markdown:
Đây là chỗ cập nhật chú thích cho truyện Thê vi thượng, vì truyện này cần chú thích nhiều, cho nên ta mở riêng một post để chứa chú thích và giải nghĩa, ta cũng sẽ áp dụng cách chú thích mới cho truyện này, các chú thích sẽ được cập nhật liên tục cùng lúc post chương mới.
Khi có từ cần chú thích, ta sẽ add link dẫn về trang này, và sẽ paste phần giải nghĩa vào tiêu đề, nghĩa là các cưng chỉ cần rê chuột vào những từ được chú thích là nghĩa của nó sẽ hiện ra mà không cần phải click vào để qua post bên đây,
[ví dụ như này](https://yuyu0108.wordpress.com), như vậy thì sẽ không làm loãng truyện khi tự dưng đang đọc mà có cái chú thích nhảy vào, nhưng khá bất tiện cho những ai muốn cop truyện về, cho nên mới có sự xuất hiện của bài này, chỉ có điều khi truyện hoàn thành thì cái này mới xong đươc :))
Rồi, nếu hứng thú các cưng có thể quay về chương 1 để xem thử cách chú thích mới *cười tình*
.
________________________________________
**Chú thích**
.
**_vị vũ trù mậu**: ý của câu thành ngữ này là chỉ hãy phòng bị trước để tránh xảy ra hậu hoạn.
Câu thành ngữ này có xuất xứ từ “Bài thơ: Chim cú mèo”.
Sau khi Chu Vũ Vương diệt được triều nhà Thương, đã không giết mà lưu lại Vũ Canh con trai của Trụ Vương. Nhưng Chu Vũ Vương vẫn không yên tâm, mới cử ba người chú mình là Quản Thúc, Sái Thúc và Hoắc Thúc đến giám thị Vũ Canh, nên gọi là ” Tam Giám”.
Sau khi Chu Vũ Vương mất, Chu Thành Vương lên nối ngôi, còn em trai của Chu Vũ Vương là Chu Công Đán thì tổng quản việc triều chính..
Việc Chu Công Đán nhiếp chính đã gây nên sự bất mãn của ba người chú của Chu Vũ Vương, họ liền tung tin Chu Công Đán muốn tiếm ngôi vua, khiến Chu Thành Vương cũng tỏ ra nghi ngờ. Chu Công Đán muốn tránh điều tai tiếng, mới rời khỏi Cảo Kinh, đến sống ở đông đô Lạc Ấp.
Bấy giờ, hoàng tử Vũ Canh vẫn không cam tâm việc nhà Thương bị diệt vong. Khi thấy anh em nhà Chu mâu thuẫn với nhau, liền cử người sang câu kết với “Tam Giám” khởi binh làm phản
Sau khi Chu Công Đán biết được tin này, mới viết một bài thơ tựa đề “Chim cú mèo” dâng lên Chu Thành Vương. Đại ý bài thơ như sau: “Chim cú mèo ơi, chim cú mèo, mày đã cướp mất con ta, phá nhà ta. Nhân lúc trời chưa mưa, ta đã bận rộn tước rễ cây dâu, nhanh chóng lấp kín cửa sổ, cửa nhà ta”.
Chim cú trong thơ là chỉ Vũ Canh, còn con chim kêu khổ này là chỉ bản thân Chu Công Đán, điều này đã nói lên nỗi lo lắng của Chu Công Đán đối với nhà nước.
Về sau, Chu Thành Vương đã hiểu được ý của Chu Công Đán, mới sai người giết chết Vũ Canh, cùng Quản Thúc và Hoắc Thúc. Còn Sái Thúc cũng chết trên đường bị đi đày. Vương triều nhà Chu cũng từ đó đã được củng cố.
**_trọng chấn phu cương**: dạy lại vợ, củng cố lại quyền lực của chồng **_minh môi chính thú**: cưới hỏi công khai và chính thức **_đích mẫu**: mẹ cả **_nhược quán**: hai mươi **_diêm dẫn**: còn được gọi là “diêm sao”, là giấy để đổi muối thời Tống, “dẫn” là chỉ chi phiếu có giá trị, còn có thể lưu thông như một hình thức thay thế tiền mặt. Theo “Tống sử thông hóa chí”: “Mỗi tờ diêm dẫn, lãnh được 116,5 cân muối, giá 6 xâu.” (1 xâu có 1000 đồng tiền) **_mộc dục**: tắm rửa **_tuyết trung tống thán**: ý của câu thành ngữ này là chỉ khi tuyết rơi đem than củi đến cho người ta sưởi ấm. Nay thường dùng để ví về việc giúp đỡ người trong lúc khó khăn, nguy cấp.
Câu thành ngữ này có xuất xứ từ “Đại tuyết tống thán dự giới ẩn”.
Phạm Thành Đại là một nhà thơ nổi tiếng thời Nam Tống, khi tuổi già ông đã về quê sống ẩn cư ở Thạch Hồ Tô Châu, nên tự xưng là Thạch Hồ cư sĩ. Ông đã viết được khá nhiều thơ ca, hơn nữa thơ của ông có phong cách đa dạng, đặc sắc rất mới mẻ và nhã nhặn. Ông đã để lại cuốn “Thạch Hồ cư sĩ thi tập”, cùng nhiều câu thơ nổi tiếng . Trong đó có bài thơ nhan đề “Đại tuyết tống thán dự giới ẩn”, trong thơ có hai câu “Bất thị tuyết trung tuy tống thán, liêu trang phong cảnh yếu thi lai”. Vậy câu thành ngữ này là được giản hóa từ thơ của Phạm Thành Đại.
Trong “Tống sử-Thái Tông kỷ” đã thuật lại một câu truyện như sau: Vào một mùa đông năm đó, ngoài trời tuyết rơi rất lạnh. Vua Tống Thái Tông đang nghỉ trong cung vừa sưởi ấm , vừa nếm những thứ quả ngon vật lạ. Bấy giờ, nhà vua nhìn ra ngoài cửa sổ tuyết bay đầy trời, thì bỗng nghĩ đến trong quốc gia ông còn có khá nhiều người nghèo rất đáng thương, họ không có cơm ăn áo mặc, đang phải nhịn đói chịu rét dưới trời tuyết. Tức thì, nhà vua liền cử các quan viên đem theo nhiều lương thực và than củi, ra ngoài cung phân phát cho dân nghèo và các cụ già cô đơn không nơi nương tựa.
**_Lễ Gia Quan**: ngày xưa, ở bên nước Tàu (Trung Hoa) con trai đến 18 tuổi làm Lễ Đội Mũ gọi là Lễ Gia Quan; con gái đến 16 tuổi làm Lễ Cài Trâm gọi là Lễ Cập Kê. Ta cũng theo phong tục nước Tàu, nên có câu ca dao:
Trai thời 18 Gia Quan,
Gái thời 16 hiệp đàng Cập Kê.
Tuổi đến thời cho con trai đội mũ, con gái cài trâm là tuổi trai gái đã trưởng thành, đủ sinh lực, cha mẹ có thể định lứa đôi được. Trai gái đến tuổi ấy, ta thường gọi là tuổi dậy thì.
Người Tàu, người Việt hay có cái lệ dựng vợ, gã chồng cho con sớm, gọi là tảo hôn. Điều nầy có hại cho sức khỏe trai và gái. Nếu có sanh con sớm, thì con cũng không được cường tráng. Lệ tảo hôn ngày nay đã giảm bớt nhiều rồi, vì điều kiện sanh sống trong xã hội, nên định con trai 19 tuổi lấy vợ, con gái 18 tuổi lấy chồng.
Khi hành lễ Gia Quan Cập Kê, gia trưởng có mời thân tộc, họ hàng đến mầng con cháu đã trưởng thành. Ai cũng có một lời dạy con trai, con gái đã lớn khôn rồi, phải biết giữ phận làm người. Trai có phận trai, gái có phận gái, đừng làm điều chi cha mẹ phải buồn lòng, tông môn phải nhục nhã.
**_kim quan**: mũ nhỏ đội trên búi tóc của quan lại quyền quý **_ngũ trảo ngân long quan**: mũ có hình ngân long năm móng **_phấn hoa vàng**, một loại phấn trang điểm của phụ nữ thời xưa **_ngọc đái**: đai lưng kết bằng ngọc **_đầu hoài tống bão**: tự gieo mình cho ôm, khiêu khích, mời gọi **_nhi tức**: con dâu **_danh sĩ**: chỉ những người rất có danh vọng nhưng không làm quan **_chủ trương trung dung**: có thái độ chiết trung, đừng hăng hái nhiệt thành, chớ thất vọng lạnh lùng, bao giờ cũng điềm đạm theo thời, phải bắt chước Trời lạnh lùng, không tây vị, và lúc hành sự phải biết chần chờ khoan dãn, len lỏi nước đôi, nói tóm gọn là không tham lam, không hơn thua, chỉ sống bình lặng và ôn hòa **_hạ lễ**: quà mừng **_tị huyết quang**: tránh chuyện đổ máu **_đăng môn**: đến nhà **_hưu thư**: giấy bỏ vợ do người chồng viết **_ngọa phòng**: phòng ngủ **_đệ tư**: em dâu nam **_kinh hỉ**: ngạc nhiên lẫn vui mừng **_nhận thân**: người trong nhà chào hỏi giới thiệu với nhau **_giá y**: áo cưới cho cô dâu **_tiểu hoa thính**: phòng khách phụ **_hồi môn**: về thăm nhà vợ **_sinh mẫu**: mẹ ruột **_trắc thất**: vợ lẽ **_hành bán lễ**: cúi người vừa phải hoặc chỉ khụy người (với nữ) mà không phải quỳ hoặc gập người hẳn xuống **_tiêu lan chi phấn**: nghĩa gốc là một loại phấn son của phụ nữ, ám chỉ người con gái đẹp **_khố phòng**: nhà kho **_tại thế**: còn sống **_phân gia**: chia thành các nhánh nhỏ tách ra sống riêng **_hầu kết**: trái khế **_cô gia**: cách bố mẹ vợ gọi con rể **_tiền thính**: sảnh trước **_tam thẩm**: thím ba **_thẩm nương**: mẹ và thím **_đường tỷ muội**: chị em gái họ **_di nương**: dì (vợ lẽ của cha) **_thân nương**: mẹ ruột **_tuyết sâm**: còn gọi là tuyết nhân sâm, ngọc nhân sâm, sinh trưởng trên núi tuyết cao 4800m **_Dĩ vi bảo khí cửu… Tam đao, nhất viết Linh Bảo, nhị viết Hàm Chương, tam viết Tố Chất**; **chủy thủ nhị… Nhân tư định danh, dĩ minh kì phu**: được cho là bảo khí có chín thứ… ba đao, một tên Linh Bảo, hai tên Hàm Chương, ba tên Tố Chất, hai dao găm… đặt tên dựa vào kiểu dáng, khắc ở bên ngoài **_băng kiết uyên thanh**: tinh khiết như băng đá, sáng trong như nước dưới vực sâu **_tạ lễ**: quà cảm ơn **_đào hoa nhưỡng**: rượu đào hoa **_bát giác đình**: đình tám góc **_Trích Tinh Đình**: đình hái sao **_Tộc Học**: nơi dạy học cho con cháu trong tộc **_Tam Cửu Thiên**: theo nông lịch Trung Quốc, đây là thời gian lạnh nhất trong năm, từ ngày thứ 19 đến ngày thứ 27 sau đông chí **_tổ mẫu**: bà nội **_tiên phong đạo cốt**: phong thái của người tu tiên **_họa hề phúc chi sở ỷ, phúc hề họa chi sở phục**: trích trong chương 58 Đạo Đức Kinh của Lão Tử
Họa hề phúc chi sở ỷ. Phúc hề họa chi sở phục. Thục tri kỳ cực. Kỳ vô chính. Chính phục vi kỳ, thiên phục vi yêu. Nhân chi mê, kỳ nhật cố cửu. Thị dĩ thánh nhân, phương nhi bất cát, liêm nhi bất quế, trực nhi bất tứ, quang nhi bất diệu.
禍兮，福之所倚，福兮，禍之所伏。孰知其極？其無正。正復為奇，善復為妖。人之迷，其日固久！是以聖人方而不割，廉而不劌，直而不肆，光而不耀。《道德經 • 第五十八章》
Dịch: Họa là chỗ dựa của phúc; phúc là chỗ dựa của họa. Nào ai biết đâu là điểm cực hạn? Không có sự công chính sao? Công chính rồi lại thành gian tà; thiện rồi trở thành ác. Con người u mê đã quá lâu rồi! Cho nên thánh nhân tuy vuông vức mà không hại ai, tuy góc cạnh mà không tổn thương ai, tuy ngay thẳng nhưng không khắc nghiệt với ai, tuy sáng rỡ nhưng không chói lòa mắt ai.
**_biệt trang**: sơn trang nằm ở vị trí biệt lập **_tổ trạch**: nhà tổ **_tổ điền**: ruộng đất tổ tiên để lại **_hiện ngân**: bạc thỏi có sẵn **_vạn bất đắc dĩ**: không còn cách nào khác **_trung quỹ**: việc bếp núc nội trợ trong nhà **_du kí**: những ghi chép về những điều tai nghe mắt thấy trong khi đi du lịch **_quỳ thủy**: có tháng **_nhân tiểu quỷ đại**: trẻ con còn nhỏ nhưng thông minh khôn khéo, nghịch ngợm, nhiều mưu kế
Trong truyền thuyết dân gian nói người chết rồi sẽ thành ma quỷ, chết càng trẻ thì khi hóa thành quỷ càng mạnh, thế là từ miệng các đạo sĩ lưu truyền vào dân gian, thành câu “nhân tiểu quỷ đại”
**_trung tuần**: mười ngày giữa tháng
Theo lịch cổ của Trung Quốc thì 01 tuần là 10 ngày và một tháng có 3 tuần gồm thượng tuần (tương đương từ ngày 1 đến ngày 10 của tây lịch), trung tuần (tương đương từ ngày 11 đến ngày 20) và hạ tuần (tương đương từ ngày 21 đến ngày 30)
**_trích tiên**: tiên giáng trần **_tội chứng**: bằng chứng phạm tội **_kình địch**: kẻ địch mạnh **_sinh thần**: sinh nhật **_đề khí**: động tác dồn sức lên nửa người trên **_vương bát**: rùa, ba ba, nghĩa bóng chỉ người bị cắm sừng **_dán tranh**: khi người ta viết thư pháp hay vẽ tranh xong, phần giấy đã viết sẽ được dán lên một tờ khác dày và rộng hơn, tránh làm hư hỏng tranh vẽ **_chúng khẩu thước kim**: miệng lưỡi con người có thể nung chảy cả kim loại, hình dung không thể xem nhẹ sức mạnh của dư luận, sau này thường chỉ nhiều người cùng nói bậy thì có thể làm phải trái lẫn lộn **_kinh bang tế thế**: dựng nước giúp đời **_lang kỵ trúc mã lai, nhiễu sàng lộng thanh mai**: hai câu trong bài Trường Can hành của Lý Bạch (701 – 762) đời Đường. Đây là một thiên diễm tình bằng thơ ngũ ngôn dài 30 câu.
Thuở nhỏ, cùng ngụ xóm Trường Can, chàng và nàng thường nô đùa bên nhau một cách vô tư. Năm mười bốn tuổi, nàng về làm vợ chàng, lúc nào cũng e thẹn, nghìn lần gọi cũng không một lần dám quay đầu lại. Năm mười lăm tuổi mới bắt đầu dám đưa mắt nhìn nhau mà hứa suốt đời gắn bó với nhau. Chàng nguyện sẽ làm như gã Vỹ Sinh, thà để cho nước thủy triều dâng ngập ở chân cầu (là nơi hẹn hò) chứ nhất định không rời nếu nàng chưa đến.
Nàng thề sẽ làm hòn vọng phu chờ cho đến khi chàng trở về, nếu một mai chàng phải ra đi. Năm nàng mười sáu thì chàng phải đi xa thật. Nàng trông chờ mỏi mòn, nhìn ra trước cửa thì dấu chân chàng rêu đã in đầy. Tháng tám, nàng nhìn bướm vàng bay từng đôi mà sinh lòng thương cảm, làm cho dáng người tiều tụy. Nàng mong chàng gửi thư cho biết khi nào trở về để nàng đi đón, dù có xa bảy trăm dặm đường đến Trường Phong Sa cũng không nản lòng.
Bài thơ bắt đầu bằng bốn câu:
Thiếp phát sơ phú ngạch,
Chiết hoa môn tiền kịch
Lang kỵ trúc mã lai
Nhiễu sàng lộng thanh mai
Tạm dịch:
Em tóc vừa xõa trán,
Ngắt hoa chơi trước nhà.
Chàng vờ cưỡi ngựa đến,
Đuổi nhau quanh ghế ngồi.
Và kết thúc bằng tám câu:
Bát nguyệt hồ điệp hoàng
Song phi Tây viên thảo
Cảm thử thương thiếp tâm,
Tọa sầu hồng nhan lão.
Tảo vãn hạ Tam Ba
Dự tương thư báo gia
Tương nghênh bất đạo viễn
Trực chí Trường Phong Sa
Tạm dịch:
Tháng tám bướm vàng bay
Từng đôi vườn phía Tây
Cám cảnh lòng thiếp đau
Những lo già mà sầu
Bao giờ rời Tam Ba
Nhớ gửi thơ về nhà
Đón chàng đâu ngại xa
Thẳng đến Trường Phong Sa
Lời nàng thì như thế nhưng bao giờ chàng về hoặc chàng có về hay không thì nhà thơ đã bỏ ngỏ. Nếu chỉ hiểu mấy tiếng thanh mai trúc mã trong phạm vi mấy câu đầu thì đó quả là sự quấn quýt vô tư giữa con trai và con gái lúc còn thơ nhưng toàn bài thì lại là cả một mối tình lâm ly và thống thiết.
**_lão bản nương**: bà chủ tiệm **_trướng phòng**: phòng thu chi, kế toán **_tùng tử đường**: kẹo đậu phộng **_hổ khẩu: **kẽ giữa ngón cái và ngón trỏ **_xuất hồng**: băng huyết sau khi sinh **_nhũ danh**: tên mụ, tên ở nhà **_Tiểu Chước**: tên của A Xù là Thiều, nghĩa là đẹp, vương phi cố ý đọc thành Tiểu Chước, Thiều và Chước đồng âm, chước là cái muỗng, dùng luôn tên Muỗng Nhỏ cho xinh xắn **_đường huynh đệ**: anh em họ nội **_Đông Doanh**: Nhật Bản **_tọa cật sơn không**: ngồi không ăn lở cả núi **_hoa sách**: lịch thị tẩm **_thân huynh đệ**: anh em ruột **_thanh lưu**: trong sạch **_Chỉ cú lai sào, không huyệt lai phong. Kỳ sở thác giả nhiên, tắc phong khí thù yên**: Một câu trích trong phần đầu tác phẩm “Phong phú” của Tống Ngọc thời Tiên Tần.
Nguyên văn:
Sở tương vương du vu lan thai chi cung, tống ngọc cảnh soa thị. Hữu phong táp nhiên nhi chí, vương nãi phi khâm nhi đương chi, viết: “Khoái tai thử phong! Quả nhân sở dữ thứ nhân cộng giả tà?” Tống ngọc đối viết: “Thử độc đại vương chi phong nhĩ, thứ nhân an đắc nhi cộng chi!” Vương viết: “Phu phong giả, thiên địa chi khí, phổ sướng nhi chí, bất trạch quý tiện cao hạ nhi gia yên. Kim tử độc dĩ vi quả nhân chi phong, khởi hữu thuyết hồ?” Tống ngọc đối viết: “Thần văn vu sư: chỉ cú lai sào, không huyệt lai phong. Kỳ sở thác giả nhiên, tắc phong khí thù yên.”
Dịch:
Sở Tương Vương đi dạo trong cung Lan Thai, Tống Ngọc theo hầu.
Gió xào xạt thổi tới, Sở Tương Vương kéo rộng vạt áo ra đón gió mà nói: “Gió thật là sảng khoái! Đây có phải thứ ta và bách tính bình dân có thể cùng hưởng thụ chăng?” Tống Ngọc đáp lại: “Đây chỉ là ngọn gió mà một mình đại vương hưởng thụ mà thôi, bách tính bình dân làm sao có thể cùng hưởng thụ ngọn gió này cùng bệ hạ!”
Sở Tương Vương nói: “Gió là không khí lưu chuyển trong thiên hạ, phổ biến mà thông suốt thổi đến không gặp trở ngại gì, thổi đến từng người không phân sang hèn cao thấp. Bây giờ ngươi cho là chỉ có một mình ta hưởng thụ được gió, phải chăng là có lý do gì?” Tống Ngọc trả lời: “Thần nghe vi sư nói: phần chạc cây quất sẽ có chim chóc đến làm tổ, nơi trống trải sẽ sinh ra gió. Tổ chim và gió xuất hiện khác nhau tùy vào điều kiện hoàn cảnh khác nhau, vậy bản chất của gió cũng sẽ có khác biệt tùy theo điều kiện hoàn cảnh khác biệt.”
**_tịnh phòng:** phòng tắm **_loạn côn đả tử**: dùng gậy đánh đến chết. **_thượng vị**: ghế trên **_lạc tỉnh hạ thạch**: thừa cơ hãm hại khi người khác gặp nguy **_giáo hóa**: giáo dục cảm hóa **_phá quán tử phá suất**:
nghĩa đen: nếu bình đã vỡ, thì có bị ném thêm nó cũng chỉ là cái bình vỡ, không cần phải giữ gìn nữa
nghĩa bóng: không có trách nhiệm, khi sự việc đã bị làm hỏng thì trực tiếp dùng thái độ bất cần, tùy tiện bỏ mặc nó tiếp tục phát triển hoặc dù kết quả không tốt cũng không quan tâm, không cần tiến bộ.
xuất xứ: Chu Lập Ba “Bạo phong sậu vũ”
**_họa thủy đông di**: gắp lửa bỏ tay người **_tri tử mạc nhược phụ**: không ai hiểu con bằng cha **_đại cữu tử**: anh vợ **_phúc tinh:** cứu tinh, ngôi sao may mắn **_cáo ngự trạng**: cáo trạng với vua **_hậu thử bạc bỉ**: coi trọng bên này xem nhẹ bên kia **_huyết trạng**: cáo trạng viết bằng máu **_cô mẫu**: bác gái **_ngoại thất**: vợ lẽ, tình nhân nuôi bên ngoài **_thế tập phiên vương**: vua của vùng thuộc địa, cha truyền con nối **_học phú ngũ xa**: xuất phát từ “Thôn trang – Thiên hạ”: “Huệ Thi đa phương, kỳ phú ngũ xa”. Tương truyền Huệ Thi là một người rất có học vấn, sách ông ta đọc cần đến năm xe mới chở hết, thành ngữ này chỉ những người có học thức uyên bác **_thân muội muội**: em gái ruột **_thượng cổ cửu khí**: chín món binh khí cổ xưa
_
**danh khí**: binh khí nổi tiếng **_Thượng cổ cửu khí, đao tam, nhất viết linh bảo, nhị viết hàm chương, tam viết tố chất.**: Chín món binh khí cổ, ba cây đao, thứ nhất tên Linh Bảo, thứ hai tên Hàm Chương, thứ ba tên Tố Chất. **_giấc mộng hoàng lương**: “Hoàng lương” có nghĩa là kê vàng. Ngày xưa có Lư Sinh đi thi không đỗ, vào hàng cơm nghỉ chân. Có một lão già cho mượn một cái gối nằm. Lư Sinh ngủ và chiêm bao thấy đỗ tiến sĩ, làm quan to, vinh hiển hơn 20 năm, gia đình hưng vượng, con cháu đầy đàn. Tỉnh ra mới biết ấy chỉ là một giấc mộng. Nồi kê đang nấu còn chưa chín. Ý nói giấc mộng đẹp và ngắn ngủi. **_Phù dung trướng noãn độ xuân tiêu, tòng thử vương gia bất tảo triều**: màn phù dung ấm áp đêm xuân, từ đó vương gia không lên triều **_hưu mộc nhật**: ngày tắm gội, lệ xưa khi làm quan cứ mười ngày sẽ được nghỉ một ngày để tắm gội **_hoàng trừ**: người được kế thừa ngôi vua **_hồ bằng cẩu hữu**: bạn bè xấu **_giờ tị**: chín giờ đến mười một giờ sáng **_tam phục thiên**: thời kì nóng nhất trong năm, gồm sơ phục: 10 ngày, tính từ canh thứ ba sau Hạ Chỉ; trung phục: 20 ngày, tính từ canh thứ tư sau Hạ Chỉ; mạt phục: 10 ngày, tính từ canh thứ nhất sau Lập Thu **_huyết tiên bàn long trụ**: máu tươi tưới lên trụ rồng **_kế tử**: con riêng của chồng/vợ **_ngọc tịch**: loại chiếu giống chiếu gỗ của ta nhưng làm bằng ngọc **_hoa quyền**: khi uống rượu, hai người cùng giơ ngón tay ra một lúc rồi đoán số, ai nói đúng là được, nói sai bị phạt uống rượu, cả hai người đều nói sai thi hoà **_thiên đầu vạn tự**: bối rối ngổn ngang **_quân sư tế tửu**: tên một cấp quan, do Tào Tháo thiết lập vào cuối thời Đông Hán, chức là tham mưu quân sự cao cấp, nhưng thuộc hàng quan, về sau chức này chuyển thành quan chức nhiều chức năng, chẳng hạn như cúng tế, truy điệu. **_quân lệnh trạng**: giấy đảm bảo chấp hành quân lệnh **_dục cự hoàn nghênh**: làm điệu bộ, muốn từ chối nhưng lại ỡm ờ dụ dỗ mời mọc **_thâu lương hoán trụ** (偷梁換柱): Thay xà đổi cột, kế thứ 25 trong 36 kế của Tôn Tử, đánh tráo ( gian lận ) thay một cái vốn có bằng một cái khác không đáng có mà người khác vẫn phải công nhận.
Thuở xưa, có một người thợ mộc nghèo. Để làm được những sản phẩm quý, người thợ mộc thường tự mình vào rừng sâu để chọn và tìm ra những cây gỗ quý.
Trong một lần đi rừng, người thợ mộc may mắn tìm được một cây gỗ rất quý. Đó là cây gỗ có tên Long Đàn. Người ta truyền tụng rằng, ai có cây gỗ quý này làm nhà thì cả gia tộc của nhà sẽ ăn nên làm ra, phát tài phát lộc và đời đời sung túc.
Người thợ mộc hạ cây Long Đàn về và với tay nghề của mình ông đã dùng cây gỗ quý này làm cây cột cho ngôi nhà của mình với những đường chạm trổ tinh xảo. Quả như lời truyền tụng, kể từ đó gia đình người thợ mộc ăn nên làm ra và trở nên sung túc…
Tin đồn về cây gỗ quý đến tai viên quan ở địa phương. Vốn là kẻ tham ác, không muốn ai hơn mình, viên quan sai đám nha đến nhà người thợ mộc ra lệnh phải mau mau nộp cây cột quý cho nhà quan…
Biết không thể trái lệnh viên quan tham ác này, người thợ mộc chỉ còn cách xin thư thả ít hôm để thu xếp rồi sẽ đem nộp cây cột quý. Đó cũng là thời gian để người thợ mộc tính cách đối phó.
Người thợ mộc bèn vào rừng tìm một cây gỗ đem về chế tác y hệt cây cột gỗ Long Đàn và lắp đúng vào chỗ; còn cây cột gỗ quý thì ông bí mật đẽo gọt lại thành một cây xà gác lên nóc nhà của mình. Mọi việc đều diễn ra kín đáo, người ngoài không hề hay biết.
Đúng hẹn, viên quan tham ác đích thân cùng đám sai nha đến lấy cây cột quý. Đến nơi thấy ngôi nhà và cây cột quý vẫn không suy suyễn, viên quan lấy làm tức giận ra lệnh cho đám sai nha xông vào tháo dỡ chiếc cột mà y ngỡ rằng đấy chính là cây cột được làm bằng gỗ Long Đàn quý giá. Thấy người thợ mộc và gia đình van xin đừng lấy cây cột quý của mình, viên quan tham ác càng tin và mình đã sở hữu cây cột quý nhất đời bèn hí hửng đem về tư dinh.
Thế rồi, người ta thấy người thợ mộc sau khi sửa sang lại ngôi nhà của mình vẫn không ngừng ăn nên làm ra, cuộc sống lại càng trở nên sung túc vì cây Long Đàn thần kỳ vẫn nằm trong ngôi nhà của mình. Còn viên quan tham ác kia rồi cũng đến ngày thất cơ lỡ vận vì trong nhà của y chỉ là cây cột giả…
Người thực hiện thành công nhất kế này là Dận Chân, Hoàng tử thứ tư của vua Khang Hy nhà Thanh, đã sửa di chiếu của vua cha truyền ngôi cho Dận Đề là Hoàng tử thứ 14 ( lúc đó đang ở biên ải ) thành thứ 4 ( Dận Chân thực hiện trót lọt được việc đoạt ngôi soán vị là nhờ sự giúp đỡ của Long Khoa Đa và Nhiên Canh Nghiêu ). Biết di chiếu của vua khang Hy để dưới gối khi lâm chung Dận Chân đã lẻn vào cung lấy đưa cho Long Khoa Đa và Nhiên Canh Nghiêu sửa lại. Khi tỉnh lại thấy Dận Chân bên cạnh vua Khang Hy biết việc làm của Dận Chân đã nổi dận ném tràng hạt đang cầm vào mặt Dận Chân rồi trút hơi thở cuối cùng, Dận Chân đỡ lấy tràng hạt và nói ” Cảm ơn phụ vương đã truyền ngôi còn cho tràng hạt làm tin.” rồi tuyên chiếu lên ngôi thành Hoàng đế Ung Chính nhà Thanh.
**_giám thủ tự đạo**: biển thủ tiền công do chính bản thân cai quản
Thời Đường, Dương Viêm vì gia tộc nổi tiếng hiếu thảo mà được Đường Đức Tông chọn làm tể tướng, khi nhậm chức hắn rất đặt nặng ân oán cá nhân, khiến các đại thần trong triều bất mãn, thừa tướng Lư Khởi vẫn chờ cơ hội báo thù, mua nhà riêng của hắn lại làm trụ sở của công, buộc tội hắn “Ép buộc quan lại thay mặt bán nhà riêng, nâng cao giá nhà, đồng thời còn biển thủ tiền mình quản lý.” Đường Đức Tông hạ lệnh xử tử Dương Viêm.
## 55 thoughts on “Thê vi thượng – Chú thích”
Chị định làm 1 cái y chang bên nhà chị, và tình hình là rất lười TT v TT. Đôi lúc ghét cổ trang vì nó quá nhiều chú thích TT v TT
LikeLike
post một chương mới mà cứ như hai chương khác nhau :( em hơi hối hựn rồi :(
LikeLike
Vậy thì cứ như mọi khi thôi. Nhưng tổng hợp copy vào đây, mốt đỡ phải đi kiếm lại, cứ gặp từ đó hay cụm từ đó thì vô trang này ctrl + F là xong, nhanh hơn mà ^ ^
LikeLike
Cách này hay thiệt, nhưng đọc trên điện thoại thì hơi cực rồi ;__;
LikeLike
ai chà ss quên mất vụ đọc đt, hay là paste chú thích vào cuối chương nhé
LikeLike
Ss cứ làm thế này đi, rồi chú thích vào cuối chương cho mấy bạn đọc bằng đt, cũng tiện mà >:D
LikeLike
ừm, vậy ss sẽ paste thêm chú thích vào cuối chương lần nữa vậy
LikeLike
Reblogged this on LUNG.
LikeLike
Cám ơn chủ nhà đã edit Thê Vi Thượng nha! Chủ nhà kĩ quá đi, đã edit rồi còn giải thích kĩ từng chữ cho tụi mình nữa <3 thank chủ nhà nhiều nè <3
LikeLike