text:
Giải mã những bí ẩn của thời gian
Trả lời câu hỏi “Thời gian là gì?”, từ thế kỉ thứ V, Thánh Augustine, nhà thần học lừng danh, đã viết: “Nếu không ai hỏi, thì tôi biết; nếu tôi muốn giải thích cho một người hỏi, thì tôi không biết”. Khi được hỏi Thượng Đế tạo ra vũ trụ và thời gian như thế nào, ông nói, Thượng Đế tạo ra vũ trụ không phải trong thời gian mà cùng với thời gian.
Không có gì ám ảnh con người hơn thời gian, đơn giản vì sự sống và cái chết gắn bó với thời gian. Ước mơ trường sinh, khả năng luân hồi, thiên đường và địa ngục, linh hồn bất tử... được sử dụng như những cách thức để vượt qua nỗi sợ hãi trước thời gian. Và thật lạ lùng, mặc cho những bước tiến khổng lồ của khoa học, nhận thức của chúng ta về thời gian chưa vượt qua Thánh Augustine mười sáu thế kỉ trước.
Đồng hồ đá
THỜI GIAN LÀ GÌ?
Đối với nhà vật lý (thông thường), thời gian là cái mà một đồng hồ chính xác đo được. Với nhà toán học, đó là không gian một chiều, được xem là liên tục, nhưng có thể được chia thành các “thời khắc”, giống như từng tấm ảnh trong một cuộn phim. Với số đông, thời gian là cái luôn trôi từ quá khứ qua hiện tại để tới tương lai. Trong thuyết Tương đối, thời gian là chiều thứ tư của vũ trụ, nhưng điều đó không có nghĩa nó đồng nhất với ba chiều không gian, vì công thức tính khoảng cách không thời gian khác công thức tính khoảng cách không gian. Sự phân biệt không gian và thời gian là bệ đỡ cho quan hệ nhân quả, vốn có vai trò thiết yếu trong vận hành vũ trụ. Tuy nhiên, một số nhà vật lý tin rằng, ở thang bậc Planck (10-33 cm và 10-43 giây), là thang bậc nhỏ nhất còn có ý nghĩa vật lý, có thể không gian và thời gian không còn chia tách với nhau.
Đồng hồ cơ khí đầu tiên
ẢO GIÁC DÒNG THỜI GIAN:
Thật lạ là khái niệm dòng thời gian rất quen thuộc trong cuộc sống hàng ngày lại gây tranh cãi mãi không thôi giữa các nhà tư tưởng. Khái niệm dòng liên quan với vận động. Không có vấn đề gì khi ta nói tới chuyển động của một đối tượng vật lý, như một mũi tên đang bay về đích chẳng hạn. Ta có thể theo dõi sự thay đổi vị trí không gian của nó trong quá trình vận động qua việc xác định tốc độ và gia tốc bay. Ta thường nói vũ trụ vận động hay biến đổi đối với thời gian. Vậy thời gian biến đổi đối với cái gì? (Vì vận động là tương đối, nên ta phải xác định hệ qui chiếu đối với một vận động bất kì). Trong khi mọi dạng vận động khác đều tạo ra mối liên hệ giữa các quá trình vật lý khác nhau, dòng thời gian lại liên hệ thời gian với chính nó. Khi được hỏi: “Mũi tên bay nhanh như thế nào?”, ta có thể nói, chẳng hạn: “Với tốc độ 200 km/giờ”. Nhưng không ai hỏi: “Thời gian trôi nhanh như thế nào?”; vì câu trả lời: “Với tốc độ một giây trên một giây” hoàn toàn vô nghĩa.
Hãy khảo sát cách lập luận mà các nhà triết học Hy Lạp cổ Parmenides và Zeno, cũng như nhà triết học Anh thế kỉ XIX McTaggart, đã dùng. Giả thuyết Alice hy vọng một Giáng sinh có tuyết, nhưng cô thất vọng vì hôm đó trời mưa; tuy nhiên hôm sau cô vui vì trời đổ tuyết. Ta có thể đặt mối liên hệ giữa dòng thời gian với trạng thái tinh thần của cô gái như sau:
Ngày 23-12: Alice hy vọng ngày Giáng sinh có tuyết.
Ngày 24-12: Alice thất vọng vì trời mưa.
Ngày 25-12: Alice vui vì trời đang đổ tuyết.
Trong mô tả trên, không có gì vận động hay biến đổi cả, đó chỉ là trạng thái cụ thể của thế giới tại các ngày khác nhau (mà ta gọi là chuỗi sự kiện A) và trạng thái tinh thần của Alice liên quan với chúng (ta gọi là chuỗi sự kiện B).
Rõ ràng là từng chuỗi sự kiện mô tả chân xác hiện thực, đồng thời chúng lại mâu thuẫn nhau. Chẳng hạn, sự kiện “Alice thất vọng” ban đầu ở thời tương lai, sau đó ở thời hiện tại, rồi trở thành quá khứ. Nhưng quá khứ, hiện tại và tương lai là các phạm trù loại trừ nhau, vậy tại sao một sự kiện đơn nhất lại có thuộc tính của cả ba? McTaggart dùng nghịch lý đó để xem thời gian không có thật. Tuy nhiên phần lớn giới vật lý đặt vấn đề ít nghiêm trọng hơn: dòng thời gian không có thật, nhưng bản thân thời gian thì có thật, giống như không gian.
MŨI TÊN THỜI GIAN:
Ảo giác dòng thời gian liên quan với khái niệm mũi tên thời gian. Tuy bác bỏ dòng thời gian, nhưng giới vật lý chấp nhận mũi tên thời gian (chỉ hướng từ quá khứ qua hiện tại tới tương lai), cũng như xem việc phân biệt “quá khứ” và “tương lai” là có cơ sở vật lý. Hawking đã luận giải rất sâu sắc vấn đề này trong tác phẩm Lược sử thời gian: Từ vụ nổ lớn tới lỗ đen, xuất bản từ 1988.
Nói chung, các sự biến vũ trụ sắp xếp theo thứ tự một chiều. Như gương rơi xuống sàn sẽ vỡ thành từng mảnh, còn quá trình ngược lại – các mảnh vỡ từ sàn bay lên ghép lại thành gương – chưa từng xẩy ra. Đó là bằng chứng trực tiếp và rõ ràng của nguyên lý hai nhiệt động học, cho rằng độ mất trật tự (entropy) của một hệ cô lập luôn tăng. Gương vỡ mất trật tự hơn, có entropy lớn hơn, nên quá trình “gương vỡ lại lành” không thể xẩy ra. Đối với con người, thời gian tâm lý cũng trôi từ quá khứ tới tương lai như thời gian nhiệt động, vì các quá trình tâm lý có cơ sở vật chất là các quá trình điện hóa trong bộ óc, mà các phản ứng sinh học cũng tuân theo các qui luật nhiệt động học. Nói cách khác, hai mũi tên thời gian nhiệt động và tâm lý trùng nhau. (Hawking còn chứng minh mũi tên vũ trụ giãn nở sau Big Bang cũng chỉ hướng như thế; tuy nhiên ta có thể bỏ qua lập luận này, vì khi vũ trụ co lại (ngược với giãn nở), mũi tên cũng không đổi chiều. Điều đó chứng tỏ việc gắn mũi tên thời gian với sự giãn nở có thể không xác đáng).
Chính vì “gương vỡ không lành” mà có sự bất đối xứng giữa quá khứ và tương lai theo trục thời gian. Mũi tên thời gian hình tượng hóa sự bất đối xứng của thế giới theo thời gian, chứ không phải sự bất đối xứng của dòng thời gian. Mũi tên thời gian chỉ hướng về tương lai. Nhưng điều đó không có nghĩa nó bay về tương lai; giống như kim la bàn luôn chỉ phương bắc, nhưng không chạy về phương bắc. Cả hai mũi tên đều hình tượng hóa sự bất đối xứng, chứ không phải vận động hay sự biến dịch. Như vậy mũi tên thời gian chỉ ra sự bất đối xứng trong thời gian, chứ không phải sự bất đối xứng của dòng thời gian. Và các khái niệm “quá khứ” và “tương lai” trong thời gian cũng giống như khái niệm “phía trên” và “phía dưới” trong không gian. Tương quan giữa chúng tùy thuộc vào hệ qui chiếu, vào bản chất thế giới vật chất xung quanh. Chẳng hạn, với người Việt Nam, cảm nhận “phía trên” có thể ngược 180o với cảm nhận của người Mỹ phía bên kia địa cầu.
Nói cách khác, sự bất đối xứng theo thời gian là một thuộc tính của các trạng thái vũ trụ, chứ không phải là thuộc tính của bản thân thời gian. Và trong vũ trụ, chỉ người quan sát có ý thức mới ghi nhận được “dòng thời gian” (khi ta ngủ, tức ở trạng thái dưới ý thức, ý niệm dòng thời gian hoàn toàn biến mất). Đồng hồ cũng không đo dòng thời gian, mà chỉ đo khoảng cách thời gian giữa các sự kiện. Vì thế có thể dòng thời gian là đặc điểm chủ quan trong tâm trí con người, chứ không phải là thuộc tính khách quan của vũ trụ.
TRIẾT HỌC CỦA THỜI GIAN:
Tuy rất kiêu ngạo, nhưng trước những bí ẩn của thời gian, các nhà vật lý cũng phải cầu cứu giới triết học. Theo Carlo Rovelli, một chuyên gia hàng đầu về hấp dẫn lượng tử, lý thuyết hiện đại nhất về không thời gian, đóng góp của triết học đối với quan niệm mới về không thời gian sẽ rất quan trọng. Có nhiều ví dụ minh họa cho nhận định này, tiêu biểu nhất là bài toán “thời gian đông cứng”.
Bài toán xuất hiện khi giới lý thuyết cố gắng lượng tử hóa thuyết tương đối rộng bằng một qui trình gọi là “lượng tử hóa chính tắc”. Qui trình được áp dụng rất tuyệt cho thuyết điện từ, nhưng với thuyết tương đối, sản phẩm của nó – phương trình Wheeler – DeWitt – không có biến thời gian. Nói một cách nôm na, phương trình chỉ ra rằng, vũ trụ không thay đổi mà đông cứng trong thời gian.
Kết quả sai lầm đó có thể xuất phát từ qui trình kỹ thuật, nhưng có thể bắt nguồn từ căn nguyên sâu xa hơn: tính đồng biến tổng quát, xem các qui luật vật lý như nhau với mọi người quan sát. Vật lý quan niệm nguyên lý đó theo nghĩa hình học (tương đối tổng quát là lý thuyết hình học về không thời gian): hai người quan sát sẽ cảm nhận không thời gian có hai hình dạng khác nhau, tùy thuộc vào hệ qui chiếu riêng của mình. Hai hình dạng là “phiên bản biến dạng” một cách trơn tru của nhau, như tách cà phê là phiên bản biến dạng cái bát ăn cơm chẳng hạn. Tính đồng biến nói rằng, sự khác nhau đó không có ý nghĩa; và hai hình học hoàn toàn tương đương nhau về mặt vật lý.
Khoảng 20 năm trước, các nhà triết học Earman và Norton thuộc đại học Pittsburgh cho rằng tính chất tổng quát nêu trên có hệ luận đáng ngạc nhiên với một câu hỏi truyền thống: Không gian và thời gian tồn tại độc lập đối với vật chất (thuyết tồn tại độc lập) hay chúng chỉ đơn giản là một phương thức nhân tạo để xem các thực thể vật lý liên hệ với nhau như thế nào (thuyết tương quan)? Theo lời Norton, chúng giống như giấy vẽ để các họa sĩ vẽ lên; do đó chúng luôn tồn tại cho dù có họa sĩ hay không? Hay chúng giống như tình bạn; và tình bạn chỉ xuất hiện khi có những người bạn?
Có lẽ đến nay giới vật lý thiên về thuyết quan hệ, điều Thánh Augustine đã nói từ lâu. Tuy nhiên chính quan hệ luận lại dẫn tới bài toán thời gian đông cứng: Hình học không gian có thể biến đổi theo thời gian, nhưng vì các hình học là tương đương về vật lý, nên không gian thực ra không thay đổi hay bị đông cứng (về mặt vật lý). Và nó cũng có thể mâu thuẫn với cơ lượng tử: nếu không - thời gian không có ý nghĩa cố định, tại sao có thể tiến hành quan sát tại một vị trí không - thời gian xác định, như thuyết lượng tử cho thấy (sự suy sụp hàm sóng khi tiến hành quan sát)?
Cần nhấn mạnh rằng, ngay cả các lý thuyết hấp dẫn lượng tử (các lý thuyết không thời gian hiện đại nhất) cũng bất lực trước vấn đề nói trên. Giới lý thuyết dây xem không thời gian tồn tại trước, và họ chỉ viết phương trình cho các dao động của dây trong đó mà thôi. Thuyết hấp dẫn lượng tử vòng thì cho rằng các lượng tử không gian và thời gian ghép nối với nhau tạo thành không - thời gian và vũ trụ; nhưng cũng không cho biết thời gian là gì và các lượng tử của nó từ đâu mà có. Quan niệm của Engels (không - thời gian là hình thức tồn tại của vật chất và vận động) cũng chỉ là một kiểu quan hệ luận mà thôi.
Có thể nói, bài toán bản chất của thời gian chỉ có thể hé mở khi khoa học xây dựng được một lý thuyết hấp dẫn lượng tử hoàn chỉnh. Vấn đề là không ai biết khi nào thì xuất hiện bước đột phá đó.
DU HÀNH XUYÊN THỜI GIAN:
Có thể du hành tới tương lai hay quay về quá khứ hay không? Câu trả lời là các nguyên lý vật lý không cấm, nhưng những rào cản kỹ thuật thì không thể vượt qua trong vũ trụ mà chúng ta đang sống.
Cách duy nhất du hành tới tương lai là dùng hiệu ứng thời gian trôi chậm trên con tàu vũ trụ bay rất nhanh của thuyết tương đối hẹp. Nếu rời Trái đất trên con tàu tăng tốc liên tục với gia tốc trọng trường (để cơ thể chịu một lực gia tốc thuận lợi đúng bằng sức hút Trái đất), thì sau một năm có thể đạt gần tới tốc độ ánh sáng. Tiếp tục gia tốc, ta có thể bay nhanh xấp xỉ ánh sáng. Khi đó chuyến bay tới trung tâm Ngân hà rồi quay về (khoảng cách cỡ 60 ngàn năm ánh sáng) chỉ mất 40 năm, trong khi trên Trái đất, 600 thế kỉ đã trôi qua. Bạn sẽ gặp tương lai nhân loại, với biết bao vật đổi sao dời, nếu loài người vẫn còn tồn tại.
Mặc dù không một qui luật vật lý nào ngăn cản chuyến du hành thú vị đó, nhưng những khó khăn kỹ thuật thì khó lòng vượt qua. Chẳng hạn, năng lượng cần thiết, ngay cả khi biến đổi khối lượng hoàn toàn thành năng lượng theo hệ thức E = mc2, còn lớn hơn cả khối lượng hành tinh!
Khả năng du hành ngược thời gian còn khó khăn hơn nhiều, tuy các qui luật khoa học cũng không hề cấm đoán. Vấn đề là tạo được bộ máy thời gian thích hợp.
Khả năng đầu tiên do Frank Tipler, ĐH Maryland, đưa ra năm 1973, liên quan với một kì dị trần trụi quay rất nhanh (kì dị là điểm có mật độ vô hạn, ví như lỗ đen). Khi đó cấu trúc không thời gian bị trường hấp dẫn quá mạnh làm xoắn, khiến một chiều không gian được thay bằng thời gian. Con tàu vũ trụ bay thận trọng gần đó có thể may mắn gặp một quĩ đạo mà phi hành đoàn tưởng vẫn đang xuyên qua không gian, nhưng lại là xuyên thời gian. Khi rời xa điểm kì dị, con tàu sẽ xuất hiện ở một thời gian khác, như thời người tiền sử đang sống trong hang chẳng hạn.
Khả năng này không khó như ta tưởng: một hình trụ dài 100 km, rộng 10 km, chứa vật chất có mật độ của sao neutron (100 triệu tấn/cm3), quay hai ngàn vòng một giây là đạt yêu cầu. Trong vũ trụ, một số sao xung gần đạt tiêu chuẩn này.
Loại máy thời gian thứ hai liên quan với lỗ sâu (wormhole), tức hệ đường hầm xuyên không - thời gian, giống lỗ sâu đục trên quả táo của bạn. Theo thuyết tương đối rộng, lỗ sâu có thể nối một lỗ đen ở vùng không - thời gian này với một lỗ đen hay lỗ trắng ở vùng không - thời gian khác (ngược với lỗ đen luôn hút vật chất và năng lượng, lỗ trắng là nơi phun năng lượng. Big Bang chính là một lỗ trắng như vậy). Quan niệm về lỗ sâu xuất hiện trong vật lý một cách khá hài hước.
Số là nhà thiên văn Carl Sagan, tác giả của viễn cảnh mùa đông hạt nhân nổi tiếng, viết một cuốn sách viễn tưởng về du hành qua lỗ đen để đi từ trái đất tới sao Vega giả định. Vì muốn các lập luận khoa học chính xác tối đa, Sagan nhờ Kip Thorne, một chuyên gia về trường hấp dẫn của Viện Công nghệ California, tính toán.
Cuối 1985, Thorne nhận thấy rằng, lỗ sâu có thể mở khi chứa loại vật chất kỳ lạ có sức căng rất lớn để chống lại lực hấp dẫn ở lỗ đen. Thích hợp nhất là các dây vũ trụ, loại vật chất giả thuyết dưới dạng các ống năng lượng nhỏ hơn kích thích nguyên tử trải dài trên toàn vũ trụ. Nếu có thật, và luồn được vào lỗ sâu, nó có khả năng giữ cho lỗ sâu luôn luôn mở để đóng vai một đường hầm xuyên qua không - thời gian.
Đó là kết luận rất thú vị về mặt khoa học, nhưng Thorne rất sợ người khác cười nhạo và cho rằng ông bị điên khi nghiên cứu khả năng du hành xuyên thời gian. Có lẽ không biết Tipler chẳng hề hấn gì khi nghiên cứu bộ máy thời gian, nên ông rất lo khi học trò công bố công trình, nghề nghiệp của họ sẽ tiêu tan trước khi bắt đầu. Nghiên cứu cẩn trọng và bí mật với Mike Morris và Ulvi Yurtsever, ông dần tự thuyết phục bản thân rằng, quả thật phương trình Einstein cho phép lỗ sâu nối các điểm thời gian với nhau và do đó có thể đóng vai bộ máy thời gian. Đến 1988, ba người công bố kết quả trên tạp chí nổi danh Physical Review Letters. Vẫn lo sợ phản ứng không thuận lợi, ông yêu cầu lãnh đạo Viện không những giữ im lặng mà còn kiên quyết cấm mọi người bàn luận về công trình!
Kết quả ngược với lo lắng của Thorne. Cả giới chuyên môn và công chúng đều rất hào hứng với khả năng du hành xuyên thời gian, dù chỉ trên lý thuyết. Nghề nghiệp của ông thăng tiến rõ rệt, hai học trò được nhiều nơi mời làm việc. Theo gương ông, nhiều nhà vật lý công bố các kết quả nghiên cứu chuyên sâu với bạn đọc đại chúng, một việc được nhiều phía hoan nghênh. Viện Công nghệ California trở thành thánh địa của khả năng du hành xuyên thời gian.
Ngay lập tức xuất hiện hàng loạt tác phẩm về du hành xuyên không thời gian. Trong khi giới chuyên môn thiên về các khía cạnh khoa học và triết lý, thì giới nghiệp dư hân hoan tuyên bố, đó chính là cách nhân loại du hành hướng tới tương lai hay quay về quá khứ! Nhưng nghịch lý ông nội có thể làm nguội niềm phấn khích đó. Giả sử bạn du hành ngược về quá khứ và lỡ tay làm chết ông nội khi ông còn bé tí, lúc ông chưa sinh cha bạn. Không có cha thì tại sao lại có bạn để mà du hành ngược thời gian? Cũng có ý kiến cho rằng, có thể bạn không gặp ông nội, nhưng đó chỉ là ngụy biện (tại sao lại không?).
Đó là lý do Hawking đưa ra Ước đoán bảo vệ trình tự thời gian, cho rằng các qui luật vật lý cấm một thực thể vĩ mô du hành xuyên thời gian. Muốn du hành như thế, cần nhảy vào lỗ đen, và ngay lập tức bạn bị nghiền nát thành các hạt cơ bản, qua lỗ sâu để phun trào ra ở một lỗ trắng tại vùng không - thời gian khác. Chỉ các hạt cơ bản từng tạo nên cặp chân dài gợi cảm, chứ không phải chính cô người mẫu, mới trải nghiệm chuyến du hành kỳ thú đó.
XÁC ĐỊNH THỜI GIAN:
Loài người đã cố gắng xác định chính xác thời gian trong suốt tiến trình lịch sử của mình. Khoa học công nghệ phát triển giúp việc đo đạc ngày càng chính xác; ngược lại, đo đạc thời gian chính xác cũng thúc đẩy sự phát triển khoa học công nghệ trong sự phát triển chung của loài người. Ngày nay hệ thống định vị toàn cầu cho phép toàn nhân loại thống nhất trong hành động về mặt thời gian.
Theo bằng chứng khảo cổ, người Babylone và người Ai Cập bắt đầu đo thời gian ít nhất từ 5000 năm trước. Ho xây dựng lịch dựa trên ba chu trình tự nhiên: ngày mặt trời theo chu trình sáng tối dựa trên sự tự quay của trái đất; tháng mặt trăng dựa theo chuyển động của mặt trăng quanh trái đất; và năm mặt trời, dựa trên chuyển động của trái đất quanh mặt trời. Dương lịch ngày nay (Lịch Gregory) bắt nguồn từ lịch của người Babylone, người Ai Cập, người Do Thái và người La Mã.
Người Ai Cập, Hy Lạp và La Mã chế ra đồng hồ mặt trời, đồng hồ nước và các loại đồng hồ khác. Đồng hồ cơ vận hành bằng vật nặng xuất hiện lần đầu tại Bedfordshire, nước Anh, năm 1283. Đến ngày Giáng sinh năm 1656, đồng hồ quả lắc đầu tiên xuất hiện do đóng góp trực tiếp của nhà thiên văn học Đan Mạch Brahe và nhà thiên văn và toán học Hà Lan Huyghens, cùng sự góp sức của nhiều nhà khoa học khác, chẳng hạn Galilei.
Ngày nay khoa học dùng các dao động dưới nguyên tử để đếm thời gian. Năm 1967, người ta định nghĩa giây là “khoảng thời gian bằng 9.192.631.770 chu kì bức xạ ứng với sự chuyển dời giữa hai mức siêu tinh tế tại trạng thái cơ bản của nguyên tử cesium 133”. Đồng hồ nguyên tử chính xác nhất hiện nay có độ chính xác 10-17, tức chỉ sai một giây sau khoảng ba tỉ năm. Tuy nhiên chúng có tuổi thọ không cao so với đồng hồ cơ khí. Với công nghệ hiện hành, các kĩ sư có thể chế tạo đồng hồ cơ khí chỉ sai một giây sau một năm mà tuổi thọ đạt tới 12 ngàn năm.
Về nguyên tắc, có thể đạt độ chính xác vô hạn, nhưng hấp dẫn và chuyển động làm thời gian co giãn (thuyết tương đối hẹp), nên đồng hồ nào cũng sẽ có sai số. Các nhà khoa học hy vọng trong tương lai rất gần, có thể đạt độ chính xác 10‾²², tức đồng hồ chỉ sai một giây sau ba trăm ngàn tỷ năm! Mức chính xác đó rất cần thiết để tạo các xung laser atto giây (10-18 giây) hay điều khiển các chuyến bay vũ trụ.
THỜI GIAN SINH HỌC, THỜI GIAN TÂM LÝ VÀ THỜI GIAN VĂN HÓA:
Thời gian sinh học quan trọng nhất là nhịp ngày đêm, do nhịp sáng tối và thăng giáng địa từ qui định. Khi ánh sáng tới võng mạc, nó qua nhân trên chéo thị giác rồi tới nhân cận thất để dừng sự chế tiết melatonin của tuyến tùng, một tuyến nội tiết thần kinh giữa vai trò điều nhịp của cơ thể. Khi không có thông tin về chu trình sáng tối, tuyến tùng đo đạc các thăng giáng địa từ, cũng có chu kì 24 giờ, để điều nhịp. Chỉ trong lồng Faraday kín (ngăn được cả tín hiệu sáng tối và tín hiệu địa từ), các nhịp sinh học (nhịp tim, nhịp tiết nội tiết tố, nhịp ngưỡng đau...) mới rối loạn, với chu kì 25, chứ không phải 24 giờ như thường lệ. Hội chứng trễ do các chuyến bay (jet-lag), tức mất sự điều hòa cơ thể sau một chuyến bay xuyên lục địa có thể ngăn ngừa bằng melatonin là vì vậy.
Cơ thể sinh vật cũng nhạy cảm với nhịp mặt trăng (28 ngày), nhịp mùa và nhịp năm. Cơ chế của chúng còn chưa được hiểu rõ. Đó là cách thức để các sinh hệ hành xử đồng điệu với môi trường nhằm tiết kiệm năng lượng và tăng cường khả năng sinh tồn.
Thời gian tâm lý được xác định nhờ các cấu trúc não như hồi hải mã hay thùy thái dương. Tổn thương tại đó dẫn tới các rối loạn trí nhớ như không truy xuất được ký ức quá khứ hay không thể tạo ký ức mới. Tuy nhiên việc giải đoán thời gian còn phụ thuộc vào cảm xúc và các hoạt động tinh thần cao cấp khác. Giai thoại về bếp lò nóng và cô gái đẹp của Einstein là minh họa cho điều này. Và đó cũng là căn nguyên của quan niệm xem dòng thời gian chỉ là ảo giác, tức chỉ là một đặc tính chủ quan của trí óc, chứ không phải là thuộc tính khách quan của vũ trụ.
Cuối cùng, quan niệm thời gian còn phụ thuộc vào các chiều kích văn hóa và xã hội. Trễ vài phút khi trả lời phỏng vấn xin việc có thể gây hệ quả nghiêm trọng, nhưng dự tiệc cưới tại Sài Gòn thì trễ hàng tiếng vẫn không sao.
CÁC LOẠI TUỔI THEO THỜI GIAN
Mỗi người có nhiều loại tuổi (richardcorbett)
Người Việt rất coi trọng tuổi, vì thế trong tiếng Việt "tên" với "tuổi" thường đi liền. Có điều, loại tuổi mà chúng ta thường hỏi thăm, mừng tuổi trong dịp đầu xuân chỉ cung cấp rất ít thông tin liên quan đến sự biến đổi về tố chất của con người. Trong khoa học còn sử dụng nhiều loại tuổi khác.
Tuổi thời gian
Thứ tuổi chúng ta thường hỏi thăm nhau hằng ngày, khoa học gọi là "tuổi thời gian", ký hiệu là CA (Chronological Age), chỉ thời gian một con người đã sống, tính từ khi sinh ra trên đời. Tuổi này cũng có thể gọi là "tuổi hành chính", vì được sử dụng trong các thứ giấy tờ như giấy khai sinh, chứng minh thư, hộ khẩu... Tuy nhiên, loại tuổi này không phải lúc nào cũng tương xứng với trình độ phát triển của con người trên các phương diện, do đó trong một số lĩnh vực khoa học như sinh học, y học, tâm lý, giáo dục, xã hội học... người ta còn sử dụng những loại tuổi khác.
Tuổi sinh lý
Tuổi sinh lý phản ánh mức độ phát triển của con người về mặt sinh lý. Các kết quả quan sát và nghiên cứu cho thấy ở vùng nhiệt đới, ở những nơi có điều kiện dinh dưỡng tốt, tốc độ phát triển về sinh lý thường sớm hơn độ tuổi thời gian. Còn ở vùng hàn đới, những nơi có điều kiện dinh dưỡng kém và những người mắc một số chứng bệnh mạn tính, tốc độ phát triển về sinh lý thường tụt hậu so với thời gian. Ví dụ, trong số những bé gái 10 tuổi, một số em đã có kinh nguyệt, trong khi ở một số khác lại chưa có những đặc trưng về mặt giới tính. Tốc độ phát triển về sinh lý của con người phụ thuộc rất nhiều vào điều kiện khí hậu, chế độ dinh dưỡng, các điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội... Nói chung, sự phát triển của con người về mặt sinh lý thường không đồng bộ với thời gian sống. Vì vậy không thể coi "tuổi sinh lý" và "tuổi thời gian" là giống nhau.
Tuổi trí lực
Trong giáo dục, người ta sử dụng chỉ số thông minh IQ (Intelligence Quetidient). IQ thực chất là loại "tuổi trí lực" - MA (Mental Age), vì nó phản ánh trình độ phát triển về trí lực của con người.
Nói cụ thể hơn, chỉ số IQ được tính toán dựa trên "mức phát triển tiêu chuẩn", tương ứng với từng độ tuổi. Thí dụ, một em bé 10 tuổi trả lời đầy đủ các câu hỏi trắc nghiệm - được coi là chuẩn mực về phát triển trí lực của trẻ 10 tuổi - thì sẽ có IQ = 100. Nếu đó là em bé thông minh khác thường, không những trả tốt các câu hỏi dành cho 10 tuổi, mà còn trả lời đầy đủ những câu hỏi của tuổi 12, thì sẽ có chỉ số IQ = 120. Ngược lại, một em bé 10 tuổi không có khả năng trả lời đúng tất cả câu hỏi của độ tuổi mình, mà chỉ trả lời đúng những câu hỏi của trẻ 8 tuổi, thì IQ khi đó bằng 80.
Các số liệu trắc nghiệm trong nhiều năm cho thấy, đại đa số dân chúng có số trí lực trung bình, tức là IQ xấp xỉ bằng 100; khoảng 18% có IQ cao hơn trung bình (110 - 119) và 15% có IQ thấp hơn trung bình (80 - 89). Những người có IQ từ 120 trở lên được xem là thông minh đặc biệt; còn IQ thấp hơn 70 thì xếp vào loại trí lực chậm phát triển, thấp hơn nữa là các dạng khuyết tật trí lực... Tuy nhiên, tuổi trí lực hay IQ chỉ phản ánh tương đối đúng về khả năng theo học trong các trường phổ thông, mà chưa thể phản ánh đầy đủ mức độ thông minh thực sự, cũng như năng lực tiềm ẩn trong một con người.
Tuổi tâm lý
Loại thứ 2 là "tuổi tâm lý". Tuổi tâm lý bao quát cả tuổi trí lực; nó phản ánh những đặc trưng tâm lý của con người theo từng độ tuổi. Các chuyên gia tâm lý cho rằng cuộc sống tâm lý của con người có giai đoạn chính: tuổi ấu thơ, tuổi trước mẫu giáo, tuổi mẫu giáo, tuổi đi học, tuổi vị thành niên, tuổi trung niên và lão niên. Mỗi một thời kỳ đều có những đặc trưng nhất định về mặt tâm lý. Ví dụ, trong độ tuổi mẫu giáo, hoạt động tâm lý ở trẻ nhỏ thiên về trực giác, tuổi thanh xuân nhiều mơ mộng, tuổi lão niên thường hoài cổ...
Tuổi xã hội
Tuổi này phản ánh về năng lực xử sự và khả năng thích ứng với hoàn cảnh xã hội của mỗi con người; cũng có thể gọi là trình độ xã hội hóa của con người. Tuổi xã hội phụ thuộc nhiều vào trình độ văn hóa, sự từng trải, kinh nghiệm sống và mức độ thành thục về phương diện tâm lý. Trong sinh hoạt hằng ngày chúng ta thường thấy có một số em mới ít tuổi mà xử thế đã rất lão luyện, thích ứng rất nhanh với những biến động trong xã hội; trong khi đó có một số người tuổi đã lớn mà cư xử như trẻ con, đối với những sự việc diễn ra trong cuộc sống vẫn ngô nghê như "gà công nghiệp".
Tuổi tổng hợp
Từ thời xa xưa, người phương Đông thường sử dụng một loại tuổi khác, có thể gọi là "tuổi tổng hợp", vì bao gồm sự phát triển con người về trí lực - tâm lý - xã hội, đồng thời còn đề cập tới những mục tiêu cụ thể, trong từng giai đoạn.
- Giai đoạn 1: "Thập hữu ngũ nhi chí vu học" - nghĩa là 15 tuổi thì để hết tâm trí vào việc học; nói cách khác, thiếu thời cần tập trung vào việc tu dưỡng, xác định chí hướng và tích lũy kiến thức.
- Giai đoạn 2: "Tam thập nhi lập" - 30 tuổi lập thân, lập nghiệp - đã trụ vững, có nghề nghiệp, việc làm, có khả năng nuôi sống bản thân và gia đình, đã xác định vị trí của mình trong xã hội.
- Giai đoạn 3: "Tứ thập nhi bất hoặc" - 40 tuổi không còn mê hoặc, đến tuổi này thì đã chín chắn, lịch duyệt; có kiến thức và kinh nghiệm phong phú, nên đối với những việc diễn ra trong xã hội có chính kiến rõ ràng, kiên định, không còn nghi ngờ (bất hoặc).
- Giai đoạn 4: "Ngũ thập nhi tri thiên mệnh" - 50 tuổi thì biết rõ sứ mệnh của mình; đã nắm vững quy luật tự nhiên và xã hội, biết được xu thế của thời cuộc, nên công việc thường thuận lợi và dễ dàng đi đến thành công.
- Giai đoạn 5: "Lục thập nhi nhĩ thuận" - 60 tuổi thì không còn chướng tai gai mắt; do lý giải đúng căn nguyên của mọi việc diễn ra xung quanh và thấu hiểu nhân tình thế thái, nên dễ thông cảm và có thái độ khoan dung hơn - nhìn sự việc không còn thấy chướng tai gai mắt (thuận nhĩ); không như tuổi trẻ hiểu biết còn nông cạn, nên trước nhiều sự việc thường cảm thấy khó chịu, bực mình.
- Giai đoạn 6: "Thất thập nhi tòng tâm sử dục, bất du cửu" - Tới tuổi 70, cổ lai hy thì đạt đến cảnh giới đắc đạo tâm tính và đạo đã hợp nhất, mọi thứ đã thành bản năng nên nghĩ gì hay làm gì cũng đều hợp đạo, chẳng vi phạm phép tắc (bất du cửu = không vượt ra ngoài quy tắc).
Sáu giai đoạn cuộc đời do Khổng Tử đặt ra đã khái quát đầy đủ sự phát triển của con người theo thời gian - trên tất cả phương diện. Có thể nói, đó là một mô hình lý tưởng về sự phát triển đồng bộ - hài hòa - toàn diện của con người cùng với thời gian. Có lẽ chính vì vậy, cho dù hiện tại trong khoa học đã xuất hiện nhiều loại tuổi, mà chúng ta vẫn thích sử dụng đến loại tuổi này.

markdown:
|
|
Trả lời câu hỏi “Thời gian là gì?”, từ thế kỉ thứ V, Thánh Augustine, nhà thần học lừng danh, đã viết: “Nếu không ai hỏi, thì tôi biết; nếu tôi muốn giải thích cho một người hỏi, thì tôi không biết”. Khi được hỏi Thượng Đế tạo ra vũ trụ và thời gian như thế nào, ông nói, Thượng Đế tạo ra vũ trụ không phải trong thời gian mà cùng với thời gian.
Không có gì ám ảnh con người hơn thời gian, đơn giản vì sự sống và cái chết gắn bó với thời gian. Ước mơ trường sinh, khả năng luân hồi, thiên đường và địa ngục, linh hồn bất tử... được sử dụng như những cách thức để vượt qua nỗi sợ hãi trước thời gian. Và thật lạ lùng, mặc cho những bước tiến khổng lồ của khoa học, nhận thức của chúng ta về thời gian chưa vượt qua Thánh Augustine mười sáu thế kỉ trước.
Đối với nhà vật lý (thông thường), thời gian là cái mà một đồng hồ chính xác đo được. Với nhà toán học, đó là không gian một chiều, được xem là liên tục, nhưng có thể được chia thành các “thời khắc”, giống như từng tấm ảnh trong một cuộn phim. Với số đông, thời gian là cái luôn trôi từ quá khứ qua hiện tại để tới tương lai. Trong thuyết Tương đối, thời gian là chiều thứ tư của vũ trụ, nhưng điều đó không có nghĩa nó đồng nhất với ba chiều không gian, vì công thức tính khoảng cách không thời gian khác công thức tính khoảng cách không gian. Sự phân biệt không gian và thời gian là bệ đỡ cho quan hệ nhân quả, vốn có vai trò thiết yếu trong vận hành vũ trụ. Tuy nhiên, một số nhà vật lý tin rằng, ở thang bậc Planck (10-33 cm và 10-43 giây), là thang bậc nhỏ nhất còn có ý nghĩa vật lý, có thể không gian và thời gian không còn chia tách với nhau.
Thật lạ là khái niệm dòng thời gian rất quen thuộc trong cuộc sống hàng ngày lại gây tranh cãi mãi không thôi giữa các nhà tư tưởng. Khái niệm dòng liên quan với vận động. Không có vấn đề gì khi ta nói tới chuyển động của một đối tượng vật lý, như một mũi tên đang bay về đích chẳng hạn. Ta có thể theo dõi sự thay đổi vị trí không gian của nó trong quá trình vận động qua việc xác định tốc độ và gia tốc bay. Ta thường nói vũ trụ vận động hay biến đổi đối với thời gian. Vậy thời gian biến đổi đối với cái gì? (Vì vận động là tương đối, nên ta phải xác định hệ qui chiếu đối với một vận động bất kì). Trong khi mọi dạng vận động khác đều tạo ra mối liên hệ giữa các quá trình vật lý khác nhau, dòng thời gian lại liên hệ thời gian với chính nó. Khi được hỏi: “Mũi tên bay nhanh như thế nào?”, ta có thể nói, chẳng hạn: “Với tốc độ 200 km/giờ”. Nhưng không ai hỏi: “Thời gian trôi nhanh như thế nào?”; vì câu trả lời: “Với tốc độ một giây trên một giây” hoàn toàn vô nghĩa.
Hãy khảo sát cách lập luận mà các nhà triết học Hy Lạp cổ Parmenides và Zeno, cũng như nhà triết học Anh thế kỉ XIX McTaggart, đã dùng. Giả thuyết
Ngày 23-12:
Ngày 24-12:
Ngày 25-12:
Trong mô tả trên, không có gì vận động hay biến đổi cả, đó chỉ là trạng thái cụ thể của thế giới tại các ngày khác nhau (mà ta gọi là chuỗi sự kiện A) và trạng thái tinh thần của
Rõ ràng là từng chuỗi sự kiện mô tả chân xác hiện thực, đồng thời chúng lại mâu thuẫn nhau. Chẳng hạn, sự kiện “
Ảo giác dòng thời gian liên quan với khái niệm mũi tên thời gian. Tuy bác bỏ dòng thời gian, nhưng giới vật lý chấp nhận mũi tên thời gian (chỉ hướng từ quá khứ qua hiện tại tới tương lai), cũng như xem việc phân biệt “quá khứ” và “tương lai” là có cơ sở vật lý. Hawking đã luận giải rất sâu sắc vấn đề này trong tác phẩm Lược sử thời gian: Từ vụ nổ lớn tới lỗ đen, xuất bản từ 1988.
Nói chung, các sự biến vũ trụ sắp xếp theo thứ tự một chiều. Như gương rơi xuống sàn sẽ vỡ thành từng mảnh, còn quá trình ngược lại – các mảnh vỡ từ sàn bay lên ghép lại thành gương – chưa từng xẩy ra. Đó là bằng chứng trực tiếp và rõ ràng của nguyên lý hai nhiệt động học, cho rằng độ mất trật tự (entropy) của một hệ cô lập luôn tăng. Gương vỡ mất trật tự hơn, có entropy lớn hơn, nên quá trình “gương vỡ lại lành” không thể xẩy ra. Đối với con người, thời gian tâm lý cũng trôi từ quá khứ tới tương lai như thời gian nhiệt động, vì các quá trình tâm lý có cơ sở vật chất là các quá trình điện hóa trong bộ óc, mà các phản ứng sinh học cũng tuân theo các qui luật nhiệt động học. Nói cách khác, hai mũi tên thời gian nhiệt động và tâm lý trùng nhau. (Hawking còn chứng minh mũi tên vũ trụ giãn nở sau Big Bang cũng chỉ hướng như thế; tuy nhiên ta có thể bỏ qua lập luận này, vì khi vũ trụ co lại (ngược với giãn nở), mũi tên cũng không đổi chiều. Điều đó chứng tỏ việc gắn mũi tên thời gian với sự giãn nở có thể không xác đáng).
Chính vì “gương vỡ không lành” mà có sự bất đối xứng giữa quá khứ và tương lai theo trục thời gian. Mũi tên thời gian hình tượng hóa sự bất đối xứng của thế giới theo thời gian, chứ không phải sự bất đối xứng của dòng thời gian. Mũi tên thời gian chỉ hướng về tương lai. Nhưng điều đó không có nghĩa nó bay về tương lai; giống như kim la bàn luôn chỉ phương bắc, nhưng không chạy về phương bắc. Cả hai mũi tên đều hình tượng hóa sự bất đối xứng, chứ không phải vận động hay sự biến dịch. Như vậy mũi tên thời gian chỉ ra sự bất đối xứng trong thời gian, chứ không phải sự bất đối xứng của dòng thời gian. Và các khái niệm “quá khứ” và “tương lai” trong thời gian cũng giống như khái niệm “phía trên” và “phía dưới” trong không gian. Tương quan giữa chúng tùy thuộc vào hệ qui chiếu, vào bản chất thế giới vật chất xung quanh. Chẳng hạn, với người Việt Nam, cảm nhận “phía trên” có thể ngược 180o với cảm nhận của người Mỹ phía bên kia địa cầu.
Nói cách khác, sự bất đối xứng theo thời gian là một thuộc tính của các trạng thái vũ trụ, chứ không phải là thuộc tính của bản thân thời gian. Và trong vũ trụ, chỉ người quan sát có ý thức mới ghi nhận được “dòng thời gian” (khi ta ngủ, tức ở trạng thái dưới ý thức, ý niệm dòng thời gian hoàn toàn biến mất). Đồng hồ cũng không đo dòng thời gian, mà chỉ đo khoảng cách thời gian giữa các sự kiện. Vì thế có thể dòng thời gian là đặc điểm chủ quan trong tâm trí con người, chứ không phải là thuộc tính khách quan của vũ trụ.
Tuy rất kiêu ngạo, nhưng trước những bí ẩn của thời gian, các nhà vật lý cũng phải cầu cứu giới triết học. Theo Carlo Rovelli, một chuyên gia hàng đầu về hấp dẫn lượng tử, lý thuyết hiện đại nhất về không thời gian, đóng góp của triết học đối với quan niệm mới về không thời gian sẽ rất quan trọng. Có nhiều ví dụ minh họa cho nhận định này, tiêu biểu nhất là bài toán “thời gian đông cứng”.
Bài toán xuất hiện khi giới lý thuyết cố gắng lượng tử hóa thuyết tương đối rộng bằng một qui trình gọi là “lượng tử hóa chính tắc”. Qui trình được áp dụng rất tuyệt cho thuyết điện từ, nhưng với thuyết tương đối, sản phẩm của nó – phương trình Wheeler – DeWitt – không có biến thời gian. Nói một cách nôm na, phương trình chỉ ra rằng, vũ trụ không thay đổi mà đông cứng trong thời gian.
Kết quả sai lầm đó có thể xuất phát từ qui trình kỹ thuật, nhưng có thể bắt nguồn từ căn nguyên sâu xa hơn: tính đồng biến tổng quát, xem các qui luật vật lý như nhau với mọi người quan sát. Vật lý quan niệm nguyên lý đó theo nghĩa hình học (tương đối tổng quát là lý thuyết hình học về không thời gian): hai người quan sát sẽ cảm nhận không thời gian có hai hình dạng khác nhau, tùy thuộc vào hệ qui chiếu riêng của mình. Hai hình dạng là “phiên bản biến dạng” một cách trơn tru của nhau, như tách cà phê là phiên bản biến dạng cái bát ăn cơm chẳng hạn. Tính đồng biến nói rằng, sự khác nhau đó không có ý nghĩa; và hai hình học hoàn toàn tương đương nhau về mặt vật lý.
Khoảng 20 năm trước, các nhà triết học Earman và Norton thuộc đại học Pittsburgh cho rằng tính chất tổng quát nêu trên có hệ luận đáng ngạc nhiên với một câu hỏi truyền thống: Không gian và thời gian tồn tại độc lập đối với vật chất (thuyết tồn tại độc lập) hay chúng chỉ đơn giản là một phương thức nhân tạo để xem các thực thể vật lý liên hệ với nhau như thế nào (thuyết tương quan)? Theo lời Norton, chúng giống như giấy vẽ để các họa sĩ vẽ lên; do đó chúng luôn tồn tại cho dù có họa sĩ hay không? Hay chúng giống như tình bạn; và tình bạn chỉ xuất hiện khi có những người bạn?
Có lẽ đến nay giới vật lý thiên về thuyết quan hệ, điều Thánh Augustine đã nói từ lâu. Tuy nhiên chính quan hệ luận lại dẫn tới bài toán thời gian đông cứng: Hình học không gian có thể biến đổi theo thời gian, nhưng vì các hình học là tương đương về vật lý, nên không gian thực ra không thay đổi hay bị đông cứng (về mặt vật lý). Và nó cũng có thể mâu thuẫn với cơ lượng tử: nếu không - thời gian không có ý nghĩa cố định, tại sao có thể tiến hành quan sát tại một vị trí không - thời gian xác định, như thuyết lượng tử cho thấy (sự suy sụp hàm sóng khi tiến hành quan sát)?
Cần nhấn mạnh rằng, ngay cả các lý thuyết hấp dẫn lượng tử (các lý thuyết không thời gian hiện đại nhất) cũng bất lực trước vấn đề nói trên. Giới lý thuyết dây xem không thời gian tồn tại trước, và họ chỉ viết phương trình cho các dao động của dây trong đó mà thôi. Thuyết hấp dẫn lượng tử vòng thì cho rằng các lượng tử không gian và thời gian ghép nối với nhau tạo thành không - thời gian và vũ trụ; nhưng cũng không cho biết thời gian là gì và các lượng tử của nó từ đâu mà có. Quan niệm của Engels (không - thời gian là hình thức tồn tại của vật chất và vận động) cũng chỉ là một kiểu quan hệ luận mà thôi.
Có thể nói, bài toán bản chất của thời gian chỉ có thể hé mở khi khoa học xây dựng được một lý thuyết hấp dẫn lượng tử hoàn chỉnh. Vấn đề là không ai biết khi nào thì xuất hiện bước đột phá đó.
Có thể du hành tới tương lai hay quay về quá khứ hay không? Câu trả lời là các nguyên lý vật lý không cấm, nhưng những rào cản kỹ thuật thì không thể vượt qua trong vũ trụ mà chúng ta đang sống.
Cách duy nhất du hành tới tương lai là dùng hiệu ứng thời gian trôi chậm trên con tàu vũ trụ bay rất nhanh của thuyết tương đối hẹp. Nếu rời Trái đất trên con tàu tăng tốc liên tục với gia tốc trọng trường (để cơ thể chịu một lực gia tốc thuận lợi đúng bằng sức hút Trái đất), thì sau một năm có thể đạt gần tới tốc độ ánh sáng. Tiếp tục gia tốc, ta có thể bay nhanh xấp xỉ ánh sáng. Khi đó chuyến bay tới trung tâm Ngân hà rồi quay về (khoảng cách cỡ 60 ngàn năm ánh sáng) chỉ mất 40 năm, trong khi trên Trái đất, 600 thế kỉ đã trôi qua. Bạn sẽ gặp tương lai nhân loại, với biết bao vật đổi sao dời, nếu loài người vẫn còn tồn tại.
Mặc dù không một qui luật vật lý nào ngăn cản chuyến du hành thú vị đó, nhưng những khó khăn kỹ thuật thì khó lòng vượt qua. Chẳng hạn, năng lượng cần thiết, ngay cả khi biến đổi khối lượng hoàn toàn thành năng lượng theo hệ thức E = mc2, còn lớn hơn cả khối lượng hành tinh!
Khả năng du hành ngược thời gian còn khó khăn hơn nhiều, tuy các qui luật khoa học cũng không hề cấm đoán. Vấn đề là tạo được bộ máy thời gian thích hợp.
Khả năng đầu tiên do Frank Tipler, ĐH
Khả năng này không khó như ta tưởng: một hình trụ dài 100 km, rộng 10 km, chứa vật chất có mật độ của sao neutron (100 triệu tấn/cm3), quay hai ngàn vòng một giây là đạt yêu cầu. Trong vũ trụ, một số sao xung gần đạt tiêu chuẩn này.
Loại máy thời gian thứ hai liên quan với lỗ sâu (wormhole), tức hệ đường hầm xuyên không - thời gian, giống lỗ sâu đục trên quả táo của bạn. Theo thuyết tương đối rộng, lỗ sâu có thể nối một lỗ đen ở vùng không - thời gian này với một lỗ đen hay lỗ trắng ở vùng không - thời gian khác (ngược với lỗ đen luôn hút vật chất và năng lượng, lỗ trắng là nơi phun năng lượng. Big Bang chính là một lỗ trắng như vậy). Quan niệm về lỗ sâu xuất hiện trong vật lý một cách khá hài hước.
Số là nhà thiên văn Carl Sagan, tác giả của viễn cảnh mùa đông hạt nhân nổi tiếng, viết một cuốn sách viễn tưởng về du hành qua lỗ đen để đi từ trái đất tới sao Vega giả định. Vì muốn các lập luận khoa học chính xác tối đa, Sagan nhờ Kip Thorne, một chuyên gia về trường hấp dẫn của Viện Công nghệ California, tính toán.
Cuối 1985, Thorne nhận thấy rằng, lỗ sâu có thể mở khi chứa loại vật chất kỳ lạ có sức căng rất lớn để chống lại lực hấp dẫn ở lỗ đen. Thích hợp nhất là các dây vũ trụ, loại vật chất giả thuyết dưới dạng các ống năng lượng nhỏ hơn kích thích nguyên tử trải dài trên toàn vũ trụ. Nếu có thật, và luồn được vào lỗ sâu, nó có khả năng giữ cho lỗ sâu luôn luôn mở để đóng vai một đường hầm xuyên qua không - thời gian.
Đó là kết luận rất thú vị về mặt khoa học, nhưng Thorne rất sợ người khác cười nhạo và cho rằng ông bị điên khi nghiên cứu khả năng du hành xuyên thời gian. Có lẽ không biết Tipler chẳng hề hấn gì khi nghiên cứu bộ máy thời gian, nên ông rất lo khi học trò công bố công trình, nghề nghiệp của họ sẽ tiêu tan trước khi bắt đầu. Nghiên cứu cẩn trọng và bí mật với Mike Morris và Ulvi Yurtsever, ông dần tự thuyết phục bản thân rằng, quả thật phương trình Einstein cho phép lỗ sâu nối các điểm thời gian với nhau và do đó có thể đóng vai bộ máy thời gian. Đến 1988, ba người công bố kết quả trên tạp chí nổi danh Physical Review Letters. Vẫn lo sợ phản ứng không thuận lợi, ông yêu cầu lãnh đạo Viện không những giữ im lặng mà còn kiên quyết cấm mọi người bàn luận về công trình!
Kết quả ngược với lo lắng của Thorne. Cả giới chuyên môn và công chúng đều rất hào hứng với khả năng du hành xuyên thời gian, dù chỉ trên lý thuyết. Nghề nghiệp của ông thăng tiến rõ rệt, hai học trò được nhiều nơi mời làm việc. Theo gương ông, nhiều nhà vật lý công bố các kết quả nghiên cứu chuyên sâu với bạn đọc đại chúng, một việc được nhiều phía hoan nghênh. Viện Công nghệ
Ngay lập tức xuất hiện hàng loạt tác phẩm về du hành xuyên không thời gian. Trong khi giới chuyên môn thiên về các khía cạnh khoa học và triết lý, thì giới nghiệp dư hân hoan tuyên bố, đó chính là cách nhân loại du hành hướng tới tương lai hay quay về quá khứ! Nhưng nghịch lý ông nội có thể làm nguội niềm phấn khích đó. Giả sử bạn du hành ngược về quá khứ và lỡ tay làm chết ông nội khi ông còn bé tí, lúc ông chưa sinh cha bạn. Không có cha thì tại sao lại có bạn để mà du hành ngược thời gian? Cũng có ý kiến cho rằng, có thể bạn không gặp ông nội, nhưng đó chỉ là ngụy biện (tại sao lại không?).
Đó là lý do Hawking đưa ra Ước đoán bảo vệ trình tự thời gian, cho rằng các qui luật vật lý cấm một thực thể vĩ mô du hành xuyên thời gian. Muốn du hành như thế, cần nhảy vào lỗ đen, và ngay lập tức bạn bị nghiền nát thành các hạt cơ bản, qua lỗ sâu để phun trào ra ở một lỗ trắng tại vùng không - thời gian khác. Chỉ các hạt cơ bản từng tạo nên cặp chân dài gợi cảm, chứ không phải chính cô người mẫu, mới trải nghiệm chuyến du hành kỳ thú đó.
Loài người đã cố gắng xác định chính xác thời gian trong suốt tiến trình lịch sử của mình. Khoa học công nghệ phát triển giúp việc đo đạc ngày càng chính xác; ngược lại, đo đạc thời gian chính xác cũng thúc đẩy sự phát triển khoa học công nghệ trong sự phát triển chung của loài người. Ngày nay hệ thống định vị toàn cầu cho phép toàn nhân loại thống nhất trong hành động về mặt thời gian.
Theo bằng chứng khảo cổ, người Babylone và người Ai Cập bắt đầu đo thời gian ít nhất từ 5000 năm trước. Ho xây dựng lịch dựa trên ba chu trình tự nhiên: ngày mặt trời theo chu trình sáng tối dựa trên sự tự quay của trái đất; tháng mặt trăng dựa theo chuyển động của mặt trăng quanh trái đất; và năm mặt trời, dựa trên chuyển động của trái đất quanh mặt trời. Dương lịch ngày nay (Lịch Gregory) bắt nguồn từ lịch của người Babylone, người Ai Cập, người Do Thái và người La Mã.
Người Ai Cập, Hy Lạp và La Mã chế ra đồng hồ mặt trời, đồng hồ nước và các loại đồng hồ khác. Đồng hồ cơ vận hành bằng vật nặng xuất hiện lần đầu tại Bedfordshire, nước Anh, năm 1283. Đến ngày Giáng sinh năm 1656, đồng hồ quả lắc đầu tiên xuất hiện do đóng góp trực tiếp của nhà thiên văn học Đan Mạch Brahe và nhà thiên văn và toán học Hà Lan Huyghens, cùng sự góp sức của nhiều nhà khoa học khác, chẳng hạn Galilei.
Ngày nay khoa học dùng các dao động dưới nguyên tử để đếm thời gian. Năm 1967, người ta định nghĩa giây là “khoảng thời gian bằng 9.192.631.770 chu kì bức xạ ứng với sự chuyển dời giữa hai mức siêu tinh tế tại trạng thái cơ bản của nguyên tử cesium 133”. Đồng hồ nguyên tử chính xác nhất hiện nay có độ chính xác 10-17, tức chỉ sai một giây sau khoảng ba tỉ năm. Tuy nhiên chúng có tuổi thọ không cao so với đồng hồ cơ khí. Với công nghệ hiện hành, các kĩ sư có thể chế tạo đồng hồ cơ khí chỉ sai một giây sau một năm mà tuổi thọ đạt tới 12 ngàn năm.
Về nguyên tắc, có thể đạt độ chính xác vô hạn, nhưng hấp dẫn và chuyển động làm thời gian co giãn (thuyết tương đối hẹp), nên đồng hồ nào cũng sẽ có sai số. Các nhà khoa học hy vọng trong tương lai rất gần, có thể đạt độ chính xác 10‾²², tức đồng hồ chỉ sai một giây sau ba trăm ngàn tỷ năm! Mức chính xác đó rất cần thiết để tạo các xung laser atto giây (10-18 giây) hay điều khiển các chuyến bay vũ trụ.
Thời gian sinh học quan trọng nhất là nhịp ngày đêm, do nhịp sáng tối và thăng giáng địa từ qui định. Khi ánh sáng tới võng mạc, nó qua nhân trên chéo thị giác rồi tới nhân cận thất để dừng sự chế tiết melatonin của tuyến tùng, một tuyến nội tiết thần kinh giữa vai trò điều nhịp của cơ thể. Khi không có thông tin về chu trình sáng tối, tuyến tùng đo đạc các thăng giáng địa từ, cũng có chu kì 24 giờ, để điều nhịp. Chỉ trong lồng Faraday kín (ngăn được cả tín hiệu sáng tối và tín hiệu địa từ), các nhịp sinh học (nhịp tim, nhịp tiết nội tiết tố, nhịp ngưỡng đau...) mới rối loạn, với chu kì 25, chứ không phải 24 giờ như thường lệ. Hội chứng trễ do các chuyến bay (jet-lag), tức mất sự điều hòa cơ thể sau một chuyến bay xuyên lục địa có thể ngăn ngừa bằng melatonin là vì vậy.
Cơ thể sinh vật cũng nhạy cảm với nhịp mặt trăng (28 ngày), nhịp mùa và nhịp năm. Cơ chế của chúng còn chưa được hiểu rõ. Đó là cách thức để các sinh hệ hành xử đồng điệu với môi trường nhằm tiết kiệm năng lượng và tăng cường khả năng sinh tồn.
Thời gian tâm lý được xác định nhờ các cấu trúc não như hồi hải mã hay thùy thái dương. Tổn thương tại đó dẫn tới các rối loạn trí nhớ như không truy xuất được ký ức quá khứ hay không thể tạo ký ức mới. Tuy nhiên việc giải đoán thời gian còn phụ thuộc vào cảm xúc và các hoạt động tinh thần cao cấp khác. Giai thoại về bếp lò nóng và cô gái đẹp của Einstein là minh họa cho điều này. Và đó cũng là căn nguyên của quan niệm xem dòng thời gian chỉ là ảo giác, tức chỉ là một đặc tính chủ quan của trí óc, chứ không phải là thuộc tính khách quan của vũ trụ.
Cuối cùng, quan niệm thời gian còn phụ thuộc vào các chiều kích văn hóa và xã hội. Trễ vài phút khi trả lời phỏng vấn xin việc có thể gây hệ quả nghiêm trọng, nhưng dự tiệc cưới tại Sài Gòn thì trễ hàng tiếng vẫn không sao.
Người Việt rất coi trọng tuổi, vì thế trong tiếng Việt "tên" với "tuổi" thường đi liền. Có điều, loại tuổi mà chúng ta thường hỏi thăm, mừng tuổi trong dịp đầu xuân chỉ cung cấp rất ít thông tin liên quan đến sự biến đổi về tố chất của con người. Trong khoa học còn sử dụng nhiều loại tuổi khác.
Thứ tuổi chúng ta thường hỏi thăm nhau hằng ngày, khoa học gọi là "tuổi thời gian", ký hiệu là CA (Chronological Age), chỉ thời gian một con người đã sống, tính từ khi sinh ra trên đời. Tuổi này cũng có thể gọi là "tuổi hành chính", vì được sử dụng trong các thứ giấy tờ như giấy khai sinh, chứng minh thư, hộ khẩu... Tuy nhiên, loại tuổi này không phải lúc nào cũng tương xứng với trình độ phát triển của con người trên các phương diện, do đó trong một số lĩnh vực khoa học như sinh học, y học, tâm lý, giáo dục, xã hội học... người ta còn sử dụng những loại tuổi khác.
Tuổi sinh lý phản ánh mức độ phát triển của con người về mặt sinh lý. Các kết quả quan sát và nghiên cứu cho thấy ở vùng nhiệt đới, ở những nơi có điều kiện dinh dưỡng tốt, tốc độ phát triển về sinh lý thường sớm hơn độ tuổi thời gian. Còn ở vùng hàn đới, những nơi có điều kiện dinh dưỡng kém và những người mắc một số chứng bệnh mạn tính, tốc độ phát triển về sinh lý thường tụt hậu so với thời gian. Ví dụ, trong số những bé gái 10 tuổi, một số em đã có kinh nguyệt, trong khi ở một số khác lại chưa có những đặc trưng về mặt giới tính. Tốc độ phát triển về sinh lý của con người phụ thuộc rất nhiều vào điều kiện khí hậu, chế độ dinh dưỡng, các điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội... Nói chung, sự phát triển của con người về mặt sinh lý thường không đồng bộ với thời gian sống. Vì vậy không thể coi "tuổi sinh lý" và "tuổi thời gian" là giống nhau.
Trong giáo dục, người ta sử dụng chỉ số thông minh IQ (Intelligence Quetidient). IQ thực chất là loại "tuổi trí lực" - MA (Mental Age), vì nó phản ánh trình độ phát triển về trí lực của con người.
Nói cụ thể hơn, chỉ số IQ được tính toán dựa trên "mức phát triển tiêu chuẩn", tương ứng với từng độ tuổi. Thí dụ, một em bé 10 tuổi trả lời đầy đủ các câu hỏi trắc nghiệm - được coi là chuẩn mực về phát triển trí lực của trẻ 10 tuổi - thì sẽ có IQ = 100. Nếu đó là em bé thông minh khác thường, không những trả tốt các câu hỏi dành cho 10 tuổi, mà còn trả lời đầy đủ những câu hỏi của tuổi 12, thì sẽ có chỉ số IQ = 120. Ngược lại, một em bé 10 tuổi không có khả năng trả lời đúng tất cả câu hỏi của độ tuổi mình, mà chỉ trả lời đúng những câu hỏi của trẻ 8 tuổi, thì IQ khi đó bằng 80.
Các số liệu trắc nghiệm trong nhiều năm cho thấy, đại đa số dân chúng có số trí lực trung bình, tức là IQ xấp xỉ bằng 100; khoảng 18% có IQ cao hơn trung bình (110 - 119) và 15% có IQ thấp hơn trung bình (80 - 89). Những người có IQ từ 120 trở lên được xem là thông minh đặc biệt; còn IQ thấp hơn 70 thì xếp vào loại trí lực chậm phát triển, thấp hơn nữa là các dạng khuyết tật trí lực... Tuy nhiên, tuổi trí lực hay IQ chỉ phản ánh tương đối đúng về khả năng theo học trong các trường phổ thông, mà chưa thể phản ánh đầy đủ mức độ thông minh thực sự, cũng như năng lực tiềm ẩn trong một con người.
Loại thứ 2 là "tuổi tâm lý". Tuổi tâm lý bao quát cả tuổi trí lực; nó phản ánh những đặc trưng tâm lý của con người theo từng độ tuổi. Các chuyên gia tâm lý cho rằng cuộc sống tâm lý của con người có giai đoạn chính: tuổi ấu thơ, tuổi trước mẫu giáo, tuổi mẫu giáo, tuổi đi học, tuổi vị thành niên, tuổi trung niên và lão niên. Mỗi một thời kỳ đều có những đặc trưng nhất định về mặt tâm lý. Ví dụ, trong độ tuổi mẫu giáo, hoạt động tâm lý ở trẻ nhỏ thiên về trực giác, tuổi thanh xuân nhiều mơ mộng, tuổi lão niên thường hoài cổ...
Tuổi này phản ánh về năng lực xử sự và khả năng thích ứng với hoàn cảnh xã hội của mỗi con người; cũng có thể gọi là trình độ xã hội hóa của con người. Tuổi xã hội phụ thuộc nhiều vào trình độ văn hóa, sự từng trải, kinh nghiệm sống và mức độ thành thục về phương diện tâm lý. Trong sinh hoạt hằng ngày chúng ta thường thấy có một số em mới ít tuổi mà xử thế đã rất lão luyện, thích ứng rất nhanh với những biến động trong xã hội; trong khi đó có một số người tuổi đã lớn mà cư xử như trẻ con, đối với những sự việc diễn ra trong cuộc sống vẫn ngô nghê như "gà công nghiệp".
Từ thời xa xưa, người phương Đông thường sử dụng một loại tuổi khác, có thể gọi là "tuổi tổng hợp", vì bao gồm sự phát triển con người về trí lực - tâm lý - xã hội, đồng thời còn đề cập tới những mục tiêu cụ thể, trong từng giai đoạn.
Sáu giai đoạn cuộc đời do Khổng Tử đặt ra đã khái quát đầy đủ sự phát triển của con người theo thời gian - trên tất cả phương diện. Có thể nói, đó là một mô hình lý tưởng về sự phát triển đồng bộ - hài hòa - toàn diện của con người cùng với thời gian. Có lẽ chính vì vậy, cho dù hiện tại trong khoa học đã xuất hiện nhiều loại tuổi, mà chúng ta vẫn thích sử dụng đến loại tuổi này.


text:
Anh Đi Chăn Trâu-
Lâm Quang Long
Sáng tác: Phi Bằng | Thể loại: Việt Nam, Nhạc Trữ Tình, Nhạc Quê Hương| Lượt nghe:
Lời bài hát Anh Đi Chăn Trâu
Sáng dắt con trâu đi cho ăn ở tận đồng sâu
đi tận đồng nên về nhà cũng thiệt là lâu
về nhà lại bị vợ la hỏi hoài có thiệt là đồng xa
hay là bay bướm với mấy cô thôn nữ bễn làng
tối muốn đi chơi nhưng vợ tôi bắt phải ở nhà
ôi buồn làm sau nhưng cũng đành chiều vợ mà thôi
thật tội nghiệp tôi quá đi chuyện gì cũng báo rồi tính suy
không thôi sẻ thấy vợ tôi rắc rối cả ngày
mình đã lấy mấy năm rồi bà xã ơi chớ có ghen hoài
anh không nhậu không say cũng không hề để ý cô nào
anh về nhà lâu cũng tại con trâu phá giàn khổ qua của chị ba
anh phải xin lỗi người ta mới cho về nhà
nhiều lúc nhớ em nhiều lòng của anh chỉ ước 1 điều
mong được gặp vợ yêu để anh hôn cho hết buổi chiều
anh thương vợ lắm có biết không đừng này đừng nọ
chi mắc công anh đi chăn trâu ngoài đồng cực lắm vợ hiểu không .
Cảm ơn bạn đả xme lời bài hát của mình :)
Bài hát Anh Di Chan Trau do nhạc sĩ Phi Bang sáng tác, trình bày bởi ca sĩ Lam Quang Long thuộc thể loại Viet Nam, Nhac Tru Tinh, Nhac Que Huong
Bạn có thể cài đặt nhạc chờ (mạng mobifone, vinaphone, viettel), tải nhạc chuông, set nhạc nền Zing Me ca khúc Anh Di Chan Trau - Lam Quang Long ngay trên Zing Mp3. Nâng cấp tài khoản lên Zing VIP để tải nhạc chất lượng cao, lossless.
Lâm Quang Long
Tên thật: Nguyễn Văn Cộng
Ngày sinh: 09/05 - Quốc gia: Việt Nam
Công ty đại diện: Ca sĩ Tự Do
-Món Ăn Khoái khẩu : Cơm Chiên
-Thể Thao Thích Nhất : Bóng Đá
- Hồng Ngự thuộc Tỉnh Đồng Tháp Là quê hương của long , từ thuở nhỏ long đã đam mê ca hát, trong khi gia đình của long không ai theo nghề ca hát
Năm 2005 long tích cực tham gia những hoạt động văn nghệ của trường và xã nhà tổ chức
Ngày 29/5/2005 long đại diện cho trường và xã tham gia dự thi hội diễn văn nghệ quần chúng của huyện tổ chức và rất may mắn, long đạt được giải A (đơn ca) qua ca khúc "Hãy Yên Lòng Mẹ Ơi" và giải B (đơn ca) qua ca khúc "Sao Em Nỡ Vội Lấy Chồng ". Mặc dù hai giải thưởng tuy không lớn nhưng đối với Long là nguồn động lực rất lớn để tiếp bước theo con đường yêu ca hát của mình .
-Đến nay Long Đã phát hành được 2 Album
+ Vol 1 :vói chủ đề : " Hai Anh Em " Đặc biệt được sự giúp đỡ của người anh kết nghĩa Vân Quang Long và ca nhạc sĩ Chế Thanh làm đạo diễn đã làm cho ca khúc thêm tình cảm và xúc động hơn .
+Vol 2 : với chủ đề "Chuột Đồng " do chính Long viết lời nói lên cảm xúc của một người con khi xa quê,cũng là món quà anh dành gởi tặng cho quê hương mình .
+ sắp tới đây Long sẽ cho ra mắt album vol 3 với những ca khúc mang giai điệu tình yêu lãng mạng và trẻ trung .
Bình luận
Chỉ chấp nhận bình luận bằng tiếng Việt có dấu, những bình luận sai qui định sẽ bị xóa.
Bình luận Nhấn Shift + Enter để xuống dòng. Bình luận phải dài hơn 50 ký tự. 0 ký tự

markdown:
# Anh Đi Chăn Trâu-
[Lâm Quang Long](/tim-kiem/bai-hat.html?q=L%C3%A2m+Quang+Long)
Sáng tác:
[Phi Bằng ](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Phi+B%E1%BA%B1ng+&t=composer)
| Thể loại: [Việt Nam](/the-loai-bai-hat/Viet-Nam/IWZ9Z08I.html), [Nhạc Trữ Tình](/the-loai-bai-hat/Nhac-Tru-Tinh/IWZ9Z08B.html), [Nhạc Quê Hương](/the-loai-bai-hat/Nhac-Que-Huong/IWZ9Z08D.html)| Lượt nghe:
**Lời bài hát Anh Đi Chăn Trâu**
Sáng dắt con trâu đi cho ăn ở tận đồng sâu
đi tận đồng nên về nhà cũng thiệt là lâu
về nhà lại bị vợ la hỏi hoài có thiệt là đồng xa
hay là bay bướm với mấy cô thôn nữ bễn làng
tối muốn đi chơi nhưng vợ tôi bắt phải ở nhà
ôi buồn làm sau nhưng cũng đành chiều vợ mà thôi
thật tội nghiệp tôi quá đi chuyện gì cũng báo rồi tính suy
không thôi sẻ thấy vợ tôi rắc rối cả ngày
mình đã lấy mấy năm rồi bà xã ơi chớ có ghen hoài
anh không nhậu không say cũng không hề để ý cô nào
anh về nhà lâu cũng tại con trâu phá giàn khổ qua của chị ba
anh phải xin lỗi người ta mới cho về nhà
nhiều lúc nhớ em nhiều lòng của anh chỉ ước 1 điều
mong được gặp vợ yêu để anh hôn cho hết buổi chiều
anh thương vợ lắm có biết không đừng này đừng nọ
chi mắc công anh đi chăn trâu ngoài đồng cực lắm vợ hiểu không .
Cảm ơn bạn đả xme lời bài hát của mình :)
Bài hát
[Anh Di Chan Trau](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Anh+Di+Chan+Trau) do nhạc sĩ [Phi Bang ](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Phi+Bang+&t=composer) sáng tác, trình bày bởi ca sĩ [Lam Quang Long](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Lam+Quang+Long&t=artist) thuộc thể loại [Viet Nam](/the-loai-bai-hat/Viet-Nam/IWZ9Z08I.html), [Nhac Tru Tinh](/the-loai-bai-hat/Nhac-Tru-Tinh/IWZ9Z08B.html), [Nhac Que Huong](/the-loai-bai-hat/Nhac-Que-Huong/IWZ9Z08D.html)
Bạn có thể cài đặt nhạc chờ (mạng mobifone, vinaphone, viettel), tải nhạc chuông, set nhạc nền Zing Me ca khúc
[Anh Di Chan Trau](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Anh+Di+Chan+Trau) - [Lam Quang Long](/tim-kiem/bai-hat.html?q=Lam+Quang+Long&t=artist) ngay trên Zing Mp3. Nâng cấp tài khoản lên Zing VIP để tải nhạc chất lượng cao, lossless.
[Xem toàn bộ]Đóng góp lời bài hát chính xác hơn [tại đây].
[Lâm Quang Long](/tim-kiem/bai-hat.html?q=L%C3%A2m+Quang+Long) ![ Lâm Quang Long](http://image.mp3.zdn.vn/thumb/165_165/avatars/7/f/7fdc1a630c238af0815181f9faa190f5_1301880076.jpg)
![ Lâm Quang Long](http://image.mp3.zdn.vn/thumb/165_165/avatars/7/f/7fdc1a630c238af0815181f9faa190f5_1301880076.jpg)
[Lâm Quang Long](/nghe-si/Lam-Quang-Long)
Tên thật: Nguyễn Văn Cộng
Ngày sinh: 09/05 - Quốc gia: Việt Nam
Công ty đại diện: Ca sĩ Tự Do
-Món Ăn Khoái khẩu : Cơm Chiên
-Thể Thao Thích Nhất : Bóng Đá
- Hồng Ngự thuộc Tỉnh Đồng Tháp Là quê hương của long , từ thuở nhỏ long đã đam mê ca hát, trong khi gia đình của long không ai theo nghề ca hát
Năm 2005 long tích cực tham gia những hoạt động văn nghệ của trường và xã nhà tổ chức
Ngày 29/5/2005 long đại diện cho trường và xã tham gia dự thi hội diễn văn nghệ quần chúng của huyện tổ chức và rất may mắn, long đạt được giải A (đơn ca) qua ca khúc "Hãy Yên Lòng Mẹ Ơi" và giải B (đơn ca) qua ca khúc "Sao Em Nỡ Vội Lấy Chồng ". Mặc dù hai giải thưởng tuy không lớn nhưng đối với Long là nguồn động lực rất lớn để tiếp bước theo con đường yêu ca hát của mình .
-Đến nay Long Đã phát hành được 2 Album
+ Vol 1 :vói chủ đề : " Hai Anh Em " Đặc biệt được sự giúp đỡ của người anh kết nghĩa Vân Quang Long và ca nhạc sĩ Chế Thanh làm đạo diễn đã làm cho ca khúc thêm tình cảm và xúc động hơn .
+Vol 2 : với chủ đề "Chuột Đồng " do chính Long viết lời nói lên cảm xúc của một người con khi xa quê,cũng là món quà anh dành gởi tặng cho quê hương mình .
+ sắp tới đây Long sẽ cho ra mắt album vol 3 với những ca khúc mang giai điệu tình yêu lãng mạng và trẻ trung .
Bình luận
Chỉ chấp nhận bình luận bằng tiếng Việt có dấu, những bình luận sai
[qui định](http://mp3.zing.vn/huong-dan/Cong-dong/25.html) sẽ bị xóa.
Bình luận Nhấn Shift + Enter để xuống dòng. Bình luận phải dài hơn 50 ký tự. 0 ký tự

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Content-Encoding: gzip

X-Cache: HIT from Cache-MP3-150


text:
Honda VN ra mắt 2 mẫu Wave mới, giá mới
Thứ 2, 08/08/2011 16:37:10- Chuyên mục
- Sáng 8/8, giá bán lẻ đề xuất của 2 mẫu xe số Honda là Wave S và Wave RS được Honda điều chỉnh tăng từ 1,3-1,5 triệu đồng/chiếc. Đây là lần thứ hai trong một tuần trở lại đây, Honda Việt Nam tăng giá các sản phẩm xe bình dân.
Đến 15 giờ cùng ngày, Honda VN đã gửi thông cáo cho biết Wave S và Wave RS là những phiên bản mới, với một chút thay đổi về thiết kế giữa đầu - thân xe; mặt đồng hồ. Ngoài ra, xe cũng có hộc đựng đồ chứa được mũ bảo hiểm nửa đầu, tem thiết kế 3D.
Tuy nhiên so với mẫu xe cũ, mẫu Wave S mới được liên doanh Nhật điều chỉnh tăng giá 1,3 triệu đồng, từ 15,5 triệu đồng lên 16,8 triệu đồng với bản phanh cơ, từ 16,5 triệu đồng lên 17,8 triệu đồng với bản phanh đĩa.
Mẫu xe chỉ khác duy nhất Wave S về tem và màu sắc là Wave RS được điều chỉnh tăng giá 1,5 triệu đồng, từ 16,5 triệu đồng lên 18 triệu đồng với bản phanh đĩa, vành nan hoa và từ 18 triệu đồng lên 19,5 triệu đồng với bản phanh đĩa, vành đúc.
Biết được động thái này của Honda Việt Nam, nhiều đại lý uỷ nhiệm đã điều chỉnh giá bán lẻ các mẫu xe này ngay từ tuần trước với mức chênh so với giá đề xuất từ 400-700 nghìn đồng. Theo khảo sát của VnMedia sáng 8/8, Wave S phanh cơ đang được các đại lý Honda bán với giá dao động trong khoảng 17,2 -17,3 triệu đồng , bản phanh đĩa từ 18,2-18,7 triệu đồng.
Trong khi đó, Wave RS bản vành nan được các đại lý Honda bán với giá từ 18,5 - 18,7 triệu đồng, có kèm quà tặng trị giá 200-300 nghìn đồng. Riêng bản Wave RS vành đúc được nhiều đại lý báo giá 20,5 -20,7 triệu đồng nhưng không có hàng. Theo các nhân viên đại lý Honda, bản Wave RS vành đúc thuộc dạng nhỡ cỡ nên các đại lý cũng chẳng nhập về, khách hàng có tầm tiền đó thường chọn xe cấp cao hơn một chút là Wave RSX.
Như vậy, với việc tăng giá hai mẫu xe kể từ hôm nay, tất cả các mẫu xe thuộc phân khúc xe bình dân của Honda đã được điều chỉnh tăng. Trước đó, các mẫu xe 'hot' nhất trên thị trường như Lead, PCX, Air Blade đã tăng giá chóng mặt từ 3-9 triệu đồng và hiện đang rơi vào tình trạng ế ẩm, giá bán thực tế thấp hơn giá niêm yết.
<>
Công Thường - Quỳnh Trang
Công Thường - Quỳnh TrangNguồn : VnMedia
- BMW i8 được mua với giá đắt gấp đôi giá xuất xưởng (15/08)
- Benelli BN 302 : Bay trên từng khoảnh khắc (14/08)
- Benelli BN 302 giá 108 triệu tại Việt Nam (14/08)
- Trung Quốc chào đón nhà sản xuất xe hơi thứ 68 (13/08)
- Ngắm thử Honda CBR150R 2014 tại Hà Nội (13/08)

markdown:
# Honda VN ra mắt 2 mẫu Wave mới, giá mới
###### Thứ 2, 08/08/2011 16:37:10- Chuyên mục
*- Sáng 8/8, giá bán lẻ đề xuất của 2 mẫu xe số Honda là Wave S và Wave RS được Honda điều chỉnh tăng từ 1,3-1,5 triệu đồng/chiếc. Đây là lần thứ hai trong một tuần trở lại đây, Honda Việt Nam tăng giá các sản phẩm xe bình dân.*
Đến 15 giờ cùng ngày, Honda VN đã gửi thông cáo cho biết Wave S và Wave RS là những phiên bản mới, với một chút thay đổi về thiết kế giữa đầu - thân xe; mặt đồng hồ. Ngoài ra, xe cũng có hộc đựng đồ chứa được mũ bảo hiểm nửa đầu, tem thiết kế 3D.
Tuy nhiên so với mẫu xe cũ, mẫu Wave S mới được liên doanh Nhật điều chỉnh tăng giá 1,3 triệu đồng, từ 15,5 triệu đồng lên 16,8 triệu đồng với bản phanh cơ, từ 16,5 triệu đồng lên 17,8 triệu đồng với bản phanh đĩa.
|
|![]()
|
|
Wave S mới
Mẫu xe chỉ khác duy nhất Wave S về tem và màu sắc là Wave RS được điều chỉnh tăng giá 1,5 triệu đồng, từ 16,5 triệu đồng lên 18 triệu đồng với bản phanh đĩa, vành nan hoa và từ 18 triệu đồng lên 19,5 triệu đồng với bản phanh đĩa, vành đúc.
Biết được động thái này của Honda Việt Nam, nhiều đại lý uỷ nhiệm đã điều chỉnh giá bán lẻ các mẫu xe này ngay từ tuần trước với mức chênh so với giá đề xuất từ 400-700 nghìn đồng. Theo khảo sát của
*VnMedia *sáng 8/8, Wave S phanh cơ đang được các đại lý Honda bán với giá dao động trong khoảng 17,2 -17,3 triệu đồng , bản phanh đĩa từ 18,2-18,7 triệu đồng.
|
|![]()
|
|
Giá Wave RS tăng 1,5 triệu đồng.
Trong khi đó, Wave RS bản vành nan được các đại lý Honda bán với giá từ 18,5 - 18,7 triệu đồng, có kèm quà tặng trị giá 200-300 nghìn đồng. Riêng bản Wave RS vành đúc được nhiều đại lý báo giá 20,5 -20,7 triệu đồng nhưng không có hàng. Theo các nhân viên đại lý Honda, bản Wave RS vành đúc thuộc dạng nhỡ cỡ nên các đại lý cũng chẳng nhập về, khách hàng có tầm tiền đó thường chọn xe cấp cao hơn một chút là Wave RSX.
Như vậy, với việc tăng giá hai mẫu xe kể từ hôm nay, tất cả các mẫu xe thuộc phân khúc xe bình dân của Honda đã được điều chỉnh tăng. Trước đó, các mẫu xe 'hot' nhất trên thị trường như Lead, PCX, Air Blade đã tăng giá chóng mặt từ 3-9 triệu đồng và hiện đang rơi vào tình trạng ế ẩm, giá bán thực tế thấp hơn giá niêm yết.
<>
Công Thường - Quỳnh Trang
Nguồn : VnMedia
*Công Thường - Quỳnh Trang* [Ôtô xe máy](http://www.tinmoi.vn/C/Oto-Xemay) [>>Xem thêm](http://www.tinmoi.vn/lienquan/honda-vn-ra-mat-2-mau-wave-moi-gia-moi-566034.html)
-
[BMW i8 được mua với giá đắt gấp đôi giá xuất xưởng (15/08)](http://www.tinmoi.vn/bmw-i8-duoc-mua-voi-gia-dat-gap-doi-gia-xuat-xuong-011317607.html)
-
[Benelli BN 302 : Bay trên từng khoảnh khắc (14/08)](http://www.tinmoi.vn/benelli-bn-302-bay-tren-tung-khoanh-khac-011317483.html)
-
[Benelli BN 302 giá 108 triệu tại Việt Nam (14/08)](http://www.tinmoi.vn/benelli-bn-302-gia-108-trieu-tai-viet-nam-011317456.html)
-
[Trung Quốc chào đón nhà sản xuất xe hơi thứ 68 (13/08)](http://www.tinmoi.vn/trung-quoc-chao-don-nha-san-xuat-xe-hoi-thu-68-011317350.html)
-
[Ngắm thử Honda CBR150R 2014 tại Hà Nội (13/08)](http://www.tinmoi.vn/ngam-thu-honda-cbr150r-2014-tai-ha-noi-011317281.html)

WARC-Truncated: length

Content-Type: text/html

Vary: Accept-Encoding

Set-Cookie: SERVERID=; Expires=Thu, 01-Jan-1970 00:00:01 GMT; path=/


text: Trang Thông tin điện tử Sở Lao động - Thương binh & Xã hội tỉnh Vĩnh LongSố 42 Nguyễn Huệ, Phường 2, TP Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh LongĐiện thoại : 070 3823368 Fax : 070 3825373 Email : slaodong@vinhlong.gov.vn

Cache-Control: private

X-Powered-By: ASP NET

Connection: close


text:
Like
Sinh vien viet nam Dit nhau trong cong vien, Hoc sinh sinh vien ha noi, Phim sex com, Xem Anh sex sinh vien vu to, Anh sex sinh vien, Xem phim sex online XtgemcTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim sex châu á không che - Xem phim sex châu á không che tại phimnude, xem những bộ phim sex không che cực nét , tốc độ cực nhanh.phimnude.com/phim-chTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Châu Á
Phim sex quay lén em sinh viên thay đồ - Quay lén em sinh viên thay đồ free sex video. Display / write / close (1) comment(s) for this sex[/bTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Châu Á
Phim sex cận cảnh địt nhau không che - Phim sex online địt lồn em gái cận cảnh không che Phim sex 2 em gái liếm lồn nhau cựTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Hàn Quốc
Phim sex cô giáo Bắc Giang không che - co giao bac giang, clip sex co giao bac giang Ảnh Sex cô giáo Hải Yến Bắc Giang,Trang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim sex việt nam Sinh viên tài chính bán dâm - Phim Sex Việt Nam - Xem Phim Sex Việt Nam. Phim Sex · Sex Thú · Phim SexTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim Sex Chơi Vợ Hàng Xóm - 11 Tháng Năm 2014 Xem video hay chơi bà chị hàng xóm dâm Tải video Phim chơi vợ của người thầy sửa xe đạp by jacky LTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Japan
Phim Sex Việt Nam Không Che Full - Web13 Tháng 4 2014 clip sex viet nam, phang em sinh vien, phim sex viet nam, sex viet nam full hd,Trang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim Sex Việt Nam Không Che - WebTổng hợp Phim Sex Việt Nam Không Che 2014 học sinh, sinh viên Việt Nam, Phim sex Việt Nam cực hay và hấp dẫn.www.top18Trang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim sex sinh viên việt nam - Google Search Web27 Tháng 4 2014 Phim sex Sinh viên việt nam chơi nhau trong nhà trọ trên điện thoại, Xem phim Sinh viên vTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Clip sex sinh viên Đại học Hàn Quốc - Google Search Web4 Tháng Sáu 2013 Trong những lần ân ái mây mưa với nhau cặp sinh viên Đại Học Báo Chí Hồ Chí MìnhTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Hàn Quốc
Phim sex địt nhau không che hay - Google Search WebXem phim sex địt nhau không che chất lượng HD cực hay tại phim3x.Với tiêu chí phim sexTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Japan
Phim sex việt nam Banh lồn ra show hàng - Google Search Web6 Tháng Mười Một 2013 Xem phim Clip Banh lồn ra show hàng. Xem miễn Gái chat sex shTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Viêt Nam
Phim sex hentai nhật bản - Google Search WebPhim Sex Hentai Teen Nhật BảnPhim sex hentai teen nhật bản, Phim Hoat Hinh Sex,Phim SexTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Japan
Phim sex show hàng - Google Search WebXem phim show hàng, phim sex show hàng 2013 với những webcam của đội ngũ quay phim show hàng mang tênphimti.com/phTrang Chủ > Phim Sex Online > Phim Sex Châu Á
Truy cập website để xem phim sex online, phim sex truc tuyen, xem sex online, xem sex trưc truyên, wap truyên sex, hinh sex ola, xem sex viet nam

markdown:
![ phim sex online](/images/goc3x.png)
Sinh
Phim Sex Việt Nam Không Che Full -
Web13 Tháng 4 2014 clip sex viet nam, p
Phim sex
![ phim sex online](/images/goc3x.png)
*tải phim sex online, xem phim sex truc truyen*
Like
![]()
**Phim Sex Địt Em Sinh Viên Vú To** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553/21) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Sinh
**vien** viet nam Dit nhau trong cong **vien**, Hoc sinh sinh **vien** ha noi, Phim sex com, Xem Anh sex sinh **vien** vu to, Anh sex sinh **vien**, Xem phim sex online Xtgemc [Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim sex châu á không che** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex châu á không che - Xem phim sex châu á không che tại phimnude, xem những bộ phim sex không che cực nét , tốc độ cực nhanh.phimnude.com/phim-ch
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Châu Á](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-chau-a_6.html)
![]()
**Phim sex quay lén em sinh viên thay đồ** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex quay lén em sinh viên thay đồ - Quay lén em sinh viên thay đồ free sex video. Display / write / close (1) comment(s) for this sex[/b
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Châu Á](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-chau-a_6.html)
![]()
**Phim sex cận cảnh địt nhau không che** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex cận cảnh địt nhau không che - Phim sex online địt lồn em gái cận cảnh không che Phim sex 2 em gái liếm lồn nhau cự
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Hàn Quốc](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-han-quoc_4.html)
![]()
**Phim sex cô giáo Bắc Giang không che** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex cô giáo Bắc Giang không che - co giao bac giang, clip sex co giao bac giang Ảnh Sex cô giáo Hải Yến Bắc Giang,
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim sex việt nam Sinh viên tài chính bán dâm** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://hayvl.me/u/ZyWrOC) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex việt nam Sinh viên tài chính bán dâm - Phim Sex Việt Nam - Xem Phim Sex Việt Nam. Phim Sex · Sex Thú · Phim Sex
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim Sex Chơi Vợ Hàng Xóm** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://taixvideos.com/download/257) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim Sex Chơi Vợ Hàng Xóm - 11 Tháng Năm 2014 Xem video hay chơi bà chị hàng xóm dâm Tải video Phim chơi vợ của người thầy sửa xe đạp by jacky L
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Japan](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-japan_2.html)
![]()
**Phim Sex Việt Nam Không Che Full** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim Sex Việt Nam Không Che Full -
Web13 Tháng 4 2014 clip sex viet nam, p
**hang** em sinh **vien**, phim sex viet nam, sex viet nam full hd, [Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim Sex Việt Nam Không Che** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim Sex Việt Nam Không Che - WebTổng hợp Phim Sex Việt Nam Không Che 2014 học sinh, sinh viên Việt Nam, Phim sex Việt Nam cực hay và hấp dẫn.www.top18
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim sex sinh viên việt nam** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553/11) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex sinh viên việt nam - Google Search Web27 Tháng 4 2014 Phim sex Sinh viên việt nam chơi nhau trong nhà trọ trên điện thoại, Xem phim Sinh viên v
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Clip sex sinh viên Đại học Hàn Quốc** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553/4) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Clip sex sinh viên Đại học Hàn Quốc - Google Search Web4 Tháng Sáu 2013 Trong những lần ân ái mây mưa với nhau cặp sinh viên Đại Học Báo Chí Hồ Chí Mình
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Hàn Quốc](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-han-quoc_4.html)
![]()
**Phim sex địt nhau không che hay** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553/3) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex địt nhau không che hay - Google Search WebXem phim sex địt nhau không che chất lượng HD cực hay tại phim3x.Với tiêu chí phim sex
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Japan](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-japan_2.html)
![]()
**Phim sex việt nam Banh lồn ra show hàng** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex việt nam Banh lồn ra show hàng - Google Search Web6 Tháng Mười Một 2013 Xem phim Clip Banh lồn ra show hàng. Xem miễn Gái chat sex sh
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Viêt Nam](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-viet-nam_3.html)
![]()
**Phim sex hentai nhật bản** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex
__ nhật bản - Google Search
WebPhim Sex hentai__ __Teen Nhật BảnPhim sex__ **Hentai** __teen nhật bản, Phim Hoat Hinh Sex,Phim Sex__ **hentai** [Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Japan](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-japan_2.html)
![]()
**Phim sex show hàng** ![ Xem Sex](http://goc3x.info/images/play.gif)
[Xem Online](http://mclip.in/tai-clip/12553) ![ Xem](http://goc3x.info/images/xem.png)
Phim sex show hàng - Google Search WebXem phim show hàng, phim sex show hàng 2013 với những webcam của đội ngũ quay phim show hàng mang tênphimti.com/ph
[Trang Chủ](http://goc3x.info/)> [Phim Sex Online](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-online_1.html)> [Phim Sex Châu Á](http://goc3x.info/phim-sex/phim-sex-chau-a_6.html) *Phim Sex truyeb sex hentai gai tiep vien hang khong* **©2014 Kho Sex Online** **Truy cập website để xem phim sex online, phim sex truc tuyen, xem sex online, xem sex trưc truyên, wap truyên sex, hinh sex ola, xem sex viet nam**

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Pragma: no-cache

Cache-Control: public

X-Cache: HIT from Backend


text:
periodical
Từ điển mở Wiktionary
Tiếng Anh[sửa]
Cách phát âm[sửa]
Tính từ[sửa]
periodical ((cũng) periodic) /ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/
- (Thuộc) Chu kỳ.
- periodical motion — chuyển động chu kỳ
- Định kỳ, thường kỳ.
- Tuần hoàn.
- periodical law — định luật tuần hoàn
- periodical table — bảng tuần hoàn nguyên tố Men-đe-lê-ép
Tính từ[sửa]
periodical /ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/
Danh từ[sửa]
periodical /ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/
Tham khảo[sửa]
- Hồ Ngọc Đức, Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí (chi tiết)

markdown:
# periodical
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Anh[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-eng-&action=edit§ion=T-1)]
### Cách phát âm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-pron-&action=edit§ion=T-1)]
### Tính từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-adj-&action=edit§ion=T-1)] **periodical** ((cũng) periodic) [/ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/](/wiki/Wiktionary:IPA)
- (
*Thuộc*) [Chu kỳ](/wiki/chu_k%E1%BB%B3). *— chuyển động chu kỳ* **periodical**motion
-
- Định
[kỳ](/wiki/k%E1%BB%B3), thường [kỳ](/wiki/k%E1%BB%B3). [Tuần hoàn](/wiki/tu%E1%BA%A7n_ho%C3%A0n). *— định luật tuần hoàn* **periodical**law *— bảng tuần hoàn nguyên tố Men-đe-lê-ép* **periodical**table
-
### Tính từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-adj-&action=edit§ion=T-1)] **periodical** [/ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/](/wiki/Wiktionary:IPA)
### Danh từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-noun-&action=edit§ion=T-1)] **periodical** [/ˌpɪr.i.ˈɑː.dɪ.kəl/](/wiki/Wiktionary:IPA)
### Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ref-&action=edit§ion=T-1)]
- Hồ Ngọc Đức,
[Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)( [chi tiết](/wiki/Wiktionary:Ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c/FVDP))

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1054 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


text:
Đây là cuộc thi do nhiếp ảnh gia nổi tiếng Lý Võ Phú Hưng tổ chức tại mạng giải trí Zini.vn. Với mục đích tạo ra một sân chơi thỏa đam mê khoe ảnh đẹp của cộng đồng mạng và còn có cơ hội nhận được những phần quà hấp dẫn từ giám khảo Lý Võ Phú Hưng thì cuộc thi đã thu hút được rất nhiều bạn trẻ gửi ảnh đẹp của mình tham gia.
Chỉ cần vào chủ đề (hashtag) #khoe-ảnh-đẹp, người dùng có thể thấy được tổng hợp các bài dự thi mà chủ yếu là hình cưới với những lời chia sẻ tràn ngập niềm vui, hạnh phúc của những cặp vợ chồng mới cưới, hoặc những hình ảnh đời thường, giản dị nhưng gắn đầy kỷ niệm của những bạn trẻ.
Nhiếp ảnh gia Lý Võ Phú Hưng chia sẻ: “Trong cuộc sống, ai cũng muốn ghi lại những kỷ niệm đẹp của mình để mà nhớ mãi. Có những kỷ niệm vui hay là khoảng khắc lắng đọng của mỗi người. Tất cả đều vẽ lên một bức tranh cuộc sống muôn màu mà không phải ai cũng có thể biết được. Chính vì vậy mà tôi muốn cùng Zini tạo điều kiện để các bạn khoe ảnh của mình và chia sẻ về màu sắc ấy tới nhiều người để cùng làm nên bức tranh lớn nhất, đẹp nhất”.
Cuộc thi bắt đầu từ ngày 11/9 đến ngày 3/10/2013 với giải thưởng cao nhất là bộ hình ngoại cảnh do Lý Võ Phú Hưng chụp trị giá 16 tiệu đồng. Độc giả có thể gửi ảnh dự thi tại đây.
Chia sẻ

markdown:
Đây là cuộc thi do nhiếp ảnh gia nổi tiếng
[Lý Võ Phú Hưng](http://zini.vn/lyvophuhung) tổ chức tại mạng giải trí [Zini.vn](http://blog.zini.vn/khoe-anh-dep-nhan-qua-vui/). Với mục đích tạo ra một sân chơi thỏa đam mê khoe ảnh đẹp của cộng đồng mạng và còn có cơ hội nhận được những phần quà hấp dẫn từ giám khảo Lý Võ Phú Hưng thì cuộc thi đã thu hút được rất nhiều bạn trẻ gửi ảnh đẹp của mình tham gia.
Chỉ cần vào chủ đề (hashtag)
[#khoe-ảnh-đẹp](http://zini.vn/topic/khoe-%E1%BA%A3nh-%C4%91%E1%BA%B9p), người dùng có thể thấy được tổng hợp các bài dự thi mà chủ yếu là hình cưới với những lời chia sẻ tràn ngập niềm vui, hạnh phúc của những cặp vợ chồng mới cưới, hoặc những hình ảnh đời thường, giản dị nhưng gắn đầy kỷ niệm của những bạn trẻ.
Nhiếp ảnh gia Lý Võ Phú Hưng chia sẻ: “Trong cuộc sống, ai cũng muốn ghi lại những kỷ niệm đẹp của mình để mà nhớ mãi. Có những kỷ niệm vui hay là khoảng khắc lắng đọng của mỗi người. Tất cả đều vẽ lên một bức tranh cuộc sống muôn màu mà không phải ai cũng có thể biết được. Chính vì vậy mà tôi muốn cùng Zini tạo điều kiện để các bạn khoe ảnh của mình và chia sẻ về màu sắc ấy tới nhiều người để cùng làm nên bức tranh lớn nhất, đẹp nhất”.
Cuộc thi bắt đầu từ ngày 11/9 đến ngày 3/10/2013 với giải thưởng cao nhất là bộ hình ngoại cảnh do Lý Võ Phú Hưng chụp trị giá 16 tiệu đồng. Độc giả có thể gửi ảnh dự thi
[tại đây](http://zini.vn/topic/khoe-%E1%BA%A3nh-%C4%91%E1%BA%B9p).
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|Khán giả chia sẻ bộ ảnh cưới lãng mạn kèm những cảm xúc tràn ngập niềm vui, hạnh phúc.|
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|Ngoài ra, các bạn trẻ còn có thể tham gia bằng cách gửi những hình ảnh đời thường, những kỷ niệm đáng nhớ bằng hình ảnh dự thi.|
## Chia sẻ

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=LO16AB0h2WzsJhT2n3VHgPdinIGC8Qdd3Di8T5bmk06y5U82c2PokEj6oV5iaBPtOj75KLyBMnDe1fEJ_xfACLuVkA0Ny0HlnC2cvOdYaJ3eQuxQphrrJkJq1uA4nRwdHPjtY1N7CnQpTi2rfdy5qg2; domain=news.zing.vn; expires=Tue, 28-Oct-2014 15:34:20 GMT; path=/; HttpOnly

X-Cache: MISS from VNG-Cache116


text: Giải quyết các vấn đề xã hội phản ánh bản chất của một chế độ của con người, do con người và vì con người, một thuộc tính cơ bản của CNXH.

Cache-Control: private, max-age=0


text:
Raúl González
Raúl González Blanco (sinh ngày 27 tháng 6 năm 1977 tại Madrid, Tây Ban Nha), thường được gọi đơn giản là Raúl, là một cầu thủ bóng đá người Tây Ban Nha chơi ở vị trí tiền đạo. Anh hiện đang chơi cho câu lạc bộ của Qatar Al Sadd [2].
Phần lớn sự nghiệp thi đấu của Raul là tại câu lạc bộ Tây Ban Nha Real Madrid cho đến năm 2010 và là cầu thủ ghi bàn xuất sắc nhất mọi thời đại của câu lạc bộ. Raúl đã ba lần giành chức vô địch UEFA Champions League và là tay ghi bàn xuất sắc nhất của giải từ trước đến nay. Anh rời Real Madrid vào ngày 25 tháng 7 năm 2010, với thành tích 323 bàn thắng trong 740 lần được ra sân thi đấu.[3][4][5][6] Anh cũng là cầu thủ ghi bàn xuất sắc nhất của đội tuyển quốc gia.
Mục lục
Đời tư[sửa | sửa mã nguồn]
Raúl có một kiểu ăn mừng bàn thắng riêng biệt. Sau mỗi bàn thắng anh đều hôn lên chiếc nhẫn cưới, với ý dành tặng bàn thắng cho vợ anh, Mamen Sanz. Họ có với nhau 4 con trai: Jorge (đặt tên theo Jorge Valdano), Hugo (đặt tên theo thần tượng thời thơ ấu của Raúl - Hugo Sánchez) và cặp sinh đôi Héctor và Mateo. Anh có sở thích đọc sách, đặc biệt là sách của Arturo Pérez Reverte, nghe các thể loại nhạc Tây Ban Nha, đi săn và xem đấu bò.
Thống kê[sửa | sửa mã nguồn]
Bàn thắng cho câu lạc bộ[sửa | sửa mã nguồn]
Lần cập nhật cuối: 24 tháng 4 năm 2010.
Bàn thắng ở đội tuyển quốc gia[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “Real Madrid C.F. - Official Web Site - Raúl González Blanco”. Realmadrid.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010.
- ^ Caferoglu, Livio (12 tháng 5 năm 2012). “Official: Al Sadd announce signing of Raul”. goal.com. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2012.
- ^ “Emotional Raul leaves Madrid”. Soccernet.espn.go.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010.
- ^ “RTÉ Sport: Real confirm Raul's Bernabeu departure”. Rte.ie. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010.
- ^ “Real Madrid confirm Raul exit”. Soccernet.espn.go.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010.
- ^ Peter-Joseph Hegarty (26 tháng 7 năm 2010). “Raul Gonzalez, Guti Poised to Leave Real Madrid, Sky Sports Reports”. Bloomberg. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010.
- ^ “Raúl González Blanco - Goals in International Matches”. Rsssf.com. 3 tháng 11 năm 2006. Truy cập ngày 11 tháng 7 năm 2008.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]

markdown:
# Raúl González
[phong tục tên gọi Tây Ban Nha](/w/index.php?title=Phong_t%E1%BB%A5c_t%C3%AAn_g%E1%BB%8Di_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1); [họ](/wiki/H%E1%BB%8D)thứ nhất hay họ nội là *González*và họ thứ hai hay họ ngoại là *Blanco*.
|
|![]()
[27 tháng 6](/wiki/27_th%C3%A1ng_6), [1977](/wiki/1977) [Madrid](/wiki/Madrid), [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) 1⁄ 2in) [[1]](#cite_note-1) [Tiền đạo](/wiki/Ti%E1%BB%81n_%C4%91%E1%BA%A1o_(b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1)), [Hộ công](/wiki/Ti%E1%BB%81n_%C4%91%E1%BA%A1o_(b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1)#Ti.E1.BB.81n_.C4.91.E1.BA.A1o_th.E1.BB.A9_2), [Tiền vệ công](/wiki/Ti%E1%BB%81n_v%E1%BB%87_(b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1)#Ti.E1.BB.81n_v.E1.BB.87_c.C3.B4ng) [Al Sadd](/w/index.php?title=Al_Sadd&action=edit&redlink=1) [Atlético Madrid](/wiki/Atl%C3%A9tico_de_Madrid) [Real Madrid](/wiki/Real_Madrid_C.F.) **CLB** **ST** † **(BT)** † [Real Madrid C](/w/index.php?title=Real_Madrid_C&action=edit&redlink=1) [Real Madrid B](/w/index.php?title=Real_Madrid_Castilla&action=edit&redlink=1) [Real Madrid](/wiki/Real_Madrid_C.F.) [Schalke 04](/wiki/FC_Schalke_04) [Al Sadd](/w/index.php?title=Al_Sadd&action=edit&redlink=1) ‡ [U18 Tây Ban Nha](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_U-18_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1) [U20 Tây Ban Nha](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_U-20_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1) [U21 Tây Ban Nha](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_U-21_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1) [U23 Tây Ban Nha](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_U-21_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1) [Tây Ban Nha](/wiki/%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha)
† Số trận khoác áo (số bàn thắng).
**Raúl González Blanco** (sinh ngày 27 tháng 6 năm 1977 tại [Madrid](/wiki/Madrid), [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha)), thường được gọi đơn giản là **Raúl**, là một cầu thủ [bóng đá](/wiki/B%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1) người Tây Ban Nha chơi ở vị trí [tiền đạo](/wiki/Ti%E1%BB%81n_%C4%91%E1%BA%A1o_(b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1)). Anh hiện đang chơi cho câu lạc bộ của [Qatar](/wiki/Qatar) [Al Sadd](/w/index.php?title=Sadd_Sports_Club&action=edit&redlink=1) . [2]
Phần lớn sự nghiệp thi đấu của Raul là tại câu lạc bộ Tây Ban Nha
[Real Madrid](/wiki/Real_Madrid_C.F.) cho đến năm 2010 và là cầu thủ ghi bàn xuất sắc nhất mọi thời đại của câu lạc bộ. Raúl đã ba lần giành chức vô địch [UEFA Champions League](/wiki/C%C3%BAp_c%C3%A1c_%C4%91%E1%BB%99i_v%C3%B4_%C4%91%E1%BB%8Bch_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_qu%E1%BB%91c_gia_ch%C3%A2u_%C3%82u) và là tay ghi bàn xuất sắc nhất của giải từ trước đến nay. Anh rời [Real Madrid](/wiki/Real_Madrid_C.F.) vào ngày 25 tháng 7 năm 2010, với thành tích 323 bàn thắng trong 740 lần được ra sân thi đấu. [[3]](#cite_note-3) [[4]](#cite_note-autogenerated1-4) [[5]](#cite_note-5) Anh cũng là cầu thủ ghi bàn xuất sắc nhất của [6] [đội tuyển quốc gia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99i_tuy%E1%BB%83n_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_qu%E1%BB%91c_gia_T%C3%A2y_Ban_Nha).
## Mục lục
## Đời tư[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=1)]
Raúl có một kiểu ăn mừng bàn thắng riêng biệt. Sau mỗi bàn thắng anh đều hôn lên chiếc nhẫn cưới, với ý dành tặng bàn thắng cho vợ anh,
[Mamen Sanz](/w/index.php?title=Mamen_Sanz&action=edit&redlink=1). Họ có với nhau 4 con trai: Jorge (đặt tên theo [Jorge Valdano](/w/index.php?title=Jorge_Valdano&action=edit&redlink=1)), Hugo (đặt tên theo thần tượng thời thơ ấu của Raúl - [Hugo Sánchez](/wiki/Hugo_S%C3%A1nchez)) và cặp sinh đôi Héctor và Mateo. Anh có sở thích đọc sách, đặc biệt là sách của [Arturo Pérez Reverte](/w/index.php?title=Arturo_P%C3%A9rez_Reverte&action=edit&redlink=1), nghe các thể loại [nhạc Tây Ban Nha](/w/index.php?title=Nh%E1%BA%A1c_T%C3%A2y_Ban_Nha&action=edit&redlink=1), [đi săn](/w/index.php?title=%C4%90i_s%C4%83n&action=edit&redlink=1) và xem [đấu bò](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5u_b%C3%B2).
## Thống kê[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=2)]
### Bàn thắng cho câu lạc bộ[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=3)] *Lần cập nhật cuối: 24 tháng 4 năm 2010.*
|Thành tích cấp CLB||Giải vô địch||Cúp quốc gia||Cúp châu lục||Tổng cộng|
|Mùa giải||CLB||Giải vô địch||Ra sân||Bàn thắng||Ra sân||Bàn thắng||Ra sân||Bàn thắng||Ra sân||Bàn thắng|
|Tây Ban Nha||Giải vô địch||
|[Châu Âu](/wiki/UEFA) [1994-95](/w/index.php?title=La_Liga_1994-95&action=edit&redlink=1) [Real Madrid](/wiki/Real_Madrid_C.F.) [Primera División](/wiki/Gi%E1%BA%A3i_v%C3%B4_%C4%91%E1%BB%8Bch_b%C3%B3ng_%C4%91%C3%A1_T%C3%A2y_Ban_Nha) [1995-96](/w/index.php?title=La_Liga_1995-96&action=edit&redlink=1) [1996-97](/wiki/La_Liga_1996-97) [1997-98](/w/index.php?title=La_Liga_1997-98&action=edit&redlink=1) [1998-99](/wiki/La_Liga_1998-99) [1999-00](/w/index.php?title=La_Liga_1999-00&action=edit&redlink=1) [2000-01](/wiki/La_Liga_2000-01) [2001-02](/wiki/La_Liga_2001-02) [2002-03](/wiki/La_Liga_2002-03) [2003-04](/wiki/La_Liga_2003-04) [2004-05](/wiki/La_Liga_2004-05) [2005-06](/wiki/La_Liga_2005-06) [2006-07](/wiki/La_Liga_2006-07) [2007-08](/wiki/La_Liga_2007-08) [2008-09](/w/index.php?title=La_Liga_2008%E2%80%9309&action=edit&redlink=1) [2009-10](/wiki/La_Liga_2009-10)
### Bàn thắng ở đội tuyển quốc gia[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=4)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=5)] [^](#cite_ref-1) [“Real Madrid C.F. - Official Web Site - Raúl González Blanco”](http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/en/1193041476158/1193041478314/jugador/Jugador/Raul.htm). Realmadrid.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010. **Caferoglu, Livio (12 tháng 5 năm 2012).** [^](#cite_ref-Al_Sadd_2-0) [“Official: Al Sadd announce signing of Raul”](http://www.goal.com/en/news/14/asia/2012/05/12/3098752/official-al-sadd-announce-signing-of-raul). goal.com. Truy cập ngày 12 tháng 5 năm 2012. [^](#cite_ref-3) [“Emotional Raul leaves Madrid”](http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=810297&sec=europe&cc=5901). Soccernet.espn.go.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010. [^](#cite_ref-autogenerated1_4-0) [“RTÉ Sport: Real confirm Raul's Bernabeu departure”](http://www.rte.ie/sport/soccer/2010/0725/raul_realmadrid.html). Rte.ie. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010. [^](#cite_ref-5) [“Real Madrid confirm Raul exit”](http://soccernet.espn.go.com/news/story?id=810211&sec=transfers&cc=5739&cc=5901). Soccernet.espn.go.com. 26 tháng 7 năm 2010. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010. **Peter-Joseph Hegarty (26 tháng 7 năm 2010).** [^](#cite_ref-6) [“Raul Gonzalez, Guti Poised to Leave Real Madrid, Sky Sports Reports”](http://www.bloomberg.com/news/2010-07-25/raul-gonzalez-guti-poised-to-leave-real-madrid-sky-sports-reports.html). Bloomberg. Truy cập ngày 26 tháng 7 năm 2010. [^](#cite_ref-7) [“Raúl González Blanco - Goals in International Matches”](http://www.rsssf.com/miscellaneous/raul-intlg.html). Rsssf.com. 3 tháng 11 năm 2006. Truy cập ngày 11 tháng 7 năm 2008.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez&action=edit§ion=6)]
|
|![]()
[Wikiquote](/wiki/Wikiquote)có sưu tập danh ngôn về:
|
|![]()
[Raúl González](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Ra%C3%BAl_Gonz%C3%A1lez?uselang=vi)

X-Cache: cp1066 hit (1), cp1066 frontend miss (0)


text:
v_line
Đăng nhập
hoặc
Đăng Ký
48 Mosque Street, Khu Phố Tầu, Singapore 059526
(Xem bản đồ)
Đặt phòng bây giờ!
"Khách sạn rất tệ về mọi thứ từ nhân viên tới phòng ốc..."
Kiểm tra Giá & Phòng trống
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
Trả phòng:
Calendar
Rất tiếc, không còn phòng trống ở Porcelain Hotel by JL Asia cho những ngày mà bạn đã chọn.
Các khách hàng đã xem khách sạn này thường đặt
Xin nhập ngày tháng để xem giá phòng tốt nhất của chúng tôi
quầy lễ tân 24 giờ
người vận chuyển hành lý
thang máy
tiện nghi cho người khuyết tật
phòng gia đình
dịch vụ giặt là
lưu trữ hành lý
két sắt
mát xa
spa
vườn
các phòng đều có wifi miễn phí
Wi-Fi ở khu vực công cộng
Tiếng Anh
Tiếng Malaysia
Tiếng Trung Quốc (Quan Thoại)
Tiếng Trung Quốc (Quảng Đông)
Đặt phòng bây giờ!
Nhanh lên – Ưu đãi có hạn!

Mô tả Khách sạn

Chính sách Khách sạn
Khách trên 6 tuổi được coi là người lớn.
Giường phụ tùy thuộc vào loại phòng bạn đăng ký, xin vui lòng kiểm tra thông tin phòng để biết thêm chi tiết.

Thông tin hữu ích
7,1
từ tổng 6059 nhận xét
Đặt phòng bây giờ!
Nhanh lên – Ưu đãi có hạn!
Value Hotel Thomson
Hài Lòng
6,8
từ tổng 8748 nhận xét
Khu vực khách sạn: Newton / Novena
Santa Grand Hotel Lai Chun Yuen
Tốt
7,2
từ tổng 3206 nhận xét
Khu vực khách sạn: Khu Phố Tầu
Marina Bay Sands
Tuyệt vời 8,4
từ tổng 12127 nhận xét
Khu vực khách sạn: Vịnh Marina
V Hotel Lavender
Tốt
7,4
từ tổng 18143 nhận xét
Khu vực khách sạn: Lavender / Kallang
Tìm khách sạn
Calendar
-
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
Customer Support
Bản quyền © 2005 – 2014 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd. Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
AS-AGWEB-3B02

Cache-Control: private, no-cache, no-store, must-revalidate, proxy-revalidate

Connection: Keep-Alive


text:
Beynac
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Tọa độ: 45°46′05″B 1°10′08″Đ / 45,76806°B 1,16889°Đ
Beynac (tiếng Occitan: Beinac) là một xã của tỉnh Haute-Vienne, thuộc vùng Limousin, miền trung nước Pháp.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.

markdown:
# Beynac
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [45°46′05″B 1°10′08″Đ / 45,76806°B 1,16889°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Beynac¶ms=45.76806_N_1.16889_E_region:FR_type:city(478))
|
|
|Hành chính|
|
| ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Limousin](/wiki/Limousin) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Haute-Vienne](/wiki/Haute-Vienne) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Limoges](/wiki/Limoges_(qu%E1%BA%ADn)) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Liên xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p#Li.C3.AAn_x.C3.A3) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(2001-2008)
[Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) 1 2(4,85 sq mi) [Nhân khẩu](/wiki/Nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_Ph%C3%A1p) 1 [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(98 /sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [87015](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=87015-COM)/ [87700](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1) 2 *Dân số không tính hai lần*: cư dân của nhiều xã (ví dụ, các sinh viên và quân nhân) chỉ tính một lần.
**Beynac** ( [tiếng Occitan](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Occitan): *Beinac*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_t%E1%BB%89nh_Haute-Vienne) của [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Haute-Vienne](/wiki/Haute-Vienne), thuộc [vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Limousin](/wiki/Limousin), miền trung nước [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p).
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Beynac&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Beynac&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Beynac&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Beynac&action=edit§ion=2)] *Bạn có thể tham khảo nội dung bài này trong Wikipedia tiếng Pháp để có thêm thông tin mở rộng cho bài này. Nếu bạn không biết tiếng Pháp, có thể dùng công cụ dịch, như Google Dịch.*

X-Cache: cp1054 miss (0), cp1054 frontend miss (0)


text:
Bài Tập Đại Số 11 Cả Năm (Nâng Cao, LTĐH)
31-08-2012 14 bình luận Tweet
Advertisements
Bài Tập Đại Số 11 Cả Năm (Nâng Cao, LTĐH). Gồm lý thuyết, bài tập cơ bản, nâng cao và ôn thi đại học.
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 1 (Phương trình lượng giác): Lượng giác toàn tập | Kỹ thuật giải nhanh pt lượng giác
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 2 (Tổ hợp, xác suất): Tải Tổ hợp, Xác suất
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 3 (Dãy số, Cấp số): Xem và tải về
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 4 (Giới hạn, Liên tục): Xem và tải về
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 5 (Đạo hàm): Xem và tải về
- BÀI TẬP TOÁN 11 CẢ NĂM (ĐẠI SỐ, HÌNH HỌC): Xem và tải về
Advertisements
Bài viết có 14 bình luận
Nặc danh
Tat ca deu hay qua! Delete
Nặc danh
tài liệu hay quá, cảm ơn tác giả Delete
Nặc danh
ua ma sao lai ko co tai xuong her.vao tai xuong toan vit lung tung
Delete
Nặc danh
sao mình tải hoài mà ko được vậy????????
Delete
Nặc danh
làm thế nào đẻ tải về máy nhỉ Delete
Nặc danh
s tai ve r ma k mo xem dc z. phaj lm s day Delete
Nặc danh
em thay thay nen viet cu the hon
Delete
hì.. bai hay.. tks nhé Delete
Nặc danh
hay
Delete
Nặc danh
có chữ download this book/file mà Delete
cám on rất rất nhiều
Delete
bài này không có giải ạ ??
Delete
Nặc danh
tai lieu ra da dang
Delete
Nặc danh
hay de so Delete
Đăng nhận xét
» Hãy trở thành cộng tác viên bằng cách gửi bài đến mathvn.com để được đăng tải. Xem hướng dẫn chi tiết cách bạn đọc gửi bài.

markdown:
# Bài Tập Đại Số 11 Cả Năm (Nâng Cao, LTĐH)
![](https://lh4.googleusercontent.com/-X2lu4IZpd3I/TtBjq89syBI/AAAAAAAABAM/aQTTsWMJLFs/s16/icon_clock.gif)
![](https://lh3.googleusercontent.com/-EIxvSQICH2U/TtBjroe8s7I/AAAAAAAABAU/FGdS4-Y4vHo/s16/icon_comment.gif)
[Tweet](https://twitter.com/share)
Advertisements
Bài Tập Đại Số 11 Cả Năm (Nâng Cao, LTĐH). Gồm lý thuyết, bài tập cơ bản, nâng cao và ôn thi đại học.
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 1 (Phương trình lượng giác):
[Lượng giác toàn tập](http://www.mathvn.com/2011/09/luong-giac-ly-thuyet-bai-tap-co-loi.html)| [Kỹ thuật giải nhanh pt lượng giác](http://www.mathvn.com/2011/05/ky-thuat-giai-nhanh-phuong-trinh-luong.html)
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 2 (Tổ hợp, xác suất):
[Tải Tổ hợp, Xác suất](http://www.mathvn.com/2012/10/bai-tap-ai-so-11-chuong-2-to-hop-xac.html)
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 3 (Dãy số, Cấp số):
[Xem và tải về](http://www.mathvn.com/2011/01/bai-tap-day-so-cap-so-cong-cap-so-nhan.html)
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 4 (Giới hạn, Liên tục):
[Xem và tải về](http://www.mathvn.com/2011/02/bai-tap-gioi-han-day-so-gioi-han-ham-so.html)
- Bài tập Đại số 11 Nâng cao Chương 5 (Đạo hàm):
[Xem và tải về](http://www.mathvn.com/2012/09/bai-tap-ao-ham-lop-11-nang-cao-chuong-5.html)
- BÀI TẬP TOÁN 11 CẢ NĂM (ĐẠI SỐ, HÌNH HỌC):
[Xem và tải về](http://www.mathvn.com/2011/02/bai-tap-toan-11-ca-nam-ai-so-giai-tich.html) *Xem thêm:* [Lý thuyết và Bài tập Hình học 11 cả năm (nâng cao, cơ bản)](http://www.mathvn.com/2012/08/ly-thuyet-va-bai-tap-hinh-hoc-11-nang.html)
Advertisements
####
Bài viết có
**14** bình luận
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
Tat ca deu hay qua!
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=1316503492041563197)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
tài liệu hay quá, cảm ơn tác giả
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=8716825807955876359)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
ua ma sao lai ko co tai xuong her.vao tai xuong toan vit lung tung
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=8610562986997839251)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
sao mình tải hoài mà ko được vậy????????
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=3680070533239924732)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
làm thế nào đẻ tải về máy nhỉ
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=6840199309620569122)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
s tai ve r ma k mo xem dc z. phaj lm s day
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=8630979400004514231)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
em thay thay nen viet cu the hon
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=4032555186805807904)
hì.. bai hay.. tks nhé
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=6428458441537663424)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
hay
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=5371083361177643788)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
có chữ download this book/file mà
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=4309181444466993462)
cám on rất rất nhiều
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=386539130197887220)
bài này không có giải ạ ??
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=7218502229808785643)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
tai lieu ra da dang
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=7074227063076043801)
![Nặc danh ](http://img1.blogblog.com/img/blank.gif)
Nặc danh
hay de so
[Delete](http://www.blogger.com/delete-comment.g?blogID=2320749316864824645&postID=3660437091291912602)
## Đăng nhận xét
» Hãy trở thành
cộng tác viênbằng cách gửi bài đến mathvn.com để được đăng tải. Xem hướng dẫn chi tiết cách bạn đọc gửi bài.

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Server: GSE