text:
Hai bài trước đây, tôi nói về việc nghe ‘âm thanh’ của tiếng Anh, có nghĩa là làm sao phân biệt được các âm với nhau đến nỗi, dù không hiểu câu ấy nói gì, cũng có thể lặp lại đúng lời người ta nói ra (câu càng dài thì kỹ năng nghe của mình càng cao). Dĩ nhiên, có những người được ‘lỗ tai âm nhạc’ thiên phú nên phân biệt âm thanh rất nhanh. Ví dụ em Wendy Võ, một nhi đồng gốc Việt tại North Carolina (tên Việt Nam là Võ thị Ngọc Diễm). Năm nay em mới 8 tuổi mà đã nói được 11 thứ tiếng và soạn 45 bản nhạc. Em có khả năng lặp lại một câu nói bằng bất cứ ngôn ngữ nào trên thế giới, mà không cần hiểu nghĩa. Thế nhưng thường thường, người ta phải mất nhiều thời gian để phân biệt các âm trong một ngôn ngữ mới, tuy nhiên TẤT CẢ MỌI NGƯỜI đều có khả năng này, bằng chứng là không một người nào trên trái đất (trừ người điếc) là không thể nghe và nói ngôn ngữ mẹ đẻ của mình.
Nếu thời gian qua, các bạn đã lắng nghe âm thanh tiếng Anh thôi, thì đến nay, hẳn bạn đã nhận thấy rằng bỗng dưng có một số từ hay cụm từ mình nghe rõ ràng hơn xưa, đặc biệt là những con số và những danh từ riêng (của các nhân vật, các địa danh … ), và những từ mình đã quen thuộc. Có những đoạn bạn nghe một thời gian dài 5-15 phút (như trên TV) rồi bỗng thấy mình ‘hiểu’ cơ bản nội dung chương trình đó.
Như thế là các bạn đã nghe tiếng Anh. Nhưng dù muốn dù không, khi nghe một ngôn ngữ mà chỉ nghe âm thanh thôi, thì cũng giống như mình nghe nhạc (không lời), hay nghe tiếng gió, tiếng chim. Nếu chỉ nghe như thế thì không đáng bỏ công, vì ngôn ngữ cốt là để truyền tin (truyền một thông tin). Nếu ta không nắm được thông tin bên dưới âm thanh phát ra bằng tiếng Anh, thì kể như chúng ta không ‘nghe’ được tiếng Anh. Vì thế, điều chúng ta cần học lại trước hết là nghe tiếng Anh (như một âm thanh thuần túy) để tiến đến bước sau cùng (mà bình thường người học ngoại ngữ xem là bước đầu tiên), ấy là ‘nghe’ tiếng Anh, theo nghĩa là ‘hiểu’ một thông tin.
Vì thế, sau hai bài để nói về cách nghe tiếng Anh, hôm nay tôi sẽ đi sâu hơn, ấy là ‘nghe’ tiếng Anh, theo nghĩa là nắm bắt nội dung của thông tin qua một chuỗi âm thanh bằng tiếng Anh.
1. ‘Nghe’ trong ngữ cảnh. Tôi từng nhắc đi nhắc lại rằng đừng bao giờ tra từ điển khi mình nghe một diễn từ. Điều chủ yếu là nghe và lặp lại được những âm thanh đã nghe, rồi dần dần hiểu được một từ mới, khi nó xuất hiện trong nhiều nội dung khác nhau (nếu cả năm mình mới nghe từ đó một lần, có nghĩa là từ ấy không thông dụng và, trong giai đoạn này, ta không cần phải bận tâm đến nó!). Ví dụ: bạn nghe nhiều lần (âm thanh) ‘oubou’ mà không hiểu nghĩa, lần lượt trong những câu sau:
– To play the ‘oubou’ you need to have strong arms. – The ‘oubou’ is considered one of the most difficult instruments to play. – The ‘oubou’ is very difficult to play, because Karen must force air at very high pressure into the tiny double reed.
Lần đầu tiên, bạn chẳng biết âm ‘oubou’ chỉ cái gì, nhưng vì đi với play nên bạn đoán rằng đó là một cái gì để ‘chơi’. Như thế là đã ‘hiểu’ một cách tổng quát. Lần 2, với từ ‘instrument’ bạn biết rằng đó là cái để ‘chơi’ nhưng không phải là trong thể thao, mà là trong âm nhạc. Lần thứ ba, với cụm từ ‘must force air’ thì ta biết rằng đó là một nhạc cụ thổi hơi (khí nhạc) chứ không phải là nhạc cụ dây hay gõ… Và ta tạm hiểu như thế, mà không cần biết phải viết thế nào, cho đến khi đọc câu sau (chẳng hạn): The oboe looks very similar to the clarinet, but sounds very different! Thế là ta biết được rõ ràng đó là một nhạc khí tương tự như clarinet, và từ mà ta nghe là ‘oubou’ thì được viết là oboe (và ta đọc đúng ngay chứ không cần phải tra từ điển!)
Ps: Đây cũng là vấn đề ‘hiểu’ một từ. Chúng ta có cảm giác rằng nếu dịch được tiếng ấy ra là ta hiểu ngay, thế nhưng không có gì sai cho bằng. Nếu bạn học theo quá trình ngược, nghĩa là khởi sự biết từ ấy dưới dạng chữ viết, bạn sẽ tra từ điển và đọc là: kèn ô-boa! Bạn thấy hài lòng vì mình đã hiểu! Nhưng thực ra, nếu bạn không phải là một nhạc sĩ, thì ‘kèn ô-boa’ cũng chẳng thêm gì trong kiến thức bạn. Ngay trong tiếng mẹ đẻ, ta có thể hài lòng với khái niệm mơ hồ về một từ, nhưng khi học ngoại ngữ thì ta có cái cảm giác sai lầm là phải trở lại với từ mẹ đẻ mới gọi là hiểu. Đối với tôi, nightingale là một loại chim có tiếng hót hay và thường hót vào ban đêm, còn có dịch ra là ‘sơn ca’ hay ‘họa mi’ thì cũng bằng thừa, vì tôi chưa bao giờ thấy và biết chim ‘sơn ca’ hay ‘họa mi’. Thậm chí không biết là có phải một loài chim hay hai loài chim khác nhau, vì cả hai từ đều được dịch là nightingale.
2. Nghe trong toàn bộ bối cảnh. Ta thường nghĩ rằng: ‘một từ thì có một nghĩa nhất định’. Hoàn toàn sai. – Thử tra từ ‘tiêu cực’ trong từ điển: negative. Như thế, ‘một cán bộ tiêu cực’ phải được dịch là ‘a negative cadre’! Nếu cụm từ tiếng Việt có ý nghĩa rõ ràng thì cụm từ dịch ra tiếng Anh (như trên) là hoàn toàn vô nghĩa! Nói cách khác: khi người Anh nói ‘negative’, thì người Việt hiểu là ‘tiêu cực’; nhưng khi người Việt nói ‘tiêu cực’, thì người Anh không thể hiểu là ‘negative.’
– Từ đó ta không thể nào hiểu đúng nghĩa một từ tiếng Anh nếu không đặt vào trong bối cảnh của nó. Ví dụ: nếu không để ý rằng câu chuyện xảy ra ở Anh hay ở Mỹ, thì khi nghe từ corn ta có thể hiểu sai: Ở Anh là lúa mì, và ở Mỹ là bắp!
Nếu thấy một người mở nắp bình xăng lên mà nói ‘Oh my! No more gas’ thì ta hiểu ngay rằng ‘gas’ chính là ‘xăng’, mặc dù trước đó mình có thể học: petrol hay gasoline mới là xăng, còn gas có nghĩa là khí đốt!
Mà nhiều khi bối cảnh rõ đến nỗi, người ta dùng một từ sai mình cũng hiểu đúng. Bạn cứ thử đến cây xăng, mở bình và nói: đổ cho tôi 30.000 dầu! Tôi cam đoan là người ta không thắc mắc gì cả và sẽ đổ XĂNG chứ không đổ DẦU vào xe bạn; cao lắm là trong 100 lần, thì một lần người ta nhắc lại: đổ xăng phải không? Bạn nói là Dầu người ta vẫn hiểu là Xăng. Và trong tiếng Anh cũng thế! Bạn sẽ hiểu một từ trong toàn bộ bối cảnh của nó.
3. Nghe với tất cả giai điệu của câu. Trong phần đầu tôi nói rằng khi ‘nghe’ một câu, chủ yếu là làm sao nắm bắt được thông tin của chuỗi âm thanh ấy. Nói cách khác, ngôn ngữ có nhiệm vụ là truyền tin. Nhưng ngoài nhiệm vụ truyền tin thì còn một nhiệm vụ thứ hai, vô cùng quan trọng, ấy là nhiệm vụ truyền cảm (truyền một tình cảm). Một câu nói giao tiếp hằng ngày, luôn chuyển tải một phần của thất tình (= bảy tình cảm con người, chứ không phải là bị tình phụ đâu: hỉ, nộ, ai, lạc, ái, ố, dục). Vì thế, cao độ, tốc độ, cường độ của câu nói, trường độ (độ dài) và dấu nhấn của một từ, có thể là điều mình cần phải ‘nghe’ cùng một lúc với các âm thanh được phát ra, thậm chí nghe âm điệu là chính. Nếu không thì ta hiểu sai, hoặc không hiểu gì cả. Đừng tưởng rằng khi ta nghe được từ ‘hate’ là ta hiểu ngay: ghét! Vì dụ nghe một cô gái nói với một cậu trai: I hate you! Câu này không phải lúc nào cũng là ‘Em ghét anh‘! Nói với một ngữ điệu nào đó thì có thể hiểu là: Tôi căm thù anh; hay Thôi, để tôi yên; hay Anh làm tôi bực mình; hoặc trái lại: Anh làm em cảm động quá; thậm chí: Em yêu anh quá chừng chừng!
Và cách nhấn câu cũng thế. Ví dụ trong câu sau đây: I didn’t say Paul stole my watch! Nếu người nói nhấn mạnh các từ theo 7 cách khác nhau, mỗi cách nhấn một từ ( I – didn’t – say – Paul – stole – my – watch ) thì nghĩa sẽ khác nhau hoàn toàn: I didn’t say Paul stole my watch! (Somebody else said that!) I didn’t say Paul stole my watch! (No! I didn’t act like that) I didn’t say Paul stole my watch! (I disclosed by another way, but I didn’t SAY) v.v
Khi học tiếng Việt, chúng ta nghe toàn bộ giai điệu, nên nghe (và nói) đúng cao độ của một từ (đúng các dấu); thế nhưng khi một người nước ngoài học tiếng Việt, chúng ta phải khổ công giải thích cho họ lên giọng, xuống giọng, uốn giọng như thế nào để nói các dấu sắc, huyền, nặng, hỏi – ngã (do học nghe bằng tai nên người Nam và người Trung đồng hóa ? và ~, trong khi người Bắc phân biệt chúng rõ ràng). Vì thế, ngược lại, khi nghe tiếng Anh, cần phải nghe toàn bộ âm điệu để nắm bắt những tình cảm bên dưới câu nói.
Nghe với cả giai điệu, mình sẽ hiểu (và sau này sẽ dùng) những câu hay thành ngữ một cách chính xác như người bản ngữ, mà không cần phải dịch ra. Ví dụ: các câu ngắn như: Oh my God! Look at this! Hoặc No way! Hoặc You’re joking/kidding! Với giọng điệu khác nhau, những câu nói hằng ngày đó có thể được hiểu là một tiếng khen hay chê, thán phục hay thất vọng, bằng lòng hay bất bình, chấp thuận hay từ chối!
Và từ đó, mình sẽ biết đối xử khi dùng tiếng Anh cho đúng nghĩa, chứ không chỉ đúng văn phạm. Ví dụ, khi tiếp một nhân vật quan trọng đến công ty bạn, bạn chuẩn bị nói một câu mời rất trân trọng và đúng nghi thức (formal): Would you please take a seat? Thế nhưng bạn căng thẳng đến độ nói theo một âm điệu nào đó khiến người kia bực mình với bạn (mà bạn không hề biết), vì ngỡ rằng bạn diễu cợt người ta! Thế là hỏng cả một cuộc đàm phán. Thà rằng bạn nói đơn sơ: Sit down! Với một giọng hòa nhã, thái độ tôn trọng, cử chỉ lịch thiệp và nụ cười nồng hậu, thì không ai lầm bạn! Trái lại, nói câu rất formal trên kia, với thái độ căng thẳng và giọng nói cộc lốc (vì sợ nói sai!), thì tai hại hơn nhiều.
4. Nghe với những gì một từ bao hàm. Ngôn ngữ dùng để truyền tin, nhưng đồng thời cũng truyền cảm. Vì thế, mỗi danh từ vừa chỉ định một cái gì cụ thể (denotation), vừa kèm theo một tình cảm (connotation). Các từ this gentleman, this man, this guy, this rascal đều có một denotation như nhau là một người nam nào đó, nhưng connotation thì hoàn toàn khác; cũng như đối với một người nữ nào đó ta có thể dùng: a lady, a woman, a girl, a whore. Cùng một từ như communism chẳng hạn. Đối với một đảng viên đảng Cộng Sản hay một cảm tình viên, thì từ ấy gợi lên bao nhiêu điều dịu dàng cao đẹp, còn đối với người chống cộng, thì từ ấy gợi lên bao nhiêu điều xấu xa, độc ác! Trong khi denotation của nó chỉ là một triết thuyết như trăm ngàn thuyết thuyết khác, mà dù thích dù không, người ta cũng phải dùng để chỉ định triết thuyết do Karl Marx đề ra! Từ đó, câu nói ‘You’re a communist!‘ có thể là một lời khen nồng ấm hoặc là một lời chỉ trích thậm tệ, tùy theo connotation của nó.
Khi học tiếng Anh, muốn nâng cao vốn từ vựng thì ta cố học nhiều từ đồng nghĩa (synonyms). Thế nhưng, không bao giờ có synonyms đích thực cả: chỉ tương đương trong denotation chứ connotation hoàn toàn khác (và cũng vì thế mà không bao giờ có hai từ hoàn toàn có nghĩa giống nhau ở hai ngôn ngữ khác nhau: father/mother không hoàn toàn là cha/mẹ – và daddy/mummy không hoàn toàn là ba/má; vì tình cảm đính kèm với các từ ấy khác hẳn giữa người Việt và người Anh). “Nghe” tiếng Anh, chính là biết nghe những connotations trong các thuật ngữ mình nghe.
Cho đến nay, tôi chỉ đề nghị các bạn nghe tin tức. Nhưng đó là giai đoạn nghe để quen với các âm. Trong giai đoạn ‘nghe’ tiếng Anh này, phải bớt giờ nghe tin tức mà xem phóng sự hoặc các phim truyện. Trên thế giới, các speakers của các chương trình tin tức buộc phải nói với thái độ neutral, nghĩa là không được dùng từ kèm theo tình cảm, và không được xử lý âm điệu để bộc lộ tình cảm của mình, vì thế họ nói rất dễ nghe, nhưng chỉ nghe tin tức thôi thì ta bỏ sót một phần khá chủ yếu trong tiếng Anh.
(Trái lại thông tín viên Việt Nam nhiều khi chưa làm chủ được tình cảm mình trong quá trình đọc một bản tin, và người ta thấy ngay là thông tín viên vui mừng hay bực tức, tán đồng hay bất đồng, với nội dung bản tin mình đọc. Còn người viết bản tin thì dùng những từ có connotation: ví dụ trước kia, khi nói đến một tổng thống Mỹ thì bao giờ cũng là ‘tên Kennedy’ hoặc ‘tên tổng thống Kennedy’. Còn hiện nay thì ‘Ngài tổng thống Bush’, mà ít khi nói một cách trung lập: Tổng Thống G. Bush. Trong khi đó, hầu như không bao giờ nghe trong một bản tin: ‘Cố chủ tịch Hồ Chí Minh’, mà lúc nào cũng là ‘Bác Hồ’. Thuật ngữ ‘Bác Hồ’ mặc nhiện tiềm ẩn một tình yêu thương và kính trọng đến độ cụm từ ‘cố chủ tịch Hồ Chí Minh’, vốn là một cụm từ neutral, lại trở thành một cụm từ ‘thất kính, xem thường’ đối với ‘Chủ tịch Hồ Chí Minh’!)
5. Nghe bằng trái tim để cảm điều họ cảm. Và cuối cùng, đối với các bạn muốn đi thật sâu vào tiếng Anh, thì có thể phối hợp tất cả các kỹ năng để hiểu những điều tiềm tàng bên dưới ngôn ngữ giao tiếp; và điều này hướng đến cách nghe văn học. Mọi ngôn ngữ đều gợi lên một cái gì đó vượt lên trên từ ngữ. Vì thế, thi ca là một ngôn ngữ đặc biệt. Người Việt nào, dù thích hay không thích, vẫn cảm được ngôn ngữ của thi ca. Do đó, muốn nâng cao kỹ năng ‘nghe’ tiếng Anh của mình thì cần tập nghe những bài thơ. Cho đến nay, khó tìm những bài thơ audio, nhưng không phải là không có. Tập nghe đọc thơ, dần dần, chúng ta sẽ cảm được cái tinh túy của tiếng Anh, từ đó ta cảm được vì sao cùng một tư tưởng mà diễn đạt cách này thì ‘hay’ hơn cách kia. Bấy giờ ta mới có quyền nói: tôi đã ‘nghe’ được tiếng Anh.
Ví dụ, khi muốn người ta cảm nhận tiếng gió mùa thu, thì Xuân Diệu đã sử dụng âm ‘r’ trong bài “Đây Mùa Thu Tới”: Những luồng run rẩy rung rinh lá
Tương tự như vậy Robert L. Stevenson viết trong The Wind I saw you toss the kites on high And blow the birds about the sky; And all around I heard you pass, Like ladies’ skirts across the grass.. Tác giả đã làm cho ta cảm được làn gió hiu hiu với các âm ‘r’ và ‘s’ nối tiếp và quyện vào nhau trong câu cuối, kèm với hình ảnh độc đáo của váy các mệnh phụ lướt qua trên cỏ (điều mà người Việt Nam hoàn toàn không có kinh nghiệm, vì mọi nét yêu kiều đều gắn liền với tà áo dài).
Kết luận:
Tôi đã bắt đầu gợi ý nghe tiếng Anh để rồi đi đến vấn đề ‘nghe’ tiếng Anh. Tuy nhiên, tôi lặp lại, những gì tôi nói chỉ là lý thuyết, và không có lý thuyết nào có thế làm cho bạn nghe được tiếng Anh. Cách duy nhất ấy là bạn phải tự mình nghe và rút ra những phương pháp thích hợp với xu hướng, kinh nghiệm và sở thích của mình.
Qua loạt bài này, tôi luôn đả phá cách nghe dựa trên viết và dịch. Thế nhưng, những điều tôi cho là trở ngại, nhiều khi lại có ích cho bạn, vì những thứ ấy không cản trở mà còn giúp bạn những cột móc để bám vào. Vâng. Nếu các bạn thấy việc đọc script, hoặc học từ vựng, hoặc viết thành câu và tra từ điển – như vẫn làm từ trước đến nay – giúp cho bạn nghe và hiểu nhanh hơn thì cứ sử dụng phương pháp của mình. Tôi chỉ nhắc lại một điều này:
Tất cả những trợ giúp đó cũng giống như chiếc phao cho người tập bơi. Khi tập bơi, nhiều người cần có một cái phao để bám vào cho dễ nổi, từ đó bạo dạn xuống nước mà tập bơi. Và không ít người bơi giỏi đã khởi sự như thế. Bạn cũng vậy, có thể những cách nghe từ trước đến giờ (nhìn script – học từ – kiểm tra văn phạm) giúp bạn những cột chắc chắn để bám vào mà nghe. Vậy thì xin nhớ rằng: Chiếc phao giúp cho bạn nổi, nhưng không giúp cho bạn biết bơi. Đến một giai đoạn nào đó, chính chiếc phao lại cản trở bạn và không cho bạn bơi thoải mái.
Hãy vứt cái phao sớm chừng nào hay chừng nấy, nếu không nó trở thành một trở ngại cho bạn khi bạn muốn bơi nhanh và xa. Hãy vứt những chữ viết khi nghe nói, nhanh chừng nào hay chừng ấy, nếu không chúng sẽ cản trở bạn và bạn không bao giờ thực sự ‘nghe’ được tiếng Anh!
——————
Bạn hãy suy nghĩ nghiền ngẫm dựa trên kinh nghiệm bản thân và những gì trong bài viết này (sưu tầm từ internet, không phải do tác giả blog này viết) để quyết định cho mình phương pháp học tiếng Anh cho đúng nhé. Nếu bạn cảm thấy tâm đắc với phương pháp này (như tôi), bạn có thể áp dụng ngay với bộ giáo trình “Nói tiếng Anh như người bản địa” của DVD Độc. Bộ giáo trình này sẽ giúp bạn học tiếng Anh một cách tự nhiên và nhanh chóng.
Hy vọng tiếng Anh của các bạn ngày càng được cải thiện để thực sự thưởng thức những bộ phim tài liệu, phim khoa học bổ ích tại DVD Độc. Chúc các bạn thành công.

markdown:
*Hai bài trước đây, tôi nói về việc nghe ‘âm thanh’ của tiếng Anh, có nghĩa là làm sao phân biệt được các âm với nhau đến nỗi, dù không hiểu câu ấy nói gì, cũng có thể lặp lại đúng lời người ta nói ra (câu càng dài thì kỹ năng nghe của mình càng cao). Dĩ nhiên, có những người được ‘lỗ tai âm nhạc’ thiên phú nên phân biệt âm thanh rất nhanh. Ví dụ em Wendy Võ, một nhi đồng gốc Việt tại North Carolina (tên Việt Nam là Võ thị Ngọc Diễm). Năm nay em mới 8 tuổi mà đã nói được 11 thứ tiếng và soạn 45 bản nhạc. Em có khả năng lặp lại một câu nói bằng bất cứ ngôn ngữ nào trên thế giới, mà không cần hiểu nghĩa. Thế nhưng thường thường, người ta phải mất nhiều thời gian để phân biệt các âm trong một ngôn ngữ mới, tuy nhiên TẤT CẢ MỌI NGƯỜI đều có khả năng này, bằng chứng là không một người nào trên trái đất (trừ người điếc) là không thể nghe và nói ngôn ngữ mẹ đẻ của mình.* *Nếu thời gian qua, các bạn đã lắng nghe âm thanh tiếng Anh thôi, thì đến nay, hẳn bạn đã nhận thấy rằng bỗng dưng có một số từ hay cụm từ mình nghe rõ ràng hơn xưa, đặc biệt là những con số và những danh từ riêng (của các nhân vật, các địa danh … ), và những từ mình đã quen thuộc. Có những đoạn bạn nghe một thời gian dài 5-15 phút (như trên TV) rồi bỗng thấy mình ‘hiểu’ cơ bản nội dung chương trình đó.* *Như thế là các bạn đã nghe tiếng Anh. Nhưng dù muốn dù không, khi nghe một ngôn ngữ mà chỉ nghe âm thanh thôi, thì cũng giống như mình nghe nhạc (không lời), hay nghe tiếng gió, tiếng chim. Nếu chỉ nghe như thế thì không đáng bỏ công, vì ngôn ngữ cốt là để truyền tin (truyền một thông tin). Nếu ta không nắm được thông tin bên dưới âm thanh phát ra bằng tiếng Anh, thì kể như chúng ta không ‘nghe’ được tiếng Anh. Vì thế, điều chúng ta cần học lại trước hết là nghe tiếng Anh (như một âm thanh thuần túy) để tiến đến bước sau cùng (mà bình thường người học ngoại ngữ xem là bước đầu tiên), ấy là ‘nghe’ tiếng Anh, theo nghĩa là ‘hiểu’ một thông tin.* *Vì thế, sau hai bài để nói về cách nghe tiếng Anh, hôm nay tôi sẽ đi sâu hơn, ấy là ‘nghe’ tiếng Anh, theo nghĩa là nắm bắt nội dung của thông tin qua một chuỗi âm thanh bằng tiếng Anh.*
**Nghe tiếng Anh và ‘nghe’ tiếng Anh**
** Tôi từng nhắc đi nhắc lại rằng đừng bao giờ tra từ điển khi mình nghe một diễn từ. Điều chủ yếu là nghe và lặp lại được những âm thanh đã nghe, rồi dần dần hiểu được một từ mới, khi nó xuất hiện trong nhiều nội dung khác nhau (nếu cả năm mình mới nghe từ đó một lần, có nghĩa là từ ấy không thông dụng và, trong giai đoạn này, ta không cần phải bận tâm đến nó!). Ví dụ: bạn nghe nhiều lần (âm thanh) ‘oubou’ mà không hiểu nghĩa, lần lượt trong những câu sau: 1. ‘Nghe’ trong ngữ cảnh.** *– To play the ‘ oubou’ you need to have strong arms. – The ‘oubou’ is considered one of the most difficult instruments to play. – The ‘oubou’ is very difficult to play, because Karen must force air at very high pressure into the tiny double reed.*
Lần đầu tiên, bạn chẳng biết âm ‘oubou’ chỉ cái gì, nhưng vì đi với
*play* nên bạn đoán rằng đó là một cái gì để ‘chơi’. Như thế là đã ‘hiểu’ một cách tổng quát. Lần 2, với từ *‘instrument’* bạn biết rằng đó là cái để ‘chơi’ nhưng không phải là trong thể thao, mà là trong âm nhạc. Lần thứ ba, với cụm từ *‘must force air’* thì ta biết rằng đó là một nhạc cụ thổi hơi (khí nhạc) chứ không phải là nhạc cụ dây hay gõ… Và ta tạm hiểu như thế, mà không cần biết phải viết thế nào, cho đến khi đọc câu sau (chẳng hạn): *The oboe looks very similar to the clarinet, but sounds very different!* Thế là ta biết được rõ ràng đó là một nhạc khí tương tự như clarinet, và từ mà ta nghe là ‘oubou’ thì được viết là *(và ta đọc đúng ngay chứ không cần phải tra từ điển!)* **oboe** *Ps: Đây cũng là vấn đề ‘hiểu’ một từ. Chúng ta có cảm giác rằng nếu dịch được tiếng ấy ra là ta hiểu ngay, thế nhưng không có gì sai cho bằng. Nếu bạn học theo quá trình ngược, nghĩa là khởi sự biết từ ấy dưới dạng chữ viết, bạn sẽ tra từ điển và đọc là: kèn ô-boa! Bạn thấy hài lòng vì mình đã hiểu! Nhưng thực ra, nếu bạn không phải là một nhạc sĩ, thì ‘kèn ô-boa’ cũng chẳng thêm gì trong kiến thức bạn. Ngay trong tiếng mẹ đẻ, ta có thể hài lòng với khái niệm mơ hồ về một từ, nhưng khi học ngoại ngữ thì ta có cái cảm giác sai lầm là phải trở lại với từ mẹ đẻ mới gọi là hiểu. Đối với tôi, nightingale là một loại chim có tiếng hót hay và thường hót vào ban đêm, còn có dịch ra là ‘sơn ca’ hay ‘họa mi’ thì cũng bằng thừa, vì tôi chưa bao giờ thấy và biết chim ‘sơn ca’ hay ‘họa mi’. Thậm chí không biết là có phải một loài chim hay hai loài chim khác nhau, vì cả hai từ đều được dịch là nightingale.* ** Ta thường nghĩ rằng: ‘một từ thì có một nghĩa nhất định’. Hoàn toàn sai. – Thử tra từ ‘tiêu cực’ trong từ điển: 2. Nghe trong toàn bộ bối cảnh.** *negative*. Như thế, ‘một cán bộ tiêu cực’ phải được dịch là ‘ *a negative cadre*’! Nếu cụm từ tiếng Việt có ý nghĩa rõ ràng thì cụm từ dịch ra tiếng Anh (như trên) là hoàn toàn vô nghĩa! Nói cách khác: khi người Anh nói ‘ *negative*’, thì người Việt hiểu là ‘tiêu cực’; nhưng khi người Việt nói ‘tiêu cực’, thì người Anh không thể hiểu là ‘ *negative*.’
– Từ đó ta không thể nào hiểu đúng nghĩa một từ tiếng Anh nếu không đặt vào trong bối cảnh của nó. Ví dụ: nếu không để ý rằng câu chuyện xảy ra ở Anh hay ở Mỹ, thì khi nghe từ corn ta có thể hiểu sai: Ở Anh là lúa mì, và ở Mỹ là bắp!
Nếu thấy một người mở nắp bình xăng lên mà nói ‘
*Oh my! No more gas*’ thì ta hiểu ngay rằng ‘ *gas*’ chính là ‘xăng’, mặc dù trước đó mình có thể học: *petrol* hay *gasoline* mới là xăng, còn *gas* có nghĩa là khí đốt!
Mà nhiều khi bối cảnh rõ đến nỗi, người ta dùng một từ sai mình cũng hiểu đúng. Bạn cứ thử đến cây xăng, mở bình và nói: đổ cho tôi 30.000 dầu! Tôi cam đoan là người ta không thắc mắc gì cả và sẽ đổ XĂNG chứ không đổ DẦU vào xe bạn; cao lắm là trong 100 lần, thì một lần người ta nhắc lại: đổ xăng phải không? Bạn nói là Dầu người ta vẫn hiểu là Xăng. Và trong tiếng Anh cũng thế! Bạn sẽ hiểu một từ trong toàn bộ bối cảnh của nó.
** Trong phần đầu tôi nói rằng khi ‘nghe’ một câu, chủ yếu là làm sao nắm bắt được thông tin của chuỗi âm thanh ấy. Nói cách khác, ngôn ngữ có nhiệm vụ là truyền tin. Nhưng ngoài nhiệm vụ truyền tin thì còn một nhiệm vụ thứ hai, vô cùng quan trọng, ấy là nhiệm vụ truyền cảm (truyền một tình cảm). Một câu nói giao tiếp hằng ngày, luôn chuyển tải một phần của thất tình (= bảy tình cảm con người, chứ không phải là bị tình phụ đâu: hỉ, nộ, ai, lạc, ái, ố, dục). Vì thế, cao độ, tốc độ, cường độ của câu nói, trường độ (độ dài) và dấu nhấn của một từ, có thể là điều mình cần phải ‘nghe’ cùng một lúc với các âm thanh được phát ra, thậm chí nghe âm điệu là chính. Nếu không thì ta hiểu sai, hoặc không hiểu gì cả. Đừng tưởng rằng khi ta nghe được từ ‘hate’ là ta hiểu ngay: ghét! Vì dụ nghe một cô gái nói với một cậu trai: 3. Nghe với tất cả giai điệu của câu. ** *I hate you!*Câu này không phải lúc nào cũng là ‘ *Em ghét anh*‘! Nói với một ngữ điệu nào đó thì có thể hiểu là: *Tôi căm thù anh*; hay *Thôi, để tôi yên*; hay *Anh làm tôi bực mình*; hoặc trái lại: *Anh làm em cảm động quá*; thậm chí: *Em yêu anh quá chừng chừng!*
Và cách nhấn câu cũng thế. Ví dụ trong câu sau đây:
*I didn’t say Paul stole my watch!* Nếu người nói nhấn mạnh các từ theo 7 cách khác nhau, mỗi cách nhấn một từ ( I – didn’t – say – Paul – stole – my – watch ) thì nghĩa sẽ khác nhau hoàn toàn: **I** didn’t say Paul stole my watch! (Somebody else said that!) I **didn’t** say Paul stole my watch! (No! I didn’t act like that) I didn’t **say** Paul stole my watch! (I disclosed by another way, but I didn’t SAY) v.v
Khi học tiếng Việt, chúng ta nghe toàn bộ giai điệu, nên nghe (và nói) đúng cao độ của một từ (đúng các dấu); thế nhưng khi một người nước ngoài học tiếng Việt, chúng ta phải khổ công giải thích cho họ lên giọng, xuống giọng, uốn giọng như thế nào để nói các dấu sắc, huyền, nặng, hỏi – ngã (do học nghe bằng tai nên người Nam và người Trung đồng hóa ? và ~, trong khi người Bắc phân biệt chúng rõ ràng). Vì thế, ngược lại, khi nghe tiếng Anh, cần phải nghe toàn bộ âm điệu để nắm bắt những tình cảm bên dưới câu nói.
Nghe với cả giai điệu, mình sẽ hiểu (và sau này sẽ dùng) những câu hay thành ngữ một cách chính xác như người bản ngữ, mà không cần phải dịch ra. Ví dụ: các câu ngắn như:
*Oh my God! Look at this!* Hoặc *No way!* Hoặc *You’re joking/kidding!* Với giọng điệu khác nhau, những câu nói hằng ngày đó có thể được hiểu là một tiếng khen hay chê, thán phục hay thất vọng, bằng lòng hay bất bình, chấp thuận hay từ chối!
Và từ đó, mình sẽ biết đối xử khi dùng tiếng Anh cho đúng nghĩa, chứ không chỉ đúng văn phạm. Ví dụ, khi tiếp một nhân vật quan trọng đến công ty bạn, bạn chuẩn bị nói một câu mời rất trân trọng và đúng nghi thức (formal):
*Would you please take a seat?* Thế nhưng bạn căng thẳng đến độ nói theo một âm điệu nào đó khiến người kia bực mình với bạn (mà bạn không hề biết), vì ngỡ rằng bạn diễu cợt người ta! Thế là hỏng cả một cuộc đàm phán. Thà rằng bạn nói đơn sơ: *Sit down!* Với một giọng hòa nhã, thái độ tôn trọng, cử chỉ lịch thiệp và nụ cười nồng hậu, thì không ai lầm bạn! Trái lại, nói câu rất formal trên kia, với thái độ căng thẳng và giọng nói cộc lốc (vì sợ nói sai!), thì tai hại hơn nhiều. ** Ngôn ngữ dùng để truyền tin, nhưng đồng thời cũng truyền cảm. Vì thế, mỗi danh từ vừa chỉ định một cái gì cụ thể (denotation), vừa kèm theo một tình cảm (connotation). Các từ this gentleman, this man, this guy, this rascal đều có một denotation như nhau là một người nam nào đó, nhưng connotation thì hoàn toàn khác; cũng như đối với một người nữ nào đó ta có thể dùng: 4. Nghe với những gì một từ bao hàm.** *a lady, a woman, a girl, a whore*. Cùng một từ như *communism*chẳng hạn. Đối với một đảng viên đảng Cộng Sản hay một cảm tình viên, thì từ ấy gợi lên bao nhiêu điều dịu dàng cao đẹp, còn đối với người chống cộng, thì từ ấy gợi lên bao nhiêu điều xấu xa, độc ác! Trong khi denotation của nó chỉ là một triết thuyết như trăm ngàn thuyết thuyết khác, mà dù thích dù không, người ta cũng phải dùng để chỉ định triết thuyết do Karl Marx đề ra! Từ đó, câu nói ‘ *You’re a communist!*‘ có thể là một lời khen nồng ấm hoặc là một lời chỉ trích thậm tệ, tùy theo connotation của nó.
Khi học tiếng Anh, muốn nâng cao vốn từ vựng thì ta cố học nhiều từ đồng nghĩa (synonyms). Thế nhưng, không bao giờ có synonyms đích thực cả: chỉ tương đương trong denotation chứ connotation hoàn toàn khác (và cũng vì thế mà không bao giờ có hai từ hoàn toàn có nghĩa giống nhau ở hai ngôn ngữ khác nhau:
*father/mother* không hoàn toàn là cha/mẹ – và *daddy/mummy* không hoàn toàn là ba/má; vì tình cảm đính kèm với các từ ấy khác hẳn giữa người Việt và người Anh). “Nghe” tiếng Anh, chính là biết nghe những connotations trong các thuật ngữ mình nghe.
Cho đến nay, tôi chỉ đề nghị các bạn nghe tin tức. Nhưng đó là giai đoạn nghe để quen với các âm. Trong giai đoạn ‘nghe’ tiếng Anh này, phải bớt giờ nghe tin tức mà xem phóng sự hoặc các phim truyện. Trên thế giới, các speakers của các chương trình tin tức buộc phải nói với thái độ neutral, nghĩa là không được dùng từ kèm theo tình cảm, và không được xử lý âm điệu để bộc lộ tình cảm của mình, vì thế họ nói rất dễ nghe, nhưng chỉ nghe tin tức thôi thì ta bỏ sót một phần khá chủ yếu trong tiếng Anh.
(Trái lại thông tín viên Việt Nam nhiều khi chưa làm chủ được tình cảm mình trong quá trình đọc một bản tin, và người ta thấy ngay là thông tín viên vui mừng hay bực tức, tán đồng hay bất đồng, với nội dung bản tin mình đọc. Còn người viết bản tin thì dùng những từ có connotation: ví dụ trước kia, khi nói đến một tổng thống Mỹ thì bao giờ cũng là ‘tên Kennedy’ hoặc ‘tên tổng thống Kennedy’. Còn hiện nay thì ‘Ngài tổng thống Bush’, mà ít khi nói một cách trung lập: Tổng Thống G. Bush. Trong khi đó, hầu như không bao giờ nghe trong một bản tin: ‘Cố chủ tịch Hồ Chí Minh’, mà lúc nào cũng là ‘Bác Hồ’. Thuật ngữ ‘Bác Hồ’ mặc nhiện tiềm ẩn một tình yêu thương và kính trọng đến độ cụm từ ‘cố chủ tịch Hồ Chí Minh’, vốn là một cụm từ neutral, lại trở thành một cụm từ ‘thất kính, xem thường’ đối với ‘Chủ tịch Hồ Chí Minh’!)
** Và cuối cùng, đối với các bạn muốn đi thật sâu vào tiếng Anh, thì có thể phối hợp tất cả các kỹ năng để hiểu những điều tiềm tàng bên dưới ngôn ngữ giao tiếp; và điều này hướng đến cách nghe văn học. Mọi ngôn ngữ đều gợi lên một cái gì đó vượt lên trên từ ngữ. Vì thế, thi ca là một ngôn ngữ đặc biệt. Người Việt nào, dù thích hay không thích, vẫn cảm được ngôn ngữ của thi ca. Do đó, muốn nâng cao kỹ năng ‘nghe’ tiếng Anh của mình thì cần tập nghe những bài thơ. Cho đến nay, khó tìm những bài thơ audio, nhưng không phải là không có. Tập nghe đọc thơ, dần dần, chúng ta sẽ cảm được cái tinh túy của tiếng Anh, từ đó ta cảm được vì sao cùng một tư tưởng mà diễn đạt cách này thì ‘hay’ hơn cách kia. Bấy giờ ta mới có quyền nói: tôi đã ‘nghe’ được tiếng Anh. 5. Nghe bằng trái tim để cảm điều họ cảm.**
Ví dụ, khi muốn người ta cảm nhận tiếng gió mùa thu, thì Xuân Diệu đã sử dụng âm ‘r’ trong bài “Đây Mùa Thu Tới”:
*Những luồng run rẩy rung rinh lá *
Tương tự như vậy Robert L. Stevenson viết trong The Wind
*I saw you toss the kites on high And blow the birds about the sky; And all around I heard you pass, Like ladies’ skirts across the grass..* Tác giả đã làm cho ta cảm được làn gió hiu hiu với các âm ‘r’ và ‘s’ nối tiếp và quyện vào nhau trong câu cuối, kèm với hình ảnh độc đáo của váy các mệnh phụ lướt qua trên cỏ (điều mà người Việt Nam hoàn toàn không có kinh nghiệm, vì mọi nét yêu kiều đều gắn liền với tà áo dài).
Kết luận:
Tôi đã bắt đầu gợi ý nghe tiếng Anh để rồi đi đến vấn đề ‘nghe’ tiếng Anh. Tuy nhiên, tôi lặp lại, những gì tôi nói chỉ là lý thuyết, và không có lý thuyết nào có thế làm cho bạn nghe được tiếng Anh. Cách duy nhất ấy là bạn phải tự mình nghe và rút ra những phương pháp thích hợp với xu hướng, kinh nghiệm và sở thích của mình.
Qua loạt bài này, tôi luôn đả phá cách nghe dựa trên viết và dịch. Thế nhưng, những điều tôi cho là trở ngại, nhiều khi lại có ích cho bạn, vì những thứ ấy không cản trở mà còn giúp bạn những cột móc để bám vào. Vâng. Nếu các bạn thấy việc đọc script, hoặc học từ vựng, hoặc viết thành câu và tra từ điển – như vẫn làm từ trước đến nay – giúp cho bạn nghe và hiểu nhanh hơn thì cứ sử dụng phương pháp của mình. Tôi chỉ nhắc lại một điều này:
Tất cả những trợ giúp đó cũng giống như chiếc phao cho người tập bơi. Khi tập bơi, nhiều người cần có một cái phao để bám vào cho dễ nổi, từ đó bạo dạn xuống nước mà tập bơi. Và không ít người bơi giỏi đã khởi sự như thế. Bạn cũng vậy, có thể những cách nghe từ trước đến giờ (nhìn script – học từ – kiểm tra văn phạm) giúp bạn những cột chắc chắn để bám vào mà nghe. Vậy thì xin nhớ rằng: Chiếc phao giúp cho bạn nổi, nhưng không giúp cho bạn biết bơi. Đến một giai đoạn nào đó, chính chiếc phao lại cản trở bạn và không cho bạn bơi thoải mái.
Hãy vứt cái phao sớm chừng nào hay chừng nấy, nếu không nó trở thành một trở ngại cho bạn khi bạn muốn bơi nhanh và xa. Hãy vứt những chữ viết khi nghe nói, nhanh chừng nào hay chừng ấy, nếu không chúng sẽ cản trở bạn và bạn không bao giờ thực sự ‘nghe’ được tiếng Anh!
——————
Bạn hãy suy nghĩ nghiền ngẫm dựa trên kinh nghiệm bản thân và những gì trong bài viết này (sưu tầm từ internet, không phải do tác giả blog này viết) để quyết định cho mình phương pháp học tiếng Anh cho đúng nhé. Nếu bạn cảm thấy tâm đắc với phương pháp này (như tôi), bạn có thể áp dụng ngay với
**. Bộ giáo trình này sẽ giúp bạn học tiếng Anh một cách tự nhiên và nhanh chóng. bộ giáo trình “Nói tiếng Anh như người bản địa” của DVD Độc**
Hy vọng tiếng Anh của các bạn ngày càng được cải thiện để thực sự thưởng thức những bộ phim tài liệu, phim khoa học bổ ích tại DVD Độc. Chúc các bạn thành công.

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 1.dca _dca


text:
Nguyễn Đức Tuyến,
Thứ tư, 10 Tháng 3 2010 14:24
Trong những năm gần đây, đã có rất nhiều phân tích và tranh luận về sự trỗi dậy của Trung Quốc. Hầu hết những phân tích và tranh luận này đều nói về sự trỗi dậy về mặt kinh tế và quân sự của Trung Quốc. Đó cũng là điều dễ hiểu, bởi Trung Quốc đã đạt được những thành tựu đáng kinh ngạc về mặt kinh tế, kéo theo nó là sự gia tăng sức mạnh quân sự một cách mạnh mẽ. Nói theo một cách khác, phần “sức mạnh cứng” của Trung Quốc đang ngày càng gia tăng. Nhưng bên cạnh đó, có một phần sức mạnh quan trọng khác của Trung Quốc cũng đang gia tăng một cách ấn tượng, không chỉ ở châu Á, mà trong chừng mực nào đó, còn đo được trên toàn thế giới. Đó chính là “sức mạnh mềm”.
Khái niệm về “sức mạnh” hay “quyền lực” được đề cập trong các tác phẩm khác nhau của Hans J. Morgenthau, Klaus Knorr và Ray Cline. Đến đầu thập niên 1990, khái niệm “sức mạnh mềm” được học giả Mỹ Joseph Nye đưa ra và phát triển trong cuốn sách Soft Power: The means to Success in the World Politics (Sức mạnh mềm: Công cụ thành công trong Chính trị thế giới). Nye cho rằng “sức mạnh mềm là khả năng đạt được điều mà bạn muốn thông qua sức hấp dẫn chứ không phải thông qua ép buộc hay mua chuộc” và “sức mạnh mềm xuất phát từ sự hấp dẫn về văn hóa, tư tưởng chính trị và các chính sách của một quốc gia”. Joshua Goldstein cũng cho rằng, “sức mạnh mềm” là loại sức mạnh “có thể dễ dàng gây ảnh hưởng lên hành vi của quốc gia khác mà không cần phải sử dụng đến các loại sức mạnh có thể đong đếm được”.[1]
Trung Quốc giờ đây đang tận dụng sự “hấp dẫn” của mình để gây ảnh hưởng lên các nước châu Á. Hiện nay, các học giả Trung Quốc cũng coi các thành tố “mềm” là một lựa chọn chiến lược phục vụ cho chiến lược “phát triển hòa bình” của nước này.
Việc Trung Quốc thúc đẩy sự phát triển “sức mạnh mềm” ra các nước láng giềng là một thực tế. Nhưng đâu là lý do để Trung Quốc thúc đẩy chính sách này, đặc biệt là ở châu Á? Bài viết sẽ điểm qua những khía cạnh của sức mạnh mềm của Trung Quốc và tìm hiểu liệu “sức mạnh mềm” có là một yếu tố quan trọng trong chiến lược “phát triển hòa bình” của Trung Quốc.
Sự mở rộng sức mạnh mềm của Trung Quốc
Từ lâu, các đế chế Trung Hoa đã tìm cách phát triển nền văn hóa của mình ra các khu vực xung quanh. Với lịch sử 5000 năm, nền văn hóa Trung Quốc đã từng bước mở rộng ảnh hưởng ra các nước xung quanh như Việt Nam, Triều Tiên và Nhật Bản. Các chuyến thám hiểm của Trịnh Hòa cuối thế kỷ 15 qua vùng biển Đông Nam Á cũng có mục đích tạo ra kênh liên lạc giữa Trung Quốc với các nước trong khu vực và truyền bá sự thịnh vượng của nền văn minh Trung Hoa sang các nước “Nam Dương”.[2]
Ngày nay, sự thành công của công cuộc cải cách mở cửa đã tạo điều kiện cho Trung Quốc phát triển các giá trị văn hóa của nền văn minh Trung Hoa. Người Trung Quốc luôn tự coi nền văn hóa của mình là “nền văn hóa của thế giới”. Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đã nói “nền văn hóa Trung Quốc không phải của chỉ riêng người Trung Quốc mà là của toàn thế giới… Chúng ta sẵn sàng thúc đẩy giao lưu văn hóa với toàn bộ thế giới với nỗ lực chung thúc đẩy sự phát triển văn hóa”.[3]
Với lý do đó, hàng năm Trung Quốc đã chi ra một khoản ngân sách lên tới 200 triệu USD để thúc đẩy việc học tiếng Trung trên toàn thế giới và đặt mục tiêu tăng số lượng người nước ngoài học tiếng Trung lên 100 triệu người vào năm 2010.[4] Học viện Khổng giáo, một mô hình truyền bá văn hóa Trung Quốc giống như “Hội đồng Anh” và “Trung tâm văn hóa Pháp” đã được lập ra. Tính đến cuối năm 2005, đã có 32 Học viện Khổng giáo được Bộ Giáo dục Trung Quốc thành lập ở trên 23 nước trên thế giới với nhiệm vụ truyền bá tiếng Hán và văn hóa Trung Quốc tới nước sở tại.[5] Phong trào học tiếng Trung hiện đang rất thịnh hành ở hầu hết các nước trong khu vực. Một số trường Đại học lớn như Đại học Xơ-un (Hàn Quốc) đã chính thức tuyên bố lấy tiếng Trung Quốc thay cho tiếng Anh làm ngoại ngữ chính trong các chương trình đào tạo từ tháng 12/2003.[6] Con số du học sinh là người châu Á ở Trung Quốc cũng tăng lên không ngừng và cho đến năm 2004, 80% trong tổng số 78.000 sinh viên nước ngoài đang theo học trong các trường đại học và cao đẳng ở Trung Quốc đến từ các nước châu Á.[7]
Phim truyền hình, một trong những công cụ truyền bá văn hóa hữu hiệu nhất cũng được Trung Quốc sử dụng một cách triệt để. Các bộ phim truyền hình Trung Quốc đã được trình chiếu ở hầu như tất cả các kênh truyền hình của các nước Đông Nam Á, kể cho người dân các nước này không chỉ về cuộc sống hiện tại ở Trung Quốc mà còn về các câu chuyện lịch sử Trung Quốc. Chỉ tính riêng tại Việt Nam, phim Trung Quốc đã được trình chiếu ở tất cả các kênh truyền hình từ Trung ương cho đến các địa phương. Có người đã cho rằng phim Trung Quốc được chiếu nhiều sẽ làm tăng sự hiểu biết và cảm thụ về lịch sử và văn hóa Trung Quốc. Ngoài ra, một số kênh truyền hình trong khu vực như “Metro TV” của In-đô-nê-xi-a, “Channel News Asia” của Xinh-ga-po đã xây dựng các bản tin phát hoàn toàn bằng tiếng Trung Quốc phổ thông, phủ sóng ra toàn khu vực.
Bên cạnh văn hóa, hàng hóa Trung Quốc cũng tràn ngập trong khu vực Đông Nam Á. Các nhãn hiệu hàng hóa của Trung Quốc đại lục như TCL, Haier, Huawei, Levono… ngày càng trở nên phổ biến với người tiêu dùng Đông Nam Á. Kinh tế đại lục phát triển cũng làm gia tăng số lượng khách du lịch Trung Quốc đến các nước châu Á. Chỉ tính riêng năm 2003, 4,6 triệu khách du lịch Trung Quốc đã đến các nước Đông Nam Á[8] và con số này vẫn tiếp tục tăng lên, kéo theo sự phát triển của ẩm thực, văn hóa và ngôn ngữ Trung Quốc.
Trên lĩnh vực ngoại giao, Chính phủ Trung Quốc cũng tích cực sử dụng các diễn đàn đa phương để xây dựng hình ảnh một nước lớn Trung Quốc đầy thiện chí và trách nhiệm. Theo đuổi một khái niệm an ninh mới nhấn mạnh tới hợp tác và đối thoại an ninh khu vực ở các cấp độ khác nhau, Trung Quốc bày tỏ mong muốn có một trật tự an ninh mới thông qua việc giải quyết một cách hòa bình các bất đồng hơn là đối đầu. Trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, việc Trung Quốc quyết định không phá giá đồng Nhân dân tệ được các nước Đông Nam Á coi là một biện pháp xây dựng lòng tin.
Các công cụ khác cũng được Trung Quốc tích cực sử dụng để tăng cường hình ảnh ở châu Á. Dù còn có tranh cãi, thương mại và viện trợ cũng được coi là thành tổ của sức mạnh mềm của Trung Quốc. Các nghiên cứu mới đây cho thấy các khoản viện trợ của Trung Quốc dành cho các nước châu Á đã tăng lên không ngừng và nhanh chóng vượt qua Mỹ. Năm 2002, tổng số viện trợ Trung Quốc dành cho In-đô-nê-xi-a lớn gấp hai lần tổng số viện trợ Mỹ dành cho nước này. Cuối năm 2004, Trung Quốc cũng đã nhanh chóng gửi viện trợ và đồ cứu trợ trị giá 60 triệu USD cho các nước trong khu vực bị thiệt hại do trận sóng thần cuối tháng 12/2004. Năm 2003, số tiền viện trợ mà Trung Quốc dành cho Phi-líp-pin lớn gấp bốn lần số viện trợ của Mỹ, dành cho Lào gấp ba lần của Mỹ[9] và các khoản viện trợ mà Trung Quốc dành cho các nước châu Á cũng ngày càng đa dạng hơn, không chỉ ở những dự án lớn, mà còn được chuyển thành các học bổng ngắn hạn cho các quan chức Chính phủ. Điều đáng nói là các khoản viện trợ của Trung Quốc được đặc biệt hoan nghênh do: (i) Trung Quốc không đặt các điều kiện đi kèm như phải cải cách dân chủ, mở cửa thị trường hay bảo vệ môi trường. Thay vào đó là chính sách “không can thiệp vào công việc nội bộ” khiến các nước hài lòng vì cảm thấy chủ quyền của họ được tôn trọng và; (ii) Trung Quốc sẵn sàng nhận các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng, năng lượng là những lĩnh vực mà các nhà đầu tư khác ít hứng thú.[10]
Trung Quốc cũng tích cực thúc đẩy khu vực thương mại tự do với ASEAN và với từng nước thành viên đơn lẻ. Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của Trung Quốc vào Đông Nam Á cũng bắt đầu được chú ý. Trong giai đoạn 2002-2006, tổng số FDI của Trung Quốc vào khu vực này đạt 2,3 tỷ USD, chiếm 1,3% tổng số vốn FDI vào Đông Nam Á trong giai đoạn này.[11] Tuy đây không phải là con số lớn, nhưng việc các doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư vào Đông Nam Á đã góp phần đáng kể vào việc xây dựng hình ảnh của Trung Quốc trong khu vực.
Quan hệ kinh tế của Trung Quốc với ASEAN phát triển nhanh chóng cả về khối lượng, tốc độ tăng trưởng và quy mô. Trong giai đoạn 1997-2006, thương mại của Trung Quốc với các nước ASEAN đã tăng lần lượt là 450% và 625%, đạt 106,9 tỷ USD. ASEAN hiện là thị trường nhập khẩu lớn thứ tư của Trung Quốc và là nhà xuất khẩu lớn thứ ba vào Trung Quốc.[12]
Sức mạnh mềm: một công cụ của chính sách
Như Nye đã nói, “sức mạnh mềm” chính là loại sức mạnh hấp dẫn, tác động gián tiếp vào hành vi của người khác. Những lợi ích mà “sức mạnh mềm” mang lại cho một quốc gia không phải là những lợi ích có thể thấy ngay được, nhưng nó lại mang đến những tác dụng ngoài mong muốn.
Với các quốc gia-dân tộc, sức mạnh mềm là một công cụ quan trọng trong việc thực thi chính sách đối ngoại. Khi nói về những lợi ích của sức mạnh mềm, Joseph Nye cho rằng, trong quan hệ quốc tế, một quốc gia có thể tác động vào một quốc gia khác “một cách tự nhiên” thông qua các giá trị như ý chí, kỹ năng ngoại giao, khả năng huy động sự ủng hộ nội bộ hay hệ tư tưởng, tôn giáo… Và khi giá trị của một quốc gia được nhiều nước khác chia sẻ thì quốc gia đó sẽ dễ dàng gây ảnh hưởng lên hành vi của quốc gia khác.[13] Quan điểm này của Nye được Joshua S. Goldstein chia sẻ khi Goldstein cho rằng sức mạnh ý tưởng có thể giúp “tối đa hóa các khả năng ảnh hưởng thông qua quy trình tâm lý” và một quốc gia có thể thu được ảnh hưởng quốc tế thông qua việc “trở thành người làm luật hay thay đổi cách nhìn của quốc gia khác đối với lợi ích quốc gia của họ”.[14]
Xét trên quan điểm truyền thống, các loại sức mạnh cứng như tiềm lực kinh tế, quân sự, quy mô dân số… là những thước đo cơ bản để quyết định sức mạnh và ảnh hưởng của một quốc gia. Rõ ràng là sức mạnh cứng, nhất là sức mạnh quân sự của Trung Quốc đang tăng lên nhưng Trung Quốc lại khó có thể sử dụng sức mạnh cứng trong quan hệ quốc tế ở châu Á. Điều này là vì những lý do sau: Lý do đầu tiên là trong quan hệ quốc tế ngày nay, các cường quốc không thể chỉ khẳng định sức mạnh của mình thông qua sức mạnh quân sự vì sử dụng sức mạnh quân sự vừa khó vừa khiến họ phải trả một cái giá cao hơn. Ngoài ra, các mối quan tâm về an ninh quốc gia ngày nay cũng trở nên phức tạp hơn khi các mối đe dọa đang thay đổi từ đe dọa quân sự (các mối đe dọa đến chủ quyền lãnh thổ) đến các vấn đề về kinh tế và sinh thái.[15] Hơn nữa, việc một quốc gia tập trung quá nhiều vào việc phát triển sức mạnh quân sự không chỉ khiến quốc gia đó gặp phải nguy cơ suy thoái về mặt kinh tế mà còn kéo theo sự nghi kỵ hay chống đối của các quốc gia láng giềng. Hậu quả là nó có thể kéo theo các cuộc chạy đua vũ trang, gây nên tình thế bất lợi đối với an ninh và lợi ích quốc gia. Trên thực tế, Trung Quốc đã gặp phải những vấn đề như vậy. Một phần trước việc Trung Quốc tăng chi phí quốc phòng và hiện đại hóa quân sự,[16] các nước khác ở châu Á cũng tăng cường trang bị vũ khí. Chính phủ In-đô-nê-xi-a mới đây đã công bố kế hoạch trang bị cho hải quân 12 tàu ngầm lớp Kilo vào năm 2024 trong khi Xinh-ga-po cũng có kế hoạch trang bị cho mình 6 tàu ngầm vào năm 2016. Từ năm 1996 đến năm 2003, Ma-lai-xi-a đã mua của Nga 18 máy bay chiến đấu MiG 29 và 18 máy bay SU-30MK; mua của Pháp ba chiếc tàu ngầm, mua của Anh hai tàu khu trục nhỏ loại Kekiu GEC-Yarrow, mua của I-ta-li-a 4 tàu hộ tống có trang bị tên lửa Assad.[17] Năm 1996, Phi-líp-pin đã thông qua chương trình hiện đại hóa quân đội trong 15 năm với chi phí 12,7 tỷ USD.[18]
Bên cạnh phản ứng tự nhiên là tăng cường vũ trang, các học giả còn cho rằng các nước châu Á còn lựa chọn biện pháp tăng cường hợp tác quân sự giữa các nước với nhau hoặc với các cường quốc ngoài khu vực để cân bằng lực lượng với Trung Quốc. Tháng 03/2007, Nhật Bản và Ô-xtrây-li-a đã ký một hiệp ước an ninh song phương mà theo nhiều học giả, là nhằm vào mục đích đối phó với Trung Quốc. Mối quan hệ quân sự của Mỹ với các nước Đông Nam Á như Thái Lan, Phi-líp-pin, Xinh-ga-po… cũng được tăng cường. Ấn Độ cũng tích cực tăng cường hợp tác quân sự với các nước Đông Nam Á.
Cũng theo các học giả, ngoài sức mạnh quân sự, sự gia tăng sức mạnh “cứng” nói chung của Trung Quốc còn tạo ra một bất lợi nữa đối với nước này là việc nó khiến cho sự nghi kỵ của các nước châu Á, nhất là Đông Nam Á đối với ý đồ của Bắc Kinh. Vốn nằm kế cận Trung Quốc về mặt địa lý, các nước Đông Nam Á rất nhạy cảm trước sự trỗi dậy của Trung Quốc, nhất là khi giữa Trung Quốc và một số nước đang có những tranh chấp về lãnh thổ. Phi-líp-pin đã từng coi những hành động của Trung Quốc ở Biển Đông là điển hình của “chủ nghĩa bành trướng Trung Quốc ở Đông Nam Á”. Bên cạnh đó, một số nước phương Tây vẫn tin vào thuyết về “mối đe dọa Trung Quốc”, theo đó khi mạnh lên, Trung Quốc sẽ công khai thách thức quyền lực và ảnh hưởng của Mỹ.
Như vậy, về mặt chiến lược, sự tăng cường vũ trang của các nước châu Á và sự hợp tác quân sự của các cường quốc bên ngoài với các nước trong khu vực châu Á sẽ tạo ra một môi trường bất ổn xung quanh Trung Quốc. Sự nghi kỵ mà các nước châu Á dành cho Trung Quốc sẽ khiến cho hình ảnh của Trung Quốc bị suy giảm. Do đó, các học giả Trung Quốc cho rằng, nếu Trung Quốc muốn thực sự trở thành một cường quốc tầm cỡ thế giới thì nước này phải tập trung vào phát triển “sức mạnh mềm” chứ không phải chỉ có “sức mạnh cứng”. Họ còn cho rằng, “sức mạnh mềm đã trở thành tiêu điểm trong thế kỷ 21” và “những quốc gia có thể phát huy tác dụng trong cộng đồng quốc tế và nhận được sự tôn trọng đều là những quốc gia có đầy đủ cả thực lực cứng và thực lực mềm”.[19]
Lý do thứ hai để Trung Quốc lựa chọn phát triển sức mạnh mềm là vì Trung Quốc có tiềm lực về mặt này. Mặc dù các học giả phương Tây cho rằng tiềm lực sức mạnh “mềm” của Trung Quốc không nhiều vì nước này không có nhiều giá trị để chia sẻ với thế giới. Mô hình kinh tế Trung Quốc tuy có hấp dẫn với một số quốc gia, nhưng về cơ bản Trung Quốc vẫn chỉ đang ở giai đoạn “học hỏi” các nước phương Tây.[20] Tuy nhiên, ở châu Á, tiềm lực mềm của Trung Quốc là rất lớn. Nền văn minh Trung Hoa đã phát triển trên 5000 năm với rất nhiều giá trị quan trọng và có sức hấp dẫn lớn. Thống kê của Bộ Giáo dục Trung Quốc cho thấy 75% số sinh viên nước ngoài đến Trung Quốc để học về các chuyên ngành có liên quan đến văn hóa Trung Quốc như ngôn ngữ, nghệ thuật, lịch sử, triết học và y thuật.[21] Nho giáo, hệ tư tưởng chính thống phong kiến của Trung Quốc đã có ảnh hưởng rất lớn đến các nước châu Á như Nhật Bản, Hàn Quốc và Việt Nam. Bên cạnh đó, gần 60 triệu Hoa kiều đang sinh sống ở Đông Nam Á và khoảng 4,6 triệu khách du lịch Trung Quốc hàng năm đến khu vực này là những lực lượng đông đảo có thể đóng góp vào việc phát triển văn hóa và quảng bá hình ảnh của Trung Quốc đến các nước trong khu vực. Sự thành công của mô hình kinh tế Trung Quốc ngày nay cũng tạo cho nước này một sức hấp dẫn rất lớn. Một học giả Xinh-ga-po từng nói: “Quá trình Trung Quốc trỗi dậy từ nghèo nàn trở thành đất nước giàu có đã có tác dụng cổ vũ đối với không ít quốc gia đang tuyệt vọng” và thậm chí mô hình phát triển của Trung Quốc còn có thể “hấp dẫn hơn nữa nếu như nước này tiếp tục phát triển một cách khoa học, xử lý được một loạt các vấn đề xã hội như chênh lệch giàu nghèo và ô nhiễm môi trường”…[22]
Thứ ba, những thành công của Trung Quốc trong nỗ lực xây dựng hình ảnh ở châu Á thông qua các biện pháp “mềm” là một minh chứng quan trọng cho tiềm lực mềm của Trung Quốc. Trong hơn một thập kỷ qua, hình ảnh của Trung Quốc đã được cải thiện rõ rệt trong tâm lý người dân các nước châu Á. Một cuộc thăm dò ý kiến do Cơ quan Nghiên cứu của Bộ Ngoại giao Mỹ tiến hành vào tháng 7 và 8/2003 cho thấy hình ảnh của Trung Quốc nhìn chung là tích cực ở Nhật Bản và Hàn Quốc. Đa số những người được hỏi ý kiến – 54% ở Nhật Bản và 68% ở Hàn Quốc – hoàn toàn có thiện chí với Trung Quốc. Người Nhật Bản và Hàn Quốc coi Trung Quốc là nước có ảnh hưởng nhất trong 5 đến 10 năm tới. 2/3 (67%) người Hàn Quốc coi sự phát triển kinh tế của Trung Quốc có tác động tích cực đến nền kinh tế Triều Tiên. Công chúng Nhật Bản bị chia rẽ về vấn đề này, nhưng nhìn chung cả Hàn Quốc và Nhật Bản đều coi Trung Quốc là góp phần vào ổn định và hòa bình ở khu vực Đông Á.[23] Thiện cảm đối với Trung Quốc càng ngày càng tăng ở các nước Đông Nam Á. Một cuộc thăm dò dư luận của đài BBC cuối năm 2003 cho thấy, có tới 70% người dân Phi-lip-pin và 68% người In-đô-nê-xi-a được hỏi có cái nhìn tích cực về Trung Quốc. Hơn 2/3 người Thái Lan được hỏi coi Trung Quốc là “người bạn thân nhất” của Thái Lan trong khi chỉ có 9% số ủng hộ Mỹ.[24]
Thay lời kết
Trung Quốc đang dùng “sức mạnh mềm” để tạo ảnh hưởng của mình ở châu Á. Tiềm lực “sức mạnh mềm” của Trung Quốc là rất lớn, được cho là đã “bắt rễ” ở châu Á từ lâu. Khổng giáo, học thuyết chính trị-xã hội của giới cầm quyền phong kiến Trung Quốc cũng có những ảnh hưởng rất lớn đối với các nước châu Á. Ngày nay, sự phát triển nhanh chóng về mặt kinh tế của Trung Quốc sẽ khiến cho mô hình phát triển của nước này càng trở nên hấp dẫn hơn. Đồng thời, sự giàu có về kinh tế cũng tạo điều kiện cho Trung Quốc triển khai mạnh mẽ việc truyền bá văn hóa Trung Quốc ra bên ngoài. Nói theo lời của một số học giả, Trung Quốc đang sử dụng cả quá khứ và hiện tại, sử dụng sức mạnh cứng để hỗ trợ cho việc xây dựng và sử dụng sức mạnh mềm trong quan hệ với các nước láng giềng châu Á. Đây được coi là một yếu tố quan trọng và một sự lựa chọn chiến lược của Trung Quốc.
Nhưng sự phát triển nhanh chóng của Trung Quốc đã không khỏi khiến cho các nước láng giềng lo ngại. Để trấn an các nước láng giềng nhạy cảm, Trung Quốc đã đưa ra thuyết “phát triển hòa bình” theo đó sự phát triển của Trung Quốc sẽ không mang lại bất kỳ mối đe dọa nào đối với các nước láng giềng.
Nguyễn Đức Tuyến, Chuyên viên, Học viện Ngoại giao
Bài đăng trên tạp chí Nghiên cứu Quốc tế số 1 (72), tháng 3 – 2008, Học viện Ngoại giao
[1] Joshua Goldstein, International Relations – brief second edition (Washington D.C: Longman Publication, American University, 2003), tr. 16-17.
[2] Bates Gill and Yanzhong Huang, “Sources and Limits of Chinese soft power”, Survival, Vol. 48, No. 2. Summer 2006, p. 18
[3] Bài phát biểu của Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào trước Quốc hội Ô-xtrây-li-a ngày 24/10/2003, xem tại địa chỉ http://www.australiapolitics.com/news/ 2003/10/03-10-24b.shtml.
[4] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[5] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[6] Eric Teo Chu Cheow, “Vai trò đang lên, “sức mạnh mềm” và ảnh hưởng của Trung Quốc tại châu Á”, Thông tin tham khảo Quan hệ Quốc tế – tháng 07/2005. Học viện Quan hệ Quốc tế, Hà Nội, tr. 24.
[7] Thông tấn xã Việt Nam, “IHT: Trung Quốc tìm cách quyến rũ các nước láng giềng”, Tin tham khảo đặc biệt, ngày 20/05/2005.
[8] Trung tâm Thông tin Thương mại (Bộ Công Thương), thông tin chi tiết tại website: http://www.vinanet.com.vn/NewsDetail.aspx?NewsID=95732#Scene_1.
[9] Joshua Kurlantzick, “China’s Charm: Implications of Chinese Soft Power”, Policy Brief 46, June 2006, Carnegie Endownment for International Peace, available at http://www.carnegieendowment.org/publications/index. cfm?fa=view&id=18401.
[10] Báo cáo trình Quốc hội Mỹ của Thomas Lum, Wayne M. Morrison và Brice Vaughn thuộc Foreign Affairs, Defence and Trade Division, Congressional Research Service, Tin A Bộ Ngoại giao, ngày 25/01/2007.
[11] ASEAN Statistics, available at http://www. aseansec.org/Stat/Table26.pdf.
[12] Báo cáo trình Quốc hội Mỹ, tlđd.
[13] Joseph Nye, “Soft Power and Lleadership: The Benifits of Soft power”, Compass: A Journal of Leadership. Spring 2004. Có thể xem nội dung bài viết tại địa chỉ http://hbswk.hbs.edu/achieve/ 4290.html.
[14] Joshua S. Goldstein, tlđd, tr. 46-47.
[15] Joseph Nye, Bound to Lead – The Changing Nature of American Power (New York: Basic Book, 1990), tr. 154.
[16] Kể từ năm 1990, ngân sách quốc phòng của Trung Quốc đã liên tục tăng ở mức hai con số, khoảng 15,3%/năm, đến năm 2007 đã lên đến 45 tỷ USD, tăng 17,8% so với năm 2006. Quân đội Trung Quốc, nhất là hải quân cũng được hiện đại hóa nhanh chóng với nhiều tàu ngầm lớp Kilo và tàu khu trục lớp Sovrevenyy của Nga. Thông tin tham khảo tại bản Tin thế giới ngày 04/03/2007 và Tin Tham khảo thế giới ngày 04/10/2002 của Thông tấn xã Việt Nam.
[17] Thông tấn xã Việt Nam, Tin tham khảo thế giới, ngày 21/05/2003.
[18] Thông tấn xã Việt Nam, Tài liệu tham khảo đặc biệt ngày 25/08/1997.
[19] Thông tấn xã Việt Nam, “Trung Quốc xác định xây dựng thực lực mềm là nhiệm vụ chiến lược”, Tin Tham khảo đặc biệt, ngày 04/06/2007.
[20] Muthiat Alagappa, Bài phát biểu trong buổi nói chuyện với các cán bộ của Học viện Ngoại giao, Bộ Ngoại giao ngày 07/01/2008 tại Hà Nội.
[21] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[22] “Trung Quốc xác định xây dựng thực lực mềm là nhiệm vụ chiến lược”, tlđd.
[23] Thông tấn xã Việt Nam, “Trung Quốc phát triển quyền lực mềm và tác động đối với chính sách của Mỹ ở châu Á”, Tin tham khảo chủ nhật ngày 07/03/2005.
[24] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 26.
http://nghiencuubiendong.vn/nghien-cuu-trung-quoc/723-nguyn-c-tuyn
Trả lời

markdown:
**Nguyễn Đức Tuyến,**
Thứ tư, 10 Tháng 3 2010 14:24
Trong những năm gần đây, đã có rất nhiều phân tích và tranh luận về sự trỗi dậy của Trung Quốc. Hầu hết những phân tích và tranh luận này đều nói về sự trỗi dậy về mặt kinh tế và quân sự của Trung Quốc. Đó cũng là điều dễ hiểu, bởi Trung Quốc đã đạt được những thành tựu đáng kinh ngạc về mặt kinh tế, kéo theo nó là sự gia tăng sức mạnh quân sự một cách mạnh mẽ. Nói theo một cách khác, phần “sức mạnh cứng” của Trung Quốc đang ngày càng gia tăng. Nhưng bên cạnh đó, có một phần sức mạnh quan trọng khác của Trung Quốc cũng đang gia tăng một cách ấn tượng, không chỉ ở châu Á, mà trong chừng mực nào đó, còn đo được trên toàn thế giới. Đó chính là “sức mạnh mềm”.
Khái niệm về “sức mạnh” hay “quyền lực” được đề cập trong các tác phẩm khác nhau của Hans J. Morgenthau, Klaus Knorr và Ray Cline. Đến đầu thập niên 1990, khái niệm “sức mạnh mềm” được học giả Mỹ Joseph Nye đưa ra và phát triển trong cuốn sách Soft Power: The means to Success in the World Politics (Sức mạnh mềm: Công cụ thành công trong Chính trị thế giới). Nye cho rằng “sức mạnh mềm là khả năng đạt được điều mà bạn muốn thông qua sức hấp dẫn chứ không phải thông qua ép buộc hay mua chuộc” và “sức mạnh mềm xuất phát từ sự hấp dẫn về văn hóa, tư tưởng chính trị và các chính sách của một quốc gia”. Joshua Goldstein cũng cho rằng, “sức mạnh mềm” là loại sức mạnh “có thể dễ dàng gây ảnh hưởng lên hành vi của quốc gia khác mà không cần phải sử dụng đến các loại sức mạnh có thể đong đếm được”.[1]
Trung Quốc giờ đây đang tận dụng sự “hấp dẫn” của mình để gây ảnh hưởng lên các nước châu Á. Hiện nay, các học giả Trung Quốc cũng coi các thành tố “mềm” là một lựa chọn chiến lược phục vụ cho chiến lược “phát triển hòa bình” của nước này.
Việc Trung Quốc thúc đẩy sự phát triển “sức mạnh mềm” ra các nước láng giềng là một thực tế. Nhưng đâu là lý do để Trung Quốc thúc đẩy chính sách này, đặc biệt là ở châu Á? Bài viết sẽ điểm qua những khía cạnh của sức mạnh mềm của Trung Quốc và tìm hiểu liệu “sức mạnh mềm” có là một yếu tố quan trọng trong chiến lược “phát triển hòa bình” của Trung Quốc.
**Sự mở rộng sức mạnh mềm của Trung Quốc**
Từ lâu, các đế chế Trung Hoa đã tìm cách phát triển nền văn hóa của mình ra các khu vực xung quanh. Với lịch sử 5000 năm, nền văn hóa Trung Quốc đã từng bước mở rộng ảnh hưởng ra các nước xung quanh như Việt Nam, Triều Tiên và Nhật Bản. Các chuyến thám hiểm của Trịnh Hòa cuối thế kỷ 15 qua vùng biển Đông Nam Á cũng có mục đích tạo ra kênh liên lạc giữa Trung Quốc với các nước trong khu vực và truyền bá sự thịnh vượng của nền văn minh Trung Hoa sang các nước “Nam Dương”.[2]
Ngày nay, sự thành công của công cuộc cải cách mở cửa đã tạo điều kiện cho Trung Quốc phát triển các giá trị văn hóa của nền văn minh Trung Hoa. Người Trung Quốc luôn tự coi nền văn hóa của mình là “nền văn hóa của thế giới”. Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đã nói “nền văn hóa Trung Quốc không phải của chỉ riêng người Trung Quốc mà là của toàn thế giới… Chúng ta sẵn sàng thúc đẩy giao lưu văn hóa với toàn bộ thế giới với nỗ lực chung thúc đẩy sự phát triển văn hóa”.[3]
Với lý do đó, hàng năm Trung Quốc đã chi ra một khoản ngân sách lên tới 200 triệu USD để thúc đẩy việc học tiếng Trung trên toàn thế giới và đặt mục tiêu tăng số lượng người nước ngoài học tiếng Trung lên 100 triệu người vào năm 2010.[4] Học viện Khổng giáo, một mô hình truyền bá văn hóa Trung Quốc giống như “Hội đồng Anh” và “Trung tâm văn hóa Pháp” đã được lập ra. Tính đến cuối năm 2005, đã có 32 Học viện Khổng giáo được Bộ Giáo dục Trung Quốc thành lập ở trên 23 nước trên thế giới với nhiệm vụ truyền bá tiếng Hán và văn hóa Trung Quốc tới nước sở tại.[5] Phong trào học tiếng Trung hiện đang rất thịnh hành ở hầu hết các nước trong khu vực. Một số trường Đại học lớn như Đại học Xơ-un (Hàn Quốc) đã chính thức tuyên bố lấy tiếng Trung Quốc thay cho tiếng Anh làm ngoại ngữ chính trong các chương trình đào tạo từ tháng 12/2003.[6] Con số du học sinh là người châu Á ở Trung Quốc cũng tăng lên không ngừng và cho đến năm 2004, 80% trong tổng số 78.000 sinh viên nước ngoài đang theo học trong các trường đại học và cao đẳng ở Trung Quốc đến từ các nước châu Á.[7]
Phim truyền hình, một trong những công cụ truyền bá văn hóa hữu hiệu nhất cũng được Trung Quốc sử dụng một cách triệt để. Các bộ phim truyền hình Trung Quốc đã được trình chiếu ở hầu như tất cả các kênh truyền hình của các nước Đông Nam Á, kể cho người dân các nước này không chỉ về cuộc sống hiện tại ở Trung Quốc mà còn về các câu chuyện lịch sử Trung Quốc. Chỉ tính riêng tại Việt Nam, phim Trung Quốc đã được trình chiếu ở tất cả các kênh truyền hình từ Trung ương cho đến các địa phương. Có người đã cho rằng phim Trung Quốc được chiếu nhiều sẽ làm tăng sự hiểu biết và cảm thụ về lịch sử và văn hóa Trung Quốc. Ngoài ra, một số kênh truyền hình trong khu vực như “Metro TV” của In-đô-nê-xi-a, “Channel News Asia” của Xinh-ga-po đã xây dựng các bản tin phát hoàn toàn bằng tiếng Trung Quốc phổ thông, phủ sóng ra toàn khu vực.
Bên cạnh văn hóa, hàng hóa Trung Quốc cũng tràn ngập trong khu vực Đông Nam Á. Các nhãn hiệu hàng hóa của Trung Quốc đại lục như TCL, Haier, Huawei, Levono… ngày càng trở nên phổ biến với người tiêu dùng Đông Nam Á. Kinh tế đại lục phát triển cũng làm gia tăng số lượng khách du lịch Trung Quốc đến các nước châu Á. Chỉ tính riêng năm 2003, 4,6 triệu khách du lịch Trung Quốc đã đến các nước Đông Nam Á[8] và con số này vẫn tiếp tục tăng lên, kéo theo sự phát triển của ẩm thực, văn hóa và ngôn ngữ Trung Quốc.
Trên lĩnh vực ngoại giao, Chính phủ Trung Quốc cũng tích cực sử dụng các diễn đàn đa phương để xây dựng hình ảnh một nước lớn Trung Quốc đầy thiện chí và trách nhiệm. Theo đuổi một khái niệm an ninh mới nhấn mạnh tới hợp tác và đối thoại an ninh khu vực ở các cấp độ khác nhau, Trung Quốc bày tỏ mong muốn có một trật tự an ninh mới thông qua việc giải quyết một cách hòa bình các bất đồng hơn là đối đầu. Trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, việc Trung Quốc quyết định không phá giá đồng Nhân dân tệ được các nước Đông Nam Á coi là một biện pháp xây dựng lòng tin.
Các công cụ khác cũng được Trung Quốc tích cực sử dụng để tăng cường hình ảnh ở châu Á. Dù còn có tranh cãi, thương mại và viện trợ cũng được coi là thành tổ của sức mạnh mềm của Trung Quốc. Các nghiên cứu mới đây cho thấy các khoản viện trợ của Trung Quốc dành cho các nước châu Á đã tăng lên không ngừng và nhanh chóng vượt qua Mỹ. Năm 2002, tổng số viện trợ Trung Quốc dành cho In-đô-nê-xi-a lớn gấp hai lần tổng số viện trợ Mỹ dành cho nước này. Cuối năm 2004, Trung Quốc cũng đã nhanh chóng gửi viện trợ và đồ cứu trợ trị giá 60 triệu USD cho các nước trong khu vực bị thiệt hại do trận sóng thần cuối tháng 12/2004. Năm 2003, số tiền viện trợ mà Trung Quốc dành cho Phi-líp-pin lớn gấp bốn lần số viện trợ của Mỹ, dành cho Lào gấp ba lần của Mỹ[9] và các khoản viện trợ mà Trung Quốc dành cho các nước châu Á cũng ngày càng đa dạng hơn, không chỉ ở những dự án lớn, mà còn được chuyển thành các học bổng ngắn hạn cho các quan chức Chính phủ. Điều đáng nói là các khoản viện trợ của Trung Quốc được đặc biệt hoan nghênh do: (i) Trung Quốc không đặt các điều kiện đi kèm như phải cải cách dân chủ, mở cửa thị trường hay bảo vệ môi trường. Thay vào đó là chính sách “không can thiệp vào công việc nội bộ” khiến các nước hài lòng vì cảm thấy chủ quyền của họ được tôn trọng và; (ii) Trung Quốc sẵn sàng nhận các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng, năng lượng là những lĩnh vực mà các nhà đầu tư khác ít hứng thú.[10]
Trung Quốc cũng tích cực thúc đẩy khu vực thương mại tự do với ASEAN và với từng nước thành viên đơn lẻ. Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của Trung Quốc vào Đông Nam Á cũng bắt đầu được chú ý. Trong giai đoạn 2002-2006, tổng số FDI của Trung Quốc vào khu vực này đạt 2,3 tỷ USD, chiếm 1,3% tổng số vốn FDI vào Đông Nam Á trong giai đoạn này.[11] Tuy đây không phải là con số lớn, nhưng việc các doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư vào Đông Nam Á đã góp phần đáng kể vào việc xây dựng hình ảnh của Trung Quốc trong khu vực.
Quan hệ kinh tế của Trung Quốc với ASEAN phát triển nhanh chóng cả về khối lượng, tốc độ tăng trưởng và quy mô. Trong giai đoạn 1997-2006, thương mại của Trung Quốc với các nước ASEAN đã tăng lần lượt là 450% và 625%, đạt 106,9 tỷ USD. ASEAN hiện là thị trường nhập khẩu lớn thứ tư của Trung Quốc và là nhà xuất khẩu lớn thứ ba vào Trung Quốc.[12]
**Sức mạnh mềm: một công cụ của chính sách**
Như Nye đã nói, “sức mạnh mềm” chính là loại sức mạnh hấp dẫn, tác động gián tiếp vào hành vi của người khác. Những lợi ích mà “sức mạnh mềm” mang lại cho một quốc gia không phải là những lợi ích có thể thấy ngay được, nhưng nó lại mang đến những tác dụng ngoài mong muốn.
Với các quốc gia-dân tộc, sức mạnh mềm là một công cụ quan trọng trong việc thực thi chính sách đối ngoại. Khi nói về những lợi ích của sức mạnh mềm, Joseph Nye cho rằng, trong quan hệ quốc tế, một quốc gia có thể tác động vào một quốc gia khác “một cách tự nhiên” thông qua các giá trị như ý chí, kỹ năng ngoại giao, khả năng huy động sự ủng hộ nội bộ hay hệ tư tưởng, tôn giáo… Và khi giá trị của một quốc gia được nhiều nước khác chia sẻ thì quốc gia đó sẽ dễ dàng gây ảnh hưởng lên hành vi của quốc gia khác.[13] Quan điểm này của Nye được Joshua S. Goldstein chia sẻ khi Goldstein cho rằng sức mạnh ý tưởng có thể giúp “tối đa hóa các khả năng ảnh hưởng thông qua quy trình tâm lý” và một quốc gia có thể thu được ảnh hưởng quốc tế thông qua việc “trở thành người làm luật hay thay đổi cách nhìn của quốc gia khác đối với lợi ích quốc gia của họ”.[14]
Xét trên quan điểm truyền thống, các loại sức mạnh cứng như tiềm lực kinh tế, quân sự, quy mô dân số… là những thước đo cơ bản để quyết định sức mạnh và ảnh hưởng của một quốc gia. Rõ ràng là sức mạnh cứng, nhất là sức mạnh quân sự của Trung Quốc đang tăng lên nhưng Trung Quốc lại khó có thể sử dụng sức mạnh cứng trong quan hệ quốc tế ở châu Á. Điều này là vì những lý do sau: Lý do đầu tiên là trong quan hệ quốc tế ngày nay, các cường quốc không thể chỉ khẳng định sức mạnh của mình thông qua sức mạnh quân sự vì sử dụng sức mạnh quân sự vừa khó vừa khiến họ phải trả một cái giá cao hơn. Ngoài ra, các mối quan tâm về an ninh quốc gia ngày nay cũng trở nên phức tạp hơn khi các mối đe dọa đang thay đổi từ đe dọa quân sự (các mối đe dọa đến chủ quyền lãnh thổ) đến các vấn đề về kinh tế và sinh thái.[15] Hơn nữa, việc một quốc gia tập trung quá nhiều vào việc phát triển sức mạnh quân sự không chỉ khiến quốc gia đó gặp phải nguy cơ suy thoái về mặt kinh tế mà còn kéo theo sự nghi kỵ hay chống đối của các quốc gia láng giềng. Hậu quả là nó có thể kéo theo các cuộc chạy đua vũ trang, gây nên tình thế bất lợi đối với an ninh và lợi ích quốc gia. Trên thực tế, Trung Quốc đã gặp phải những vấn đề như vậy. Một phần trước việc Trung Quốc tăng chi phí quốc phòng và hiện đại hóa quân sự,[16] các nước khác ở châu Á cũng tăng cường trang bị vũ khí. Chính phủ In-đô-nê-xi-a mới đây đã công bố kế hoạch trang bị cho hải quân 12 tàu ngầm lớp Kilo vào năm 2024 trong khi Xinh-ga-po cũng có kế hoạch trang bị cho mình 6 tàu ngầm vào năm 2016. Từ năm 1996 đến năm 2003, Ma-lai-xi-a đã mua của Nga 18 máy bay chiến đấu MiG 29 và 18 máy bay SU-30MK; mua của Pháp ba chiếc tàu ngầm, mua của Anh hai tàu khu trục nhỏ loại Kekiu GEC-Yarrow, mua của I-ta-li-a 4 tàu hộ tống có trang bị tên lửa Assad.[17] Năm 1996, Phi-líp-pin đã thông qua chương trình hiện đại hóa quân đội trong 15 năm với chi phí 12,7 tỷ USD.[18]
Bên cạnh phản ứng tự nhiên là tăng cường vũ trang, các học giả còn cho rằng các nước châu Á còn lựa chọn biện pháp tăng cường hợp tác quân sự giữa các nước với nhau hoặc với các cường quốc ngoài khu vực để cân bằng lực lượng với Trung Quốc. Tháng 03/2007, Nhật Bản và Ô-xtrây-li-a đã ký một hiệp ước an ninh song phương mà theo nhiều học giả, là nhằm vào mục đích đối phó với Trung Quốc. Mối quan hệ quân sự của Mỹ với các nước Đông Nam Á như Thái Lan, Phi-líp-pin, Xinh-ga-po… cũng được tăng cường. Ấn Độ cũng tích cực tăng cường hợp tác quân sự với các nước Đông Nam Á.
Cũng theo các học giả, ngoài sức mạnh quân sự, sự gia tăng sức mạnh “cứng” nói chung của Trung Quốc còn tạo ra một bất lợi nữa đối với nước này là việc nó khiến cho sự nghi kỵ của các nước châu Á, nhất là Đông Nam Á đối với ý đồ của Bắc Kinh. Vốn nằm kế cận Trung Quốc về mặt địa lý, các nước Đông Nam Á rất nhạy cảm trước sự trỗi dậy của Trung Quốc, nhất là khi giữa Trung Quốc và một số nước đang có những tranh chấp về lãnh thổ. Phi-líp-pin đã từng coi những hành động của Trung Quốc ở Biển Đông là điển hình của “chủ nghĩa bành trướng Trung Quốc ở Đông Nam Á”. Bên cạnh đó, một số nước phương Tây vẫn tin vào thuyết về “mối đe dọa Trung Quốc”, theo đó khi mạnh lên, Trung Quốc sẽ công khai thách thức quyền lực và ảnh hưởng của Mỹ.
Như vậy, về mặt chiến lược, sự tăng cường vũ trang của các nước châu Á và sự hợp tác quân sự của các cường quốc bên ngoài với các nước trong khu vực châu Á sẽ tạo ra một môi trường bất ổn xung quanh Trung Quốc. Sự nghi kỵ mà các nước châu Á dành cho Trung Quốc sẽ khiến cho hình ảnh của Trung Quốc bị suy giảm. Do đó, các học giả Trung Quốc cho rằng, nếu Trung Quốc muốn thực sự trở thành một cường quốc tầm cỡ thế giới thì nước này phải tập trung vào phát triển “sức mạnh mềm” chứ không phải chỉ có “sức mạnh cứng”. Họ còn cho rằng, “sức mạnh mềm đã trở thành tiêu điểm trong thế kỷ 21” và “những quốc gia có thể phát huy tác dụng trong cộng đồng quốc tế và nhận được sự tôn trọng đều là những quốc gia có đầy đủ cả thực lực cứng và thực lực mềm”.[19]
Lý do thứ hai để Trung Quốc lựa chọn phát triển sức mạnh mềm là vì Trung Quốc có tiềm lực về mặt này. Mặc dù các học giả phương Tây cho rằng tiềm lực sức mạnh “mềm” của Trung Quốc không nhiều vì nước này không có nhiều giá trị để chia sẻ với thế giới. Mô hình kinh tế Trung Quốc tuy có hấp dẫn với một số quốc gia, nhưng về cơ bản Trung Quốc vẫn chỉ đang ở giai đoạn “học hỏi” các nước phương Tây.[20] Tuy nhiên, ở châu Á, tiềm lực mềm của Trung Quốc là rất lớn. Nền văn minh Trung Hoa đã phát triển trên 5000 năm với rất nhiều giá trị quan trọng và có sức hấp dẫn lớn. Thống kê của Bộ Giáo dục Trung Quốc cho thấy 75% số sinh viên nước ngoài đến Trung Quốc để học về các chuyên ngành có liên quan đến văn hóa Trung Quốc như ngôn ngữ, nghệ thuật, lịch sử, triết học và y thuật.[21] Nho giáo, hệ tư tưởng chính thống phong kiến của Trung Quốc đã có ảnh hưởng rất lớn đến các nước châu Á như Nhật Bản, Hàn Quốc và Việt Nam. Bên cạnh đó, gần 60 triệu Hoa kiều đang sinh sống ở Đông Nam Á và khoảng 4,6 triệu khách du lịch Trung Quốc hàng năm đến khu vực này là những lực lượng đông đảo có thể đóng góp vào việc phát triển văn hóa và quảng bá hình ảnh của Trung Quốc đến các nước trong khu vực. Sự thành công của mô hình kinh tế Trung Quốc ngày nay cũng tạo cho nước này một sức hấp dẫn rất lớn. Một học giả Xinh-ga-po từng nói: “Quá trình Trung Quốc trỗi dậy từ nghèo nàn trở thành đất nước giàu có đã có tác dụng cổ vũ đối với không ít quốc gia đang tuyệt vọng” và thậm chí mô hình phát triển của Trung Quốc còn có thể “hấp dẫn hơn nữa nếu như nước này tiếp tục phát triển một cách khoa học, xử lý được một loạt các vấn đề xã hội như chênh lệch giàu nghèo và ô nhiễm môi trường”…[22]
Thứ ba, những thành công của Trung Quốc trong nỗ lực xây dựng hình ảnh ở châu Á thông qua các biện pháp “mềm” là một minh chứng quan trọng cho tiềm lực mềm của Trung Quốc. Trong hơn một thập kỷ qua, hình ảnh của Trung Quốc đã được cải thiện rõ rệt trong tâm lý người dân các nước châu Á. Một cuộc thăm dò ý kiến do Cơ quan Nghiên cứu của Bộ Ngoại giao Mỹ tiến hành vào tháng 7 và 8/2003 cho thấy hình ảnh của Trung Quốc nhìn chung là tích cực ở Nhật Bản và Hàn Quốc. Đa số những người được hỏi ý kiến – 54% ở Nhật Bản và 68% ở Hàn Quốc – hoàn toàn có thiện chí với Trung Quốc. Người Nhật Bản và Hàn Quốc coi Trung Quốc là nước có ảnh hưởng nhất trong 5 đến 10 năm tới. 2/3 (67%) người Hàn Quốc coi sự phát triển kinh tế của Trung Quốc có tác động tích cực đến nền kinh tế Triều Tiên. Công chúng Nhật Bản bị chia rẽ về vấn đề này, nhưng nhìn chung cả Hàn Quốc và Nhật Bản đều coi Trung Quốc là góp phần vào ổn định và hòa bình ở khu vực Đông Á.[23] Thiện cảm đối với Trung Quốc càng ngày càng tăng ở các nước Đông Nam Á. Một cuộc thăm dò dư luận của đài BBC cuối năm 2003 cho thấy, có tới 70% người dân Phi-lip-pin và 68% người In-đô-nê-xi-a được hỏi có cái nhìn tích cực về Trung Quốc. Hơn 2/3 người Thái Lan được hỏi coi Trung Quốc là “người bạn thân nhất” của Thái Lan trong khi chỉ có 9% số ủng hộ Mỹ.[24]
**Thay lời kết**
Trung Quốc đang dùng “sức mạnh mềm” để tạo ảnh hưởng của mình ở châu Á. Tiềm lực “sức mạnh mềm” của Trung Quốc là rất lớn, được cho là đã “bắt rễ” ở châu Á từ lâu. Khổng giáo, học thuyết chính trị-xã hội của giới cầm quyền phong kiến Trung Quốc cũng có những ảnh hưởng rất lớn đối với các nước châu Á. Ngày nay, sự phát triển nhanh chóng về mặt kinh tế của Trung Quốc sẽ khiến cho mô hình phát triển của nước này càng trở nên hấp dẫn hơn. Đồng thời, sự giàu có về kinh tế cũng tạo điều kiện cho Trung Quốc triển khai mạnh mẽ việc truyền bá văn hóa Trung Quốc ra bên ngoài. Nói theo lời của một số học giả, Trung Quốc đang sử dụng cả quá khứ và hiện tại, sử dụng sức mạnh cứng để hỗ trợ cho việc xây dựng và sử dụng sức mạnh mềm trong quan hệ với các nước láng giềng châu Á. Đây được coi là một yếu tố quan trọng và một sự lựa chọn chiến lược của Trung Quốc.
Nhưng sự phát triển nhanh chóng của Trung Quốc đã không khỏi khiến cho các nước láng giềng lo ngại. Để trấn an các nước láng giềng nhạy cảm, Trung Quốc đã đưa ra thuyết “phát triển hòa bình” theo đó sự phát triển của Trung Quốc sẽ không mang lại bất kỳ mối đe dọa nào đối với các nước láng giềng.
*Nguyễn Đức Tuyến, Chuyên viên, Học viện Ngoại giao*
Bài đăng trên tạp chí Nghiên cứu Quốc tế số 1 (72), tháng 3 – 2008, Học viện Ngoại giao
[1] Joshua Goldstein, International Relations – brief second edition (Washington D.C: Longman Publication, American University, 2003), tr. 16-17.
[2] Bates Gill and Yanzhong Huang, “Sources and Limits of Chinese soft power”, Survival, Vol. 48, No. 2. Summer 2006, p. 18
[3] Bài phát biểu của Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào trước Quốc hội Ô-xtrây-li-a ngày 24/10/2003, xem tại địa chỉ
[http://www.australiapolitics.com/news/](http://www.australiapolitics.com/news/) 2003/10/03-10-24b.shtml.
[4] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[5] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[6] Eric Teo Chu Cheow, “Vai trò đang lên, “sức mạnh mềm” và ảnh hưởng của Trung Quốc tại châu Á”, Thông tin tham khảo Quan hệ Quốc tế – tháng 07/2005. Học viện Quan hệ Quốc tế, Hà Nội, tr. 24.
[7] Thông tấn xã Việt Nam, “IHT: Trung Quốc tìm cách quyến rũ các nước láng giềng”, Tin tham khảo đặc biệt, ngày 20/05/2005.
[8] Trung tâm Thông tin Thương mại (Bộ Công Thương), thông tin chi tiết tại website:
[http://www.vinanet.com.vn/NewsDetail.aspx?NewsID=95732#Scene_1](http://www.vinanet.com.vn/NewsDetail.aspx?NewsID=95732#Scene_1).
[9] Joshua Kurlantzick, “China’s Charm: Implications of Chinese Soft Power”, Policy Brief 46, June 2006, Carnegie Endownment for International Peace, available at
[http://www.carnegieendowment.org/publications/index](http://www.carnegieendowment.org/publications/index). cfm?fa=view&id=18401.
[10] Báo cáo trình Quốc hội Mỹ của Thomas Lum, Wayne M. Morrison và Brice Vaughn thuộc Foreign Affairs, Defence and Trade Division, Congressional Research Service, Tin A Bộ Ngoại giao, ngày 25/01/2007.
[11] ASEAN Statistics, available at
[http://www](http://www). aseansec.org/Stat/Table26.pdf.
[12] Báo cáo trình Quốc hội Mỹ, tlđd.
[13] Joseph Nye, “Soft Power and Lleadership: The Benifits of Soft power”, Compass: A Journal of Leadership. Spring 2004. Có thể xem nội dung bài viết tại địa chỉ
[http://hbswk.hbs.edu/achieve/](http://hbswk.hbs.edu/achieve/) 4290.html.
[14] Joshua S. Goldstein, tlđd, tr. 46-47.
[15] Joseph Nye, Bound to Lead – The Changing Nature of American Power (New York: Basic Book, 1990), tr. 154.
[16] Kể từ năm 1990, ngân sách quốc phòng của Trung Quốc đã liên tục tăng ở mức hai con số, khoảng 15,3%/năm, đến năm 2007 đã lên đến 45 tỷ USD, tăng 17,8% so với năm 2006. Quân đội Trung Quốc, nhất là hải quân cũng được hiện đại hóa nhanh chóng với nhiều tàu ngầm lớp Kilo và tàu khu trục lớp Sovrevenyy của Nga. Thông tin tham khảo tại bản Tin thế giới ngày 04/03/2007 và Tin Tham khảo thế giới ngày 04/10/2002 của Thông tấn xã Việt Nam.
[17] Thông tấn xã Việt Nam, Tin tham khảo thế giới, ngày 21/05/2003.
[18] Thông tấn xã Việt Nam, Tài liệu tham khảo đặc biệt ngày 25/08/1997.
[19] Thông tấn xã Việt Nam, “Trung Quốc xác định xây dựng thực lực mềm là nhiệm vụ chiến lược”, Tin Tham khảo đặc biệt, ngày 04/06/2007.
[20] Muthiat Alagappa, Bài phát biểu trong buổi nói chuyện với các cán bộ của Học viện Ngoại giao, Bộ Ngoại giao ngày 07/01/2008 tại Hà Nội.
[21] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 18.
[22] “Trung Quốc xác định xây dựng thực lực mềm là nhiệm vụ chiến lược”, tlđd.
[23] Thông tấn xã Việt Nam, “Trung Quốc phát triển quyền lực mềm và tác động đối với chính sách của Mỹ ở châu Á”, Tin tham khảo chủ nhật ngày 07/03/2005.
[24] Bates Gill and Yanzhong Huang, tlđd, tr. 26.
[http://nghiencuubiendong.vn/nghien-cuu-trung-quoc/723-nguyn-c-tuyn](http://nghiencuubiendong.vn/nghien-cuu-trung-quoc/723-nguyn-c-tuyn)
## Trả lời Hủy trả lời

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: nginx

Connection: close

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
❄
Mới nhất
Đang Hot
Ngẫu nhiên
×
Đăng nhập
Ghi nhớ
Thoát
Đăng nhập
Đăng ký
Đăng ký
Đăng nhập
ĐĂNG VIDEO
LÀM THẾ NÀO ĐỂ CÓ GIỌNG NÓI QUYẾN RŨ ???
2
Views
0
Vote
Share
30 nguyên tắc nhỏ cần nhớ trong giao tiếp
2
Views
0
Vote
Share
Top 10 mẹo vặt trong cuộc sống mà bạn nên biết!
2
Views
0
Vote
Share
10 câu nói xứng đáng để chọn làm châm ngôn sống !!
9
Views
0
Vote
Share
Hướng dẫn 5 CÁCH KHỬ MÙI HÔI TỦ LẠNH
3
Views
0
Vote
Share
Nên tặng con gái quà gì trong dịp Noel! Điều mà con trai nào cũng nên biết!
3
Views
0
Vote
Share
10 Câu nói mà Con gái thích nghe nhất từ người yêu! Con trai đã dùng hết chưa?
3
Views
0
Vote
Share
Cách để khiến con gái Thích bạn! 100% Con trai nên xem video này!
4
Views
0
Vote
Share
5 Lỗi Người Thành Công Không Bao Giờ Mắc Phải | Bài Học Kinh Doanh
4
Views
0
Vote
Share
Những điều bí mật của con trai mà không dám nói ra. Con gái nên nhớ nhé!
4
Views
0
Vote
Share
BÍ KÍP GHI NHỚ NHỮNG ĐIỀU BẠN HỌC VÀ ĐỌC QUA | DANG HNN
2
Views
0
Vote
Share
Những điều chứng tỏ tình yêu của bạn đang Hạnh Phúc! Bạn đã biết chưa?
2
Views
0
Vote
Share
Những chiêu trừng phạt con trai bá đạo, mà con gái nào cũng nên biết!
3
Views
0
Vote
Share
CÁCH TẠO ĐỘNG LỰC LÀM BẤT CỨ ĐIỀU GÌ BẠN MUỐN | DANG HNN
5
Views
0
Vote
Share
Những điều bí mật của con gái, con trai nào cũng nên biết!
3
Views
0
Vote
Share
3 loại hận không nên sinh, 3 loại người không nên kết giao.
15
Views
0
Vote
Share
18 câu nói bất hủ của thiên tài quân sự Napoleon
10
Views
0
Vote
Share
10 đặc điểm của người Việt nên xem lại để thay đổi
12
Views
0
Vote
Share
Dấu hiệu người ấy có đang thích bạn hay không? Điều mà ai cũng nên biết!
9
Views
0
Vote
Share
20 ĐIỀU THAY ĐỔI CUỘC ĐỜI BẠN, GIÚP BẠN THÀNH CÔNG VÀ HẠNH PHÚC HƠN.
4
Views
0
Vote
Share
Đọc & suy ngẫm:
Nhấp vào đây để xem tất cả video trong chuyên mục!
About
/
FAQs
/
Feedback
2017 ©
HotNhat.tv - Chia sẻ những video clip hot nhất!

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: cloudflare-nginx

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: qa_key=d02btcgp26sz638khe8edsup88r7szia; expires=Fri, 15-Dec-2017 09:17:33 GMT; path=/

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Giá bán: 400.000 VND
- Bạn muốn thi công lắp đặt camera quan sát ở tphcm xin vui lòng liên hệ 0946 742 929
- Giá trên website chỉ để tham khảo. Gọi 0946 74 29 29 để có giá tốt hơn
CHÚNG TÔI XIN CAM KẾT
+ Cung cấp sản phẩm chính hãng đa dạng và phong phú
+ Luôn luôn giá rẻ và thường xuyên có khuyến mãi giảm giá
+ Dịch vụ bảo hàng tân nơi nhanh chóng tận tụy
✓ Điều khiển ứng dụng Android TV Box
✓ Hỗ trợ root máy cài game hay chơi trên Smartphone, Gamepad
✓ Bảo hành 12 tháng, bị lỗi phần cứng do nhà sản xuất đổi máy mới
✓ Hỗ trợ cài đặt ứng dụng và cập nhật Firmware TV Box mới miễn phí
Chi tiết sản phẩm:
- Thiết kế gọn nhẹ, đẹp, phím bấm nhạy, dễ bấm
- Cảm giác cầm vừa tay, tốc độ phản hồi nhanh
- Kết nối không dây qua đầu nhận sóng tần số 2.4GRF
- Bàn phím QWERTY với 81 phím
- Tích hợp con quay hồi chuyển Gyroscopes
- Tích hợp công nghệ tiết kiệm pin tự động
- Chất liệu nhựa công nghiệp cao cấp
- Màu đen chủ đạo, một số phím thường dùng được làm nổi bật bằng màu sắc khác
- Khoảng cách hoạt động trong bán kính 10m
- Kích thước 177*55.5*19 mm
- Hỗ trợ: Các sản phẩm Android TV Box, Windows, Mac OSX, Android & Linux

markdown:
Giá bán: 400.000 VND
- Bạn muốn thi công
[lắp đặt camera quan sát ở tphcm](http://phukiencongtrinh.com/news/tu-van/cong-ty-lap-dat-camera-quan-sat-o-tphcm-5.html) xin vui lòng liên hệ [0946 742 929](tel:0946 742 929)
- Giá trên website chỉ để tham khảo. Gọi 0946 74 29 29 để có giá tốt hơn
CHÚNG TÔI XIN CAM KẾT
+ Cung cấp sản phẩm chính hãng đa dạng và phong phú
+ Luôn luôn giá rẻ và thường xuyên có khuyến mãi giảm giá
+ Dịch vụ bảo hàng tân nơi nhanh chóng tận tụy
✓ Điều khiển ứng dụng Android TV Box
✓ Hỗ trợ root máy cài game hay chơi trên Smartphone, Gamepad
✓ Bảo hành 12 tháng, bị lỗi phần cứng do nhà sản xuất đổi máy mới
✓ Hỗ trợ cài đặt ứng dụng và cập nhật Firmware TV Box mới miễn phí
**Chi tiết sản phẩm:**
- Thiết kế gọn nhẹ, đẹp, phím bấm nhạy, dễ bấm
- Cảm giác cầm vừa tay, tốc độ phản hồi nhanh
- Kết nối không dây qua đầu nhận sóng tần số 2.4GRF
- Bàn phím QWERTY với 81 phím
- Tích hợp con quay hồi chuyển Gyroscopes
- Tích hợp công nghệ tiết kiệm pin tự động
- Chất liệu nhựa công nghiệp cao cấp
- Màu đen chủ đạo, một số phím thường dùng được làm nổi bật bằng màu sắc khác
- Khoảng cách hoạt động trong bán kính 10m
- Kích thước 177*55.5*19 mm
- Hỗ trợ: Các sản phẩm Android TV Box, Windows, Mac OSX, Android & Linux
| |VP TẠI TP HỒ CHÍ MINH Q 12 : 46 Phan Văn Hớn, P Tân Thới Nhất, Q. Bình Thạn h : 41F/58 Đường Trục, Bình Lợi
ĐT: 08 36 100 940 - Di động: 091 641 92 29
| |VP TẠI HÀ NỘI
P602, Cc Thôn lộc, Nhà số 1, Ngõ 355, Xuân Đỉnh, Từ Liêm
Di động: 0946 742 929
| |VP TẠI TP VINH - NGHỆ AN
Số 26 Trương Văn Lĩnh- Khối Yên Sơn - P. HÀ Huy Tập - Tp.Vinh
Di động: 0916 419 229
| |VP TẠI LONG AN
51 Lô 1 , đường số 3, KDC Mỹ Hạnh, Đức Hòa, Long An
Di động: 0916 419 229
| |VP TẠI ĐỒNG NAI
C178, Tổ 2, Kp3, Long Bình,Biên Hòa
Số 14 - Khu Phố 4, Ấp 8, An Phước, Long Thành,
ĐT: 08 3592 00 62 - Di động: 0916 419 229
| |VP TẠI BÌNH DƯƠNG
191 Đồng Cây Viết, KP2, P.Phú Mỹ, TP.Thủ Dầu Một, Bình Dương
Di động: 0946 742 929

X-Content-Type-Options: nosniff

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-Control: no-cache, pre-check=0, post-check=0

Set-Cookie: nv4c_p2w1I_statistic_vi=k2ZobJaakmqdag%2C%2C; expires=Wed, 13-Dec-2017 08:27:55 GMT; Max-Age=1800; path=/; domain=.phukiencongtrinh.com; httponly

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Language: vi


text:
Số phòng ngủ
2
Số phòng tắm
1
Diện tích
58.84 m2
Số phòng ngủ
2
Số phòng tắm
2
Diện tích
61.44 m2
Số phòng ngủ
2
Số phòng tắm
2
Diện tích
61.45 m2
Số phòng ngủ
3
Số phòng tắm
2
Diện tích
88.48 m2
Số phòng ngủ
3
Số phòng tắm
2
Diện tích
89.46 m2
Diện tích
3,601 m²
Thời gian giao nhà
01/2019
Số block
1
Số tầng
25
Số căn hộ
322
Mật độ xây dựng (%)
34.9
Diện tích căn hộ
54 - 83 m²
Chủ đầu tư
ACSC
Công ty thiết kế
Fujinami
Chỗ đậu xe
Sân nướng BBQ
Thang máy
Trung tâm thương mại
Hồ bơi
Phòng sinh hoạt cộng đồng
Phòng tập gym
Phòng tập gym
Công viên
Bảo vệ 24/7
Sân chơi trẻ em
Đội ngũ chuyên viên của Rever, với sự hiểu biết sâu sắc về dự án Green Field 686 cũng như thị trường bất động sản hiện nay, sẵn sàng tư vấn miễn phí mọi thắc mắc của bạn.


text:
Disclaimer: Các nhân vật trong fic không thuộc về người viết và viết với mục đích phi lợi nhuận.
Rating: K
Pairings: Chanyeol x Baekhyun
Category: General
Note: Gửi lời cảm ơn chân thành và hàng nghìn trái tim bé bỏng tung tóe tới zenmiilk vì đã giúp tớ hoàn thành phần này. ❤
—————
-Dạ? – Baekhyun trợn tròn mắt, cậu vừa nghe thấy cái gì vậy? Rồi ngay khi nhận ra sự khiếm nhã của mình, cậu cúi gằm mặt, phớt lờ đi hai gò má đang dần trở nên nóng ran của mình. – À, không ạ. Cậu ấy đối xử rất tốt với cháu.
-Xấu hổ nữa sao? Đáng yêu quá đi.
Bà khẽ cười vang, rồi nhìn Baekhyun chăm chú.
-Ta nghe nói cháu học cùng trường đại học với Chanyeol. Vậy hai đứa đã bao giờ gặp nhau trước đây chưa?
-Cậu ấy là bạn trai cũ của cháu.
Baekhyun nói chậm rãi, không to, nhưng đủ rõ ràng khiến tất cả những ai trong căn phòng này không khỏi choáng váng. Ban đầu, cậu cũng không muốn cho mọi người biết mối quan hệ giữa mình và Chanyeol trước đây. Nhưng là bà của Chanyeol đã chủ động hỏi cậu trước, như vậy trong một tương lai gần, nhất định bà ấy cũng sẽ điều tra được chuyện trước đây giữa hai người.
Tự mình nói ra sẽ vẫn dễ nghe hơn là qua một bộ phận trung gian nào đấy.
Chanyeol thì gần như hóa đá sau khi câu nói vừa thốt ra khỏi miệng Baekhyun.
-Ta đoán là hai đứa đã chia tay khi Chanyeol đi du học.
-Vâng ạ.
-Ta đã hiểu tại sao Chanyeol lại ngoan ngoãn chấp nhận cuộc hôn nhân này rồi. Dù sao cũng là chuyện trước đây, quan trọng là bây giờ và tương lai sau này, hai đứa rồi sẽ lại yêu thương nhau, đúng không Baekhyun?
-Vâng ạ, thưa bà.
Baekhyun đáp nhanh gọn. Chanyeol vẫn chỉ lẳng lặng đứng bên cạnh, chăm chú không bỏ sót bất cứ lời nào trong cuộc đối thoại giữa hai người, nhưng sau câu nói vừa rồi, khóe miệng khẽ cong lên đầy vui vẻ và hạnh phúc.
-Ta biết chuyên ngành học của cháu là thiết kế đồ họa, nhưng ta lại muốn cháu làm bên phòng kế hoạch của công ty, không biết cháu có cảm thấy khó khăn khi bị sắp xếp làm việc trái ngành như vậy không?
-Không ạ. Cháu nhất định sẽ cố gắng hết sức.
-Được rồi, hai đứa về phòng làm việc đi. Giám đốc Hwang sẽ dẫn Baekhyun đến nơi làm việc.
-Cháu chào bà.
Baekhyun cúi đầu, theo sau giám đốc Lee ra khỏi phòng làm việc. Chanyeol vẫn lặng yên đi sau cậu, có vẻ muốn nói điều gì đó nhưng lại không nói ra. Đến khi cánh cửa thang máy mở ra, cậu ấy nắm chặt lấy cánh tay cậu, khẽ hít sâu một hơi.
Cậu nhìn về nơi cánh tay đang bị bàn tay kia bóp chặt đến khẽ nhói đau, rồi ngước mắt lên phía trên, nhìn chằm chằm vào Chanyeol.
Lời nói của Chanyeol có cảm giác như bị chặn lại.
Tiếng “ting” vang lên, Chanyeol ngập ngừng bỏ tay mình ra khỏi cánh tay cậu, bước ra khỏi thang máy.
_____________
Chanyeol cứ im lặng mà bước về phòng làm việc của mình, khuôn mặt thu lại nét cười, trở nên lãnh đạm, lạnh lùng và xa cách.
Cậu không giống như người kia, luôn luôn tươi cười với những người xung quanh nhưng lại lạnh lùng với chính bản thân mình.
Vốn dĩ cậu không phải là kẻ khó gần, cũng không phải là kẻ băng lãnh với xung quanh như bây giờ. Nhưng thời gian đã khiến cậu thay đổi, biến cậu trở thành một con người khác.
Cậu sợ rằng người ấy cũng bị thời gian làm thay đổi. Nhưng rồi cậu nhận ra rằng, cậu ấy không nói dối cậu, rằng cậu ấy vẫn luôn luôn như thế, vẫn luôn tạo cho mình một vỏ bọc với mọi thứ xung quanh. Có điều, cậu ấy không phải là một con ốc mềm yếu sau lớp vỏ cứng cáp, bản thân cậu ấy luôn mạnh mẽ.
Cậu ấy luôn luôn bình tĩnh, bĩnh tĩnh đến lạnh người.
Nhưng, dù cho không mềm yếu, thì vẫn phải mang một lớp vỏ bọc nặng nề.
Cậu giật mình nhận ra rằng, cậu chưa bao giờ nhìn thấy Baekhyun khóc.
Chanyeol gõ đều chiếc bút lên trên mặt bàn gỗ, tạo nên những âm thanh khô khốc.
/Hai đứa rồi sẽ lại yêu thương nhau, đúng không Baekhyun?/
/Vâng ạ, thưa bà./
Tớ biết cậu nói dối,
nhưng tớ vẫn không thể ngăn mình cảm thấy được một chút ấm áp.
Cậu nhớ lại ánh mắt của Baekhyun trong thang máy, gần như là vô cảm. Người ta vẫn nói rằng, đôi mắt là cửa sổ tâm hồn, vậy tâm hồn của cậu trống rỗng đến thế sao Baekhyun?
-Giám đốc, cà phê của anh.
Cô thư ký xinh đẹp đặt cốc cà phê nghi ngút khói trên bàn làm việc, cắt đứt dòng suy nghĩ của cậu. Khẽ ngước mắt lên trên, cậu có thể nhận ra sự mong đợi trong mắt cô ấy, muốn được cậu để ý đến cô ấy nhiều hơn.
Cô ấy cũng không hề có ý giấu diếm ý định đang theo đuổi sếp của mình.
Cô thư ký ấy rất tốt, chỉ tiếc là trái tim cậu đã dành cho người khác mất rồi.
-Thư kí Lee này, từ ngày mai, cô đừng tự ý xông vào phòng làm việc của tôi.
-Dạ?
Cô thư ký thoáng hoảng hốt và bối rối nhìn người đàn ông lạnh băng trước mắt. Cô thật sự không có cách nào đến gần người đó sao? Từ ngày tiếp xúc và nhận vị trí thư kí riêng của người đàn ông này cách đây 1 tuần, cô chưa từng nhìn thấy anh ta cười.
-Cô không nghe rõ sao?
-Dạ, tôi biết rồi ạ.
-Cô ra ngoài đi.
Chanyeol lại tiếp tục với đống giấy tờ trước mắt, cố ý làm lơ cô thư ký tội nghiệp.
Tiếng lạch cạch của giày cao gót vang lên nhẹ trên nền gạch, rồi chấm dứt sau tiếng đóng cửa “cạch”.
Chanyeol buông rơi chiếc bút, để nó lăn nhẹ trên mặt bàn, rồi chạm đến một khung ảnh nhỏ.
Là ảnh chụp chung của cậu và Baekhyun, khi hai người còn đang học đại học, khi mà cậu chưa bị cậu ấy bỏ rơi.
Cậu đã luôn nghĩ rằng, là mình bỏ rơi cậu ấy, nhưng xem ra, phải nói ngược lại.
Là cậu bị cậu ấy bỏ rơi…
Trong khung ảnh, là Baekhyun và cậu, cười rạng rỡ nhìn vào ống kính, giữa một thế giới đầy màu sắc của kẹo ngọt. Cậu ấy cầm máy ảnh để chụp hai người, đôi mắt sáng lên thích thú.
Kẹo…
Khóe miệng Chanyeol giãn ra đầy vui vẻ.
_____________
Baekhyun theo thư ký Hwang vào trong phòng, phát ngại với mấy ánh mắt thèm thuồng đang xoáy vào người cậu của cả nam cả nữ trong căn phòng này.
-Đây là cậu Buyn Baek Hyun, sẽ làm việc trong phòng kế hoạch của chúng ta. Hi vọng mọi người nhanh chóng làm quen cùng nhau và giúp đỡ cậu ấy trong công việc. – Giám đốc Hwang nói với mọi người rồi quay về phía Baekhyun – Cậu Byun, tôi đi trước.
-Cảm ơn giám đốc.
Baekhyun cúi chào rồi quay lại phía phòng làm việc của mình.
Giờ thì cậu thấy lạnh hết cả sống lưng rồi.
-Baekhyun à, bao nhiêu tuổi rồi vậy? Có bạn gái chưa?
Một người phụ nữ cuối phòng lớn tiếng kêu lên, hướng mắt về phía Baekhyun, kèm theo đó là vài ánh mắt hau háu của mấy cô nhân viên trong phòng.
Họ cũng còn khá trẻ, nên hình như có hơi chút quá khích.
-Dạ, em là Byun Baekhyun, 23 tuổi ạ. Mong được mọi người giúp đỡ.
-Vậy đã có bạn gái chưa?
-Hay là bạn trai? Anh đây vẫn còn độc thân, nếu em muốn thì anh rất sẵn lòng.
Giờ thì kèm thêm cả tiếng nhân viên nam. Baekhyun cũng không ngờ rằng mình có sức hút đến thế.
Baekhyun khẽ cắn môi, nhưng cũng rất tươi tỉnh đáp lại.
-Em không có bạn gái, cũng không có bạn trai ạ.
Cậu không hề nói dối à nha, cậu chỉ không nói đầy đủ mà thôi. Cũng đâu thể trách cậu, cậu không thể ngay ngày đầu tiên đi làm đã nói ra rằng mình là chồng chưa cưới của cháu trai chủ tịch, cũng chính là chủ nhân tương lai của cái tập đoàn này. Cậu chưa muốn dọa họ chạy hết đâu.
Hoặc cũng có thể sẽ là nhìn cậu bằng ánh mắt khinh khỉnh kiểu là người không có năng lực nhưng vẫn có thể đi làm ở đây vì đã có cái ô lớn đằng sau lưng.
Trên thế giới này chỉ có 2 loại người, hoặc là người xấu, hoặc là người tốt, nhưng lại có rất nhiều suy nghĩ.
Cậu cũng không phải là kẻ không có năng lực, chỉ là ngành nghề không đúng với chuyên ngành được đào tạo, cậu cũng không dám chắc mọi thứ sau này.
Cùng lắm thì buông bỏ, đâu phải chỉ có mỗi nơi này nhận cậu. Ngay khi cậu vừa tốt nghiệp, đã có vài công ty ngỏ ý muốn mời cậu về làm cho họ, chỉ là cậu vẫn còn đang đắn đo suy nghĩ, thì đã bị người ta “ném” vào đây rồi.
-Cậu là Byun Baek Hyun?
Một người phụ nữ bước ra từ căn phòng phía trong, tiến đến gần phía cậu.
-Dạ vâng, chào chị.
-Đi theo tôi, trưởng phòng cho tìm cậu.
buiminhngoc9122
24/11/2013 at 06:35
Chog ngóng cả tuần cũng đc bù đắp rồi
zenmiilk
24/11/2013 at 07:27
*nhận tim* sao mà nhiều thế :3
hình như hoàn chỉnh hơn nhỉ.rất tốt nha~
always support Wind ^^ ❤
Cá heo ngu
24/11/2013 at 17:56
Khi nao moi co chap moi z ạ truyen hay wa ạ sao cu moi lan dong truyen chanbaek là em nhu là sap len con benh tim ay nhi

markdown:
**Disclaimer:** Các nhân vật trong fic không thuộc về người viết và viết với mục đích phi lợi nhuận. **Rating: **K **Pairings:** Chanyeol x Baekhyun **Category: **General **Note:** Gửi lời cảm ơn chân thành và hàng nghìn trái tim bé bỏng tung tóe tới [zenmiilk](http://zenmiilk.wordpress.com/) vì đã giúp tớ hoàn thành phần này. ❤
—————
-Dạ? – Baekhyun trợn tròn mắt, cậu vừa nghe thấy cái gì vậy? Rồi ngay khi nhận ra sự khiếm nhã của mình, cậu cúi gằm mặt, phớt lờ đi hai gò má đang dần trở nên nóng ran của mình. – À, không ạ. Cậu ấy đối xử rất tốt với cháu.
-Xấu hổ nữa sao? Đáng yêu quá đi.
Bà khẽ cười vang, rồi nhìn Baekhyun chăm chú.
-Ta nghe nói cháu học cùng trường đại học với Chanyeol. Vậy hai đứa đã bao giờ gặp nhau trước đây chưa?
-Cậu ấy là bạn trai cũ của cháu.
Baekhyun nói chậm rãi, không to, nhưng đủ rõ ràng khiến tất cả những ai trong căn phòng này không khỏi choáng váng. Ban đầu, cậu cũng không muốn cho mọi người biết mối quan hệ giữa mình và Chanyeol trước đây. Nhưng là bà của Chanyeol đã chủ động hỏi cậu trước, như vậy trong một tương lai gần, nhất định bà ấy cũng sẽ điều tra được chuyện trước đây giữa hai người.
Tự mình nói ra sẽ vẫn dễ nghe hơn là qua một bộ phận trung gian nào đấy.
Chanyeol thì gần như hóa đá sau khi câu nói vừa thốt ra khỏi miệng Baekhyun.
-Ta đoán là hai đứa đã chia tay khi Chanyeol đi du học.
-Vâng ạ.
-Ta đã hiểu tại sao Chanyeol lại ngoan ngoãn chấp nhận cuộc hôn nhân này rồi. Dù sao cũng là chuyện trước đây, quan trọng là bây giờ và tương lai sau này, hai đứa rồi sẽ lại yêu thương nhau, đúng không Baekhyun?
-Vâng ạ, thưa bà.
Baekhyun đáp nhanh gọn. Chanyeol vẫn chỉ lẳng lặng đứng bên cạnh, chăm chú không bỏ sót bất cứ lời nào trong cuộc đối thoại giữa hai người, nhưng sau câu nói vừa rồi, khóe miệng khẽ cong lên đầy vui vẻ và hạnh phúc.
-Ta biết chuyên ngành học của cháu là thiết kế đồ họa, nhưng ta lại muốn cháu làm bên phòng kế hoạch của công ty, không biết cháu có cảm thấy khó khăn khi bị sắp xếp làm việc trái ngành như vậy không?
-Không ạ. Cháu nhất định sẽ cố gắng hết sức.
-Được rồi, hai đứa về phòng làm việc đi. Giám đốc Hwang sẽ dẫn Baekhyun đến nơi làm việc.
-Cháu chào bà.
Baekhyun cúi đầu, theo sau giám đốc Lee ra khỏi phòng làm việc. Chanyeol vẫn lặng yên đi sau cậu, có vẻ muốn nói điều gì đó nhưng lại không nói ra. Đến khi cánh cửa thang máy mở ra, cậu ấy nắm chặt lấy cánh tay cậu, khẽ hít sâu một hơi.
Cậu nhìn về nơi cánh tay đang bị bàn tay kia bóp chặt đến khẽ nhói đau, rồi ngước mắt lên phía trên, nhìn chằm chằm vào Chanyeol.
Lời nói của Chanyeol có cảm giác như bị chặn lại.
Tiếng “ting” vang lên, Chanyeol ngập ngừng bỏ tay mình ra khỏi cánh tay cậu, bước ra khỏi thang máy.
_____________
Chanyeol cứ im lặng mà bước về phòng làm việc của mình, khuôn mặt thu lại nét cười, trở nên lãnh đạm, lạnh lùng và xa cách.
Cậu không giống như người kia, luôn luôn tươi cười với những người xung quanh nhưng lại lạnh lùng với chính bản thân mình.
Vốn dĩ cậu không phải là kẻ khó gần, cũng không phải là kẻ băng lãnh với xung quanh như bây giờ. Nhưng thời gian đã khiến cậu thay đổi, biến cậu trở thành một con người khác.
Cậu sợ rằng người ấy cũng bị thời gian làm thay đổi. Nhưng rồi cậu nhận ra rằng, cậu ấy không nói dối cậu, rằng cậu ấy vẫn luôn luôn như thế, vẫn luôn tạo cho mình một vỏ bọc với mọi thứ xung quanh. Có điều, cậu ấy không phải là một con ốc mềm yếu sau lớp vỏ cứng cáp, bản thân cậu ấy luôn mạnh mẽ.
Cậu ấy luôn luôn bình tĩnh, bĩnh tĩnh đến lạnh người.
Nhưng, dù cho không mềm yếu, thì vẫn phải mang một lớp vỏ bọc nặng nề.
Cậu giật mình nhận ra rằng, cậu chưa bao giờ nhìn thấy Baekhyun khóc.
Chanyeol gõ đều chiếc bút lên trên mặt bàn gỗ, tạo nên những âm thanh khô khốc.
*/Hai đứa rồi sẽ lại yêu thương nhau, đúng không Baekhyun?/* */Vâng ạ, thưa bà./* *Tớ biết cậu nói dối, * *nhưng tớ vẫn không thể ngăn mình cảm thấy được một chút ấm áp.*
Cậu nhớ lại ánh mắt của Baekhyun trong thang máy, gần như là vô cảm.
*Người ta vẫn nói rằng, đôi mắt là cửa sổ tâm hồn, vậy tâm hồn của cậu trống rỗng đến thế sao Baekhyun?*
-Giám đốc, cà phê của anh.
Cô thư ký xinh đẹp đặt cốc cà phê nghi ngút khói trên bàn làm việc, cắt đứt dòng suy nghĩ của cậu. Khẽ ngước mắt lên trên, cậu có thể nhận ra sự mong đợi trong mắt cô ấy, muốn được cậu để ý đến cô ấy nhiều hơn.
Cô ấy cũng không hề có ý giấu diếm ý định đang theo đuổi sếp của mình.
Cô thư ký ấy rất tốt, chỉ tiếc là trái tim cậu đã dành cho người khác mất rồi.
-Thư kí Lee này, từ ngày mai, cô đừng tự ý xông vào phòng làm việc của tôi.
-Dạ?
Cô thư ký thoáng hoảng hốt và bối rối nhìn người đàn ông lạnh băng trước mắt. Cô thật sự không có cách nào đến gần người đó sao? Từ ngày tiếp xúc và nhận vị trí thư kí riêng của người đàn ông này cách đây 1 tuần, cô chưa từng nhìn thấy anh ta cười.
-Cô không nghe rõ sao?
-Dạ, tôi biết rồi ạ.
-Cô ra ngoài đi.
Chanyeol lại tiếp tục với đống giấy tờ trước mắt, cố ý làm lơ cô thư ký tội nghiệp.
Tiếng lạch cạch của giày cao gót vang lên nhẹ trên nền gạch, rồi chấm dứt sau tiếng đóng cửa “cạch”.
Chanyeol buông rơi chiếc bút, để nó lăn nhẹ trên mặt bàn, rồi chạm đến một khung ảnh nhỏ.
Là ảnh chụp chung của cậu và Baekhyun, khi hai người còn đang học đại học, khi mà cậu chưa bị cậu ấy bỏ rơi.
Cậu đã luôn nghĩ rằng, là mình bỏ rơi cậu ấy, nhưng xem ra, phải nói ngược lại.
Là cậu bị cậu ấy bỏ rơi…
Trong khung ảnh, là Baekhyun và cậu, cười rạng rỡ nhìn vào ống kính, giữa một thế giới đầy màu sắc của kẹo ngọt. Cậu ấy cầm máy ảnh để chụp hai người, đôi mắt sáng lên thích thú.
Kẹo…
Khóe miệng Chanyeol giãn ra đầy vui vẻ.
_____________
Baekhyun theo thư ký Hwang vào trong phòng, phát ngại với mấy ánh mắt thèm thuồng đang xoáy vào người cậu của cả nam cả nữ trong căn phòng này.
-Đây là cậu Buyn Baek Hyun, sẽ làm việc trong phòng kế hoạch của chúng ta. Hi vọng mọi người nhanh chóng làm quen cùng nhau và giúp đỡ cậu ấy trong công việc. – Giám đốc Hwang nói với mọi người rồi quay về phía Baekhyun – Cậu Byun, tôi đi trước.
-Cảm ơn giám đốc.
Baekhyun cúi chào rồi quay lại phía phòng làm việc của mình.
Giờ thì cậu thấy lạnh hết cả sống lưng rồi.
-Baekhyun à, bao nhiêu tuổi rồi vậy? Có bạn gái chưa?
Một người phụ nữ cuối phòng lớn tiếng kêu lên, hướng mắt về phía Baekhyun, kèm theo đó là vài ánh mắt hau háu của mấy cô nhân viên trong phòng.
Họ cũng còn khá trẻ, nên hình như có hơi chút quá khích.
-Dạ, em là Byun Baekhyun, 23 tuổi ạ. Mong được mọi người giúp đỡ.
-Vậy đã có bạn gái chưa?
-Hay là bạn trai? Anh đây vẫn còn độc thân, nếu em muốn thì anh rất sẵn lòng.
Giờ thì kèm thêm cả tiếng nhân viên nam. Baekhyun cũng không ngờ rằng mình có sức hút đến thế.
Baekhyun khẽ cắn môi, nhưng cũng rất tươi tỉnh đáp lại.
-Em không có bạn gái, cũng không có bạn trai ạ.
Cậu không hề nói dối à nha, cậu chỉ không nói đầy đủ mà thôi. Cũng đâu thể trách cậu, cậu không thể ngay ngày đầu tiên đi làm đã nói ra rằng mình là chồng chưa cưới của cháu trai chủ tịch, cũng chính là chủ nhân tương lai của cái tập đoàn này. Cậu chưa muốn dọa họ chạy hết đâu.
Hoặc cũng có thể sẽ là nhìn cậu bằng ánh mắt khinh khỉnh kiểu là người không có năng lực nhưng vẫn có thể đi làm ở đây vì đã có cái ô lớn đằng sau lưng.
Trên thế giới này chỉ có 2 loại người, hoặc là người xấu, hoặc là người tốt, nhưng lại có rất nhiều suy nghĩ.
Cậu cũng không phải là kẻ không có năng lực, chỉ là ngành nghề không đúng với chuyên ngành được đào tạo, cậu cũng không dám chắc mọi thứ sau này.
Cùng lắm thì buông bỏ, đâu phải chỉ có mỗi nơi này nhận cậu. Ngay khi cậu vừa tốt nghiệp, đã có vài công ty ngỏ ý muốn mời cậu về làm cho họ, chỉ là cậu vẫn còn đang đắn đo suy nghĩ, thì đã bị người ta “ném” vào đây rồi.
-Cậu là Byun Baek Hyun?
Một người phụ nữ bước ra từ căn phòng phía trong, tiến đến gần phía cậu.
-Dạ vâng, chào chị.
-Đi theo tôi, trưởng phòng cho tìm cậu.
buiminhngoc9122
24/11/2013 at 06:35
Chog ngóng cả tuần cũng đc bù đắp rồi
zenmiilk
24/11/2013 at 07:27
*nhận tim* sao mà nhiều thế :3
hình như hoàn chỉnh hơn nhỉ.rất tốt nha~
always support Wind ^^ ❤
Cá heo ngu
24/11/2013 at 17:56
Khi nao moi co chap moi z ạ truyen hay wa ạ sao cu moi lan dong truyen chanbaek là em nhu là sap len con benh tim ay nhi