêu đưa ngón tay vào "cô bé" của em rồi sau đó tỉnh giấc thì thấy mọi việc vẫn bình thường nhưng em vẫn thấy sợ, em chưa dám hỏi thẳng anh ấy. Bác sĩ cho em hỏi là nếu khi đó tay anh ấy co dính tinh trùng thì liệu có làm em có bầu được không? Hơn nưa nếu ngón tay đưa vào sâu hay chỉ một chút thôi thì sẽ như thế nào a. Em thực sự rất lo lắng, rất mong bác sĩ giải đáp giùm em. Em cảm ơn bác sĩ rất nhiều!
Câu trả lời:
Chào em,
Nếu ngón tay dính tinh trùng (dịch tiết của nam giới bao gồm cả tinh trùng và tinh dịch) mà đưa vào âm đạo thì cũng rất khó có khả năng có thai, nếu chỉ động chạm bên ngoài thì gần như không có khả năng.
Nếu cho tay vào âm đạo quá sâu có khả năng sẽ gây rách màng trinh (nếu màng trinh còn nguyên vẹn
Còn việc cho tay vào một chút trong âm đạo chỉ là hình thức thủ dâm qua lại không gây hệ quả gì về mặt sinh lý.
Chuyên trang Phụ nữ. © Bản quyền thuộc về Webphunu.net. Giao diện mobile
Email liên hệ: banbientap@webphunu.net
Quy định thành viên
Liên hệ
Liên hệ quảng cáo: 0984 106 156

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
Games gta vai sity, Free Kids Games with gta vai sity
Games related to Vice Sity? Results related to Vice Sity.
Grand Theft Auto: Vice City is a 2002 open world action-adventure video game developed by Rockstar North (formerly DMA Design) in the United Kingdom and published by ...
Rockstar Games Presents Grand Theft Auto: Vice City
Play the most fun Vice Sity games around - absolutely free! Only at AGame.me. - Play thousands of the most fun games online for free at AGame. Play FREE, No Sign Up!
Uploaded by LiAnGFuTuRo on Mar 4, 2010 No description available. Category: Gaming Tags: gta vc 2010 03 04 16 22 43 96 License: Standard YouTube License. 31 ...
Vice City is a city in the Grand Theft Auto series, based on Miami, Florida. Two versions of the city have appeared in different generations of the series: The Grand ...
THUGSTOOLS - Thug Weapons PROFESSIONALTOOLS - Professional weapons NUTTERTOOLS - Weird Weapons PRECIOUSPROTECTION - Armor ASPIRINE - Health YOUWONTTAKEMEALIVE - +2
ENHANCED AUDIO EAX 3.0 audio immerses you in the sounds of the city and a new MP3 radio station lets you broadcast your own music over Vice City's airwaves.
This is our collection of Vice Sity games. Get the service droid D403 through this sweet (but quite challenging) retro action game. Use arrows to jump'n'run, A and S ...
To connect with GTA vice sity, sign up for Facebook today. Sign Up Log In. Like
Sifre za gta vice sity free down load. sifre gta 4 sp, sifre za gta vaiciti srbiju, sifre gta 4 sp.
Vice Sity Stories games free to play at GamesFree.me! - Play games free online at GamesFree.me - The Place To Be. No sign up required!
come fare per prendere l'aereoplano a gta vice sity
Vice sity Free Download,Vice sity Software Collection Download
Gth Vice Sity games free to play at GamesFree.me! - Play games free online at GamesFree.me - The Place To Be. No sign up required!
Having just made it back onto the streets of Liberty City after a long stretch in maximum security, Tommy Vercetti is sent to Vice City by his old boss, Sonny Forelli.
Grand Theft Auto: Vice City Stories Cheats: PSP Cheats: Grand Theft Auto: Vice City Stories Cheats. PS1 | PS2.... LEFT, RIGHT, TRIANGLE, UP, DOWN, CIRCLE, LEFT, RIGHT ...
This is a mod for Grand Theft Auto: Vice City that adds 40 real cars, a new bridge, new billboards and more. Everything is included in an automatic installer. New ...
copyright 2012 vai restaurant // (212) 362-4500 Restaurant web Design
Gta vice sity Free Download,Gta vice sity Software Collection Download
Coduri GTA - Vice City - Free download as PDF File (.pdf), Word Doc (.doc), text file (.txt) or read online for free.
Download Free Pc Game GTA VICE CITY Grand Theft Auto Vice City for PC Downloads Direct download The player takes on the role of Tommy Vercetti, a member of the ...
Kodet e gta vice sity shqip. Grand Theft Auto IV is a 2008 open world action video game published by Rockstar Games, and developed by games developer Rockstar North ...
Grand Theft Auto: Vice City downloads: Easy access to the best downloads, including demos, patches, wallpaper packs, screensavers, and more on GameSpot.
GTA Vice City - Mamaia Vice Mod Mod for GTA Vice City that brings cars made in Romania
GTA Network presents the best resource for Grand Theft Auto: Vice City amp; Vice City Stories. Walkthrough, cheats, screenshots, PC and Xbox information.
Free gta vice sity stories iso downloads - Collection of gta vice sity stories iso freeware, shareware download - Okoker ISO Maker, Power ISO Maker, Free Create-Burn ...
Download free full PC games, play 3D online games. Free arcade games, adventure games, action games, shooting games, fighting games, puzzle games, kids games, bike ...
Grand Theft Auto: Vice City trailers, reviews, release dates, news, screenshots, walkthroughs, cheats, and more on GameSpot.
Grand Theft Auto: Vice City for PlayStation 2 Cheats - IGN has all the codes, cheat codes, unlockables, easter eggs, achievements, hints, tips and secrets
GamesRadar specializes in providing cheat codes for PS2 games such as Grand Theft Auto: Vice City. Also find reviews, previews, features, news and more about Grand ...
GameStop: Buy Grand Theft Auto: Vice City, Rockstar Games, PlayStation 2, Find release dates, customer reviews, previews and screenshots.
Grand Theft Auto: Vice City Stories for PlayStation 2 Cheats - IGN has all the codes, cheat codes, unlockables, easter eggs, achievements, hints, tips and secrets
LOL GOI~ Xicor zaz; Xicor bolj bsanshde :) chi andaa blizzard accontio bjil ; baaska sainuu adminaa tanai blogtoi link esvel banner sol; Gamester bolohgu bna ...
Play Vice City Game - 23 results like Grand Theft Auto: Vice City Stories, GTA Liberty City Stories amp; Vice City Stories 2 Pack, Grand Theft Auto Vice City Stories ...
Selection of software according to quot;Kod game gta vice city quot; topic.
This data is for verification purposes only and will not be stored.
PHPnuke.org is searching for content writers, developers, designers... Why don't give yourself a try?
Grand Theft Auto: Vice City downloads are here. Check all the latest Grand Theft Auto: Vice City files, mods, patches, demos and betas on FilePlanet.
Cheat codes for Grand Theft Auto Vice City on the PlayStation 2.
This page refers to Vice City in Grand Theft Auto 1. For the city in GTA Vice City or GTA Vice City

Server: Apache/2.2.15 (CentOS)


markdown:
v_line
Đăng nhập
hoặc
Đăng Ký
Đi:
Calendar
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
F.Cabahug Cor. pres. Quezon Sts, Villa Aurora, Mabolo
18 Molave St. Escario
Salinas Drive Lahug
Cardinal Rosales Ave.,
Cinco Centrum Fuente Osmena
Lý do tốt nên đặt phòng với Agoda
Hơn 500.000 khách sạn toàn cầu – được cập nhật thêm mỗi ngày
Được tin cậy bởi hơn 16.000.000 khách hàng hài lòng
Đảm bảo giá tốt nhất
Hơn 8 triệu nhận xét khách sạn từ khách hàng Agoda
Hiện diện tại hơn 56.000 thành phố trên toàn thế giới
Ưu đãi đặc biệt của Agoda
Bao gồm các ưu đãi giờ chót(có thể trong cùng ngày!)Miễn phí một đêm nghỉNâng cấp hạng phòng miễn phí!
Customer Support
0.1 Km.
0.28 Km.
0.33 Km.
0.35 Km.
0.38 Km.
0.46 Km.
0.48 Km.
0.49 Km.
0.51 Km.
0.52 Km.
0.53 Km.
0.56 Km.
0.57 Km.
0.61 Km.
vị trí tốt, sạch sẽ, nhân...
0.63 Km.
0.66 Km.
0.67 Km.
0.68 Km.
0.7 Km.
Về đầu trang
Bản quyền © 2005 – 2014 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd. Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
AS-AGWEB-3C02

Cache-Control: private, no-cache, no-store, must-revalidate, proxy-revalidate

Connection: Keep-Alive


markdown:
Lượt truy cập: 8,612,792
Trực tuyến: 45
Xem tiếp
Copyright © 2007 Biển Bạc JSC All Rights Reserved HOTLINE 1900 6426

Server: HostVDC

X-Cache: HIT from Backend


markdown:
# Nồi nấu đa năng mini siêu tốc
* 270.000đ*
Giá bán: 270.000 VNĐ
Giá gốc: 590.000 VNĐ
[Chọn mua](/khuyen-mai/chuyen-trang?url=http%3A%2F%2Fwww.hot.vn%2FDeals-Ha-Noi%2F89%2F603%2FNoi-nau-Da-nang-mini-sieu-toc-tai-Hot.vn%21.html%3Fpartner=Hot&deal_id=1279) **66**người chọn mua. **54 %**
Khuyến mại hết hạn
Hot
## Nội dung khuyến mại của Nồi nấu đa năng mini siêu tốc 270.000đ
Sản phẩm có thể dùng để nấu các món ăn như : mỳ phở ăn liền, Lẩu một người ăn, luộc trứng nhanh, đun nước...
Tiết kiệm thời gian, an toàn, thiết kế nhỏ gọn, bạn có thể mang đi xa thuận tiện( như mang đến nơi làm việc)
Thông số kỹ thuật
- Kích thước : đường kính 16cm, chiều cao 14,5cm, chiều sâu nồi 9cm
- Dung tich : 1,0L
- Điện áp : 220V - 50Hz
- Công suất : 600W
- Xuất xứ : Trung Quốc
Thông tin giao nhận sản phẩm:
Hà Nội:
+ Giao hàng trong giờ hành chính từ thứ 2 đến thứ 7 (Từ 8h30' đến 18h).
+ Khách hàng đến SIEUTHIVIET.VN (nhà 103-C8 Thành Công, Ba Đình, Hà Nội) để mua sản phẩm.
+ Khách hàng được giao hàng Miễn phí, hoặc thu phí theo khu khu vực.
+ Khách hàng ngoài khu vực tính phí theo giá Bưu Điện.
TP Hồ Chí Minh:
+ Giao hàng trong giờ hành chính từ thứ 2 đến thứ 7 (Từ 8h30' đến 18h)
+ Khách hàng đến http://HOT.VN ( 55 Châu Vĩnh Tế - Phường 12 - Quận Tân Bình - TP HCM ) để mua.
+ Mua trên 5 sản phẩm được miễn phí vận chuyển tận nơi trong phạm vi dưới 10km
+ Mua 1 sản phẩm Giao hàng phạm vi 5km trong khu vực nội thành cước phí là 15.000đ/lần giao.
+ Mua 1 sản phẩm Giao hàng phạm vi 10km trong khu vực nội thành cước phí là 20.000đ/lần giao .
+ Khách hàng ngoài khu vực tính phí 45.000đ/sản phẩm
[Xem thêm]
## Khuyến mại Gia dụng khác
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
## Khuyến mại khác danh mục
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
![ Lượt xem](/images/deal/like-deal.png)
![ Bình luận](/images/deal/total-comment.png)
[Đóng [X]]
Lời nhắn
Xin chào ,
gửi bạn lời mời xem sản phẩm khuyến mại với thông tin như sau
**Nồi nấu đa năng mini siêu tốc 270.000đ**
Link xem sản phẩm:
[http://www.chonmua.com/khuyen-mai/noi-nau-da-nang-mini-sieu-toc.html](http://www.chonmua.com/khuyen-mai/noi-nau-da-nang-mini-sieu-toc.html)
Email này được gửi đi từ website
[http://www.chonmua.com/khuyen-mai/](http://www.chonmua.com/khuyen-mai/)
**Chúc bạn có những giây phút thoải mái tại CHỌNMUA.COM**
**Các sản phẩm người dùng mới đăng**
-
[Đến Bellany Ăn Kem Free](/khuyen-mai/den-bellany-an-kem-free.html)Ngày đăng: 08:40 19/09/2014
0
-
[Khóa phanh đĩa xe máy chỉ](/khuyen-mai/khoa-phanh-dia-xe-may-chi.html) *75.000đ*Ngày đăng: 08:04 19/09/2014
0
-
[Mắt Kính trẻ em gọng tròn cách điệu chỉ](/khuyen-mai/mat-kinh-tre-em-gong-tron-cach-dieu-chi.html) *68.000đ*Ngày đăng: 07:59 19/09/2014
0
-
[TUẦN LỄ VÀNG GIẢM 50% IPHONE 6,5S,GALAXY S5,S4,NOTE 3 GIÁ SỐC](/khuyen-mai/tua-n-le-va-ng-gia-m-50-iphone-6-5s-galaxy-s5-s4-note-3-gia-soc.html)Ngày đăng: 11:45 18/09/2014
0
-
[Đầm Ôm Cổ Đính Đá Sang Trọng Giá](/khuyen-mai/dam-om-co-dinh-da-sang-trong-gia.html) *199.000 đ*Ngày đăng: 10:30 18/09/2014
0
-
[Túi vải đựng đồ đa năng chữ U chỉ](/khuyen-mai/tui-vai-dung-do-da-nang-chu-u-chi-35a57ea1.html) *105.000đ*Ngày đăng: 10:21 18/09/2014
0
-
[KEM DƯỠNG DA CHÂN ENRICH FOOT TREATMENT 3W CLINIC chỉ](/khuyen-mai/kem-duong-da-chan-enrich-foot-treatment-3w-clinic-chi.html) *98.000đ*Ngày đăng: 10:18 18/09/2014
0
-
[Chuyển hàng đi phú yên, bình định, đà nẵng, nghệ an, hà nội](/khuyen-mai/chuyen-hang-di-phu-yen-binh-dinh-da-nang-nghe-an-ha-noi.html)Ngày đăng: 08:59 18/09/2014
0
-
[Combo 5 hộp nhựa đựng giày trong suốt chỉ](/khuyen-mai/combo-5-hop-nhua-dung-giay-trong-suot-chi.html) *74.000đ*Ngày đăng: 09:25 17/09/2014
0
-
[COMBO 02 TẤM LÓT NÓN BẢO HIỂM chỉ](/khuyen-mai/combo-02-tam-lot-non-bao-hiem-chi-35a57e99.html) *35.000đ*Ngày đăng: 09:22 17/09/2014
0
[Fanpage ChonMua](https://www.facebook.com/ChonMua)Nếu không vào được [Cách vào facebook](http://cachvaofacebook.com/cach-vao-facebook-moi-nhat.html)
## Viết bình luậnNồi nấu đa năng mini siêu tốc 270.000đĐăng nhập/Đăng ký

Cache-Control: store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: SESS7c9ab68dfc37d7ac51caf20961e9af3f=r6ngqqqaleebv36v7pudcgujq7; expires=Sun, 12-Oct-2014 15:19:21 GMT; path=/; domain=.chonmua.com