text:
Kami
RFA – Thứ Ba, 05/16/2017
Hôm nay tôi có được đọc bài viết của tác giả Thạch Đạt Lang (TĐL) có tựa đề “Xin đừng trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”. Thấy rằng bài viết có một số điểm đáng để bàn, vì thế nên mạn phép tác giả xin có một số ý kiến.
Tóm tắt nội dung của bài viết như sau:
Có một người bạn của tác giả, là Bác sĩ hệ chính quy được đào tạo trong thời kỳ chiến tranh Bắc – Nam. Tới năm 1979, vì ông nội vị Bác sĩ này là người Hoa, nên anh bạn của tác giả và gia đình trở thành nạn nhân của chiến dịch bài xích người Hoa, dưới thời Tổng BT Lê Duẩn. May mắn, vị Bác sĩ và gia đình được qua định cư tại London, Anh Quốc. Đến đầu năm 2017, lần đầu tiên họ trở về Việt Nam thăm gia đình. Cũng cần nói thêm, theo đánh giá của tác giả Thạch Đạt Lang thì, “anh không phải là một đảng viên hay cảm tình viên của đảng, hơn nữa lại còn có phần căm thù chế độ CSVN vị bị đuổi về Tầu năm 1979. “
Trong hoàn cảnh của một người xa quê hương, xứ sở hơn 40 năm sau khi trở lại London, vị Bác sĩ này đã viết một bản phác thảo có tựa đề “Du Nam Tự Sự”, anh viết như sau (trích):
“Mình về VN 3 tháng, đi lang thang nhiều tỉnh thành, mắt thấy tai nghe nhiều chuyện. Xin kể cho chú maỳ nghe.
1-Cuộc sống của người dân đã khá lên rất nhiều. Không còn ăn no mặc ấm mà đã “biết ăn ngon mặc đẹp”. Rất nhiều gia đình nông dân đã có tủ lạnh, máy giặt, điều hoà nhiệt độ, hố xí máy và những chiếc xe máy đắt tiền. Còn ở HP, HN…. chuyện có xe ô tô là điều không lăn tăn. Nói thật, nếu có lương hưu và nhà 3, hay 4, 5 tầng như mấy đưá em con bà cô mình, chắc chắn mình và vợ sẽ về VN định cư.
2-Sinh ra và lớn lên ở HP, giờ đầy HP đã thay đồi đến chóng mặt, các đường cao tốc, các khu đô thị mới…. mọc lên như nấm mùa xuân. Dân trí đã khá, dám công khai chửi chế độ, chửi lãnh đạo địa phương.
Chỗ nào cũng chửi tham nhũng, nhưng quan chức nào cũng tham nhũng, hễ có điều kiện là tham nhũng. Một thằng cháu rể bên nhà vợ, nó chỉ là Care taker của trường tiểu học trong xã, nó nói thẳng cũng “cấu kết với tài vụ, hiệu trưởng” khai man về sửa chữa bàn ghế, đồ đạc…. ghi hóa đơn khống, chia chác với nhau…. Chuyện chống tham nhũng ở Vn còn khó hơn cả chuyện con bò chui qua lỗ kim.
Tiền ở đâu ra thế? Xin thưa toàn tiền chùa do con cháu là quan chức cướp của dân đen biếu bố mẹ đi du lịch.
4-Hải ngoại đừng có mơ về VN lật đổ chính phủ. Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ghét hải ngoại. Họ nói, “cần đéo gí những thằng ôm chân Mỹ về lãnh đạo quốc gia. Người Việt trong nước khả năng tự trị.”
Mạng bị chặn ghê gớm, mặc dù Wi Fi đã đến cả vùng sâu vùng xa ở miền núi. Ipad của mình chịu không vào mạng nổi vì “tường lửa.”
Sau khi ở Vn 3 tháng, “đồng hồ sinh học” làm mình không ngủ được. Đành xem film trên movies yotube.
Các bố TĐ, TĐL xa VN quá lâu nên “lơ tơ mơ về VN” viết về Vn khó được dân Vn chấp nhận. Theo mình nên thức thời. Dân VN giờ đấy “khôn hơn rận”, chỉ có mấy bố CCCĐ lạc hậu, sáng tụ tập uống cà-phê bàn chuyện lật đổ VC ở Tiểu Sài Ghềnh
Toàn chuyện toàn lao.”
Vẫn theo tác giả TĐL đánh giá phần trích nói trên rằng “Đúng ra nếu không có đoạn kết luận này thì tôi đã không phản biện. Tôi phản biện vì đoạn cuối này viết hồ đồ, ấu trĩ của một người mà tôi đánh giá là trí thức XHCN. Tôi không muốn phản biện những nhận định, suy nghĩ của anh bạn, bởi đó là nhận định cá nhân, bị lệ thuộc vào sự hiểu biết, học vấn, kiến thức, kinh nghiệm sống của mình. Tôi phản biện vì anh đem suy nghĩ, nhận định của mình áp đặt, khuyên nhủ người khác. “
Có lẽ đoạn kết luận mà tác giả TĐL dị ứng và phải mất công phản biện vị Bác sĩ này có lẽ là: “Các bố TĐ, TĐL xa VN quá lâu nên “lơ tơ mơ về VN” viết về Vn khó được dân Vn chấp nhận. Theo mình nên thức thời. Dân VN giờ đấy “khôn hơn rận”, chỉ có mấy bố CCCĐ lạc hậu, sáng tụ tập uống cà-phê bàn chuyện lật đổ VC ở Tiểu Sài Ghềnh” nói chung và đặc biệt là 3 chữ viết tắt TĐL nói riêng :D.
Trước hết, xin thưa tôi là một người sinh trưởng và được đào tạo ở miền Bắc XHCN và sống cùng ở giai đoạn vị Bác sĩ kia, hơn thế nữa tôi là người có liên quan đến chiến dịch bài xích người Hoa trong giai đoạn 1977-1978 (chứ không phải năm 1979 như tác giả TĐL viết). Hơn nữa, những người gốc Hoa thời ấy họ phải nộp tiền và xuống tàu do nhà nước “bảo kê” tổ chức cho đi qua Hongkong chứ không phải vượt biên bằng ghe tàu do tự tổ chức như trong miền Nam, nên sẽ không có chuyện được tàu ngoại quốc vớt. Tôi muốn nhắc lại chuyện đó để tác giả TĐL thấy rằng, tác giả biết về tình hình ở miền Bắc Việt Nam giai đoạn 1979 là không chính xác và cũng xin dừng lại đây, mà không nhắc đến chuyện đào tạo Bác sĩ Y khoa 4-5 năm là sai.
Tôi có nhiều bạn bè sống ở Hải ngoại, cũng như tôi tất cả đều có nỗi nhớ quê hương nguôi ngoai khó tả xiết. Tiếc rằng họ không được nhà cầm quyền Việt Nam cho phép nhập cảnh. Tới mức, có những người họ phải tìm về biên giới Việt nam, đứng từ bên này nhìn về quê hương cho thỏa nỗi nhớ. Tôi thích nghe bài hát “Quê Hương” của Nhạc sĩ Giáp Văn Thạch, phổ thơ của Nhà thơ Đỗ Trung Quân, trong bài hát đó có các câu hát mà rất nhiều người thuộc và yêu thích. Đó là “Quê hương mỗi người chỉ một…, Quê hương nếu ai không nhớ…”. Phải chăng, chính vì vậy đoản bút trên (cũng) có thể là xuất phát từ tình cảm đối với quê hương thứ 2 của vị Bác sĩ kia. Tạm cho là như vậy.
Trong thời đại toàn cầu, việc đi lại giữa Việt Nam và các quốc gia dễ dàng, vì thế các thông tin về Việt Nam như vị Bác sĩ nêu ở trên, qua tiếp xúc với những người từ trong nước qua theo tôi có lẽ là đúng đến 90% – theo sự hiểu biết của tôi. Tin tức xã hội, đời sống hiện nay chung ta có thể cập nhật từng phút, kể cả hình ảnh qua các clip trên mạng xã hội thì thấy đúng như thế, không kể đến lòng dân thì chưa thể nói chính xác. Những người ở trong nước mà tôi quen biết và tiếp xúc họ đều khá giả cả, cụ thể là hơn tôi.
Người ta nói “Buôn có bạn, bán có phường”, trên mạng xã hội cũng vậy, nếu bạn chỉ chọn lựa những người có chung quan điểm, cùng xu hướng thì bạn sẽ chịu ảnh hưởng của một luồng chính kiến duy nhất và vô tình các bạn chỉ đón nhận được một phần thông tin, chứ không phải thông tin đa chiều. Những người có thói quen, hễ ai trái ý là block hay unfriend thường hay mắc sai lầm và sẽ có sự thiệt thòi như vậy.
Tôi không muốn đi sâu vào chuyện “Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ghét hải ngoại.” hay “Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ưa hải ngoại.“. Cũng như chuyện xã hội bất công, chính quyền cướp đất hoặc “ăn gì cũng sợ ung thư” v.v… mà vị Bác sĩ kia hình như quên không nhắc đến. Song cá nhân tôi và các bạn của tôi thì cho rằng, nếu nhìn vào sự ủng hộ của dân chúng trong nước, đối với phong trào đấu tranh dân chủ trong nước, hầu hết do người Hải ngoại dẫn dắt như hiện nay thì cũng rất đúng đấy. Số người ủng hộ là quá ít ỏi
Với tư cách một nhà báo tôi không đồng tình với tác giả Thạch Đạt Lang trong việc khi cho rằng, vị Bác sĩ kia, vô tình đã ” trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”. Bởi vì sự khác nhau giữa các nhà báo và những nhà đấu tranh, đó là nhà báo phải tôn trọng sự thật, phải khách quan. Một khi đã viết hay đưa tin không trung thực thì làm sao bạn đọc họ tin? Các tòa báo đứng đắn ở nước ngoài họ tuyên bố, họ thuê chúng tôi để làm công việc của các nhà báo giỏi, công tâm; chứ họ không thuê chúng tôi làm người tranh đấu hay để bóp nghẹt quyền tự do ngôn luận.
Quan trọng hơn, xin tác giả Thạch Đạt Lang hãy nhớ lại câu nói của nhà văn nữ nổi tiếng người Anh Evelyn Beatrice Hall, mà bất kể những ai ủng hộ hay cổ vũ cho một xã hội đã nguyên tư tưởng đều phải biết. Khi bà khẳng định rằng: “Tôi có thể không đồng ý những điều anh nói, nhưng tôi có thể chết để bảo vệ quyền anh được nói những điều đó”. Vì thế xin tác giả đừng quá vội vã chụp mũ cho người khác và yêu cầu họ “Xin đừng trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”. Nên nhớ, chắc đâu họ có là nhà tranh đấu giống như tác giả (!?)
Thiển nghĩ, nếu là một nhà tranh đấu mà có tư duy như thế trong vai trò của một người cầm bút, thì chắc chắn quý bạn sẽ không, hoặc chỉ bằng truyền thông của nhà nước Cộng sản hiện nay. Nghĩa là chỉ thông tin một chiều theo phương châm “kẻ thù luôn luôn xấu và chúng ta thì luôn luôn tốt” và cái đó luôn chỉ phù hợp cho việc để ngu dân mà thôi.
Xin được bày tỏ đôi điều
Ngày 17 tháng 05 năm 2017
© Kami
*********
Nguồn:
Thảo luận
Không có bình luận

markdown:
**Kami**
RFA – Thứ Ba, 05/16/2017
Hôm nay tôi có được đọc
[bài viết](http://www.tintuchangngayonline.com/2017/05/xin-ung-tro-thanh-cai-loa-tuyen-truyen.html) của tác giả Thạch Đạt Lang (TĐL) có tựa đề “Xin đừng trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”. Thấy rằng bài viết có một số điểm đáng để bàn, vì thế nên mạn phép tác giả xin có một số ý kiến.
Tóm tắt nội dung của bài viết như sau:
Có một người bạn của tác giả, là Bác sĩ hệ chính quy được đào tạo trong thời kỳ chiến tranh Bắc – Nam. Tới năm 1979, vì ông nội vị Bác sĩ này là người Hoa, nên anh bạn của tác giả và gia đình trở thành nạn nhân của chiến dịch bài xích người Hoa, dưới thời Tổng BT Lê Duẩn. May mắn, vị Bác sĩ và gia đình được qua định cư tại London, Anh Quốc. Đến đầu năm 2017, lần đầu tiên họ trở về Việt Nam thăm gia đình. Cũng cần nói thêm, theo đánh giá của tác giả Thạch Đạt Lang thì,
*“anh không phải là một đảng viên hay cảm tình viên của đảng, hơn nữa lại còn có phần căm thù chế độ CSVN vị bị đuổi về Tầu năm 1979. “*
Trong hoàn cảnh của một người xa quê hương, xứ sở hơn 40 năm sau khi trở lại London, vị Bác sĩ này đã viết một bản phác thảo có tựa đề “Du Nam Tự Sự”, anh viết như sau (trích):
*“Mình về VN 3 tháng, đi lang thang nhiều tỉnh thành, mắt thấy tai nghe nhiều chuyện. Xin kể cho chú maỳ nghe.* *1-Cuộc sống của người dân đã khá lên rất nhiều. Không còn ăn no mặc ấm mà đã “biết ăn ngon mặc đẹp”. Rất nhiều gia đình nông dân đã có tủ lạnh, máy giặt, điều hoà nhiệt độ, hố xí máy và những chiếc xe máy đắt tiền. Còn ở HP, HN…. chuyện có xe ô tô là điều không lăn tăn. Nói thật, nếu có lương hưu và nhà 3, hay 4, 5 tầng như mấy đưá em con bà cô mình, chắc chắn mình và vợ sẽ về VN định cư.* *2-Sinh ra và lớn lên ở HP, giờ đầy HP đã thay đồi đến chóng mặt, các đường cao tốc, các khu đô thị mới…. mọc lên như nấm mùa xuân. Dân trí đã khá, dám công khai chửi chế độ, chửi lãnh đạo địa phương.* *Chỗ nào cũng chửi tham nhũng, nhưng quan chức nào cũng tham nhũng, hễ có điều kiện là tham nhũng. Một thằng cháu rể bên nhà vợ, nó chỉ là Care taker của trường tiểu học trong xã, nó nói thẳng cũng “cấu kết với tài vụ, hiệu trưởng” khai man về sửa chữa bàn ghế, đồ đạc…. ghi hóa đơn khống, chia chác với nhau…. Chuyện chống tham nhũng ở Vn còn khó hơn cả chuyện con bò chui qua lỗ kim.* *Tiền ở đâu ra thế? Xin thưa toàn tiền chùa do con cháu là quan chức cướp của dân đen biếu bố mẹ đi du lịch.* *4-Hải ngoại đừng có mơ về VN lật đổ chính phủ. Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ghét hải ngoại. Họ nói, “cần đéo gí những thằng ôm chân Mỹ về lãnh đạo quốc gia. Người Việt trong nước khả năng tự trị.”* *Mạng bị chặn ghê gớm, mặc dù Wi Fi đã đến cả vùng sâu vùng xa ở miền núi. Ipad của mình chịu không vào mạng nổi vì “tường lửa.”* *Sau khi ở Vn 3 tháng, “đồng hồ sinh học” làm mình không ngủ được. Đành xem film trên movies yotube.* *Các bố TĐ, TĐL xa VN quá lâu nên “lơ tơ mơ về VN” viết về Vn khó được dân Vn chấp nhận. Theo mình nên thức thời. Dân VN giờ đấy “khôn hơn rận”, chỉ có mấy bố CCCĐ lạc hậu, sáng tụ tập uống cà-phê bàn chuyện lật đổ VC ở Tiểu Sài Ghềnh* *Toàn chuyện toàn lao.”*
Vẫn theo tác giả TĐL đánh giá phần trích nói trên rằng
*“Đúng ra nếu không có đoạn kết luận này thì tôi đã không phản biện. Tôi phản biện vì đoạn cuối này viết hồ đồ, ấu trĩ của một người mà tôi đánh giá là trí thức XHCN. Tôi không muốn phản biện những nhận định, suy nghĩ của anh bạn, bởi đó là nhận định cá nhân, bị lệ thuộc vào sự hiểu biết, học vấn, kiến thức, kinh nghiệm sống của mình. Tôi phản biện vì anh đem suy nghĩ, nhận định của mình áp đặt, khuyên nhủ người khác. “*
Có lẽ đoạn kết luận mà tác giả TĐL dị ứng và phải mất công phản biện vị Bác sĩ này có lẽ là:
*“* *Các bố TĐ, TĐL xa VN quá lâu nên “lơ tơ mơ về VN” viết về Vn khó được dân Vn chấp nhận. Theo mình nên thức thời. Dân VN giờ đấy “khôn hơn rận”, chỉ có mấy bố CCCĐ lạc hậu, sáng tụ tập uống cà-phê bàn chuyện lật đổ VC ở Tiểu Sài Ghềnh* *” *nói chung và đặc biệt là 3 chữ viết tắt TĐL nói riêng :D.
Trước hết, xin thưa tôi là một người sinh trưởng và được đào tạo ở miền Bắc XHCN và sống cùng ở giai đoạn vị Bác sĩ kia, hơn thế nữa tôi là người có liên quan đến chiến dịch bài xích người Hoa trong giai đoạn 1977-1978 (chứ không phải năm 1979 như tác giả TĐL viết). Hơn nữa, những người gốc Hoa thời ấy họ phải nộp tiền và xuống tàu do nhà nước “bảo kê” tổ chức cho đi qua Hongkong chứ không phải vượt biên bằng ghe tàu do tự tổ chức như trong miền Nam, nên sẽ không có chuyện được tàu ngoại quốc vớt. Tôi muốn nhắc lại chuyện đó để tác giả TĐL thấy rằng, tác giả biết về tình hình ở miền Bắc Việt Nam giai đoạn 1979 là không chính xác và cũng xin dừng lại đây, mà không nhắc đến chuyện đào tạo Bác sĩ Y khoa 4-5 năm là sai.
Tôi có nhiều bạn bè sống ở Hải ngoại, cũng như tôi tất cả đều có nỗi nhớ quê hương nguôi ngoai khó tả xiết. Tiếc rằng họ không được nhà cầm quyền Việt Nam cho phép nhập cảnh. Tới mức, có những người họ phải tìm về biên giới Việt nam, đứng từ bên này nhìn về quê hương cho thỏa nỗi nhớ. Tôi thích nghe bài hát “Quê Hương” của Nhạc sĩ Giáp Văn Thạch, phổ thơ của Nhà thơ Đỗ Trung Quân, trong bài hát đó có các câu hát mà rất nhiều người thuộc và yêu thích. Đó là
* “Quê hương mỗi người chỉ một…, Quê hương nếu ai không nhớ…”*. Phải chăng, chính vì vậy đoản bút trên (cũng) có thể là xuất phát từ tình cảm đối với quê hương thứ 2 của vị Bác sĩ kia. Tạm cho là như vậy.
Trong thời đại toàn cầu, việc đi lại giữa Việt Nam và các quốc gia dễ dàng, vì thế các thông tin về Việt Nam như vị Bác sĩ nêu ở trên, qua tiếp xúc với những người từ trong nước qua theo tôi có lẽ là đúng đến 90% – theo sự hiểu biết của tôi. Tin tức xã hội, đời sống hiện nay chung ta có thể cập nhật từng phút, kể cả hình ảnh qua các clip trên mạng xã hội thì thấy đúng như thế, không kể đến lòng dân thì chưa thể nói chính xác. Những người ở trong nước mà tôi quen biết và tiếp xúc họ đều khá giả cả, cụ thể là hơn tôi.
Người ta nói “Buôn có bạn, bán có phường”, trên mạng xã hội cũng vậy, nếu bạn chỉ chọn lựa những người có chung quan điểm, cùng xu hướng thì bạn sẽ chịu ảnh hưởng của một luồng chính kiến duy nhất và vô tình các bạn chỉ đón nhận được một phần thông tin, chứ không phải thông tin đa chiều. Những người có thói quen, hễ ai trái ý là block hay unfriend thường hay mắc sai lầm và sẽ có sự thiệt thòi như vậy.
Tôi không muốn đi sâu vào chuyện
*“* *Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ghét hải ngoại.* *” hay “* *Dân trong nước họ ưa đô la nhưng ưa hải ngoại.* *“. C*ũng như chuyện xã hội bất công, chính quyền cướp đất hoặc “ăn gì cũng sợ ung thư” v.v… mà vị Bác sĩ kia hình như quên không nhắc đến. Song cá nhân tôi và các bạn của tôi thì cho rằng, nếu nhìn vào sự ủng hộ của dân chúng trong nước, đối với phong trào đấu tranh dân chủ trong nước, hầu hết do người Hải ngoại dẫn dắt như hiện nay thì cũng rất đúng đấy. Số người ủng hộ là quá ít ỏi
Với tư cách một nhà báo tôi không đồng tình với tác giả Thạch Đạt Lang trong việc khi cho rằng, vị Bác sĩ kia, vô tình đã ” trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”. Bởi vì sự khác nhau giữa các nhà báo và những nhà đấu tranh, đó là nhà báo phải tôn trọng sự thật, phải khách quan. Một khi đã viết hay đưa tin không trung thực thì làm sao bạn đọc họ tin? Các tòa báo đứng đắn ở nước ngoài họ tuyên bố, họ thuê chúng tôi để làm công việc của các nhà báo giỏi, công tâm; chứ họ không thuê chúng tôi làm người tranh đấu hay để bóp nghẹt quyền tự do ngôn luận.
Quan trọng hơn, xin tác giả Thạch Đạt Lang hãy nhớ lại câu nói của nhà văn nữ nổi tiếng người Anh Evelyn Beatrice Hall, mà bất kể những ai ủng hộ hay cổ vũ cho một xã hội đã nguyên tư tưởng đều phải biết. Khi bà khẳng định rằng:
*“Tôi có thể không đồng ý những điều anh nói, nhưng tôi có thể chết để bảo vệ quyền anh được nói những điều đó”*. Vì thế xin tác giả đừng quá vội vã chụp mũ cho người khác và yêu cầu họ *“Xin đừng trở thành cái loa tuyên truyền cho chế độ CSVN”*. Nên nhớ, chắc đâu họ có là nhà tranh đấu giống như tác giả (!?)
Thiển nghĩ, nếu là một nhà tranh đấu mà có tư duy như thế trong vai trò của một người cầm bút, thì chắc chắn quý bạn sẽ không, hoặc chỉ bằng truyền thông của nhà nước Cộng sản hiện nay. Nghĩa là chỉ thông tin một chiều theo phương châm “kẻ thù luôn luôn xấu và chúng ta thì luôn luôn tốt” và cái đó luôn chỉ phù hợp cho việc để ngu dân mà thôi.
Xin được bày tỏ đôi điều
Ngày 17 tháng 05 năm 2017
© Kami
*********
Nguồn:
## Thảo luận
## Không có bình luận

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 1.dca _dca


text:
0 ItemsSubtotal: 0 ₫ Go to Shop
Nhận dạy học may áo dài uy tín chất lượng tại TPHCM
Bạn đang muốn tìm một địa chỉ nhận dạy học may áo dài uy tín chất lượng tại TP.HCM? Áo dài Hạnh là một trong số các nơi tổ chức, cơ sở dạy nghề và học may áo dài uy tín, chất lượng, đảm bảo yêu cầu đầu ra cho học viên. Xu hướng học may áo …
09/05/2017 Áo dài Không có phản hồi

markdown: Nhận dạy học may áo dài uy tín chất lượng tại TPHCM Bạn đang muốn tìm một địa chỉ nhận dạy học may áo dài uy tín chất lượng tại TP.HCM? Áo dài Hạnh là một trong số các nơi tổ chức, cơ sở dạy nghề và học may áo dài uy tín, chất lượng, đảm bảo yêu cầu đầu ra cho học viên. Xu hướng học may áo … By congchien 09/05/2017 Áo dài Không có phản hồi Read More

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Connection: close

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
TÌNH YÊU CUỘC SỐNG. Ngày 19 tháng 9 năm 1442, Nguyễn Trãi, đại thần của nhà Hậu Lê, anh hùng dân tộc, bậc hào kiệt lỗi lạc, nhà chính trị kiệt xuất và danh nhân văn hóa, cùng với Nguyễn Thị Lộ và toàn bộ gia quyến đã bị tru di tam tộc do bị khép vào âm mưu thí nghịch trong vụ án Lệ Chi Viên. “Nguyễn Trãi – 573 năm sau vụ án Lệ Chi Viên,(1442 – 2015) lịch sử Việt Nam vẫn còn đó nợ câu hỏi: Nguyễn Trãi vì sao chết thảm trong vụ án Lệ Chi Viên mà không tự biện hộ được cho mình?” trong khi ông là người có công rất lớn với nước với dân, đức độ tài trí kiệt xuất, tại triều đình lúc ông nghỉ hưu vẫn có rất nhiều học trò, bạn hữu. Điều oan khuất gì bịt miệng Nguyễn Trãi, triều thần và công luận làm cho “anh hùng di hận kỷ thiên niên”?
Năm 1464, vua Lê Thánh Tông xuống chiếu giải oan cho Nguyễn Trãi: “Ức Trai tâm thượng quang Khuê tảo” (Lòng Ức Trai sáng như sao Khuê). Ở thế kỉ 20, thủ tướng Phạm Văn Đồng đã đánh giá: “Nguyễn Trãi, người anh hùng của dân tộc, văn võ song toàn; văn là chính trị: chính trị cứu nước, cứu dân, nội trị ngoại giao “mở nền thái bình muôn thủa, rửa nỗi thẹn nghìn thu”; võ là quân sự : chiến lược và chiến thuật, “yếu đánh mạnh, ít địch nhiều … thắng hung tàn bằng đại nghĩa”; văn và võ đều là võ khí, mạnh như vũ bão, sắc như gươm đao… Thật là một con người vĩ đại về nhiều mặt trong lịch sử nước ta.”
Trước bình minh, trên đỉnh non thiêng Yên Tử, nhìn sắc trời lồng lộng trong nắng mai, đọc kỹ lại bài thơ Yên Tử của Ức Trai, và những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi, tôi tự mình giải đáp được nhiều điều vương vấn trước câu hỏi: “Nguyễn Trãi vì sao chết thảm mà không tự biện hộ được cho mình trong vụ vụ án Lệ Chi Viên ?”. Tôi thấm thía và thấu hiểu sâu thêm “tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc”.
Trước hết, sự tóm tắt về Nguyễn Trãi thân thế và sự nghiệp. Nguyễn Trãi, hiệu là Ức Trai, sinh năm 1380 mất ngày 19 tháng 9 năm 1442, là vị quan thời nhà Hồ và là công thần khai quốc nhà Hậu Lê trong lịch sử Việt Nam. Ông quê gốc ở làng Chi Ngại huyện Phượng Sơn lộ Lạng Giang thời nhà Trần (nay là phường Cộng Hòa thị xã Chí Linh, tỉnh Hải Dương)[3]. Nguyễn Trãi có cha là Nguyễn Phi Khanh, một nho sĩ hay chữ nhưng nghèo và mẹ là Trần Thị Thái, con gái thứ ba[4] của quan Tư đồ Trần Nguyên Đán[5]. Nguyễn Phi Khanh dạy Trần Thị Thái, nhân gần gũi mà làm Thái có thai rồi bỏ trốn. Trần Nguyên Đán cho gọi Nguyễn Phi Khanh về gả con gái cho, sinh ra Nguyễn Trãi. Sau đó, Nguyễn Phi Khanh thi đỗ nhưng vua Trần Nghệ Tông bỏ không dùng. Nguyễn Phi Khanh chuyển cư về làng Nhị Khê (nay là xã Nhị Khê huyện Thường Tín Hà Nội). Nguyễn Phi Khanh và Trần Thị Thái có với nhau năm người con theo thứ tự là Nguyễn Trãi, Nguyễn Phi Báo, Nguyễn Phi Ly, Nguyễn Phi Bằng và Nguyễn Phi Hùng[9] . Ở Nhị Khê, Nguyễn Trãi và các em được cha rèn cặp chu đáo. Nguyễn Trãi rất ham học, mặc dù thanh bần nhưng ông nổi tiếng là người có kiến thức rộng về nhiều mặt. Ít lâu sau, bà Trần Thị Thái qua đời, anh em Nguyễn Trãi phải nương nhờ ông ngoại là Trần Nguyên Đán nhưng đến năm 1390 khi Trần Nguyên Đán mất thì Nguyễn Phi Khanh phải một mình nuôi con. Năm 1400, Hồ Quý Ly phế truất vua Trần Thiếu Đế và thành lập nhà Hồ. Cũng năm đó, nhà Hồ mở khoa thi và Nguyễn Trãi thi đỗ Thái học sinh, đứng thứ tư[12], được trao chức Ngự sử đài Chính chưởng. Nguyễn Phi Khanh cũng ra làm quan, làm đến chức Hàn Lâm viện học sĩ kiêm Tư nghiệp Quốc Tử Giám[13]. Năm 1407, Minh Thành Tổ phái Trương Phụ đem quân xâm lược nước Đại Ngu, nhà Hồ kháng chiến thất bại, Hồ Quý Ly cùng nhiều triều thần trong đó có Nguyễn Phi Khanh bị bắt và bị đem về Trung Quốc, Sau khi Việt Nam bị rơi vào sự cai trị của nhà Minh, Nguyễn Trãi có 10-15 năm phiêu dạt từ năm 1407 đến năm 1417 hoặc 1422 thì vào yết kiến Lê Lợi ở Lỗi Giang. Ông dâng Bình Ngô sách và trở thành quân sư chuyên bày tính mưu kế, viết thư thảo hịch, văn thư ngoại giao với quân Minh. Nguyễn Trãi trở thành cánh tay phải của chủ tướng Lê Lợi, Ông cùng với Trần Nguyên Hãn người đứng đầu võ tướng của Nhà Hậu Lê (là anh em thân tộc: mẹ của Trần Nguyên Hãn là em ruột của bà Trần Thị Thái mẹ của Nguyễn Trãi) là trụ cột về chính trị, quân sự, ngoại giao của Nhà Hậu Lê. Năm 1442, toàn thể gia đình Nguyễn Trãi bị tru di tam tộc trong vụ án Lệ Chi Viên. Trước đó, vào tháng 2 năm 1429, vua ban chiếu bắt giam Thái úy hữu tướng quốc Trần Nguyên Hãn, Hãn liền tự sát [44] . Năm 1464, vua Lê Thánh Tông xuống chiếu giải oan cho ông. Nguyễn Trãi là một nhà văn hoá lớn, có đóng góp to lớn vào sự phát triển của văn học và tư tưởng Việt Nam. Ông nằm trong danh sách 14 anh hùng dân tộc Việt Nam.
Tóm tắt vụ án Lệ Chi Viên: Tháng 9 năm 1442, vua Lê Thái Tông đi tuần ở miền Đông [58]. Ngày 1 tháng 9 năm 1442, sau khi nhà vua duyệt binh ở thành Chí Linh, Nguyễn Trãi đón Lê Thái Tông đi thuyền vào chơi chùa Côn Sơn. Khi trở về Đông Kinh, cùng đi với vua có Nguyễn Thị Lộ, một người thiếp của Nguyễn Trãi khi ấy đã vào tuổi 40[1] được vua Lê Thái Tông yêu quý vì sự xinh đẹp, có tài văn chương, luôn được vào hầu bên cạnh vua. Ngày 7 tháng 9 năm 1442, thuyền về đến Lệ Chi Viên[e] vua thức suốt đêm với Nguyễn Thị Lộ [2][3] rồi băng hà, lúc này ông mới 20 tuổi[3]. Các quan giấu kín chuyện này, nửa đêm ngày 9 tháng 9 năm 1442 về đến Đông Kinh mới phát tang. Triều đình qui tội Nguyễn Thị Lộ giết vua, bèn bắt bà và Nguyễn Trãi, khép hai người vào âm mưu thí nghịch. Ngày 19 tháng 9 năm 1442 (tức ngày 16 tháng 8 năm Nhâm Tuất), Nguyễn Trãi bị tru di tam tộc.
Ba nguyên nhân sâu xa mà Nguyễn Trãi với Nguyễn Thị Lộ và toàn bộ gia quyến đã bị tru di tam tộc do bị khép vào âm mưu thí nghịch trong vụ án Lệ Chi Viên. Đó là: Sự tranh đoạt ngôi vua; Thủ đoạn thâm hiểm của Nhà Minh; Sự băng hoại của triều chính.
1) Sự tranh đoạt ngôi vua
Vụ án vườn Lệ Chi đến nay đã sáng tỏ nhiều tình tiết. Theo nhà văn và là nhà văn hóa Trần Hữu Đản với nhà văn Trần Quốc Hải trong sách “Trắng án Nguyễn Thị Lộ” cùng với một số nhà nghiên cứu sử Việt Nam như Phan Duy Kha, Lã Duy Lan, Đinh Công Vĩ, trong tác phẩm “Nhìn lại lịch sử”, cho rằng chủ mưu vụ án chính là Nguyễn Thị Anh[5], vợ thứ vua Lê Thái Tông. Nguyễn Thị Anh là hoàng hậu nhưng ngoại tình và có con riêng là Thái tử Lê Bang Cơ (tức vua Lê Nhân Tông), đó không phải là con vua Lê Thái Tông[6] nay nhân lúc vua đi tuần thú đã mưu sát vua Thái Tông vì sợ chuyện xấu lộ ra ngoài, rồi đổ tội cho vợ chồng Nguyễn Trãi, nhằm một mũi tên đạt ba đích.
Vua Lê Thái Tông lúc mất mới 20 tuổi nhưng trước khi mất vua đã có 4 con trai. Con lớn nhất là Lê Nghi Dân, con thứ hai là Khắc Xương, con thứ ba là Bang Cơ (Lê Nhân Tông sau này), con thứ tư là Tư Thành (Lê Thánh Tông sau này). Vì các hoàng tử đều còn quá nhỏ (chỉ chênh nhau một vài tuổi) nên việc tranh chấp ngôi thái tử xảy ra giữa các bà vợ vua Thái Tông. Nguyễn Thị Anh là mẹ của Bang Cơ.
Nghi Dân là con lớn nhất vốn đã được lập làm thái tử dù còn rất nhỏ. Nhưng sau đó Nguyễn Thị Anh được vua sủng ái nên năm 1441 vua truất ngôi của Nghi Dân mà lập Bang Cơ. Bà mẹ của Khắc Xương vốn không được vua sủng ái nên không thể tranh chấp ngôi thái tử. Tuy nhiên, nhiều người trong triều dị nghị rằng, Nguyễn Thị Anh đã có thai trước khi vào cung và Bang Cơ không phải là con vua Thái Tông[6]. Cùng lúc đó, một bà phi khác của vua là Ngô Thị Ngọc Dao lại có mang sắp sinh. Nguyễn Thị Anh sợ chuyện bại lộ thì ngôi lớn sẽ thuộc về con bà Ngọc Dao nên tìm cách hại bà Ngọc Dao[7]. Bà này được vợ chồng Nguyễn Trãi và Nguyễn Thị Lộ hết sức che chở, mang đi nuôi giấu và sinh được hoàng tử Lê Tư Thành năm 1442.
Biết bà Ngọc Dao đã sinh con trai mà ngày càng nhiều người đồn đại về dòng máu của Bang Cơ, nhân lúc con mình còn đang ở ngôi đương kim thái tử, Nguyễn Thị Anh chủ động ra tay trước[7]. Nhân dịp vua Thái Tông về thăm Nguyễn Trãi, sợ Nguyễn Trãi gièm pha mình và nói tốt cho Tư Thành nên bà sai người sát hại vua Thái Tông rồi đổ tội cho vợ chồng Nguyễn Trãi[7].
Sau khi vua mất, Bang Cơ lên ngôi, Nguyễn Thị Anh được làm thái hậu, nắm quyền trị nước. Nguyễn Trãi không thể biện bạch cho sự oan uổng của mình và phải chịu án tru di tam tộc.
Theo sử sách, ngày 9 tháng 9 (âm lịch) năm Nhâm Tuất (1442), chỉ vài ngày sau khi hành hình gia đình Nguyễn Trãi, triều đình (thực ra chính là thái hậu Nguyễn Thị Anh nhiếp chính thay con[8]), ra lệnh giết hai hoạn quan Đinh Phúc, Đinh Thắng vì trước khi chết Nguyễn Trãi có nói là “hối không nghe lời của Thắng và Phúc“[2]. Các nhà nghiên cứu nói trên cho rằng chính Đinh Phúc, Đinh Thắng là những người khuyên Nguyễn Trãi sớm tố cáo Nguyễn Thị Anh với vua Thái Tông[7]. Do đó để diệt khẩu, bà sai giết hai người này.
Thân thế của Lê Nhân Tông dù thực hay hư, ông có phải con của vua Lê Thái Tông hay không nhưng cũng như Tần Thủy Hoàng, ngôi chính của ông đã định, bởi thế những người phản lại như Lê Nghi Dân nhà Lê hay tướng Phàn Ô Kỳ nước Tần vẫn bị coi là “nghịch”, là trái lẽ. Năm Kỷ Mão (1459), con trưởng của vua Thái Tông là Lê Nghi Dân lấy lý do để làm binh biến giết hai mẹ con Nguyễn Thị Anh. Trong bài chiếu lên ngôi, Nghi Dân nói rõ: “… Diên Ninh [Nhân Tông] tự biết mình không phải là con của tiên đế [Thái Tông]…“[2]
2) Thủ đoạn thâm hiểm của Nhà Minh
Nhà Minh cai trị Trung Quốc trong 276 năm (từ 1368 đến 1644) luôn nhất quán chính sách đối ngoại dòm ngó, chia rẽ, cướp nước Đại Việt và các vùng đất phương Nam. Hoàng đế Hồng Vũ Chu Nguyên Chương (1368-1398) diệt Trần Hữu Lượng, thôn tính Bách Việt ở vùng Giang Nam phía nam sông Trường Giang. Minh Thành Tổ Chu Đệ, cướp ngôi của cháu ruột là Kiến Văn Đế và tiếp nối chính sách quân sự ngoại giao của Chu Nguyên Chương mở rộng bờ cõi về phương Nam. Năm 1407, Minh Thành Tổ với chính sách quỷ quyệt “lập Trần cầm Hồ” xua quân xâm lược Đại Ngu, mở đầu thời kỷ Bắc thuộc lần thứ tư trong lịch sử Việt Nam, Đến năm 1428, quân Minh bị Lê Lợi và Nguyễn Trãi cùng quân dân Đại Việt đánh đuổi; năm 1431 nước Đại Việt dưới thời nhà Hậu Lê được công nhận là một quốc gia độc lập nhưng buộc phải tấu trình là “hậu duệ nhà Trần không còn ai” và phải triều cống, nhận làm “phên dậu”, chư hầu của Nhà Minh.
Nhà Hậu Lê muốn chính danh nên tìm cớ triệt hạ hậu duệ Nhà Trần. Nguyễn Trãi đứng đầu văn quan, Trần Nguyên Hãn đứng đầu võ tướng của Nhà Hậu Lê. Hai bậc anh hùng này đều là hậu duệ Nhà Trần, là dòng dõi của Tư đồ Trần Nguyên Đán. Thủ đoạn chia rẽ, gây áp lực thường xuyên của Nhà Minh lên tính chính danh của triều đại nhà Hậu Lê, đã gây nên mối họa tiềm tàng cho Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn và những hậu duệ của Nhà Trần. Kế hiểm này của Nhà Minh và những kẻ ác độc mưu hại Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn đã làm bịt miệng những người chính trực không thể và không dám xả thân can gián, ngăn chặn sự hiểm ác của những kẻ làm lung lạc công luận trước con người yêu nước thương dân và tài trí như Nguyễn Trãi không thể biện hộ cho mình.
Bình Ngô đại cáo là bài cáo của Nguyễn Trãi thay lời Bình Định vương Lê Lợi để tuyên cáo vào mùa xuân năm 1428, kết thúc cuộc kháng chiến chống Minh, giành lại độc lập cho Đại Việt. Bình Ngô đại cáo được người đương thời và hậu thế ca ngợi là thiên cổ hùng văn, là tuyên ngôn độc lập của Việt Nam. Toàn bộ văn bản Bình Ngô đại cáo (1) và 5 bài thơ trích trong những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi (2) là những chứng cứ rất quan trọng để soi thấu những uẩn khúc và minh oan cho Người trao lại cho hậu thế .
3) Sự băng hoại của triều chính.
Trong cuốn “Ngọc phả họ Đinh” do công bộ thượng thư Đinh Công Nhiếp, con trai đầu của thái sư Đinh Liệt, có một số bài thơ do Đinh Liệt viết[9] có liên quan đến vụ án Lệ Chi Viên. Tài liệu này là căn cứ chính cho các nhà nghiên cứu đã tham khảo gia phả dòng họ Đinh là con cháu của công thần Đinh Liệt nhà Hậu Lê và phát hiện nhiều bài thơ của chính Đinh Liệt để lại (được công bố trong “Nhìn lại lịch sử” của họ). Bài thơ được viết bằng chữ Hán nhưng viết theo kiểu ẩn ý, dùng phép nói lái để người đọc suy đoán rằng: Thái tử Lê Bang Cơ (tức vua Lê Nhân Tông) không phải là con vua Lê Thái Tông[6].
Bài thơ Nôm nhận xét về Lê Thái Tông:
- Tống Thai dáng dấp một anh quân
Đắc sắc say chơi biếng kiệm cần
Hoạ tự trong nhà nhô đầu mọc|
Di căn bệnh hoạn hại cho thân
Trong bài này Đinh Liệt buộc phải dùng phép nói lái: Tống Thai tức là Thái Tông Lê Nguyên Long. Vua là một “anh quân” khi vì ông biết ngăn ngừa cường thần, dẹp phiên trấn, sùng nho, mở thi cử, song lại quá ham tửu sắc. Về “hoạ tự trong nhà”, Đinh Liệt có bài thơ:
- Nhung tân lục cá nguyệt khai hoa
Bất thức hà nhân chủng bảo đa
Chủ kháo Tống khai vi linh dược
Cựu binh tân tửu thịnh y khoa
“Nhông tân” đọc lái là Nhân Tông, tức là Bang Cơ, con Nguyễn Thị Anh, “thạnh i” là “thị Anh”. Bài này có thể tạm dịch:
- Nhân Tông sáu tháng đã ra hoa
Dòng máu ai đây quý báu à?
Núp bóng Thái Tông làm linh dược
Thị Anh dùng ngón đổi dòng cha
Trước khi vào cung, Thị Anh đã gian díu với Lê Nguyên Sơn[6], một người thuộc họ xa của dòng dõi Lê Khoáng (cha Lê Lợi). Một bài thơ khác, Đinh Liệt viết:
- Tống Thai mạc kiến nguy ký hiện
Nịch ái Thịnh y nhật nhật tăng
Mỹ sắc điềm ngôn gia phỉ báng
Cơ đồ sự nghiệp hải hà băng
Dịch là:
- Thái Tông chẳng thấy nguy đã hiện
Say đắm Thị Anh cứ mãi tăng
Sắc đẹp lời ngon kèm phỉ báng
Cơ đồ sự nghiệp có ngày băng
Việc Thị Anh giết hai hoạn quan Đinh Phúc, Đinh Thắng được Đinh Liệt viết trong bài thơ mà nhiều người cho rằng vì chính hai người này đã mật báo cho ông và Nguyễn Trãi biết:
- Nhung Tân hà hữu Tống thai tinh
Lục nguyệt khai hoa quái dị hình
Niên nguyệt nhật thời Thăng Đính ký
Hoàng bào ô nhiễm vạn niên thanh
chữ Thăng Đính đọc ngược là Đinh Thắng.
Dịch là:
- Nhân Tông không phải máu Nguyên Long
Sáu tháng hoài thai cảnh lạ lùng
Năm, tháng, ngày, giờ Đinh Thắng chép
Hoàng bào dơ bẩn tiếng ngàn năm
Với cách gọi các vua bằng miếu hiệu như Thái Tông, Nhân Tông, chắc chắn các bài thơ này Đinh Liệt viết vào thời Lê Thánh Tông. Dù Nhân Tông và thái hậu Nguyễn thị đã chết nhưng việc này vẫn không thể nói công khai, vì trên danh nghĩa, ngôi vua của Nhân Tông vẫn là hợp pháp. Có như vậy, việc cướp ngôi của Lê Nghi Dân mới là “phản nghịch” và việc lên ngôi của Thánh Tông mới là hợp lẽ. Đây chính là nguyên nhân khiến Đinh Liệt phải dùng phép nói ẩn ý để truyền lại cho đời sau[6]. Sau này tới đời vua Lê Thánh Tông, vua Thánh Tông đã minh oan cho Nguyễn Trãi.
Triều vua Lê Thái Tông sự băng hoại của triều chính đã ở mức cao độ. Sau thời Lê Lợi mở nước là đến thời bọn tham quan nhũng nhiễu ức hiếp dân chúng tràn ngập khắp nơi. Nguyễn Liễu tâu rằng: “Từ xưa đến nay chưa bao giờ có cảnh hoạn quan chuyên phá hoại thiên hạ như thế này”. Đinh Thắng từ trong bước ra, mắng rằng:”Hoạn quan làm gì mà phá hoại thiên hạ? Nếu phá hoại thiên hạ thì chém đầu ngươi trước”. Cuối cùng phải giao Liễu cho hình quan xét hỏi. Án xử xong, tội đáng chém, nhưng được lệnh riêng, cho thích chữ vào mặt, đày ra châu xa.[34][54]
Khoảng cuối năm 1437, đầu năm 1438, Nguyễn Trãi xin về hưu trí ở Côn Sơn[55]– nơi trước kia từng là thái ấp của ông ngoại ông – chỉ thỉnh thoảng mới vâng mệnh vào chầu vua[11].
Trong tất cả những tư liệu lịch sử để lại thì tư liệu sáng giá nhất, rõ rệt nhất, sâu sắc nhất để minh oan cho Nguyễn Trãi lại chính là Những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi, “Họa phúc có nguồn đâu bổng chốc, Anh hùng để hận mãi nghìn năm” “Số khó lọt vành âu bởi mệnh.Văn chưa tàn lụi cũng do trời “.
Nhà Tiền Lê và Nhà Hậu Lê đều có mầm họa nội cung làm khuynh đảo quốc gia mà bậc nhân nghĩa như Nguyễn Trãi nhận thức rạch ròi khi để lại những áng văn chương trác tuyệt không thể dễ dàng thay thế mà đều có những chĩ dấu quan trọng của lịch sử
Bình Ngô đại cáo có đoạn viết (1) :
Từ Triệu, Đinh, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên xưng đế một phương.
Sự khác biệt trong câu chữ so với sự chép sử Bình Ngô đại cáo sau này
Từ Đinh, Lê, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
Cùng Hán, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên xưng đế một phương.
Câu trên là KHÔNG nhìn nhận tính chính danh của Nhà Tiền Lê. Câu dưới là sự CÓ nhìn nhận chính danh của Nhà Tiền Lê. (Sử liệu trước thời Nguyễn Trãi không nhìn nhận sự chính thống của nhà Tiền Lê vì cho rằng Lê Hoàn đã thông dâm với Dương Vân Nga là vợ của Đinh Tiên Hoàng để đoạt ngôi. Sau vụ án thích khách giết vua Đinh Tiên Hoàng và thái tử Đinh Liễn có nhiều tình tiết uẩn khúc, đến việc bức hại Đinh Điền, Nguyễn Bặc, Lưu Cơ là những danh tướng dưới thời Đinh Tiên Hoàng, đến các việc Đinh Tuệ bị chết thảm, sự giả vờ giao tranh với quân đội nhà Tống, đều ngờ rằng đó là cớ để Dương Vân Nga nhường ngôi. Nguyễn Trãi qua Bình Ngô đại cáo đã nêu lên vấn đề lớn trong nhận thức và đánh giá lịch sử).
Đây là sự thật và “mật ngữ” cần tìm hiểu, góp phần giải mã vụ án Lệ Chi Viên, sự liên quan của Nguyễn Trãi với Đinh Thắng và Đinh Liệt
Cũng tương tự như vậy với câu:
“Vậy nên:
Lưu Cung tham công nên thất bại,
Triệu Tiết thích lớn phải tiêu vong,
Cửa Hàm tử bắt sống Toa Đô
Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã
Việc xưa xem xét,
Chứng cớ còn ghi.”
Đời sau, cho rằng Nguyễn Trãi nhầm, cho là Toa Đô bị chém chết, Ô Mã Nhi bị bắt sống, nên có sách in là:
Cửa Hàm Tử giết tươi Toa Đô
Sông Bạch Đằng bắt sống Ô Mã
Như vậy không chỉ không tôn trọng nguyên tác mà còn chưa tìm đến điểm cuối cùng của một sự thật lịch sử.
Trong bài: “Kẻ phi thường giữ nước” có kể câu chuyện rằng: Trong Hồ Chí Minh tuyển tập, bài Lịch sử nước ta, Nhà Xuất bản Chính trị Quốc gia Hà Nội năm 2002, trang 596, Bác Hồ viết về Lý Công Uẩn:
“Công Uẩn là kẻ phi thường
Dựng lên nhà Lý cầm quyền nước ta
Mở mang văn hóa nước nhà
Đắp đê để giữ ruộng nhà cho dân.”
Cũng trong sách và bài viết trên, trang 598, Bác Hồ viết về Nguyễn Huệ:
“Nguyễn Huệ là kẻ phi thường
Mấy lần đánh đuổi giặc Xiêm, giặc Tàu,
Ông đà chí cả mưu cao,
Dân ta lại biết cùng nhau một lòng.
Cho nên Tàu dẫu làm hung
Dân ta vẫn giữ non sông nước nhà.”
“Kẻ phi thường” là chữ của Bác Hồ dùng để đánh giá và tôn vinh vị vua khai quốc Lý Thái Tổ Công Uẩn, cũng là chữ đánh giá công bằng lịch sử đối với người anh hùng áo vải Quang Trung hoàng đế Nguyễn Huệ. Bác Hồ ngày 19 tháng 5 năm 1965 thăm Khúc Phụ bày tỏ sự đánh giá công tâm học Khổng Tử và chính Người đã suốt đời ưu tiên thực hành đạo đức nhưng chính Bác đã lựa chọn “đường kách mệnh” theo Lê Nin.
“Kẻ phi thường” “đường kách mệnh” có những chữ “lạ”. Hồ Chí Minh là nhà thông thái, hẵn nhiên không phải dùng nhầm chữ. Đó là câu chuyện còn để ngõ cho đời sau.
Tương tự như vậy. Tầm tư tưởng và văn chương Nguyễn Trãi đừng vội học Lương Đăng “rèm treo chiếu rách cũng treo” vội vàng sửa câu chữ của NGƯỜI. Vượt lên vinh nhục ở đời, tâm sáng Ức Trai là gương trong của bầu trời bình minh mới mọc.
Tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc.
Hoàng Kim
Bài viết mới trên TÌNH YÊU CUỘC SỐNG
- Tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc
- Bình Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi
- Chào ngày mới 19 tháng 9
- Đọc “nỗi ám ảnh của quá khứ”
- Chào ngày mới 18 tháng 9
- Chào ngày mới 17 tháng 9
- Nguyễn Du 250 năm nhìn lại
- Chào ngày mới 16 tháng 9
- Chào ngày mới 15 tháng 9
- Bàn cờ thế sự
- Chào ngày mới 14 tháng 9
- Chào ngày mới 13 tháng 9
- Cây Lương thực 9.2015
- Chào ngày mới 12 tháng 9
- Tháp Tự Do giấc mơ Mỹ
- Chào ngày mới 11 tháng 9
- Lương tri tỉnh thức
- Chào ngày mới 10 tháng 9
- Chiến tranh và hòa bình
- Chào ngày mới 9 tháng 9
- Những người Việt lỗi lạc ở FAO
- Chuyện vỉa hè
- Chào ngày mới 8 tháng 9
- Chuyện vỉa hè
- Chào ngày mới 7 tháng 9
- Đến Neva nhớ Pie Đại Đế
- Chào ngày mới 6 tháng 9
- Sấm ký đồng dao huyền thoại
- Chào ngày mới 5 tháng 9
- Cây Lương thực 8.2015
- Khoang trời thung dung
- Văn pháp Truyện Kiều
- Chào ngày mới 4 tháng 9
- Chào ngày mới 3 tháng 9
- Việt Nam Hồ Chí Minh
- Chào ngày mới 2 tháng 9
- Chào ngày mới 1 tháng 9
- Tám người thực sự có siêu năng lực
- Chào ngày mới 31 tháng 8
- Ta về hát Bắc Kim Thang
- Chào ngày mới 30 tháng 8
- Sông Thương
- Chào ngày mới 29 tháng 8
- Anh cùng em đến bên tượng Goethe
- Trí tuệ bậc Thầy
- Tôi có một giấc mơ
- Chào ngày mới 28 tháng 8
- Thơ Hoa Mai của Thiệu Ung
- Chào ngày mới 27 tháng 8
- Chào ngày mới 26 tháng 8
- Chào ngày mới 25 tháng 8
- Chào ngày mới 24 tháng 8
- Chào ngày mới 23 tháng 8
- Chào ngày mới 22 tháng 8
- Chào ngày mới 21 tháng 8
- Bài thơ không thể nào quên
- Tháng bảy mưa Ngâu
- Chào ngày mới 20 tháng 8
- Chào ngày mới 19 tháng 8
- Chào ngày mới 18 tháng 8
- Suối nguồn hạnh phúc
- Chào ngày mới 17 tháng 8
- Thơ tình Hồ Núi Cốc
- Chào ngày mới 16 tháng 8
- Quản lý sắn bền vững ở châu Á
- Học để làm ở Ấn Độ
- Chào ngày mới 15 tháng 8
- Hoa xương rồng
- Đi khắp quê người để hiểu đất quê hương
- Chào ngày mới 13 tháng 8
- Những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi
- Chào ngày mới 12 tháng 8
- Từ Mao Trạch Đông đến Tập Cận Bình
- Thơ hay về biển
- Chào ngày mới 11 tháng 8
- Chào ngày mới 10 tháng 8
- Chào ngày mới 9 tháng 8
- Đến với những bài thơ hay
- Ta về trời đất Hồng Lam
- Ong và Hoa
- Chào ngày mới 8 tháng 8
- Bài ca thời gian
- Chào ngày mới 7 tháng 8
- Chào ngày mới 6 tháng 8
Video yêu thích
KimYouTube
Trở về trang chính
Hoàng Kim Ngọc Phương Nam Thung dung Dạy và học CNM365 Tình yêu cuộc sống Cây Lương thực Dạy và Học Kim on LinkedIn KimYouTube Kim on Facebook
Pingback: Đêm thu | Khát khao xanh
Pingback: Giống khoai lang ở Việt Nam | Tình yêu cuộc sống
Pingback: Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh | Tình yêu cuộc sống
Pingback: CNM365 Chào ngày mới 365 | Tình yêu cuộc sống
Pingback: Chào ngày mới 3 tháng 3 | Tình yêu cuộc sống

markdown:
TÌNH YÊU CUỘC SỐNG.
[Ngày 19 tháng 9 ](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/chao-ngay-moi-19-thang-9/)năm 1442, [Nguyễn Trãi, ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)đại thần của [nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA), anh hùng dân tộc, bậc hào kiệt lỗi lạc, nhà chính trị kiệt xuất và danh nhân văn hóa, cùng với Nguyễn Thị Lộ và toàn bộ gia quyến đã bị tru di tam tộc do bị khép vào âm mưu thí nghịch trong [vụ án Lệ Chi Viên.](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) “ [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) – 573 năm sau [vụ án Lệ Chi Viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn),(1442 – 2015) lịch sử Việt Nam vẫn còn đó nợ câu hỏi: [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) vì sao chết thảm trong [vụ án Lệ Chi Viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) mà không tự biện hộ được cho mình?” trong khi ông là người có công rất lớn với nước với dân, đức độ tài trí kiệt xuất, tại triều đình lúc ông nghỉ hưu vẫn có rất nhiều học trò, bạn hữu. Điều oan khuất gì bịt miệng Nguyễn Trãi, triều thần và công luận làm cho “anh hùng di hận kỷ thiên niên”?
Năm 1464, vua
[Lê Thánh Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng) xuống chiếu giải oan cho [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i): “ *Ức Trai tâm thượng quang Khuê tảo”* ( *Lòng Ức Trai sáng như sao Khuê*). Ở thế kỉ 20, thủ tướng [Phạm Văn Đồng](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BA%A1m_V%C4%83n_%C4%90%E1%BB%93ng) đã đánh giá: “ *Nguyễn Trãi, người anh hùng của dân tộc, văn võ song toàn; văn là chính trị: chính trị cứu nước, cứu dân, nội trị ngoại giao “mở nền thái bình muôn thủa, rửa nỗi thẹn nghìn thu”; võ là quân sự : chiến lược và chiến thuật, “yếu đánh mạnh, ít địch nhiều … thắng hung tàn bằng đại nghĩa”; văn và võ đều là võ khí, mạnh như vũ bão, sắc như gươm đao… Thật là một con người vĩ đại về nhiều mặt trong lịch sử nước ta*.”
Trước bình minh, trên đỉnh non thiêng Yên Tử, nhìn sắc trời lồng lộng trong nắng mai, đọc kỹ lại bài thơ Yên Tử của Ức Trai, và
[những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi](https://cnm365.wordpress.com/category/nhung-kiet-tac-tho-van-nguyen-trai/), tôi tự mình giải đáp được nhiều điều vương vấn trước câu hỏi: “ [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) vì sao chết thảm mà không tự biện hộ được cho mình trong vụ [vụ án Lệ Chi Viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) ?”. Tôi thấm thía và thấu hiểu sâu thêm “tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc”.
Trước hết, sự tóm tắt về Nguyễn Trãi thân thế và sự nghiệp.
**Nguyễn Trãi, hiệu là **Ức Trai **, sinh n** **ăm ** [1380](https://vi.wikipedia.org/wiki/1380) mất ngày [19 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/19_th%C3%A1ng_9) năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442), là vị quan thời [nhà Hồ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BB%93) và là công thần khai quốc [nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA) trong [lịch sử Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam). Ông quê gốc ở làng Chi Ngại huyện Phượng Sơn lộ Lạng Giang thời nhà Trần (nay là phường [Cộng Hòa](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BB%99ng_H%C3%B2a,_Ch%C3%AD_Linh) thị xã [Chí Linh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%AD_Linh), tỉnh [Hải Dương](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BA%A3i_D%C6%B0%C6%A1ng)) . Nguyễn Trãi có cha là [3] [Nguyễn Phi Khanh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Phi_Khanh), một nho sĩ hay chữ nhưng nghèo và mẹ là Trần Thị Thái, con gái thứ ba của quan Tư đồ [[4]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-4) [Trần Nguyên Đán](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_%C4%90%C3%A1n) . [[5]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-5) [Nguyễn Phi Khanh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Phi_Khanh)dạy Trần Thị Thái, nhân gần gũi mà làm Thái có thai rồi bỏ trốn. Trần Nguyên Đán cho gọi [Nguyễn Phi Khanh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Phi_Khanh)về gả con gái cho, sinh ra Nguyễn Trãi. Sau đó, [Nguyễn Phi Khanh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Phi_Khanh)thi đỗ nhưng vua [Trần Nghệ Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Ngh%E1%BB%87_T%C3%B4ng)bỏ không dùng. Nguyễn Phi Khanh chuyển cư về làng [Nhị Khê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%E1%BB%8B_Kh%C3%AA)(nay là xã Nhị Khê huyện [Thường Tín](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C6%B0%E1%BB%9Dng_T%C3%ADn) [Hà Nội](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i)). Nguyễn Phi Khanh và Trần Thị Thái có với nhau năm người con theo thứ tự là Nguyễn Trãi, Nguyễn Phi Báo, Nguyễn Phi Ly, Nguyễn Phi Bằng và Nguyễn Phi Hùng [[9] .](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-autogenerated1-9) Ở Nhị Khê, Nguyễn Trãi và các em được cha rèn cặp chu đáo. Nguyễn Trãi rất ham học, mặc dù thanh bần nhưng ông nổi tiếng là người có kiến thức rộng về nhiều mặt. Ít lâu sau, bà Trần Thị Thái qua đời, anh em Nguyễn Trãi phải nương nhờ ông ngoại là Trần Nguyên Đán nhưng đến năm 1390 khi Trần Nguyên Đán mất thì Nguyễn Phi Khanh phải một mình nuôi con. Năm [1400](https://vi.wikipedia.org/wiki/1400), [Hồ Quý Ly](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%93_Qu%C3%BD_Ly)phế truất vua [Trần Thiếu Đế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Thi%E1%BA%BFu_%C4%90%E1%BA%BF)và thành lập [nhà Hồ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BB%93). Cũng năm đó, nhà Hồ mở khoa thi và Nguyễn Trãi thi đỗ [Thái học sinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A1i_h%E1%BB%8Dc_sinh), đứng thứ tư , được trao chức Ngự sử đài Chính chưởng. Nguyễn Phi Khanh cũng ra làm quan, làm đến chức Hàn Lâm viện học sĩ kiêm Tư nghiệp Quốc Tử Giám [[12]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-12) . Năm [[13]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-13) [1407](https://vi.wikipedia.org/wiki/1407), [Minh Thành Tổ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Minh_Th%C3%A0nh_T%E1%BB%95)phái Trương Phụ đem quân xâm lược nước [Đại Ngu](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Ngu), nhà Hồ kháng chiến thất bại, Hồ Quý Ly cùng nhiều triều thần trong đó có Nguyễn Phi Khanh bị bắt và bị đem về [Trung Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c), Sau khi Việt Nam bị rơi vào [sự cai trị của nhà Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%AFc_thu%E1%BB%99c_l%E1%BA%A7n_4), **Nguyễn Trãi**có 10-15 năm phiêu dạt từ năm 1407 đến năm 1417 hoặc 1422 thì vào yết kiến [Lê Lợi](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%E1%BB%95)ở Lỗi Giang. Ông dâng [Bình Ngô sách](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%ACnh_Ng%C3%B4_s%C3%A1ch)và trở thành quân sư chuyên bày tính mưu kế, viết thư thảo hịch, văn thư ngoại giao với quân Minh. Nguyễn Trãi trở thành cánh tay phải của chủ tướng [Lê Lợi,](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%E1%BB%95)Ông cùng với [Trần Nguyên Hãn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_H%C3%A3n)người đứng đầu võ tướng của [Nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA)(là anh em thân tộc: mẹ của Trần Nguyên Hãn là em ruột của bà Trần Thị Thái mẹ của Nguyễn Trãi) là trụ cột về chính trị, quân sự, ngoại giao của [Nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA). Năm 1442, toàn thể gia đình Nguyễn Trãi bị [tru di tam tộc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tru_di_tam_t%E1%BB%99c)trong [vụ án Lệ Chi Viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn). Trước đó, vào tháng 2 năm 1429, vua ban chiếu bắt giam Thái úy hữu tướng quốc Trần Nguyên Hãn, Hãn liền tự sát . Năm [[44]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_H%C3%A3n#cite_note-44) [1464](https://vi.wikipedia.org/wiki/1464), vua [Lê Thánh Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng)xuống chiếu giải oan cho ông. Nguyễn Trãi là một nhà văn hoá lớn, có đóng góp to lớn vào sự phát triển của văn học và tư tưởng Việt Nam. Ông nằm trong danh sách 14 [anh hùng dân tộc Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Anh_h%C3%B9ng_d%C3%A2n_t%E1%BB%99c_Vi%E1%BB%87t_Nam).
Tóm tắt
[vụ án Lệ Chi Viên](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn): Tháng 9 năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442), vua [Lê Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) đi tuần ở miền Đông . Ngày [58] [1 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/1_th%C3%A1ng_9)năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442), sau khi nhà vua duyệt binh ở thành [Chí Linh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%AD_Linh), Nguyễn Trãi đón [Lê Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)đi thuyền vào chơi [chùa Côn Sơn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%B9a_C%C3%B4n_S%C6%A1n). Khi trở về [Đông Kinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i), cùng đi với vua có [Nguyễn Thị Lộ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_L%E1%BB%99), một người thiếp của Nguyễn Trãi khi ấy đã vào tuổi 40 được vua [[1]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-1) [Lê Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)yêu quý vì sự xinh đẹp, có tài văn chương, luôn được vào hầu bên cạnh vua. Ngày [7 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/7_th%C3%A1ng_9)năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442), thuyền về đến Lệ Chi Viên vua thức suốt đêm với [[e]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#endnote_enone) [Nguyễn Thị Lộ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_L%E1%BB%99) [[2]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-DVSK11-2) rồi [[3]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-KDVS17-3) [băng hà](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%C4%83ng_h%C3%A0), lúc này ông mới 20 tuổi . Các quan giấu kín chuyện này, nửa đêm ngày [[3]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-KDVS17-3) [9 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/9_th%C3%A1ng_9)năm 1442 về đến [Đông Kinh](https://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i)mới phát tang. Triều đình qui tội Nguyễn Thị Lộ giết vua, bèn bắt bà và Nguyễn Trãi, khép hai người vào âm mưu thí nghịch. Ngày [19 tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/19_th%C3%A1ng_9)năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442)(tức ngày [16 tháng 8](https://vi.wikipedia.org/wiki/16_th%C3%A1ng_8)năm [Nhâm Tuất](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A2m_Tu%E1%BA%A5t)), Nguyễn Trãi bị tru di tam tộc.
|“||
|Ngày 16, giết Hành khiển Nguyễn Trãi và vợ là Nguyễn Thị Lộ, bắt tội đến ba họ. |”|
|— Đại Việt sử ký toàn thư, quyển XI|
Ba nguyên nhân sâu xa mà Nguyễn Trãi với Nguyễn Thị Lộ và toàn bộ gia quyến đã bị tru di tam tộc do bị khép vào âm mưu thí nghịch trong
[vụ án Lệ Chi Viên.](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) Đó là: Sự tranh đoạt ngôi vua; Thủ đoạn thâm hiểm của Nhà Minh; Sự băng hoại của triều chính. **1) Sự tranh đoạt ngôi vua** [Vụ án vườn Lệ Chi](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) đến nay đã sáng tỏ nhiều tình tiết. Theo nhà văn và là nhà văn hóa Trần Hữu Đản với nhà văn Trần Quốc Hải trong sách “Trắng án Nguyễn Thị Lộ” cùng với một số nhà nghiên cứu sử [Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) như Phan Duy Kha, Lã Duy Lan, Đinh Công Vĩ, trong tác phẩm “Nhìn lại lịch sử”, cho rằng chủ mưu vụ án chính là [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) , vợ thứ vua [5] [Lê Thái Tông.](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh)là hoàng hậu nhưng ngoại tình và có con riêng là Thái tử Lê Bang Cơ (tức vua Lê Nhân Tông), đó không phải là con vua Lê Thái Tông nay nhân lúc vua đi tuần thú đã mưu sát vua [[6]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-PDK1082-6) [Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)vì sợ chuyện xấu lộ ra ngoài, rồi đổ tội cho vợ chồng [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i), nhằm một mũi tên đạt ba đích.
Vua
[Lê Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) lúc mất mới 20 tuổi nhưng trước khi mất vua đã có 4 con trai. Con lớn nhất là [Lê Nghi Dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nghi_D%C3%A2n), con thứ hai là Khắc Xương, con thứ ba là Bang Cơ ( [Lê Nhân Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nh%C3%A2n_T%C3%B4ng) sau này), con thứ tư là Tư Thành ( [Lê Thánh Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng) sau này). Vì các hoàng tử đều còn quá nhỏ (chỉ chênh nhau một vài tuổi) nên việc tranh chấp ngôi thái tử xảy ra giữa các bà vợ vua Thái Tông. [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) là mẹ của Bang Cơ. [Nghi Dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nghi_D%C3%A2n) là con lớn nhất vốn đã được lập làm thái tử dù còn rất nhỏ. Nhưng sau đó [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) được vua sủng ái nên năm [1441](https://vi.wikipedia.org/wiki/1441) vua truất ngôi của [Nghi Dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nghi_D%C3%A2n) mà lập Bang Cơ. Bà mẹ của Khắc Xương vốn không được vua sủng ái nên không thể tranh chấp ngôi thái tử. Tuy nhiên, nhiều người trong triều dị nghị rằng, [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) đã có thai trước khi vào cung và [Bang Cơ](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nh%C3%A2n_T%C3%B4ng) không phải là con vua [Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) . Cùng lúc đó, một bà phi khác của vua là [6] [Ngô Thị Ngọc Dao](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%B4_Th%E1%BB%8B_Ng%E1%BB%8Dc_Dao)lại có mang sắp sinh. [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh)sợ chuyện bại lộ thì ngôi lớn sẽ thuộc về con bà [Ngọc Dao](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%B4_Th%E1%BB%8B_Ng%E1%BB%8Dc_Dao)nên tìm cách hại bà [Ngọc Dao](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%B4_Th%E1%BB%8B_Ng%E1%BB%8Dc_Dao) . Bà này được vợ chồng [[7]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-PDK1084-7) [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)và [Nguyễn Thị Lộ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_L%E1%BB%99)hết sức che chở, mang đi nuôi giấu và sinh được hoàng tử [Lê Tư Thành](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng)năm [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442).
Biết bà
[Ngọc Dao](https://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%B4_Th%E1%BB%8B_Ng%E1%BB%8Dc_Dao) đã sinh con trai mà ngày càng nhiều người đồn đại về dòng máu của Bang Cơ, nhân lúc con mình còn đang ở ngôi đương kim thái tử, [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) chủ động ra tay trước . Nhân dịp vua [7] [Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)về thăm [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i), sợ [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)gièm pha mình và nói tốt cho [Tư Thành](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng)nên bà sai người sát hại vua [Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng)rồi đổ tội cho vợ chồng [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) . [[7]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-PDK1084-7)
Sau khi vua mất, Bang Cơ lên ngôi,
[Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) được làm thái hậu, nắm quyền trị nước. [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) không thể biện bạch cho sự oan uổng của mình và phải chịu án tru di tam tộc.
Theo sử sách, ngày 9
[tháng 9](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A1ng_ch%C3%ADn) ( [âm lịch](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C3%82m_l%E1%BB%8Bch)) năm [Nhâm Tuất](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A2m_Tu%E1%BA%A5t) ( [1442](https://vi.wikipedia.org/wiki/1442)), chỉ vài ngày sau khi hành hình gia đình [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i), triều đình (thực ra chính là thái hậu [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) nhiếp chính thay con ), ra lệnh giết hai hoạn quan [8] [Đinh Phúc](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Ph%C3%BAc&action=edit&redlink=1), [Đinh Thắng](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Th%E1%BA%AFng&action=edit&redlink=1)vì trước khi chết [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)có nói là “ *hối không nghe lời của Thắng và Phúc*“ . Các nhà nghiên cứu nói trên cho rằng chính [[2]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-DVSK11-2) [Đinh Phúc](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Ph%C3%BAc&action=edit&redlink=1), [Đinh Thắng](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Th%E1%BA%AFng&action=edit&redlink=1)là những người khuyên [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)sớm tố cáo [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh)với vua [Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) . Do đó để diệt khẩu, bà sai giết hai người này. [[7]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-PDK1084-7)
Thân thế của
[Lê Nhân Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nh%C3%A2n_T%C3%B4ng) dù thực hay hư, ông có phải con của vua [Lê Thái Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A1i_T%C3%B4ng) hay không nhưng cũng như [Tần Thủy Hoàng](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%A7y_Ho%C3%A0ng), ngôi chính của ông đã định, bởi thế những người phản lại như Lê Nghi Dân nhà Lê hay tướng [Phàn Ô Kỳ](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ph%C3%A0n_%C3%94_K%E1%BB%B3&action=edit&redlink=1) nước [Tần](https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%A7n) vẫn bị coi là “nghịch”, là trái lẽ. Năm [Kỷ Mão](https://vi.wikipedia.org/wiki/K%E1%BB%B7_M%C3%A3o) ( [1459](https://vi.wikipedia.org/wiki/1459)), con trưởng của vua Thái Tông là [Lê Nghi Dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nghi_D%C3%A2n) lấy lý do để làm binh biến giết hai mẹ con [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh). Trong bài chiếu lên ngôi, Nghi Dân nói rõ: “ *… Diên Ninh [Nhân Tông] tự biết mình không phải là con của tiên đế [Thái Tông]…*“ [[2] ](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-DVSK11-2) **2) Thủ đoạn thâm hiểm của Nhà Minh** [Nhà Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh) cai trị [Trung Quốc](https://vi.wikipedia.org/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) trong 276 năm (từ [1368](https://vi.wikipedia.org/wiki/1368) đến [1644](https://vi.wikipedia.org/wiki/1644)) luôn nhất quán chính sách đối ngoại dòm ngó, chia rẽ, cướp nước Đại Việt và các vùng đất phương Nam. [Hoàng đế Hồng Vũ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Minh_Th%C3%A1i_T%E1%BB%95) Chu Nguyên Chương (1368-1398) diệt [Trần Hữu Lượng,](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_H%E1%BB%AFu_L%C6%B0%E1%BB%A3ng) thôn tính Bách Việt ở vùng Giang Nam phía nam sông [Trường Giang.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Giang) [Minh Thành Tổ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh) Chu Đệ, cướp ngôi của cháu ruột là [Kiến Văn Đế](https://vi.wikipedia.org/wiki/Minh_Hu%E1%BB%87_%C4%90%E1%BA%BF) và tiếp nối chính sách quân sự ngoại giao của Chu Nguyên Chương mở rộng bờ cõi về phương Nam. Năm 1407, [Minh Thành Tổ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh) với chính sách quỷ quyệt “lập Trần cầm Hồ” xua quân xâm lược [Đại Ngu](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Ngu), mở đầu thời kỷ [Bắc thuộc lần thứ tư](https://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%AFc_thu%E1%BB%99c_l%E1%BA%A7n_4) trong [lịch sử Việt Nam](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam), Đến năm 1428, quân Minh bị Lê Lợi và Nguyễn Trãi cùng quân dân Đại Việt đánh đuổi; năm 1431 nước [Đại Việt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t) dưới thời [nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_L%C3%AA_s%C6%A1) được công nhận là một quốc gia độc lập nhưng buộc phải tấu trình là “hậu duệ nhà Trần không còn ai” và phải triều cống, nhận làm “phên dậu”, chư hầu của [Nhà Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh) [.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh) [Nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA) muốn chính danh nên tìm cớ triệt hạ hậu duệ [Nhà Trần. ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Tr%E1%BA%A7n) [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) đứng đầu văn quan, [Trần Nguyên Hãn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_H%C3%A3n) đứng đầu võ tướng của [Nhà Hậu Lê . ](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_H%E1%BA%ADu_L%C3%AA)Hai bậc anh hùng này đều là hậu duệ [Nhà Trần,](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Tr%E1%BA%A7n)là dòng dõi của Tư đồ Trần Nguyên Đán. Thủ đoạn chia rẽ, gây áp lực thường xuyên của [Nhà Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh)lên tính chính danh của triều đại [nhà Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_L%C3%AA_s%C6%A1), đã gây nên mối họa tiềm tàng cho [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i), [Trần Nguyên Hãn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_H%C3%A3n)và những hậu duệ của [Nhà Trần.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Tr%E1%BA%A7n)Kế hiểm này của [Nhà Minh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Minh)và những kẻ ác độc mưu hại [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i), [Trần Nguyên Hãn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Nguy%C3%AAn_H%C3%A3n)đã làm bịt miệng những người chính trực không thể và không dám xả thân can gián, ngăn chặn sự hiểm ác của những kẻ làm lung lạc công luận trước con người yêu nước thương dân và tài trí như Nguyễn Trãi không thể biện hộ cho mình.
[Bình Ngô đại cáo](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/binh-ngo-dai-cao-cua-nguyen-trai/)là bài cáo của [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i)thay lời Bình Định vương [Lê Lợi](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_L%E1%BB%A3i)để tuyên cáo vào mùa xuân năm 1428, kết thúc cuộc kháng chiến chống Minh, giành lại độc lập cho [Đại Việt.](https://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) [Bình Ngô đại cáo](https://vi.wikisource.org/wiki/B%C3%ACnh_Ng%C3%B4_%C4%91%E1%BA%A1i_c%C3%A1o_%28Ng%C3%B4_T%E1%BA%A5t_T%E1%BB%91_d%E1%BB%8Bch%29)được người đương thời và hậu thế ca ngợi là thiên cổ hùng văn, là tuyên ngôn độc lập của Việt Nam. Toàn bộ văn bản [Bình Ngô đại cáo](https://vi.wikisource.org/wiki/B%C3%ACnh_Ng%C3%B4_%C4%91%E1%BA%A1i_c%C3%A1o_%28Ng%C3%B4_T%E1%BA%A5t_T%E1%BB%91_d%E1%BB%8Bch%29)(1) và 5 bài thơ trích trong [những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi](https://cnm365.wordpress.com/category/nhung-kiet-tac-tho-van-nguyen-trai/)(2) là những chứng cứ rất quan trọng để soi thấu những uẩn khúc và minh oan cho Người trao lại cho hậu thế . **3) Sự băng hoại của triều chính.**
Trong cuốn “Ngọc phả họ Đinh” do công bộ thượng thư Đinh Công Nhiếp, con trai đầu của thái sư
[Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t), có một số bài thơ do [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t) viết có liên quan đến vụ án Lệ Chi Viên. Tài liệu này là căn cứ chính cho các nhà nghiên cứu đã tham khảo gia phả dòng họ Đinh là con cháu của công thần [9] [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t)nhà [Hậu Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_L%C3%AA_s%C6%A1)và phát hiện nhiều bài thơ của chính Đinh Liệt để lại (được công bố trong “Nhìn lại lịch sử” của họ). Bài thơ được viết bằng chữ Hán nhưng viết theo kiểu ẩn ý, dùng phép nói lái để người đọc suy đoán rằng: Thái tử Lê Bang Cơ (tức vua Lê Nhân Tông) không phải là con vua Lê Thái Tông . [[6]](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn#cite_note-PDK1082-6)
Bài thơ Nôm nhận xét về Lê Thái Tông:
**Tống Thai** *dáng dấp một anh quân*
Đắc sắc say chơi biếng kiệm cần
Hoạ tự trong nhà nhô đầu mọc|
Di căn bệnh hoạn hại cho thân
Trong bài này
[Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t) buộc phải dùng phép nói lái: Tống Thai tức là Thái Tông Lê Nguyên Long. Vua là một “anh quân” khi vì ông biết ngăn ngừa cường thần, dẹp phiên trấn, sùng nho, mở thi cử, song lại quá ham tửu sắc. Về “hoạ tự trong nhà”, [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t) có bài thơ: **Nhung tân** *lục cá nguyệt khai hoa*
Bất thức hà nhân chủng bảo đa
Chủ kháo Tống khai vi linh dược
Cựu binh tân tửu
**thịnh y** *khoa*
“Nhông tân” đọc lái là Nhân Tông, tức là
[Bang Cơ](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nh%C3%A2n_T%C3%B4ng), con [Nguyễn Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh), “thạnh i” là “thị Anh”. Bài này có thể tạm dịch: *Nhân Tông sáu tháng đã ra hoa*
Dòng máu ai đây quý báu à?
Núp bóng Thái Tông làm linh dược
Thị Anh dùng ngón đổi dòng cha
Trước khi vào cung,
[Thị Anh](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Anh) đã gian díu với Lê Nguyên Sơn , một người thuộc họ xa của dòng dõi Lê Khoáng (cha Lê Lợi). Một bài thơ khác, [6] [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t)viết: *Tống Thai mạc kiến nguy ký hiện*
Nịch ái Thịnh y nhật nhật tăng
Mỹ sắc điềm ngôn gia phỉ báng
Cơ đồ sự nghiệp hải hà băng
Dịch là:
*Thái Tông chẳng thấy nguy đã hiện*
Say đắm Thị Anh cứ mãi tăng
Sắc đẹp lời ngon kèm phỉ báng
Cơ đồ sự nghiệp có ngày băng
Việc Thị Anh giết hai hoạn quan
[Đinh Phúc](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Ph%C3%BAc&action=edit&redlink=1), [Đinh Thắng](https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90inh_Th%E1%BA%AFng&action=edit&redlink=1) được [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t) viết trong bài thơ mà nhiều người cho rằng vì chính hai người này đã mật báo cho ông và [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i) biết: *Nhung Tân hà hữu Tống thai tinh*
Lục nguyệt khai hoa quái dị hình
Niên nguyệt nhật thời Thăng Đính ký
Hoàng bào ô nhiễm vạn niên thanh
chữ Thăng Đính đọc ngược là Đinh Thắng.
Dịch là:
*Nhân Tông không phải máu Nguyên Long*
Sáu tháng hoài thai cảnh lạ lùng
Năm, tháng, ngày, giờ Đinh Thắng chép
Hoàng bào dơ bẩn tiếng ngàn năm
Với cách gọi các vua bằng miếu hiệu như Thái Tông, Nhân Tông, chắc chắn các bài thơ này Đinh Liệt viết vào thời
[Lê Thánh Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng). Dù Nhân Tông và thái hậu Nguyễn thị đã chết nhưng việc này vẫn không thể nói công khai, vì trên danh nghĩa, ngôi vua của Nhân Tông vẫn là hợp pháp. Có như vậy, việc cướp ngôi của [Lê Nghi Dân](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Nghi_D%C3%A2n) mới là “phản nghịch” và việc lên ngôi của Thánh Tông mới là hợp lẽ. Đây chính là nguyên nhân khiến [Đinh Liệt](https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90inh_Li%E1%BB%87t) phải dùng phép nói ẩn ý để truyền lại cho đời sau . Sau này tới đời vua [6] [Lê Thánh Tông](https://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%AA_Th%C3%A1nh_T%C3%B4ng), vua Thánh Tông đã minh oan cho [Nguyễn Trãi](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i).
Triều vua Lê Thái Tông sự băng hoại của triều chính đã ở mức cao độ. Sau thời Lê Lợi mở nước là đến thời bọn tham quan nhũng nhiễu ức hiếp dân chúng tràn ngập khắp nơi. Nguyễn Liễu tâu rằng: “Từ xưa đến nay chưa bao giờ có cảnh hoạn quan chuyên phá hoại thiên hạ như thế này”. Đinh Thắng từ trong bước ra, mắng rằng:”Hoạn quan làm gì mà phá hoại thiên hạ? Nếu phá hoại thiên hạ thì chém đầu ngươi trước”. Cuối cùng phải giao Liễu cho hình quan xét hỏi. Án xử xong, tội đáng chém, nhưng được lệnh riêng, cho thích chữ vào mặt, đày ra châu xa.
[[34]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-bachkim.vn-34) [[54]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-ReferenceC-54)
Khoảng cuối năm
[1437](https://vi.wikipedia.org/wiki/1437), đầu năm [1438](https://vi.wikipedia.org/wiki/1438), Nguyễn Trãi xin về hưu trí ở [Côn Sơn](https://vi.wikipedia.org/wiki/Khu_di_t%C3%ADch_C%C3%B4n_S%C6%A1n_-_Ki%E1%BA%BFp_B%E1%BA%A1c#.C4.90.E1.BB.81n_th.E1.BB.9D_Nguy.E1.BB.85n_Tr.C3.A3i) – nơi trước kia từng là thái ấp của ông ngoại ông – chỉ thỉnh thoảng mới vâng mệnh vào chầu vua [55] . [[11]](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i#cite_note-lthclc-11)
Trong tất cả những tư liệu lịch sử để lại thì tư liệu sáng giá nhất, rõ rệt nhất, sâu sắc nhất để minh oan cho Nguyễn Trãi lại chính là
**Những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi**, “ *Họa phúc có nguồn đâu bổng chốc, Anh hùng để hận mãi nghìn năm” “Số khó lọt vành âu bởi mệnh.Văn chưa tàn lụi cũng do trời* “.
Nhà Tiền Lê và Nhà Hậu Lê đều có mầm họa nội cung làm khuynh đảo quốc gia mà bậc nhân nghĩa như Nguyễn Trãi nhận thức rạch ròi khi để lại những áng văn chương trác tuyệt không thể dễ dàng thay thế mà đều có những chĩ dấu quan trọng của lịch sử
[Bình Ngô đại cáo](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/binh-ngo-dai-cao-cua-nguyen-trai/) có đoạn viết (1) :
Từ
**Triệu**, Đinh, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
Cùng
**Hán**, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên xưng đế một phương.
Sự khác biệt trong câu chữ so với sự chép sử
[Bình Ngô đại cáo](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/binh-ngo-dai-cao-cua-nguyen-trai/) sau này
Từ
**Đinh,** Lê, Lý, Trần bao đời xây nền độc lập
Cùng
**Hán**, Đường, Tống, Nguyên mỗi bên xưng đế một phương.
Câu trên là KHÔNG nhìn nhận tính chính danh của
[Nhà Tiền Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Ti%E1%BB%81n_L%C3%AA). Câu dưới là sự CÓ nhìn nhận chính danh của [Nhà Tiền Lê](https://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A0_Ti%E1%BB%81n_L%C3%AA). (Sử liệu trước thời Nguyễn Trãi không nhìn nhận sự chính thống của nhà Tiền Lê vì cho rằng Lê Hoàn đã thông dâm với Dương Vân Nga là vợ của Đinh Tiên Hoàng để đoạt ngôi. Sau vụ án thích khách giết vua Đinh Tiên Hoàng và thái tử Đinh Liễn có nhiều tình tiết uẩn khúc, đến việc bức hại Đinh Điền, Nguyễn Bặc, Lưu Cơ là những danh tướng dưới thời Đinh Tiên Hoàng, đến các việc Đinh Tuệ bị chết thảm, sự giả vờ giao tranh với quân đội nhà Tống, đều ngờ rằng đó là cớ để Dương Vân Nga nhường ngôi. Nguyễn Trãi qua Bình Ngô đại cáo đã nêu lên vấn đề lớn trong nhận thức và đánh giá lịch sử).
Đây là sự thật và “mật ngữ” cần tìm hiểu, góp phần giải mã
[vụ án Lệ Chi Viên,](https://vi.wikipedia.org/wiki/V%E1%BB%A5_%C3%A1n_L%E1%BB%87_Chi_Vi%C3%AAn) sự liên quan của Nguyễn Trãi với Đinh Thắng và Đinh Liệt
Cũng tương tự như vậy với câu:
“Vậy nên:
Lưu Cung tham công nên thất bại,
Triệu Tiết thích lớn phải tiêu vong,
Cửa Hàm tử bắt sống Toa Đô
Sông Bạch Đằng giết tươi Ô Mã
Việc xưa xem xét,
Chứng cớ còn ghi.”
Đời sau, cho rằng Nguyễn Trãi nhầm, cho là Toa Đô bị chém chết, Ô Mã Nhi bị bắt sống, nên có sách in là:
Cửa Hàm Tử giết tươi Toa Đô
Sông Bạch Đằng bắt sống Ô Mã
Như vậy không chỉ không tôn trọng nguyên tác mà còn chưa tìm đến điểm cuối cùng của một sự thật lịch sử.
Trong bài: “Kẻ phi thường giữ nước” có kể câu chuyện rằng: Trong Hồ Chí Minh tuyển tập, bài Lịch sử nước ta, Nhà Xuất bản Chính trị Quốc gia Hà Nội năm 2002, trang 596, Bác Hồ viết về Lý Công Uẩn:
*“Công Uẩn là kẻ phi thường*
*Dựng lên nhà Lý cầm quyền nước ta*
*Mở mang văn hóa nước nhà*
*Đắp đê để giữ ruộng nhà cho dân.”*
Cũng trong sách và bài viết trên, trang 598, Bác Hồ viết về Nguyễn Huệ:
*“Nguyễn Huệ là kẻ phi thường*
*Mấy lần đánh đuổi giặc Xiêm, giặc Tàu,*
*Ông đà chí cả mưu cao,*
*Dân ta lại biết cùng nhau một lòng.*
*Cho nên Tàu dẫu làm hung*
*Dân ta vẫn giữ non sông nước nhà.”*
“
*Kẻ phi thường*” là chữ của Bác Hồ dùng để đánh giá và tôn vinh vị vua khai quốc Lý Thái Tổ Công Uẩn, cũng là chữ đánh giá công bằng lịch sử đối với người anh hùng áo vải Quang Trung hoàng đế Nguyễn Huệ. Bác Hồ ngày 19 tháng 5 năm 1965 *thăm Khúc Phụ* bày tỏ sự đánh giá công tâm học Khổng Tử và chính Người đã suốt đời ưu tiên thực hành đạo đức nhưng chính Bác đã lựa chọn “ *đường kách mệnh*” theo Lê Nin.
“
*” “ Kẻ phi thường* *đường*” có những chữ “lạ”. Hồ Chí Minh là nhà thông thái, hẵn nhiên không phải dùng nhầm chữ. Đó là câu chuyện còn để ngõ cho đời sau. **k**ách **mệnh**
Tương tự như vậy. Tầm tư tưởng và văn chương Nguyễn Trãi đừng vội học Lương Đăng “rèm treo chiếu rách cũng treo” vội vàng sửa câu chữ của NGƯỜI. Vượt lên vinh nhục ở đời, tâm sáng Ức Trai là gương trong của bầu trời bình minh mới mọc.
Tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc.
**Hoàng Kim** **Bài viết mới trên TÌNH YÊU CUỘC SỐNG** [Tâm sáng Ức Trai trong tựa ngọc](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/19/tam-sang-uc-trai-trong-tua-ngoc/) [Bình Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/binh-ngo-dai-cao-cua-nguyen-trai/) [Chào ngày mới 19 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/chao-ngay-moi-19-thang-9/) [Đọc “nỗi ám ảnh của quá khứ”](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/18/noi-am-anh-cua-qua-khu-tran-quoc-vuong/) [Chào ngày mới 18 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/17/chao-ngay-moi-18-thang-9/) [Chào ngày mới 17 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/17/chao-ngay-moi-17-thang-9/) [Nguyễn Du 250 năm nhìn lại](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/16/nguyen-du-250-nhin-lai/) [Chào ngày mới 16 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/16/chao-ngay-moi-16-thang-9/) [Chào ngày mới 15 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/15/chao-ngay-moi-15-thang-9/) [Bàn cờ thế sự](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/14/ban-co-the-su/) [Chào ngày mới 14 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/13/chao-ngay-moi-14-thang-9/) [Chào ngày mới 13 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/12/chao-ngay-moi-13-thang-9/) [Cây Lương thực 9.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/12/cay-luong-thuc-9-2015/) [Chào ngày mới 12 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/12/chao-ngay-moi-12-thang-9/) [Tháp Tự Do giấc mơ Mỹ](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/11/thap-tu-do-giac-mo-my/) [Chào ngày mới 11 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/10/chao-ngay-moi-11-thang-9/) [Lương tri tỉnh thức](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/10/luong-tri-tinh-thuc/) [Chào ngày mới 10 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/09/chao-ngay-moi-10-thang-9/) [Chiến tranh và hòa bình](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/09/chien-tranh-va-hoa-binh/) [Chào ngày mới 9 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/08/chao-ngay-moi-9-thang-9/) [Những người Việt lỗi lạc ở FAO](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/08/nhung-nguoi-viet-loi-lac-o-fao/) [Chuyện vỉa hè](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/07/chuyen-via-he-2/) [Chào ngày mới 8 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/07/chao-ngay-moi-8-thang-9/) [Chuyện vỉa hè](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/07/chuyen-via-he/) [Chào ngày mới 7 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/06/chao-ngay-moi-7-thang-9/) [Đến Neva nhớ Pie Đại Đế](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/06/neva-sankt-peterburg-pie-dai-de/) [Chào ngày mới 6 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/06/chao-ngay-moi-6-thang-9/) [Sấm ký đồng dao huyền thoại](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/05/sam-ky-dong-dao-huyen-thoai/) [Chào ngày mới 5 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/04/chao-ngay-moi-5-thang-9/) [Cây Lương thực 8.2015](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/04/cay-luong-thuc-8-2015/) [Khoang trời thung dung](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/04/khoang-troi-thung-dung/) [Văn pháp Truyện Kiều](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/04/van-phap-truyen-kieu/) [Chào ngày mới 4 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/04/chao-ngay-moi-4-thang-9/) [Chào ngày mới 3 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/02/chao-ngay-moi-3-thang-9/comment-page-1/#comment-584) [Việt Nam Hồ Chí Minh](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/02/viet-nam-ho-chi-minh/) [Chào ngày mới 2 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/09/01/chao-ngay-moi-2-thang-9/) [Chào ngày mới 1 tháng 9](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/31/chao-ngay-moi-1-thang-9/) [Tá](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/31/tam-nguoi-thuc-su-co-sieu-nang-luc/) [m người thực sự có siêu năng lực](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/31/tam-nguoi-thuc-su-co-sieu-nang-luc/) [Chào ngày mới 31 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/30/chao-ngay-moi-31-thang-8-2/) [Ta về hát Bắc Kim Thang](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/30/ta-ve-hat-bac-kim-thang/) [Chào ngày mới 30 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/30/chao-ngay-moi-30-thang-8/) [Sông Thương](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/29/song-thuong/) [Chào ngày mới 29 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/28/chao-ngay-moi-29-thang-8/) [Anh cùng em đến bên tượng Goethe](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/28/anh-cung-em-den-ben-tuong-goethe/) [Trí tuệ bậc Thầy](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/28/tri-tue-bac-thay/) [Tôi có một giấc mơ](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/27/toi-co-mot-giac-mo-hanh-phuc/) [Chào ngày mới 28 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/27/chao-ngay-moi-28-thang-8/) [Thơ Hoa Mai của Thiệu Ung](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/27/mai-hoa-thi-thieu-ung/) [Chào ngày mới 27 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/26/chao-ngay-moi-27-thang-8/) [Chào ngày mới 26 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/26/chao-ngay-moi-26-thang-8/) [Chào ngày mới 25 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/26/chao-ngay-moi-25-thang-8/) [Chào ngày mới 24 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/category/chao-ngay-moi-24-thang-8/) [Chào ngày mới 23 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/25/chao-ngay-moi-23-thang-8/) [Chào ngày mới 22 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/24/chao-ngay-moi-22-thang-8/) [Chào ngày mới 21 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/20/chao-ngay-moi/) [Bài thơ không thể nào quên](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/20/bai-tho-khong-the-nao-quen/) [Tháng bảy mưa Ngâu](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/20/thang-bay-mua-ngau/) [Chào ngày mới 20 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/20/chao-ngay-moi-20-thang-8/) [Chào ngày mới 19 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/18/chao-ngay-moi-19-thang-8/) [Chào ngày mới 18 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/17/chao-ngay-moi-18-thang-8/) [Suối nguồn hạnh phúc](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/17/suoi-nguon-hanh-phuc/) [Chào ngày mới 17 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/16/chao-ngay-moi-17-thang-8/) [Thơ tình Hồ Núi Cốc](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/16/tho-tinh-ho-nui-coc/) [Chào ngày mới 16 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/16/chao-ngay-moi-16-thang-8/) [Quản lý sắn bền vững ở châu Á](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/16/quan-ly-san-ben-vung-o-chau-a/) [Học để làm ở Ấn Độ](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/15/hoc-de-lam-o-an-do/) [Chào ngày mới 15 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/15/chao-ngay-moi-15-thang-8/) [Hoa xương rồng](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/14/hoa-xuong-rong/) [Đi khắp quê người để hiểu đất quê hương](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/14/di-khap-que-nguoi-de-hieu-dat-que-huong/) [Chào ngày mới 13 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/12/chao-ngay-moi-13-thang-8/) [Những kiệt tác thơ văn Nguyễn Trãi](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/12/nhung-kiet-tac-tho-van-nguyen-trai/) [Chào ngày mới 12 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/11/chao-ngay-moi-12-thang-8/) [Từ Mao Trạch Đông đến Tập Cận Bình](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/11/tu-mao-trach-dong-den-tap-can-binh/) [Thơ hay về biển](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/10/tho-hay-ve-bien/) [Chào ngày mới 11 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/10/chao-ngay-moi-11-thang-8/) [Chào ngày mới 10 tháng 8](https://cnm365.wordpress.com/2015/08/09/chao-ngay-moi-10-thang-8/) [Chào ngày mới 9 tháng 8](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/08/chao-ngay-moi-9-thang-8-2/) [Đến với những bài thơ hay](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/08/den-voi-nhung-bai-tho-hay/) [Ta về trời đất Hồng Lam](https://khatkhaoxanh.wordpress.com/2015/08/08/ta-ve-troi-dat-hong-lam/) [Ong và Hoa](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/07/ong-va-hoa/) [Chào ngày mới 8 tháng 8](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/07/chao-ngay-moi-8-thang-8-2/) [Bài ca thời gian](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/07/bai-ca-thoi-gian/) [Chào ngày mới 7 tháng 8](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/06/chao-ngay-moi-7-thang-8-2/) [Chào ngày mới 6 tháng 8](https://hoangkimlong.wordpress.com/2015/08/06/chao-ngay-moi-6-thang-8-2/) **Video yêu thích
** [KimYouTube](http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam) **Trở về trang chính **
[Hoàng Kim](https://hoangkimlong.wordpress.com) [Ngọc Phương Nam](http://thochocon.wordpress.com) [Thung dung](https://hoangkimvn.wordpress.com) [Dạy và học](http://dayvahoc.blogtiengviet.net) [CNM365](https://cnm365.wordpress.com) [Tình yêu cuộc sống](https://cnm365.wordpress.com) [Cây Lương thực](http://foodcrops.vn) [Dạy và Học](http://fa.hcmuaf.edu.vn/hoangkim) [Kim on LinkedIn](https://www.linkedin.com/in/foodcrops) [KimYouTube](http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam) [Kim on Facebook](https://www.facebook.com/daihocnonglam)
Pingback: Đêm thu | Khát khao xanh
Pingback: Giống khoai lang ở Việt Nam | Tình yêu cuộc sống
Pingback: Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh | Tình yêu cuộc sống
Pingback: CNM365 Chào ngày mới 365 | Tình yêu cuộc sống
Pingback: Chào ngày mới 3 tháng 3 | Tình yêu cuộc sống

WARC-Truncated: length

Link: <http://wp.me/p46AQV-ia>; rel=shortlink


text:
Yêu cầu: Sinh viên đăng ký online. Ngày 22/04 có mặt tại địa điểm từ lúc 8h30 - 11h00, mặc áo thun ITC. Các bạn đến bàn tư vấn của trường tại khu vực trưng bày để xác nhận có mặt tham gia chương trình.
Quyền lợi: Sinh viên tham gia được cộng 2 điểm rèn luyện theo quy định.

Server: GSE

X-Content-Type-Options: nosniff

Pragma: no-cache

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://support.google.com/accounts/answer/151657?hl=en for more info."

X-Robots-Tag: noindex, nofollow, nosnippet

Cache-Control: no-cache, no-store, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: S=spreadsheet_forms=HCsJNkW2GjLUsLAa-xNuC0UQAq5ZXZfJ; Domain=.docs.google.com; Expires=Fri, 18-Aug-2017 06:09:07 GMT; Path=/forms/d/1t3jr5iUePd5MA99WW0T1MiHCJZydGYYSyI7_cGfqn4Q; Secure; HttpOnly

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Xin chào,
Đăng nhập vào tài khoản của bạn
Bạn có 0 mục trong giỏ hàng của bạn
Chia sẻ qua mạng xã hội
Đang cập nhật...
Đang xử lý...

Server: Apache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding


text:
Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh vừa ký quyết định bãi bỏ Quy hoạch thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo ban hành kèm theo Quyết định số 6139/QĐ-BCT, một quy định từng gây khó doanh nghiệp (DN).
Theo quyết định mới, các tiêu chí, điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo quy định tại Quy hoạch thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo ban hành kèm theo Quyết định số 6139/QĐ-BCT (quy định khống chế số lượng tối đa 150 đầu mối xuất khẩu gạo, quy định khống chế địa bàn đầu tư xây dựng kho chứa, cơ sở xay, xát thóc gạo để đáp ứng điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo tại 20 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, quy định tiêu chí thành tích xuất khẩu gạo) đã được chính thức bãi bỏ. Việc bãi bỏ các tiêu chí, điều kiện nêu trên đã đáp ứng được yêu cầu loại bỏ các quy định điều kiện kinh doanh không phù hợp với quy định của Luật Đầu tư năm 2014, tạo thuận lợi cho DN yên tâm đầu tư vào lĩnh vực kinh doanh xuất khẩu gạo, điều này sẽ góp phần thúc đẩy xuất khẩu gạo và tăng cường tiêu thụ thóc, gạo hàng hóa cho người nông dân...
Trước đó, Bộ Công Thương cũng đã bãi bỏ Thông tư 37 về kiểm tra formaldehyde trong sản phẩm dệt may, cùng với việc đơn giản hóa thủ tục dán nhãn năng lượng. Và đầu tháng 12.2016, Bộ Công Thương cũng đã cắt giảm, đơn giản hóa 123 thủ tục hành chính, ra mắt Cổng dịch vụ công trực tuyến… đây là những thông điệp hướng về DN của Bộ Công thương đang được cộng đồng doanh nhân đón đợi. Bởi với một bộ quản lý các ngành kinh tế chiếm đến 80% GDP thì mỗi một chính sách của Bộ Công Thương đưa ra kịp thời, thông thoáng và phù hợp với yêu cầu của nền kinh tế sẽ tác động rất lớn đến hoạt động kinh doanh của giới doanh nhân.
Tuy nhiên, những việc đổi mới của Bộ Công Thương so với những mong đợi của DN cần thông thoáng để phát triển sản xuất kinh doanh, tạo công ăn việc làm và làm giàu cho cá nhân cho đất nước... thì những bước thay đổi, cải cách nêu trên còn tiếp tục cải thiện hơn nữa. Cụ thể, ngành lúa gạo vẫn còn đó Nghị định 109 với các điều kiện về kho chứa và máy xát đang làm khó thương nhân. Ngành khí hóa lỏng, ngành xăng dầu vẫn còn những điều kiện về bồn chứa, cầu cảng nhập khẩu, số lượng đại lý, Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Ngành thuốc lá vẫn xin-cho hạn ngạch chứ chưa có cơ chế đấu giá...
Doanh nhân khi bước vào thương trường vẫn đang vô cùng bức xúc với hàng chục bản quy hoạch sản phẩm, dịch vụ như quy hoạch kho chứa và điểm bán lẻ xăng dầu, quy hoạch thép, quy hoạch rượu, bia, nước giải khát, quy hoạch kho chứa khí gas, quy hoạch sơn-mực in, quy hoạch phân phối thuốc lá thậm chí cả quy hoạch kho hàng, quy hoạch trung tâm logistics, quy hoạch mạng lưới chợ, siêu thị, trung tâm thương mại, quy hoạch sản xuất cao su, quy hoạch gốm sứ thủy tinh, quy hoạch dệt may, da giầy, quy hoạch chế biến thực phẩm, quy hoạch ngành đúc, quy hoạch ngành nhựa, quy hoạch cơ điện tử, quy hoạch dầu thực vật, quy hoạch chế biến sữa, quy hoạch thiết bị chế biến nông sản,… đang cần sửa đổi, bãi bỏ để tạo môi trường kinh doanh thông thoáng cho DN phát triển.
Cho đến bao giờ những loại điều kiện kinh doanh, những loại quy hoạch mới được xóa bỏ để mở quyền tự do sản xuất kinh doanh cho doanh nhân phát triển? Cộng đồng doanh nhân đang rất cần loại bỏ nhiều hơn nữa những loại giấy phép, nghị định, thông tư để tạo môi trường thông thoáng hơn cho DN phát triển.

Cache-Control: no-cache, private

Set-Cookie: ldo_session=dDOjdVAyIiwzO2uHwh0Yhp3RluPvIdGvUYfhSpI6; expires=Fri, 18-Aug-2017 07:11:07 GMT; Max-Age=7200; path=/; HttpOnly


text:
4 Trần Hưng Đạo, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 0.97km
I43 khu Á Châu - Phường 2 - Thành phố Vũng Tàu, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.62km
149 Thùy Vân, phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.25km
169 Thuỳ Vân, Phường 8, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 3.61km
57-59 Thùy Vân ( Bãi Sau ), Phường 2, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.06km
15A Phan Văn Trị, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.21km
1 Lê Quí Đôn, phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.31km
169 Thùy Vân, Phường 8, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 3.56km
số 1 Nguyễn Du, phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 0.89km
9-11 Hoàng Diệu, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.61km
159 Thùy Vân, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.92km
01 Lê Hồng Phong, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.89km
Số 5 Phó Đức Chính, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.13km
147 Phan Chu Trinh, Phường 2, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.94km
1 Nguyễn Trãi, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 0.88km
5 Lê Quí Đôn, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.45km
30-32 Trần Phú, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.02km
157 Thùy Vân, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 2.65km
36 Quang Trung, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu (Xem bản đồ) ~ 1.28km
Với hơn 5.000 khách sạn, resort tại 63 tỉnh/ thành phố, Mytour ngày càng được du khách tin dùng để đặt khách sạn. Mytour sẽ hỗ trợ quý khách đặt khách sạn Bãi Trước/Ga Tốc Hành với chi phí hợp lý để có chuyến đi thật thú vị và tiết kiệm. Ngoài việc cung cấp những khách sạn giá tốt nhất, bạn còn có thể tìm thấy nhiều thông tin du lịch hữu ích và thú vị khác.
Đặt phòng khách sạn Bãi Trước/Ga Tốc Hành giá tốt nhất tại Mytour.vn, với nhiều khuyến mãi từ website và đơn vị khách sạn tiết kiệm lên đến 70%. Hơn 150.000 đánh giá từ khách hàng đã qua sử dụng khách sạn giúp bạn đưa ra những quyết định tốt nhất cho lựa chọn của mình. Đặc biệt chính sách ĐẢM BẢO HOÀN TIỀN chỉ có tại Mytour.vn, giờ đây bạn có thể hoàn toàn tin tưởng vào dịch vụ đặt phòng trực tuyến.
Bãi Trước/Ga Tốc Hành tọa lạc tại địa phận thành phố Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, đang dần trở thành điểm đến yêu thích của du khách trong và ngoài nước. Đến đây, du khách được thỏa sức hòa mình vào không gian xanh mướt, không khí trong lành với phong cảnh vô cùng đẹp vào buổi sáng sớm dưới ánh bình minh.
Đến với Bãi Trước/Ga Tốc Hành du khách còn có cơ hội ghé thăm nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng nơi đây, hàng năm thu hút hàng trăm ngàn lượt khách du lịch Bà Rịa – Vũng Tàu. Có thể kể đến như Thích Ca Phật Đài, tượng chúa Kitô, Bạch Dinh, khu di tích đình Thắng Tam, hải đăng Vũng Tàu, bảo tàng vũ khí cổ…
Ngoài ra, khi đặt tour Bà Rịa – Vũng Tàu qua hệ thống trực tuyến của mytour, bạn sẽ được đội ngũ tư vấn viên của mytour tư vấn tận tình về phòng khách sạn, nơi ăn chốn ở, những điểm du lịch không nên bỏ qua, và những món đặc sản nên thưởng thức khi tới đây.
Bạn còn chần chừ gì nữa, hãy nhanh tay đặt phòng khách sạn thành phố Vũng Tàu qua hệ thống trực tuyến của mytour để hưởng những ưu đãi lớn từ mytour và tận hưởng kỳ nghỉ trọn vẹn, ý nghĩa và khó quên bên người thân và bạn bè bạn bạn nhé!

markdown:
[
4 Trần Hưng Đạo, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 0.97km
[
I43 khu Á Châu - Phường 2 - Thành phố Vũng Tàu, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.62km
[
149 Thùy Vân, phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.25km
[
169 Thuỳ Vân, Phường 8, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 3.61km
[
57-59 Thùy Vân ( Bãi Sau ), Phường 2, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.06km
[
15A Phan Văn Trị, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.21km
[
1 Lê Quí Đôn, phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.31km
[
169 Thùy Vân, Phường 8, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 3.56km
[
số 1 Nguyễn Du, phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 0.89km
[
9-11 Hoàng Diệu, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.61km
[
159 Thùy Vân, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.92km
[
01 Lê Hồng Phong, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.89km
[
Số 5 Phó Đức Chính, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.13km
[
147 Phan Chu Trinh, Phường 2, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.94km
[
1 Nguyễn Trãi, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 0.88km
[
5 Lê Quí Đôn, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.45km
[
30-32 Trần Phú, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.02km
[
157 Thùy Vân, Phường Thắng Tam, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 2.65km
[
36 Quang Trung, Phường 1, Vũng Tàu, Bà Rịa - Vũng Tàu
(Xem bản đồ)
](javascript:;)
~ 1.28km
Với hơn 5.000 khách sạn, resort tại 63 tỉnh/ thành phố, Mytour ngày càng được du khách tin dùng để đặt khách sạn. Mytour sẽ hỗ trợ quý khách đặt khách sạn
**Bãi Trước/Ga Tốc Hành **với chi phí hợp lý để có chuyến đi thật thú vị và tiết kiệm. Ngoài việc cung cấp những khách sạn giá tốt nhất, bạn còn có thể tìm thấy nhiều thông tin du lịch hữu ích và thú vị khác. **Đ** **ặt phòng khách sạn Bãi Trước/Ga Tốc Hành **giá tốt nhất tại Mytour.vn, với nhiều khuyến mãi từ website và đơn vị khách sạn tiết kiệm lên đến 70%. Hơn 150.000 đánh giá từ khách hàng đã qua sử dụng khách sạn giúp bạn đưa ra những quyết định tốt nhất cho lựa chọn của mình. Đặc biệt chính sách [ĐẢM BẢO HOÀN TIỀN](http://mytour.vn/news/112569-dat-phong-khach-san-truc-tuyen-an-toan-voi-chinh-sach-dam-bao-hoan-tien-tu-mytour.html) chỉ có tại Mytour.vn, giờ đây bạn có thể hoàn toàn tin tưởng vào dịch vụ đặt phòng trực tuyến. **Bãi Trước/Ga Tốc Hành **tọa lạc tại địa phận thành phố Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, đang dần trở thành điểm đến yêu thích của du khách trong và ngoài nước. Đến đây, du khách được thỏa sức hòa mình vào không gian xanh mướt, không khí trong lành với phong cảnh vô cùng đẹp vào buổi sáng sớm dưới ánh bình minh.
Đến với
**Bãi Trước/Ga Tốc Hành **du khách còn có cơ hội ghé thăm nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng nơi đây, hàng năm thu hút hàng trăm ngàn lượt khách **Có thể kể đến như Thích Ca Phật Đài, tượng chúa Kitô, Bạch Dinh, khu di tích đình Thắng Tam, hải đăng Vũng Tàu, bảo tàng vũ khí cổ… du lịch Bà Rịa – Vũng Tàu. **
Ngoài ra, khi
** qua hệ thống trực tuyến của mytour, bạn sẽ được đội ngũ tư vấn viên của mytour tư vấn tận tình về phòng khách sạn, nơi ăn chốn ở, những điểm du lịch không nên bỏ qua, và những món đặc sản nên thưởng thức khi tới đây. đặt tour Bà Rịa – Vũng Tàu**
Bạn còn chần chừ gì nữa, hãy nhanh tay
[đặt phòng khách sạn thành phố Vũng Tàu](http://mytour.vn/d86/khach-san-tai-vung-tau.html)

Server: Apache/2.2.15 (CentOS)

Connection: Close

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0


text:
Ngoài việc sử dụng sản phẩm dưỡng trắng bôi ngoài da, để tăng cường tái tạo làn da trắng sáng và đều màu, bạn nên dùng thêm viên uống trắng da từ bên trong. Tuy nhiên không phải sản phẩm nào cũng có hiệu quả và đảm bảo độ an toàn cao.
Viên uống trắng da Sakura White Advance L-Glutathione Complex
Sakura White Advance L-Glutathione Complex bổ sung dưỡng chất cho da, kích thích sản sinh collagen, làm chậm quá trình lão hóa da và chống oxy hóa mạnh. Thành phần chính của viên uống trắng da này là L-Glutathione giúp ngăn chặn hình thành sắc tố melanin, chống gốc tự do; nhau thai ngựa tái tạo làn da khoẻ mạnh, hỗ trợ chống lão hoá; Alpha Lipoic Acid chống oxy hóa mạnh, giảm nếp nhăn; Vitamin C (Ascorbic Acid) hỗ trợ tăng sinh Collagen và Elastin, tái tạo tế bào da, duy trì làn da khỏe mạnh, trắng sáng và tươi trẻ.
Ngoài khả năng nuôi dưỡng làn da sáng dần từ bên trong, Sakura White Advance L-Glutathione Complex còn bổ sung dưỡng chất, tái tạo làn da khoẻ mạnh, bảo vệ da khỏi tổn thương của ánh sáng mặt trời, cho da sáng hồng, bừng sức sống.
Giá: 1.800.000 VNĐ/60 viên
Viên uống trắng da Shiseido Pure White
Pure White là sản phẩm viên uống làm đẹp da của thương hiệu mỹ phẩm cao cấp Nhật Bản Shiseido được phái đẹp yêu thích nhiều nước yêu thích. Viên uống trắng da Shiseido Pure White được chiết xuất từ quả kỷ tử (khởi tử), lúa mạch kết hợp với bột ngọc trai, vitamin C, vitamin B2… giúp ngăn chặn sự kết tụ melanin từ sâu bên trong biểu bì da, bảo vệ da khỏi tác hại của tia cực tím, nuôi dưỡng da sáng mịn, đều màu.
Ngoài ra, uống Shiseido Pure White thường xuyên còn giúp tăng độ đàn hồi, giảm các nếp nhăn, tăng khả năng liền sẹo của vết thương, giúp mạch máu dưới da ổn định và giảm hiện tượng bầm máu dưới da.
Giá: ~ 800.000 VNĐ/240 viên
Viên uống trắng da Crystal Tomato
Crystal Tomato là viên uống chứa chiết xuất cà chua trắng có thành phần làm giảm sắc tố bằng cách ngăn cản quá trình hình thành sắc tố melanin ở da. Đặc biệt, những thành phần này còn giúp trẻ hóa da nhờ hoạt tính chống oxy hóa mạnh.
Đồng thời, Crystal Tomato còn có khả năng ngăn ngừa tác hại của tia UVA/UVB và các tác nhân oxy hóa từ môi trường đến làn da. Ngoài ra, sản phẩm còn chứa các hoạt chất kháng viêm, giúp phục hồi da tổn thương sau mụn và làm dịu da cháy nắng do tác động của ánh sáng mặt trời.
Giá: ~ 5.050.000 VNĐ/30 viên

markdown:
**Ngoài việc sử dụng sản phẩm dưỡng trắng bôi ngoài da, để tăng cường tái tạo làn da trắng sáng và đều màu, bạn nên dùng thêm viên uống trắng da từ bên trong. Tuy nhiên không phải sản phẩm nào cũng có hiệu quả và đảm bảo độ an toàn cao.** **Viên uống trắng da Sakura White Advance L-Glutathione Complex**
Sakura White Advance L-Glutathione Complex bổ sung dưỡng chất cho da, kích thích sản sinh collagen, làm chậm quá trình lão hóa da và chống oxy hóa mạnh. Thành phần chính của viên uống trắng da này là L-Glutathione giúp ngăn chặn hình thành sắc tố melanin, chống gốc tự do; nhau thai ngựa tái tạo làn da khoẻ mạnh, hỗ trợ chống lão hoá; Alpha Lipoic Acid chống oxy hóa mạnh, giảm nếp nhăn; Vitamin C (Ascorbic Acid) hỗ trợ tăng sinh Collagen và Elastin, tái tạo tế bào da, duy trì làn da khỏe mạnh, trắng sáng và tươi trẻ.
Ngoài khả năng nuôi dưỡng làn da sáng dần từ bên trong, Sakura White Advance L-Glutathione Complex còn bổ sung dưỡng chất, tái tạo làn da khoẻ mạnh, bảo vệ da khỏi tổn thương của ánh sáng mặt trời, cho da sáng hồng, bừng sức sống.
*Giá: 1.800.000 VNĐ/60 viên* **Viên uống trắng da ** **Shiseido Pure White**
Pure White là sản phẩm viên uống làm đẹp da của thương hiệu mỹ phẩm cao cấp Nhật Bản Shiseido được phái đẹp yêu thích nhiều nước yêu thích. Viên uống trắng da Shiseido Pure White được chiết xuất từ quả kỷ tử (khởi tử), lúa mạch kết hợp với bột ngọc trai, vitamin C, vitamin B2… giúp ngăn chặn sự kết tụ melanin từ sâu bên trong biểu bì da, bảo vệ da khỏi tác hại của tia cực tím, nuôi dưỡng da sáng mịn, đều màu.
Ngoài ra, uống Shiseido Pure White thường xuyên còn giúp tăng độ đàn hồi, giảm các nếp nhăn, tăng khả năng liền sẹo của vết thương, giúp mạch máu dưới da ổn định và giảm hiện tượng bầm máu dưới da.
*Giá: ~ 800.000 VNĐ/240 viên* **Viên uống trắng da Crystal Tomato**
Crystal Tomato là viên uống chứa chiết xuất cà chua trắng có thành phần làm giảm sắc tố bằng cách ngăn cản quá trình hình thành sắc tố melanin ở da. Đặc biệt, những thành phần này còn giúp trẻ hóa da nhờ hoạt tính chống oxy hóa mạnh.
Đồng thời, Crystal Tomato còn có khả năng ngăn ngừa tác hại của tia UVA/UVB và các tác nhân oxy hóa từ môi trường đến làn da. Ngoài ra, sản phẩm còn chứa các hoạt chất kháng viêm, giúp phục hồi da tổn thương sau mụn và làm dịu da cháy nắng do tác động của ánh sáng mặt trời.
*Giá: ~ 5.050.000 VNĐ/30 viên*


text:
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Đăng ký
Đăng nhập
Đăng nhập vào tài khoản
Quên mật khẩu?
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Bạn chưa có tài khoản?
Đăng ký
"Không Ai Được Quyền Không Biết Pháp Luật"
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Trang chủ
Tra Cứu Pháp Luật
Thời Sự Pháp Luật
Ngân Hàng Pháp Luật
L
aw
N
et
Các gói dịch vụ
Giới thiệu
Hướng dẫn
Liên hệ
Sitemap
Công văn
Công văn 7760/BGDĐT-TCCB của Bộ Giáo dục và Đào tạo năm 2009
Lưu trữ
Thông báo
Facebook
Google
TRA CỨU VĂN BẢN
Từ khoá:
Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn
Tất cả nội dung
Văn bản
Công Văn
TCVN
Dự thảo
Tra cứu
Tra cứu nhanh:
Mới bị Sửa đổi bổ sung
Mới được hướng dẫn
Thời điểm áp dụng
Tình trạng hiệu lực
Thành viên
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Đăng ký mới
Công văn 7760/BGDĐT-TCCB về thực hiện chính sách cho cán bộ hoạt động cách mạng do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành
Bản Tiếng Việt
Lược Đồ
Tải về
Trích lược
Số hiệu:
7760/BGDĐT-TCCB
Loại văn bản:
Công văn
Nơi ban hành:
Bộ Giáo dục và Đào tạo
Người ký:
Bùi Mạnh Nhị
Ngày ban hành:
04/09/2009
Ngày hiệu lực:
Đã biết
Ngày công báo:
Đang cập nhật
Số công báo:
Đang cập nhật
Tình trạng:
Đã biết
110
Bản Tiếng Việt
Lược đồ
Tải về
Trích lược
Văn bản song ngữ
So sánh văn bản thay thế
Tư vấn pháp lý liên quan
×
Thông báo
Thông báo
Đóng lại
Bạn phải đăng nhập để sử dụng những tiện ích của
ThuKy
Luat
.vn
×
Nhập thông tin thành viên
Tên đăng nhập
Mật khẩu
Đăng nhập
Đăng nhập bằng Google
Quên mật khẩu?
Đăng ký tại đây nếu chưa có tài khoản
Hỗ trợ Yahoo
Hỗ trợ Skype
Thắc mắc _ góp ý
(028) 3620.1888
_
0968.22.88.66

markdown:
Từ khoá:
* Số Hiệu, Tiêu đề hoặc Nội dung ngắn gọn*
|
|Số hiệu: |7760/BGDĐT-TCCB||
|Loại văn bản: |Công văn|
|
|Nơi ban hành: |Bộ Giáo dục và Đào tạo||
|Người ký: |Bùi Mạnh Nhị|
|
|Ngày ban hành: |04/09/2009||
|Ngày hiệu lực:
|
|
110

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private

Set-Cookie: thukyluat.vn=; domain=thukyluat.vn; expires=Mon, 11-Oct-1999 17:00:00 GMT; path=/; HttpOnly