text:
Conficker
Conficker, còn được biết đến với tên Downup, Downadup và Kido, là một loại sâu máy tính nhắm đến hệ điều hành Microsoft Windows, được phát hiện lần đầu tiên vào tháng 10 năm 2008[1]. Biến thể đầu tiên của sâu này lan truyền qua Internet nhờ khai thác một lỗ hổng trong chồng mạng của Windows 2000, Windows XP, Windows Vista, Windows Server 2003, Windows Server 2008, Windows 7 Beta, và Windows Server 2008 R2 Beta vừa được khám phá vào tháng trước[2]. Loại sâu này gây khó khăn một cách đáng ngạc nhiên cho các nhà điều hành mạng và cơ quan thực thi luật pháp vì nó sử dụng phối hợp nhiều loại kỹ thuật phần mềm độc hại (malware) tiên tiến với nhau[3][4].
Mặc dù nguồn gốc của từ Conficker còn chưa được chắc chắn, các chuyên gia Internet và nhiều người khác suy đoán nó là một từ kết hợp bằng tiếng Đức giữa chữ configure và chữ ficken, một từ chửi thề trong tiếng Đức[5]. Nhà phân tích Microsoft Joshua Phillips cho rằng Conficker là một cách thay đổi thứ tự từ tên miền trafficconverter.biz[6].
Trung tâm an ninh mạng Bách Khoa BKIS tại Việt Nam đã thông báo rằng họ tìm thấy bằng chứng rằng Conficker có nguồn gốc từ Trung Quốc[7].
Theo một thống kê, tại Việt Nam có khoảng 73.000 máy tính bị nhiễm Conficker C, đứng thứ 5 trên thế giới. Còn OpenDNS, một công ty cung cấp tên miền, cho rằng các khách hàng của họ tại Việt Nam bị ảnh hưởng nặng nề nhất (với 13,3% tổng số máy lây nhiễm do hãng này theo dõi trên khách hàng), tiếp đến là Brasil, Philippines và Indonesia[8].
Mục lục
- 1 Tác động
- 2 Triệu chứng
- 3 Hoạt động
- 4 Sự đáp trả
- 5 Gỡ bỏ
- 6 Xem thêm
- 7 Liên kết ngoài
- 8 Tham khảo
Tác động[sửa | sửa mã nguồn]
Conficker được cho là loại sâu máy tính lây nhiễm nhiều nhất kể từ con SQL Slammer năm 2003[9]. Đầu tiên sâu này lan nhanh giữa các máy tính để bàn chạy hệ điều hành Windows chưa cài đặt bản vá của Microsoft cho lỗ hổng bảo mật MS08-067[10].
Đến tháng 1 năm 2009, con số máy tính bị nhiễm ước tính khoảng từ 9 triệu máy[11][12] cho đến 15 triệu máy[13]. Hãng phần mềm diệt virus Panda Security báo cáo rằng trong 2 triệu máy tính được phần mềm ActiveScan phân tích, có khỏang 115.000 (6%) máy bị nhiễm Conficker[14].
Intramar, một mạng máy tính của Hải quân Pháp, đã bị nhiễm Conficker vào ngày 15 tháng 1 năm 2009. Mạng này sau đó đã được cách ly, khiến cho các máy bay ở vài căn cứ không lực không thể cất cánh vì không tải về được kế hoạch bay[15].
Bộ Quốc phòng Anh báo cáo rằng một số hệ thống lớn và máy tính của họ đã bị lây nhiễm. Sâu này đã lây qua các văn phòng điều hành, máy tính NavyStar/N* đặt trên một số tàu chiến của Hải quân Hoàng gia và tàu ngầm Hải quân Hoàng gia, và các bệnh viện trong thành phố Sheffield cũng báo cáo có hơn 800 máy tính bị nhiễm[16][17].
Ngày 2 tháng 2 năm 2009, Bundeswehr, lực lượng vũ trang Cộng hòa Liên bang Đức, đã báo cáo có khoảng một trăm máy tính của họ bị nhiễm[18].
Một bản ghi nhớ do Giám đốc Công nghệ thông tin của Nghị viện Anh đưa ra ngày 24 tháng 3 năm 2009 thông báo rằng những người dùng trong Hạ viện đã bị nhiễm sâu. Bản ghi nhớ, sau này bị rò rỉ, đã gọi kêu gọi người dùng tránh kết nối bất kỳ thiết bị chưa được kiểm tra nào vào mạng[19].
Triệu chứng[sửa | sửa mã nguồn]
- Quy định khóa tài khoản bị tự động tái tạo.
- Một số dịch vụ của Microsoft Windows như tự động cập nhật (Automatic Updates), Background Intelligent Transfer Service (BITS), Windows Defender và Error Reporting Services bị tắt.
- Trình điều khiển tên miền phản ứng rất chậm khi có yêu cầu từ máy khách.
- Nghẽn mạng nội bộ.
- Các web site liên quan đến phần mềm diệt virus hay dịch vụ cập nhật của hệ Windows(Windows Update) đều không truy cập được[20].
Hoạt động[sửa | sửa mã nguồn]
Người ta đã biết đến năm biến thể chính của sâu Conficker và đặt tên cho chúng là Conficker A, B, C, D và E. Chúng lần lượt được phát hiện vào các ngày 21 tháng 11 năm 2008, 29 tháng 12 năm 2008, 20 tháng 2 năm 2009, 4 tháng 3 năm 2009 và 7 tháng 4 năm 2009[21][22].
Lây nhiễm ban đầu[sửa | sửa mã nguồn]
- Các biến thể A, B, C và E khai thác lỗ hổng trong Dịch vụ Server của các máy tính chạy Windows, trong đó một máy tính nguồn đã bị nhiễm sẽ gửi yêu cầu được che chắn kỹ thông qua gọi thủ tục từ xa để gây ra tràn bộ đệm và thực thi mã dòng lệnh (shellcode) trên máy tính đích[33]. Trên máy tính nguồn, sâu này chạy một HTTP server trên một cổng nằm trong khoảng 1024 đến 10000; mã dòng lệnh đích sẽ kết nối ngược lại với HTTP server này để tải một bản sao của sâu dưới dạng DLL, rồi sau đó đính nó vào svchost.exe. Các biến thể B trở về sau có thể đính nó vào một tiến trình services.exe hoặc Windows Explorer[4].
- Biến thể B và C có thể thực thi các bản sao của chúng từ xa thông qua ADMIN$ share trên các máy tính có thể nhìn thấy nhau qua NetBIOS. Nếu thư mục chia sẻ được bảo vệ bằng mật khẩu, chúng sẽ cố gắng thực hiện tấn công vét cạn, có khả năng tạo ra lưu lượng mạng rất lớn và làm thay đổi quy định khóa tài khoản người dùng[34].
- Biến thể B và C đặt một bản sao ở dạng DLL lên bất kỳ thiết bị tháo lắp được (như ổ USB flash), từ đó chúng có thể lây nhiễm sang các máy chủ mới thông qua cơ chế Windows AutoRun[25].
Để tự kích hoạt khi khởi động hệ thống, sâu này lưu một bản sao ở dạng DLL của nó vào một tập tin ngẫu nhiên trong thư mục hệ thống Windows, sau đó thêm vào các khóa registry để bắt svchost.exe khởi động DLL đó như một dịch vụ mạng ẩn[4].
Truyền nhận dữ liệu qua mạng[sửa | sửa mã nguồn]
Sâu Conficker có một số cơ chế để đẩy hoặc kéo các dữ liệu thực thi được qua mạng. Những dữ liệu này được sâu sử dụng để tự cập nhật lên biến thể mới hơn, và để cài đặt thêm các phần mềm độc hại.
- Biến thể A tạo ra một danh sách gồm 250 tên miền hàng ngày với năm Tên miền cấp cao nhất (TLD). Tên miền đựoc tạo ra từ một bộ tạo số ngẫu nhiên ảo được lấy mầm từ ngày tháng hiện tại để đảm bảo rằng một bản sao của sâu đều tạo ra cùng một tên cho mỗi ngày. Sau đó sâu sẽ tạo ra một kết nối HTTP đến lần lượt mỗi tên miền, đợi truyền về một lượng dữ liệu đã ký[4].
- Biến thể B tăng số tên miền cấp cao nhất lên 8, và thay đổi bộ tạo số để tạo ra giao giữa các tên miền do A sinh ra[4]
- Để chống lại việc sử dụng tên miền ngẫu nhiên ảo của sâu, ICANN và một vài cơ quan đăng ký tiên miền cấp cao nhất đã bắt đầu phối hợp ngăn chặn các cuộc truyền tải và đăng ký đối với các tên miền này[35]. Biến thể D chống lại điều này bằng cách hàng ngày tạo ra một kho gồm 50000 tên miền trên khắp 110 tên miền cấp cao nhất, từ đó nó chọn ngẫu nhiên ra 500 tên để kết nối vào ngày hôm đó. Các tên miền tạo ra cũng được rút ngắn từ 8-11 ký tự còn 4-9 ký tự để khó dò ra bằng heuristic hơn. Cơ chế đẩy mới này (bị tắt cho tới ngày 1 tháng 4)[21][29] dường như không truyền được dữ liệu sang hơn 1% máy chủ bị nhiễm mỗi ngày, mà nó hy vọng đã hoạt động như một cơ chế gieo mầm cho mạng ngang hàng của sâu[23]. Tuy nhiên các tên tạo ra ngắn hơn được cho rằng hàng ngày sẽ va phải từ 150-200 tên miền hiện có, có khả năng gây ra tấn công DDoS trên các site đang giữ tên miền đó[36].
- Biến thể C tạo ra một ống tên, qua đó nó có thể đẩy URL có chứa dữ liệu có thể tải về sang các máy chủ bị nhiễm khác trên mạng LAN[29].
- Biến thể B, C và E thực hiện một miếng vá bên trong bộ nhớ vào các DLL có liên quan đến NetBIOS để đóng MS08-067 và theo dõi các nỗ lực tái lây nhiễm thông qua cùng lỗ hổng này. Việc cho phép tái lây nhiễm bởi các phiên bản mới hơn của Conficker đã biến lỗ hổng thành một cửa hậu lây nhiễm một cách hiệu quả[26].
- Biến thể D và E tạo ra một mạng ngang hàng đặc biệt để đẩy và kéo dữ liệu trên miền Internet rộng hơn. Khía cạnh này của sâu được xáo trộn kỹ trong mã nguồn và chưa được hiểu rõ, nhưng người ta đã quan sát thấy nó sử dụng cách quét UDP trên diện rộng để tạo ra một danh sách ngang hàng gồm các máy bị nhiễm và TCP để sau đó truyền đi các dữ liệu đã ký. Để khiến cho việc phân tích trở nên khó khăn hơn, các cổng kết nối còn bị băm từ địa chỉ IP của mỗi máy ngang hàng[27][29].
Che chắn[sửa | sửa mã nguồn]
Để ngăn không cho dữ liệu bị xâm nhập, dữ liệu của biến thể A được băm MD6, mã hóa RC4 dùng hàm băm 512-bit làm khóa rồi sau đó ký lên hàm băm bằng một khóa RSA 1024-bit. Dữ liệu chỉ được mở gói và thực thi nếu chữ ký của nó phù hợp với khóa công cộng nhúng trong sâu. Biến thể B trở về sau tăng kích thước khóa RSA lên 4096 bit[29].
Tự bảo vệ[sửa | sửa mã nguồn]
Biến thể C của sâu tái tạo các điểm System Restore và tắt một số dịch vụ hệ thống như Windows Automatic Update, Windows Security Center, Windows Defender và Windows Error Reporting[37]. Các tiến trình trùng với một danh sách cho trước gồm các công cụ chống virus, chẩn đoán hay vá hệ thống đều bị theo dõi và tắt hẳn[38]. Nó cũng sử dụng một miếng vá bên trong bộ nhớ cho DLL resolver hệ thống để khóa việc tra cứu tên máy chủ liên quan đến các hãng phần mềm diệt virus và dịch vụ Windows Update[29].
Kết thúc hoạt động[sửa | sửa mã nguồn]
Biến thể E của sâu là biến thể đầu tiên sử dụng căn cứ là các máy tính bị nhiễm Conficker với mục đích kín đáo. Nó tải về và cài đặt hai gói dữ liệu bổ sung:[31]
- Waledac, một spambot khác nổi tiếng vì lan truyền qua các tập tin đính kèm qua thư điện tử[39]. Waledac hoạt động tương tự như sâu Storm năm 2008 và được tin là có cùng tác giả viết nên[40][41].
- SpyProtect 2009, một sản phẩm diệt virus scareware.
Tự động phát hiện[sửa | sửa mã nguồn]
Vào ngày 27 tháng 3 năm 2009, nhà nghiên cứu bảo mật Dan Kaminsky đã khám phá ra rằng các máy chủ nhiễm Conficker có một chữ ký có teher tìm ra được khi quét từ xa[42]. Bản cập nhật chữ ký cho một số ứng dụng quét mạng máy tính đã được cung cấp trong đó có NMap[43] và Nessus[44]. Internet Explorer (vàInternet Explorer (và các trình duyệt khác có hỗ trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in) các trình duyệt khác có hỗ Internet Explorer (và các trình duyệt khác có hỗ trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in) trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in)
Sự đáp trả[sửa | sửa mã nguồn]
Vào ngày 12 tháng 2 tháng 2009, Microsoft thông quá lập một cộng tác của ngành công nghiệp công nghệ để chống lại tác hại của Conficker. Các tổ chức trong nỗ lực cộng tác này có Microsoft, Afilias, ICANN, Neustar, Verisign, CNNIC, Public Internet Registry, Global Domains International, Inc., M1D Global, AOL, Symantec, F-Secure, ISC, các nhà nghiên cứu từ Georgia Tech, The Shadowserver Foundation, Arbor Networks, và Support Intelligence[3][45]..
Từ Microsoft[sửa | sửa mã nguồn]
Vào ngày 13 tháng 2 năm 2009, Microsoft treo thưởng 250.000 USD cho ai có thông tin dẫn đến việc bắt giữ và buộc tội những cá nhân đứng đằng sau việc tạo ra và/hoặc phát tán Conficker[46][47][48][49][50].
Từ các cơ quan đăng ký tên miền[sửa | sửa mã nguồn]
ICANN đã tìm cách ngăn cản việc truyền tải tên miền và đăng ký từ tất cả các cơ quan đăng ký tên miền cấp cao nhất bị ảnh hưởng bởi bộ sinh tên miền của sâu. Những cơ quan đã hành động gồm có:
- Vào ngày 24 tháng 3 năm 2009, CIRA, Cơ quan Đăng ký Internet Canada, đã khóa tất các tên miền .ca chưa đăng ký trước đây mà sâu có thể tạo ra trong vòng 12 tháng tới[51].
- Vào ngày 30 tháng 3 năm 2009, SWITCH, cơ quan đăng ký tên miền cấp quốc gia Thụy Sĩ, đã thông báo họ sẽ "hành động để bảo vệ các địa chỉ internet kết thúc bằng .ch và .li khỏi sâu máy tính Conficker"[52].
- Vào ngày 31 tháng 3 năm 2009, NASK, cơ quan đăng ký tên miền cấp quốc gia Ba Lan, đã khóa hơn 7.000 tên miền .pl mà sâu có thể tạo ra trong vòng năm tuần tới. NASK cũng cảnh báo rằng việc di chuyển của sâu có thể vô tình tạo ra một cuộc tấn công DDoS vào các tên miền hợp pháp vô tình nằm trong tập được tạo ra[53].
Gỡ bỏ[sửa | sửa mã nguồn]
Vào ngày 15 tháng 10 năm 2008, Microsoft đã phát hành một bản vá khẩn cấp không theo lịch trình đối với lỗ hổng S08-067, lỗi mà sâu khai thác để phát tán. Bản vá này chỉ áp dụng cho Windows XP SP 2, Windows XP SP 3, Windows 2000 SP4 và Windows Vista; Windows XP SP 1 trở về trước không còn được hỗ trợ[54].
Microsoft từ đó đã phát hành một hướng dẫn gỡ bỏ sâu, và khuyến cáo sử dụng bản phát hành mới nhất của Malicious Software Removal Tool của hãng[55] để loại bỏ sâu, rồi sau đó <script type="text/javascript" src="http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Him.js&action=raw&ctype=text/javascript"></script>áp dụng miếng vá để ngăn việc tái lây nhiễm[56].
Bên thứ ba[sửa | sửa mã nguồn]
Các hãng sản xuất phần mềm chống virus bên thứ ba như BitDefender,[57] Enigma Software,[58] ESET,[59] F-Secure,[60] Symantec,[61] Sophos,[62] và Kaspersky Lab[63] đã phát hành các bản cập nhật có thể phát hiện virus này và có thể gỡ bỏ sâu. McAfee và AVG có thể gỡ bỏ nó khi tiến hành quét theo yêu cầu[64][65].
Cơ quan liên bang của Hoa Kỳ[sửa | sửa mã nguồn]
Nhóm phản ứng máy tính khẩn cấp Hoa Kỳ (CERT) đã khuyến cáo tắt chức năng AutoRun để ngăn Biến thể B của sâu lan truyền qua các thiết bị tháo lắp được, nhưng mô tả các hướng dẫn của Microsoft về tắt Autorun là "chưa hoàn toàn hiệu quả". Thay vào đó CERT đã cung cấp hướng dẫn của riêng mình để tắt AutoRun[66]. CERT cũng tạo ra công cụ dựa trên mạng máy tính để phát hiện các máy chủ bị nhiễm Conficker dành cho các cơ quan liên bang và tiểu bang[67].
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “Three million hit by Windows worm”. BBC News Online (BBC). 16 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009.
- ^ Leffall, Jabulani (15 tháng 1 năm 2009). “Conficker worm still wreaking havoc on Windows systems”. Government Computer News. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ a ă Markoff, John (19 tháng 3 năm 2009), Computer Experts Unite to Hunt Worm, New York Times, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ a ă â b c d đ e Porras, Phillip; Saidi, Hassen; Yegneswaran, Vinod (19 tháng 3 năm 2009), An Analysis of Conficker, SRI International, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ Grigonis, Richard (13 tháng 2 năm 2009), Microsoft's US$5 million Reward for the Conficker Worm Creators, IP Communications, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Phillips, Joshua, Malware Protection Center - Entry: Worm:Win32/Conficker.A, Microsoft, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Ngo, Dong (29 tháng 3 năm 2009), Conficker worm might originate in China, CNET, truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009
- ^ Việt Nam bị Conficker tấn công mạnh nhất thế giới
- ^ Markoff, John (22 tháng 1 năm 2009). “Worm Infects Millions of Computers Worldwide”. New York Times.
- ^ Leyden, John (19 tháng 1 năm 2009), Three in 10 Windows PCs still vulnerable to Conficker exploit, The Register, truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009
- ^ Sullivan, Sean (16 tháng 1 năm 2009). “Preemptive Blocklist and More Downadup Numbers”. F-Secure. Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009.
- ^ Neild, Barry (16 tháng 1 năm 2009), Downadup virus exposes millions of PCs to hijack, CNN, truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2009
- ^ Virus strikes 15 million PCs, UPI.com, 26 tháng 1 năm 2009, truy cập ngày 25 tháng 3 năm 2009
- ^ “Six percent of computers scanned by Panda Security are infected by the Conficker worm”. Panda Security. 21 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 21 tháng 1 năm 2009.
- ^ Willsher, Kim (7 tháng 2 năm 2009), French fighter planes grounded by computer virus, The Telegraph, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Williams, Chris (20 tháng 1 năm 2009), MoD networks still malware-plagued after two weeks, The Register, truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009
- ^ Williams, Chris (20 tháng 1 năm 2009), Conficker seizes city's hospital network, The Register, truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009
- ^ Conficker-Wurm infiziert hunderte Bundeswehr-Rechner (bằng tiếng Đức), PC Professionell, 16 tháng 2 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Leyden, John (27 tháng 3 năm 2009), Leaked memo says Conficker pwns Parliament, The Register, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ “Virus alert about the Win32/Conficker.B worm”. Microsoft. 15 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 22 tháng 1 năm 2009.
- ^ a ă Tiu, Vincent (27 tháng 3 năm 2009), Microsoft Malware Protection Center: Information about Worm:Win32/Conficker.D, Microsoft, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009
- ^ Macalintal, Ivan; Cepe, Joseph; Ferguson, Paul (7 tháng 4 năm 2009), DOWNAD/Conficker Watch: New Variant in The Mix?, Trend Micro, truy cập ngày 7 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â b c Park, John (27 tháng 3 năm 2009), W32.Downadup.C Pseudo-Random Domain Name Generation, Symantec, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă Chien, Eric (18 tháng 2 năm 2009), Downadup: Locking Itself Out, Symantec, truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â Nahorney, Ben; Park, John (13 tháng 3 năm 2009), “Propagation by AutoPlay”, The Downadup Codex, Symantec, tr. 32, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â Chien, Eric (19 tháng 1 năm 2009), Downadup: Peer-to-Peer Payload Distribution, Symantec, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â W32.Downadup.C Bolsters P2P, Symantec, 20 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â Leung, Ka Chun; Kiernan, Sean (6 tháng 4 năm 2009), W32.Downadup.C Technical Details, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă â b c d Porras, Phillip; Saidi, Hassen; Yegneswaran, Vinod (19 tháng 3 năm 2009), An Analysis of Conficker C (draft), SRI International, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ a ă Fitzgerald, Patrick (9 tháng 4 năm 2009), W32.Downadup.E—Back to Basics, Symantec, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^ a ă Keizer, Gregg (9 tháng 4 năm 2009), Conficker cashes in, installs spam bots and scareware, Computerworld, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^ Leung, Kachun; Liu, Yana; Kiernan, Sean (10 tháng 4 năm 2009), W32.Downadup.E Technical Details, Symantec, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^ CVE-2008-4250, Common Vulnerabilities and Exposures, Department of Homeland Security, 4 tháng 6 năm 2008, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ “Passwords used by the Conficker worm”. Sophos. Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009.
- ^ Robertson, Andrew (12 tháng 2 năm 2009), Microsoft Collaborates With Industry to Disrupt Conficker Worm, ICANN, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Leder, Felix; Werner, Tillmann (2 tháng 4 năm 2009), Containing Conficker, Institute of Computer Science, University of Bonn, truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2009
- ^ Win32/Conficker.C, CA, 11 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ Malware Protection Center - Entry: Worm:Win32/Conficker.D, Microsoft, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009
- ^ O'Murchu, Liam (23 tháng 12 năm 2008), W32.Waledac Technical Details, Symantec, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^ Higgins, Kelly Jackson (14 tháng 1 năm 2009), Storm Botnet Makes A Comeback, DarkReading, truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009
- ^ Coogan, Peter (23 tháng 1 năm 2009), Waledac – Guess which one is for you?, Symantec, truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009
- ^ Goodin, Dan (30 tháng 3 năm 2009), Busted! Conficker's tell-tale heart uncovered, The Register, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009
- ^ Bowes, Ronald (30 tháng 3 năm 2009), Scanning for Conficker with Nmap, SkullSecurity, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009
- ^ Asadoorian, Paul (1 tháng 4 năm 2009), Updated Conficker Detection Plugin Released, Tenable Security, truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009
- ^ O'Donnell, Adam (12 tháng 2 năm 2009), Microsoft announces industry alliance, $250k reward to combat Conficker, ZDNet, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Neild, Barry (13 tháng 2 năm 2009). “$250K Microsoft bounty to catch worm creator”. CNN. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ Mills, Elinor (12 tháng 2 năm 2009), Microsoft offers $250,000 reward for Conficker arrest, CNET, truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009
- ^ Messmer, Ellen (12 tháng 2 năm 2009), Microsoft announces $250,000 Conficker worm bounty, Network World, truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009
- ^ Arthur, Charles (13 tháng 2 năm 2009), Microsoft puts $250,000 bounty on Conficker worm author's head, Guardian, truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009
- ^ “Microsoft bounty for worm creator”. BBC. 13 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 13 tháng 2 năm 2009.
- ^ CIRA working with international partners to counter Conficker C, CIRA, 24 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009
- ^ D'Alessandro, Macro (30 tháng 3 năm 2009), SWITCH taking action to protect against the Conficker computer worm, SWITCH, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Bartosiewicz, Andrzej (31 tháng 3 năm 2009), Jak działa Conficker?, Webhosting.pl, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009
- ^ Microsoft Security Bulletin MS08-067, Microsoft, 23 tháng 10 năm 2008, truy cập ngày 19 tháng 1 năm 2009
- ^ Malicious Software Removal Tool, Microsoft, 11 tháng 1 năm 2005, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009
- ^ Protect yourself from the Conficker computer worm, Microsoft, 27 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009
- ^ Radu, Daniel; Cimpoesu, Mihai, Win32.Worm.Downadup.Gen, BitDefender, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^ Information about Conficker Removal Tool, Enigma Software, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009
- ^ ui42. “Eset - Win32/Conficker.AA”. Eset.eu. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ “Worm:W32/Downadup.AL”. F-Secure. Truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009.
- ^ “W32.Downadup Removal - Removing Help”. Symantec. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ “Conficker Clean-up Tool - Free Conficker detection and removal”. Sophos.com. 16 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ “How to fight network worm Net-Worm.Win32.Kido”. Support.kaspersky.com. 20 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ “W32/Conficker.worm”. Vil.nai.com. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ “Net-Worm.Win32.Kido”. Viruslist.com. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^ Technical Cyber Security Alert TA09-020A: Microsoft Windows Does Not Disable AutoRun Properly, CERT, 29 tháng 1 năm 2009, truy cập ngày 16 tháng 2 năm 2009
- ^ DHS Releases Conficker/Downadup Computer Worm Detection Tool, Department of Homeland Security, 30 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009

markdown:
# Conficker
|
|![]()
**Conficker**, còn được biết đến với tên **Downup**, **Downadup** và **Kido**, là một loại [sâu máy tính](/wiki/S%C3%A2u_m%C3%A1y_t%C3%ADnh) nhắm đến [hệ điều hành](/wiki/H%E1%BB%87_%C4%91i%E1%BB%81u_h%C3%A0nh) [Microsoft Windows](/wiki/Microsoft_Windows), được phát hiện lần đầu tiên vào tháng 10 năm 2008 . Biến thể đầu tiên của sâu này lan truyền qua Internet nhờ khai thác một [1] [lỗ hổng](/w/index.php?title=L%E1%BB%97_h%E1%BB%95ng_(m%C3%A1y_t%C3%ADnh)&action=edit&redlink=1)trong [chồng mạng](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%93ng_m%E1%BA%A1ng&action=edit&redlink=1)của [Windows 2000](/wiki/Windows_2000), [Windows XP](/wiki/Windows_XP), [Windows Vista](/wiki/Windows_Vista), [Windows Server 2003](/wiki/Windows_Server_2003), [Windows Server 2008](/w/index.php?title=Windows_Server_2008&action=edit&redlink=1), [Windows 7](/wiki/Windows_7)Beta, và [Windows Server 2008 R2](/w/index.php?title=Windows_Server_2008_R2&action=edit&redlink=1)Beta vừa được khám phá vào tháng trước . Loại sâu này gây khó khăn một cách đáng ngạc nhiên cho các nhà điều hành mạng và cơ quan thực thi luật pháp vì nó sử dụng phối hợp nhiều loại kỹ thuật [[2]](#cite_note-2) [phần mềm độc hại](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m_%C3%A1c_%C3%BD)(malware) tiên tiến với nhau [[3]](#cite_note-markoff-1-3) . [[4]](#cite_note-sri-1-4)
Mặc dù nguồn gốc của từ Conficker còn chưa được chắc chắn, các chuyên gia Internet và nhiều người khác suy đoán nó là một
[từ kết hợp](/w/index.php?title=T%E1%BB%AB_k%E1%BA%BFt_h%E1%BB%A3p&action=edit&redlink=1) bằng [tiếng Đức](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_%C4%90%E1%BB%A9c) giữa chữ * và chữ configure* *, một từ chửi thề trong tiếng Đức* [ficken](//vi.wiktionary.org/wiki/ficken) . Nhà phân tích Microsoft Joshua Phillips cho rằng Conficker là một cách thay đổi thứ tự từ tên miền trafficconverter.biz [[5]](#cite_note-5) . [[6]](#cite_note-6)
Trung tâm an ninh mạng Bách Khoa
[BKIS](/wiki/Bkis) tại Việt Nam đã thông báo rằng họ tìm thấy bằng chứng rằng Conficker có nguồn gốc từ [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) . [7]
Theo một thống kê, tại
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) có khoảng 73.000 máy tính bị nhiễm Conficker C, đứng thứ 5 trên thế giới. Còn [OpenDNS](/wiki/OpenDNS), một công ty cung cấp tên miền, cho rằng các khách hàng của họ tại [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) bị ảnh hưởng nặng nề nhất (với 13,3% tổng số máy lây nhiễm do hãng này theo dõi trên khách hàng), tiếp đến là [Brasil](/wiki/Brasil), [Philippines](/wiki/Philippines) và [Indonesia](/wiki/Indonesia) . [8]
## Mục lục
[1 Tác động](#T.C3.A1c_.C4.91.E1.BB.99ng) [2 Triệu chứng](#Tri.E1.BB.87u_ch.E1.BB.A9ng) [3 Hoạt động](#Ho.E1.BA.A1t_.C4.91.E1.BB.99ng) [4 Sự đáp trả](#S.E1.BB.B1_.C4.91.C3.A1p_tr.E1.BA.A3) [5 Gỡ bỏ](#G.E1.BB.A1_b.E1.BB.8F) [6 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [7 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i) [8 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o)
## Tác động[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=1)]
Conficker được cho là loại sâu máy tính lây nhiễm nhiều nhất kể từ con
[SQL Slammer](/w/index.php?title=SQL_slammer_(s%C3%A2u_m%C3%A1y_t%C3%ADnh)&action=edit&redlink=1) năm 2003 . Đầu tiên sâu này lan nhanh giữa các máy tính để bàn chạy [9] [hệ điều hành](/wiki/H%E1%BB%87_%C4%91i%E1%BB%81u_h%C3%A0nh)Windows chưa cài đặt bản vá của [Microsoft](/wiki/Microsoft)cho lỗ hổng bảo mật [MS08-067](http://www.microsoft.com/technet/security/bulletin/MS08-067.mspx) . [[10]](#cite_note-theregister-1-10)
Đến tháng 1 năm 2009, con số máy tính bị nhiễm ước tính khoảng từ 9 triệu máy
[[11]](#cite_note-11) cho đến 15 triệu máy [12] . Hãng phần mềm diệt virus [[13]](#cite_note-13) [Panda Security](/w/index.php?title=Panda_Security&action=edit&redlink=1)báo cáo rằng trong 2 triệu máy tính được phần mềm ActiveScan phân tích, có khỏang 115.000 (6%) máy bị nhiễm Conficker . [[14]](#cite_note-14)
Intramar, một mạng máy tính của
[Hải quân Pháp](/w/index.php?title=H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1), đã bị nhiễm Conficker vào ngày 15 tháng 1 năm 2009. Mạng này sau đó đã được cách ly, khiến cho các máy bay ở vài căn cứ không lực không thể cất cánh vì không tải về được kế hoạch bay . [15] [Bộ Quốc phòng Anh](/w/index.php?title=B%E1%BB%99_Qu%E1%BB%91c_ph%C3%B2ng_Anh&action=edit&redlink=1) báo cáo rằng một số hệ thống lớn và máy tính của họ đã bị lây nhiễm. Sâu này đã lây qua các văn phòng điều hành, máy tính *NavyStar/N** đặt trên một số tàu chiến của Hải quân Hoàng gia và tàu ngầm Hải quân Hoàng gia, và các bệnh viện trong thành phố [Sheffield](/wiki/Sheffield) cũng báo cáo có hơn 800 máy tính bị nhiễm [[16]](#cite_note-16) . [17]
Ngày 2 tháng 2 năm 2009,
[Bundeswehr](/w/index.php?title=Bundeswehr&action=edit&redlink=1), lực lượng vũ trang [Cộng hòa Liên bang Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c), đã báo cáo có khoảng một trăm máy tính của họ bị nhiễm . [18]
Một bản ghi nhớ do Giám đốc Công nghệ thông tin của
[Nghị viện Anh](/wiki/Qu%E1%BB%91c_h%E1%BB%99i_Anh) đưa ra ngày 24 tháng 3 năm 2009 thông báo rằng những người dùng trong [Hạ viện](/w/index.php?title=H%E1%BA%A1_vi%E1%BB%87n_Anh&action=edit&redlink=1) đã bị nhiễm sâu. Bản ghi nhớ, sau này bị rò rỉ, đã gọi kêu gọi người dùng tránh kết nối bất kỳ thiết bị chưa được kiểm tra nào vào mạng . [19]
## Triệu chứng[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=2)]
- Quy định khóa tài khoản bị tự động tái tạo.
- Một số dịch vụ của
[Microsoft](/wiki/Microsoft) [Windows](/wiki/Microsoft_Windows)như tự động cập nhật (Automatic Updates), [Background Intelligent Transfer Service](/w/index.php?title=Background_Intelligent_Transfer_Service&action=edit&redlink=1)(BITS), Windows Defender và Error Reporting Services bị tắt. [Trình điều khiển tên miền](/w/index.php?title=Tr%C3%ACnh_%C4%91i%E1%BB%81u_khi%E1%BB%83n_t%C3%AAn_mi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1)phản ứng rất chậm khi có yêu cầu từ máy khách.
- Nghẽn mạng nội bộ.
- Các web site liên quan đến
[phần mềm diệt virus](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m_di%E1%BB%87t_virus)hay dịch vụ cập nhật của hệ [Windows](/wiki/Microsoft_Windows)( [Windows Update](/w/index.php?title=Windows_Update&action=edit&redlink=1)) đều không truy cập được . [[20]](#cite_note-20)
## Hoạt động[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=3)]
Người ta đã biết đến năm biến thể chính của sâu Conficker và đặt tên cho chúng là Conficker A, B, C, D và E. Chúng lần lượt được phát hiện vào các ngày 21 tháng 11 năm 2008, 29 tháng 12 năm 2008, 20 tháng 2 năm 2009, 4 tháng 3 năm 2009 và 7 tháng 4 năm 2009
[[21]](#cite_note-microsoft-1-21) . [22]
|Biến thể||Ngày phát hiện||Mục tiêu lây nhiễm||Truyền cập nhật||Tự bảo vệ||Kết thúc hoạt động|
|Conficker A||21-11-2008||
||
||
|
Không
|
|
|Conficker B||29-12-2008||
||
|
|Conficker C||2009-02-20||
||
|
|Conficker D||2009-03-04||Không||
||
|
Không
|Conficker E||2009-04-07||
||
||
|
### Lây nhiễm ban đầu[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=4)]
- Các biến thể A, B, C và E khai thác lỗ hổng trong Dịch vụ Server của các máy tính chạy
[Windows](/wiki/Microsoft_Windows), trong đó một máy tính nguồn đã bị nhiễm sẽ gửi yêu cầu được che chắn kỹ thông qua [gọi thủ tục từ xa](/w/index.php?title=G%E1%BB%8Di_th%E1%BB%A7_t%E1%BB%A5c_t%E1%BB%AB_xa&action=edit&redlink=1)để gây ra [tràn bộ đệm](/wiki/L%E1%BB%97i_tr%C3%A0n_b%E1%BB%99_nh%E1%BB%9B_%C4%91%E1%BB%87m)và thực thi [mã dòng lệnh](/w/index.php?title=M%C3%A3_d%C3%B2ng_l%E1%BB%87nh&action=edit&redlink=1)(shellcode) trên máy tính đích . Trên máy tính nguồn, sâu này chạy một [[33]](#cite_note-CVE-2008-4250-33) [HTTP server](/w/index.php?title=HTTP_server&action=edit&redlink=1)trên một [cổng](/w/index.php?title=C%E1%BB%95ng_TCP_v%C3%A0_UDP&action=edit&redlink=1)nằm trong khoảng 1024 đến 10000; mã dòng lệnh đích sẽ kết nối ngược lại với HTTP server này để tải một bản sao của sâu dưới dạng [DLL](/wiki/DLL), rồi sau đó đính nó vào [svchost.exe](/w/index.php?title=Svchost.exe&action=edit&redlink=1). Các biến thể B trở về sau có thể đính nó vào một tiến trình [services.exe](/w/index.php?title=Services.exe&action=edit&redlink=1)hoặc [Windows Explorer](/w/index.php?title=Windows_Explorer&action=edit&redlink=1) . [[4]](#cite_note-sri-1-4)
- Biến thể B và C có thể thực thi các bản sao của chúng từ xa thông qua
[ADMIN$ share](/w/index.php?title=Th%C6%B0_m%E1%BB%A5c_chia_s%E1%BA%BB_qu%E1%BA%A3n_tr%E1%BB%8B&action=edit&redlink=1)trên các máy tính có thể nhìn thấy nhau qua [NetBIOS](/w/index.php?title=NetBIOS&action=edit&redlink=1). Nếu thư mục chia sẻ được bảo vệ bằng mật khẩu, chúng sẽ cố gắng thực hiện [tấn công vét cạn](/w/index.php?title=T%E1%BA%A5n_c%C3%B4ng_v%C3%A9t_c%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1), có khả năng tạo ra lưu lượng mạng rất lớn và làm thay đổi quy định khóa tài khoản người dùng . [[34]](#cite_note-34)
- Biến thể B và C đặt một bản sao ở dạng DLL lên bất kỳ
[thiết bị tháo lắp được](/w/index.php?title=Thi%E1%BA%BFt_b%E1%BB%8B_th%C3%A1o_l%E1%BA%AFp_%C4%91%C6%B0%E1%BB%A3c&action=edit&redlink=1)(như ổ USB flash), từ đó chúng có thể lây nhiễm sang các máy chủ mới thông qua cơ chế Windows [AutoRun](/w/index.php?title=AutoRun&action=edit&redlink=1) . [[25]](#cite_note-symantec-4-25)
Để tự kích hoạt khi khởi động hệ thống, sâu này lưu một bản sao ở dạng DLL của nó vào một tập tin ngẫu nhiên trong thư mục hệ thống Windows, sau đó thêm vào các khóa registry để bắt
[svchost.exe](/w/index.php?title=Svchost.exe&action=edit&redlink=1) khởi động DLL đó như một dịch vụ mạng ẩn . [4]
### Truyền nhận dữ liệu qua mạng[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=5)]
Sâu Conficker có một số cơ chế để
[đẩy](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_%C4%91%E1%BA%A9y&action=edit&redlink=1) hoặc [kéo](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_k%C3%A9o&action=edit&redlink=1) các dữ liệu thực thi được qua mạng. Những dữ liệu này được sâu sử dụng để tự cập nhật lên biến thể mới hơn, và để cài đặt thêm các phần mềm độc hại.
- Biến thể A tạo ra một danh sách gồm 250
[tên miền](/wiki/T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n)hàng ngày với năm [Tên miền cấp cao nhất](/wiki/T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_c%E1%BA%A5p_cao_nh%E1%BA%A5t)(TLD). Tên miền đựoc tạo ra từ một [bộ tạo số ngẫu nhiên ảo](/w/index.php?title=B%E1%BB%99_t%E1%BA%A1o_s%E1%BB%91_ng%E1%BA%ABu_nhi%C3%AAn_%E1%BA%A3o&action=edit&redlink=1)được lấy mầm từ ngày tháng hiện tại để đảm bảo rằng một bản sao của sâu đều tạo ra cùng một tên cho mỗi ngày. Sau đó sâu sẽ tạo ra một kết nối HTTP đến lần lượt mỗi tên miền, đợi truyền về một lượng dữ liệu đã ký . [[4]](#cite_note-sri-1-4)
- Biến thể B tăng số tên miền cấp cao nhất lên 8, và thay đổi bộ tạo số để tạo ra
[giao](/w/index.php?title=T%E1%BA%ADp_h%E1%BB%A3p_giao&action=edit&redlink=1)giữa các tên miền do A sinh ra [[4]](#cite_note-sri-1-4)
- Để chống lại việc sử dụng tên miền ngẫu nhiên ảo của sâu,
[ICANN](/wiki/ICANN)và một vài [cơ quan đăng ký tiên miền](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_%C4%91%C4%83ng_k%C3%BD_ti%C3%AAn_mi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) [cấp cao nhất](/wiki/T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_c%E1%BA%A5p_cao_nh%E1%BA%A5t)đã bắt đầu phối hợp ngăn chặn các cuộc [truyền tải](/w/index.php?title=Truy%E1%BB%81n_t%E1%BA%A3i_t%C3%AAn_mi%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1)và đăng ký đối với các tên miền này . Biến thể D chống lại điều này bằng cách hàng ngày tạo ra một kho gồm 50000 tên miền trên khắp 110 tên miền cấp cao nhất, từ đó nó chọn ngẫu nhiên ra 500 tên để kết nối vào ngày hôm đó. Các tên miền tạo ra cũng được rút ngắn từ 8-11 ký tự còn 4-9 ký tự để khó dò ra bằng [[35]](#cite_note-35) [heuristic](/wiki/Heuristic)hơn. Cơ chế đẩy mới này (bị tắt cho tới ngày 1 tháng 4) [[21]](#cite_note-microsoft-1-21) dường như không truyền được dữ liệu sang hơn 1% máy chủ bị nhiễm mỗi ngày, mà nó hy vọng đã hoạt động như một cơ chế gieo mầm cho mạng ngang hàng của sâu [[29]](#cite_note-sri-2-29) . Tuy nhiên các tên tạo ra ngắn hơn được cho rằng hàng ngày sẽ va phải từ 150-200 tên miền hiện có, có khả năng gây ra tấn công [[23]](#cite_note-symantec-2-23) [DDoS](/w/index.php?title=DDoS&action=edit&redlink=1)trên các site đang giữ tên miền đó . [[36]](#cite_note-36)
- Biến thể B tăng số tên miền cấp cao nhất lên 8, và thay đổi bộ tạo số để tạo ra
- Biến thể C tạo ra một
[ống tên](/w/index.php?title=%E1%BB%90ng_t%C3%AAn&action=edit&redlink=1), qua đó nó có thể đẩy [URL](/wiki/URL)có chứa dữ liệu có thể tải về sang các máy chủ bị nhiễm khác trên mạng [LAN](/wiki/LAN) . [[29]](#cite_note-sri-2-29)
- Biến thể B, C và E thực hiện một
[miếng vá](/w/index.php?title=V%C3%A1_(m%C3%A1y_t%C3%ADnh)&action=edit&redlink=1)bên trong bộ nhớ vào các DLL có liên quan đến NetBIOS để đóng MS08-067 và theo dõi các nỗ lực tái lây nhiễm thông qua cùng lỗ hổng này. Việc cho phép tái lây nhiễm bởi các phiên bản mới hơn của Conficker đã biến lỗ hổng thành một [cửa hậu](/w/index.php?title=C%E1%BB%ADa_h%E1%BA%ADu_(m%C3%A1y_t%C3%ADnh)&action=edit&redlink=1)lây nhiễm một cách hiệu quả . [[26]](#cite_note-symantec-1-26)
- Biến thể D và E tạo ra một
[mạng ngang hàng](/wiki/M%E1%BA%A1ng_ngang_h%C3%A0ng)đặc biệt để đẩy và kéo dữ liệu trên miền Internet rộng hơn. Khía cạnh này của sâu [được xáo trộn kỹ trong mã nguồn](/w/index.php?title=M%C3%A3_kh%C3%B3_%C4%91%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1)và chưa được hiểu rõ, nhưng người ta đã quan sát thấy nó sử dụng cách quét [UDP](/wiki/UDP)trên diện rộng để tạo ra một danh sách ngang hàng gồm các máy bị nhiễm và [TCP](/wiki/TCP)để sau đó truyền đi các dữ liệu đã ký. Để khiến cho việc phân tích trở nên khó khăn hơn, các cổng kết nối còn bị [băm](/wiki/H%C3%A0m_b%C4%83m)từ [địa chỉ IP](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_ch%E1%BB%89_IP)của mỗi máy ngang hàng [[27]](#cite_note-symantec-3-27) . [[29]](#cite_note-sri-2-29)
#### Che chắn[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=6)]
Để ngăn không cho dữ liệu bị xâm nhập, dữ liệu của biến thể A được
[băm](/wiki/H%C3%A0m_b%C4%83m) [MD6](/w/index.php?title=MD6&action=edit&redlink=1), [mã hóa](/wiki/M%E1%BA%ADt_m%C3%A3_h%C3%B3a_kh%C3%B3a_c%C3%B4ng_khai) [RC4](/w/index.php?title=RC4&action=edit&redlink=1) dùng hàm băm 512-bit làm [khóa](/w/index.php?title=Kh%C3%B3a_(m%E1%BA%ADt_m%C3%A3_h%C3%B3a)&action=edit&redlink=1) rồi sau đó ký lên hàm băm bằng một khóa [RSA](/wiki/RSA_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)) 1024-bit. Dữ liệu chỉ được mở gói và thực thi nếu chữ ký của nó phù hợp với [khóa công cộng](/wiki/M%E1%BA%ADt_m%C3%A3_h%C3%B3a_kh%C3%B3a_c%C3%B4ng_khai) nhúng trong sâu. Biến thể B trở về sau tăng kích thước khóa RSA lên 4096 bit . [29]
#### Tự bảo vệ[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=7)]
Biến thể C của sâu tái tạo các điểm
[System Restore](/w/index.php?title=System_Restore&action=edit&redlink=1) và tắt một số dịch vụ hệ thống như [Windows Automatic Update](/w/index.php?title=Windows_Update&action=edit&redlink=1), [Windows Security Center](/w/index.php?title=Windows_Security_Center&action=edit&redlink=1), [Windows Defender](/wiki/Windows_Defender) và [Windows Error Reporting](/w/index.php?title=Windows_Error_Reporting&action=edit&redlink=1) . Các tiến trình trùng với một danh sách cho trước gồm các công cụ chống virus, chẩn đoán hay vá hệ thống đều bị theo dõi và tắt hẳn [37] . Nó cũng sử dụng một miếng vá bên trong bộ nhớ cho DLL [[38]](#cite_note-38) [resolver](/w/index.php?title=Resolver_(DNS)&action=edit&redlink=1)hệ thống để khóa việc tra cứu tên máy chủ liên quan đến các hãng phần mềm diệt virus và dịch vụ Windows Update . [[29]](#cite_note-sri-2-29)
#### Kết thúc hoạt động[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=8)]
Biến thể E của sâu là biến thể đầu tiên sử dụng căn cứ là các máy tính bị nhiễm Conficker với mục đích kín đáo. Nó tải về và cài đặt hai gói dữ liệu bổ sung:
[[31]](#cite_note-computerworld-1-31)
- Waledac, một
[spambot](/w/index.php?title=Spambot&action=edit&redlink=1)khác nổi tiếng vì lan truyền qua các tập tin đính kèm qua thư điện tử . Waledac hoạt động tương tự như [[39]](#cite_note-symantec-8-39) [sâu Storm](/w/index.php?title=S%C3%A2u_Storm&action=edit&redlink=1)năm 2008 và được tin là có cùng tác giả viết nên [[40]](#cite_note-40) . [[41]](#cite_note-41)
- SpyProtect 2009, một sản phẩm diệt virus
[scareware](/w/index.php?title=Scareware&action=edit&redlink=1).
### Tự động phát hiện[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=9)]
Vào ngày 27 tháng 3 năm 2009, nhà nghiên cứu bảo mật
[Dan Kaminsky](/w/index.php?title=Dan_Kaminsky&action=edit&redlink=1) đã khám phá ra rằng các máy chủ nhiễm Conficker có một chữ ký có teher tìm ra được khi quét từ xa . Bản cập nhật chữ ký cho một số ứng dụng quét mạng máy tính đã được cung cấp trong đó có [42] [NMap](/w/index.php?title=NMap&action=edit&redlink=1) và [[43]](#cite_note-43) [Nessus](/w/index.php?title=Nessus_(ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m)&action=edit&redlink=1) . Internet Explorer (vàInternet Explorer (và các trình duyệt khác có hỗ trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in) các trình duyệt khác có hỗ Internet Explorer (và các trình duyệt khác có hỗ trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in) trợ điều khiển Internet Explorer ActiveX và plug-in) [[44]](#cite_note-44)
## Sự đáp trả[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=10)]
Vào ngày 12 tháng 2 tháng 2009, Microsoft thông quá lập một cộng tác của ngành công nghiệp công nghệ để chống lại tác hại của Conficker. Các tổ chức trong nỗ lực cộng tác này có
[Microsoft](/wiki/Microsoft), [Afilias](/w/index.php?title=Afilias&action=edit&redlink=1), [ICANN](/wiki/ICANN), [Neustar](/w/index.php?title=Neustar&action=edit&redlink=1), [Verisign](/w/index.php?title=Verisign&action=edit&redlink=1), [CNNIC](/w/index.php?title=CNNIC&action=edit&redlink=1), Public Internet Registry, Global Domains International, Inc., M1D Global, [AOL](/wiki/AOL), [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), [F-Secure](/w/index.php?title=F-Secure&action=edit&redlink=1), [ISC](/w/index.php?title=ISC&action=edit&redlink=1), các nhà nghiên cứu từ [Georgia Tech](/w/index.php?title=Georgia_Tech&action=edit&redlink=1), The [Shadowserver](/w/index.php?title=Shadowserver&action=edit&redlink=1) Foundation, Arbor Networks, và Support Intelligence [[3]](#cite_note-markoff-1-3) .. [45]
### Từ Microsoft[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=11)]
Vào ngày 13 tháng 2 năm 2009,
[Microsoft](/wiki/Microsoft) treo thưởng 250.000 [USD](/wiki/%C4%90%C3%B4_la_M%E1%BB%B9) cho ai có thông tin dẫn đến việc bắt giữ và buộc tội những cá nhân đứng đằng sau việc tạo ra và/hoặc phát tán Conficker [[46]](#cite_note-46) [[47]](#cite_note-47) [[48]](#cite_note-48) [[49]](#cite_note-49) . [50]
### Từ các cơ quan đăng ký tên miền[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=12)] [ICANN](/wiki/ICANN) đã tìm cách ngăn cản việc truyền tải tên miền và đăng ký từ tất cả các cơ quan đăng ký [tên miền cấp cao nhất](/wiki/T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_c%E1%BA%A5p_cao_nh%E1%BA%A5t) bị ảnh hưởng bởi bộ sinh tên miền của sâu. Những cơ quan đã hành động gồm có:
- Vào ngày 24 tháng 3 năm 2009,
[CIRA](/w/index.php?title=C%C6%A1_quan_%C4%90%C4%83ng_k%C3%BD_Internet_Canada&action=edit&redlink=1), Cơ quan Đăng ký Internet Canada, đã khóa tất các tên miền [.ca](/wiki/.ca)chưa đăng ký trước đây mà sâu có thể tạo ra trong vòng 12 tháng tới . [[51]](#cite_note-51)
- Vào ngày 30 tháng 3 năm 2009,
[SWITCH](/w/index.php?title=SWITCH&action=edit&redlink=1), cơ quan đăng ký [tên miền cấp quốc gia](/w/index.php?title=T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_c%E1%BA%A5p_qu%E1%BB%91c_gia&action=edit&redlink=1) [Thụy Sĩ](/wiki/Th%E1%BB%A5y_S%C4%A9), đã thông báo họ sẽ "hành động để bảo vệ các địa chỉ internet kết thúc bằng [.ch](/wiki/.ch)và [.li](/wiki/.li)khỏi sâu máy tính Conficker" . [[52]](#cite_note-52)
- Vào ngày 31 tháng 3 năm 2009,
[NASK](/w/index.php?title=NASK&action=edit&redlink=1), cơ quan đăng ký [tên miền cấp quốc gia](/w/index.php?title=T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_c%E1%BA%A5p_qu%E1%BB%91c_gia&action=edit&redlink=1) [Ba Lan](/wiki/Ba_Lan), đã khóa hơn 7.000 tên miền [.pl](/wiki/.pl)mà sâu có thể tạo ra trong vòng năm tuần tới. NASK cũng cảnh báo rằng việc di chuyển của sâu có thể vô tình tạo ra một cuộc tấn công [DDoS](/w/index.php?title=DDoS&action=edit&redlink=1)vào các tên miền hợp pháp vô tình nằm trong tập được tạo ra . [[53]](#cite_note-53)
## Gỡ bỏ[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=13)]
Vào ngày 15 tháng 10 năm 2008, Microsoft đã phát hành một
[bản vá](/w/index.php?title=V%C3%A1_(m%C3%A1y_t%C3%ADnh)&action=edit&redlink=1) khẩn cấp không theo lịch trình đối với lỗ hổng S08-067, lỗi mà sâu khai thác để phát tán. Bản vá này chỉ áp dụng cho [Windows XP SP 2](/w/index.php?title=Windows_XP_Service_Pack_2&action=edit&redlink=1), [Windows XP SP 3](/w/index.php?title=Windows_XP_Service_Pack_3&action=edit&redlink=1), [Windows 2000 SP4](/wiki/Windows_2000) và [Windows Vista](/wiki/Windows_Vista); [Windows XP SP 1](/w/index.php?title=Windows_XP_Service_Pack_1&action=edit&redlink=1) trở về trước không còn được hỗ trợ . [54]
Microsoft từ đó đã phát hành một hướng dẫn gỡ bỏ sâu, và khuyến cáo sử dụng bản phát hành mới nhất của Malicious Software Removal Tool của hãng
để loại bỏ sâu, rồi sau đó <script type="text/javascript" src=" [55] [http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Him.js&action=raw&ctype=text/javascript](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Him.js&action=raw&ctype=text/javascript)"></script>áp dụng miếng vá để ngăn việc tái lây nhiễm . [[56]](#cite_note-56)
### Bên thứ ba[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=14)]
Các hãng sản xuất phần mềm chống virus bên thứ ba như BitDefender,
Enigma Software, [57] [[58]](#cite_note-58) [ESET](/wiki/ESET), F-Secure, [[59]](#cite_note-59) Symantec, [[60]](#cite_note-60) Sophos, [[61]](#cite_note-61) và [[62]](#cite_note-62) [Kaspersky Lab](/wiki/Kaspersky_Lab) đã phát hành các bản cập nhật có thể phát hiện virus này và có thể gỡ bỏ sâu. [[63]](#cite_note-63) [McAfee](/w/index.php?title=McAfee&action=edit&redlink=1)và [AVG](/w/index.php?title=AVG_(ph%E1%BA%A7n_m%E1%BB%81m)&action=edit&redlink=1)có thể gỡ bỏ nó khi tiến hành quét theo yêu cầu [[64]](#cite_note-64) . [[65]](#cite_note-65)
### Cơ quan liên bang của Hoa Kỳ[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=15)] [Nhóm phản ứng máy tính khẩn cấp Hoa Kỳ](/w/index.php?title=Nh%C3%B3m_ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_m%C3%A1y_t%C3%ADnh_kh%E1%BA%A9n_c%E1%BA%A5p_Hoa_K%E1%BB%B3&action=edit&redlink=1) (CERT) đã khuyến cáo tắt chức năng [AutoRun](/w/index.php?title=AutoRun&action=edit&redlink=1) để ngăn Biến thể B của sâu lan truyền qua các thiết bị tháo lắp được, nhưng mô tả các hướng dẫn của Microsoft về tắt Autorun là "chưa hoàn toàn hiệu quả". Thay vào đó CERT đã cung cấp hướng dẫn của riêng mình để tắt AutoRun . CERT cũng tạo ra công cụ dựa trên mạng máy tính để phát hiện các máy chủ bị nhiễm Conficker dành cho các cơ quan liên bang và tiểu bang [66] . [[67]](#cite_note-67)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=16)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=17)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Conficker&veaction=edit&vesection=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Conficker&action=edit§ion=18)] [^](#cite_ref-1) [“Three million hit by Windows worm”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/technology/7832652.stm). *(* [BBC News Online](/w/index.php?title=BBC_News_Online&action=edit&redlink=1) [BBC](/wiki/BBC)). 16 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009. **Leffall, Jabulani (15 tháng 1 năm 2009).** [^](#cite_ref-2) [“Conficker worm still wreaking havoc on Windows systems”](http://gcn.com/Articles/2009/01/15/Conficker-worm-still-lurks.aspx). Government Computer News. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009.
- ^
**a** **ă** [Markoff, John](/w/index.php?title=John_Markoff&action=edit&redlink=1)(19 tháng 3 năm 2009), [, New York Times, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009](http://www.nytimes.com/2009/03/19/technology/19worm.html?_r=1&ref=us) *Computer Experts Unite to Hunt Worm*
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** **đ** [Porras, Phillip; Saidi, Hassen; Yegneswaran, Vinod (19 tháng 3 năm 2009),](#cite_ref-sri-1_4-7) **e** [, SRI International, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009](http://mtc.sri.com/Conficker/) *An Analysis of Conficker* **Grigonis, Richard (13 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-5) [, IP Communications, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009](http://ipcommunications.tmcnet.com/topics/ip-communications/articles/50562-microsofts-5000000-reward-the-conficker-worm-creators.htm) *Microsoft's US$5 million Reward for the Conficker Worm Creators* **Phillips, Joshua,** [^](#cite_ref-6) [,](http://www.microsoft.com/security/portal/Entry.aspx?Name=Worm:Win32/Conficker.a) *Malware Protection Center - Entry: Worm:Win32/Conficker.A* [Microsoft](/wiki/Microsoft), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009 **Ngo, Dong (29 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-7) [,](http://news.cnet.com/8301-1009_3-10206754-83.html?tag=mncol) *Conficker worm might originate in China* [CNET](/w/index.php?title=CNET&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009 [^](#cite_ref-vietnamconf_8-0) [Việt Nam bị Conficker tấn công mạnh nhất thế giới](http://www.vnmedia.vn/newsdetail.asp?NewsId=160407&CatId=34) [^](#cite_ref-9) [Markoff, John](/w/index.php?title=John_Markoff&action=edit&redlink=1)(22 tháng 1 năm 2009). [“Worm Infects Millions of Computers Worldwide”](http://www.nytimes.com/2009/01/23/technology/internet/23worm.html?em). *.* [New York Times](/wiki/The_New_York_Times) **Leyden, John (19 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-theregister-1_10-0) [,](http://theregister.co.uk/2009/01/19/conficker_worm_feed) *Three in 10 Windows PCs still vulnerable to Conficker exploit* [The Register](/w/index.php?title=The_Register&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009 **Sullivan, Sean (16 tháng 1 năm 2009).** [^](#cite_ref-11) [“Preemptive Blocklist and More Downadup Numbers”](http://f-secure.com/weblog/archives/00001582.html). [F-Secure](/w/index.php?title=F-Secure&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009. **Neild, Barry (16 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-12) [,](http://edition.cnn.com/2009/TECH/ptech/01/16/virus.downadup/?iref=mpstoryview) *Downadup virus exposes millions of PCs to hijack* [CNN](/wiki/CNN), truy cập ngày 18 tháng 1 năm 2009 [^](#cite_ref-13) [,](http://upi.com/Top_News/2009/01/25/Virus_strikes_15_million_PCs/UPI-19421232924206) *Virus strikes 15 million PCs* [UPI.com](/w/index.php?title=UPI.com&action=edit&redlink=1), 26 tháng 1 năm 2009, truy cập ngày 25 tháng 3 năm 2009 [^](#cite_ref-14) [“Six percent of computers scanned by Panda Security are infected by the Conficker worm”](http://www.pandasecurity.com/homeusers/media/press-releases/viewnews?noticia=9526). [Panda Security](/w/index.php?title=Panda_Security&action=edit&redlink=1). 21 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 21 tháng 1 năm 2009. **Willsher, Kim (7 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-15) [,](http://telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/france/4547649/French-fighter-planes-grounded-by-computer-virus.html) *French fighter planes grounded by computer virus* [The Telegraph](/w/index.php?title=The_Telegraph&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009 **Williams, Chris (20 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-16) [,](http://theregister.co.uk/2009/01/20/mod_malware_still_going_strong) *MoD networks still malware-plagued after two weeks* [The Register](/w/index.php?title=The_Register&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009 **Williams, Chris (20 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-17) [,](http://theregister.co.uk/2009/01/20/sheffield_conficker) *Conficker seizes city's hospital network* [The Register](/w/index.php?title=The_Register&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 20 tháng 1 năm 2009 [^](#cite_ref-18) [(bằng tiếng Đức), PC Professionell, 16 tháng 2 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009](http://www.pc-professionell.de/news/2009/02/16/conficker_wurm_infiziert_hunderte_bundeswehr_rechner) *Conficker-Wurm infiziert hunderte Bundeswehr-Rechner* **Leyden, John (27 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-19) [, The Register, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009](http://theregister.co.uk/2009/03/27/conficker_parliament_infection) *Leaked memo says Conficker pwns Parliament* [^](#cite_ref-20) [“Virus alert about the Win32/Conficker.B worm”](http://support.microsoft.com/kb/962007). Microsoft. 15 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 22 tháng 1 năm 2009.
- ^
**a** [Tiu, Vincent (27 tháng 3 năm 2009),](#cite_ref-microsoft-1_21-1) **ă** [,](http://blogs.technet.com/mmpc/archive/2009/03/27/information-about-worm-win32-conficker-d.aspx) *Microsoft Malware Protection Center: Information about Worm:Win32/Conficker.D* [Microsoft](/wiki/Microsoft), truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009 **Macalintal, Ivan; Cepe, Joseph; Ferguson, Paul (7 tháng 4 năm 2009),** [^](#cite_ref-trendmicro-1_22-0) [,](http://blog.trendmicro.com/downadconficker-watch-new-variant-in-the-mix/) *DOWNAD/Conficker Watch: New Variant in The Mix?* [Trend Micro](/w/index.php?title=Trend_Micro&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 7 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** **ă** **â** **b** [Park, John (27 tháng 3 năm 2009),](#cite_ref-symantec-2_23-4) **c** [,](https://forums2.symantec.com/t5/Malicious-Code/W32-Downadup-C-Pseudo-Random-Domain-Name-Generation/ba-p/393367#A258) *W32.Downadup.C Pseudo-Random Domain Name Generation* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** [Chien, Eric (18 tháng 2 năm 2009),](#cite_ref-symantec-5_24-1) **ă** [,](https://forums2.symantec.com/t5/Malicious-Code/Downadup-Locking-Itself-Out/ba-p/389837) *Downadup: Locking Itself Out* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** **ă** [Nahorney, Ben; Park, John (13 tháng 3 năm 2009),](#cite_ref-symantec-4_25-2) **â** [“Propagation by AutoPlay”](http://www.symantec.com/content/en/us/enterprise/media/security_response/whitepapers/the_downadup_codex_ed1.pdf), *The Downadup Codex*, [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), tr. 32, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** **ă** [Chien, Eric (19 tháng 1 năm 2009),](#cite_ref-symantec-1_26-2) **â** [,](https://forums2.symantec.com/t5/blogs/blogarticlepage/blog-id/malicious_code/article-id/227) *Downadup: Peer-to-Peer Payload Distribution* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** **ă** **â** [,](https://forums2.symantec.com/t5/Malicious-Code/W32-Downadup-C-Bolsters-P2P/ba-p/393331#A253) *W32.Downadup.C Bolsters P2P* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), 20 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** **ă** [Leung, Ka Chun; Kiernan, Sean (6 tháng 4 năm 2009),](#cite_ref-symantec-7_28-2) **â** [, truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009](http://www.symantec.com/security_response/writeup.jsp?docid=2009-030614-5852-99&tabid=2) *W32.Downadup.C Technical Details*
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** [Porras, Phillip; Saidi, Hassen; Yegneswaran, Vinod (19 tháng 3 năm 2009),](#cite_ref-sri-2_29-5) **d** [, SRI International, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009](http://mtc.sri.com/Conficker/) *An Analysis of Conficker C (draft)*
- ^
**a** [Fitzgerald, Patrick (9 tháng 4 năm 2009),](#cite_ref-symantec-6_30-1) **ă** [,](https://forums2.symantec.com/t5/Malicious-Code/W32-Downadup-E-Back-to-Basics/ba-p/393465) *W32.Downadup.E—Back to Basics* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009
- ^
**a** [Keizer, Gregg (9 tháng 4 năm 2009),](#cite_ref-computerworld-1_31-1) **ă** [,](http://www.computerworld.com/action/article.do?command=viewArticleBasic&taxonomyName=Security&articleId=9131380) *Conficker cashes in, installs spam bots and scareware* [Computerworld](/w/index.php?title=Computerworld&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009 **Leung, Kachun; Liu, Yana; Kiernan, Sean (10 tháng 4 năm 2009),** [^](#cite_ref-symantec-9_32-0) [,](http://www.symantec.com/business/security_response/writeup.jsp?docid=2009-040823-4919-99&tabid=2) *W32.Downadup.E Technical Details* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009 [^](#cite_ref-CVE-2008-4250_33-0) [,](http://www.cve.mitre.org/cgi-bin/cvename.cgi?name=CVE-2008-4250) *CVE-2008-4250* [Common Vulnerabilities and Exposures](/w/index.php?title=Common_Vulnerabilities_and_Exposures&action=edit&redlink=1), [Department of Homeland Security](/w/index.php?title=Department_of_Homeland_Security&action=edit&redlink=1), 4 tháng 6 năm 2008, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009 [^](#cite_ref-34) [“Passwords used by the Conficker worm”](http://www.sophos.com/blogs/gc/g/2009/01/16/passwords-conficker-worm/). Sophos. Truy cập ngày 16 tháng 1 năm 2009. **Robertson, Andrew (12 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-35) [,](http://www.icann.org/en/announcements/announcement-2-12feb09-en.htm) *Microsoft Collaborates With Industry to Disrupt Conficker Worm* [ICANN](/wiki/ICANN), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009 **Leder, Felix; Werner, Tillmann (2 tháng 4 năm 2009),** [^](#cite_ref-36) [, Institute of Computer Science,](http://iv.cs.uni-bonn.de/wg/cs/applications/containing-conficker/) *Containing Conficker* [University of Bonn](/w/index.php?title=University_of_Bonn&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2009 [^](#cite_ref-37) [,](http://www.ca.com/securityadvisor/virusinfo/virus.aspx?id=77976) *Win32/Conficker.C* [CA](/w/index.php?title=CA,_Inc.&action=edit&redlink=1), 11 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009 [^](#cite_ref-38) [, Microsoft, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009](http://www.microsoft.com/security/portal/Entry.aspx?name=Worm:Win32/Conficker.D) *Malware Protection Center - Entry: Worm:Win32/Conficker.D* **O'Murchu, Liam (23 tháng 12 năm 2008),** [^](#cite_ref-symantec-8_39-0) [,](http://symantec.com/security_response/writeup.jsp?docid=2008-122308-1429-99&tabid=2) *W32.Waledac Technical Details* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2009 **Higgins, Kelly Jackson (14 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-40) [, DarkReading, truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009](http://www.darkreading.com/security/vulnerabilities/showArticle.jhtml?articleID=212900543) *Storm Botnet Makes A Comeback* **Coogan, Peter (23 tháng 1 năm 2009),** [^](#cite_ref-41) [,](https://forums2.symantec.com/t5/Malicious-Code/Waledac-Guess-which-one-is-for-you/ba-p/382056) *Waledac – Guess which one is for you?* [Symantec](/w/index.php?title=Symantec&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 11 tháng 4 năm 2009 **Goodin, Dan (30 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-42) [,](http://theregister.co.uk/2009/03/30/conficker_signature_discovery) *Busted! Conficker's tell-tale heart uncovered* [The Register](/w/index.php?title=The_Register&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009 **Bowes, Ronald (30 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-43) [, SkullSecurity, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009](http://www.skullsecurity.org/blog/?p=209) *Scanning for Conficker with Nmap* **Asadoorian, Paul (1 tháng 4 năm 2009),** [^](#cite_ref-44) [, Tenable Security, truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009](http://blog.tenablesecurity.com/2009/04/updated-conficker-detection-plugin-released.html) *Updated Conficker Detection Plugin Released* **O'Donnell, Adam (12 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-45) [, ZDNet, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009](http://blogs.zdnet.com/security/?p=2572) *Microsoft announces industry alliance, $250k reward to combat Conficker* **Neild, Barry (13 tháng 2 năm 2009).** [^](#cite_ref-46) [“$250K Microsoft bounty to catch worm creator”](http://www.cnn.com/2009/TECH/ptech/02/13/virus.downadup/index.html). [CNN](/wiki/CNN). Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. **Mills, Elinor (12 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-47) [,](http://news.cnet.com/8301-1009_3-10163084-83.html?tag=mncol) *Microsoft offers $250,000 reward for Conficker arrest* [CNET](/w/index.php?title=CNET&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009 **Messmer, Ellen (12 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-48) [,](http://networkworld.com/news/2009/021209-conflickr-bounty-microsoft.html?t51hb&hpg1=mp) *Microsoft announces $250,000 Conficker worm bounty* [Network World](/w/index.php?title=Network_World&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009 **Arthur, Charles (13 tháng 2 năm 2009),** [^](#cite_ref-49) [,](http://guardian.co.uk/media/2009/feb/13/microsoft-offers-250k-bounty-conficker-worm) *Microsoft puts $250,000 bounty on Conficker worm author's head* [Guardian](/w/index.php?title=Guardian&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 2 tháng 4 năm 2009 [^](#cite_ref-Microsoft_bounty_for_worm_creator_50-0) [“Microsoft bounty for worm creator”](http://news.bbc.co.uk/1/hi/technology/7887577.stm). BBC. 13 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 13 tháng 2 năm 2009. [^](#cite_ref-51) [,](http://cira.ca/pr-conficker-c) *CIRA working with international partners to counter Conficker C* [CIRA](/w/index.php?title=CIRA&action=edit&redlink=1), 24 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009 **D'Alessandro, Macro (30 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-52) [,](http://switch.ch/about/news/2009/conficker.html) *SWITCH taking action to protect against the Conficker computer worm* [SWITCH](/w/index.php?title=SWITCH&action=edit&redlink=1), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009 **Bartosiewicz, Andrzej (31 tháng 3 năm 2009),** [^](#cite_ref-53) [, Webhosting.pl, truy cập ngày 31 tháng 3 năm 2009](http://webhosting.pl/Jak.dziala.Conficker) *Jak działa Conficker?* [^](#cite_ref-microsoft-2_54-0) [,](http://microsoft.com/technet/security/Bulletin/MS08-067.mspx) *Microsoft Security Bulletin MS08-067* [Microsoft](/wiki/Microsoft), 23 tháng 10 năm 2008, truy cập ngày 19 tháng 1 năm 2009 [^](#cite_ref-55) [,](http://www.microsoft.com/security/malwareremove/default.mspx) *Malicious Software Removal Tool* [Microsoft](/wiki/Microsoft), 11 tháng 1 năm 2005, truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009 [^](#cite_ref-56) [,](http://microsoft.com/protect/computer/viruses/worms/conficker.mspx) *Protect yourself from the Conficker computer worm* [Microsoft](/wiki/Microsoft), 27 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009 **Radu, Daniel; Cimpoesu, Mihai,** [^](#cite_ref-57) [,](http://www.bitdefender.com/VIRUS-1000462-en--Win32.Worm.Downadup.Gen.html) *Win32.Worm.Downadup.Gen* [BitDefender](/wiki/BitDefender), truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009 [^](#cite_ref-58) [, Enigma Software, truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009](http://www.enigmasoftware.com/conficker_removal_tool_more_info.php) *Information about Conficker Removal Tool* **ui42.** [^](#cite_ref-59) [“Eset - Win32/Conficker.AA”](http://www.eset.eu/encyclopaedia/conficker_aa_trojan_win32_agent_bbof_w32_downadup_b_w32_conficker_worm_gen_a). Eset.eu. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-60) [“Worm:W32/Downadup.AL”](http://www.f-secure.com/v-descs/worm_w32_downadup_al.shtml). F-Secure. Truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-61) [“W32.Downadup Removal - Removing Help”](http://www.symantec.com/security_response/writeup.jsp?docid=2008-112203-2408-99&tabid=3). Symantec. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-62) [“Conficker Clean-up Tool - Free Conficker detection and removal”](http://www.sophos.com/products/free-tools/conficker-removal-tool.html). Sophos.com. 16 tháng 1 năm 2009. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-63) [“How to fight network worm Net-Worm.Win32.Kido”](http://support.kaspersky.com/faq/?qid=208279973). Support.kaspersky.com. 20 tháng 3 năm 2009. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-64) [“W32/Conficker.worm”](http://vil.nai.com/vil/content/v_153464.htm). Vil.nai.com. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-65) [“Net-Worm.Win32.Kido”](http://www.viruslist.com/en/alerts?alertid=203996089). Viruslist.com. Truy cập ngày 29 tháng 3 năm 2009. [^](#cite_ref-66) [,](http://www.us-cert.gov/cas/techalerts/TA09-020A.html) *Technical Cyber Security Alert TA09-020A: Microsoft Windows Does Not Disable AutoRun Properly* [CERT](/w/index.php?title=United_States_Computer_Emergency_Readiness_Team&action=edit&redlink=1), 29 tháng 1 năm 2009, truy cập ngày 16 tháng 2 năm 2009 [^](#cite_ref-67) [,](http://www.dhs.gov/ynews/releases/pr_1238443907751.shtm) *DHS Releases Conficker/Downadup Computer Worm Detection Tool* [Department of Homeland Security](/w/index.php?title=Department_of_Homeland_Security&action=edit&redlink=1), 30 tháng 3 năm 2009, truy cập ngày 1 tháng 4 năm 2009
|
|

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1065 frontend miss (0)


text:
Lybius bidentatus
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Lybius bidentatus là một loài chim trong họ Lybiidae.[1]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

markdown:
*Lybius bidentatus*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Lybius bidentatus
|
|[Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Piciformes](/wiki/B%E1%BB%99_G%C3%B5_ki%E1%BA%BFn) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Lybiidae](/wiki/Lybiidae) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Lybius](/wiki/Lybius) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **L. bidentatus** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Lybius bidentatus* * là một loài Lybius bidentatus* [chim](/wiki/Chim)trong họ [Lybiidae](/wiki/Lybiidae). [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Lybius_bidentatus&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Lybius_bidentatus&action=edit§ion=1)] **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-1) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Content-Encoding: gzip

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1054 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


text:
Maurits Cornelis Escher
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Maurits Cornelis Escher (17 tháng 6 năm 1898 - 27 tháng 3 năm 1972), còn gọi là M.C Escher, là một nghệ sĩ đồ họa người Hà Lan. Ông được biết đến với những tác phẩm hội họa toán học như:tranh khắc gỗ, tranh in thạch bản và tranh in khắc nạo. Tác phẩm của ông thường nói về những kiến trúc bất khả thi, khám phá về chiều vô tận, các công trình kiến trúc và các phương pháp khảm lát sàn nghệ thuật.
-
-
Bức tranh nổi tiếng DrawingHands của M.C Escher,một ví dụ điển hình cho khái niệm "strange loop", nền tảng của hiệu ứng Droste
Tác phẩm tiêu biểu[sửa | sửa mã nguồn]
- Trees, vẽ mực (1920)
- St. Bavo's, Haarlem, vẽ mực (1920)
- Flor de Pascua (The Easter Flower), tranh khắc gỗ/minh họa sách (1921)
- Eight Heads, tranh khắc gỗ (1922)
- Dolphins tên khác: Dolphins in Phosphorescent Sea, tranh khắc gỗ (1923)
- Tower of Babel, tranh khắc gỗ (1928)
- Street in Scanno, Abruzzi, tranh in thạch bản (1930)
- Castrovalva, tranh in thạch bản (1930)
- The Bridge, tranh in thạch bản (1930)
- Palizzi, Calabria, tranh khắc gỗ (1930)
- Pentedattilo, Calabria, tranh in thạch bản (1930)
- Atrani, Coast of Amalfi, tranh in thạch bản (1931)
- Ravello and the Coast of Amalfi, tranh in thạch bản (1931)
- Covered Alley in Atrani, Coast of Amalfi, chạm gỗ (1931)
- Phosphorescent Sea, tranh in thạch bản (1933)
- Still Life with Spherical Mirror, tranh in thạch bản (1934)
- Hand with Reflecting Sphere còn biết là Self-Portrait in Spherical Mirror, tranh in thạch bản (1935)
- Inside St. Peter's, chạm gỗ (1935)
- Portrait of G.A. Escher, tranh in thạch bản (1935)
- "Hell", tranh in thạch bản (1935)
- Regular Division of the Plane, loạt nhiều tranh sáng tới những năm 1960s (1936)
- Still Life and Street (bức tranh về sự bất khả thi đầu tiên), tranh khắc gỗ (1937)
- Metamorphosis I, tranh khắc gỗ (1937)
- Day and Night, tranh khắc gỗ (1938)
- Cycle, tranh in thạch bản (1938)
- Sky and Water I, tranh khắc gỗ (1938)
- Sky and Water II, tranh in thạch bản (1938)
- Metamorphosis II, tranh khắc gỗ (1939–1940)
- Verbum (Earth, Sky and Water), tranh in thạch bản (1942)
- Reptiles, tranh in thạch bản (1943)
- Ant, tranh in thạch bản (1943)
- Encounter, tranh in thạch bản (1944)
- Doric Columns, wood engraving (1945)
- Three Spheres I, wood engraving (1945)
- Magic Mirror, tranh in thạch bản (1946)
- Three Spheres II, tranh in thạch bản (1946)
- Another World Mezzotint hay Other World Gallery, khắc nạo (1946)
- Eye, khắc nạo (1946)
- Another World hay Other World, tranh chạm và khắc gỗ (1947)
- Crystal, khắc nạo (1947)
- Up and Down hay High and Low, tranh in thạch bản (1947)
- Drawing Hands, tranh in thạch bản (1948)
- Dewdrop, khắc nạo (1948)
- Stars, chạm gỗ (1948)
- Double Planetoid, chạm gỗ (1949)
- Order and Chaos (Contrast), tranh in thạch bản (1950)
- Rippled Surface, tranh khắc gỗ (1950)
- Curl-up, tranh in thạch bản (1951)
- House of Stairs, tranh in thạch bản (1951)
- House of Stairs II, tranh in thạch bản (1951)
- Puddle, tranh khắc gỗ (1952)
- Gravitation, (1952)
- Dragon, tranh khắc gỗ, tranh in thạch bản và màu nước (1952)
- Cubic Space Division, tranh in thạch bản (1952)
- Relativity, tranh in thạch bản (1953)
- Tetrahedral Planetoid, tranh khắc gỗ (1954)
- Compass Rose (Order and Chaos II), tranh in thạch bản (1955)
- Convex and Concave, tranh in thạch bản (1955)
- Three Worlds, tranh in thạch bản (1955)
- Print Gallery, tranh in thạch bản (1956)
- Mosaic II, tranh in thạch bản (1957)
- Cube with Magic Ribbons, tranh in thạch bản (1957)
- Belvedere, tranh in thạch bản (1958)
- Sphere Spirals, tranh khắc gỗ (1958)
- Ascending and Descending, tranh in thạch bản (1960)
- Waterfall, tranh in thạch bản (1961)
- Möbius Strip II (Red Ants) tranh khắc gỗ (1963)
- Knot, pencil and crayon (1966)
- Metamorphosis III, tranh khắc gỗ (1967–1968)
- Snakes, tranh khắc gỗ (1969)
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

markdown:
# Maurits Cornelis Escher
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|M. C. Escher|
|
|
Tự họa năm 1929
[17 tháng 6](/wiki/17_th%C3%A1ng_6), [1898](/wiki/1898) [Leeuwarden](/wiki/Leeuwarden), The [Netherlands](/wiki/H%C3%A0_Lan) [27 tháng 3](/wiki/27_th%C3%A1ng_3), [1972](/wiki/1972)(73 tuổi) [Laren](/w/index.php?title=Laren&action=edit&redlink=1), The Netherlands [hội họa](/wiki/H%E1%BB%99i_h%E1%BB%8Da) [Relativity](/w/index.php?title=Relativity_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1), [Waterfall](/w/index.php?title=Waterfall_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1), [Hand with Reflecting Sphere](/w/index.php?title=Hand_with_Reflecting_Sphere&action=edit&redlink=1) [Giovanni Battista Piranesi](/w/index.php?title=Giovanni_Battista_Piranesi&action=edit&redlink=1) [Victor Stabin](/w/index.php?title=Victor_Stabin&action=edit&redlink=1) [Order of Orange-Nassau](/w/index.php?title=Order_of_Orange-Nassau&action=edit&redlink=1) **Maurits Cornelis Escher** (17 tháng 6 năm 1898 - 27 tháng 3 năm 1972), còn gọi là M.C Escher, là một nghệ sĩ đồ họa người Hà Lan. Ông được biết đến với những tác phẩm hội họa toán học như:tranh khắc gỗ, tranh in thạch bản và tranh in khắc nạo. Tác phẩm của ông thường nói về những kiến trúc bất khả thi, khám phá về chiều vô tận, các công trình kiến trúc và các phương pháp khảm lát sàn nghệ thuật.
-
-
Bức tranh nổi tiếng DrawingHands của M.C Escher,một ví dụ điển hình cho khái niệm "strange loop", nền tảng của
[hiệu ứng Droste](/wiki/Hi%E1%BB%87u_%E1%BB%A9ng_Droste)
## Tác phẩm tiêu biểu[
[sửa](/w/index.php?title=Maurits_Cornelis_Escher&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maurits_Cornelis_Escher&action=edit§ion=1)] *Trees*, vẽ mực (1920) *St. Bavo's, Haarlem*, vẽ mực (1920) *Flor de Pascua (The Easter Flower)*, [tranh khắc gỗ](/w/index.php?title=Tranh_kh%E1%BA%AFc_g%E1%BB%97&action=edit&redlink=1)/minh họa sách (1921) *Eight Heads*, tranh khắc gỗ (1922) *tên khác:* [Dolphins](/w/index.php?title=Dolphins_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Dolphins in Phosphorescent Sea*, tranh khắc gỗ (1923) *, tranh khắc gỗ (1928)* [Tower of Babel](/w/index.php?title=Tower_of_Babel_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Street in Scanno, Abruzzi*, [tranh in thạch bản](/w/index.php?title=Tranh_in_th%E1%BA%A1ch_b%E1%BA%A3n&action=edit&redlink=1)(1930) *, tranh in thạch bản (1930)* [Castrovalva](/w/index.php?title=Castrovalva_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1930)* [The Bridge](/w/index.php?title=The_Bridge_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Palizzi, Calabria*, tranh khắc gỗ (1930) *, tranh in thạch bản (1930)* [Pentedattilo](/w/index.php?title=Pentedattilo&action=edit&redlink=1), Calabria *, tranh in thạch bản (1931)* [Atrani, Coast of Amalfi](/w/index.php?title=Atrani,_Coast_of_Amalfi&action=edit&redlink=1) *Ravello and the Coast of Amalfi*, tranh in thạch bản (1931) *Covered Alley in Atrani, Coast of Amalfi*, chạm gỗ (1931) *Phosphorescent Sea*, tranh in thạch bản (1933) *, tranh in thạch bản (1934)* [Still Life with Spherical Mirror](/w/index.php?title=Still_Life_with_Spherical_Mirror&action=edit&redlink=1) *còn biết là* [Hand with Reflecting Sphere](/w/index.php?title=Hand_with_Reflecting_Sphere&action=edit&redlink=1) *Self-Portrait in Spherical Mirror*, tranh in thạch bản (1935) *Inside St. Peter's*, chạm gỗ (1935) *Portrait of G.A. Escher*, tranh in thạch bản (1935) *"Hell"*, tranh in thạch bản (1935) *, loạt nhiều tranh sáng tới những năm 1960s (1936)* [Regular Division of the Plane](/w/index.php?title=Regular_Division_of_the_Plane&action=edit&redlink=1) *(bức tranh về sự bất khả thi đầu tiên), tranh khắc gỗ (1937)* [Still Life and Street](/w/index.php?title=Still_Life_and_Street&action=edit&redlink=1) *, tranh khắc gỗ (1937)* [Metamorphosis I](/w/index.php?title=Metamorphosis_I&action=edit&redlink=1) *Day and Night*, tranh khắc gỗ (1938) *Cycle*, tranh in thạch bản (1938) *, tranh khắc gỗ (1938)* [Sky and Water I](/w/index.php?title=Sky_and_Water_I&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1938)* [Sky and Water II](/w/index.php?title=Sky_and_Water_II&action=edit&redlink=1) *, tranh khắc gỗ (1939–1940)* [Metamorphosis II](/w/index.php?title=Metamorphosis_II&action=edit&redlink=1) *Verbum (Earth, Sky and Water)*, tranh in thạch bản (1942) *, tranh in thạch bản (1943)* [Reptiles](/w/index.php?title=Reptiles_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Ant*, tranh in thạch bản (1943) *Encounter*, tranh in thạch bản (1944) *Doric Columns*, wood engraving (1945) *Three Spheres I*, wood engraving (1945) *, tranh in thạch bản (1946)* [Magic Mirror](/w/index.php?title=Magic_Mirror_(M.C._Escher)&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1946)* [Three Spheres II](/w/index.php?title=Three_Spheres_II&action=edit&redlink=1) *Another World Mezzotint*hay *Other World Gallery*, [khắc nạo](/w/index.php?title=Kh%E1%BA%AFc_n%E1%BA%A1o&action=edit&redlink=1)(1946) *Eye*, khắc nạo (1946) *hay* [Another World](/w/index.php?title=Another_World_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Other World*, tranh chạm và khắc gỗ (1947) *Crystal*, khắc nạo (1947) *Up and Down*hay *High and Low*, tranh in thạch bản (1947) *, tranh in thạch bản (1948)* [Drawing Hands](/w/index.php?title=Drawing_Hands&action=edit&redlink=1) *Dewdrop*, khắc nạo (1948) *, chạm gỗ (1948)* [Stars](/w/index.php?title=Stars_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Double Planetoid*, chạm gỗ (1949) *Order and Chaos (Contrast)*, tranh in thạch bản (1950) *Rippled Surface*, tranh khắc gỗ (1950) *, tranh in thạch bản (1951)* [Curl-up](/w/index.php?title=Curl-up&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1951)* [House of Stairs](/w/index.php?title=House_of_Stairs&action=edit&redlink=1) *House of Stairs II*, tranh in thạch bản (1951) *, tranh khắc gỗ (1952)* [Puddle](/w/index.php?title=Puddle_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *, (1952)* [Gravitation](/w/index.php?title=Gravitation_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Dragon*, tranh khắc gỗ, tranh in thạch bản và màu nước (1952) *Cubic Space Division*, tranh in thạch bản (1952) *, tranh in thạch bản (1953)* [Relativity](/w/index.php?title=Relativity_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Tetrahedral Planetoid*, tranh khắc gỗ (1954) *Compass Rose (Order and Chaos II)*, tranh in thạch bản (1955) *, tranh in thạch bản (1955)* [Convex and Concave](/w/index.php?title=Convex_and_Concave&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1955)* [Three Worlds](/w/index.php?title=Three_Worlds_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Print Gallery*, tranh in thạch bản (1956) *Mosaic II*, tranh in thạch bản (1957) *, tranh in thạch bản (1957)* [Cube with Magic Ribbons](/w/index.php?title=Cube_with_Magic_Ribbons&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1958)* [Belvedere](/w/index.php?title=Belvedere_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Sphere Spirals*, tranh khắc gỗ (1958) *, tranh in thạch bản (1960)* [Ascending and Descending](/w/index.php?title=Ascending_and_Descending&action=edit&redlink=1) *, tranh in thạch bản (1961)* [Waterfall](/w/index.php?title=Waterfall_(M._C._Escher)&action=edit&redlink=1) *Möbius Strip II (Red Ants)*tranh khắc gỗ (1963) *Knot*, pencil and crayon (1966) *, tranh khắc gỗ (1967–1968)* [Metamorphosis III](/w/index.php?title=Metamorphosis_III&action=edit&redlink=1) *, tranh khắc gỗ (1969)* [Snakes](/w/index.php?title=Snakes_(M.C._Escher)&action=edit&redlink=1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Maurits_Cornelis_Escher&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Maurits_Cornelis_Escher&action=edit§ion=2)]

X-Cache: cp1065 hit (1), cp1065 frontend miss (0)


text:
Quận Roseau, Minnesota
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Quận Roseau là một quận thuộc tiểu bang Minnesota, Hoa Kỳ. Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.
Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

markdown:
# Quận Roseau, Minnesota
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
**Quận Roseau** là một [quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Minnesota](/wiki/Minnesota), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của [Cục điều tra dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3) năm 2000, quận có dân số người. Quận lỵ đóng ở.
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%ADn_Roseau,_Minnesota&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%ADn_Roseau,_Minnesota&action=edit§ion=1)]
Theo
[Cục điều tra dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3), quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.

X-Cache: cp1067 hit (1), cp1065 frontend miss (0)


text:
Saint-Sauveur-de-Pierrepont
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Tọa độ: 49°20′10″B 1°35′34″T / 49,3361111111°B 1,59277777778°T
Saint-Sauveur-de-Pierrepont là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 32 mét trên mực nước biển.
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.

markdown:
# Saint-Sauveur-de-Pierrepont
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [49°20′10″B 1°35′34″T / 49,3361111111°B 1,59277777778°T](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Saint-Sauveur-de-Pierrepont¶ms=49.3361111111_N_-1.59277777778_E_region:FR-50_type:city(143))
|
|
|Hành chính|
|
| ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Lower Normandy](/wiki/Lower_Normandy) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Manche](/wiki/Manche) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Coutances](/wiki/Coutances_(qu%E1%BA%ADn)) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(2008–2014)
[Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99)
(bình quân 32 m/105 ft)
1 2(3,16 sq mi) [Nhân khẩu](/wiki/Nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_Ph%C3%A1p) 2 [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(44 /sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [50548](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=50548-COM)/ [50250](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1) 1Dữ liệu địa chính Pháp loại trừ các hồ và ao lớn hơn 1 km² (0.386 dặm vuông hoặc 247 [acre](/wiki/Acre)) cũng như các cửa sông. 2 *Dân số không tính hai lần*: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần. **Saint-Sauveur-de-Pierrepont** là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) thuộc [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Manche](/wiki/Manche) trong [vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Normandie](/wiki/Normandie) tây bắc nước Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 32 [mét](/wiki/M%C3%A9t) trên [mực nước biển](/wiki/M%E1%BB%B1c_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_bi%E1%BB%83n).
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Saint-Sauveur-de-Pierrepont&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Saint-Sauveur-de-Pierrepont&action=edit§ion=1)] *Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.*

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1054 frontend miss (0)


text:
Tủ chè
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
Tủ chè hay tủ chén, tủ Búp-phê (từ tiếng Pháp:buffet là tủ hay bàn dài để thức ăn, chén dĩa) là một loại tủ thường được làm bằng gỗ, được sử dụng trong nhà để cất và chưng, trưng bày các vật dụng ly, tách, ấm, chén dĩa, các loại đồ sành sứ, và rượu để bảo vệ chúng khỏi kiến, gián và bụi bẩn. Tù chè còn có chức năng trang trí và là một trong những yếu tố của đồ nội thất thường được bày trong phòng ăn hay phòng khách.
Ở phương Tây, tủ chè có thể được thiết kế theo hướng dọc, có nhiều ngăn và trong mỗi ngăn đều có lót các tấm kính.
Ở Việt Nam, tủ chè thường được thiết kế theo kiểu tủ dài nằm ngang, có bốn chân nhô cao, tủ được chia làm ba phần, hai phần cánh thường có cánh cửa đóng mở, phần giữa (bụng tủ) thường được lắp kính để chưng đồ. Tủ chè thường được trang trí họa tiết tinh xảo, làm điểm nhấn trong phòng khách hay phòng tiếp khách. Từ ngày xưa, tủ chè cổ chỉ thịnh hành ở các tỉnh phía Bắc, nhưng từ cuộc di cư vào Nam đã được người miền Nam biết đến bởi tính nghệ thuật và thủ công rất cao. Ngày xưa, tủ chè thường làm bằng gỗ quý, gỗ để làm tủ chè thường là 3 loại chủ yếu. Gỗ trắc có giá trị cao nhất sau đó là Gỗ Gụ kế tới là Gỗ Lim. Thời chiến tranh Việt Nam, tại miền Nam, thường dùng bằng ván ép nhựa mica.
Gần đây, thường có 2 xu thế, hoặc dùng hàng nội thất mẫu cổ xưa, có chạm khắc tinh xảo hay là kiểu hiện đại châu Âu với kính trong suốt, có thể bằng inox, ván ép hoặc kết hợp với một giàn tủ.

markdown:
# Tủ chè
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%A7_ch%C3%A8&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%A7_ch%C3%A8&action=edit§ion=1)] **Tủ chè** hay **tủ chén**, **tủ Búp-phê** (từ [tiếng Pháp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p): *buffet* là tủ hay bàn dài để thức ăn, chén dĩa) là một loại [tủ](/wiki/T%E1%BB%A7) thường được làm bằng [gỗ](/wiki/G%E1%BB%97), được sử dụng trong [nhà](/wiki/Nh%C3%A0) để cất và chưng, trưng bày các vật dụng [ly](/wiki/Li), [tách](/w/index.php?title=T%C3%A1ch&action=edit&redlink=1), [ấm](/w/index.php?title=%E1%BA%A4m&action=edit&redlink=1), [chén dĩa](/w/index.php?title=Ch%C3%A9n_d%C4%A9a&action=edit&redlink=1), các loại đồ [sành](/w/index.php?title=S%C3%A0nh&action=edit&redlink=1) [sứ](/wiki/S%E1%BB%A9), và [rượu](/wiki/R%C6%B0%E1%BB%A3u) để bảo vệ chúng khỏi [kiến](/wiki/Ki%E1%BA%BFn), [gián](/wiki/Gi%C3%A1n) và bụi bẩn. Tù chè còn có chức năng trang trí và là một trong những yếu tố của [đồ nội thất](/wiki/%C4%90%E1%BB%93_n%E1%BB%99i_th%E1%BA%A5t) thường được bày trong [phòng ăn](/wiki/Ph%C3%B2ng_%C4%83n) hay [phòng khách](/wiki/Ph%C3%B2ng_kh%C3%A1ch).
Ở phương Tây, tủ chè có thể được thiết kế theo hướng dọc, có nhiều ngăn và trong mỗi ngăn đều có lót các tấm kính.
Ở
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), tủ chè thường được thiết kế theo kiểu tủ dài nằm ngang, có bốn chân nhô cao, tủ được chia làm ba phần, hai phần cánh thường có cánh cửa đóng mở, phần giữa (bụng tủ) thường được lắp kính để chưng đồ. Tủ chè thường được trang trí họa tiết tinh xảo, làm điểm nhấn trong [phòng khách](/wiki/Ph%C3%B2ng_kh%C3%A1ch) hay [phòng tiếp khách](/wiki/Ph%C3%B2ng_ti%E1%BA%BFp_kh%C3%A1ch). Từ ngày xưa, tủ chè cổ chỉ thịnh hành ở các tỉnh phía Bắc, nhưng từ cuộc [di cư vào Nam](/wiki/Cu%E1%BB%99c_di_c%C6%B0_Vi%E1%BB%87t_Nam,_1954) đã được người miền Nam biết đến bởi tính nghệ thuật và thủ công rất cao. Ngày xưa, tủ chè thường làm bằng gỗ quý, gỗ để làm tủ chè thường là 3 loại chủ yếu. [Gỗ trắc](/wiki/Tr%E1%BA%AFc) có giá trị cao nhất sau đó là [Gỗ Gụ](/w/index.php?title=G%E1%BB%97_G%E1%BB%A5&action=edit&redlink=1) kế tới là [Gỗ Lim](/wiki/G%E1%BB%97_lim). Thời [chiến tranh Việt Nam](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Vi%E1%BB%87t_Nam), tại miền Nam, thường dùng bằng ván ép nhựa [mica](/wiki/Mica).
Gần đây, thường có 2 xu thế, hoặc dùng hàng nội thất mẫu cổ xưa, có chạm khắc tinh xảo hay là kiểu hiện đại châu Âu với kính trong suốt, có thể bằng
[inox](/wiki/Th%C3%A9p_kh%C3%B4ng_g%E1%BB%89), ván ép hoặc kết hợp với một giàn tủ.


text:
Thể loại:Bắc Cực
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Thể loại con
Thể loại này gồm 2 thể loại con sau, trên tổng số 2 thể loại con.
Đ
- ► Địa lý Bắc Cực (1 t.l., 2 tr.)
M
- ► Môi trường Bắc Cực (1 t.l., 1 tr.)
Các trang trong thể loại “Bắc Cực”
3 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 3 trang.

markdown:
# Thể loại:Bắc Cực
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|![]()
[Bắc Cực](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Arctic?uselang=vi)
## Thể loại con
Thể loại này gồm 2 thể loại con sau, trên tổng số 2 thể loại con.
### Đ
- ►
[Địa lý Bắc Cực](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:%C4%90%E1%BB%8Ba_l%C3%BD_B%E1%BA%AFc_C%E1%BB%B1c) (1 t.l., 2 tr.)
### M
- ►
[Môi trường Bắc Cực](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_B%E1%BA%AFc_C%E1%BB%B1c) (1 t.l., 1 tr.)
## Các trang trong thể loại “Bắc Cực”
3 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 3 trang.

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1065 frontend miss (0)


text:
Thể loại:Nhà giáo theo quốc gia
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Thể loại con
Thể loại này gồm 5 thể loại con sau, trên tổng số 5 thể loại con.
Đ
- ► Nhà giáo Đan Mạch (1 tr.)
M
- ► Giáo sư Mỹ (4 t.l., 38 tr., 1 t.t.)
P
- ► Giáo sư Pháp (11 tr.)
V
- ► Giáo sư Việt Nam (1 t.l., 156 tr.)
- ► Nhà giáo Việt Nam (11 t.l., 122 tr., 2 t.t.)

markdown:
# Thể loại:Nhà giáo theo quốc gia
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|![]()
[Nhà giáo theo quốc gia](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Educators_by_country?uselang=vi)
## Thể loại con
Thể loại này gồm 5 thể loại con sau, trên tổng số 5 thể loại con.
### Đ
- ►
[Nhà giáo Đan Mạch](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nh%C3%A0_gi%C3%A1o_%C4%90an_M%E1%BA%A1ch) (1 tr.)
### M
- ►
[Giáo sư Mỹ](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Gi%C3%A1o_s%C6%B0_M%E1%BB%B9) (4 t.l., 38 tr., 1 t.t.)
### P
- ►
[Giáo sư Pháp](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Gi%C3%A1o_s%C6%B0_Ph%C3%A1p) (11 tr.)
### V
- ►
[Giáo sư Việt Nam](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Gi%C3%A1o_s%C6%B0_Vi%E1%BB%87t_Nam) (1 t.l., 156 tr.)
- ►
[Nhà giáo Việt Nam](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nh%C3%A0_gi%C3%A1o_Vi%E1%BB%87t_Nam) (11 t.l., 122 tr., 2 t.t.)

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1052 frontend miss (0)