text:
VH - Ngày 15.01.2018, buổi nói chuyện với chủ đề "What Happens in Hamlet when Hamlet Goes to Asia” (Điều gì xảy ra với Hamlet khi Hamlet đến Châu Á – việc tiếp nhận Hamlet ở Châu Á) với diễn giả là giáo sư Keith Andrew Jones, University of Northwestern – St.Paul (Department of English and Literature), chuyên gia nghiên cứu về Shakespeare đã được tổ chức tại Văn phòng Khoa Văn học. Buổi nói chuyện đã có sự tham dự của đông đảo giảng viên, sinh viên, HVCH và NCS của Khoa Văn học.
Được sự đồng ý của GS. Keith Andrew Jones, Web Khoa Văn học giới thiệu toàn văn bài nói chuyện "Điều gì xảy ra với Hamlet khi Hamlet đến Châu Á" cùng với bản gốc tiếng Anh "What Happens in Hamlet when Hamlet Goes to Asia”.
------------
Trong luận văn thạc sĩ Những Shakespeare ở Trung Hoa, Alexander Huang đưa ra 3 cách thức Shakespeare và Trung Hoa tương tác với nhau là: “Phổ quát hoá”, trong đó một vở kịch được dịch sang tiếng Trung Quốc được trình bày không sai lệch về cốt truyện và nhân vật; “Bản địa hoá” là khi Shakepeare được đồng hoá với những đặc điểm của văn hoá Trung Hoa, và “Cắt gọt” bao gồm việc viết lại các vở kịch “sao cho chúng gắn với những hình ảnh của Trung Hoa” (17). Tôi muốn dùng hệ thống thuật ngữ của Huang để khảo sát các bản phim Hamlet – một ở Nhật Bản thời kỳ hậu chiếm đóng (tức sau năm 1952-ND), một ở Trung Hoa cổ đại, và một ở Tây Tạng cổ đại – và phát triển một cách hiểu mang tính tạm thời về điều xảy ra khi chúng ta quay về với văn bản Hamlet sau khi xem xét các phiên bản nói trên của vở kịch.
Khi Trung Hoa và Shakespeare gặp nhau, mỗi cái được chiết xuất ra đều biến thành một cái gì đó rất phong phú và kỳ lạ - hoặc ít lý tưởng hơn là thành cái gì đó khá xa lạ đối với công chúng của cả phương Tây lẫn Trung Hoa – và cuốn sách của Huang cố gắng lèo lái và hoà hợp những dòng chảy của dạng thức biến hoá đó. Huang bình luận về sự không hài lòng có thể nảy sinh khi một ví dụ của Shakespeare Trung Hoa nào đó bị phân loại một cách sai lầm như quá Shakespeare hay quá Trung Hoa. Thay vì cố gắng phân loại những tương tác giữa Trung Hoa và Shakespeare theo cách đó, Huang biện luận rằng những sự việc tự chúng có những thước đo của riêng mình.
Cách tiếp cận như thế là hiệu quả và thú vị, nhưng những cách lý giải khác lại thậm chí có thể cung cấp cách đọc bao quát hơn về những cải biên và về các vở kịch được cải biên. Cách tiếp cận của Huang có xu hướng khẳng định rằng “Cải biên phải được xem xét dựa trên những điều kiện riêng” (32), tuy nhiên, điều này có thể chỉ thích đáng nếu hạn chế trong sự lý giải chỉ ra các phương diện cải biên/thích ứng Shakespeare. Một cách hiểu về quá trình cải biên có thể chỉ là điểm khởi đầu cho sự phân tích sâu hơn, nhưng cần thiết cho việc khảo sát bất kỳ một ví dụ nào về Shakespeare ở châu Á. Đối với các bộ phim được khảo sát ở đây, sự so sánh với Shakespeare dường như là không tránh khỏi và đáng có.
Công trình Shakespeare và vấn đề cải biên của Margaret Jane Kidnie đề xuất rằng chúng ta không nên so sánh những phim cải biên kịch Shakespeare với văn bản các vở kịch. Theo bà, làm như thế là gán quá nhiều uy quyền cho văn bản. Thay vào đó, mọi sự sáng tác – cải biên – phái sinh cần được xem xét như một quá trình năng động mở ra theo thời gian để đáp lại nhu cầu và cảm xúc của những người vận hành nó” (2). Bà phát triển luận cứ của mình gắn với nguy cơ nhãn tiền của việc kiếm tìm “tính xác thực”:
“Trong khi chống lại một quan điểm tương đối luận một cách sai lầm cho rằng mọi sự vật đều mang ý nghĩa nào đó, cuốn sách này biện luận rằng không có bất kỳ sự lặp lại lý tưởng nào đối với kịch Shakespeare mà người ta có thể đạt tới được, dù trên văn bản hay trên sân khấu. Điều này không có nghĩa là ở bất kỳ thời điểm nào cũng không thể xác định được văn bản cũng như sự trình diễn nào được xem là đích thực Shakespeare; tuy nhiên, sự tái tạo mà ngày nay dường như đã hoàn toàn nắm bắt hay thể hiện được nguyên bản – và điều này là có thực khi nói về văn bản hay sự trình diễn – chỉ có được sự phổ biến tiềm năng nhất thời và hạn chế. Chính cái điều tạo nên một Shakespeare đích thực là vấn đề không bao giờ có thể giải quyết đến cùng được bởi không có một phạm trù tiên nghiệm (priori) nào mà các dàn dựng sân khấu và tái tạo thuộc về.” (9)
Mặc dù tôi không tin rằng việc tìm kiếm văn bản thích đáng nhất (nếu không nói là đích thực nhất) là bất khả thi, nhưng tôi đồng tình rằng việc dán nhãn cho một sự tái tạo nào đó, cụ thể là những phiên bản kịch Shakespeare của châu Á là “đích thực” sẽ không đưa chúng ta đi xa được. Nếu kiếm tìm một Shakespeare đích thực trên sân khấu là một ngõ cụt, thì hướng đi khôn ngoan cho nhà nghiên cứu Shakespeare có thể là việc trở về với văn bản để khảo sát nó theo cách mới dưới ánh sáng của sự trình diễn tái tạo vở kịch.
Kẻ xấu ngủ ngon của Kurosawa
Bộ phim Kẻ xấu ngủ ngon của Kurosawa (Warui Yatsu Hodo Yoku Nemuru), được phát hành vào năm 1960, có thể so sánh với Hamlet, dù ở mức độ nào và làm được tới đâu vẫn còn thường xuyên gây tranh cãi. Bộ phim đã bị phê phán một cách nghiêm túc ở một số chi tiết (xem “Hamlet của Kurosawa” của Kaori Ashizu). Đánh giá thành công hay thất bại của phim dựa vào khả năng thẩm xét Hamlet của nó là không công bằng; tuy nhiên, dường như rõ ràng rằng bộ phim buộc chúng ta phải xem xét lại một số khía cạnh nào đó của Hamlet, làm phong phú trải nghiệm của chúng ta về nó - cho dù chúng ta nhìn nó bằng đôi mắt phương Tây hay phương Đông.
Rõ ràng, Shakespeare là một trong những nguồn ảnh hưởng chính của Kurosawa. Ngai vàng đẫm máu (Kumonosu jô), một phiên bản bắt nguồn từ Macbeth, được phát hành năm 1957; Loạn (1985), với những quan hệ gần gũi với Vua Lear, là một trong những bộ phim cuối cùng của Kurosawa. Vì thế người xem hiện đại có khuynh hướng tìm thấy những yếu tố của Shakespeare trong Kẻ xấu ngủ ngon. Thật ra, nhiều khán giả có thể giống tôi, đã đến với bộ phim với mong muốn tìm thấy Hamlet ở đó. Một người xem như vậy có thể tiêu tốn rất nhiều năng lượng và quá phân tâm trong bốn mươi lăm phút đầu tiên của bộ phim để cố giải mã ai là người tương tự của Hamlet, ai là hiện thân của Claudius, và liệu Gertrude và Ophelia có được đúc kết thành một nhân vật đặc biệt nào không. Khuynh hướng tìm thấy Hamlet trong phim có thể dẫn đến những mối đe doạ mà Huang và Kidnie đã cảnh báo: việc tìm kiếm Shakespeare đích thực có thể chứng tỏ sự nông cạn, hoặc tệ hơn là vô ích.
Theo những lời lẽ của riêng nó, Kẻ xấu ngủ ngon là bộ phim mà Kurosawa sử dụng Hamlet để bình luận về chính trị Nhật Bản đương thời. Như vậy, nó phù hợp với loại “Truncation” (cắt xén) của Huang. Nó cũng có dạy chúng ta nhiều điều về làm phim, diễn xuất, và nỗi sợ kiểm duyệt. Nhưng bộ phim cũng cho phép chúng ta tự hỏi rằng cách tiếp cận Hamlet của châu Á có thể tìm thấy điều gì đó trong vở kịch mà chúng ta chưa từng thấy trước đây.
Khả năng đó liên quan tới quan điểm mới về Ophelia và Laertes. Nói ngắn gọn, cốt truyện của Kẻ xấu ngủ ngon liên quan đến một nhân vật giống Hamlet tên là Nishi. Anh ta kết hôn với Yoshiko, con gái của một quan chức tham nhũng, một phần của một kế hoạch bí mật này là để đưa vị quan chức đó và toàn bộ công ty ra công lý vì sự tham nhũng và vì vai trò của nó trong việc cha anh ta tự tử. Yoshiko và anh trai Tatsuo của cô cũng tương tự như Ophelia và Laertes; cha của họ, Iwabuchi, là phiên bản tương đồng Polonius. Iwabuchi, nói chung, là một Polonius thành công hơn, quyền lực hơn, phục vụ một nhân vật Claudius chưa từng nghe, chưa từng thấy.
Mối quan hệ giữa bốn người này được biết đến trong suốt bộ phim, nhưng trường đoạn mở đầu – buổi tiếp tân sau đám cưới của Nishi và Yoshiko - đặc biệt quan trọng. Cả Nishi lẫn Yoshiko đều không nói trong cảnh đầu tiên, kéo dài gần hai mươi phút; tuy nhiên, có đủ cuộc trò chuyện về họ để bào chữa cho sự im lặng của họ. Trong quá trình chuẩn bị, Tatsuo hai lần được miêu tả là bạn của Nishi và một lần là con của Iwabuchi trước khi anh ta được mô tả là em trai của Yoshiko. Khi Yoshiko bước vào, khập khiễng, cận cảnh cho thấy chân này của cô thực sự ngắn hơn chân kia. Cô vấp ngã khi bước lên bậc thang, và Tatsuo, đúng hơn là Nishi, giúp cô đứng lên và hộ tống cô đến bữa tiệc. Tin đồn bay nhanh giữa các nhà báo rằng Nishi chỉ kết hôn với Yoshiko để thúc đẩy vị trí của mình trong công ty, nhưng Tatsuo, khi có cơ hội phát biểu, nhiệt tình bảo vệ Nishi – nhưng thêm một câu để kết lời: “Nghe này Nishi. Nếu anh làm cho chị tôi bất hạnh, tôi thề tao sẽ giết anh.”
Trong suốt diễn biến của phim, Tatsuo đã khám phá ra rằng Nishi đã lợi dụng em gái của mình - để trả thù hơn là để thăng tiến - nhưng chúng ta cũng biết rằng Nishi thực sự đã yêu Yoshiko. Một yếu tố cuối cùng của cốt truyện, Tatsuo rời nhà với khẩu súng săn. Iwabuchi nói với Yoshiko rằng Tatsuo bỏ đi để giết Nishi, và ông ta thuyết phục cô tiết lộ vị trí ẩn nấp của Nishi. Khi Tatsuo trở về từ hành trình săn-vịt, cả hai đều nhận ra rằng Iwabuchi mới thực sự tham nhũng. Họ chạy đến chỗ ẩn nấp của Nishi, nhưng đã quá muộn. Iwabuchi đã giết Nishi và che giấu tất cả những bằng chứng về sự tham nhũng của ông ta và công ty.
Những thay đổi này đối với cốt truyện của Shakespeare rõ ràng là “không chính xác”, nhưng chúng mời gọi chúng ta trở lại vở kịch với sự chú ý nhiều hơn đến những động lực gia đình của Polonius, Ophelia và Laertes. Quả thực, bộ phim có thể giúp chúng ta xem vở kịch qua đôi mắt ít tập trung vào Hamlet. Ví dụ, Laertes và Tatsuo đều bảo vệ Ophelia và Yoshiko như nhau, nhưng Kẻ xấu ngủ ngon mang đến một cách đọc về lời khuyên của Laertes với em gái - “Sự vĩ đại của anh ấy quá nặng nề, ý chí của anh ấy không phải là của anh ấy” (I.iiii.17ff) tình cờ được nói ra, cho thấy ước muốn chân thành về một cuộc hôn nhân hạnh phúc cho em gái ẩn dưới lời cảnh báo của Laertes.
Huyền thoại bò cạp đen (Dạ yến) của Phùng Tiểu Cương
Một trong những ví dụ hiện đại và nổi tiếng nhất của “Shakespeare Trung Quốc” là Dạ Yến, một bộ phim được phát hành đầu tiên năm 2006 với tiêu đề tiếng Anh là The Banquet và gần đây đã được phát hành dưới tiêu đề hấp dẫn hơn The Legend of the Black Scorpion. Trong bài giảng của tôi về bộ phim, tôi đã khám phá rằng tựa đề và sự dữ dội võ thuật slow-motion và phóng đại của nó (thể loại của bộ phim là võ thuật, một loại phim hành động Kung Fu đã phát triển ở điện ảnh Hồng Kông) làm cho nó dễ bị thái độ mà Alexander Huang mô tả như tâm lý “Đây là cách họ làm Shakespeare ở đó; thật kỳ lạ”(36). Cách hiểu Huyền thoại bò cạp đen sẽ không đầy đủ nếu không nhận diện những điều thuộc về Trung Quốc và những điều thuộc về Shakespeare.
Khi tôi giảng Huyền thoại bò cạp đen, tôi đưa ra một biểu đồ về các nhân vật của bộ phim và những nhân vật gốc tương ứng với họ trong vở kịch của Shakespeare (xem Bảng 1). Khi làm như vậy, tôi hy vọng đồng thời làm nổi bật các khía cạnh Hamlet của bộ phim trong khi chuẩn bị cho sinh viên về một số - nhưng không phải tất cả - những cách mà bộ phim khởi đi từ nhân vật kịch và cốt truyện của Hamlet.
Bảng 1
Nhân vật trong Huyền thoại bò cạp đen và những nhân vật gốc tương ứng trong Hamlet
Một vài nhân vật có nhiều nhân vật tương ứng và dấu hỏi đặt ra từ nguyên do rằng chúng ta sẽ được xem một cái gì đó vừa giống vừa không giống Hamlet.
Ngay từ phần đầu phim, một vài thay đổi chính từ cốt truyện Hamlet là rõ ràng. Lời dẫn chuyện mở đầu cho chúng ta biết bối cảnh của bộ phim là vào năm 907. Những sự kiện này diễn ra vào đầu thời kỳ được gọi là Ngũ Đại Thập Quốc. Ở thời điểm này trong lịch sử Trung Quốc, triều đại nhà Đường đang rơi vào hỗn loạn chính trị và chiến tranh, nhưng sự giàu có và huy hoàng của đế quốc Trung Hoa vẫn còn. Điều này tạo ra các yếu tố rất xa hoa. Các phiên bản phim khác của Hamlet thay đổi giá trị có liên quan của Vương quốc Đan Mạch. Trong bộ phim của Kenneth Branagh, vương quốc giàu và đẹp, nhưng nó dường như giới hạn trong một dinh thự - cực kỳ lớn mặc dù nó có thể được. Hamlet của Laurence Olivier được đặt chủ yếu trong một lâu đài nhỏ hơn rất nhiều. Trong bộ phim của Michael Ameryda, vương quốc đã được thay thế bằng một doanh nghiệp. Nó được thừa nhận là một doanh nghiệp lớn, nhưng nó không đúng là ở cấp độ một vương quốc. Trong bộ phim Phần Lan Hamlet Goes Business (Hamlet Liikemaailmassa) do Aki Kaurismäki đạo diễn, trung tâm quyền lực hạ thấp xuống để chỉ kiểm soát một nhà máy sản xuất vịt cao su. Huyền thoại bò cạp đen bày ra toàn bộ đế quốc Trung Hoa, làm tăng lên giá trị của gia sản Hamlet tương ứng.
Sau giới thiệu này, bộ phim thể hiện một kiến trúc mộc mạc và đơn sơ nhưng đẹp và tinh tế, nơi hoàng tử Vô Loan (nhân vật tương ứng với Hamlet) ở ẩn, “tìm kiếm sự say mê trong nghệ thuật âm nhạc và nhảy múa”. Người kể chuyện cho chúng ta biết rằng “tình cảm đã nảy nở giữa nàng Uyển Nhi và hoàng tử trẻ Vô Loan” Tuy nhiên, ba năm trước thời điểm bắt đầu phim, hoàng đế, cha của Vô Loan đã cưới nàng.
Tiếp theo, chúng ta biết rằng chú của Vô Loan đã giết hoàng đế và kết hôn với Uyển Nhi (ngôn ngữ của lời giới thiệu nói rằng người chú “chiếm ngôi báu và hoàng hậu”). Hơn nữa, chúng ta được cho biết rằng Uyển hậu đã bí mật gửi các sứ giả đến báo cho Vô Loan về vụ ám sát và hối thúc anh trở lại triều đình; tuy nhiên, nàng không biết rằng hoàng đế mới cũng đã phái các thích khách đến để giết Vô Loan.
Chỉ sau bốn phút của bộ phim, chúng ta được giới thiệu với một nhân vật chia sẻ một số thuộc tính của Gertrude và một vài khía cạnh của Ophelia, đặt phức cảm Oedipus của Hamlet trong mối quan hệ với một người phụ nữ sau đó trở thành mẹ kế. Chúng ta cũng được lôi cuốn vào xem xét hôn nhân tương ứng giữa Uyển hậu với em trai của người chống đã chết như thế nào. Cuối cùng, cách nhìn về Vô Loan của hoàng đế mới và hoàng hậu của ông dường hoàn toàn đối lập.
Mặc dù không đúng theo kịch bản, mở đầu của bộ phim mô phỏng Shakespeare trong đặc trưng của nó và phác thảo cơ bản cốt truyện. Có vẻ như, đối với vở kịch, nằm trong danh sách “bản địa hóa” của Alexander Huang - Shakespeare được hòa nhập vào nền văn hoá Trung Quốc trong thời kỳ này. Sau đó trong bộ phim, chúng ta được trình bày với một quang cảnh có khối lượng lớn hơn cho khía cạnh “Trung Quốc” của “Shakespeares Trung Quốc”.
Đến khoảng một phần ba bộ phim, hoàng đế mới đang thảo luận về những mong muốn của ông để sửa chữa các phần của cung điện đang đổ nát dưới triều đại của hoàng đế anh keo kiệt của mình. Một phần của việc phục hồi bao gồm việc khánh thành một bức chạm khắc bằng đá khổng lồ hình con tuyết sơn huyền báo. Bức khắc đó trở thành trung tâm của một cuộc đấu tranh chính trị rất tinh tế.
Lúc đầu, hoàng đế dường như hài lòng với nó. Ông nói, “Khi tuyết xuống, sinh vật này ẩn trong sơn động chăm sóc bộ lông của mình. Đến ngày nắng, nó xuất hiện sáng chói và bóng mượt. Nó biết rõ thời tiết. Đúng là linh thú”. Lời nói chỉ đơn giản là một nhận xét về đặc tính sinh học của tuyết sơn huyền báo. Nhưng có một gợi ý tinh tế rằng những người biết điều gì tốt cho họ sẽ mô phỏng tuyết sơn huyền báo, biết làm thế nào để thích ứng với hoàng đế mới.
Theo gợi ý, Ân thái thường, nhân vật tương đương Polonius, xu nịnh đề nghị rằng một con hổ sẽ thích hợp hơn: “Theo Kinh Dịch, đại nhân là hổ biến thành, quân tử là báo biến thành. Hoàng thượng là đại nhân. Hổ có khí tượng vương giả”.
Hầu như ngay lập tức, Hoàng đế đã quay sang Bùi Hồng, U châu tiết độ sứ, hỏi ông ta tại sao ông im lặng - mặc dù ông không có cơ hội để im lặng hoặc lên tiếng. Bùi Hồng tâu ông nghĩ rằng “con tuyết sơn huyền báo này nên được ban cho Ân thái thường… vì ông ta cũng rất hiểu thời tiết ". Nghe lời này, Ân Chuẩn, con trai của Ân thái thường, rút kiếm ra, nhưng người cha giữ lấy tay và buộc anh phải tra kiếm vào. Hoàng đế sau đó đồng ý ban bức khắc cho Ân thái thường, mặc dù không rõ liệu ông dành món quà như là một lời khen, khen thưởng cho Ân thái thường về khả năng thay đổi và theo hoàng đế mới, hoặc một sự xúc phạm, cho thấy sự kém cỏi của Ân thái thường trong khi vẫn từ chối công nhận sức mạnh của Bùi Hồng. Sau đó, chúng ta biết rằng Ân Chuẩn coi đó là một sự sỉ nhục trong khi Ân thái thường coi đó là một sự xúc phạm cũng như là một bài kiểm tra lòng trung thành của ông ta.
Hoàng đế quay trở lại với việc trang hoàng, yêu cầu một bức chạm hình con hổ để thay thế, nhưng ông bị hoàng hậu ngăn lại, nàng đã đề nghị thay vào đó hãy chạm một con rồng bay trên trời. Hoàng hậu đi vào dường như bất ngờ, nhưng quần thần nhường đường cho nàng, cúi đầu hô: “Chúng thần bái kiến hoàng hậu”. Bùi Hồng, quỳ xuống bên cạnh nàng khi nàng đi về phía khán giả, hô: “Thần U châu tiết độ sứ Bùi Hồng khấu kiến hoàng thái hậu”.
Một khán giả phương Tây có thể không nhận thấy bất cứ điều gì khác lạ ở lời nói này. Nhưng sự khác biệt của danh hiệu đó là rất lớn. Có tiềm năng rất lớn làm mất mặt hoàng hậu hoặc hoàng đế hoặc cả hai. Lời tuyên bố của Bùi Hồng ngụ ý rất nhiều rằng Vô Loan mới là vua thực sự và hoàng đế hiện tại chỉ là một kẻ tiếm ngôi.
Phản ứng của Hoàng đế là cẩn thận và thận trọng. Trước tiên ông giải thích những ngụ ý:
“Tiên đế đã về trời. Nếu thái tử kế vị, hoàng hậu sẽ trở thành hoàng thái hậu. Nhưng trẫm chính là kẻ soán vị. Bùi Hồng, có phải vậy không? Không ngạc nhiên khi ngươi xuất thân Nho tướng. Chỉ ba chữ, luân thường triều cương, xuân thu đại nghĩa ngươi đã thế thiên hành đạo. Theo quy tắc tổ tông, hoàng đế quỳ trước mặt hoàng thái hậu như con trai với mẹ mình. Nhưng hoàng đế nhận quỳ gối của hoàng hậu là như chồng đối với vợ. Thái hậu ư? Hoàng hậu ư? Quỳ hay nhận quỳ? Xin hỏi trẫm phải tự xử thế nào?”
Sau 10 giây ngập ngừng, hoàng hậu nhanh chóng quỳ xuống. Bùi Hồng cười rất to và gọi đó là một cuộc trao đổi tồi tệ. Hoàng đế lấy chức U châu tiết độ sứ của Bùi Hồng ban cho Ân Chuẩn. Hơn nữa, Bùi Hồng bị kết án đánh đến chết và toàn bộ gia đình ông bị hành hình.
Sau khi ông bị quân lính dẫn đi, hoàng đế nâng hoàng hậu đứng dậy, quay trở lại cuộc thảo luận về bức chạm như thể không có chuyện gì xảy ra: “Hãy khắc một đôi rồng phượng”, ông ra lệnh.
Một hiểu biết chắc chắn về Hamlet đã giúp tiết lộ sự liên quan và tầm quan trọng của cảnh mở đầu của Huyền thoại bò cạp đen; một sự hiểu biết sâu sắc về văn hoá Trung Quốc (sâu hơn tôi có, tôi tự thừa nhận) giúp tạo nên tinh thần của cảnh này. Sự tinh tế của các lời nói và các truyền thống xung quanh chúng được giải thích một phần bằng chính bộ phim, nhưng những cộng hưởng cảm xúc của việc hoàng đế và hoàng hậu gần như phải chịu mất mặt và chắc chắn sự chịu đựng ở Ân thái thường là sâu sắc hơn nữa.
Theo nhiều cách, Huyền thoại bò cạp đen là một trường hợp thử nghiệm lý tưởng cho luận văn của Alexander Huang. Trong đó, cả Shakespeare và Trung Quốc đều được mở ra để kiểm tra, và mỗi tác phẩm chứng minh một cách hùng hồn cho tác phẩm kia. Vở kịch lồng trong kịch, cách mà nhân vật tương ứng với Laertes đảm nhiệm vị trí của cướp biển, kết thúc không bình thường (mà tôi đang liều cố tránh làm hỏng cho những ai chưa xem bộ phim) và việc vận dụng phức tạp những nhân vật này kết hợp để tạo ra một tác phẩm hấp dẫn đó là hoàn toàn Shakespearean và hoàn toàn Trung Quốc.
Hoàng tử xứ Himalayas của Sherwood Hu
Hiệp hội Shakespeare Hoa Kỳ chiếu bộ phim Hoàng tử xứ Himalayas tại Hội nghị năm 2011. Bộ phim được quay tại Trung Hoa, với bối cảnh Tây Tạng cổ, với lời thoại bằng tiếng Tây Tạng. Nó không được phát hành ở các thị trường Bắc Mỹ, nhưng tôi vẫn hy vọng rằng nó sẽ dần được tiếp thị.
Phim mở đầu với hai tuyến đề tài: một lời tiên tri và nhân vật truyền lời tiên tri đó. Ta được làm quen với một số hình ảnh với diễn tiến nhanh. Đầu tiên, một cảnh quay cho thấy cảnh tuyết rơi; sau đó chuyển sang một hình người cô đơn đi nhanh ngang qua cảnh tuyết với dãy núi rộng lớn làm phông nền. Phân cảnh tiếp theo cho thấy một bọc đồ mà một người đàn ông đang mang theo: đó là một con chó nhỏ quấn trong chăn. Người đàn ông đi đến bờ suối và nói, “Hỡi Thượng đế, nó chết rồi. Xin Người che chở thương xót nó”. Sau đó ông ta thả con chó xuống và nhìn nó trôi đi. Gần như đồng thời, một người phụ nữ xuất hiện và tuyên bố: “Nhà vua băng hà – với vị vua mới, máu sẽ chảy thành sông”.
Nhân vật đàn ông là Kulo-ngam, tương đồng của Claudius. Người phụ nữ được gọi là “Người đàn bà Sói” trong suốt phần còn lại của phim – ngoài một lần được gọi tên là “Po”. Lời tiên tri của bà sẽ thúc đẩy, hay lý giải, hay xáo trộn nhiều hành động khác trong phim. Vai trò của Người đàn bà Sói là trung tâm cho sự khám phá cái mà Hoàng tử xứ Himalayas đã làm với Hamlet.
Phần lớn cốt truyện của phim song hành với những sự kiện trong Hamlet, mặc dù các sự kiện đó không phải lúc nào cũng thể hiện trong cùng một trật tự thời gian giống nhau – và động cơ của nhiều sự kiện rõ ràng khác với trong kịch của Shakespeare.
Hoàng tử Lhamoklodan (tương đồng với Hamlet) vội về nhà và quyết tìm hiểu tại sao người ta không chờ chàng về mới làm lễ tang cho cha chàng. Nanm (tương đương Gertrude) nói với chàng rằng chú của chàng sẽ làm nhiếp chính đến khi Lhamoklodan đủ tuổi cai trị. Ngay sau đó, chúng ta nghe thấy thông báo rằng Kulo-ngam định kết hôn với chị dâu. Nghe tin đó, Po-lha-nyisse (tương đồng với Polonius) há hốc miệng kinh ngạc, khiến chúng ta hiểu rằng đối với văn hoá thời bấy giờ, điều này là hết sức bất ngờ. Lhamoklodan gặp người bạn cũ tên Horshu (người tương ứng với Horatio), và các sự kiện của Hồi I, cảnh iv trong vở kịch Hamlet gần như giống hệt. Mặc dù chúng ta không được biết cuộc trò chuyện giữa Lhamoklodan với ông vua quá cố, nhưng phim cho thấy những người đàn ông thề giữ bí mật; ngay sau đó, phim chuyển sang cảnh song hành với phần đầu của cảnh kịch – trong – kịch (tức cảnh Hamlet mời đoàn kịch đến cung điện diễn vở kịch về đôi gian phu dâm phụ mưu sát nhà vua trong vở kịch của Shakespeare, III, ii).
Cảnh này bị ngắt quãng bởi một ảo ảnh. Người đàn bà Sói bằng cách nào đó đã đưa Lhamoklodan ra khỏi thời gian hiện hành để gặp chàng ở một thế giới khác bên bờ một dòng sông. Bà ta kể câu chuyện về hai người đàn ông và cuộc chiến giữa họ (bộ phim luôn tiện hữu hình hoá những yếu tố câu chuyện của bà cho chúng ta). Chúng ta được biết rằng ông vua quá cố trong một thời điểm trong quá khứ từng định giết nhân vật tương đương Claudius vì nghi ngờ ông ta dan díu với hoàng hậu. Nhưng hồn ma bỗng xuất hiện ở chân trời, và Người đàn bà Sói cắt đứt câu chuyện.
Bà ta còn quay lại trong một vài cảnh phim về sau như người đứng đầu nhóm diễn viên. Trong bữa tiệc, bà kể câu chuyện với các vũ công đeo mặt nạ ở hai phía trên đầu diễn cảnh bạo lực. Cắt ngang giữa cảnh này là hồi tưởng về cuộc gặp gỡ của Hamlet với hồn ma, báo cho chàng biết rằng ông chết bởi tay của Kulo-ngam. Khi chúng ta quay lại vũ điệu, một trong các diễn viên bế một con chó nhỏ nhồi bông. Người đàn bà Sói nói: “Con chó con này che giấu những ý nghĩ giết người’, và người vũ công diễn với con chó ngã xuống. Người đàn bà Sói bèn nói thêm: “Người em trai đã thả con chó của nhà vua chạy lên đồi và nhận lấy lời tiên tri”. Nghe những lời đó, Kulo-ngam bật khóc.
Sau đó, phim cho chúng ta thấy cảnh trong đó hồn ma và Người đàn bà Sói tranh luận về việc Lhamoklodan nên làm gì. Người đàn bà Sói nói với hồn ma rằng “khát khao trả thù của ông ta sẽ đem đến tai hoạ và xúc phạm đến thế giới thần linh”, nhưng hồn ma cương quyết đòi Lhamoklodan tìm cách trả thù.
Từ chỗ này trở về sau, câu chuyện mối quan hệ giữa Kulo-ngam và Nanm trở nên rõ ràng và dứt khoát hơn. Nanm đã nói với Lhamoklodan rằng bà yêu Kulo-ngam trước khi Lhamoklodan được sinh ra, nhưng bà bị buộc phải kết hôn ngoài ý muốn 17 năm trước. Tại thời điểm đó trong phim, Kulo-ngam thú nhận với Nanm rằng ông ta đã giết chồng bà, cũng là anh trai mình, nhưng nói rằng làm việc đó không phải để chiếm ngai vàng. Ông ta quả quyết rằng ông làm tất cả vì tình yêu với bà, và xuất phát từ mong muốn bảo vệ Lhamoklodan. Ông lặp lại lời tiên tri của Người đàn bà Sói ở đầu phim: “Nhà vua băng hà, với vị vua mới máu sẽ chảy thành sông”. Kulo-ngam giải thích lời tiên tri nghĩa là ông vua mới sẽ là người bị đổ máu, và ông ta vì lòng vị tha đã cướp lấy ngôi vua để Lhamoklodan không phải bị đổ máu như lời tiên tri. Tuy nhiên, lời tiên tri không rõ rệt, và lý giải của Kulo-ngam có thể sai.
Người đàn bà Sói tiếp tục câu chuyện bằng giọng nói ngoại cảnh. Bà ta cho biết rằng Nanm đã ngủ với Kulo-ngam trước khi cưới vua. Trong dòng hồi tưởng, chúng ta nhìn thấy cảnh gặp gỡ đó. Có nghĩa là Kulo-ngam là cha ruột của Lhamoklodan. Sự thay đổi cốt truyện của Shakespeare rất hấp dẫn, biến đổi căn bản nhất có thể tất cả những quan hệ chính trong vở kịch. Động cơ của Kulo-ngam là để bảo vệ Lhamoklodan, mong muốn cưới Nanm của ông ta, và sự căm ghét của Nanm đối với chồng mình – tất cả cùng tập hợp lại tại thời điểm này.
Bởi cốt truyện của phim tiếp tục song hành với Hamlet, Lhamoklodan được phái đi xa – bề ngoài là để bảo vệ đất nước khỏi ngoại xâm, nhưng như sự phát triển của cốt truyện, thực tế là để bảo vệ chàng khỏi sự đổ máu sắp đến. Lhamoklodan ngay sau đó gặp nhân vật tương đồng Fortinbras (một nữ chiến binh tên Ajisuji) truyền thông điệp tương đương với “Làm thế nào mọi sự cố đều được báo với tôi” (IV, iv) và quyết định trở về quê hương để hoàn thành yêu cầu của hồn ma trả thù Kulo-ngam. Khi về gần đến nhà, chàng gặp Người đàn bà Sói một lần nữa. Bà cảnh báo Lhamoklodan đừng trở về. Lhamoklodan và những người đồng hành đứng ở một bên bờ một vực lớn, còn Người đàn bà Sói ở bên kia ra sức hét to hết sức để họ có thể nghe được lời cảnh báo. Chúng ta có thể thấy cảnh đó mang tính biểu tượng về vực thẳm giữa thế giới linh hồn với thế giới những người sống và về khả năng mất sự giao liên giữa hai thế giới.
Nhiều bóng gió và sự huyền bí khác nhau trong các cảnh trước đó đã ám chỉ rằng Odsaluuyang mang thai. Tại thời điểm này, phim cho thấy rõ rằng nàng không chỉ mang thai, mà đang chuẩn bị sinh con. Trong cơn đau đẻ và mất nhiều máu, nàng lần tới dòng suối. Nàng nằm ngửa trong suối, và dòng nước đỏ máu. Đó là một phần sự hoàn tất lời tiên tri của Người đàn bà Sói. Điều mà lời tiên tri mang tính biểu tượng gợi ra – tại thời điểm này, ít nhất là mang nghĩa đen. Phim đưa ra hình tượng ám ảnh về Odsaluyang nằm trên hoặc hấp hối trong dòng nước, và đứa bé nàng vừa sinh ra trôi xa khỏi nàng. Ở giây cuối trước cảnh nhảy, đứa bé dường như chuyển động rất nhẹ nhàng.
Chúng ta chuyển sang cảnh Người đàn bà Sói nghe tiếng khóc và cứu đứa bé khỏi dòng nước. Bà ta nói: “Hoàng tử… hoàng tử xứ Himalayas!”
Sau khi trở về, Lhamoklodan được mẹ cho biết rằng chú của chàng là cha chàng và cha chàng là bác của chàng. Trong cảnh tiếp ngay sau khám phá này, Người đàn bà Sói cho biết động cơ của mong muốn trả thù của hồn ma – nhưng bà giảm nhẹ nó với sự cả quyết rằng Lhamoklodan không cần sự trả thù đó: “Nhà vua quá cố mong muốn cậu giết cha ruột của mình. Đó là cách trả thù của ông ấy. Những tội lỗi của thế hệ trước không là nguyên do khiến cậu phải trả thù trong hiện tại”.
Hồn ma xuất hiện vào lúc đó, quát mắng Người đàn bà Sói và đòi trả thù. Tuy nhiên, ông ta biến mất và Người đàn bà Sói tiếp tục câu chuyện bà đã bắt đầu trong cảnh kịch-trong-kịch. Nó làm động cơ của Kulo-ngam sâu sắc hơn:
“Nhà vua đã quyết định hành hình hoàng hậu. Mẹ cậu đã tiết lộ rằng cậu không phải là máu thịt của ông ấy. Để bảo vệ mẹ cậu và cậu, Kulo-ngam đã làm chuyện liều lĩnh nhất. Thần núi đã ban một con chó tẩm độc hiếm cho Kulo-ngam. Dù có vật cống này, nhà vua vẫn không tha thứ cho em trai như theo truyền thống. Nhưng ông ta không biết rằng chất độc của con chó con đã lan rộng”.
Trước khi vua chết, ông ta biết rằng Lhamoklodan không phải là con trai mình; hơn thế nữa, ông ta biết được ai là cha đẻ của chàng – nhưng Kulo-ngam đã kịp giết chết ông ta trước khi ông tàn sát tất cả họ.
Ở cuối đoạn quyết đấu, Lhamoklodan hấp hối vì vết thương do thanh kiếm tẩm độc, đi vào thế giới linh hồn và gặp hồn ma lần nữa. Hồn ma lại giục giã trả thù bằng những lời sau: “Hắn ta giết người nhân danh tình yêu. Hắn là kẻ tội phạm phải bị trừng trị… Lưỡi kiếm tẩm độc của hắn cũng đã lấy mạng của con”.
Mặc dù hồn ma lặp đi lặp lại mệnh lệnh “giết hắn”, Lhamoklodan đã phát ngôn những lời giải phóng xứ sở khỏi lời nguyền trả thù:
“Hãy để thần linh trên trời phát xét linh hồn ông ấy. Con không thể giết ông ấy… Con không còn sức lực để yêu, để hận thù hay để giơ kiếm lên. Nếu cái chết của con gợi cho mọi người nhớ đến tình yêu và lòng thù hận, thì con sẽ không còn gì phải hối tiếc. Hãy để hồn của ông trở về với bóng tối tàn nhẫn: đừng bao giờ làm ô uế dân Jiabo nữa. Hãy đi đi!”
Sau những lời đó, Lhamoklodan quay trở về với thực tại, chứng kiến những cái chết của Nanm sau khi uống rượu độc mà Kulo-ngam chuẩn bị cho Lessar (tương ứng với Laertes) để bảo vệ Lhamoklodan nếu như chàng thua trong cuộc quyết đấu; của Lessar do bị thương bởi thanh kiếm tẩm độc mà Kulo-ngam chuẩn bị để Lhamoklodan dùng trong một cố gắng khác để bảo vệ chàng; và của Kulo-ngam người dùng thanh kiếm tẩm độc tự cắt cổ mình để đi cùng với Lhamoklodan và những người khác sang thế giới bên kia.
Điều cuối cùng mà Lhamoklodan chứng kiến là hình ảnh thoáng hiện của đứa bé mà Odsaluyang sinh cho chàng. Người đàn bà Sói chỉ nó cho chàng, và dường như nó đã đem lại cho chàng ít hy vọng, ít an ủi. Lời cuối cùng của chàng là “Jiabo: Vua của Jiabo”. Lời tiên tri đã đến đoạn kết: “Với vị vua mới, máu sẽ đổ thành sông” đã thành hiện thực với máu của Lhamoklodan, Nanm, Kulo-ngam và Lessar.
Việc thêm vào nhân vật bà thầy bói là một trong những điều đáng chú ý và hấp dẫn của bản Hamlet phái sinh này, đặc biệt bởi vai trò của bà kết hợp cả người kể chuyện, người chơi, thượng đế, Fortinbras, Hồn ma, Osric, và Những chị em kỳ dị của Macbeth. Bà ta kết nối vực thẳm giữa trần thế với thế giới linh hồn, và bà giúp chúng ta nhìn thấy cái nền mà nếu không có bà sẽ chỉ là trống rỗng.
Những biến đổi hoặc bổ sung cho các nhân vật Claudius và Gertrude cũng có sự phân nhánh xa rộng. Việc Nanm kết hôn với người đàn ông mà bà không yêu ám chỉ điều gì? Nỗi đau thương của Lhamoklodan có được Nanm chia sẻ? Nanm có mong muốn cái chết của chồng hay không? Bà có khuyến khích Kulo-ngam giết vua hay không, dù là cố ý hay vô ý? Kulo-ngam có thực sự mong có tình yêu của Nanm và sự an toàn của Lhamoklodan hơn tất cả hay không? Có phải việc ông ta chiếm ngai vàng hoàn toàn chỉ là do những động cơ đó hay không?
Cuối cùng, có câu hỏi nào trong số các câu hỏi này giờ đây áp dụng được cho Hamlet? Khi kể lại câu chuyện theo cách đó, phim có làm bộc lộ thêm những yếu tố nào còn sót lại về Claudius, Gertrude, Laertes, Ophelia, hay Hamlet hay không? Làm nổi bật và sâu sắc hơn mối tình giữa Claudius và Gertrude hướng tới nhân bản hoá họ ở mức cao hơn – một mức độ chắc chắn là một phần của văn bản nhưng không nhất thiết gắn với tâm trí độc giả của nó. Hiệu quả tổng thể của việc trở lại với Hamlet sau khi gặp gỡ với Hoàng tử xứ Himalayas là khuấy động lại cách đọc quen thuộc vở kịch với trung tâm là Hamlet.
Nhan đề của bài viết này là mượn của J. Dover Wilson Điều gì xảy ra trong Hamlet – nhưng có lẽ nó mang một giới từ chưa đúng. “Điều gì đã đã xảy ra với Hamlet khi nó được nhìn qua lăng kính của những cải biên kịch Shakespeare của châu Á?” có lẽ thích hợp hơn.
Tài liệu tham khảo
Ashizu, Kaori. “Kurosawa's Hamlet?” Shakespeare Studies 33 (1995): 71-99. MLA International Bibliography. Web. 23 February 2012.
The Bad Sleep Well [Warui Yatsu Hodo Yoku Nemuru]. Dir. Akira Kurosawa. Perf. Toshirô Mifune, Masayuki Mori, Kyôko Kagawa, and Tatsuya Mihashi. 1960. DVD. Criterion, 2006.
A Dream in Hanoi: A True Story of Love, Stage Fright, and Noodle Soup. Dir. Tom Weidlinger. Perf. The Central Dramatic Company of Vietnam; Artists Repertory Theatre of Portland, Oregon; F. Murray Abraham. 2002. Videocassette. Bullfrog Films, 2002.
Hamlet. Dir. Kenneth Branagh. Perf. Kenneth Branagh, Kate Winslet, Richard Attenborough, Brian Blessed, Richard Briers, and Robin Williams. 1996. DVD. Castle Rock, 2007.
Hamlet. Dir. Laurence Olivier. Perf. Laurence Olivier, Jean Simmons, Basil Sydney, Eileen Herlie, Norman Wooland, Felix Aylmer, and Terence Morgan. 1948. DVD. Criterion, 2000.
Hamlet. Dir. Michael Almereyda. Perf. Ethan Hawke, Julia Stiles, Sam Shepard, and Bill Murray. 2000. DVD. Buena Vista Home Entertainment, 2001.
Hamlet Goes Business [Hamlet Liikemaailmassa]. Dir. Aki Kaurismäki. Perf. Pirkka-Pekka Petelius, Esko Salminen, Kati Outinen, Elina Salo, and Esko Nikkari. 1987. DVD. Villealfa Film, 1998.
Huang, Alexander C. Y. Chinese Shakespeares: Two Centuries of Cultural Exchange. New York: Columbia University Press, 2009.
Kidnie, Margaret Jane. Shakespeare and the Problem of Adaptation. London: Routledge, 2009.
The Legend of the Black Scorpion [a.k.a. The Banquet (Ye Yan)]. Dir. Feng Xiaogang. Perf. Zhang Ziyi, Daniel Wu, Zhou Xun, Ge You, Ma Jingwu. 2006. DVD. Dragon Dynasty, 2008.
Prince of the Himalayas [Ban dao yin xiang; a.k.a. Ximalaya wangzi.]. Dir. Sherwood Hu. Perf. Purba Rgyal, Dobrgyal, Zomskyid, Sonamdolgar, Lobden, and Lopsang. Hus Entertainment, Shanghai Film Studios. 20 October 2006.
Shakespeare, William. The Riverside Shakespeare. 2nd ed. Gen. ed. G. Blakemore Evans. Boston: Houghton Mifflin, 1997.
Throne of Blood [Kumonosu jô (The Castle of the Spider’s Web)]. Dir. Akira Kurosawa. Perf. Toshirô Mifune, Minoru Chiaki, and Isuzu Yamada. 1957. DVD. Criterion, 2003.
Người dịch: PGS.TS. Trần Thị Phương Phương, TS. Đào Lê Na, ThS. Nguyễn Ngọc Bảo Trâm, ThS. Nguyễn Thị Phương Thúy

markdown:
**VH -** Ngày 15.01.2018, buổi nói chuyện với chủ đề "What Happens in Hamlet when Hamlet Goes to Asia” (Điều gì xảy ra với Hamlet khi Hamlet đến Châu Á – việc tiếp nhận Hamlet ở Châu Á) với diễn giả là giáo sư Keith Andrew Jones, University of Northwestern – St.Paul (Department of English and Literature), chuyên gia nghiên cứu về Shakespeare đã được tổ chức tại Văn phòng Khoa Văn học. Buổi nói chuyện đã có sự tham dự của đông đảo giảng viên, sinh viên, HVCH và NCS của Khoa Văn học.
Được sự đồng ý của GS. Keith Andrew Jones, Web Khoa Văn học giới thiệu toàn văn bài nói chuyện "Điều gì xảy ra với Hamlet khi Hamlet đến Châu Á" cùng với bản gốc tiếng Anh
["What Happens in Hamlet when Hamlet Goes to Asia”](/en/research/foreign-literatures-comparative-literature/6873-what-happens-in-hamlet-when-hamlet-goes-to-asia.html).
------------
Trong luận văn thạc sĩ Những Shakespeare ở Trung Hoa, Alexander Huang đưa ra 3 cách thức Shakespeare và Trung Hoa tương tác với nhau là: “Phổ quát hoá”, trong đó một vở kịch được dịch sang tiếng Trung Quốc được trình bày không sai lệch về cốt truyện và nhân vật; “Bản địa hoá” là khi Shakepeare được đồng hoá với những đặc điểm của văn hoá Trung Hoa, và “Cắt gọt” bao gồm việc viết lại các vở kịch “sao cho chúng gắn với những hình ảnh của Trung Hoa” (17). Tôi muốn dùng hệ thống thuật ngữ của Huang để khảo sát các bản phim
*Hamlet* – một ở Nhật Bản thời kỳ hậu chiếm đóng (tức sau năm 1952-ND), một ở Trung Hoa cổ đại, và một ở Tây Tạng cổ đại – và phát triển một cách hiểu mang tính tạm thời về điều xảy ra khi chúng ta quay về với văn bản *Hamlet* sau khi xem xét các phiên bản nói trên của vở kịch.
Khi Trung Hoa và Shakespeare gặp nhau, mỗi cái được chiết xuất ra đều biến thành một cái gì đó rất phong phú và kỳ lạ - hoặc ít lý tưởng hơn là thành cái gì đó khá xa lạ đối với công chúng của cả phương Tây lẫn Trung Hoa – và cuốn sách của Huang cố gắng lèo lái và hoà hợp những dòng chảy của dạng thức biến hoá đó. Huang bình luận về sự không hài lòng có thể nảy sinh khi một ví dụ của Shakespeare Trung Hoa nào đó bị phân loại một cách sai lầm như quá Shakespeare hay quá Trung Hoa. Thay vì cố gắng phân loại những tương tác giữa Trung Hoa và Shakespeare theo cách đó, Huang biện luận rằng những sự việc tự chúng có những thước đo của riêng mình.
Cách tiếp cận như thế là hiệu quả và thú vị, nhưng những cách lý giải khác lại thậm chí có thể cung cấp cách đọc bao quát hơn về những cải biên và về các vở kịch được cải biên. Cách tiếp cận của Huang có xu hướng khẳng định rằng “Cải biên phải được xem xét dựa trên những điều kiện riêng” (32), tuy nhiên, điều này có thể chỉ thích đáng nếu hạn chế trong sự lý giải chỉ ra các phương diện cải biên/thích ứng Shakespeare. Một cách hiểu về quá trình cải biên có thể chỉ là điểm khởi đầu cho sự phân tích sâu hơn, nhưng cần thiết cho việc khảo sát bất kỳ một ví dụ nào về Shakespeare ở châu Á. Đối với các bộ phim được khảo sát ở đây, sự so sánh với Shakespeare dường như là không tránh khỏi và đáng có.
Công trình
*Shakespeare và vấn đề cải biên* của Margaret Jane Kidnie đề xuất rằng chúng ta không nên so sánh những phim cải biên kịch Shakespeare với văn bản các vở kịch. Theo bà, làm như thế là gán quá nhiều uy quyền cho văn bản. Thay vào đó, mọi sự sáng tác – cải biên – phái sinh cần được xem xét như một *quá trình* năng động mở ra theo thời gian để đáp lại nhu cầu và cảm xúc của những người vận hành nó” (2). Bà phát triển luận cứ của mình gắn với nguy cơ nhãn tiền của việc kiếm tìm “tính xác thực”:
“Trong khi chống lại một quan điểm tương đối luận một cách sai lầm cho rằng mọi sự vật đều mang ý nghĩa nào đó, cuốn sách này biện luận rằng không có bất kỳ sự lặp lại lý tưởng nào đối với kịch Shakespeare mà người ta có thể đạt tới được, dù trên văn bản hay trên sân khấu. Điều này không có nghĩa là ở bất kỳ thời điểm nào cũng không thể xác định được văn bản cũng như sự trình diễn nào được xem là đích thực Shakespeare; tuy nhiên, sự tái tạo mà ngày nay dường như đã hoàn toàn nắm bắt hay thể hiện được nguyên bản – và điều này là có thực khi nói về văn bản hay sự trình diễn – chỉ có được sự phổ biến tiềm năng nhất thời và hạn chế. Chính cái điều tạo nên một Shakespeare đích thực là vấn đề không bao giờ có thể giải quyết đến cùng được bởi không có
*một phạm trù tiên nghiệm* (priori) nào mà các dàn dựng sân khấu và tái tạo thuộc về.” (9)
Mặc dù tôi không tin rằng việc tìm kiếm văn bản thích đáng nhất (nếu không nói là đích thực nhất) là bất khả thi, nhưng tôi đồng tình rằng việc dán nhãn cho một sự tái tạo nào đó, cụ thể là những phiên bản kịch Shakespeare của châu Á là “đích thực” sẽ không đưa chúng ta đi xa được. Nếu kiếm tìm một Shakespeare đích thực trên sân khấu là một ngõ cụt, thì hướng đi khôn ngoan cho nhà nghiên cứu Shakespeare có thể là việc trở về với văn bản để khảo sát nó theo cách mới dưới ánh sáng của sự trình diễn tái tạo vở kịch.
*Kẻ xấu ngủ ngon * **của Kurosawa**
Bộ phim
*Kẻ xấu ngủ ngon* của Kurosawa (Warui Yatsu Hodo Yoku Nemuru), được phát hành vào năm 1960, có thể so sánh với *Hamlet*, dù ở mức độ nào và làm được tới đâu vẫn còn thường xuyên gây tranh cãi. Bộ phim đã bị phê phán một cách nghiêm túc ở một số chi tiết (xem “ *Hamlet* của Kurosawa” của Kaori Ashizu). Đánh giá thành công hay thất bại của phim dựa vào khả năng thẩm xét *Hamlet* của nó là không công bằng; tuy nhiên, dường như rõ ràng rằng bộ phim buộc chúng ta phải xem xét lại một số khía cạnh nào đó của *Hamlet*, làm phong phú trải nghiệm của chúng ta về nó - cho dù chúng ta nhìn nó bằng đôi mắt phương Tây hay phương Đông.
Rõ ràng, Shakespeare là một trong những nguồn ảnh hưởng chính của Kurosawa.
*Ngai vàng đẫm máu* (Kumonosu jô), một phiên bản bắt nguồn từ *Macbeth*, được phát hành năm 1957; *Loạn* (1985), với những quan hệ gần gũi với *Vua Lear*, là một trong những bộ phim cuối cùng của Kurosawa. Vì thế người xem hiện đại có khuynh hướng tìm thấy những yếu tố của Shakespeare trong *Kẻ xấu ngủ ngon*. Thật ra, nhiều khán giả có thể giống tôi, đã đến với bộ phim với mong muốn tìm thấy *Hamlet* ở đó. Một người xem như vậy có thể tiêu tốn rất nhiều năng lượng và quá phân tâm trong bốn mươi lăm phút đầu tiên của bộ phim để cố giải mã ai là người tương tự của Hamlet, ai là hiện thân của Claudius, và liệu Gertrude và Ophelia có được đúc kết thành một nhân vật đặc biệt nào không. Khuynh hướng tìm thấy *Hamlet* trong phim có thể dẫn đến những mối đe doạ mà Huang và Kidnie đã cảnh báo: việc tìm kiếm Shakespeare đích thực có thể chứng tỏ sự nông cạn, hoặc tệ hơn là vô ích.
Theo những lời lẽ của riêng nó,
*Kẻ xấu ngủ ngon* là bộ phim mà Kurosawa sử dụng *Hamlet* để bình luận về chính trị Nhật Bản đương thời. Như vậy, nó phù hợp với loại “Truncation” (cắt xén) của Huang. Nó cũng có dạy chúng ta nhiều điều về làm phim, diễn xuất, và nỗi sợ kiểm duyệt. Nhưng bộ phim cũng cho phép chúng ta tự hỏi rằng cách tiếp cận *Hamlet* của châu Á có thể tìm thấy điều gì đó trong vở kịch mà chúng ta chưa từng thấy trước đây.
Khả năng đó liên quan tới quan điểm mới về Ophelia và Laertes. Nói ngắn gọn, cốt truyện của
*Kẻ xấu ngủ ngon* liên quan đến một nhân vật giống Hamlet tên là Nishi. Anh ta kết hôn với Yoshiko, con gái của một quan chức tham nhũng, một phần của một kế hoạch bí mật này là để đưa vị quan chức đó và toàn bộ công ty ra công lý vì sự tham nhũng và vì vai trò của nó trong việc cha anh ta tự tử. Yoshiko và anh trai Tatsuo của cô cũng tương tự như Ophelia và Laertes; cha của họ, Iwabuchi, là phiên bản tương đồng Polonius. Iwabuchi, nói chung, là một Polonius thành công hơn, quyền lực hơn, phục vụ một nhân vật Claudius chưa từng nghe, chưa từng thấy.
Mối quan hệ giữa bốn người này được biết đến trong suốt bộ phim, nhưng trường đoạn mở đầu – buổi tiếp tân sau đám cưới của Nishi và Yoshiko - đặc biệt quan trọng. Cả Nishi lẫn Yoshiko đều không nói trong cảnh đầu tiên, kéo dài gần hai mươi phút; tuy nhiên, có đủ cuộc trò chuyện về họ để bào chữa cho sự im lặng của họ. Trong quá trình chuẩn bị, Tatsuo hai lần được miêu tả là bạn của Nishi và một lần là con của Iwabuchi trước khi anh ta được mô tả là em trai của Yoshiko. Khi Yoshiko bước vào, khập khiễng, cận cảnh cho thấy chân này của cô thực sự ngắn hơn chân kia. Cô vấp ngã khi bước lên bậc thang, và Tatsuo, đúng hơn là Nishi, giúp cô đứng lên và hộ tống cô đến bữa tiệc. Tin đồn bay nhanh giữa các nhà báo rằng Nishi chỉ kết hôn với Yoshiko để thúc đẩy vị trí của mình trong công ty, nhưng Tatsuo, khi có cơ hội phát biểu, nhiệt tình bảo vệ Nishi – nhưng thêm một câu để kết lời: “Nghe này Nishi. Nếu anh làm cho chị tôi bất hạnh, tôi thề tao sẽ giết anh.”
Trong suốt diễn biến của phim, Tatsuo đã khám phá ra rằng Nishi đã lợi dụng em gái của mình - để trả thù hơn là để thăng tiến - nhưng chúng ta cũng biết rằng Nishi thực sự đã yêu Yoshiko. Một yếu tố cuối cùng của cốt truyện, Tatsuo rời nhà với khẩu súng săn. Iwabuchi nói với Yoshiko rằng Tatsuo bỏ đi để giết Nishi, và ông ta thuyết phục cô tiết lộ vị trí ẩn nấp của Nishi. Khi Tatsuo trở về từ hành trình săn-vịt, cả hai đều nhận ra rằng Iwabuchi mới thực sự tham nhũng. Họ chạy đến chỗ ẩn nấp của Nishi, nhưng đã quá muộn. Iwabuchi đã giết Nishi và che giấu tất cả những bằng chứng về sự tham nhũng của ông ta và công ty.
Những thay đổi này đối với cốt truyện của Shakespeare rõ ràng là “không chính xác”, nhưng chúng mời gọi chúng ta trở lại vở kịch với sự chú ý nhiều hơn đến những động lực gia đình của Polonius, Ophelia và Laertes. Quả thực, bộ phim có thể giúp chúng ta xem vở kịch qua đôi mắt ít tập trung vào Hamlet. Ví dụ, Laertes và Tatsuo đều bảo vệ Ophelia và Yoshiko như nhau, nhưng
*Kẻ xấu ngủ ngon* mang đến một cách đọc về lời khuyên của Laertes với em gái - “Sự vĩ đại của anh ấy quá nặng nề, ý chí của anh ấy không phải là của anh ấy” (I.iiii.17ff) tình cờ được nói ra, cho thấy ước muốn chân thành về một cuộc hôn nhân hạnh phúc cho em gái ẩn dưới lời cảnh báo của Laertes. *Huyền thoại bò cạp đen* ** ( Dạ yến) của Phùng Tiểu Cương**
Một trong những ví dụ hiện đại và nổi tiếng nhất của “Shakespeare Trung Quốc” là
*Dạ Yến*, một bộ phim được phát hành đầu tiên năm 2006 với tiêu đề tiếng Anh là *The Banquet* và gần đây đã được phát hành dưới tiêu đề hấp dẫn hơn *The Legend of the Black Scorpion*. Trong bài giảng của tôi về bộ phim, tôi đã khám phá rằng tựa đề và sự dữ dội võ thuật slow-motion và phóng đại của nó (thể loại của bộ phim là *võ thuật*, một loại phim hành động Kung Fu đã phát triển ở điện ảnh Hồng Kông) làm cho nó dễ bị thái độ mà Alexander Huang mô tả như tâm lý “Đây là cách họ làm Shakespeare ở đó; thật kỳ lạ”(36). Cách hiểu *Huyền thoại bò cạp đen* sẽ không đầy đủ nếu không nhận diện những điều thuộc về Trung Quốc và những điều thuộc về Shakespeare.
Khi tôi giảng
*Huyền thoại bò cạp đen*, tôi đưa ra một biểu đồ về các nhân vật của bộ phim và những nhân vật gốc tương ứng với họ trong vở kịch của Shakespeare (xem Bảng 1). Khi làm như vậy, tôi hy vọng đồng thời làm nổi bật các khía cạnh *Hamlet* của bộ phim trong khi chuẩn bị cho sinh viên về một số - nhưng không phải tất cả - những cách mà bộ phim khởi đi từ nhân vật kịch và cốt truyện của *Hamlet*.
Bảng 1
Nhân vật trong
*Huyền thoại bò cạp đen* và những nhân vật gốc tương ứng trong *Hamlet*
|
|Huyền thoại bò cạp đen |
|Hamlet
|Vô Loan||Hamlet|
|Hoàng hậu (Uyển Nhi)||Gertrude / Ophelia|
|Hoàng đế||Claudius|
|Thanh nữ||Ophelia / Horatio (?)|
|Ân Chuẩn||Laertes / Nhóm cướp biển|
|Ân thái thường||Polonius|
|Bùi Hồng||Fortinbras (?)|
Một vài nhân vật có nhiều nhân vật tương ứng và dấu hỏi đặt ra từ nguyên do rằng chúng ta sẽ được xem một cái gì đó vừa giống vừa không giống
*Hamlet*.
Ngay từ phần đầu phim, một vài thay đổi chính từ cốt truyện
*Hamlet* là rõ ràng. Lời dẫn chuyện mở đầu cho chúng ta biết bối cảnh của bộ phim là vào năm 907. Những sự kiện này diễn ra vào đầu thời kỳ được gọi là Ngũ Đại Thập Quốc. Ở thời điểm này trong lịch sử Trung Quốc, triều đại nhà Đường đang rơi vào hỗn loạn chính trị và chiến tranh, nhưng sự giàu có và huy hoàng của đế quốc Trung Hoa vẫn còn. Điều này tạo ra các yếu tố rất xa hoa. Các phiên bản phim khác của *Hamlet *thay đổi giá trị có liên quan của Vương quốc Đan Mạch. Trong bộ phim của Kenneth Branagh, vương quốc giàu và đẹp, nhưng nó dường như giới hạn trong một dinh thự - cực kỳ lớn mặc dù nó có thể được. *Hamlet* của Laurence Olivier được đặt chủ yếu trong một lâu đài nhỏ hơn rất nhiều. Trong bộ phim của Michael Ameryda, vương quốc đã được thay thế bằng một doanh nghiệp. Nó được thừa nhận là một doanh nghiệp lớn, nhưng nó không đúng là ở cấp độ một vương quốc. Trong bộ phim Phần Lan *Hamlet Goes Business* (Hamlet Liikemaailmassa) do Aki Kaurismäki đạo diễn, trung tâm quyền lực hạ thấp xuống để chỉ kiểm soát một nhà máy sản xuất vịt cao su. *Huyền thoại bò cạp đen* bày ra toàn bộ đế quốc Trung Hoa, làm tăng lên giá trị của gia sản Hamlet tương ứng.
Sau giới thiệu này, bộ phim thể hiện một kiến trúc mộc mạc và đơn sơ nhưng đẹp và tinh tế, nơi hoàng tử Vô Loan (nhân vật tương ứng với Hamlet) ở ẩn, “tìm kiếm sự say mê trong nghệ thuật âm nhạc và nhảy múa”. Người kể chuyện cho chúng ta biết rằng “tình cảm đã nảy nở giữa nàng Uyển Nhi và hoàng tử trẻ Vô Loan” Tuy nhiên, ba năm trước thời điểm bắt đầu phim, hoàng đế, cha của Vô Loan đã cưới nàng.
Tiếp theo, chúng ta biết rằng chú của Vô Loan đã giết hoàng đế và kết hôn với Uyển Nhi (ngôn ngữ của lời giới thiệu nói rằng người chú “chiếm ngôi báu và hoàng hậu”). Hơn nữa, chúng ta được cho biết rằng Uyển hậu đã bí mật gửi các sứ giả đến báo cho Vô Loan về vụ ám sát và hối thúc anh trở lại triều đình; tuy nhiên, nàng không biết rằng hoàng đế mới cũng đã phái các thích khách đến để giết Vô Loan.
Chỉ sau bốn phút của bộ phim, chúng ta được giới thiệu với một nhân vật chia sẻ một số thuộc tính của Gertrude và một vài khía cạnh của Ophelia, đặt phức cảm Oedipus của Hamlet trong mối quan hệ với một người phụ nữ sau đó trở thành mẹ kế. Chúng ta cũng được lôi cuốn vào xem xét hôn nhân tương ứng giữa Uyển hậu với em trai của người chống đã chết như thế nào. Cuối cùng, cách nhìn về Vô Loan của hoàng đế mới và hoàng hậu của ông dường hoàn toàn đối lập.
Mặc dù không đúng theo kịch bản, mở đầu của bộ phim mô phỏng Shakespeare trong đặc trưng của nó và phác thảo cơ bản cốt truyện. Có vẻ như, đối với vở kịch, nằm trong danh sách “bản địa hóa” của Alexander Huang - Shakespeare được hòa nhập vào nền văn hoá Trung Quốc trong thời kỳ này. Sau đó trong bộ phim, chúng ta được trình bày với một quang cảnh có khối lượng lớn hơn cho khía cạnh “Trung Quốc” của “Shakespeares Trung Quốc”.
Đến khoảng một phần ba bộ phim, hoàng đế mới đang thảo luận về những mong muốn của ông để sửa chữa các phần của cung điện đang đổ nát dưới triều đại của hoàng đế anh keo kiệt của mình. Một phần của việc phục hồi bao gồm việc khánh thành một bức chạm khắc bằng đá khổng lồ hình con tuyết sơn huyền báo. Bức khắc đó trở thành trung tâm của một cuộc đấu tranh chính trị rất tinh tế.
Lúc đầu, hoàng đế dường như hài lòng với nó. Ông nói, “Khi tuyết xuống, sinh vật này ẩn trong sơn động chăm sóc bộ lông của mình. Đến ngày nắng, nó xuất hiện sáng chói và bóng mượt. Nó biết rõ thời tiết. Đúng là linh thú”. Lời nói chỉ đơn giản là một nhận xét về đặc tính sinh học của tuyết sơn huyền báo. Nhưng có một gợi ý tinh tế rằng những người biết điều gì tốt cho họ sẽ mô phỏng tuyết sơn huyền báo, biết làm thế nào để thích ứng với hoàng đế mới.
Theo gợi ý, Ân thái thường, nhân vật tương đương Polonius, xu nịnh đề nghị rằng một con hổ sẽ thích hợp hơn: “Theo
*Kinh Dịch*, đại nhân là hổ biến thành, quân tử là báo biến thành. Hoàng thượng là đại nhân. Hổ có khí tượng vương giả”.
Hầu như ngay lập tức, Hoàng đế đã quay sang Bùi Hồng, U châu tiết độ sứ, hỏi ông ta tại sao ông im lặng - mặc dù ông không có cơ hội để im lặng hoặc lên tiếng. Bùi Hồng tâu ông nghĩ rằng “con tuyết sơn huyền báo này nên được ban cho Ân thái thường… vì ông ta cũng rất hiểu thời tiết ". Nghe lời này, Ân Chuẩn, con trai của Ân thái thường, rút kiếm ra, nhưng người cha giữ lấy tay và buộc anh phải tra kiếm vào. Hoàng đế sau đó đồng ý ban bức khắc cho Ân thái thường, mặc dù không rõ liệu ông dành món quà như là một lời khen, khen thưởng cho Ân thái thường về khả năng thay đổi và theo hoàng đế mới, hoặc một sự xúc phạm, cho thấy sự kém cỏi của Ân thái thường trong khi vẫn từ chối công nhận sức mạnh của Bùi Hồng. Sau đó, chúng ta biết rằng Ân Chuẩn coi đó là một sự sỉ nhục trong khi Ân thái thường coi đó là một sự xúc phạm cũng như là một bài kiểm tra lòng trung thành của ông ta.
Hoàng đế quay trở lại với việc trang hoàng, yêu cầu một bức chạm hình con hổ để thay thế, nhưng ông bị hoàng hậu ngăn lại, nàng đã đề nghị thay vào đó hãy chạm một con rồng bay trên trời. Hoàng hậu đi vào dường như bất ngờ, nhưng quần thần nhường đường cho nàng, cúi đầu hô: “Chúng thần bái kiến hoàng hậu”. Bùi Hồng, quỳ xuống bên cạnh nàng khi nàng đi về phía khán giả, hô: “Thần U châu tiết độ sứ Bùi Hồng khấu kiến hoàng thái hậu”.
Một khán giả phương Tây có thể không nhận thấy bất cứ điều gì khác lạ ở lời nói này. Nhưng sự khác biệt của danh hiệu đó là rất lớn. Có tiềm năng rất lớn làm mất mặt hoàng hậu hoặc hoàng đế hoặc cả hai. Lời tuyên bố của Bùi Hồng ngụ ý rất nhiều rằng Vô Loan mới là vua thực sự và hoàng đế hiện tại chỉ là một kẻ tiếm ngôi.
Phản ứng của Hoàng đế là cẩn thận và thận trọng. Trước tiên ông giải thích những ngụ ý:
“Tiên đế đã về trời. Nếu thái tử kế vị, hoàng hậu sẽ trở thành hoàng thái hậu. Nhưng trẫm chính là kẻ soán vị. Bùi Hồng, có phải vậy không? Không ngạc nhiên khi ngươi xuất thân Nho tướng. Chỉ ba chữ, luân thường triều cương, xuân thu đại nghĩa ngươi đã thế thiên hành đạo. Theo quy tắc tổ tông, hoàng đế quỳ trước mặt hoàng thái hậu như con trai với mẹ mình. Nhưng hoàng đế nhận quỳ gối của hoàng hậu là như chồng đối với vợ. Thái hậu ư? Hoàng hậu ư? Quỳ hay nhận quỳ? Xin hỏi trẫm phải tự xử thế nào?”
Sau 10 giây ngập ngừng, hoàng hậu nhanh chóng quỳ xuống. Bùi Hồng cười rất to và gọi đó là một cuộc trao đổi tồi tệ. Hoàng đế lấy chức U châu tiết độ sứ của Bùi Hồng ban cho Ân Chuẩn. Hơn nữa, Bùi Hồng bị kết án đánh đến chết và toàn bộ gia đình ông bị hành hình.
Sau khi ông bị quân lính dẫn đi, hoàng đế nâng hoàng hậu đứng dậy, quay trở lại cuộc thảo luận về bức chạm như thể không có chuyện gì xảy ra: “Hãy khắc một đôi rồng phượng”, ông ra lệnh.
Một hiểu biết chắc chắn về
*Hamlet* đã giúp tiết lộ sự liên quan và tầm quan trọng của cảnh mở đầu của *Huyền thoại bò cạp đen*; một sự hiểu biết sâu sắc về văn hoá Trung Quốc (sâu hơn tôi có, tôi tự thừa nhận) giúp tạo nên tinh thần của cảnh này. Sự tinh tế của các lời nói và các truyền thống xung quanh chúng được giải thích một phần bằng chính bộ phim, nhưng những cộng hưởng cảm xúc của việc hoàng đế và hoàng hậu gần như phải chịu mất mặt và chắc chắn sự chịu đựng ở Ân thái thường là sâu sắc hơn nữa.
Theo nhiều cách,
*Huyền thoại bò cạp đen* là một trường hợp thử nghiệm lý tưởng cho luận văn của Alexander Huang. Trong đó, cả Shakespeare và Trung Quốc đều được mở ra để kiểm tra, và mỗi tác phẩm chứng minh một cách hùng hồn cho tác phẩm kia. Vở kịch lồng trong kịch, cách mà nhân vật tương ứng với Laertes đảm nhiệm vị trí của cướp biển, kết thúc không bình thường (mà tôi đang liều cố tránh làm hỏng cho những ai chưa xem bộ phim) và việc vận dụng phức tạp những nhân vật này kết hợp để tạo ra một tác phẩm hấp dẫn đó là hoàn toàn Shakespearean và hoàn toàn Trung Quốc. *Hoàng tử xứ Himalayas* của Sherwood Hu
Hiệp hội Shakespeare Hoa Kỳ chiếu bộ phim
*Hoàng tử xứ Himalayas* tại Hội nghị năm 2011. Bộ phim được quay tại Trung Hoa, với bối cảnh Tây Tạng cổ, với lời thoại bằng tiếng Tây Tạng. Nó không được phát hành ở các thị trường Bắc Mỹ, nhưng tôi vẫn hy vọng rằng nó sẽ dần được tiếp thị.
Phim mở đầu với hai tuyến đề tài: một lời tiên tri và nhân vật truyền lời tiên tri đó. Ta được làm quen với một số hình ảnh với diễn tiến nhanh. Đầu tiên, một cảnh quay cho thấy cảnh tuyết rơi; sau đó chuyển sang một hình người cô đơn đi nhanh ngang qua cảnh tuyết với dãy núi rộng lớn làm phông nền. Phân cảnh tiếp theo cho thấy một bọc đồ mà một người đàn ông đang mang theo: đó là một con chó nhỏ quấn trong chăn. Người đàn ông đi đến bờ suối và nói, “Hỡi Thượng đế, nó chết rồi. Xin Người che chở thương xót nó”. Sau đó ông ta thả con chó xuống và nhìn nó trôi đi. Gần như đồng thời, một người phụ nữ xuất hiện và tuyên bố: “Nhà vua băng hà – với vị vua mới, máu sẽ chảy thành sông”.
Nhân vật đàn ông là Kulo-ngam, tương đồng của Claudius. Người phụ nữ được gọi là “Người đàn bà Sói” trong suốt phần còn lại của phim – ngoài một lần được gọi tên là “Po”. Lời tiên tri của bà sẽ thúc đẩy, hay lý giải, hay xáo trộn nhiều hành động khác trong phim. Vai trò của Người đàn bà Sói là trung tâm cho sự khám phá cái mà
*Hoàng tử xứ Himalayas* đã làm với *Hamlet*.
Phần lớn cốt truyện của phim song hành với những sự kiện trong
*Hamlet*, mặc dù các sự kiện đó không phải lúc nào cũng thể hiện trong cùng một trật tự thời gian giống nhau – và động cơ của nhiều sự kiện rõ ràng khác với trong kịch của Shakespeare.
Hoàng tử Lhamoklodan (tương đồng với Hamlet) vội về nhà và quyết tìm hiểu tại sao người ta không chờ chàng về mới làm lễ tang cho cha chàng. Nanm (tương đương Gertrude) nói với chàng rằng chú của chàng sẽ làm nhiếp chính đến khi Lhamoklodan đủ tuổi cai trị. Ngay sau đó, chúng ta nghe thấy thông báo rằng Kulo-ngam định kết hôn với chị dâu. Nghe tin đó, Po-lha-nyisse (tương đồng với Polonius) há hốc miệng kinh ngạc, khiến chúng ta hiểu rằng đối với văn hoá thời bấy giờ, điều này là hết sức bất ngờ. Lhamoklodan gặp người bạn cũ tên Horshu (người tương ứng với Horatio), và các sự kiện của Hồi I, cảnh iv trong vở kịch
*Hamlet* gần như giống hệt. Mặc dù chúng ta không được biết cuộc trò chuyện giữa Lhamoklodan với ông vua quá cố, nhưng phim cho thấy những người đàn ông thề giữ bí mật; ngay sau đó, phim chuyển sang cảnh song hành với phần đầu của cảnh kịch – trong – kịch (tức cảnh Hamlet mời đoàn kịch đến cung điện diễn vở kịch về đôi gian phu dâm phụ mưu sát nhà vua trong vở kịch của Shakespeare, III, ii).
Cảnh này bị ngắt quãng bởi một ảo ảnh. Người đàn bà Sói bằng cách nào đó đã đưa Lhamoklodan ra khỏi thời gian hiện hành để gặp chàng ở một thế giới khác bên bờ một dòng sông. Bà ta kể câu chuyện về hai người đàn ông và cuộc chiến giữa họ (bộ phim luôn tiện hữu hình hoá những yếu tố câu chuyện của bà cho chúng ta). Chúng ta được biết rằng ông vua quá cố trong một thời điểm trong quá khứ từng định giết nhân vật tương đương Claudius vì nghi ngờ ông ta dan díu với hoàng hậu. Nhưng hồn ma bỗng xuất hiện ở chân trời, và Người đàn bà Sói cắt đứt câu chuyện.
Bà ta còn quay lại trong một vài cảnh phim về sau như người đứng đầu nhóm diễn viên. Trong bữa tiệc, bà kể câu chuyện với các vũ công đeo mặt nạ ở hai phía trên đầu diễn cảnh bạo lực. Cắt ngang giữa cảnh này là hồi tưởng về cuộc gặp gỡ của Hamlet với hồn ma, báo cho chàng biết rằng ông chết bởi tay của Kulo-ngam. Khi chúng ta quay lại vũ điệu, một trong các diễn viên bế một con chó nhỏ nhồi bông. Người đàn bà Sói nói: “Con chó con này che giấu những ý nghĩ giết người’, và người vũ công diễn với con chó ngã xuống. Người đàn bà Sói bèn nói thêm: “Người em trai đã thả con chó của nhà vua chạy lên đồi và nhận lấy lời tiên tri”. Nghe những lời đó, Kulo-ngam bật khóc.
Sau đó, phim cho chúng ta thấy cảnh trong đó hồn ma và Người đàn bà Sói tranh luận về việc Lhamoklodan nên làm gì. Người đàn bà Sói nói với hồn ma rằng “khát khao trả thù của ông ta sẽ đem đến tai hoạ và xúc phạm đến thế giới thần linh”, nhưng hồn ma cương quyết đòi Lhamoklodan tìm cách trả thù.
Từ chỗ này trở về sau, câu chuyện mối quan hệ giữa Kulo-ngam và Nanm trở nên rõ ràng và dứt khoát hơn. Nanm đã nói với Lhamoklodan rằng bà yêu Kulo-ngam trước khi Lhamoklodan được sinh ra, nhưng bà bị buộc phải kết hôn ngoài ý muốn 17 năm trước. Tại thời điểm đó trong phim, Kulo-ngam thú nhận với Nanm rằng ông ta đã giết chồng bà, cũng là anh trai mình, nhưng nói rằng làm việc đó không phải để chiếm ngai vàng. Ông ta quả quyết rằng ông làm tất cả vì tình yêu với bà, và xuất phát từ mong muốn bảo vệ Lhamoklodan. Ông lặp lại lời tiên tri của Người đàn bà Sói ở đầu phim: “Nhà vua băng hà, với vị vua mới máu sẽ chảy thành sông”. Kulo-ngam giải thích lời tiên tri nghĩa là ông vua mới sẽ là người bị đổ máu, và ông ta vì lòng vị tha đã cướp lấy ngôi vua để Lhamoklodan không phải bị đổ máu như lời tiên tri. Tuy nhiên, lời tiên tri không rõ rệt, và lý giải của Kulo-ngam có thể sai.
Người đàn bà Sói tiếp tục câu chuyện bằng giọng nói ngoại cảnh. Bà ta cho biết rằng Nanm đã ngủ với Kulo-ngam trước khi cưới vua. Trong dòng hồi tưởng, chúng ta nhìn thấy cảnh gặp gỡ đó. Có nghĩa là Kulo-ngam là cha ruột của Lhamoklodan. Sự thay đổi cốt truyện của Shakespeare rất hấp dẫn, biến đổi căn bản nhất có thể tất cả những quan hệ chính trong vở kịch. Động cơ của Kulo-ngam là để bảo vệ Lhamoklodan, mong muốn cưới Nanm của ông ta, và sự căm ghét của Nanm đối với chồng mình – tất cả cùng tập hợp lại tại thời điểm này.
Bởi cốt truyện của phim tiếp tục song hành với
*Hamlet,* Lhamoklodan được phái đi xa – bề ngoài là để bảo vệ đất nước khỏi ngoại xâm, nhưng như sự phát triển của cốt truyện, thực tế là để bảo vệ chàng khỏi sự đổ máu sắp đến. Lhamoklodan ngay sau đó gặp nhân vật tương đồng Fortinbras (một nữ chiến binh tên Ajisuji) truyền thông điệp tương đương với “Làm thế nào mọi sự cố đều được báo với tôi” (IV, iv) và quyết định trở về quê hương để hoàn thành yêu cầu của hồn ma trả thù Kulo-ngam. Khi về gần đến nhà, chàng gặp Người đàn bà Sói một lần nữa. Bà cảnh báo Lhamoklodan đừng trở về. Lhamoklodan và những người đồng hành đứng ở một bên bờ một vực lớn, còn Người đàn bà Sói ở bên kia ra sức hét to hết sức để họ có thể nghe được lời cảnh báo. Chúng ta có thể thấy cảnh đó mang tính biểu tượng về vực thẳm giữa thế giới linh hồn với thế giới những người sống và về khả năng mất sự giao liên giữa hai thế giới.
Nhiều bóng gió và sự huyền bí khác nhau trong các cảnh trước đó đã ám chỉ rằng Odsaluuyang mang thai. Tại thời điểm này, phim cho thấy rõ rằng nàng không chỉ mang thai, mà đang chuẩn bị sinh con. Trong cơn đau đẻ và mất nhiều máu, nàng lần tới dòng suối. Nàng nằm ngửa trong suối, và dòng nước đỏ máu. Đó là một phần sự hoàn tất lời tiên tri của Người đàn bà Sói. Điều mà lời tiên tri mang tính biểu tượng gợi ra – tại thời điểm này, ít nhất là mang nghĩa đen. Phim đưa ra hình tượng ám ảnh về Odsaluyang nằm trên hoặc hấp hối trong dòng nước, và đứa bé nàng vừa sinh ra trôi xa khỏi nàng. Ở giây cuối trước cảnh nhảy, đứa bé dường như chuyển động rất nhẹ nhàng.
Chúng ta chuyển sang cảnh Người đàn bà Sói nghe tiếng khóc và cứu đứa bé khỏi dòng nước. Bà ta nói: “Hoàng tử… hoàng tử xứ Himalayas!”
Sau khi trở về, Lhamoklodan được mẹ cho biết rằng chú của chàng là cha chàng và cha chàng là bác của chàng. Trong cảnh tiếp ngay sau khám phá này, Người đàn bà Sói cho biết động cơ của mong muốn trả thù của hồn ma – nhưng bà giảm nhẹ nó với sự cả quyết rằng Lhamoklodan không cần sự trả thù đó: “Nhà vua quá cố mong muốn cậu giết cha ruột của mình. Đó là cách trả thù của ông ấy. Những tội lỗi của thế hệ trước không là nguyên do khiến cậu phải trả thù trong hiện tại”.
Hồn ma xuất hiện vào lúc đó, quát mắng Người đàn bà Sói và đòi trả thù. Tuy nhiên, ông ta biến mất và Người đàn bà Sói tiếp tục câu chuyện bà đã bắt đầu trong cảnh kịch-trong-kịch. Nó làm động cơ của Kulo-ngam sâu sắc hơn:
“Nhà vua đã quyết định hành hình hoàng hậu. Mẹ cậu đã tiết lộ rằng cậu không phải là máu thịt của ông ấy. Để bảo vệ mẹ cậu và cậu, Kulo-ngam đã làm chuyện liều lĩnh nhất. Thần núi đã ban một con chó tẩm độc hiếm cho Kulo-ngam. Dù có vật cống này, nhà vua vẫn không tha thứ cho em trai như theo truyền thống. Nhưng ông ta không biết rằng chất độc của con chó con đã lan rộng”.
Trước khi vua chết, ông ta biết rằng Lhamoklodan không phải là con trai mình; hơn thế nữa, ông ta biết được ai là cha đẻ của chàng – nhưng Kulo-ngam đã kịp giết chết ông ta trước khi ông tàn sát tất cả họ.
Ở cuối đoạn quyết đấu, Lhamoklodan hấp hối vì vết thương do thanh kiếm tẩm độc, đi vào thế giới linh hồn và gặp hồn ma lần nữa. Hồn ma lại giục giã trả thù bằng những lời sau: “Hắn ta giết người nhân danh tình yêu. Hắn là kẻ tội phạm phải bị trừng trị… Lưỡi kiếm tẩm độc của hắn cũng đã lấy mạng của con”.
Mặc dù hồn ma lặp đi lặp lại mệnh lệnh “giết hắn”, Lhamoklodan đã phát ngôn những lời giải phóng xứ sở khỏi lời nguyền trả thù:
“Hãy để thần linh trên trời phát xét linh hồn ông ấy. Con không thể giết ông ấy… Con không còn sức lực để yêu, để hận thù hay để giơ kiếm lên. Nếu cái chết của con gợi cho mọi người nhớ đến tình yêu và lòng thù hận, thì con sẽ không còn gì phải hối tiếc. Hãy để hồn của ông trở về với bóng tối tàn nhẫn: đừng bao giờ làm ô uế dân Jiabo nữa. Hãy đi đi!”
Sau những lời đó, Lhamoklodan quay trở về với thực tại, chứng kiến những cái chết của Nanm sau khi uống rượu độc mà Kulo-ngam chuẩn bị cho Lessar (tương ứng với Laertes) để bảo vệ Lhamoklodan nếu như chàng thua trong cuộc quyết đấu; của Lessar do bị thương bởi thanh kiếm tẩm độc mà Kulo-ngam chuẩn bị để Lhamoklodan dùng trong một cố gắng khác để bảo vệ chàng; và của Kulo-ngam người dùng thanh kiếm tẩm độc tự cắt cổ mình để đi cùng với Lhamoklodan và những người khác sang thế giới bên kia.
Điều cuối cùng mà Lhamoklodan chứng kiến là hình ảnh thoáng hiện của đứa bé mà Odsaluyang sinh cho chàng. Người đàn bà Sói chỉ nó cho chàng, và dường như nó đã đem lại cho chàng ít hy vọng, ít an ủi. Lời cuối cùng của chàng là “Jiabo: Vua của Jiabo”. Lời tiên tri đã đến đoạn kết: “Với vị vua mới, máu sẽ đổ thành sông” đã thành hiện thực với máu của Lhamoklodan, Nanm, Kulo-ngam và Lessar.
Việc thêm vào nhân vật bà thầy bói là một trong những điều đáng chú ý và hấp dẫn của bản
*Hamlet* phái sinh này, đặc biệt bởi vai trò của bà kết hợp cả người kể chuyện, người chơi, thượng đế, Fortinbras, Hồn ma, Osric, và Những chị em kỳ dị của Macbeth. Bà ta kết nối vực thẳm giữa trần thế với thế giới linh hồn, và bà giúp chúng ta nhìn thấy cái nền mà nếu không có bà sẽ chỉ là trống rỗng.
Những biến đổi hoặc bổ sung cho các nhân vật Claudius và Gertrude cũng có sự phân nhánh xa rộng. Việc Nanm kết hôn với người đàn ông mà bà không yêu ám chỉ điều gì? Nỗi đau thương của Lhamoklodan có được Nanm chia sẻ? Nanm có mong muốn cái chết của chồng hay không? Bà có khuyến khích Kulo-ngam giết vua hay không, dù là cố ý hay vô ý? Kulo-ngam có thực sự mong có tình yêu của Nanm và sự an toàn của Lhamoklodan hơn tất cả hay không? Có phải việc ông ta chiếm ngai vàng hoàn toàn chỉ là do những động cơ đó hay không?
Cuối cùng, có câu hỏi nào trong số các câu hỏi này giờ đây áp dụng được cho
*Hamlet*? Khi kể lại câu chuyện theo cách đó, phim có làm bộc lộ thêm những yếu tố nào còn sót lại về Claudius, Gertrude, Laertes, Ophelia, hay Hamlet hay không? Làm nổi bật và sâu sắc hơn mối tình giữa Claudius và Gertrude hướng tới nhân bản hoá họ ở mức cao hơn – một mức độ chắc chắn là một phần của văn bản nhưng không nhất thiết gắn với tâm trí độc giả của nó. Hiệu quả tổng thể của việc trở lại với *Hamlet* sau khi gặp gỡ với *Hoàng tử xứ Himalayas* là khuấy động lại cách đọc quen thuộc vở kịch với trung tâm là Hamlet.
Nhan đề của bài viết này là mượn của J. Dover Wilson
*Điều gì xảy ra trong *Hamlet – nhưng có lẽ nó mang một giới từ chưa đúng. “ *Điều gì đã đã xảy ra với *Hamlet * khi nó được nhìn qua lăng kính của những cải biên kịch Shakespeare của châu Á?”* có lẽ thích hợp hơn.
**Tài liệu tham khảo**
Ashizu, Kaori. “Kurosawa's
*Hamlet*?” *Shakespeare Studies* 33 (1995): 71-99. *MLA International Bibliography*. Web. 23 February 2012. *The Bad Sleep Well* [ *Warui Yatsu Hodo Yoku Nemuru*]. Dir. Akira Kurosawa. Perf. Toshirô Mifune, Masayuki Mori, Kyôko Kagawa, and Tatsuya Mihashi. 1960. DVD. Criterion, 2006. *A Dream in Hanoi: A True Story of Love, Stage Fright, and Noodle *Soup. Dir. Tom Weidlinger. Perf. The Central Dramatic Company of Vietnam; Artists Repertory Theatre of Portland, Oregon; F. Murray Abraham. 2002. Videocassette. Bullfrog Films, 2002. *Hamlet*. Dir. Kenneth Branagh. Perf. Kenneth Branagh, Kate Winslet, Richard Attenborough, Brian Blessed, Richard Briers, and Robin Williams. 1996. DVD. Castle Rock, 2007. *Hamlet*. Dir. Laurence Olivier. Perf. Laurence Olivier, Jean Simmons, Basil Sydney, Eileen Herlie, Norman Wooland, Felix Aylmer, and Terence Morgan. 1948. DVD. Criterion, 2000. *Hamlet*. Dir. Michael Almereyda. Perf. Ethan Hawke, Julia Stiles, Sam Shepard, and Bill Murray. 2000. DVD. Buena Vista Home Entertainment, 2001. *Hamlet Goes Business* [ *Hamlet Liikemaailmassa*]. Dir. Aki Kaurismäki. Perf. Pirkka-Pekka Petelius, Esko Salminen, Kati Outinen, Elina Salo, and Esko Nikkari. 1987. DVD. Villealfa Film, 1998.
Huang, Alexander C. Y.
*Chinese Shakespeares: Two Centuries of Cultural Exchange*. New York: Columbia University Press, 2009.
Kidnie, Margaret Jane.
*Shakespeare and the Problem of Adaptation*. London: Routledge, 2009. *The Legend of the Black Scorpion* [a.k.a. *The Banquet* ( *Ye Yan*)]. Dir. Feng Xiaogang. Perf. Zhang Ziyi, Daniel Wu, Zhou Xun, Ge You, Ma Jingwu. 2006. DVD. Dragon Dynasty, 2008. *Prince of the Himalayas* [ *Ban dao yin xiang*; a.k.a. *Ximalaya wangzi*.]. Dir. Sherwood Hu. Perf. Purba Rgyal, Dobrgyal, Zomskyid, Sonamdolgar, Lobden, and Lopsang. Hus Entertainment, Shanghai Film Studios. 20 October 2006.
Shakespeare, William.
*The Riverside Shakespeare*. 2nd ed. Gen. ed. G. Blakemore Evans. Boston: Houghton Mifflin, 1997. *Throne of Blood* [ *Kumonosu jô* ( *The Castle of the Spider’s Web*)]. Dir. Akira Kurosawa. Perf. Toshirô Mifune, Minoru Chiaki, and Isuzu Yamada. 1957. DVD. Criterion, 2003.
**Người dịch: PGS.TS. Trần Thị Phương Phương, TS. Đào Lê Na, ThS. Nguyễn Ngọc Bảo Trâm, ThS. Nguyễn Thị Phương Thúy**

X-Logged-In: False

Vary: User-Agent

Keep-Alive: timeout=2, max=99


text:
Quy định
|
Tin tức
|
Báo giá quảng cáo
|
Hỏi đáp
|
Hướng dẫn
|
Thanh toán
|
Đăng ký nhận tin
|
Hỗ trợ trực tuyến:
Góp Ý
|
Liên hệ
Trang chủ
Sản phẩm
Rao vặt
Gian hàng
Sự kiện
Đăng nhập
Đăng ký
Bán tên miền khachsanphaodai.com
Tên miền thinhgiau.com mua là giàu
Bảng giá máy tính xách tay hp
bán máy tính xách tay giá rẻ tại rạch giá
slideshow
Ô tô - Xe máy
Honda
Acura
BMW
Daewoo
Fiat
Ford
Isuzu
Kia
Lexus
Mazda
Mercedes-Benz
Toyota
Daihatsu
Xe Vespa
Các loại xe tải
Xe công trình
Xe cho thuê
Phụ kiện xe
Các loại xe máy
Nissan
Mitsubishi
Khác
Altis 414tr, Vitara 475tr, Xtrail 520tr
341,000,000 VNĐ
Đào tạo Ứng Phó Sự Cố Hóa Chất 0976322302
400,000 VNĐ
PHUỘC SAU XE FUTURE X ZIN
500,000 VNĐ
www.kiembac.vn
Website screenshot generator
Trang chủ
|
Sản phẩm
|
Rao vặt
|
Gian hàng
|
Danh bạ website
|
Sản phảm khuyến mãi
|
Đăng nhập
|
Đăng ký
Copyright © 2017 www.kiembac.com
Thông tin liên hệ: 628A Ngô Quyền - An Hòa - TP Rạch Giá - Kiên Giang, Điện thoại hỗ trợ: 0972.953.953
info@kiembac.com

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

X-Powered-By-Plesk: PleskWin


text:
1. Phòng xông hơi khô truyền thống thường dùng các loại gỗ thông nhập khẩu từ Châu Âu ( Phần Lan , Thụy Điển , Newzealand ... ) được xử lý chống mối mọt , ẩm mốc ..... nên thời gian sử dụng tương đối dài và chất lượng luôn được đảm bảo. Máy xông khô được sử dụng nhằm tạo hơi nóng cho việc xông hơi, nhiệt độ phòng xông hơi phụ thuộc vào lượng nước khách hàng đổ trực tiếp lên đá hơi .
2. Tùy theo số lượng : người sử dụng cùng lúc, phòng xông hơi khô sẽ được thiết kế với những kích thước phù hợp .
- Phòng dùng cho : 1 đến 2 người sẽ có kích thước : 100cm x 100cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 3 đến 4 người sẽ có kích thước : 150cm x 150cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 4 đến 6 người sẽ có kích thước : 200cm x 200cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 6 đến 8 người sẽ có kích thước : 250cm x 250cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 8 đến 10 người sẽ có kích thước : 300cm x 300cm x 200cm ( Cao )
- Các kích thước trên sẽ dao động lên xuống khoảng 50cm trở lại cho phù hợp từng khách hàng .
3. Giá của một phòng xông hơi khô sẽ được tính dựa trên nhiều yếu tố như :
- Kính thước : Dài ... x Rộng ... x Cao ...
- Loại gỗ thông : Phần Lan, Thụy Điển, Newzealand, Mỹ, Đông Nam Á
- Số vách tường ( 2 , 3 hay toàn bộ là vách trừ cửa ra vào ) . Đối với có vách gỗ sẽ được tính 1 lớp .
Mặt không có Vách tường sẽ được ốp 2 mặt gỗ ( trong - ngoài )
- Loại máy xông hơi khô cần dùng :
+ Công Suất : 4.5 Kw- 6 Kw - 7.5Kw - 9 Kw - 12 Kw - 15 Kw - 18Kw - 22.5 Kw - 24 Kw ......
+ Chất lượng , xuất sứ máy : Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc, Mỹ, Phần Lan,Thụy Điển ......
- Phí vận chuyển và công lắp đặt cho từng nơi ( trong nội thành , các tỉnh lân cận , tỉnh xa ... )
* Quý Khách vui lòng liên hệ trực tiếp để nhận được sự tư vấn và báo giá chuẩn từ công ty .
4. Mời quý khách tham khảo qua các công trình Kingsteam VN Co.,Ltd đã thực hiện gần đây: Click xem ảnh công trình thực tế tại đây
5. Bộ phụ kiện dùng cho phòng xông hơi khô
Tham khảo một số hình ảnh thi công lắp đặt phòng xông hơi khô truyền thống tại khu nghĩ dưỡng An Lâm Viên Sài Gòn...
Xông hơi hồng ngoại hay truyền thống đều nhằm mục đích chính là chăm sóc sức khỏe cho con người. Nhưng mỗi...
Cùng tham khảo qua hình ảnh - video Dự án: Thi công lắp đặt hệ thống 8 phòng xông hơi khô ướt - 4 bồn massage cho khách...
Bạn đang có mong muốn lắp đặt một Phòng Xông Hơi Giá Rẻ ngay tại gia đình bạn hay các trung tâm làm đẹp. CÔNG TY...
Phòng tắm vách kính kết hợp với xông hơi đang là 1 xu thế trang trí nội thất phòng tắm và gia đình đang rất...
Spa đá muối Himalaya đang nổi lên như một hiện tượng kinh doanh và làm đẹp thời thượng. Đặc biệt là Phòng xông hơi...
Xông hơi trong bồn nước là phương pháp chữa bệnh được áp dụng từ những năm 2000 TCN tại Ai Cập. Nhận ra tác dụng...
Phòng xông hơi đá muối là sự kết hợp của phòng xông hơi truyền thống với đá muối Hymalaya được lắp...
I. Chi Nhánh Đà Nẵng - Miền Trung .
Địa chỉ : 72 Lương Nhữ Hộc, P.Hòa Cường Bắc, Q.Hải Châu, Tp.Đà Nẵng
I. Chi Nhánh Đà Nẵng - Miền Tây .
329 Đồng Văn Cống, P.An Thới, Q.Bình Thủy, Tp.Cần Thơ
Phòng Máy Xông Hơi © 2016 - 2017 All Rights Reserved. Thiết kế web by Webtemplate

markdown:
**1.** [Phòng xông hơi khô](http://kingsteamsauna.com/phong-xong-hoi-kho-sauna) * : người sử dụng cùng lúc, 2. Tùy theo số lượng*
- Phòng dùng cho : 1 đến 2 người sẽ có kích thước : 100cm x 100cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 3 đến 4 người sẽ có kích thước : 150cm x 150cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 4 đến 6 người sẽ có kích thước : 200cm x 200cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 6 đến 8 người sẽ có kích thước : 250cm x 250cm x 200cm ( Cao )
- Phòng dùng cho : 8 đến 10 người sẽ có kích thước : 300cm x 300cm x 200cm ( Cao )
- Các kích thước trên sẽ dao động lên xuống khoảng 50cm trở lại cho phù hợp từng khách hàng .
3.
*: Giá của một *
- Kính thước : Dài ... x Rộng ... x Cao ...
- Loại gỗ thông : Phần Lan, Thụy Điển, Newzealand, Mỹ, Đông Nam Á
- Số vách tường ( 2 , 3 hay toàn bộ là vách trừ cửa ra vào ) . Đối với có vách gỗ sẽ được tính 1 lớp .
Mặt không có Vách tường sẽ được ốp 2 mặt gỗ ( trong - ngoài )
- Loại
** cần dùng : máy xông hơi khô**
+ Công Suất : 4.5 Kw- 6 Kw - 7.5Kw - 9 Kw - 12 Kw - 15 Kw - 18Kw - 22.5 Kw - 24 Kw ......
+ Chất lượng , xuất sứ máy : Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc, Mỹ, Phần Lan,Thụy Điển ......
- Phí vận chuyển và công lắp đặt cho từng nơi ( trong nội thành , các tỉnh lân cận , tỉnh xa ... )
* Quý Khách vui lòng liên hệ trực tiếp để nhận được sự tư vấn và báo giá chuẩn từ công ty .
**4.** Mời quý khách tham khảo qua các công trình Kingsteam VN Co.,Ltd đã thực hiện gần đây: **Click xem ảnh công trình thực tế tại đây** **5. ** [Bộ phụ kiện dùng cho phòng xông hơi khô](http://kingsteamsauna.com/thiet-bi-phu-kien-xong-hoi)
Tham khảo một số hình ảnh thi công lắp đặt phòng xông hơi khô truyền thống tại khu nghĩ dưỡng An Lâm Viên Sài Gòn...
Xông hơi hồng ngoại hay truyền thống đều nhằm mục đích chính là chăm sóc sức khỏe cho con người. Nhưng mỗi...
Cùng tham khảo qua hình ảnh - video Dự án: Thi công lắp đặt hệ thống 8 phòng xông hơi khô ướt - 4 bồn massage cho khách...
Bạn đang có mong muốn lắp đặt một Phòng Xông Hơi Giá Rẻ ngay tại gia đình bạn hay các trung tâm làm đẹp. CÔNG TY...
Phòng tắm vách kính kết hợp với xông hơi đang là 1 xu thế trang trí nội thất phòng tắm và gia đình đang rất...
Spa đá muối Himalaya đang nổi lên như một hiện tượng kinh doanh và làm đẹp thời thượng. Đặc biệt là Phòng xông hơi...
Xông hơi trong bồn nước là phương pháp chữa bệnh được áp dụng từ những năm 2000 TCN tại Ai Cập. Nhận ra tác dụng...
Phòng xông hơi đá muối là sự kết hợp của phòng xông hơi truyền thống với đá muối Hymalaya được lắp...
**I. Chi Nhánh Đà Nẵng - Miền Trung .**
Địa chỉ : 72 Lương Nhữ Hộc, P.Hòa Cường Bắc, Q.Hải Châu, Tp.Đà Nẵng
**I. Chi Nhánh Đà Nẵng - Miền Tây .**
329 Đồng Văn Cống, P.An Thới, Q.Bình Thủy, Tp.Cần Thơ
Phòng Máy Xông Hơi © 2016 - 2017 All Rights Reserved.
[Thiết kế web by Webtemplate](http://webtemplate.com.vn/thiet-ke-web-ban-hang-chuyen-nghiep)

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: Apache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache

X-Crawler-Content-Encoding: gzip

Vary: Accept-Encoding

Keep-Alive: timeout=5, max=100

Connection: Keep-Alive

X-Crawler-Transfer-Encoding: chunked

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


text:
Mã sản phẩm: EX-220U Thương hiệu: Mitsubishi Bảo hành: 24 tháng
Vui lòng gọi
- Công nghệ xử lý ánh sáng số: DLP (0.55' 1-Chip DMD, 12 deg. LVDS, DDP2230)
- Cường độ sáng: 2500 ANSI Lumens
- Độ phân giải: XGA (1024 x 768 Pixels)
- Độ phân giải nén : SXGA (1280 x 1024 Pixels)
- Tỷ số tương phản: 2000:1
- Bóng đèn: 185W
- Tuổi thọ bóng đèn: 4000 h - Low mode
- Kích thước hình chiếu: 40” - 300”
- Sử dụng công nghệ hỗ trợ trình chiếu mới “New Brilliant ColorTM “ cho hình ảnh sắc nét và trung thực
- Đĩa 6 màu ( R/G/B/Y/W/C)
- Chức năng tắt máy nhanh - Instant Shutdown
- Trình chiếu trực tiếp lên bảng đen/ bảng trắng/ bức tường màu be/ màu hồng/ màu xanh
- Chức năng chỉnh hình thang kỹ thuật số Digital keystone (+/- 20 mức)
- Kích thước: 280 x 91 x 230 mm
- Trọng lượng: 2.4 kg
- Công nghệ Nhật Bản.
- Bảo hành: 24 tháng cho máy, 10 tháng hoặc 500 giờ (tùy theo điều kiện nào đến trước) cho bóng đèn chiếu.
Hotline: 0973678525

markdown:
Mã sản phẩm: EX-220U Thương hiệu: Mitsubishi Bảo hành: 24 tháng
Vui lòng gọi
-
* Công nghệ xử lý ánh sáng số: DLP *(0.55' 1-Chip DMD, 12 deg. LVDS, DDP2230)
- Cường độ sáng: 2500 ANSI Lumens
- Độ phân giải: XGA (1024 x 768 Pixels)
- Độ phân giải nén : SXGA (1280 x 1024 Pixels)
- Tỷ số tương phản: 2000:1
- Bóng đèn: 185W
- Tuổi thọ bóng đèn: 4000 h - Low mode
- Kích thước hình chiếu: 40” - 300”
-
* Sử dụng công nghệ hỗ trợ trình chiếu mới “New Brilliant Color TM “ cho hình ảnh sắc nét và trung thực*
- Đĩa 6 màu ( R/G/B/Y/W/C)
- Chức năng tắt máy nhanh - Instant Shutdown
- Trình chiếu trực tiếp lên bảng đen/ bảng trắng/ bức tường màu be/ màu hồng/ màu xanh
- Chức năng chỉnh hình thang kỹ thuật số Digital keystone (+/- 20 mức)
- Kích thước: 280 x 91 x 230 mm
- Trọng lượng: 2.4 kg
- Công nghệ Nhật Bản.
- Bảo hành: 24 tháng cho máy, 10 tháng hoặc 500 giờ (tùy theo điều kiện nào đến trước) cho bóng đèn chiếu.


text:
Trang chủ
Quý khách đang ở:
Trang chủ
Đăng Ký
|
Đăng Nhập
Thông Tin Cá Nhân
LINKSYS Website cam kết bảo vệ sự riêng tư và phát triển những kĩ thuật cung cấp cho bạn những công cụ mạnh mẽ và an toàn nhất trên mạng. Bản Tuyên Bố về Sự Riêng Tư này áp dụng cho trang web LINKSYS Website và điều chỉnh việc thu thập và sử dụng thông tin. Bằng việc sử dụng website LINKSYS Website , bạn bằng lòng thực hiện những điều khoản được mô tả trong bản Tuyên Bố này.
Về Việc Thu Thập Những Thông Tin Cá Nhân Của Bạn
LINKSYS Website thu thập những thông tin mang tính chất cá nhân của bạn, như địa chỉ email, tên, địa chỉ nhà hoặc nơi làm việc hay số điện thoại. LINKSYS Website còn thu thập những thông tin cá nhân mang tính chất riêng tư như mã bưu điện, tuổi, giới tính, sở thích của bạn.
Cả những thông tin về phần cứng và phần mềm trên máy tính của bạn cũng được LINKSYS Website thu thập. Những thông tin này có thể bao gồm: địa chỉ IP của bạn, loại trình duyệt bạn đang dùng, tên miền, thời gian truy cập và những website đã giới thiệu cho bạn đến với chúng tôi. Những thông tin này được sử dụng bởi LINKSYS Website để phục vụ cho sự vận hành của dịch vụ, để duy trì chất lượng dịch vụ, và để cung cấp những thông số về việc sử dụng trang web LINKSYS Website .
Hãy ghi nhớ rằng nếu bạn trực tiếp để lộ những thông tin cá nhân riêng tư hoặc những thông tin nhạy cảm qua những bảng tin công khai của LINKSYS Website, những thông tin này có thể được người khác lấy và sử dụng. Hãy chú ý: LINKSYS Website không đọc những thông tin mang tính truyền thông liên lạc của bạn.
LINKSYS Website khuyến khích bạn xem lại những điều khoản về tính bảo mật của những trang web bạn liên kết đến từ LINKSYS Website để từ đó bạn có thể hiểu những website đó thu thập, sử dụng và chia sẻ những thông tin đó như thế nào. LINKSYS Website không chịu trách nhiệm về những điều khoản về tính bảo mật thông tin hay những nội dung khác của các website bên ngoài LINKSYS Website và những website thành viên thuộc LINKSYS Website.
Về Việc Sử Dụng Những Thông Tin Cá Nhân Của Bạn
LINKSYS Website thu thập những thông tin của bạn để vận hành trang web LINKSYS Website và cung cấp những dịch vụ mà bạn yêu cầu. LINKSYS Website còn sử dụng những thông tin cá nhân của bạn để thông báo cho bạn về những sản phẩm, dịch vụ khác từ LINKSYS Website và những chi nhánh của nó. LINKSYS Website có thể tiếp xúc với bạn thông qua quan sát để nghiên cứu lối ứng xử của bạn, như ý kiến của bạn về những dịch vụ hiện tại hoặc tiềm năng của những dịch vụ mới có thể sẽ được cung cấp.
LINKSYS Website không bán, thuê hay cho thuê dach sách khách hàng của mình cho các nhóm thứ ba. LINKSYS Website có thể, bất cứ lúc nào, tiếp xúc với bạn về một đối tác bên ngoài với một lời đề nghị cụ thể mà bạn có thể quan tâm. Trong những trường hợp đó, những thông tin cá nhân của bạn (email, tên, địa chỉ, điện thoại) không được chuyển đến bên thứ ba. Thêm vào đó, LINKSYS Website có thể chia sẻ dữ liệu với những đối tác tin cậy để giúp chúng tôi thực hiện những nghiên cứu thống kê, gửi cho bạn email hay thư tay, thực hiện hỗ trợ khách hàng, hoặc sắp xếp việc giao hàng. Tất cả những công ty thuộc bên thứ ba đó đều bị cấm sử dụng những thông tin cá nhân của bạn ngoại trừ việc cung cấp dịch vụ cho LINKSYS Website, và họ được yêu cầu duy trì tính bảo mật của những thông tin của bạn.
LINKSYS Website không sử dụng hoặc tiết lộ những thông tin cá nhân nhạy cảm, như chủng tộc, tôn giáo, hoặc đảng phái chính trị mà không có sự cho phép của bạn.
LINKSYS Website theo dõi những trang mà khách hàng của chúng tôi ghé thăm bên trong LINKSYS Website, nhằm xác định dịch vụ nào của LINKSYS Website được yêu thích nhất. Những thông tin này được sử dụng để cung cấp những nội dung đặc chế và quảng cáo bên trong LINKSYS Website đến những khách hàng mà hành vi của họ chỉ ra là họ quan tâm đến một vấn đề cụ thể nào đó.
LINKSYS Website sẽ tiết lộ những thông tin của bạn mà không cần thông báo, chỉ khi cần phải như vậy theo luật pháp hoặc khi tin rằng những hành động đó là cần thiết để: (a) phù hợp với các sắc lệnh luật pháp hoặc tuân theo quá trình hợp pháp của LINKSYS Website; (b) bảo vệ quyền lợi của LINKSYS Website; và, (c) hành động dưới những tình huống cấp thiết để bảo vệ sự an toàn cá nhân của những người dùng của LINKSYS Website, hoặc của cộng đồng.
Về Việc Sử Dụng Cookie
LINKSYS Website sử dụng "cookies" để giúp bạn cá nhân hoá những kinh nghiệm về mạng của bạn. Một cookie là một file văn bản được đặt ở ổ đĩa cứng của bạn hoặc ở một trang chủ web. Cookie không thể được sử dụng để chạy chương trình hay đưa virus vào máy tính của bạn. Cookie được ấn định cho riêng bạn, và chỉ được đọc bởi một máy chủ web trong tên miền cung cấp cookie cho bạn.
Một trong những mục đích chủ yếu của cookie là cung cấp cho bạn những chức năng thuận tiện để tiết kiệm thời gian của bạn. Mục đích của một cookie là bảo với máy chủ web là bạn đã phản hồi lại một trang cụ thể nào đó. Ví dụ, nếu bạn cá nhân hoá các trang LINKSYS Website , hoặc đăng kí với trang LINKSYS Website hoặc các dịch vụ của nó, một cookie sẽ giúp LINKSYS Website gọi lại những thông tin cụ thể trong những lần ghé thăm sau này. Điều này giúp đơn giản hoá quá trình ghi chép các thông tin cá nhân của bạn, như địa chỉ hoá đơn, địa chỉ gửi hàng... Khi bạn quay lại cùng một trang LINKSYS Website đó, thông tin mà bạn cung cấp lúc trước có thể được lấy ra, để bạn có thể dễ dàng sử dụng các chức năng của LINKSYS Website mà bạn đã cá nhân hoá.
Bạn có khả năng chấp nhận hoặc từ chối cookie. Hầu hết các trình duyệt web tự động chấp nhận cookie, nhưng bạn có thể dễ dàng thay đổi các thiết lập trình duyệt của mình để từ chối cookie nếu bạn thích. Nếu bạn từ chối cookie, bạn không thể thấy được hết những chức năng tương tác của các dịch vụ của LINKSYS Website hoặc những trang web mà bạn đến thăm.
Tính Bảo Mật Của Những Thông Tin Cá Nhân Của Bạn
LINKSYS Website đóng chặt những thông tin cá nhân của bạn đối với những truy cập trái phép, sử dụng hoặc tiết lộ. LINKSYS Website đóng chặt những thông tin định danh cá nhân bạn cung cấp trên những máy chủ trong một môi trường được điều chỉnh và an toàn, bảo vệ khỏi những truy cập trái phép, sử dụng hoặc tiết lộ. Khi thông tin cá nhân (như số thẻ tín dụng) được chuyển đến những trang web khác, chúng đều được bảo vệ thông qua mã hoá, như giao thức Secure Socket Layer (SSL).
Về Sự Thay Đổi Của Bản Tuyên Bố Này
LINKSYS Website sẽ thường xuyên cập nhật bản Tuyên Bố về Sự Riêng Tư này để đáp ứng những phản hồi từ các công ty và khách hàng. LINKSYS Website khuyến khích bạn định kỳ xem lại bản Tuyên Bố này để được biết LINKSYS Website đang bảo vệ thông tin của bạn như thế nào.
Thông Tin
LINKSYS Website đón chào những bình luận của bạn về Bản Tuyên Bố Về Sự Riêng Tư này. Nếu bạn tin rằng LINKSYS Website chưa tôn trọng bản Tuyên Bố này, hãy liên hệ LINKSYS Website tại
chauvn@netcom.com.vn
. Chúng tôi sẽ cố gắng xem xét và sửa chữa vấn đề một cách nhanh chóng nhất có thể.
Trang chủ
|
Giới thiệu
|
Tin tức
|
Sản phẩm
|
Giải pháp
|
Hỗ trợ kỹ thuật
|
Liên hệ
Về Bảo Vệ Thông Tin Người Dùng
|
Thỏa Thuận về Dịch Vụ
Copyright 2016 by NETCOM Ltd.,

Set-Cookie: language=vi-VN; path=/; HttpOnly


text:
Được sản xuất từ 100% cao su thiên nhiên, sản phẩm của chúng tôi đạt tiêu chuẩn xuất khẩu và giá cả rất cạnh tranh. Chúng tôi sản xuất và đã xuất khẩu nhiều loại dây thun tới các thị trường toàn thế giới. Mẫu mã và đóng gói đa dạng, sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau như cột tiền, cột tóc, đóng gói thực phẩm, sử dụng trong văn phòng – nhà xưởng, thun dung cho nông nghiệp và công nghiệp…
Để mở rộng thị trường xuất khẩu, chúng tôi tìm kiếm các đối tác có nhu cầu nhập khẩu dây thun và ống cao su trên toàn thế giới: China, Indonesia, Malaysia, Philippines,Thailand, Singapore, Korea, Taiwan, India, Bangladesh, Japan, Australia, Dubai,Turkey, USA, Germany, Italy, Spain, Poland, Bulgaria, Hungary, Argentina, Canada, Brazil, Mexico, Peru, South Africa, Ghana, Ethiopia, Nigeria, ….
Nếu Quý khách hàng có bất kì nhu cầu gì, xin vui lòng liên hệ trực tiếp chúng tôi. Chúng tôi sẽ cố gắng hết sức mình để đáp ứng yêu cầu của bạn. Chúng tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ có một sự hợp tác tốt trong tương lai gần. Mong muốn nhận được phản hồi từ Quý khách hàng gần xa
Được thành lập từ năm 1999, nhà máy công ty Lợi Lợi được đặt tại khu công nghiệp Hòa Bình, tỉnh Kontum, cách thành phố Hồ Chí Minh khoảng 600km. Với hơn 10,000 hecta rừng cao su, nhà máy Lợi Lợi có nguồn nguyên liệu dồi dào sẵn sàng cho các đơn hàng. Cùng với hệ thống máy móc hiện đại và đội ngũ công nhân nhiều kinh nghiệm, chúng tôi tự hào là nhà sản xuất dây thun xuất khẩu hàng đầu Việt Nam và phân phối đến toàn thế giới

Set-Cookie: shoping=; expires=Sat, 22-Sep-2018 15:13:17 GMT; path=/


text:
Tỷ giá USD ngày 14/3/2018
Tỷ giá trung tâm giữa VND và USD được Ngân hàng Nhà nước công bố sáng 14/3 ở mức 22.440 VND, giảm 10 đồng so với hôm qua.
Với biên độ +/-3% đang được áp dụng, tỷ giá trần mà các ngân hàng áp dụng hôm nay là 23.113 VND/USD và tỷ giá sàn là 21.769 VND/USD.
Tại các ngân hàng thương mại, giá đồng USD tương đối ổn định. Cụ thể, lúc 8h15, tại Vietcombank niêm yết giá USD ở mức 22.725 - 22.795 VND/USD (mua vào - bán ra), tăng 5 đồng so với hôm qua.
Tại BIDV, giá USD cũng được niêm yết ở mức 22.730 - 22.800 VND/USD (mua vào - bán ra), tăng 5 đồng so với hôm qua.
Trong khi đó, tại Vietinbank niêm yết giá USD ở mức 22.729 - 22.799 VND/USD, tăng 1 đồng so với hôm qua.
Ngân hàng ACB hiện đang tiếp tục mua bán USD với giá 22.725-22.795 đồng/USD (mua vào- bán ra).
Trong khi Eximbank chiều mua vào- bán ra niêm yết ở mức 22.705-22.795 đồng/USD, giảm 15 đồng chiều mua và tăng 5 đồng chiều bán.
Techcombank giá USD hiện đang ở mức 22.710-22.795 đồng/USD chiều mua và bán.
Tỷ giá tại DongABank đang là 22.725-22.795 đồng/USD (mua vào- bán ra), tăng 5 đồng hai chiều mua và bán.
9h15 giá USD tự do niêm yết ở mức mua vào là 22.760 đồng/USD và bán ra trong khoảng 22.775- 22.780 đồng/USD, không đổi so với chiều ngày hôm qua.
15h30 giá USD tự do giao dịch ở mức 22.750- 22.770 đồng/USD (mua vào- bán ra), giảm 10 đồng cả hai chiều mua và bán so với sáng nay.
Video nổi bậtNhiều chị em bỗng gánh khoản nợ khủng "trên trời" sau buổi chăm sóc da mặt miễn phí trị giá 1,5 triệu
TIN Kinh Tế NỔI BẬT
Nhiều loại trái cây đang vào mùa thu hoạch rộ nhưng phần lớn là hàng "xá", hàng chất lượng cao khá hiếm nên giá cao
Bài được quan tâm
- Thần dược 2 tỷ đồng/kg: Sự thật "cú lừa thế kỷ" khiến đại gia ngã ngửa
- Khách hàng tố cây xăng bá đạo nhất Việt Nam
- Món quà đậm chất Hy Lạp "đốn tim" Kỳ Duyên, Phương Ly và các sao nữ
- Hải sản tính tiền ghế ngồi, nước chanh phụ thu máy lạnh: Chặt chém vô đối
- Hàng loạt phi công của Vietnam Airlines tiếp tục cầu cứu
- Cảnh báo nước giải khát mùa hè: Coi chừng vạ từ miệng
Bài viết mới
Bài viết khác
- Giá vàng hôm nay 14/3: Trong nước tiếp tục giảm
- Khách tố mất 3 lượng vàng: Eximbank đã trả hết nhưng quên đòi sổ?
- Cỗ máy bí mật trong chiến lược “bán lẻ mới” của Alibaba
- Liên tiếp trúng Vietlott phụ, Jackpot 300 tỷ vẫn bị "treo"
- Những thú cưng siêu giàu, kiếm tiền giỏi hơn cả con người
- VN-Index vượt mức 1.130 điểm
- Ngân hàng phải gửi báo cáo tài chính điện tử
- 3 công ty chứng khoán bị khiển trách vì thiếu tiền, sửa lỗi giao dịch
- Tỷ giá USD ngày 13/3/2018
- Soi hãng hàng không có máy bay rơi ở Nepal khiến 49 người chết

markdown:
# Tỷ giá USD ngày 14/3/2018
Tỷ giá trung tâm giữa VND và USD được Ngân hàng Nhà nước công bố sáng 14/3 ở mức 22.440 VND, giảm 10 đồng so với hôm qua.
**TIN LIÊN QUAN**
Với biên độ +/-3% đang được áp dụng, tỷ giá trần mà các ngân hàng áp dụng hôm nay là 23.113 VND/USD và tỷ giá sàn là 21.769 VND/USD.
Tại các ngân hàng thương mại, giá đồng USD tương đối ổn định. Cụ thể, lúc 8h15, tại Vietcombank niêm yết giá USD ở mức 22.725 - 22.795 VND/USD (mua vào - bán ra), tăng 5 đồng so với hôm qua.
Tại BIDV, giá USD cũng được niêm yết ở mức 22.730 - 22.800 VND/USD (mua vào - bán ra), tăng 5 đồng so với hôm qua.
Trong khi đó, tại Vietinbank niêm yết giá USD ở mức 22.729 - 22.799 VND/USD, tăng 1 đồng so với hôm qua.
Ngân hàng ACB hiện đang tiếp tục mua bán USD với giá 22.725-22.795 đồng/USD (mua vào- bán ra).
Trong khi Eximbank chiều mua vào- bán ra niêm yết ở mức 22.705-22.795 đồng/USD, giảm 15 đồng chiều mua và tăng 5 đồng chiều bán.
Techcombank giá USD hiện đang ở mức 22.710-22.795 đồng/USD chiều mua và bán.
Tỷ giá tại DongABank đang là 22.725-22.795 đồng/USD (mua vào- bán ra), tăng 5 đồng hai chiều mua và bán.
9h15 giá USD tự do niêm yết ở mức mua vào là 22.760 đồng/USD và bán ra trong khoảng 22.775- 22.780 đồng/USD, không đổi so với chiều ngày hôm qua.
15h30 giá USD tự do giao dịch ở mức 22.750- 22.770 đồng/USD (mua vào- bán ra), giảm 10 đồng cả hai chiều mua và bán so với sáng nay.
**TIN LIÊN QUAN**
### Video nổi bật
[Nhiều chị em bỗng gánh khoản nợ khủng "trên trời" sau buổi chăm sóc da mặt miễn phí trị giá 1,5 triệu](http://clip.vietbao.vn/nhieu-chi-em-bong-ganh-khoan-no-khung-tren-troi-sau-buoi-cham-soc-da-mat-mien-phi-tri-gia-15-trieu.html)
|
|
00:00 / --:--
|
|
TIN
[Kinh Tế](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/) NỔI BẬT
[](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Vao-mua-trai-cay-gia-re/2147816555/88/)
![](http://img.vietbao.vn/images/220/vn888/hot/v2014/698b651204-1-img29052018103624-1527603495890862805361.jpeg)
[Vào mùa trái cây giá rẻ](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Vao-mua-trai-cay-gia-re/2147816555/88/)
Nhiều loại trái cây đang vào mùa thu hoạch rộ nhưng phần lớn là hàng "xá", hàng chất lượng cao khá hiếm nên giá cao
### Bài được quan tâm
-
[Thần dược 2 tỷ đồng/kg: Sự thật "cú lừa thế kỷ" khiến đại gia ngã ngửa](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Than-duoc-2-ty-dongkg-Su-that-cu-lua-the-ky-khien-dai-gia-nga-ngua/2147826845/88/)
-
[Khách hàng tố cây xăng bá đạo nhất Việt Nam](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Khach-hang-to-cay-xang-ba-dao-nhat-Viet-Nam/151112695/88/)
-
[Món quà đậm chất Hy Lạp "đốn tim" Kỳ Duyên, Phương Ly và các sao nữ](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Mon-qua-dam-chat-Hy-Lap-don-tim-Ky-Duyen-Phuong-Ly-va-cac-sao-nu/2147826695/92/)
-
[Hải sản tính tiền ghế ngồi, nước chanh phụ thu máy lạnh: Chặt chém vô đối](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Hai-san-tinh-tien-ghe-ngoi-nuoc-chanh-phu-thu-may-lanh-Chat-chem-vo-doi/590453667/88/)
-
[Hàng loạt phi công của Vietnam Airlines tiếp tục cầu cứu](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Hang-loat-phi-cong-cua-Vietnam-Airlines-tiep-tuc-cau-cuu/610219520/87/)
-
[Cảnh báo nước giải khát mùa hè: Coi chừng vạ từ miệng](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Canh-bao-nuoc-giai-khat-mua-he-Coi-chung-va-tu-mieng/2147816744/88/)
### Bài viết mới
### Bài viết khác
-
[Giá vàng hôm nay 14/3: Trong nước tiếp tục giảm](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Gia-vang-hom-nay-143-Trong-nuoc-tiep-tuc-giam/181739271/90/)
-
[Khách tố mất 3 lượng vàng: Eximbank đã trả hết nhưng quên đòi sổ?](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Khach-to-mat-3-luong-vang-Eximbank-da-tra-het-nhung-quen-doi-so/2147804705/90/)
-
[Cỗ máy bí mật trong chiến lược “bán lẻ mới” của Alibaba](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Co-may-bi-mat-trong-chien-luoc-ban-le-moi-cua-Alibaba/151021885/90/)
-
[Liên tiếp trúng Vietlott phụ, Jackpot 300 tỷ vẫn bị "treo"](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Lien-tiep-trung-Vietlott-phu-Jackpot-300-ty-van-bi-treo/590435562/90/)
-
[Những thú cưng siêu giàu, kiếm tiền giỏi hơn cả con người](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Nhung-thu-cung-sieu-giau-kiem-tien-gioi-hon-ca-con-nguoi/55946506/90/)
-
[VN-Index vượt mức 1.130 điểm](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/VNIndex-vuot-muc-1130-diem/410895460/90/)
-
[Ngân hàng phải gửi báo cáo tài chính điện tử](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Ngan-hang-phai-gui-bao-cao-tai-chinh-dien-tu/165362124/90/)
-
[3 công ty chứng khoán bị khiển trách vì thiếu tiền, sửa lỗi giao dịch](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/3-cong-ty-chung-khoan-bi-khien-trach-vi-thieu-tien-sua-loi-giao-dich/151021902/90/)
-
[Tỷ giá USD ngày 13/3/2018](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Ty-gia-USD-ngay-1332018/2147804531/90/)
-
[Soi hãng hàng không có máy bay rơi ở Nepal khiến 49 người chết](http://m.vietbao.vn/Kinh-te/Soi-hang-hang-khong-co-may-bay-roi-o-Nepal-khien-49-nguoi-chet/151021727/90/)

Connection: keep-alive

X-Cache-Status: MISS