text:
Vũ khí hạt nhân
Vũ khí hạt nhân (tiếng Anh: nuclear weapon), -còn gọi là vũ khí nguyên tử- là loại vũ khí hủy diệt hàng loạt mà năng lượng của nó do các phản ứng phân hạch hạt nhân hoặc/và phản ứng hợp hạch gây ra. Một vũ khí hạt nhân nhỏ nhất cũng có sức công phá lớn hơn bất kỳ vũ khí quy ước nào. Vũ khí có sức công phá tương đương với 10 triệu tấn thuốc nổ có thể phá hủy hoàn toàn một thành phố. Nếu sức công phá là 100 triệu tấn (mặc dù hiện nay chưa thể thực hiện được) thì có thể phá hủy một vùng với bán kính 100 – 160 km. Cho đến nay, mới chỉ có hai quả bom hạt nhân được dùng trong Chiến tranh thế giới thứ hai: quả bom thứ nhất được ném xuống Hiroshima (Nhật Bản) vào ngày 6 tháng 8 năm 1945 có tên là Little Boy và được làm từ uranium; quả sau có tên là Fat Man và được ném xuống Nagasaki, cũng ở Nhật Bản ba ngày sau đó, được làm từ plutonium và thêm quả bom thứ ba được thử nghiệm ở Nga có tên là T-Sar Bomba với sức công phá lớn khiến cho một dải đảo ở phía Bắc của Nga bị hủy diệt hoàn toàn.
Mục lục
- 1 Lịch sử vũ khí hạt nhân
- 2 Các loại vũ khí hạt nhân
- 3 Ảnh hưởng của vụ nổ hạt nhân
- 4 Phóng bom hạt nhân
- 5 Sở hữu, kiểm soát và luật pháp về vũ khí hạt nhân
- 6 Xem thêm
- 7 Chú thích
- 8 Tham khảo
- 9 Liên kết ngoài
Lịch sử vũ khí hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Những vũ khí hạt nhân đầu tiên được Hoa Kỳ chế tạo cùng với sự giúp đỡ của Anh Quốc và Canada trong Chiến tranh thế giới thứ hai, đó là một phần của dự án Manhattan tối mật. Lúc đầu, việc chế tạo vũ khí hạt nhân là sự lo sợ Đức Quốc xã có thể chế tạo và sử dụng trước quân đội đồng minh. Nhưng cuối cùng thì hai thành phố của Nhật Bản là Hiroshima và Nagasaki lại là nơi chịu đựng sức tàn phá của những quả bom nguyên tử đầu tiên vào năm 1945. Liên Xô cũng đẩy mạnh Dự án vũ khí hạt nhân và chế tạo, thử nghiệm vũ khí hạt nhân đầu tiên vào năm 1949. Cả Hoa Kỳ và Liên Xô đều phát triển vũ khí hạt nhân nhiệt hạch vào những năm giữa của thập niên 1950. Việc phát minh ra các tên lửa hoạt động ổn định vào những năm 1960 đã làm cho khả năng mang các vũ khí hạt nhân đến bất kỳ nơi nào trên thế giới trong một thời gian ngắn trở thành hiện thực. Hai siêu cường của chiến tranh Lạnh đã chấp nhận một chiến dịch nhằm hạn chế việc chạy đua vũ khí hạt nhân nhằm duy trì một nền hòa bình mong manh lúc đó.
Vũ khí hạt nhân từng là biểu tượng cho sức mạnh quân sự và sức mạnh quốc gia. Việc thử nghiệm hạt nhân thường để kiểm tra các thiết kế mới cũng như là gửi các thông điệp chính trị. Một số quốc gia khác cũng phát triển vũ khí hạt nhân trong thời gian này, đó là Anh Quốc, Pháp, Trung Quốc. Năm thành viên của "câu lạc bộ các nước có vũ khí hạt nhân" đồng ý một thỏa hiệp hạn chế việc phổ biến vũ khí hạt nhân ở các quốc gia khác mặc dù có ít nhất hai nước (Ấn Độ, Nam Phi) [1] đã chế tạo thành công và một nước (Israel) có thể đã phát triển vũ khí hạt nhân vào thời điểm đó. Vào đầu những năm 1990, nước kế thừa Liên Xô trước đây là nước Nga cùng với Hoa Kỳ cam kết giảm số đầu đạn hạt nhân dự trữ để gia tăng sự ổn định quốc tế. Mặc dù vậy, việc phổ biến vũ khí hạt nhân vẫn tiếp tục. Pakistan thử nghiệm vũ khí đầu tiên của họ vào năm 1998, CHDCND Triều Tiên công bố đã phát triển vũ khí hạt nhân vào năm 2004.[2] Vũ khí hạt nhân là một trong những vấn đề trọng tâm của các căng thẳng về chính trị quốc tế và vẫn đóng vai trò quan trọng trong các vấn đề xã hội từ khi nó được khởi đầu từ những năm 1940. Vũ khí hạt nhân thường được coi là biểu tượng phi thường của con người trong việc sử dụng sức mạnh của tự nhiên để hủy diệt con người.[3]
Các loại vũ khí hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Vũ khí hạt nhân đơn giản là lấy năng lượng từ quá trình phân hạch (còn gọi là phân rã hạt nhân). Một vật liệu có khả năng phân rã được lắp ráp vào một khối lượng tới hạn, trong đó khởi phát một phản ứng dây chuyền và phản ứng đó gia tăng theo tốc độ của hàm mũ, giải thoát một năng lượng khổng lồ. Quá trình này được thực hiện bằng cách bắn một mẫu vật liệu chưa tới hạn này vào một mẫu vật liệu chưa tới hạn khác để tạo ra một trạng thái gọi là siêu tới hạn. Khó khăn chủ yếu trong việc thiết kế tất cả các vũ khí hạt nhân là đảm bảo một phần chủ yếu các nhiêu liệu được dùng trước khi vũ khí tự phá hủy bản thân nó. Thông thường vũ khí như vậy được gọi là bom nguyên tử, còn gọi là bom A.[4]
Các loại vũ khí cao cấp hơn thì lấy năng lượng nhiều hơn từ quá trình nhiệt hạch (còn gọi là tổng hợp hạt nhân). Trong loại vũ khí này, bức xạ nhiệt từ vụ nổ phân rã hạt nhân được dùng để nung nóng và nén đầu mang tritium, deuterium, hoặc liti, từ đó xảy ra phản ứng nhiệt hạch với năng lượng được giải thoát lớn hơn rất nhiều. Thông thường vũ khí như vậy được gọi là bom khinh khí, còn gọi là bom hydro, bom H hay bom nhiệt hạch. Nó có thể giải thoát một năng lượng lớn hơn hàng ngàn lần so với bom nguyên tử.
Người ta còn tạo ra các vũ khí tinh vi hơn cho một số mục đích đặc biệt. Vụ nổ hạt nhân được thực hiện nhờ một luồng bức xạ neutron xung quanh vũ khí hạt nhân, sự có mặt của các vật liệu phù hợp (như Coban hoặc vàng) có thể gia tăng độ ô nhiễm phóng xạ. Người ta có thể thiết kế vũ khí hạt nhân có thể cho phép neutron thoát ra nhiều nhất; những quả bom như vậy được gọi là bom neutron. Về lý thuyết, các vũ khí phản vật chất, trong đó sử dụng các phản ứng giữa vật chất và phản vật chất, không phải là vũ khí hạt nhân nhưng nó có thể là một vũ khí với sức công phá cao hơn cả vũ khí hạt nhân.
Ảnh hưởng của vụ nổ hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Năng lượng từ vụ nổ vũ khí hạt nhân thoát ra ở bốn loại sau đây:
- Áp lực — 40-60% tổng năng lượng
- Bức xạ nhiệt — 30-50% tổng năng lượng
- Bức xạ ion — 5% tổng năng lượng
- Bức xạ dư (bụi phóng xạ) — 5-10% tổng năng lượng
Lượng năng lượng giải thoát của từng loại phụ thuộc vào thiết kế của vũ khí và môi trường mà vụ nổ hạt nhân xảy ra. Bức xạ dư là năng lượng được giải thoát sau vụ nổ, trong khi các loại khác thì được giải thoát ngay lập tức.
Năng lượng được giải thoát bởi vụ nổ bom hạt nhân (bom nguyên tử) được đo bằng kiloton hoặc megaton - tương đương với hàng ngàn và hàng triệu tấn thuốc nổ TNT (tri-nitro-toluen).[5] Vũ khí phân hạch đầu tiên có sức công phá đo được là vài ngàn kiloton, trong khi vụ nổ bom khinh khí lớn nhất đo được là 10 megaton. Trên thực tế vũ khí hạt nhân có thể tạo ra các sức công phá khác nhau, từ nhỏ hơn một kiloton ở các vũ khí hạt nhân cầm tay như Davy Crockett của Hoa Kỳ cho đến 54 megaton như Bom Sa hoàng (Tsar-Bomba) của Liên Xô (vào ngày 30/10/1961).
Hiệu ứng quan trọng nhất của vũ khí hạt nhân là áp lực và bức xạ nhiệt có cơ chế phá hủy giống như các vũ khí quy ước. Sự khác biệt cơ bản là vũ khí hạt nhân có thể giải thoát một lượng lớn năng lượng tại một thời điểm. Tàn phá chủ yếu của bom hạt nhân không liên quan trực tiếp đến quá trình hạt nhân giải thoát năng lượng mà liên quan đến sức mạnh của vụ nổ
Mức độ tàn phá của ba loại năng lượng đầu tiên khác nhau tùy theo kích thước của bom. Bức xạ nhiệt suy giảm theo khoảng cách chậm nhất, do đó, bom càng lớn thì hiệu ứng phá hủy do nhiệt càng mạnh. Bức xạ ion bị suy giảm nhanh chóng trong không khí, nên nó chỉ nguy hiểm đối với các vũ khí hạt nhân hạng nhẹ. Áp lực suy giảm nhanh hơn bức xạ nhiệt nhưng chậm hơn bức xạ ion.
Phóng bom hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Thuật ngữ vũ khí hạt nhân chiến lược được dùng để chỉ các vũ khí lớn với các mục tiêu phá hủy lớn như các thành phố. Vũ khí hạt nhân chiến thuật là các vũ khí hạt nhân nhỏ hơn được dùng để phá hủy các mục tiêu quân sự, viễn thông hoặc hạ tầng cơ sở. Theo tiêu chuẩn hiện đại thì các quả bom ném xuống Hiroshima và Nagasaki vào năm 1945 có thể được coi là các vũ khí hạt nhân chiến thuật (sức công phá là 13 và 22 kiloton), mặc dù, các vũ khí hạt nhân chiến thuật nhẹ hơn và nhỏ hơn đáng kể.
Các phương pháp phóng vũ khí hạt nhân là:
Bom hấp dẫn[sửa | sửa mã nguồn]
Không một vũ khí hạt nhân nào đủ tiêu chuẩn là bom gỗ - đó là từ nóng mà quân đội Hoa Kỳ dùng để chỉ một loại bom hoàn thiện, không phải bảo hành sửa chữa, không nguy hiểm dưới mọi điều kiện trước khi cho nổ. Bom hấp dẫn là loại bom được thiết kế để được thả xuống từ các máy bay. Yêu cầu của loại bom này là phải chịu được các dao động và thay đổi về nhiệt độ và áp suất của không khí. Lúc đầu, các vũ khí thường có một cái chốt an toàn ở trạng thái đóng trong quá trình bay. Chúng phải thỏa mãn các yêu cầu về độ ổn định để tránh các vụ nổ hoặc rơi bất ngờ có thể xảy ra. Rất nhiều loại vũ khí có một thiết bị đóng ngắt để khởi động quá trình nổ. Các vũ khí hạt nhân của Mỹ thỏa mãn các tiêu chuẩn an toàn nói trên sẽ được ký hiệu bởi chữ cái "B", và tiếp theo (không có dấu nối) là các ký hiệu vật lý cần thiết. Ví dụ bom B61 là một loại bom như vậy, được Mỹ chế tạo rất nhiều và lưu trữ trong các kho chứa đạn dược trong nhiều thập kỷ.
Có nhiều kỹ thuật ném bom như thả bom tự do trong không khí, thả bom bằng dù với cơ chế cho nổ chậm để máy bay ném bom có thời gian thoát khỏi vùng nguy hiểm khi bom nổ.
Những quả bom hấp dẫn đầu tiên chỉ có thể được mang bằng B-29 Superfortress. Thế hệ bom tiếp theo vẫn rất lớn và nặng, chỉ có các pháo đài bay B-52, máy bay ném bom lớn V mới có thể mang được. Nhưng vào giữa những năm 1950, người ta có thể chế tạo được các vũ khí nhỏ, nhẹ hơn và có thể được mang bằng các máy bay chiến đấu kiêm ném bom bình thường.
Tên lửa đạn đạo mang đầu đạn hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Các tên lửa đạn đạo là các tên lửa có chất nổ, được máy tính hoặc người điều khiển, sau khi phóng thì chúng chỉ chịu ảnh hưởng của lực hấp dẫn và lực cản của không khí gây ra. Tên lửa đạn đạo dùng để mang các đầu đạn với tầm xa từ mười cho đến vài trăm km. Các tên lửa đạn đạo liên lục địa hoặc các tên lửa đạn đạo vượt đại châu được phóng từ các tàu ngầm có thể theo các lộ trình dưới quỹ đạo hoặc quỹ đạo với tầm xa xuyên lục địa. Các tên lửa đầu tiên chỉ có thể mang một đầu đạn, thường với sức công phá khoảng megaton. Các tên lửa như vậy yêu cầu phải có khả năng hoạt động với tính chính xác rất cao để đảm bảo phá hủy mục tiêu.
Từ những năm 1970, các tên lửa đạn đạo hiện đại được phát triển với khả năng nhắm tới mục tiêu với độ chính xác cao hơn nhiều. Điều này làm cho một tên lửa, trong một lần phóng, có thể mang đến hơn một chục đầu đạn và nhắm tới các mục tiêu độc lập với nhau. Mỗi đầu đạn có thể có sức công phá vài kiloton. Đây là một điểm mạnh quan trọng của tên lửa đạn đạo có nhiều đầu đạn. Nó không chỉ cho phép phá hủy các mục tiêu khác nhau, độc lập với nhau mà còn có thể cùng công phá một mục tiêu theo kiểu bủa vây hoặc có thể tác chiến với các vũ khí chiến thuật khác để vô hiệu hóa tất cả các hệ thống phòng thủ của đối phương. Vào những năm 1970, Liên Xô công bố kế hoạch nhằm chế tạo ra các tên lửa đạn đạo nhiều đầu đạn. Số tên lửa như vậy đủ lớn để cứ mỗi 19 giây đến 3 phút thì phóng một tên lửa tới các thành phố lớn của nước Mỹ, và việc đó có thể được thực hiện liên tục trong một giờ đồng hồ.
Tên lửa mang đầu đạn ở trong các kho lưu trữ đạn được của Hoa Kỳ được ký hiệu bằng chữ "W" ở đầu, ví dụ W61 có các tính chất như B61 nói ở trên nhưng có các yêu cầu về môi trường khác hẳn.
Tên lửa hành trình mang đầu đạn hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Tên lửa hành trình có thể mang đầu đạn hạt nhân, bay ở độ cao rất thấp, khoảng cách ngắn và được dẫn đường bởi các hệ thống điều khiển bên trong hoặc bên ngoài (như hệ thống định vị toàn cầu - GPS) làm cho chúng khó có thể bị đối phương phát hiện và ngăn chặn. Tên lửa hành trình mang được trọng lượng nhỏ hơn tên lửa đạn đạo rất nhiều nên sức công phá của đầu đạn mà nó mang thường là nhỏ. Tên lửa hành trình không thể mang nhiều đầu đạn nên không thể công phá nhiều mục tiêu. Mỗi tên lửa như vậy chỉ mang một đầu đạn mà thôi. Tuy nhiên, do gọn nhẹ nên tên lửa hành trình quy ước có thể được phóng đi từ các bệ phóng di động trên mặt đất, từ các chiến hạm hoặc từ các máy bay chiến đấu. Tên của các đầu đạn dành cho tên lửa hành trình của Mỹ không khác biệt với tên của các đầu đạn dành cho tên lửa đạn đạo.[6]
Các phương pháp khác[sửa | sửa mã nguồn]
Các phương pháp mang đầu đạn hạt nhân khác gồm súng cối, mìn, bom phá tàu ngầm, ngư lôi,... Vào những năm 1950, Hoa Kỳ còn phát triển một loại đầu đạt hạt nhân với mục đích phòng không có tên là Nike Hercules. Sau đó, nó được phát triển thành loại tên lửa chống tên lửa đạn đạo với đầu đạn lớn hơn. Phần lớn các vũ khí hạt nhân phòng không đều không được dùng vào cuối những năm 1960, các bom phá tàu ngầm không được dùng vào năm 1990. Tuy vậy, Liên Xô (và sau đó là Nga) vẫn tiếp tục duy trì tên lửa chống tên lửa đạn đạo với đầu đạn hạt nhân. Một loại vũ khí chiến thuật nhỏ, nhẹ, hai người mang (thường hay bị gọi nhầm là bom xách tay) cũng khá phổ biến mặc dù nó không chính xác và không tiện lợi lắm.[7]
Xem danh sách vũ khí hạt nhân để biết thiết kế các loại vũ khí hạt nhân.
Sở hữu, kiểm soát và luật pháp về vũ khí hạt nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Hơn hai ngàn vụ nổ hạt nhân sau đó là do việc thử nghiệm hạt nhân, chủ yếu là do các quốc gia sau đây thực hiện: Hoa Kỳ, Liên Xô, Pháp, Anh, Trung Quốc, Ấn Độ và Pakistan.
Hiện có một hiệp ước quốc tế để chống việc phổ biến vũ khí hạt nhân là Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân, hay được biết đến với tên NPT (viết tắt của tên tiếng Anh: Nuclear Non-Proliferation Treaty).
Các nước hiện nay công bố đang sở hữu vũ khí hạt nhân là Hoa Kỳ, Nga, Pháp, Anh, Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan và CHDCND Triều Tiên. Thêm vào đó, Israel luôn được cộng đồng quốc tế cho là sở hữu bom hạt nhân mặc dù nước này chưa bao giờ chính thức khẳng định hay phủ định. Iran và Syria bị Hoa Kỳ cáo buộc là có sở hữu vũ khí hạt nhân.[8][9]
Có bốn quốc gia từng sở hữu vũ khí hạt nhân nhưng đã từ bỏ. Kazakhstan, Belarus và Ukraina từng sở hữu một số lớn đầu đạn hạt nhân cũ từ thời Liên Xô, tuy nhiên cả ba quốc gia đã giao nộp lại cho Nga và ký vào NPT. Nam Phi cũng từng sản xuất ít nhất 6 quả bom hạt nhân vào những năm 1980 nhưng đã phá hủy chúng vào đầu thập kỉ 90 của thế kỉ trước và tham gia NPT.[10]
Có năm quốc gia không tự sở hữu và sản xuất vũ khí hạt nhân nhưng đang được chia sẻ bởi Hoa Kỳ, đó là Bỉ, Đức, Italia, Thổ Nhĩ Kỳ và Hà Lan. Trước đây, Canada và Hy Lạp cũng tham gia chương trình này. Các quốc gia này được Hoa Kỳ chia sẻ vũ khí hạt nhân (quyền sở hữu vẫn thuộc Hoa Kỳ) để sử dụng cho huấn luyện và tác chiến trong các chiến dịch của NATO.
Cơ quan quốc tế của Liên Hiệp Quốc giám sát các vấn đề liên quan tới vũ khí hạt nhân là Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế.[11]
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
- Các bài mang tính kỹ thuật hơn
- Lịch sử
- Lịch sử vũ khí hạt nhân
- Dự án Manhattan
- Dự án vũ khí hạt nhân của Liên Xô
- Phòng thí nghiệm quốc gia Los Alamos
- Thử nghiệm hạt nhân
- Ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki
- Dự án bom nguyên tử của Liên Xô
- Dự án năng lượng hạt nhân của Đức
- Chương trình nguyên tử của Nhật
- Danh sách các tai nạn hạt nhân (gồm cả các tai nạn về vũ khí hạt nhân)
- Các ngành khoa học và công nghệ có liên quan
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ On India's alleged hydrogen bomb test, see Carey Sublette, What Are the Real Yields of India's Test?.
- ^ McKirdy, Euan. "North Korea announces it conducted nuclear test". CNN. Retrieved 7 January2016.
- ^ Sublette, Carey. "The Nuclear Weapon Archive". Retrieved March 7, 2007.
- ^ Carey Sublette, Nuclear Weapons Frequently Asked Questions: 4.5.2 "Dirty" and "Clean" Weapons, accessed May 10, 2011.
- ^ The best overall printed sources on nuclear weapons design are: Hansen, Chuck. U.S. Nuclear Weapons: The Secret History. San Antonio, TX: Aerofax, 1988; and the more-updated Hansen, Chuck. Swords of Armageddon: U.S. Nuclear Weapons Development since 1945. Sunnyvale, CA: Chukelea Publications, 1995.
- ^ Stephen I. Schwartz, ed., Atomic Audit: The Costs and Consequences of U.S. Nuclear Weapons Since 1940. Washington, D.C.: Brookings Institution Press, 1998. See also Estimated Minimum Incurred Costs of U.S. Nuclear Weapons Programs, 1940–1996, an excerpt from the book. Archived November 21, 2008, at the Wayback Machine.
- ^ The best overall printed sources on nuclear weapons design are: Hansen, Chuck. U.S. Nuclear Weapons: The Secret History. San Antonio, TX: Aerofax, 1988; and the more-updated Hansen, Chuck, "Swords of Armageddon: U.S. Nuclear Weapons Development since 1945" (CD-ROM & download available). PDF. 2,600 pages, Sunnyvale, California, Chuklea Publications, 1995, 2007. ISBN 978-0-9791915-0-3 (2nd Ed.)
- ^ Eric Schlosser, Today's nuclear dillemma, Bulletin of the Atomic Scientists, November/December 2015, vol. 71 no. 6, 11-17.
- ^ In the United States, the President and the Secretary of Defense, acting as the National Command Authority, must jointly authorize the use of nuclear weapons
- ^ Federation of American Scientists (fas.org) (May 29, 2000). Nuclear Weapons Program (South Africa)
- ^ Richelson, Jeffrey. Spying on the bomb: American nuclear intelligence from Nazi Germany to Iran and North Korea. New York: Norton, 2006.
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Chú giải 1: p. 54. Bethe, Hans Albrecht. The Road from Los Alamos. Simon and Schuster, New York. (1991 ISBN 0-671-74012-1)
- Glasstone, Samuel and Dolan, Philip J., The Effects of Nuclear Weapons (third edition), U.S. Government Printing Office, 1977. PDF Version
- NATO Handbook on the Medical Aspects of NBC Defensive Operations (Part I - Nuclear), Departments of the Army, Navy, and Air Force, Washington, D.C., 1996.
- Hansen, Chuck. U.S. Nuclear Weapons: The Secret History, Arlington, TX: Aerofax, 1988.
- Hansen, Chuck. The Swords of Armageddon: U.S. nuclear weapons development since 1945, Sunnyvale, CA: Chukelea Publications, 1995 [1].
- Smyth, Henry DeWolf. Atomic Energy for Military Purposes, Princeton University Press, 1945. (The first declassified report by the US government on nuclear weapons) (Smyth Report)
- The Effects of Nuclear War, Office of Technology Assessment (May 1979).
- Rhodes, Richard. Dark Sun: The Making of the Hydrogen Bomb. Simon and Schuster, New York, (1995 ISBN 0-684-82414-0)
- Rhodes, Richard. The Making of the Atomic Bomb. Simon and Schuster, New York, (1986 ISBN 0-684-81378-5)
- Weart, Spencer R. Nuclear Fear: A History of Images. Cambridge, Mass.: Harvard University Press, 1988.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Vũ trụ trong một vỏ hạt, S. Hawking, Bantam, 2001. Bản dịch tiếng Việt của Dạ Trạch
- Nuclear Weapon Archive from Carey Sublette is a reliable source of information and has links to other sources and an informative FAQ.
- Nuclear weapon simulator for several major cities
- Nuclear Power and Nuclear Weapons: Making the Connections
- The Federation of American Scientists provide solid information on weapons of mass destruction, including nuclear weapons and their effects
- The Nuclear War Survival Skills is a public domain text and is an excellent source on how to survive a nuclear attack.
- Hiroshima Peace Memorial Museum
- Hiroshima A-bomb Photo Museum
- The Nagasaki Atomic Bomb Museum
- Step by step scenario of a 150 kiloton bomb exploding in Manhattan - click on the Next >> button at the bottom of each slide.
- NHK Peace Archives reports the program which makes the picture of the importance of the terrible disaster of atomic bomb and peace.

markdown:
# Vũ khí hạt nhân
[Vũ khí phóng xạ](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_ph%C3%B3ng_x%E1%BA%A1&redirect=no)) [Jump to navigation](#mw-head) [Jump to search](#p-search) **Vũ khí hạt nhân** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *nuclear weapon*), -còn gọi là *vũ khí nguyên tử*- là loại [vũ khí hủy diệt hàng loạt](/wiki/V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BB%A7y_di%E1%BB%87t_h%C3%A0ng_lo%E1%BA%A1t) mà [năng lượng](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng) của nó do các [phản ứng phân hạch hạt nhân](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_ph%C3%A2n_h%E1%BA%A1ch_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) hoặc/và [phản ứng hợp hạch](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_t%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) gây ra. Một vũ khí hạt nhân nhỏ nhất cũng có sức công phá lớn hơn bất kỳ vũ khí quy ước nào. Vũ khí có sức công phá tương đương với 10 triệu tấn [thuốc nổ](/wiki/Thu%E1%BB%91c_n%E1%BB%95) có thể phá hủy hoàn toàn một thành phố. Nếu sức công phá là 100 triệu tấn (mặc dù hiện nay chưa thể thực hiện được) thì có thể phá hủy một vùng với bán kính 100 – 160 km. Cho đến nay, mới chỉ có [hai quả bom hạt nhân được dùng](/wiki/V%E1%BB%A5_n%C3%A9m_bom_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_xu%E1%BB%91ng_Hiroshima_v%C3%A0_Nagasaki) trong [Chiến tranh thế giới thứ hai](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai): quả bom thứ nhất được ném xuống [Hiroshima](/wiki/Hiroshima) ( [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n)) vào ngày 6 tháng 8 năm [1945](/wiki/1945) có tên là * và được làm từ Little Boy* [uranium](/wiki/Urani); quả sau có tên là *và được ném xuống* [Fat Man](/wiki/Fat_Man) [Nagasaki](/wiki/Nagasaki), cũng ở [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n)ba ngày sau đó, được làm từ [plutonium](/wiki/Plutoni)và thêm quả bom thứ ba được thử nghiệm ở Nga có tên là [T-Sar Bomba](/wiki/Tsar_Bomba)với sức công phá lớn khiến cho một dải đảo ở phía Bắc của Nga bị hủy diệt hoàn toàn.
## Mục lục
[1 Lịch sử vũ khí hạt nhân](#Lịch_sử_vũ_khí_hạt_nhân) [2 Các loại vũ khí hạt nhân](#Các_loại_vũ_khí_hạt_nhân) [3 Ảnh hưởng của vụ nổ hạt nhân](#Ảnh_hưởng_của_vụ_nổ_hạt_nhân) [4 Phóng bom hạt nhân](#Phóng_bom_hạt_nhân) [5 Sở hữu, kiểm soát và luật pháp về vũ khí hạt nhân](#Sở_hữu,_kiểm_soát_và_luật_pháp_về_vũ_khí_hạt_nhân) [6 Xem thêm](#Xem_thêm) [7 Chú thích](#Chú_thích) [8 Tham khảo](#Tham_khảo) [9 Liên kết ngoài](#Liên_kết_ngoài)
## Lịch sử vũ khí hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=1)]
Những vũ khí hạt nhân đầu tiên được
[Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) chế tạo cùng với sự giúp đỡ của [Anh Quốc](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland) và Canada trong [Chiến tranh thế giới thứ hai](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai), đó là một phần của [dự án Manhattan](/wiki/D%E1%BB%B1_%C3%A1n_Manhattan) tối mật. Lúc đầu, việc chế tạo vũ khí hạt nhân là sự lo sợ [Đức Quốc xã](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c_Qu%E1%BB%91c_x%C3%A3) có thể chế tạo và sử dụng trước quân đội đồng minh. Nhưng cuối cùng thì hai thành phố của [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n) là [Hiroshima](/wiki/Hiroshima) và [Nagasaki](/wiki/Nagasaki) lại là nơi chịu đựng sức tàn phá của những quả bom nguyên tử đầu tiên vào năm [1945](/wiki/1945). [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) cũng đẩy mạnh [Dự án vũ khí hạt nhân](/wiki/D%E1%BB%B1_%C3%A1n_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_c%E1%BB%A7a_Li%C3%AAn_X%C3%B4) và chế tạo, thử nghiệm vũ khí hạt nhân đầu tiên vào năm [1949](/wiki/1949). Cả Hoa Kỳ và Liên Xô đều phát triển vũ khí hạt nhân nhiệt hạch vào những năm giữa của thập niên 1950. Việc phát minh ra các tên lửa hoạt động ổn định vào những năm 1960 đã làm cho khả năng mang các vũ khí hạt nhân đến bất kỳ nơi nào trên thế giới trong một thời gian ngắn trở thành hiện thực. Hai [siêu cường](/wiki/Si%C3%AAu_c%C6%B0%E1%BB%9Dng) của [chiến tranh Lạnh](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_L%E1%BA%A1nh) đã chấp nhận một chiến dịch nhằm hạn chế việc chạy đua vũ khí hạt nhân nhằm duy trì một nền hòa bình mong manh lúc đó.
Vũ khí hạt nhân từng là biểu tượng cho sức mạnh quân sự và sức mạnh quốc gia. Việc
[thử nghiệm hạt nhân](/w/index.php?title=Th%E1%BB%AD_nghi%E1%BB%87m_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1) thường để kiểm tra các thiết kế mới cũng như là gửi các thông điệp chính trị. Một số quốc gia khác cũng phát triển vũ khí hạt nhân trong thời gian này, đó là [Anh Quốc](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c). Năm thành viên của "câu lạc bộ các nước có vũ khí hạt nhân" đồng ý một thỏa hiệp hạn chế việc phổ biến vũ khí hạt nhân ở các quốc gia khác mặc dù có ít nhất hai nước ( [Ấn Độ](/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99), [Nam Phi](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nam_Phi)) đã chế tạo thành công và một nước ( [1] [Israel](/wiki/Israel)) có thể đã phát triển vũ khí hạt nhân vào thời điểm đó. Vào đầu những năm [1990](/wiki/1990), nước kế thừa Liên Xô trước đây là nước [Nga](/wiki/Nga)cùng với Hoa Kỳ cam kết giảm số đầu đạn hạt nhân dự trữ để gia tăng sự ổn định quốc tế. Mặc dù vậy, việc phổ biến vũ khí hạt nhân vẫn tiếp tục. [Pakistan](/wiki/Pakistan)thử nghiệm vũ khí đầu tiên của họ vào năm [1998](/wiki/1998), [CHDCND Triều Tiên](/wiki/Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn)công bố đã phát triển vũ khí hạt nhân vào năm [2004](/wiki/2004). Vũ khí hạt nhân là một trong những vấn đề trọng tâm của các căng thẳng về chính trị quốc tế và vẫn đóng vai trò quan trọng trong các vấn đề xã hội từ khi nó được khởi đầu từ những năm 1940. Vũ khí hạt nhân thường được coi là biểu tượng phi thường của con người trong việc sử dụng sức mạnh của tự nhiên để hủy diệt con người. [[2]](#cite_note-2) [[3]](#cite_note-3)
## Các loại vũ khí hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=2)]
Vũ khí hạt nhân đơn giản là lấy
[năng lượng](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng) từ quá trình [phân hạch](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_ph%C3%A2n_h%E1%BA%A1ch_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) (còn gọi là *phân rã hạt nhân*). Một [vật liệu](/wiki/V%E1%BA%ADt_li%E1%BB%87u) có khả năng phân rã được lắp ráp vào một [khối lượng tới hạn](/wiki/Kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_t%E1%BB%9Bi_h%E1%BA%A1n), trong đó khởi phát một [phản ứng dây chuyền](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_d%C3%A2y_chuy%E1%BB%81n) và phản ứng đó gia tăng theo tốc độ của hàm mũ, giải thoát một năng lượng khổng lồ. Quá trình này được thực hiện bằng cách bắn một mẫu vật liệu [chưa tới hạn](/w/index.php?title=Ch%C6%B0a_t%E1%BB%9Bi_h%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1) này vào một mẫu vật liệu chưa tới hạn khác để tạo ra một trạng thái gọi là [siêu tới hạn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_t%E1%BB%9Bi_h%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1). Khó khăn chủ yếu trong việc thiết kế tất cả các vũ khí hạt nhân là đảm bảo một phần chủ yếu các nhiêu liệu được dùng trước khi vũ khí tự phá hủy bản thân nó. Thông thường vũ khí như vậy được gọi là **bom nguyên tử**, còn gọi là **bom A**. [[4]](#cite_note-4)
Các loại vũ khí cao cấp hơn thì lấy năng lượng nhiều hơn từ quá trình
[nhiệt hạch](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_t%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) (còn gọi là *tổng hợp hạt nhân*). Trong loại vũ khí này, [bức xạ nhiệt](/wiki/B%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_%C4%91i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AB) từ vụ nổ phân rã hạt nhân được dùng để nung nóng và nén đầu mang [tritium](/wiki/Triti), [deuterium](/wiki/Hi%C4%91r%C3%B4#.C4.90.E1.BB.93ng_v.E1.BB.8B), hoặc [liti](/wiki/Liti), từ đó xảy ra phản ứng nhiệt hạch với năng lượng được giải thoát lớn hơn rất nhiều. Thông thường vũ khí như vậy được gọi là **bom khinh khí**, còn gọi là **bom hydro**, **bom H** hay **bom nhiệt hạch**. Nó có thể giải thoát một năng lượng lớn hơn hàng ngàn lần so với bom nguyên tử.
Người ta còn tạo ra các vũ khí tinh vi hơn cho một số mục đích đặc biệt.
[Vụ nổ hạt nhân](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_n%E1%BB%95_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1) được thực hiện nhờ một luồng [bức xạ neutron](/w/index.php?title=B%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_neutron&action=edit&redlink=1) xung quanh vũ khí hạt nhân, sự có mặt của các vật liệu phù hợp (như [Coban](/wiki/Coban) hoặc [vàng](/wiki/V%C3%A0ng)) có thể gia tăng độ [ô nhiễm phóng xạ](/wiki/%C3%94_nhi%E1%BB%85m_ph%C3%B3ng_x%E1%BA%A1). Người ta có thể thiết kế vũ khí hạt nhân có thể cho phép [neutron](/wiki/Neutron) thoát ra nhiều nhất; những quả bom như vậy được gọi là *. Về lý thuyết, các bom neutron* [vũ khí phản vật chất](/wiki/V%C5%A9_kh%C3%AD_ph%E1%BA%A3n_v%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t), trong đó sử dụng các phản ứng giữa [vật chất](/wiki/V%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t)và [phản vật chất](/wiki/Ph%E1%BA%A3n_v%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t), không phải là vũ khí hạt nhân nhưng nó có thể là một vũ khí với sức công phá cao hơn cả vũ khí hạt nhân.
## Ảnh hưởng của vụ nổ hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=3)]
Năng lượng từ vụ nổ vũ khí hạt nhân thoát ra ở bốn loại sau đây:
[Áp lực](/wiki/%C3%81p_l%E1%BB%B1c)— 40-60% tổng năng lượng [Bức xạ nhiệt](/wiki/B%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_%C4%91i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AB)— 30-50% tổng năng lượng [Bức xạ ion](/w/index.php?title=B%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_ion&action=edit&redlink=1)— 5% tổng năng lượng [Bức xạ dư](/w/index.php?title=B%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_d%C6%B0&action=edit&redlink=1)(bụi phóng xạ) — 5-10% tổng năng lượng
Lượng năng lượng giải thoát của từng loại phụ thuộc vào thiết kế của vũ khí và môi trường mà vụ nổ hạt nhân xảy ra. Bức xạ dư là năng lượng được giải thoát sau vụ nổ, trong khi các loại khác thì được giải thoát ngay lập tức.
Năng lượng được giải thoát bởi vụ nổ bom hạt nhân (
*bom nguyên tử*) được đo bằng [kiloton](/wiki/%C4%90%C6%B0%C6%A1ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_n%E1%BB%95) hoặc [megaton](/wiki/%C4%90%C6%B0%C6%A1ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_n%E1%BB%95) - tương đương với hàng ngàn và hàng triệu tấn [thuốc nổ TNT](/wiki/Trinitrotoluen) ( **t**ri- **n**itro- **t**oluen). Vũ khí phân hạch đầu tiên có sức công phá đo được là vài ngàn kiloton, trong khi vụ nổ bom khinh khí lớn nhất đo được là 10 megaton. Trên thực tế vũ khí hạt nhân có thể tạo ra các sức công phá khác nhau, từ nhỏ hơn một kiloton ở các vũ khí hạt nhân cầm tay như [5] [Davy Crockett](/w/index.php?title=DavyCrockett_(bom)&action=edit&redlink=1)của [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3)cho đến 54 megaton như [Bom Sa hoàng](/wiki/Tsar_Bomba)(Tsar-Bomba) của [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4)(vào [ngày](/wiki/Ng%C3%A0y) [30](/wiki/30)/ [10](/wiki/10)/ [1961](/wiki/1961)).
Hiệu ứng quan trọng nhất của vũ khí hạt nhân là áp lực và bức xạ nhiệt có cơ chế phá hủy giống như các vũ khí quy ước. Sự khác biệt cơ bản là vũ khí hạt nhân có thể giải thoát một lượng lớn năng lượng tại một thời điểm. Tàn phá chủ yếu của bom hạt nhân không liên quan trực tiếp đến quá trình hạt nhân giải thoát năng lượng mà liên quan đến sức mạnh của vụ nổ
Mức độ tàn phá của ba loại năng lượng đầu tiên khác nhau tùy theo kích thước của bom. Bức xạ nhiệt suy giảm theo khoảng cách chậm nhất, do đó, bom càng lớn thì hiệu ứng phá hủy do nhiệt càng mạnh. Bức xạ ion bị suy giảm nhanh chóng trong không khí, nên nó chỉ nguy hiểm đối với các vũ khí hạt nhân hạng nhẹ. Áp lực suy giảm nhanh hơn bức xạ nhiệt nhưng chậm hơn bức xạ ion.
## Phóng bom hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=4)]
Thuật ngữ
[vũ khí hạt nhân chiến lược](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_chi%E1%BA%BFn_l%C6%B0%E1%BB%A3c&action=edit&redlink=1) được dùng để chỉ các vũ khí lớn với các mục tiêu phá hủy lớn như các thành phố. [Vũ khí hạt nhân chiến thuật](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_chi%E1%BA%BFn_thu%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1) là các vũ khí hạt nhân nhỏ hơn được dùng để phá hủy các mục tiêu quân sự, viễn thông hoặc hạ tầng cơ sở. Theo tiêu chuẩn hiện đại thì các quả bom ném xuống Hiroshima và Nagasaki vào năm [1945](/wiki/1945) có thể được coi là các vũ khí hạt nhân chiến thuật (sức công phá là 13 và 22 kiloton), mặc dù, các vũ khí hạt nhân chiến thuật nhẹ hơn và nhỏ hơn đáng kể.
Các phương pháp phóng vũ khí hạt nhân là:
### Bom hấp dẫn[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=5)]
Không một vũ khí hạt nhân nào đủ tiêu chuẩn là
*bom gỗ* - đó là từ nóng mà quân đội Hoa Kỳ dùng để chỉ một loại bom hoàn thiện, không phải bảo hành sửa chữa, không nguy hiểm dưới mọi điều kiện trước khi cho nổ. * là loại bom được thiết kế để được thả xuống từ các Bom hấp dẫn* [máy bay](/wiki/M%C3%A1y_bay). Yêu cầu của loại bom này là phải chịu được các dao động và thay đổi về nhiệt độ và áp suất của không khí. Lúc đầu, các vũ khí thường có một cái chốt an toàn ở trạng thái đóng trong quá trình bay. Chúng phải thỏa mãn các yêu cầu về độ ổn định để tránh các vụ nổ hoặc rơi bất ngờ có thể xảy ra. Rất nhiều loại vũ khí có một thiết bị đóng ngắt để khởi động quá trình nổ. Các vũ khí hạt nhân của Mỹ thỏa mãn các tiêu chuẩn an toàn nói trên sẽ được ký hiệu bởi chữ cái "B", và tiếp theo (không có dấu nối) là các ký hiệu vật lý cần thiết. Ví dụ bom *B61*là một loại bom như vậy, được Mỹ chế tạo rất nhiều và lưu trữ trong các kho chứa đạn dược trong nhiều thập kỷ.
Có nhiều kỹ thuật ném bom như thả bom tự do trong không khí, thả bom bằng dù với cơ chế cho nổ chậm để máy bay ném bom có thời gian thoát khỏi vùng nguy hiểm khi bom nổ.
Những quả bom hấp dẫn đầu tiên chỉ có thể được mang bằng
[B-29 Superfortress](/wiki/B-29_Superfortress). Thế hệ bom tiếp theo vẫn rất lớn và nặng, chỉ có các [pháo đài bay B-52](/wiki/Boeing_B-52_Stratofortress), [máy bay ném bom lớn V](/w/index.php?title=M%C3%A1y_bay_n%C3%A9m_bom_l%E1%BB%9Bn_V&action=edit&redlink=1) mới có thể mang được. Nhưng vào giữa những năm 1950, người ta có thể chế tạo được các vũ khí nhỏ, nhẹ hơn và có thể được mang bằng các [máy bay chiến đấu](/wiki/M%C3%A1y_bay_chi%E1%BA%BFn_%C4%91%E1%BA%A5u) kiêm ném bom bình thường.
### Tên lửa đạn đạo mang đầu đạn hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=6)]
Các
[tên lửa đạn đạo](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_%C4%91%E1%BA%A1n_%C4%91%E1%BA%A1o) là các tên lửa có chất nổ, được máy tính hoặc người điều khiển, sau khi phóng thì chúng chỉ chịu ảnh hưởng của lực hấp dẫn và lực cản của không khí gây ra. Tên lửa đạn đạo dùng để mang các [đầu đạn](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A7u_%C4%91%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1) với tầm xa từ mười cho đến vài trăm km. Các [tên lửa đạn đạo liên lục địa](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_li%C3%AAn_l%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba) hoặc các [tên lửa đạn đạo vượt đại châu](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_li%C3%AAn_l%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba) được phóng từ các [tàu ngầm](/wiki/T%C3%A0u_ng%E1%BA%A7m) có thể theo các [lộ trình](/w/index.php?title=L%E1%BB%99_tr%C3%ACnh&action=edit&redlink=1) [dưới quỹ đạo](/w/index.php?title=D%C6%B0%E1%BB%9Bi_qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o&action=edit&redlink=1) hoặc [quỹ đạo](/wiki/Qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o) với tầm xa xuyên lục địa. Các tên lửa đầu tiên chỉ có thể mang một [đầu đạn](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A7u_%C4%91%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1), thường với sức công phá khoảng megaton. Các [tên lửa](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa) như vậy yêu cầu phải có khả năng hoạt động với tính chính xác rất cao để đảm bảo phá hủy mục tiêu.
Từ những năm 1970, các tên lửa đạn đạo hiện đại được phát triển với khả năng nhắm tới mục tiêu với độ chính xác cao hơn nhiều. Điều này làm cho một tên lửa, trong một lần phóng, có thể mang đến hơn một chục đầu đạn và nhắm tới các mục tiêu độc lập với nhau. Mỗi đầu đạn có thể có sức công phá vài kiloton. Đây là một điểm mạnh quan trọng của tên lửa đạn đạo có nhiều đầu đạn. Nó không chỉ cho phép phá hủy các mục tiêu khác nhau, độc lập với nhau mà còn có thể cùng công phá một mục tiêu theo kiểu bủa vây hoặc có thể tác chiến với các
[vũ khí chiến thuật](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_chi%E1%BA%BFn_thu%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1) khác để vô hiệu hóa tất cả các hệ thống phòng thủ của đối phương. Vào những năm 1970, [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) công bố kế hoạch nhằm chế tạo ra các tên lửa đạn đạo nhiều đầu đạn. Số tên lửa như vậy đủ lớn để cứ mỗi 19 giây đến 3 phút thì phóng một tên lửa tới các thành phố lớn của nước [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), và việc đó có thể được thực hiện liên tục trong một giờ đồng hồ.
Tên lửa mang đầu đạn ở trong các kho lưu trữ đạn được của Hoa Kỳ được ký hiệu bằng chữ "W" ở đầu, ví dụ
*W61* có các tính chất như *B61* nói ở trên nhưng có các yêu cầu về môi trường khác hẳn.
### Tên lửa hành trình mang đầu đạn hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=7)] ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/55/Tomahawk_Block_IV_cruise_missile.jpg/220px-Tomahawk_Block_IV_cruise_missile.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/55/Tomahawk_Block_IV_cruise_missile.jpg/220px-Tomahawk_Block_IV_cruise_missile.jpg)
[Tên lửa hành trình](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_h%C3%A0nh_tr%C3%ACnh)có tầm tác dụng ngắn hơn [tên lửa đạn đạo xuyên lục địa](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_li%C3%AAn_l%E1%BB%A5c_%C4%91%E1%BB%8Ba)nhưng rất khó bị đối phương phát hiện và ngăn chặn. [Tên lửa hành trình](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_h%C3%A0nh_tr%C3%ACnh) có thể mang đầu đạn hạt nhân, bay ở độ cao rất thấp, khoảng cách ngắn và được dẫn đường bởi các hệ thống điều khiển bên trong hoặc bên ngoài (như [hệ thống định vị toàn cầu](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_%C4%91%E1%BB%8Bnh_v%E1%BB%8B_to%C3%A0n_c%E1%BA%A7u) - GPS) làm cho chúng khó có thể bị đối phương phát hiện và ngăn chặn. Tên lửa hành trình mang được trọng lượng nhỏ hơn tên lửa đạn đạo rất nhiều nên sức công phá của đầu đạn mà nó mang thường là nhỏ. Tên lửa hành trình không thể mang nhiều đầu đạn nên không thể công phá nhiều mục tiêu. Mỗi tên lửa như vậy chỉ mang một đầu đạn mà thôi. Tuy nhiên, do gọn nhẹ nên tên lửa hành trình quy ước có thể được phóng đi từ các [bệ phóng di động](/w/index.php?title=B%E1%BB%87_ph%C3%B3ng_di_%C4%91%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1) trên mặt đất, từ các [chiến hạm](/wiki/Thi%E1%BA%BFt_gi%C3%A1p_h%E1%BA%A1m) hoặc từ các [máy bay chiến đấu](/wiki/M%C3%A1y_bay_chi%E1%BA%BFn_%C4%91%E1%BA%A5u). Tên của các đầu đạn dành cho tên lửa hành trình của Mỹ không khác biệt với tên của các đầu đạn dành cho tên lửa đạn đạo. [[6]](#cite_note-6)
### Các phương pháp khác[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=8)]
Các phương pháp mang đầu đạn hạt nhân khác gồm
[súng cối](/wiki/S%C3%BAng_c%E1%BB%91i), [mìn](/wiki/M%C3%ACn), [bom phá tàu ngầm](/w/index.php?title=Bom_ph%C3%A1_t%C3%A0u_ng%E1%BA%A7m&action=edit&redlink=1), [ngư lôi](/wiki/Ng%C6%B0_l%C3%B4i),... Vào những năm 1950, Hoa Kỳ còn phát triển một loại đầu đạt hạt nhân với mục đích phòng không có tên là [Nike Hercules](/w/index.php?title=Nike_Hercules&action=edit&redlink=1). Sau đó, nó được phát triển thành loại [tên lửa chống tên lửa](/wiki/T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_ch%E1%BB%91ng_t%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_%C4%91%E1%BA%A1n_%C4%91%E1%BA%A1o) đạn đạo với đầu đạn lớn hơn. Phần lớn các vũ khí hạt nhân phòng không đều không được dùng vào cuối những năm [1960](/wiki/1960), các bom phá tàu ngầm không được dùng vào năm [1990](/wiki/1990). Tuy vậy, [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) (và sau đó là [Nga](/wiki/Nga)) vẫn tiếp tục duy trì tên lửa chống tên lửa đạn đạo với đầu đạn hạt nhân. Một loại vũ khí chiến thuật nhỏ, nhẹ, hai người mang (thường hay bị gọi nhầm là [bom xách tay](/w/index.php?title=Bom_x%C3%A1ch_tay&action=edit&redlink=1)) cũng khá phổ biến mặc dù nó không chính xác và không tiện lợi lắm. [[7]](#cite_note-7)
Xem
[danh sách vũ khí hạt nhân](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1) để biết thiết kế các loại vũ khí hạt nhân.
## Sở hữu, kiểm soát và luật pháp về vũ khí hạt nhân[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=9)]
Hơn hai ngàn
[vụ nổ hạt nhân](/w/index.php?title=V%E1%BB%A5_n%E1%BB%95_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1) sau đó là do việc [thử nghiệm hạt nhân](/w/index.php?title=Th%E1%BB%AD_nghi%E1%BB%87m_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1), chủ yếu là do các quốc gia sau đây thực hiện: Hoa Kỳ, Liên Xô, Pháp, Anh, Trung Quốc, Ấn Độ và Pakistan.
Hiện có một hiệp ước quốc tế để chống việc phổ biến vũ khí hạt nhân là
[Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_kh%C3%B4ng_ph%E1%BB%95_bi%E1%BA%BFn_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n), hay được biết đến với tên NPT (viết tắt của tên tiếng Anh: *Nuclear Non-Proliferation Treaty*).
Các nước hiện nay công bố đang sở hữu vũ khí hạt nhân là
[Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Nga](/wiki/Nga), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), [Anh](/wiki/Anh), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c), [Ấn Độ](/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99), [Pakistan](/wiki/Pakistan) và CHDCND [Triều Tiên](/wiki/Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn). Thêm vào đó, [Israel](/wiki/Israel) luôn được cộng đồng quốc tế cho là sở hữu bom hạt nhân mặc dù nước này chưa bao giờ chính thức khẳng định hay phủ định. [Iran](/wiki/Iran) và [Syria](/wiki/Syria) bị Hoa Kỳ cáo buộc là có sở hữu vũ khí hạt nhân. [[8]](#cite_note-8) [[9]](#cite_note-9)
Có bốn quốc gia từng sở hữu vũ khí hạt nhân nhưng đã từ bỏ.
[Kazakhstan](/wiki/Kazakhstan), [Belarus](/wiki/Belarus) và [Ukraina](/wiki/Ukraina) từng sở hữu một số lớn đầu đạn hạt nhân cũ từ thời [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4), tuy nhiên cả ba quốc gia đã giao nộp lại cho Nga và ký vào [NPT](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_kh%C3%B4ng_ph%E1%BB%95_bi%E1%BA%BFn_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n). [Nam Phi](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nam_Phi) cũng từng sản xuất ít nhất 6 quả bom hạt nhân vào những năm 1980 nhưng đã phá hủy chúng vào đầu thập kỉ 90 của thế kỉ trước và tham gia NPT. [[10]](#cite_note-10)
Có năm quốc gia không tự sở hữu và sản xuất vũ khí hạt nhân nhưng đang được chia sẻ bởi
[Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), đó là [Bỉ](/wiki/B%E1%BB%89), [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c), [Italia](/wiki/%C3%9D), [Thổ Nhĩ Kỳ](/wiki/Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3) và [Hà Lan](/wiki/H%C3%A0_Lan). Trước đây, [Canada](/wiki/Canada) và [Hy Lạp](/wiki/Hy_L%E1%BA%A1p) cũng tham gia chương trình này. Các quốc gia này được Hoa Kỳ chia sẻ vũ khí hạt nhân (quyền sở hữu vẫn thuộc Hoa Kỳ) để sử dụng cho huấn luyện và tác chiến trong các chiến dịch của [NATO](/wiki/NATO).
Cơ quan quốc tế của
[Liên Hiệp Quốc](/wiki/Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) giám sát các vấn đề liên quan tới vũ khí hạt nhân là [Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế](/wiki/C%C6%A1_quan_N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF). [[11]](#cite_note-11)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=10)]
- Các bài mang tính kỹ thuật hơn
- Lịch sử
[Lịch sử vũ khí hạt nhân](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n) [Dự án Manhattan](/wiki/D%E1%BB%B1_%C3%A1n_Manhattan) [Dự án vũ khí hạt nhân của Liên Xô](/wiki/D%E1%BB%B1_%C3%A1n_v%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_c%E1%BB%A7a_Li%C3%AAn_X%C3%B4) [Phòng thí nghiệm quốc gia Los Alamos](/wiki/Ph%C3%B2ng_th%C3%AD_nghi%E1%BB%87m_Qu%E1%BB%91c_gia_Los_Alamos) [Thử nghiệm hạt nhân](/w/index.php?title=Th%E1%BB%AD_nghi%E1%BB%87m_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1) [Ném bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki](/wiki/V%E1%BB%A5_n%C3%A9m_bom_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_xu%E1%BB%91ng_Hiroshima_v%C3%A0_Nagasaki) [Dự án bom nguyên tử của Liên Xô](/w/index.php?title=D%E1%BB%B1_%C3%A1n_bom_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_c%E1%BB%A7a_Li%C3%AAn_X%C3%B4&action=edit&redlink=1) [Dự án năng lượng hạt nhân của Đức](/w/index.php?title=D%E1%BB%B1_%C3%A1n_n%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) [Chương trình nguyên tử của Nhật](/w/index.php?title=Ch%C6%B0%C6%A1ng_tr%C3%ACnh_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_c%E1%BB%A7a_Nh%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1) [Danh sách các tai nạn hạt nhân](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_tai_n%E1%BA%A1n_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit&redlink=1)(gồm cả các tai nạn về vũ khí hạt nhân)
-
- Các ngành
[khoa học](/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc)và [công nghệ](/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87)có liên quan
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=11)] **On India's alleged hydrogen bomb test, see Carey Sublette,** [^](#cite_ref-1) [What Are the Real Yields of India's Test?](http://nuclearweaponarchive.org/India/IndiaRealYields.html). **McKirdy, Euan.** [^](#cite_ref-2) ["North Korea announces it conducted nuclear test"](http://www.cnn.com/2016/01/05/asia/north-korea-seismic-event/). *CNN*. Retrieved 7 January2016. **Sublette, Carey.** [^](#cite_ref-3) ["The Nuclear Weapon Archive"](http://nuclearweaponarchive.org/). Retrieved March 7, 2007. **Carey Sublette,** [^](#cite_ref-4) [Nuclear Weapons Frequently Asked Questions: 4.5.2 "Dirty" and "Clean" Weapons](http://nuclearweaponarchive.org/Nwfaq/Nfaq4-5.html#Nfaq4.5.2), accessed May 10, 2011. **The best overall printed sources on nuclear weapons design are: Hansen, Chuck.** [^](#cite_ref-Hansen_5-0) *U.S. Nuclear Weapons: The Secret History.*San Antonio, TX: Aerofax, 1988; and the more-updated Hansen, Chuck. *Swords of Armageddon: U.S. Nuclear Weapons Development since 1945.*Sunnyvale, CA: Chukelea Publications, 1995. **Stephen I. Schwartz, ed.,** [^](#cite_ref-6) *Atomic Audit: The Costs and Consequences of U.S. Nuclear Weapons Since 1940.*Washington, D.C.: Brookings Institution Press, 1998. See also [Estimated Minimum Incurred Costs of U.S. Nuclear Weapons Programs, 1940–1996](http://www.brook.edu/fp/projects/nucwcost/figure1.htm), an excerpt from the book. [Archived](https://web.archive.org/web/20081121144318/http://www.brook.edu/fp/projects/nucwcost/figure1.htm)November 21, 2008, at the [Wayback Machine](/wiki/Wayback_Machine). **The best overall printed sources on nuclear weapons design are: Hansen, Chuck.** [^](#cite_ref-7) *U.S. Nuclear Weapons: The Secret History.*San Antonio, TX: Aerofax, 1988; and the more-updated Hansen, Chuck, " [Swords of Armageddon: U.S. Nuclear Weapons Development since 1945](http://www.uscoldwar.com/)" (CD-ROM & download available). PDF. 2,600 pages, Sunnyvale, California, Chuklea Publications, 1995, 2007. [ISBN 978-0-9791915-0-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9780979191503)(2nd Ed.) [^](#cite_ref-8) [Eric Schlosser](/w/index.php?title=Eric_Schlosser&action=edit&redlink=1), [Today's nuclear dillemma](http://bos.sagepub.com/content/71/6/11.full), *, November/December 2015, vol. 71 no. 6, 11-17.* [Bulletin of the Atomic Scientists](/w/index.php?title=Bulletin_of_the_Atomic_Scientists&action=edit&redlink=1) **In the United States, the President and the Secretary of Defense, acting as the** [^](#cite_ref-9) [National Command Authority](/w/index.php?title=National_Command_Authority&action=edit&redlink=1), must *jointly*authorize the use of nuclear weapons **Federation of American Scientists (fas.org) (** [^](#cite_ref-10) [May 29](/w/index.php?title=May_29&action=edit&redlink=1), [2000](/wiki/2000)). [Nuclear Weapons Program (South Africa)](http://www.fas.org/nuke/guide/rsa/nuke/index.html) **Richelson, Jeffrey.** [^](#cite_ref-11) *Spying on the bomb: American nuclear intelligence from Nazi Germany to Iran and North Korea.*New York: Norton, 2006.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=12)] [Chú giải 1](#fn_1_back): p. 54. [Bethe, Hans Albrecht](/wiki/Hans_Bethe). *The Road from Los Alamos*. Simon and Schuster, New York. ( [1991](/wiki/1991) [ISBN 0-671-74012-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0671740121))
- Glasstone, Samuel and Dolan, Philip J.,
*, U.S. Government Printing Office, 1977.* [The Effects of Nuclear Weapons (third edition)](http://www.cddc.vt.edu/host/atomic/nukeffct/) [PDF Version](http://www.princeton.edu/~globsec/publications/effects/effects.shtml) *, Departments of the Army, Navy, and Air Force, Washington, D.C., 1996.* [NATO Handbook on the Medical Aspects of NBC Defensive Operations (Part I - Nuclear)](http://www.fas.org/nuke/guide/usa/doctrine/dod/fm8-9/1toc.htm)
- Hansen, Chuck.
*U.S. Nuclear Weapons: The Secret History*, Arlington, TX: Aerofax, 1988.
- Hansen, Chuck.
*The Swords of Armageddon: U.S. nuclear weapons development since 1945*, Sunnyvale, CA: Chukelea Publications, 1995 [[1]](http://www.uscoldwar.com/). [Smyth, Henry DeWolf](/w/index.php?title=Smyth,_Henry_DeWolf&action=edit&redlink=1). *, Princeton University Press, 1945. (The first declassified report by the US government on nuclear weapons) (* [Atomic Energy for Military Purposes](http://nuclearweaponarchive.org/Smyth/) [Smyth Report](/w/index.php?title=Smyth_Report&action=edit&redlink=1)) *, Office of Technology Assessment (May 1979).* [The Effects of Nuclear War](http://www.fas.org/nuke/intro/nuke/7906/index.html)
- Rhodes, Richard.
*Dark Sun: The Making of the Hydrogen Bomb*. Simon and Schuster, New York, ( [1995](/wiki/1995) [ISBN 0-684-82414-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0684824140))
- Rhodes, Richard.
*The Making of the Atomic Bomb*. Simon and Schuster, New York, ( [1986](/wiki/1986) [ISBN 0-684-81378-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0684813785))
- Weart, Spencer R.
*Nuclear Fear: A History of Images*. Cambridge, Mass.: Harvard University Press, 1988.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%C5%A9_kh%C3%AD_h%E1%BA%A1t_nh%C3%A2n&action=edit§ion=13)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|*Vũ trụ trong một vỏ hạt*, S. Hawking, Bantam, 2001. [Bản dịch tiếng Việt của Dạ Trạch](http://vietsciences.free.fr/design/cht_vutrutrongmotvohat.htm) [Nuclear Weapon Archive from Carey Sublette](http://nuclearweaponarchive.org)is a reliable source of information and has links to other sources and an informative [FAQ](http://nuclearweaponarchive.org/Nwfaq/Nfaq0.html). [Nuclear weapon simulator for several major cities](http://www.fas.org/main/content.jsp?formAction=297&contentId=367) [Nuclear Power and Nuclear Weapons: Making the Connections](http://www.neis.org/literature/Brochures/weapcon.htm)
- The
[Federation of American Scientists](http://fas.org)provide solid information on weapons of mass destruction, including [nuclear weapons](http://fas.org/nuke/)and their [effects](http://www.fas.org/nuke/intro/nuke/effects.htm)
- The
[Nuclear War Survival Skills](http://www.oism.org/nwss/)is a public domain text and is an excellent source on how to survive a nuclear attack. [Hiroshima Peace Memorial Museum](http://www.pcf.city.hiroshima.jp/) [Hiroshima A-bomb Photo Museum](http://www.nvccom.co.jp/abomb/indexe.html) [The Nagasaki Atomic Bomb Museum](http://www1.city.nagasaki.nagasaki.jp/na-bomb/museum/museume01.html) [Step by step scenario of a 150 kiloton bomb exploding in Manhattan](http://www.atomicarchive.com/Example/Example1.shtml)- click on the *Next >>*button at the bottom of each slide. [NHK Peace Archives](http://www.nhk.or.jp/peace/english/index.html)reports the program which makes the picture of the importance of the terrible disaster of atomic bomb and peace.


text:
Zoonavena
Jump to navigation Jump to search
Zoonavena là một chi chim trong họ Apodidae.[1]
Các loài[sửa | sửa mã nguồn]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012). “The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”. Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.

markdown:
*Zoonavena* [Jump to navigation](#mw-head) [Jump to search](#p-search)
|
|Zoonavena
|
|[Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Aves](/wiki/Chim) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Apodiformes](/wiki/Apodiformes) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Apodidae](/wiki/Apodidae) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) **Zoonavena** **Zoonavena** là một [chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc)) [chim](/wiki/Chim) trong họ [Apodidae](/wiki/Apodidae). [[1]](#cite_note-1)
## Các loài[
[sửa](/w/index.php?title=Zoonavena&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Zoonavena&action=edit§ion=1)]
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Zoonavena&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Zoonavena&action=edit§ion=2)] **Clements, J. F., T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, B.L. Sullivan, C. L. Wood, and D. Roberson (2012).** [^](#cite_ref-1) [“The eBird/Clements checklist of birds of the world: Version 6.7.”](http://www.birds.cornell.edu/clementschecklist/downloadable-clements-checklist). Truy cập ngày 19 tháng 12 năm 2012.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Zoonavena&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Zoonavena&action=edit§ion=3)]
|
|![]()
|
| có thông tin sinh học về Zoonavena
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: miss

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-Cache: cp1066 miss, cp1065 miss

X-Content-Type-Options: nosniff

Connection: close

Via: 1.1 varnish (Varnish/5.1), 1.1 varnish (Varnish/5.1)

Accept-Ranges: bytes

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Language: vi

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)


text:
Video Thanh Niên
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Video Thanh Niên
Thanh Nien
Thời sự
Tôi Viết
Thế giới
Thể thao
Pháp luật
Đời sống
Kinh doanh
Giới trẻ
Giáo dục
Công nghệ
Game
Xe
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Tìm kiếm
Sắp xếp theo
Mới nhất
Nổi bật
Trang chủ
Giải trí
chế độ xem lớn
Nghệ sĩ Xuân Hương đã nộp đơn tố cáo Trang Trần
Giải trí
06:04 - 03/06/2017
Truyền hình Báo Thanh Niên
Chiều 2.6, nghệ sĩ Xuân Hương đã gửi đơn đến PC45 - Công an TP.HCM - tố cáo người mẫu Trang Trần về hành vi vi phạm pháp luật hình sự, xâm phạm danh dự nhân phẩm.
Bạn đọc phản hồi
( 0 bình luận )
Gửi bình luận
Video nổi bật
Tóc Tiên tiết lộ chuyện từng bị quấy rối khi đi diễn
10:30 - 16/06/2018
Những “giọt lệ đài trang” của cố nhạc sĩ Châu Kỳ qua lời kể của vợ
08:13 - 17/06/2018
Nhạc sĩ Vũ Thanh tiết lộ lý do trao 'Đắp mộ cuộc tình 2' cho Tố My
18:12 - 17/06/2018
Hé lộ cảnh nóng bỏng giữa Jun Vũ và Quách Ngọc Ngoan trong 'Người bất tử'
18:22 - 19/06/2018
TRÀ ĐÁ CÙNG BOLERO số 40– Ca sĩ Quang Đại “đoạn tuyệt” với tình yêu
10:00 - 15/06/2018
Quách Tuấn Du 'vung' tiền tỉ làm MV bolero dance gây tranh cãi
20:11 - 14/06/2018
[Clip độc quyền] Ca sĩ Thùy Trang hát tặng riêng độc giả Thanh Niên Online
19:00 - 14/06/2018
Đạo diễn Việt Tú: “Chúng ta phát triển ngược, chẳng giống ai“
19:00 - 19/06/2018
xem thêm
Hé lộ cảnh nóng bỏng giữa Jun Vũ và Quách Ngọc Ngoan trong 'Người bất tử'
18:22 - 19/06/2018
Nhạc sĩ Vũ Thanh tiết lộ lý do trao 'Đắp mộ cuộc tình 2' cho Tố My
18:12 - 17/06/2018
Những “giọt lệ đài trang” của cố nhạc sĩ Châu Kỳ qua lời kể của vợ
08:13 - 17/06/2018
Tóc Tiên tiết lộ chuyện từng bị quấy rối khi đi diễn
10:30 - 16/06/2018
TRÀ ĐÁ CÙNG BOLERO số 40– Ca sĩ Quang Đại “đoạn tuyệt” với tình yêu
10:00 - 15/06/2018
Đạo diễn Việt Tú: “Chúng ta phát triển ngược, chẳng giống ai“
19:00 - 19/06/2018
Quách Tuấn Du 'vung' tiền tỉ làm MV bolero dance gây tranh cãi
20:11 - 14/06/2018
[Clip độc quyền] Ca sĩ Thùy Trang hát tặng riêng độc giả Thanh Niên Online
19:00 - 14/06/2018
MV 1.0.2 - Kỳ 6: Người yêu cô đơn
10:00 - 14/06/2018
Quốc Cơ - Quốc Nghiệp buộc phải dừng liveshow vì chấn thương nặng
20:20 - 11/06/2018
Akira Phan 'mất tích' hơn 1 năm vì nguy cơ tàn phế
18:30 - 11/06/2018
Nhóm Ngựa hoang đóng MV cho Hoàng Yến Chibi không cát-xê
18:05 - 11/06/2018
PHÚT "BẬT MÍ" số 21 - "Bí mật" của diễn viên Tiết Duy Hòa
16:38 - 11/06/2018
Căn hộ sang trọng của Hoa hậu Khánh Ngân giữa trung tâm quận 3 có gì?
14:04 - 11/06/2018
Lam Trường 'làm sống dậy' hàng loạt bản hit với 'Lam Trường 9pm live'
20:04 - 09/06/2018
[360 ĐỘ PHIM] Đạo diễn Em gái mưa tiết lộ cả phim trường rơi nước mắt vì Việt Hương
19:00 - 09/06/2018
Người trẻ Việt “không ngủ” 48 tiếng tìm cơ hội đưa phim ngắn đến Cannes
17:16 - 09/06/2018
Tóc Tiên làm 'trùm cuối', Soobin Hoàng Sơn 'đào ngũ' khỏi làng underground trong phim điện ảnh YOLO
10:36 - 08/06/2018
TRÀ ĐÁ CÙNG BOLERO số 39 | Nhạc sĩ Lâm Quốc Cường thích “đập vỡ cây đàn“
10:00 - 08/06/2018
Rực rỡ dàn sao nữ phim Ocean’s 8 trên thảm đỏ
07:00 - 08/06/2018
Đạo diễn “Lộ mặt” mạnh tay chi 600 triệu đồng để tái hiện Sài Gòn 1992
19:58 - 07/06/2018
Ngày về của Quốc Cơ - Quốc Nghiệp: Nước mắt, và màn diễn ngẫu hứng với quý tử
19:51 - 07/06/2018
Trường Giang sụt cân 6 kg vì làm 'Ông hoàng hạnh phúc'
16:49 - 07/06/2018
MV 1.0.2 - Kỳ 5: Hạ Thương!
10:00 - 07/06/2018
Hà Thu, Duy Khánh quyết tâm 'cháy hết mình' tại Gương mặt thân quen 2018
07:17 - 06/06/2018
Bị cho thay thế Hoài Linh, Đàm Vĩnh Hưng đáp trả cực 'gắt'
14:47 - 05/06/2018
PHÚT 'BẬT MÍ' số 20 - Diễn viên Lý Hương lần đầu tiên tiết lộ về con gái
11:07 - 05/06/2018
Quán quân Ngôi sao Việt lên tiếng sau 4 năm im lặng với giải thưởng khủng
10:35 - 05/06/2018
Quốc Cơ - Quốc Nghiệp trình diễn "bước chân sinh tử" tại Anh
12:36 - 04/06/2018
Phương Anh Đào sẽ là ngọc nữ mới của màn ảnh Việt?
16:20 - 03/06/2018
đang tải
First
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Last
×
Thông tin cá nhân
Vui lòng nhập thông tin của bạn
Họ và Tên
Email
Tỉnh, TP
Gửi bình luận
Truyền hình Báo Thanh Niên

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

X-Cache: MISS from cache30

Cache-Control: private

Vary: Accept-Encoding

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=8c3lJu2w_p4cEYSL23y6hWqRkyc2mo9cRHJ0bsEdfIQLA9kADjuk80TMD25qyZRmo56vvZQ7fd4mLZJHmhI1_taskPcXnIIeicQiJY3WLxBSFTshMnURKAnJWyy_2Cvb22T11JtLF4eNBuNwI2umqQ2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:23:34 GMT; path=/; HttpOnly

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text: Theo Reuters, các nhà hoạt động kiểm soát súng đã tập trung bên ngoài Bộ Tư pháp Hoa Kỳ hôm 15.7 để phản đối bạo lực bằng súng đạn ở nước này.

X-Cache: MISS from xCache19

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=NzQJ0sl5XVNs5IbEwHzCE5IKjjVv1LWVHGP01bOntq4I9Rbs82V44Rh4rFpWBuf8LX9mBDpxzUUr3InMuSXpsD01ETTcGuLFBbfldRiBfW_xt1lFChKgYdSIhKssJVWGXuRPALWgMgTsSWQk3iRk3w2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:22:36 GMT; path=/; HttpOnly


text:
Video Thanh Niên
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Video Thanh Niên
Thanh Nien
Thời sự
Tôi Viết
Thế giới
Thể thao
Pháp luật
Đời sống
Kinh doanh
Giới trẻ
Giáo dục
Công nghệ
Game
Xe
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Tìm kiếm
Sắp xếp theo
Mới nhất
Nổi bật
Trang chủ
Thế giới
chế độ xem lớn
Tổng thống Trump nói sẽ không điện đàm với Đài Loan
Thế giới
16:06 - 29/04/2017
Diệp Uyên
Theo ông Trump, nhà lãnh đạo Trung Quốc đang làm mọi thứ có thể để giúp đỡ Mỹ giải quyết một vấn đề lớn, vì vậy ông sẽ không gây thêm khó khăn cho ông Tập Cận Bình.
Bạn đọc phản hồi
( 0 bình luận )
Gửi bình luận
Video nổi bật
Nhân viên trạm thu phí gây bão mạng vì làm việc như robot
07:43 - 19/06/2018
Mèo điếc dự đoán Nga thắng trận khai mạc World Cup
15:21 - 14/06/2018
Gấu mèo trèo tường 25 tầng của tòa nhà chọc trời
21:07 - 14/06/2018
Choáng: hàng nghìn người bám nóc xe lửa về quê ăn lễ mừng dứt tháng Ramadan
15:13 - 16/06/2018
Đã đến lúc bắt trọng lực làm ra điện?
07:16 - 20/06/2018
Việt Nam không phải đất lành cho lãnh đạo nữ?
23:34 - 18/06/2018
Suýt chết vì chụp ảnh 'tự sướng' cùng trăn
08:59 - 20/06/2018
Bạn có muốn lập kỉ lục bằng loại xe đạp kì dị này không?
19:30 - 18/06/2018
xem thêm
Tổng thống Macron rầy la cậu bé thiếu lễ độ
07:21 - 21/06/2018
Sàn giao dịch tiền ảo lớn nhất Hàn Quốc bị trộm 32 triệu USD
00:01 - 21/06/2018
Mỹ rút khỏi Hội đồng nhân quyền Liên Hợp Quốc
22:27 - 20/06/2018
Nhà Trắng cứng rắn bảo vệ chính sách nhập cư
22:28 - 20/06/2018
Suýt chết vì chụp ảnh 'tự sướng' cùng trăn
08:59 - 20/06/2018
Đã đến lúc bắt trọng lực làm ra điện?
07:16 - 20/06/2018
Ông Kim Jong-un lại thăm Trung Quốc
23:15 - 19/06/2018
Tổng thống Trump dọa tiếp tục tăng thuế với hàng Trung Quốc
18:15 - 19/06/2018
Không tới phòng gym, thủ tướng Tây Ban Nha giữ dáng kiểu gì?
15:37 - 19/06/2018
Tổng thống Trump muốn Mỹ thống lĩnh không gian
12:10 - 19/06/2018
Kiến trúc gây khó cho người khuyết tật? Người Lisbon dùng app phản ánh
08:57 - 19/06/2018
Nhân viên trạm thu phí gây bão mạng vì làm việc như robot
07:43 - 19/06/2018
Việt Nam không phải đất lành cho lãnh đạo nữ?
23:34 - 18/06/2018
Bạn có muốn lập kỉ lục bằng loại xe đạp kì dị này không?
19:30 - 18/06/2018
Động đất Nhật Bản làm 3 người thiệt mạng
15:51 - 18/06/2018
Người dân Yemen chết dần chết mòn vì nội chiến
15:28 - 18/06/2018
Một nước đổi tên, người dân 2 nước giận dữ
15:22 - 18/06/2018
Châu Âu chi 950 triệu USD để nâng cấp máy gia tốc hạt lớn
12:38 - 18/06/2018
Quân đội, phiến quân Taliban thân ái 'selfie' mừng ngừng bắn
08:30 - 18/06/2018
World Cup bớt vui với người Nga vì chính phủ lên kế hoạch nâng tuổi hưu
08:01 - 18/06/2018
Tổng thống Trump nói thượng đỉnh Mỹ- Triều 'quý giá đến từng giây'
15:22 - 17/06/2018
Tay giả phong cách 'Stars war' giúp cải thiện đời sống
13:44 - 17/06/2018
Giọng nói của ông hoàng vật lý Stephen Hawking 'an nghỉ' trong vũ trụ
08:48 - 17/06/2018
Tổng thống Trump tố báo cáo điều tra của FBI có 'thiên vị'
08:48 - 17/06/2018
Tàu lượn siêu tốc trật ray, 2 người rơi từ độ cao 10m
07:11 - 17/06/2018
Xe taxi đâm vào đám đông tại Moscow, 8 người bị thương
07:00 - 17/06/2018
Choáng: hàng nghìn người bám nóc xe lửa về quê ăn lễ mừng dứt tháng Ramadan
15:13 - 16/06/2018
Cựu thủ tướng Malaysia đối mặt với tội danh rửa tiền
14:00 - 16/06/2018
Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung manh nha nổi lên
12:17 - 16/06/2018
1 năm sau vụ cháy chung cư Grenfell, người ở lại vẫn đau khổ, giận dữ
10:28 - 16/06/2018
đang tải
First
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Last
×
Thông tin cá nhân
Vui lòng nhập thông tin của bạn
Họ và Tên
Email
Tỉnh, TP
Gửi bình luận
Diệp Uyên

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=EPMUtOL3jOOhgVkRNGrKMkm1p2O_YmpHf9Bic20BFnO_sg4CUtjWPgNxuzeSjytMiQmbLvoK0hWKG6Wkb7WKJZRjYWqqeTxFMu6fqkFI4PL30WlE1CLy724lSL_mLSY62fdmaMA7Q-WCkjLm_sYl7A2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:22:16 GMT; path=/; HttpOnly


text: Do vòng 2 Asian Cup 2019 lấy đến 16 đội, nên các đội xếp thứ 3 trong 4 bảng sẽ được chọn đi tiếp. Đây là cơ hội lớn để đội tuyển Việt Nam phấn đấu giành một kết quả khả quan.

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=wDs_1bzlM_L1-aFnqbkngbIqAENoi9eopq94TVjVAF8emQuAiZybjEuGmatM5rSIEgYFOVh8HP9ITc79aUdMv8-b3Nna487qPyesoFFAMEarN10wEFXo3jZ0DyL0oKzPf3O4WRqPTcJhzk-kuoNbHQ2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:22:55 GMT; path=/; HttpOnly


text:
Video Thanh Niên
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Video Thanh Niên
Thanh Nien
Thời sự
Tôi Viết
Thế giới
Thể thao
Pháp luật
Đời sống
Kinh doanh
Giới trẻ
Giáo dục
Công nghệ
Game
Xe
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Tìm kiếm
Sắp xếp theo
Mới nhất
Nổi bật
Trang chủ
Thời sự
chế độ xem lớn
Siêu xe Lamborghini tông chết người qua đường ở Đồng Nai
Thời sự
16:27 - 21/01/2017
Bạn đọc
Khoảng 11 giờ trưa 21.1Chiếc xe Lamborghini Murcielago liên quan đến vụ tai nạn giao thông khiến một người tử vong, xảy ra tại quốc lộ 51 đoạn qua xã Long Phước, huyện Long Thành (tỉnh Đồng Nai).
Bạn đọc phản hồi
( 0 bình luận )
Gửi bình luận
Video nổi bật
“Ngồi trên đống lửa” trước ngày hàng loạt căn hộ Mường Thanh bị cưỡng chế
17:26 - 17/06/2018
Cận cảnh bến du thuyền của Vũ “nhôm” bị Đà Nẵng xem xét thu hồi
18:28 - 15/06/2018
Nghi án thầy giáo dâm ô hàng loạt học sinh nữ tại trường tiểu học
23:25 - 14/06/2018
Bắt người ném tảng đá nặng 30 kg vào cảnh sát cơ động
22:11 - 16/06/2018
Bắt được cá lăng cực "khủng" nặng hơn 100 kg trên sông Tiền
12:10 - 16/06/2018
Kéo nhau đi tham quan vườn táo 22 năm tuổi sai trĩu quả
10:20 - 19/06/2018
Hiện trường vụ tai nạn trên sông Hậu khiến 4 cán bộ thương vong, mất tích
16:00 - 15/06/2018
Sòng bạc “quý bà” bị đột kích lúc đang say sưa sát phạt
22:41 - 16/06/2018
xem thêm
Lấy khối u lớn bằng trứng vịt ra khỏi tim để cứu nữ bệnh nhân
21:06 - 20/06/2018
Những chuyển hướng trong đào tạo ngành Báo chí - Truyền thông
21:04 - 20/06/2018
Bí thư Nguyễn Thiện Nhân tiếp xúc cử tri về vấn đề Thủ Thiêm
20:33 - 20/06/2018
Hơn 1 giờ, 2 tai nạn xe container liên tiếp trên Xa lộ Hà Nội
20:32 - 20/06/2018
Phóng viên “thao thức” cùng 8 kỳ lễ hội phóa hoa quốc tế
19:41 - 20/06/2018
Tránh con chó đang qua đường, 4 xe tải gặp tai nạn liên hoàn
18:23 - 20/06/2018
Đưa 31 ngư dân trên tàu cá chìm từ Trường Sa về đất liền
17:48 - 20/06/2018
Nổ lớn gần trụ sở Công an phường 12, quận Tân Bình
17:41 - 20/06/2018
Nổ súng đột kích sào huyệt của trùm ma túy "bán sỉ, không bán lẻ"
16:39 - 20/06/2018
Cứu sống người 3 lần tim ngừng đập bằng kỹ thuật “Gấu ngủ đông”
16:08 - 20/06/2018
Ngậm ngùi, cay đắng nhổ bỏ hàng ngàn gốc tiêu chết khô
14:09 - 20/06/2018
Cứu cụ bà thoát khỏi liệt 2 chân do u tuỷ sống
11:22 - 20/06/2018
Tọa đàm về vai trò của nhà báo trẻ trên mạng xã hội
11:21 - 20/06/2018
Đề xuất “siêu máy bơm” trên đường Phan Huy Ích: Không hết ngập không lấy tiền
22:28 - 19/06/2018
Các thành viên ASEM chung tay ứng phó với biến đổi khí hậu
17:59 - 19/06/2018
Quốc gia khởi nghiệp và bài học "không phê phán thất bại"
16:04 - 19/06/2018
Dự án ngàn tỉ bất động, hàng trăm công nhân ngóng chờ việc
15:52 - 19/06/2018
Vụ cướp tiệm vàng trong 3 giây chấn động Quảng Nam từ nhiều góc máy
15:50 - 19/06/2018
Cô gái trẻ vỡ mộng vì bị con nghiện lừa cả tình lẫn tiền
14:01 - 19/06/2018
Kéo nhau đi tham quan vườn táo 22 năm tuổi sai trĩu quả
10:20 - 19/06/2018
Giá dứa chạm đáy, nông dân vẫn được thu mua tốt
22:43 - 18/06/2018
Khởi tố 2 công nhân gây rối ở TP.HCM
19:49 - 18/06/2018
Bắt một thanh niên bán ma túy cho sinh viên
19:40 - 18/06/2018
Xe tải va chạm xe máy, cô gái chết thương tâm
17:22 - 18/06/2018
Phong tục kỳ lạ: Tắm biển giữa trưa Tết Đoan Ngọ để trị bệnh
14:38 - 18/06/2018
Hàng súp cua hơn 20 năm bán vỉa hè, 6 người làm không ngớt tay
14:18 - 18/06/2018
Ngắm hơn 100 người đẹp trình diễn flashmob mời du khách đến với biển Đà Nẵng
13:59 - 18/06/2018
“Ngồi trên đống lửa” trước ngày hàng loạt căn hộ Mường Thanh bị cưỡng chế
17:26 - 17/06/2018
Xe tải va chạm với xe Air Blade, thanh niên 20 tuổi tử vong
14:21 - 17/06/2018
Nghịch tử cầm đòn gánh phang cô gái gãy tay vì dám... giúp mẹ già
13:24 - 17/06/2018
đang tải
First
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Last
×
Thông tin cá nhân
Vui lòng nhập thông tin của bạn
Họ và Tên
Email
Tỉnh, TP
Gửi bình luận
Bạn đọc

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=yrGSGnURrOR_pe4iwEWHdHsc2y7eTbMqIh7e70kElAVGS5ToxJ91oxpTN49gNfaVHA2wqJm6t9zkzW48HaZw1KnsfFBUNKoh0-3o8JwqXoADXpAlykwRahyaDxLnhHG2o0lEyCWKRwJe4cjaODcxZQ2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:19:41 GMT; path=/; HttpOnly


text:
Video Thanh Niên
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Video Thanh Niên
Thanh Nien
Thời sự
Tôi Viết
Thế giới
Thể thao
Pháp luật
Đời sống
Kinh doanh
Giới trẻ
Giáo dục
Công nghệ
Game
Xe
trang chủ
Thời sự
Thế giới
Phóng sự
Thể thao
Giải trí
Khỏe đẹp
Mẹo vặt
Món ngon
Trực tuyến
Xe
Tìm kiếm
Sắp xếp theo
Mới nhất
Nổi bật
Trang chủ
Thời sự
chế độ xem lớn
Vườn tiêu tan hoang vì bị nông dân chặt bỏ để trồng chuối cấy mô
Thời sự
12:36 - 13/04/2018
Lê Lâm
Đến xã Thanh Bình, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai thời điểm này không khó để gặp những vườn tiêu tan hoang thế này. Nhiều tuần nay, người dân ở đây đã thuê người vào cưa bỏ vườn tiêu.
Bạn đọc phản hồi
( 0 bình luận )
Gửi bình luận
Video nổi bật
“Ngồi trên đống lửa” trước ngày hàng loạt căn hộ Mường Thanh bị cưỡng chế
17:26 - 17/06/2018
Cận cảnh bến du thuyền của Vũ “nhôm” bị Đà Nẵng xem xét thu hồi
18:28 - 15/06/2018
Nghi án thầy giáo dâm ô hàng loạt học sinh nữ tại trường tiểu học
23:25 - 14/06/2018
Bắt người ném tảng đá nặng 30 kg vào cảnh sát cơ động
22:11 - 16/06/2018
Bắt được cá lăng cực "khủng" nặng hơn 100 kg trên sông Tiền
12:10 - 16/06/2018
Kéo nhau đi tham quan vườn táo 22 năm tuổi sai trĩu quả
10:20 - 19/06/2018
Hiện trường vụ tai nạn trên sông Hậu khiến 4 cán bộ thương vong, mất tích
16:00 - 15/06/2018
Sòng bạc “quý bà” bị đột kích lúc đang say sưa sát phạt
22:41 - 16/06/2018
xem thêm
Lấy khối u lớn bằng trứng vịt ra khỏi tim để cứu nữ bệnh nhân
21:06 - 20/06/2018
Những chuyển hướng trong đào tạo ngành Báo chí - Truyền thông
21:04 - 20/06/2018
Bí thư Nguyễn Thiện Nhân tiếp xúc cử tri về vấn đề Thủ Thiêm
20:33 - 20/06/2018
Hơn 1 giờ, 2 tai nạn xe container liên tiếp trên Xa lộ Hà Nội
20:32 - 20/06/2018
Phóng viên “thao thức” cùng 8 kỳ lễ hội phóa hoa quốc tế
19:41 - 20/06/2018
Tránh con chó đang qua đường, 4 xe tải gặp tai nạn liên hoàn
18:23 - 20/06/2018
Đưa 31 ngư dân trên tàu cá chìm từ Trường Sa về đất liền
17:48 - 20/06/2018
Nổ lớn gần trụ sở Công an phường 12, quận Tân Bình
17:41 - 20/06/2018
Nổ súng đột kích sào huyệt của trùm ma túy "bán sỉ, không bán lẻ"
16:39 - 20/06/2018
Cứu sống người 3 lần tim ngừng đập bằng kỹ thuật “Gấu ngủ đông”
16:08 - 20/06/2018
Ngậm ngùi, cay đắng nhổ bỏ hàng ngàn gốc tiêu chết khô
14:09 - 20/06/2018
Cứu cụ bà thoát khỏi liệt 2 chân do u tuỷ sống
11:22 - 20/06/2018
Tọa đàm về vai trò của nhà báo trẻ trên mạng xã hội
11:21 - 20/06/2018
Đề xuất “siêu máy bơm” trên đường Phan Huy Ích: Không hết ngập không lấy tiền
22:28 - 19/06/2018
Các thành viên ASEM chung tay ứng phó với biến đổi khí hậu
17:59 - 19/06/2018
Quốc gia khởi nghiệp và bài học "không phê phán thất bại"
16:04 - 19/06/2018
Dự án ngàn tỉ bất động, hàng trăm công nhân ngóng chờ việc
15:52 - 19/06/2018
Vụ cướp tiệm vàng trong 3 giây chấn động Quảng Nam từ nhiều góc máy
15:50 - 19/06/2018
Cô gái trẻ vỡ mộng vì bị con nghiện lừa cả tình lẫn tiền
14:01 - 19/06/2018
Kéo nhau đi tham quan vườn táo 22 năm tuổi sai trĩu quả
10:20 - 19/06/2018
Giá dứa chạm đáy, nông dân vẫn được thu mua tốt
22:43 - 18/06/2018
Khởi tố 2 công nhân gây rối ở TP.HCM
19:49 - 18/06/2018
Bắt một thanh niên bán ma túy cho sinh viên
19:40 - 18/06/2018
Xe tải va chạm xe máy, cô gái chết thương tâm
17:22 - 18/06/2018
Phong tục kỳ lạ: Tắm biển giữa trưa Tết Đoan Ngọ để trị bệnh
14:38 - 18/06/2018
Hàng súp cua hơn 20 năm bán vỉa hè, 6 người làm không ngớt tay
14:18 - 18/06/2018
Ngắm hơn 100 người đẹp trình diễn flashmob mời du khách đến với biển Đà Nẵng
13:59 - 18/06/2018
“Ngồi trên đống lửa” trước ngày hàng loạt căn hộ Mường Thanh bị cưỡng chế
17:26 - 17/06/2018
Xe tải va chạm với xe Air Blade, thanh niên 20 tuổi tử vong
14:21 - 17/06/2018
Nghịch tử cầm đòn gánh phang cô gái gãy tay vì dám... giúp mẹ già
13:24 - 17/06/2018
đang tải
First
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Last
×
Thông tin cá nhân
Vui lòng nhập thông tin của bạn
Họ và Tên
Email
Tỉnh, TP
Gửi bình luận
445

Set-Cookie: .ASPXANONYMOUS=iIsV-72t9HQl48gZOdRXxLD8UVSpQIqnww0cyqVdXrm4uh3DF7m9BXOO3zVR40nUq4GIx4Nf78ItdDcGcJeojo1Ero8y14LdfK9ghqRXBNHnlUe2V-PrhpzyS5njQdDxiUanFd8HZ2UXVaiDzJ-p6A2; domain=thanhnien.vn; expires=Wed, 29-Aug-2018 11:19:23 GMT; path=/; HttpOnly


text:
GIỚI THIỆU WICELL - TẦM XA P2P - P2MP
Giải pháp toàn diện - Công nghệ Mỹ - Bảo mật tuyệt đối - Tín hiệu ổn định
Công nghệ mạng không dây dùng sóng Radio đã khẳng định được tính ưu việt trong xây dựng giải pháp mạng hiện đại. Với chi phí đầu tư thấp và tính ổn định cao, giải pháp mạng không dây sẽ là một trong những xu hướng tất yếu để mở rộng khoảng cách của mạng LAN, ứng dụng nhiều thiết bị dựa trên chuẩn TCP/IP và việc kết nối mạng được thực hiện bất cứ nơi đâu trong vòng phủ sóng.
VietNam Network là công ty tiên phong trong lĩnh vực mạng không dây triển khai tại Việt Nam, đã khẳng định uy tín và kinh nghiệm về thiết bị cũng như thực tế lắp đặt trong việc đưa ra giải pháp xây dựng một hệ thống mạng không dây ổn định, tốc độ cao trong phạm vi từ 1 - 40 km điểm - điểm, điểm - đa điểm và các Hotpsot ngoài trời với bán kính vài km. Để đạt được thành tích như vậy, ngoài đội ngũ kỹ sư viễn thông và tin học am hiểu cặn kẽ về công nghệ không dây, chúng tôi còn là nhà phân phối độc quyền các sản phẩm cao cấp của hãng Skywave - USA với chất lượng ổn định đã được kiểm chứng qua nhiều dự án lớn và giá cả hoàn toàn cạnh tranh.
Các ưu điểm nổi trội của Vietnam-Network :
Cung cấp các hệ thống chuyên dụng và giải pháp Wireless hoàn chỉnh bao gồm:
Kinh nghiệm đã thực hiện:

markdown:
**GIỚI THIỆU WICELL - TẦM XA P2P - P2MP**
|
|![]()
|
|
Công nghệ mạng không dây dùng sóng Radio đã khẳng định được tính ưu việt trong xây dựng giải pháp mạng hiện đại. Với chi phí đầu tư thấp và tính ổn định cao, giải pháp mạng không dây sẽ là một trong những xu hướng tất yếu để mở rộng khoảng cách của mạng LAN, ứng dụng nhiều thiết bị dựa trên chuẩn TCP/IP và việc kết nối mạng được thực hiện bất cứ nơi đâu trong vòng phủ sóng.
VietNam Network là công ty tiên phong trong lĩnh vực mạng không dây triển khai tại Việt Nam, đã khẳng định uy tín và kinh nghiệm về thiết bị cũng như thực tế lắp đặt trong việc đưa ra giải pháp xây dựng một hệ thống mạng không dây ổn định, tốc độ cao trong phạm vi từ 1 - 40 km điểm - điểm, điểm - đa điểm và các Hotpsot ngoài trời với bán kính vài km. Để đạt được thành tích như vậy, ngoài đội ngũ kỹ sư viễn thông và tin học am hiểu cặn kẽ về công nghệ không dây, chúng tôi còn là nhà phân phối độc quyền các sản phẩm cao cấp của hãng Skywave - USA với chất lượng ổn định đã được kiểm chứng qua nhiều dự án lớn và giá cả hoàn toàn cạnh tranh.
**Các ưu điểm nổi trội của Vietnam-Network :** **Cung cấp các hệ thống chuyên dụng và giải pháp Wireless hoàn chỉnh bao gồm:** **Kinh nghiệm đã thực hiện: **

Server: nginx


text:
DXY, EUR/USD, USD/JPY, GBP/USD, AUD/USD, USD/CAD
AIRBORNE WIRELESS NETWORK, GENERAL ELECTRIC COMPANY, NEOVASC INC, RENNOVA HEALTH, INC., ADVANCED MICRO DEVICES INC, ISHARES MSCI EMERGING INDEX FUND
Chỉ số S&P 500, Nasdaq Composite, Dow 30, Nikkei 225, Chỉ số DAX, FTSE 100
Vàng, Bạc, Dầu thô, Khí tự nhiên, Ngô, Bitcoin
BTC/USD, ETH/USD, BCH/USD, XRP/USD, LTC/USD, ETC/USD
Mỹ 10 năm, Euro Bund, Đức 10Y, Nhật 10Y, UK 10Y, Ấn Độ 10 năm
Vàng, Dầu Brent, Dầu thô, Khí tự nhiên, Paladi, Bạc

Via: 1.1 varnish

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Vary: Accept-Encoding, Cookie


text:
Buổi xin lỗi công khai được tổ chức tại xã Trung Bình, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng dưới sự chứng kiến của đông đảo người dân địa phương.
Vào ngày 18/10/1998, khi đi bẻ quả bình bát, em Nguyễn Thị Vân (16 tuổi) đã bị hiếp dâm và vứt xác xuống kênh Ông Kép (ấp Đầu Giồng, xã Trung Bình, huyện Long Phú) để phi tang. Quá trình điều tra sau đó, công an tỉnh đã bắt giam Trần Lắc Lil, Thạch Ngọc Tấn và Kim Lắc.
Từ cáo buộc của Viện kiểm sát, năm 1999, tòa án tỉnh đã đưa vụ án ra xét xử và tuyên phạt Lắc mức án tử hình, Lil tù chung thân còn Tấn bị phạt 20 năm tù. Tại phiên xử phúc thẩm xét kháng cáo của 3 bị cáo diễn ra sau đó, tòa án nhân dân Tối cao đã hủy toàn bộ án sơ thẩm vì vi phạm tố tụng, chứng cứ buộc tội chưa đầy đủ...
Đến ngày 15/5, sau 9 năm sau khởi tố vụ án, hơn 4 năm bắt giam, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Sóc Trăng mới thừa nhận việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với Lắc, Lil, Tấn là chưa có căn cứ nên đã ra quyết định đình chỉ bị can.
Sau đó, tòa án tỉnh Sóc Trăng đã thỏa thuận bồi thường thiệt hại đối với người bị kết án oan theo tinh thần Nghị quyết 388 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Theo đó, Kim Lắc và Trần Lắc Lil được bồi thường mỗi người gần 157 triệu đồng, Thạch Ngọc Tấn 156 triệu đồng.
A. Xuân

markdown:
Buổi xin lỗi công khai được tổ chức tại xã Trung Bình, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng dưới sự chứng kiến của đông đảo người dân địa phương.
Vào ngày 18/10/1998, khi đi bẻ quả bình bát, em Nguyễn Thị Vân (16 tuổi) đã bị hiếp dâm và vứt xác xuống kênh Ông Kép (ấp Đầu Giồng, xã Trung Bình, huyện Long Phú) để phi tang. Quá trình điều tra sau đó, công an tỉnh đã bắt giam Trần Lắc Lil, Thạch Ngọc Tấn và Kim Lắc.
Từ cáo buộc của Viện kiểm sát, năm 1999, tòa án tỉnh đã đưa vụ án ra xét xử và tuyên phạt Lắc mức án tử hình, Lil tù chung thân còn Tấn bị phạt 20 năm tù. Tại phiên xử phúc thẩm xét kháng cáo của 3 bị cáo diễn ra sau đó, tòa án nhân dân Tối cao đã hủy toàn bộ án sơ thẩm vì vi phạm tố tụng, chứng cứ buộc tội chưa đầy đủ...
Đến ngày 15/5, sau 9 năm sau khởi tố vụ án, hơn 4 năm bắt giam, Cơ quan điều tra Công an tỉnh Sóc Trăng mới thừa nhận việc truy cứu trách nhiệm hình sự đối với Lắc, Lil, Tấn là chưa có căn cứ nên đã ra quyết định đình chỉ bị can.
Sau đó, tòa án tỉnh Sóc Trăng đã thỏa thuận bồi thường thiệt hại đối với người bị kết án oan theo tinh thần Nghị quyết 388 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Theo đó, Kim Lắc và Trần Lắc Lil được bồi thường mỗi người gần 157 triệu đồng, Thạch Ngọc Tấn 156 triệu đồng.
**A. Xuân**

Cache-Control: max-age=120, stale-while-revalidate=6, stale-if-error=864000, private

Set-Cookie: device_env_real=4; expires=Thu, 28-Jun-2018 00:54:35 GMT; path=/; domain=vnexpress.net

X-XSS-Protection: 1; mode=block


text:
(VTC News) - Trong năm 2018, những người yêu thích thiên văn học sẽ có cơ hội quan sát một trong những hiện tượng thiên nhiên kỳ thú khi Sao Hỏa và Trái Đất của chúng ta sẽ ở vị trí gần nhau nhất.
Chiều 16/2 (tức ngày 1/1 Âm lịch), ông Đặng Vũ Tuấn Sơn - Chủ tịch Hội Thiên văn học trẻ Việt Nam chia sẻ với PV VTC News về những bất ngờ xoay quanh thông tin Sao Hỏa đang ở gần Trái Đất nhất năm 2018.
- Thưa ông, ông có thể nói cụ thể, thực hư thông tin Sao Hỏa đang ở gần Trái Đất của chúng ta nhất trong năm 2018?
Năm 2003, Sao Hỏa đã ở gần Trái Đất nhất kể từ khoảng 60 nghìn năm trước đó và nó rất sáng trên bầu trời của chúng ta. Kể từ năm sau đó, năm 2018 này sẽ là thời điểm nó sáng nhất để bạn quan sát.
Thời điểm năm 2003, mặc dù Sao Hỏa là một hành tinh ở khá gần Trái Đất và vẫn luôn là điểm sáng đáng chú ý trên bầu trời, nhưng trong vòng vài tháng của năm đó, nó đã sáng hơn bất cứ lúc nào khác bạn từng nhìn thấy, sáng hơn bất cứ sao và hành tinh nào trên bầu trời đêm, chỉ trừ sao Kim.
Năm 2018 này, dù không bằng được 2003, nhưng hành tinh đỏ cũng sẽ sáng gần bằng như thế.
- Thời điểm nào trong năm 2018 thì Sao Hỏa sẽ gần Trái Đất nhất, thưa ông?
Sao Hỏa sẽ sáng lên đáng kể trong những năm tháng tới và sẽ trở thành một chấm đỏ rất đáng chú ý trên bầu trời vào tháng 7 năm nay.
Khác với tất cả mọi hành tinh khác, độ sáng của Sao Hỏa mà bạn quan sát được trên bầu tời thay đổi rất rõ rệt theo từng năm. Khác với trong năm 2017 vừa qua, nó đã mờ nhạt nhưng đang sáng gần ngay lúc này.
Vào những ngày tháng 2 này, bạn có thể thấy cả Sao Hỏa và Sao Mộc vào ngay trước bình minh. Lúc này, Sao Hỏa vẫn còn hơi mờ so với Sao Mộc nên bạn sẽ tthấy khó tin khi biết được rằng trong vài tháng nữa, nó sẽ trở nên sáng hơn Sao Mộc.
- Ông có thể nói cụ thể hơn về độ sáng của Sao Hỏa khi gần Trái Đất?
Cuối tháng 7 năm nay, vào thời điểm Trái Đất đi vào giữa Mặt Trời và Sao Hỏa (khi Sao Hỏa nằm ở vị trí trực đối), hành tinh đỏ sẽ sáng hơn tới 1,8 lần Sao Mộc.
- Thưa ông, tại sao độ sáng của Sao Hỏa lại biến đổi nhiều như vậy?
Như chúng ta đã biết, các hành tinh đều chuyển động quanh Mặt Trời theo những quỹ đạo có chu kỳ khác nhau. Có những thời điểm, Trái Đất và một hành tinh nào đó nằm cùng một phía so với Mặt Trời và hành tinh đó.
Mặc dù vậy, sự biến đổi độ do thay đổi vị trí đối với trường hợp của Sao Mộc không thực sự rõ nét, vì khoảng cách từ Trái Đất tới Sao Mộc có sự thay đổi không quá nhiều (vì sao Mộc nằm cách chúng ta khá xa). Mặt khác, Sao Mộc là hành tinh lớn nhất Hệ Mặt Trời nên việc bạn thấy nó sáng có một phần đáng kể là do kích thước thực sự của nó.
Trong khi đó, Sao Hỏa là một hành tinh nhỏ với đường kính chỉ hơn đường kính Trái Đất. Việc bạn thấy Sao Hỏa sáng hơn đơn giản là vì nó ở gần chúng ta. Nhưng khi hai hành tinh nằm ở hai phía khác nhau so với Mặt Trời thì sự khoảng cách có sự thay đổi khá lớn và nó mờ hơn nhiều so với khi ở vụ trí trực đối.
Tất nhiên, việc sao Hỏa tới vị trí trực đối xảy ra không hiếm (khoảng 2 năm 1 lần). Nhưng lại có những thời điểm như năm 2003 và bây giờ là năm 2018 là bởi quỹ đạo của các hành tinh không có dạng tròn mà có dạng elip.
Do 2 quỹ đạo đều là elip và mặt phẳng quỹ đạo không hoàn toàn trùng nhau nên tất nhiên phải có một điểm trên quỹ đạo Trái Đất và một điểm trên quỹ đạo Sao Hỏa nằm gần nhau nhất so với bất cứ vị trí nào khác.
Nhưng thời điểm cả hai hành tinh đều đi qua rất gần tời điểm gần nhất này cùng lúc, chúng sẽ rới đủ gần nhau để từ Trái Đất chúng ta thấy sự sáng lên rõ rệt của Sao Hỏa. Trong tháng 7 năm nay là 1 thời điểm như vậy.
Video: Siêu bão tuyết càn quét nước Mỹ, lạnh hơn Sao Hỏa
- Ông có thể tư vấn khoảng cách và vị trí đắc địa nhất để quan sát hiện tượng thú vị này?
Năm 2018 là thời điểm lý tưởng để bạn quan sát Sao Hỏa, đặc biệt là vào cuối tháng 7. Nếu có một chiếc kính thiên văn dù là nhỏ, hoặc một chiếc ống nhòm hay máy ảnh có độ phóng đại quanh học không tệ, bạn sẽ thấy thú vị hơn khi quan sát hành tinh này vào những đêm mùa hè năm nay. Nhưng tất nhiên, ngay cả với mắt thường, nó vẫn là một điểm sáng màu đỏ rất đáng chú ý.
Xin cảm ơn ông!
>>> Đọc thêm: Bất ngờ phát hiện khúc cây cổ đại trên sao Hỏa
(thực hiện)

markdown:
**(VTC News) - Trong năm 2018, những người yêu thích thiên văn học sẽ có cơ hội quan sát một trong những hiện tượng thiên nhiên kỳ thú khi Sao Hỏa và Trái Đất của chúng ta sẽ ở vị trí gần nhau nhất.**
Chiều 16/2 (tức ngày 1/1 Âm lịch), ông
** Đặng Vũ Tuấn Sơn** - **Chủ tịch Hội Thiên văn học trẻ Việt Nam** chia sẻ với PV *VTC News* về những bất ngờ xoay quanh thông tin Sao Hỏa đang ở gần Trái Đất nhất năm 2018. ![ Chuyen gia thien van tiet lo bat ngo thong tin Sao Hoa toi gan Trai Dat nhat trong nam 2018 hinh anh 1](https://vncdn9.secureswiftcontent.com/files/hoang.thuoc/2017/09/19/dang-vu-tuan-son-1014031.jpg)
Ông Đặng Vũ Tuấn Sơn - Chủ tịch Hội Thiên văn học trẻ Việt Nam. (Ảnh: Kim Thược)
**- Thưa ông, ông có thể nói cụ thể, thực hư thông tin Sao Hỏa đang ở gần Trái Đất của chúng ta nhất trong năm 2018?**
Năm 2003,
**Sao Hỏa** đã ở gần Trái Đất nhất kể từ khoảng 60 nghìn năm trước đó và nó rất sáng trên bầu trời của chúng ta. Kể từ năm sau đó, năm 2018 này sẽ là thời điểm nó sáng nhất để bạn quan sát.
Thời điểm năm 2003, mặc dù Sao Hỏa là một hành tinh ở khá gần Trái Đất và vẫn luôn là điểm sáng đáng chú ý trên bầu trời, nhưng trong vòng vài tháng của năm đó, nó đã sáng hơn bất cứ lúc nào khác bạn từng nhìn thấy, sáng hơn bất cứ sao và hành tinh nào trên bầu trời đêm, chỉ trừ sao Kim.
Năm 2018 này, dù không bằng được 2003, nhưng hành tinh đỏ cũng sẽ sáng gần bằng như thế.
**- Thời điểm nào trong năm 2018 thì Sao Hỏa sẽ gần Trái Đất nhất, thưa ông?**
Sao Hỏa sẽ sáng lên đáng kể trong những năm tháng tới và sẽ trở thành một chấm đỏ rất đáng chú ý trên bầu trời vào tháng 7 năm nay.
Khác với tất cả mọi hành tinh khác, độ sáng của Sao Hỏa mà bạn quan sát được trên bầu tời thay đổi rất rõ rệt theo từng năm. Khác với trong năm 2017 vừa qua, nó đã mờ nhạt nhưng đang sáng gần ngay lúc này.
Vào những ngày tháng 2 này, bạn có thể thấy cả Sao Hỏa và
*Sao Mộc* vào ngay trước bình minh. Lúc này, Sao Hỏa vẫn còn hơi mờ so với Sao Mộc nên bạn sẽ tthấy khó tin khi biết được rằng trong vài tháng nữa, nó sẽ trở nên sáng hơn Sao Mộc. ![ Chuyen gia thien van tiet lo bat ngo thong tin Sao Hoa toi gan Trai Dat nhat trong nam 2018 hinh anh 2](https://vncdn9.secureswiftcontent.com/files/hoang.thuoc/2018/02/16/untitled-1822042.png)
Năm 2018, Sao Hỏa và Trái Đất sẽ ở rất gần nhau. Ảnh minh họa
**- Ông có thể nói cụ thể hơn về độ sáng của Sao Hỏa khi gần Trái Đất?**
Cuối tháng 7 năm nay, vào thời điểm Trái Đất đi vào giữa Mặt Trời và Sao Hỏa (khi Sao Hỏa nằm ở vị trí trực đối), hành tinh đỏ sẽ sáng hơn tới 1,8 lần Sao Mộc.
**- Thưa ông, tại sao độ sáng của Sao Hỏa lại biến đổi nhiều như vậy?**
Như chúng ta đã biết, các hành tinh đều chuyển động quanh Mặt Trời theo những quỹ đạo có chu kỳ khác nhau. Có những thời điểm, Trái Đất và một hành tinh nào đó nằm cùng một phía so với Mặt Trời và hành tinh đó.
Mặc dù vậy, sự biến đổi độ do thay đổi vị trí đối với trường hợp của Sao Mộc không thực sự rõ nét, vì khoảng cách từ Trái Đất tới Sao Mộc có sự thay đổi không quá nhiều (vì sao Mộc nằm cách chúng ta khá xa). Mặt khác, Sao Mộc là hành tinh lớn nhất Hệ Mặt Trời nên việc bạn thấy nó sáng có một phần đáng kể là do kích thước thực sự của nó.
Trong khi đó, Sao Hỏa là một hành tinh nhỏ với đường kính chỉ hơn đường kính Trái Đất. Việc bạn thấy Sao Hỏa sáng hơn đơn giản là vì nó ở gần chúng ta. Nhưng khi hai hành tinh nằm ở hai phía khác nhau so với Mặt Trời thì sự khoảng cách có sự thay đổi khá lớn và nó mờ hơn nhiều so với khi ở vụ trí trực đối.
![ Chuyen gia thien van tiet lo bat ngo thong tin Sao Hoa toi gan Trai Dat nhat trong nam 2018 hinh anh 3](https://vncdn9.secureswiftcontent.com/files/hoang.thuoc/2018/02/16/untitled1-1821573.png)
Các thời điểm Sao Hỏa trực đối từ năm 2010 đến năm 2022 cùng khoảng cách và vị trí của nó. Biểu đồ được thực hiện bởi Roy L Bishop
Tất nhiên, việc sao Hỏa tới vị trí trực đối xảy ra không hiếm (khoảng 2 năm 1 lần). Nhưng lại có những thời điểm như năm 2003 và bây giờ là năm 2018 là bởi quỹ đạo của các hành tinh không có dạng tròn mà có dạng elip.
Do 2 quỹ đạo đều là elip và mặt phẳng quỹ đạo không hoàn toàn trùng nhau nên tất nhiên phải có một điểm trên quỹ đạo Trái Đất và một điểm trên quỹ đạo Sao Hỏa nằm gần nhau nhất so với bất cứ vị trí nào khác.
Nhưng thời điểm cả hai hành tinh đều đi qua rất gần tời điểm gần nhất này cùng lúc, chúng sẽ rới đủ gần nhau để từ Trái Đất chúng ta thấy sự sáng lên rõ rệt của Sao Hỏa. Trong tháng 7 năm nay là 1 thời điểm như vậy.
**Video: Siêu bão tuyết càn quét nước Mỹ, lạnh hơn Sao Hỏa** *- Ông có thể tư vấn khoảng cách và vị trí đắc địa nhất để quan sát hiện tượng thú vị này?*
Năm 2018 là thời điểm lý tưởng để bạn quan sát Sao Hỏa, đặc biệt là vào cuối tháng 7. Nếu có một chiếc kính thiên văn dù là nhỏ, hoặc một chiếc ống nhòm hay máy ảnh có độ phóng đại quanh học không tệ, bạn sẽ thấy thú vị hơn khi quan sát hành tinh này vào những đêm mùa hè năm nay. Nhưng tất nhiên, ngay cả với mắt thường, nó vẫn là một điểm sáng màu đỏ rất đáng chú ý.
*Xin cảm ơn ông!*
>>> Đọc thêm:
[Bất ngờ phát hiện khúc cây cổ đại trên sao Hỏa](https://vtc.vn/bat-ngo-phat-hien-khuc-cay-co-dai-tren-sao-hoa-d318085.html) * (thực hiện)*

Pragma: no-cache

Cache-Control: public

X-Fastcgi-Cache: MISS


text:
- Thời tiết Iron River (United States)[map]About weather and photo matching
- 0 người làm "wow" bức ảnh này.
- 0 bình luậnThêm bình luận
Hãy đăng nhập để nói "Wow" nhiều và nhiều hơn nữa.
Nếu bạn tìm thấy người đã đăng những bức ảnh mà bạn đã nhấn "Wow", hãy dõi theo họ.
Xóa bình luận này?

markdown:
**Thời tiết Iron River (United States)** [[map]](https://www.google.com/maps/place/46.092731,-88.642349)About weather and photo matching
- 0 người làm "wow" bức ảnh này.
- 0 bình luậnThêm bình luận
|Thời tiết||14°C|
|Ngày chụp ảnh|
|tải lên||2018-06-14 07:50|
Hãy đăng nhập để nói "Wow" nhiều và nhiều hơn nữa.
Nếu bạn tìm thấy người đã đăng những bức ảnh mà bạn đã nhấn "Wow", hãy dõi theo họ.
Xóa bình luận này?

Server: Apache

Connection: Close

Cache-Control: no-cache


text:
Bán nấm linh chi đỏ sapa đã thái giúp cơ thể đào thải chất độc, nâng cao sức khỏe, tốt cho người men gan cao, gan nhiễm mỡNấm Linh Chi Đỏ Thái...
Giảo cổ lam chống xơ vữa mạch máu, chữa máu nhiễm mỡ, gan nhiễm mỡ, ổn định huyết ápGiảo cổ lam hay còn gọi là Cổ yếm, Thư tràng năm lá, dây lõa...
Cao atiso chữa mụn nhọt, giải độc gan, hạ men gan, chữa gan nhiễm mỡ-Atisô là cây thuốc nguồn gốc Ðịa Trung Hải, được người Pháp di thực vào...
Khuyến mãi hấp dẫn Mua 06 Tặng 01
Giao hàng nhanh miễn phí Toàn Quốc LH 0907.015.895[IMG]- Hạt Kế Sữa GAN (Milk thistle) có nguồn gốc từ Địa...
GIAO HÀNG MIỄN PHÍ TOÀN QUỐC: 0907.015.895
Hạt kế sữa Gan - Cứu tinh cho bệnh nhân Gan[IMG]- Hạt Kế Sữa GAN (Milk thistle) có nguồn gốc từ Địa...
Khuyến mãi hấp dẫn "Mua 06 hộp Tặng 01 hộp"
Hạt kế sữa Gan (Cúc gai) - giải độc gan, ht điều trị gan nhiễm mỡ, men gan cao, viêm gan, xơ gan....
Giao hàng nhanh miễn phí Toàn Quốc LH: 0907.015.895
Hạt Kế Sữa (Cúc Gai) - Hạ men gan, trị xơ gan, viêm gan, gan nhiễm mỡ hữu hiệu hàng đầu
[IMG]...

Server: cloudflare

Set-Cookie: xf_session=6b9e86b142c0f52027e04206425ea050; path=/; secure; httponly

Cache-control: private, max-age=0