text:
www
YKHOANET
CHUYÊN ĐỀ GIỚI TÍNH
Nghiên cứu tình dục học
Thắc mắc biết hỏi ai
Giới tính
Sách giáo dục giới tính
Sức khỏe tình dục
Trò chuyện về tình dục
HIV/AIDS
Bệnh của cơ quan sinh dục
Y HỌC PHỔ THÔNG
Cấp cứu
Sức khỏe trẻ em
Sức khỏe người cao tuổi
Sức khỏe phụ nữ
Cao huyết áp
Bệnh thường gặp
Khớp
Huyết học
Tai mũi họng
Tâm thần
Răng hàm mặt
Bệnh mắt
Pháp y
Thẩm mỹ
Kỹ thuật y khoa
Da liễu
Hỏi đáp sức khỏe
THUỐC - THỰC PHẨM
Dược phẩm
Sử dụng thuốc
Từ điển thuốc
Dinh dưỡng - thực phẩm
Dinh dưỡng
Vitamin
Vaccin
Tác
giả: J.P.Maxlova (Séc).
Dịch
giả: TS. Phạm Thành Hưng, trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn
Hà Nội
Giới tính tuổi hoa
Bệnh cưỡng nhi Giáo dục tình dục trong trường phổ thông Những bệnh truyền nhiễm đường tình dục Những cú sốc tuổi thơ Những dạng tình dục dị biệt Những hành vi tình dục tuổi thơ và tuổi dậy thì Những mối tình lệch tuổi Những mối tình đầu Những nguyên tắc giáo dục Những trục trặc trong quá trình phát triển sinh dục Sự hình thành giới tính Thái độ chung của xã hội trong giáo dục tình dục Thủ dâm Tránh thai cho thanh niên Trước ngưỡng cửa đời Tuổi dậy thì Tình dục học - một ngành khoa học trẻ Tình dục và nhân cách Vấn đề tình dục trong ngành sư phạmBệnh lây qua đường tình dụcChăm sóc bà mẹ và em béCác biện pháp tránh thaiCác dấu hiệu bất thường của thai kỳCác khối u và ung thưCác thủ thuật y tế thường dùng trong hộ sinhCác vấn đề phức tạp đối với việc sinh nởCó thai ngoài ý muốnGiáo dục giới tính - giao duc gioi tinhHIV/AIDS là gì?HIV/AIDS đã trở thành một nạn dịchHoóc mônHút, nạo thai là thế nào?Hệ sinh dục nam giớiHệ sinh dục nữKhi nào nên đi “giải quyết” ?Làm thế nào để mẹ bé và bé khỏe?Mách mẹ bé một số cách để dễ chịu hơn khi mang thaiMột số bệnh thường gặp và cách phòng bệnhMột số chủ đề về tình dục thường được quan tâmMột số thay đổi khác thường gặpMột số trường hợp khó khănMột số tâm trạng của tuổi tứ ngũ lục tuầnMột số vấn đề chung của cả hai giớiMột số vấn đề khácMột số vấn đề liên quan đến bộ phận sinh dụcMột số điều cần biết về việc cho con búMột số điều liên quan đến tình dụcMột số điều lầm tưởng về tình dụcNgười khỏe mạnh nên đối xử với người nhiễm HIV như thế nào?Người ta có dễ thụ thai không?Những quan niệm thường gặp về giới nam, giới nữNhững thay đổi về sinh lýNhững thay đổi về tâm lýNhững yếu tố quan trọng trong tình yêu đôi lứa, tình cảm vợ chồngNhững đường lây truyền HIV và cách phòng tránhNếu yêu nhưng không muốn quan hệ tình dục thì phải làm sao?Quá trình chuyển dạ thông thườngSinh nởSự phát triển của bé và những biến đổi ở cơ thể mẹ béSự thụ thai, phép màu của tạo hoáThanh niên nhìn nhận về tình dục trước hôn nhânThay đổi về khả năng sinh sảnThế nào là tình dục đẹp?Tránh thai có ý nghĩa như thế nào đối với sức khoẻ?Trò chuyện về tình yêu, giới tính, sức khỏeTrò chuyện về tình yêu, giới tính, sức khỏeTrứng và tinh trùng - khởi đầu cuộc sốngTác động đến sức khoẻTình bạn khác giớiTình dục khi mang thaiTình dục ở tuổi tứ ngũ lục tuầnVô sinhVẻ đẹp cơ thể mẹXét nghiệm - cách duy nhất để biết có nhiễm HIV hay khôngĐây là lúc thực sự cần có cả hai ngườiĐã nhiễm HIV rồi, nên sống như thế nào?Địa chỉ cần đến
Tác
giả: J.P.Maxlova (Séc).
Dịch
giả: TS. Phạm Thành Hưng, trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn Hà Nội
BS PHAN XUÂN TRUNG
"Lãng tử giữa thương trường"
WHO definition of HEALTH: Health is a state of complete physical, mental and social well-being and not merely the absence of disease or infirmity.
Phần mềm y khoa
HT MEDSOFT
Website YKHOANET.COM khai trương ngày 24/12/2000 - Năm thứ Tư.
Website YKHOANET - Y KHOA VIỆT NAM www.ykhoanet.com và www.ykhoa.net
In trang này Phản hồi
Web Master: Dr PHAN XUAN TRUNG - drxuantrung@ykhoa.net

Accept-Ranges: bytes


text:
on-tap
Filed under: Chương 5: Nhóm Halogen
lam sao de xem dk cach giai vay
cho em hoi nhung bai tap nay k co dap an a
phai xem dap an o dau ah
e muon co cac bai tap ve hieu suat lop 10 lien quan tooi axit clohdric va bai tap ve hieu suat cua cac chat co trong chuong 5 va chuong 6 cua chuong trinh hoa hoc 10
se co gang tiem kiem va dua somm cho e tham khao
cam onem da tham gia blog
Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:
Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ ( Log Out / Thay đổi )
Connecting to %s
Notify me of new comments via email.
Nhắc tôi khi có bài mới qua email.
Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com. The Digg 3 Column Theme.
Get every new post delivered to your Inbox.
Join 72 other followers
lam sao de xem dk cach giai vay
cho em hoi nhung bai tap nay k co dap an a
phai xem dap an o dau ah
e muon co cac bai tap ve hieu suat lop 10 lien quan tooi axit clohdric va bai tap ve hieu suat cua cac chat co trong chuong 5 va chuong 6 cua chuong trinh hoa hoc 10
se co gang tiem kiem va dua somm cho e tham khao
cam onem da tham gia blog

markdown:
on-tap
Filed under: Chương 5: Nhóm Halogen
lam sao de xem dk cach giai vay
cho em hoi nhung bai tap nay k co dap an a
phai xem dap an o dau ah
e muon co cac bai tap ve hieu suat lop 10 lien quan tooi axit clohdric va bai tap ve hieu suat cua cac chat co trong chuong 5 va chuong 6 cua chuong trinh hoa hoc 10
se co gang tiem kiem va dua somm cho e tham khao
cam onem da tham gia blog
Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:
Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook ( Log Out / Thay đổi )
Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ ( Log Out / Thay đổi )
Connecting to %s
Notify me of new comments via email.
Nhắc tôi khi có bài mới qua email.
Tạo một website miễn phí hoặc 1 blog với WordPress.com. The Digg 3 Column Theme.
Get every new post delivered to your Inbox.
Join 72 other followers
Trang Pham, on 15/02/2014 at 8:36 chiều said:
lam sao de xem dk cach giai vay
hoa hoa, on 17/02/2011 at 2:45 chiều said:
cho em hoi nhung bai tap nay k co dap an a
phai xem dap an o dau ah
nguyen thi hanh, on 19/01/2011 at 9:00 sáng said:
e muon co cac bai tap ve hieu suat lop 10 lien quan tooi axit clohdric va bai tap ve hieu suat cua cac chat co trong chuong 5 va chuong 6 cua chuong trinh hoa hoc 10
BÀI TẬP HÓA HỌC, on 25/01/2011 at 3:28 chiều said:
se co gang tiem kiem va dua somm cho e tham khao
cam onem da tham gia blog

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Link: <http://wp.me/pEPEs-xt>; rel=shortlink

Content-Encoding: gzip

X-ac: 1.dca _dca


text:
YÊU NỮ HOÀNH HÀNH
Tác giả: Chu khinh
Convert: Meoconlunar
Edit: Shiyu(Stiphanie Sakura)
Beta: Momo, Tinker Chuông, Bạch Liên và Tiêu Dao Nhạc Nhạc
Chỉnh sửa lần cuối:Momo
Ebook: Tinker Chuông
Nguồn: https://dieptuvi.wordpress.com
Số chương: 10
Tình trạng edit: đã hoàn thành, chờ beta xong sẽ đăng :D
GIỚI THIỆU
Khi tình yêu đến, dù là nước trà vô vị cũng khiến say lòng người.
Khi tình yêu đi, ngọt ngào cũng bắt đầu phiêu tán.
Thẩm Luật, không cần danh hiệu luật sư lớn nổi tiếng, chỉ thích cùng người ta mở văn phòng thám tử.
Khi làm luật sư, đề tài lớn nhất là sự tuấn mỹ của anh; khi là ông chủ của văn phòng thám tử, mị lực của anh khiến phụ nữ ra tay hết sức nặng.
Thẩm Luật sớm đã bị đàn bà làm hư, lần đầu tiên gặp được Hạ Thấm Đồng, phản ứng trước hết chính là nội tâm tru lên như sói vài tiếng liền.
Mỹ nhân anh đã gặp nhiều nhưng chưa từng gặp qua người nào “đông lạnh” như vậy.
Vì lòng tự trọng của đàn ông đã bị tàn phá, lần đầu tiên bị người ta không thèm để vào mắt, Thẩm Luật quyết định theo đuổi tòa núi băng này!
Đáng tiếc, Thẩm Luật không làm được, vất vả vô cùng không hạ gục được mỹ nhân!
Rõ ràng đã cùng nhau lăn trên giường một đêm, cô đau đớn khóc lóc liên tiếp cầu xin tha thứ, vì sao vừa tỉnh lại, Hạ mỹ nhân liền trở mặt, nói rằng lên giường chỉ là chuyện ngoài ý muốn chứ!
Hạ Thấm Đồng, nhà cửa sa sút, vì trả nợ mà lựa chọn vào làm việc trong nhà tang lễ với mức lương cao.
Mỗi ngày cùng người chết làm bạn, cô đối với nhiệt tình như lửa của Thẩm Luật hoàn toàn thờ ơ.
Cô coi thường, anh coi như thẹn thùng; cô cự tuyệt, anh cho đó là rụt rè.
Nhưng đến lúc cô nói rằng “tôi không thương anh”, nhìn thấy vẻ mặt anh biến sắc bỏ đi, khi ấy cô mới hiểu được, thì ra không phải cô không yêu anh như mình vẫn từng nghĩ.
Chẳng qua đến lúc cô nói yêu anh, Thẩm Luật lại lạnh lùng đáp lại, tình yêu của cô cùng anh có quan hệ gì đâu?
Lời nhận xét của người convert:
Nói chung nam chính quá là biến thái, hơ hơ.
Truyện của Chu Khinh, đều lấy mốc “đọc được” mà đi lên, còn hay ở mức độ nào, tuỳ gu các bạn a~
Lời nhận xét của người edit(là ta, là ta nè :D)
Truyện có thể hình dung bằng một câu: Đầu hài, giữa ngược, cuối sủng.
Tớ chẳng biết các bạn đọc xong thế nào, nhưng đó chính xác là những gì tớ nghĩ sau khi đọc xong convert truyện.
Khúc đầu rất hài, rất buồn cười với nam chính Thẩm Luật của chúng ta.
Khúc giữa ngược, ngược tâm đến độ tớ rơi nước mắt(mặc dù tớ ngờ là nước mắt ấy chảy ra do ngáp vì buồn ngủ =_=|||). Nhưng thực sự rất ức chế, rất ngược a!
Khúc cuối thì sủng thôi, vì chị nữ chính của chúng ta quay đầu theo đuổi anh nam chính, hì hì.
Cuối cùng là Happy Ending.
Hết xì poi nhé!
Trong thời gian chờ đợi, hãy ghé đọc “Kết hôn rồi yêu” để xem chuyện của Thẩm Kiều – chị gái Thẩm Luật cùng những moment khó đỡ với sự góp mặt của nam chính nhà ta :D
MỤC LỤC
♥♥♥ Chương 1 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 2 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 3 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 4 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 5♥♥♥
♥♥♥ Chương 6 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 7 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 8 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 9 ♥♥♥
♥♥♥ Chương 10 ♥♥♥
♥♥♥ Ngoại truyện ♥♥♥
HOÀN
♥♥♥Ebook♥♥♥
♥♥♥Lời tác giả♥♥♥
♥♥♥Lời nhóm biên tập♥♥♥
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ :D
17 thoughts on “♥YÊU NỮ HOÀNH HÀNH(HOÀN)♥”
[…] 1 Edit: Stiphanie Sakura Beta: Hamano Michiyo(Momo) Xem mục lục + văn án tại đây. Trịnh Lệ Trinh lần thứ 105 thầm cảm thán trong lòng, ông chủ của cô quả là […]
chị làm lại cái bìa khác nhóe
Vâng ^^
Em thế nào cũng được mà :D
ngược hở ha ha ha, tý nữa úp dét list ngược =)))))))))))))
Anh chàng Thẩm Luật này đúng là có sở thích không giống ai.
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
nang oi cho minh post truyen nay sang kites nha
@@~, ừ cũng đc thôi, bạn cho mình xin cái link là được :P
ban oi, minh co the post truyen nay sang alobooks duoc ko? tks ban
Ok thôi, bạn cho mình xin link nhé <3
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
[…] Yêu nữ hoành hành – Complete […]
Cảm ơn nàng ed bộ này nhé
[…] Diệp Tử Vi|Yêu nữ hoành hành […]
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
mình tải về phải có pass phải không bạn vậy có thể xin cái pass được không ah! ^3^
Không có pass đâu bạn ơi

markdown:
**YÊU NỮ HOÀNH HÀNH** **Tác giả:** Chu khinh
** Convert:** Meoconlunar
** Edit:** Shiyu(Stiphanie Sakura)
** Beta:** Momo, Tinker Chuông, Bạch Liên và Tiêu Dao Nhạc Nhạc
** Chỉnh sửa lần cuối:**Momo
** Ebook:** Tinker Chuông
** Nguồn:** [https://dieptuvi.wordpress.com](https://dieptuvi.wordpress.com/)
** Số chương:** 10
** Tình trạng edit:** đã hoàn thành, chờ beta xong sẽ đăng :D
## GIỚI THIỆU
Khi tình yêu đến, dù là nước trà vô vị cũng khiến say lòng người.
Khi tình yêu đi, ngọt ngào cũng bắt đầu phiêu tán.
Thẩm Luật, không cần danh hiệu luật sư lớn nổi tiếng, chỉ thích cùng người ta mở văn phòng thám tử.
Khi làm luật sư, đề tài lớn nhất là sự tuấn mỹ của anh; khi là ông chủ của văn phòng thám tử, mị lực của anh khiến phụ nữ ra tay hết sức nặng.
Thẩm Luật sớm đã bị đàn bà làm hư, lần đầu tiên gặp được Hạ Thấm Đồng, phản ứng trước hết chính là nội tâm tru lên như sói vài tiếng liền.
Mỹ nhân anh đã gặp nhiều nhưng chưa từng gặp qua người nào “đông lạnh” như vậy.
Vì lòng tự trọng của đàn ông đã bị tàn phá, lần đầu tiên bị người ta không thèm để vào mắt, Thẩm Luật quyết định theo đuổi tòa núi băng này!
Đáng tiếc, Thẩm Luật không làm được, vất vả vô cùng không hạ gục được mỹ nhân!
Rõ ràng đã cùng nhau lăn trên giường một đêm, cô đau đớn khóc lóc liên tiếp cầu xin tha thứ, vì sao vừa tỉnh lại, Hạ mỹ nhân liền trở mặt, nói rằng lên giường chỉ là chuyện ngoài ý muốn chứ!
Hạ Thấm Đồng, nhà cửa sa sút, vì trả nợ mà lựa chọn vào làm việc trong nhà tang lễ với mức lương cao.
Mỗi ngày cùng người chết làm bạn, cô đối với nhiệt tình như lửa của Thẩm Luật hoàn toàn thờ ơ.
Cô coi thường, anh coi như thẹn thùng; cô cự tuyệt, anh cho đó là rụt rè.
Nhưng đến lúc cô nói rằng “tôi không thương anh”, nhìn thấy vẻ mặt anh biến sắc bỏ đi, khi ấy cô mới hiểu được, thì ra không phải cô không yêu anh như mình vẫn từng nghĩ.
Chẳng qua đến lúc cô nói yêu anh, Thẩm Luật lại lạnh lùng đáp lại, tình yêu của cô cùng anh có quan hệ gì đâu?
**Lời nhận xét của người convert:** *Nói chung nam chính quá là biến thái, hơ hơ.*
*Truyện của Chu Khinh, đều lấy mốc “đọc được” mà đi lên, còn hay ở mức độ nào, tuỳ gu các bạn a~* **Lời nhận xét của người edit(là ta, là ta nè :D)** *Truyện có thể hình dung bằng một câu: Đầu hài, giữa ngược, cuối sủng.*
* Tớ chẳng biết các bạn đọc xong thế nào, nhưng đó chính xác là những gì tớ nghĩ sau khi đọc xong convert truyện.*
* Khúc đầu rất hài, rất buồn cười với nam chính Thẩm Luật của chúng ta.*
* Khúc giữa ngược, ngược tâm đến độ tớ rơi nước mắt(mặc dù tớ ngờ là nước mắt ấy chảy ra do ngáp vì buồn ngủ =_=|||). Nhưng thực sự rất ức chế, rất ngược a!*
* Khúc cuối thì sủng thôi, vì chị nữ chính của chúng ta quay đầu theo đuổi anh nam chính, hì hì.*
* Cuối cùng là Happy Ending.*
* Hết xì poi nhé!*
Trong thời gian chờ đợi, hãy ghé đọc “Kết hôn rồi yêu” để xem chuyện của Thẩm Kiều – chị gái Thẩm Luật cùng những moment khó đỡ với sự góp mặt của nam chính nhà ta :D
**MỤC LỤC**
♥♥♥
[Chương 1](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/09/23/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-1/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 2](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/14/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-2/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 3 ](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/15/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-3/)♥♥♥
♥♥♥
[Chương 4 ](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/16/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-4chua-beta/)♥♥♥
♥♥♥
[Chương 5](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/17/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-518/)♥♥♥
♥♥♥
[Chương 6](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/18/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-6/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 7](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/19/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-7chua-beta/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 8](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/19/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-8chua-beta/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 9](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/20/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-9chua-beta/) ♥♥♥
♥♥♥
[Chương 10](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/20/yeu-nu-hoanh-hanhchuong-10/) ♥♥♥
♥♥♥
[Ngoại truyện](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/21/yeu-nu-hoanh-hanhngoai-truyen/) ♥♥♥
# HOÀN
♥♥♥
[Ebook](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/11/09/ebookyeu-nu-hoanh-hanh-chu-khinh/)♥♥♥
♥♥♥
[Lời tác giả](https://dieptuvi.wordpress.com/2012/10/22/yeu-nu-hoanh-hanhloi-tac-gia/)♥♥♥
♥♥♥Lời nhóm biên tập♥♥♥
Chúc các bạn đọc truyện vui vẻ :D
## 17 thoughts on “♥YÊU NỮ HOÀNH HÀNH(HOÀN)♥”
[…] 1 Edit: Stiphanie Sakura Beta: Hamano Michiyo(Momo) Xem mục lục + văn án tại đây. Trịnh Lệ Trinh lần thứ 105 thầm cảm thán trong lòng, ông chủ của cô quả là […]
chị làm lại cái bìa khác nhóe
Vâng ^^
Em thế nào cũng được mà :D
ngược hở ha ha ha, tý nữa úp dét list ngược =)))))))))))))
Anh chàng Thẩm Luật này đúng là có sở thích không giống ai.
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
nang oi cho minh post truyen nay sang kites nha
@@~, ừ cũng đc thôi, bạn cho mình xin cái link là được :P
ban oi, minh co the post truyen nay sang alobooks duoc ko? tks ban
Ok thôi, bạn cho mình xin link nhé <3
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
[…] Yêu nữ hoành hành – Complete […]
Cảm ơn nàng ed bộ này nhé
[…] Diệp Tử Vi|Yêu nữ hoành hành […]
[…] Yêu nữ hoành hành- Complete […]
mình tải về phải có pass phải không bạn vậy có thể xin cái pass được không ah! ^3^
Không có pass đâu bạn ơi

Link: <http://wp.me/P1SHkV-JM>; rel=shortlink


text:
Hoạt động tập huấn tiếp cận quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” kéo dài hai đêm do Dự án Trig hỗ trợ dưới sự hướng dẫn của thầy Giang Văn Phúc và thầy Trần Văn Răng đã thật sự thổi bùng lên lòng nhiệt huyết và phấn đấu hết mình trong công tác giảng dạy ở không ít giảng viên. Sau khi tham khảo tài liệu do Ban tổ chức phát ra, cá nhân người viết ngoài việc thu thập được nhiều kiến thức bỗ ích về phương pháp dạy và học, lí luận dạy học hiện đại, vẫn còn tồn tại những băn khoăn trăn trở, thiết nghĩ nên trình bày thẳng thắn những băn khoăn đó ra đây để mọi người cùng suy nghĩ và thảo luận.
Đầu tiên cần phải khẳng định một điều là “Dạy học lấy người học làm trung tâm” không phải là một phương pháp dạy học mà là một quan điểm chi phối quá trình dạy học. Và như vậy thì không thể nào tồn tại quan điểm: đem quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” kết hợp với các phương pháp dạy học đã có sẽ cho ra đời phương pháp “Dạy học lấy người học làm trung tâm”. Vì vậy, việc cụm từ này được lặp đi lặp lại nhiều lần phải chăng là một sự nhầm lẫn của người viết bài và người báo cáo. Nhà nghiên cứu giáo dục Tim Wentling năm 1993 đã chỉ ra 8 phương pháp dạy học chính, đó là: (1) Phương pháp diễn giảng (thuyết trình), (2) Phương pháp thảo luận nhóm (hội thảo, xêmina…), (3) Phương pháp trình diễn (thực hành, thực tập…), (4) Phương pháp tự học (tự nghiên cứu…), (5) Phương pháp bài luyện (bài tập lớn, ôn luyện…), (6) Phương pháp nghiên cứu điển hình (trường hợp, tình huống…), (7) Phương pháp đóng vai, (8) Phương pháp tham quan thực tế.[1] Có thể thấy rằng, phương pháp dạy học là cách thức tổ chức quá trình dạy học để trao đổi, truyền đạt, tiếp thu, tìm tòi, sáng tạo tri thức giữa người dạy với người học và giữa người học với nhau. Trong khi đó, “Dạy học lấy người học làm trung tâm” chỉ là một quan điểm chi phối toàn bộ quá trình dạy học bằng chính các phương pháp dạy học đó.
Một điều khác cần phải khẳng định nữa là, quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” không phải đến nay mới có mà có thể nói đã tồn tại từ rất xa xưa. Cũng vậy, các phương pháp dạy học không phải đến bây giờ mới hình thành mà nó cũng đã từng được vận dụng từ rất lâu trong lịch sử giáo dục. Vấn đề ở chỗ ở những thời điểm xa xưa ấy, lý luận giáo dục học chưa hình thành nên việc đúc kết quan điểm dạy học và phương pháp dạy học đương nhiên không giống hiện nay. Trong bài viết này, người viết muốn đi sâu lý giải sự tồn tại của quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” trong quá khứ và việc vận dụng các phương pháp dạy học qua các thời. Từ đó, người viết hy vọng có thể làm rõ những nguyên nhân khiến cho quan điểm này không được phát huy mạnh mẽ ở nước ta và nhiều nước cho đến tận ngày nay.
Chúng ta đều biết việc dạy học thời xa xưa ẩn tàng dưới hình thức truyền đạt kinh nghiệm giữa các thế hệ có liên quan về huyết thống hay gần gũi địa bàn cư trú. Đó là những kinh nghiệm đối phó với thiên tai, kinh nghiệm lao động sản xuất, kinh nghiệm đạo đức thẩm mĩ, kinh nghiệm chống chiến tranh xâm lược… mang tính thực dụng cao, thiết thực cho thực tế cuộc sống. Dĩ nhiên khi đó, dạy học đã tồn tại, và không ai dám khẳng định rằng về mặt bản chất, hoạt động truyền đạt kinh nghiệm đó không lấy người học làm trung tâm, mặc dù lý luận giáo dục ở thời điểm đó hoàn toàn chưa ra đời. Con người nhờ tiếp thu những kinh nghiệm sống đó mà tiếp tục tồn tại và tiến bộ đến tận ngày nay.
Nhắc đến giáo dục truyền thống, không thể nào không nhắc đến quá trình dạy học giữa các bậc triết nhân nổi tiếng trong lịch sử loài người cùng với các học trò của mình. Đó là một Socrate ở phương Tây, một Jesus ở Trung Đông, một Khổng Tử ở Trung Hoa, một Thích Ca Mâu Ni ở Ấn Độ và rất nhiều bậc vĩ nhân lỗi lạc khác. Không có nhiều thời gian để bàn bạc hết về quan điểm và phương pháp dạy học của các nhà giáo dục trên, người viết chỉ lấy Khổng Tử làm đối tượng chính để phân tích.
Rõ ràng, đến lúc này, hoạt động dạy học đã hiện ra một cách rõ ràng và chuyên nghiệp hơn so với trước đây, bằng chứng là có người chuyên môn là thầy giáo như Khổng Tử, có người lều chõng khăn gói đến trọ học lâu dài như các học trò của Khổng Tử, có nơi tập trung học tập lâu dài như nhà Khổng Tử. Và trong bối cảnh chiến tranh xâu xé quyền lực giữa các tập đoàn phong kiến cát cứ, trật tự xã hội bị rối tung, đạo lý ở đời bị xem thường, con người chao đảo mất phương hướng… dưới thời Xuân Thu Chiến Quốc, thì học thuyết Nho giáo với cốt lõi là thuyết chính danh, tam cương ngũ thường, tam tòng tứ đức… đã thật sự là món ăn tinh thần quý giá cho đám môn sinh mất niềm tin vào lẽ phải cuộc đời. Học thuyết của Khổng Tử góp phần thiết lập trật tự xã hội, xây dựng đạo đức và phẩm giá con người, nhờ vậy mà xuất hiện “Thất thập nhị hiền” và hàng loạt những tinh hoa anh tài của xã hội phong kiến. Không phấn trắng bảng đen, không thiết bị máy móc, những lời giảng đầy triết lý, có chiều sâu, xuất phát từ một nhân cách cao đẹp trong sáng, cộng với những phương pháp dạy học tích cực (diễn giảng, thảo luận nhóm, đóng vai, tự học, vấn đáp, tham quan thực tế…) đã thấm sâu vào lòng từng học trò, góp phần tạo nên những con người tài giỏi khác nhau. Khổng Tử không nằm lòng quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm”, nhưng chắc chắn ở ông tồn tại một quan niệm rằng, dạy học phải đi từ nhận thức đến nhận thức, từ tư duy đến tư duy, học trò của ông không phải răm rắp tuân theo những lời thầy dạy, mà nếu đọc Luận ngữ ta sẽ thấy, họ bàn bạc thảo luận thấu tình đạt lý trước khi chấp nhận quan điểm của thầy. Chúng ta không thể phủ nhận rằng cách dạy học đó đã quán triệt sâu sắc quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm”.
Vậy quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” không còn giữ vai trò chủ đạo trong quá trình dạy học ở phương Đông là từ khi nào? Xin được nói thẳng là từ khi “tri thức” bị độc quyền và biến thành kinh điển.
Người đời sau quá hâm một tư tưởng học thuyết Nho gia, gia công thêm bớt rồi lồng vào tủ kính, xem Tứ thư Ngũ kinh là sách vở của Thánh hiền, là chân lý tuyệt đối đúng bất di bất dịch, và đó cũng là lúc Nho gia chuyển thành Nho giáo. Hán Vũ Đế lên ngôi “Bãi truất bách gia, độc tôn Nho thuật”, đưa người học từ chỗ “Học gì cũng được, chỉ trừ sách vở Nho gia” dưới thời Tần Thủy Hoàng “đốt sách chôn Nho” sang chỗ “Không được học gì ngoài sách vở Nho gia”. Thế là chân lý bị độc quyền, người cầm quyền yêu cầu giới học sĩ chỉ cần học thuộc và làm theo, không cần bàn bạc thảo luận chi cả. Tứ thư Ngũ kinh về sau còn trở thành nội dung chủ yếu trong khoa cử, chỉ cần học thuộc chép lại là cũng có thể đỗ đạt, làm quan. Tư tưởng Nho gia từ chỗ là học thuyết xây dựng xã hội, làm người sống ở đời, giờ trở thành những câu sáo ngữ có thể giúp người học thăng quan tiến chức. Người thầy hiểu biết về Tứ thư Ngũ kinh vì vậy cũng được thần tượng hóa, được xem là nơi ngự trị của chân lý, công bằng, lẽ phải. Chính vì vậy, hoạt động dạy học chú trọng việc dạy hơn việc học, người thầy trở thành đối tượng hoạt động chính trong quá trình dạy học, lời thầy dạy trở thành khuôn vàng thước ngọc mà đám học trò không dám bàn cãi trái ngược. Thầy thuyết giảng nhiều hơn, trò ghi chép học thuộc lòng nhiều hơn, các hoạt động mang tính đối thoại giữa hai phía vắng bóng, hoạt động dạy lấn át hoạt động học. Vì vậy, nhiều người đã gọi quá trình dạy học đó “lấy người dạy làm trung tâm” mặc dù không ít người thầy có lương tâm vẫn có gắng “dạy học lấy người học làm trung tâm”.
Một ngàn năm dài đằng đẵng thời trung cổ của phương Tây cũng không khác gì tình trạng trên, tư tưởng thần quyền của nhà thờ dưới sự giúp sức của người cầm quyền đã triệt tiêu tự do tư tưởng con người, đồng nghĩa với việc triệt tiêu sự nhận thức và sáng tạo. Quá trình dạy học của họ vì vậy cũng không thoát khỏi cảnh “Dạy học lấy người dạy làm trung tâm”, những người thầy dám nói tiếng nói của sự thật và lẽ phải như Galile thì chuốc lấy cái chết thảm hại, huống hồ chi là học trò. Đến khi chế độ liên mình nhà thờ – chính quyền sụp đổ, người dân giành lại được quyền lực và tự do, khoa học kĩ thuật mới có điều kiện nảy nở và phát triển, phương Tây vượt mạnh qua mặt và bỏ xa các đế chế phong kiến vốn từng thịnh vượng một thời ở phương Đông.
Lý luận dạy học hiện đại nêu bật vai trò của người học trong quá trình dạy học. Người học được tự do suy nghĩ và phát biểu, lại được hỗ trợ bởi các phương tiện dạy học hiện đại và phương pháp dạy học linh hoạt, nên tư duy sáng tạo được phát huy, trí tò mò và óc phán đoán được kích thích. Trẻ con phương Tây ngay từ nhỏ đã được rèn luyện thói quen phát biểu chính kiến, tự do bày tỏ quan điểm cá nhân, trong khi, đó còn là mơ ước của người dân ở một vài nước phương Đông vốn chịu ảnh hưởng sâu nặng các mặt tiêu cực của lối giáo dục cổ xưa, lười biếng tư duy, ù lì trì trệ. Quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” không phải là một quan điểm mới, nó được phục hoạt và chi phối nền giáo dục ở nhiều nước phương Tây từ vài thế kỉ trở lại đây, nhất là hoạt động dạy học thời hiện đại; trong khí đó, quan điểm này được tiếp nhận ở Việt Nam chưa lâu, cốt lõi tinh thần chưa được phổ biến rộng rãi, nên việc tiếp thu và vận dụng nó đòi hỏi tiếp tục tốn nhiều thời gian và công sức.
Xã hội ngày nay có nhiều biến đổi to lớn, ngoài sự bùng nổ về dân số là sự bùng nổ về thông tin, lượng tri thức của loài người trung bình sẽ tăng lên gấp đôi chỉ trong vòng 7 năm ngắn ngủi. Điều này có nghĩa, lượng tri thức khoa học luôn dồi dào và không ngừng biến đổi cùng với những thành tựu khoa học và phát kiến mới. Người giáo viên trong điều kiện có hạn không tài nào truyền đạt được hết tri thức cho người học, cũng hoàn toàn không thể ở bên cạnh dạy dỗ cho học trò suốt cuộc đời. Thế cho nên, việc rèn luyện cho học trò phương pháp nắm bắt thông tin và xử lí thông tin là việc làm cần thiết nhất của giáo dục hiện đại. Điều này đồng nghĩa với việc công tác giáo dục chuyển từ việc dạy làm chính sang việc học làm chính. Người viết nghĩ rằng sử dụng cách nói trên sẽ chính xác hơn cách nói chuyển từ dạy học lấy người dạy làm trung tâm sang dạy học lấy người học làm trung tâm, vì thực tế công tác dạy học xem trọng vai trò người học đã có từ lâu đời chứ không phải mới đây, hơn nữa, chưa bao giờ hoạt động giáo dục lại lấy người thầy làm trung tâm cả.
Khi so sánh giữa quan điểm (gắn liền với phương pháp) dạy học truyền thống và quan điểm dạy học hiện đại, chúng ta rõ ràng nhận thấy sự khác biệt giữa chúng khi nhìn nhận vai trò tương ứng của người dạy và người học. Thế nhưng, khi nói quan điểm (hay phương pháp) dạy học truyền thống, chúng ta hay liên tưởng đến quan điểm dạy học thời phong kiến, gắn liền với nền giáo dục Nho giáo đã qua, chứ chúng ta ít khi nhìn thấy rằng quan điểm lạc hậu đó còn tồn tại trong suốt quá trình diễn tiến của nền giáo dục hiện đại, kéo dài đến cả ngày nay. Để bây giờ, chúng ta mới đau lòng nhận ra sự lạc hậu, trì trệ của cả hệ thống giáo dục nước nhà so với nền giáo dục thế giới. Điều này đồng nghĩa với việc, giáo dục nước nhà đã không kịp thời vận động để bắt kịp trào lưu phát triển giáo dục của thế giới.
Như vậy, từ những kinh nghiệm trong quá khứ, chúng ta hoàn toàn có thể rút ra những bài học làm tiền đề để quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” đi vào thực tế. Điều trước tiên là không được độc quyền chân lý, phải trả tri thức lại cho người học suy xét trong chính sự vận động tự thân của nó ở từng hoàn cảnh xã hội nhất định. Điều đó đồng nghĩa với việc, trả lại cái đầu cho người thầy, cho học trò, trả lại sự tự do cho khoa học và học thuật chân chính, không biến khoa học và giáo dục thành bất kì một công cụ nô dịch nào, nhà trường chỉ đơn thuần là trung tâm học thuật chứ không nên mang thêm những chức năng xã hội nào khác. Thứ hai, người thầy cần thay đổi tư duy dạy học, tôn trọng và chấp nhận mọi ý kiến trái chiều, không khăng khăng độc tôn quan điểm của mình, cũng không xem suy nghĩ của mình là duy nhất đúng, kích thích óc sáng tạo của người học qua các buổi học, tạo điều kiện cho người học được tự do nêu quan điểm của mình. Người thầy lúc này trở thành bạn đồng hành của người học, trở thành người đi trước dẫn dắt soi đường chứ không phải là đích đến của người học. Được như vậy, người học sẽ tự tin vào suy nghĩ của mình hơn, sẽ lớn lên cùng với quá trình giáo dục của thầy. Thứ ba, người thầy phải nắm vững và làm chủ các phương pháp và phương tiện dạy học, đồng thời phối hợp vận dụng khéo léo chúng vào công tác dạy học, kích thích được sự tham gia xây dựng của học trò, đưa học trò lên vai trò làm chủ của buổi học. Dạy học theo quan điểm “lấy người học làm trung tâm” không chỉ đòi hỏi người học phải thật sự nâng cao mình, mà còn đòi hỏi người thầy phải có bản lĩnh và trình độ cao hơn, có tầm bao quát sâu rộng và chuyên môn nghiệp vụ vững vàng hơn. Xem thường vai trò thiết kế và dẫn dắt của người thầy thì “Dạy học lấy người học làm trung tâm” chỉ mang tính hình thức, rốt cuộc người học cũng chẳng là trung tâm gì trong quá trình dạy học đó. Cuối cùng, các đơn vị có liên quan bao gồm lãnh đạo và các phòng ban, đặc biệt là thư viện nhà trường, cũng phải tự làm mới mình để phục vụ đầy đủ và hợp lý nhu cầu của người dạy lẫn người học.
Trên đây là những ý kiến và suy nghĩ chủ quan về vấn đề “Dạy học lấy người học làm trung tâm”, chúng tôi mong nhận được ý kiến đóng góp của Ban tổ chức đợt tập huấn.
N.T.P
[1] Theo Lê Đức Ngọc, Tài liệu bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm đại học, Đại học An Giang, 12 – 2011, trang 43.

markdown:
**Hoạt động tập huấn tiếp cận quan điểm “Dạy học lấy người học làm trung tâm” kéo dài hai đêm do Dự án Trig hỗ trợ dưới sự hướng dẫn của thầy Giang Văn Phúc và thầy Trần Văn Răng đã thật sự thổi bùng lên lòng nhiệt huyết và phấn đấu hết mình trong công tác giảng dạy ở không ít giảng viên. Sau khi tham khảo tài liệu do Ban tổ chức phát ra, cá nhân người viết ngoài việc thu thập được nhiều kiến thức bỗ ích về phương pháp dạy và học, lí luận dạy học hiện đại, vẫn còn tồn tại những băn khoăn trăn trở, thiết nghĩ nên trình bày thẳng thắn những băn khoăn đó ra đây để mọi người cùng suy nghĩ và thảo luận.**
Đầu tiên cần phải khẳng định một điều là
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”* không phải là một phương pháp dạy học mà là một quan điểm chi phối quá trình dạy học. Và như vậy thì không thể nào tồn tại quan điểm: đem *quan điểm* *“Dạy học lấy người học làm trung tâm” *kết hợp với các ** dạy học đã có sẽ cho ra đời phương pháp** *phương pháp* *“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*. Vì vậy, việc cụm từ này được lặp đi lặp lại nhiều lần phải chăng là một sự nhầm lẫn của người viết bài và người báo cáo. Nhà nghiên cứu giáo dục Tim Wentling năm 1993 đã chỉ ra 8 phương pháp dạy học chính, đó là: (1) Phương pháp diễn giảng (thuyết trình), (2) Phương pháp thảo luận nhóm (hội thảo, xêmina…), (3) Phương pháp trình diễn (thực hành, thực tập…), (4) Phương pháp tự học (tự nghiên cứu…), (5) Phương pháp bài luyện (bài tập lớn, ôn luyện…), (6) Phương pháp nghiên cứu điển hình (trường hợp, tình huống…), (7) Phương pháp đóng vai, (8) Phương pháp tham quan thực tế. [[1]](#_ftn1)Có thể thấy rằng, phương pháp dạy học là cách thức tổ chức quá trình dạy học để trao đổi, truyền đạt, tiếp thu, tìm tòi, sáng tạo tri thức giữa người dạy với người học và giữa người học với nhau. Trong khi đó, *“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*chỉ là một quan điểm chi phối toàn bộ quá trình dạy học bằng chính các phương pháp dạy học đó.
Một điều khác cần phải khẳng định nữa là, quan điểm
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”* không phải đến nay mới có mà có thể nói đã tồn tại từ rất xa xưa. Cũng vậy, các phương pháp dạy học không phải đến bây giờ mới hình thành mà nó cũng đã từng được vận dụng từ rất lâu trong lịch sử giáo dục. Vấn đề ở chỗ ở những thời điểm xa xưa ấy, lý luận giáo dục học chưa hình thành nên việc đúc kết quan điểm dạy học và phương pháp dạy học đương nhiên không giống hiện nay. Trong bài viết này, người viết muốn đi sâu lý giải sự tồn tại của quan điểm *“Dạy học lấy người học làm trung tâm”* trong quá khứ và việc vận dụng các phương pháp dạy học qua các thời. Từ đó, người viết hy vọng có thể làm rõ những nguyên nhân khiến cho quan điểm này không được phát huy mạnh mẽ ở nước ta và nhiều nước cho đến tận ngày nay.
Chúng ta đều biết việc dạy học thời xa xưa ẩn tàng dưới hình thức truyền đạt kinh nghiệm giữa các thế hệ có liên quan về huyết thống hay gần gũi địa bàn cư trú. Đó là những kinh nghiệm đối phó với thiên tai, kinh nghiệm lao động sản xuất, kinh nghiệm đạo đức thẩm mĩ, kinh nghiệm chống chiến tranh xâm lược… mang tính thực dụng cao, thiết thực cho thực tế cuộc sống. Dĩ nhiên khi đó, dạy học đã tồn tại, và không ai dám khẳng định rằng về mặt bản chất, hoạt động truyền đạt kinh nghiệm đó không lấy người học làm trung tâm, mặc dù lý luận giáo dục ở thời điểm đó hoàn toàn chưa ra đời. Con người nhờ tiếp thu những kinh nghiệm sống đó mà tiếp tục tồn tại và tiến bộ đến tận ngày nay.
Nhắc đến giáo dục truyền thống, không thể nào không nhắc đến quá trình dạy học giữa các bậc triết nhân nổi tiếng trong lịch sử loài người cùng với các học trò của mình. Đó là một Socrate ở phương Tây, một Jesus ở Trung Đông, một Khổng Tử ở Trung Hoa, một Thích Ca Mâu Ni ở Ấn Độ và rất nhiều bậc vĩ nhân lỗi lạc khác. Không có nhiều thời gian để bàn bạc hết về quan điểm và phương pháp dạy học của các nhà giáo dục trên, người viết chỉ lấy Khổng Tử làm đối tượng chính để phân tích.
Rõ ràng, đến lúc này, hoạt động dạy học đã hiện ra một cách rõ ràng và chuyên nghiệp hơn so với trước đây, bằng chứng là có người chuyên môn là thầy giáo như Khổng Tử, có người lều chõng khăn gói đến trọ học lâu dài như các học trò của Khổng Tử, có nơi tập trung học tập lâu dài như nhà Khổng Tử. Và trong bối cảnh chiến tranh xâu xé quyền lực giữa các tập đoàn phong kiến cát cứ, trật tự xã hội bị rối tung, đạo lý ở đời bị xem thường, con người chao đảo mất phương hướng… dưới thời Xuân Thu Chiến Quốc, thì học thuyết Nho giáo với cốt lõi là thuyết chính danh, tam cương ngũ thường, tam tòng tứ đức… đã thật sự là món ăn tinh thần quý giá cho đám môn sinh mất niềm tin vào lẽ phải cuộc đời. Học thuyết của Khổng Tử góp phần thiết lập trật tự xã hội, xây dựng đạo đức và phẩm giá con người, nhờ vậy mà xuất hiện “Thất thập nhị hiền” và hàng loạt những tinh hoa anh tài của xã hội phong kiến. Không phấn trắng bảng đen, không thiết bị máy móc, những lời giảng đầy triết lý, có chiều sâu, xuất phát từ một nhân cách cao đẹp trong sáng, cộng với những phương pháp dạy học tích cực (diễn giảng, thảo luận nhóm, đóng vai, tự học, vấn đáp, tham quan thực tế…) đã thấm sâu vào lòng từng học trò, góp phần tạo nên những con người tài giỏi khác nhau. Khổng Tử không nằm lòng quan điểm
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*, nhưng chắc chắn ở ông tồn tại một quan niệm rằng, dạy học phải đi từ nhận thức đến nhận thức, từ tư duy đến tư duy, học trò của ông không phải răm rắp tuân theo những lời thầy dạy, mà nếu đọc Luận ngữ ta sẽ thấy, họ bàn bạc thảo luận thấu tình đạt lý trước khi chấp nhận quan điểm của thầy. Chúng ta không thể phủ nhận rằng cách dạy học đó đã quán triệt sâu sắc quan điểm *“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*.
Vậy quan điểm
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”* không còn giữ vai trò chủ đạo trong quá trình dạy học ở phương Đông là từ khi nào? Xin được nói thẳng là *từ khi “tri thức” bị độc quyền và biến thành kinh điển. *
Người đời sau quá hâm một tư tưởng học thuyết Nho gia, gia công thêm bớt rồi lồng vào tủ kính, xem Tứ thư Ngũ kinh là sách vở của Thánh hiền, là chân lý tuyệt đối đúng bất di bất dịch, và đó cũng là lúc Nho gia chuyển thành Nho giáo. Hán Vũ Đế lên ngôi
*“Bãi truất bách gia, độc tôn Nho thuật”*, đưa người học từ chỗ *“Học gì cũng được, chỉ trừ sách vở Nho gia” *dưới thời Tần Thủy Hoàng *“đốt sách chôn Nho” *sang chỗ *“Không được học gì ngoài sách vở Nho gia”*. Thế là chân lý bị độc quyền, người cầm quyền yêu cầu giới học sĩ chỉ cần học thuộc và làm theo, không cần bàn bạc thảo luận chi cả. Tứ thư Ngũ kinh về sau còn trở thành nội dung chủ yếu trong khoa cử, chỉ cần học thuộc chép lại là cũng có thể đỗ đạt, làm quan. Tư tưởng Nho gia từ chỗ là học thuyết xây dựng xã hội, làm người sống ở đời, giờ trở thành những câu sáo ngữ có thể giúp người học thăng quan tiến chức. Người thầy hiểu biết về Tứ thư Ngũ kinh vì vậy cũng được thần tượng hóa, được xem là nơi ngự trị của chân lý, công bằng, lẽ phải. Chính vì vậy, hoạt động dạy học chú trọng việc dạy hơn việc học, người thầy trở thành đối tượng hoạt động chính trong quá trình dạy học, lời thầy dạy trở thành khuôn vàng thước ngọc mà đám học trò không dám bàn cãi trái ngược. Thầy thuyết giảng nhiều hơn, trò ghi chép học thuộc lòng nhiều hơn, các hoạt động mang tính đối thoại giữa hai phía vắng bóng, hoạt động dạy lấn át hoạt động học. Vì vậy, nhiều người đã gọi quá trình dạy học đó *“lấy người dạy làm trung tâm”* mặc dù không ít người thầy có lương tâm vẫn có gắng *“dạy học lấy người học làm trung tâm”*.
Một ngàn năm dài đằng đẵng thời trung cổ của phương Tây cũng không khác gì tình trạng trên, tư tưởng thần quyền của nhà thờ dưới sự giúp sức của người cầm quyền đã triệt tiêu tự do tư tưởng con người, đồng nghĩa với việc triệt tiêu sự nhận thức và sáng tạo. Quá trình dạy học của họ vì vậy cũng không thoát khỏi cảnh
*“Dạy học lấy người dạy làm trung tâm”*, những người thầy dám nói tiếng nói của sự thật và lẽ phải như Galile thì chuốc lấy cái chết thảm hại, huống hồ chi là học trò. Đến khi chế độ liên mình nhà thờ – chính quyền sụp đổ, người dân giành lại được quyền lực và tự do, khoa học kĩ thuật mới có điều kiện nảy nở và phát triển, phương Tây vượt mạnh qua mặt và bỏ xa các đế chế phong kiến vốn từng thịnh vượng một thời ở phương Đông.
Lý luận dạy học hiện đại nêu bật vai trò của người học trong quá trình dạy học. Người học được tự do suy nghĩ và phát biểu, lại được hỗ trợ bởi các phương tiện dạy học hiện đại và phương pháp dạy học linh hoạt, nên tư duy sáng tạo được phát huy, trí tò mò và óc phán đoán được kích thích. Trẻ con phương Tây ngay từ nhỏ đã được rèn luyện thói quen phát biểu chính kiến, tự do bày tỏ quan điểm cá nhân, trong khi, đó còn là mơ ước của người dân ở một vài nước phương Đông vốn chịu ảnh hưởng sâu nặng các mặt tiêu cực của lối giáo dục cổ xưa, lười biếng tư duy, ù lì trì trệ. Quan điểm
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”* không phải là một quan điểm mới, nó được phục hoạt và chi phối nền giáo dục ở nhiều nước phương Tây từ vài thế kỉ trở lại đây, nhất là hoạt động dạy học thời hiện đại; trong khí đó, quan điểm này được tiếp nhận ở Việt Nam chưa lâu, cốt lõi tinh thần chưa được phổ biến rộng rãi, nên việc tiếp thu và vận dụng nó đòi hỏi tiếp tục tốn nhiều thời gian và công sức.
Xã hội ngày nay có nhiều biến đổi to lớn, ngoài sự bùng nổ về dân số là sự bùng nổ về thông tin, lượng tri thức của loài người trung bình sẽ tăng lên gấp đôi chỉ trong vòng 7 năm ngắn ngủi. Điều này có nghĩa, lượng tri thức khoa học luôn dồi dào và không ngừng biến đổi cùng với những thành tựu khoa học và phát kiến mới. Người giáo viên trong điều kiện có hạn không tài nào truyền đạt được hết tri thức cho người học, cũng hoàn toàn không thể ở bên cạnh dạy dỗ cho học trò suốt cuộc đời. Thế cho nên, việc rèn luyện cho học trò phương pháp nắm bắt thông tin và xử lí thông tin là việc làm cần thiết nhất của giáo dục hiện đại. Điều này đồng nghĩa với việc
**. Người viết nghĩ rằng sử dụng cách nói trên sẽ chính xác hơn cách nói công tác giáo dục chuyển từ việc dạy làm chính sang việc học làm chính** **vì thực tế công tác dạy học xem trọng vai trò người học đã có từ lâu đời chứ không phải mới đây, hơn nữa, chưa bao giờ hoạt động giáo dục lại lấy người thầy làm trung tâm cả.** *chuyển từ dạy học lấy người dạy làm trung tâm sang dạy học lấy người học làm trung tâm,*
Khi so sánh giữa quan điểm (gắn liền với phương pháp) dạy học truyền thống và quan điểm dạy học hiện đại, chúng ta rõ ràng nhận thấy sự khác biệt giữa chúng khi nhìn nhận vai trò tương ứng của người dạy và người học. Thế nhưng, khi nói quan điểm (hay phương pháp) dạy học truyền thống, chúng ta hay liên tưởng đến quan điểm dạy học thời phong kiến, gắn liền với nền giáo dục Nho giáo đã qua, chứ chúng ta ít khi nhìn thấy rằng quan điểm lạc hậu đó còn tồn tại trong suốt quá trình diễn tiến của nền giáo dục hiện đại, kéo dài đến cả ngày nay. Để bây giờ, chúng ta mới đau lòng nhận ra sự lạc hậu, trì trệ của cả hệ thống giáo dục nước nhà so với nền giáo dục thế giới. Điều này đồng nghĩa với việc, giáo dục nước nhà đã không kịp thời vận động để bắt kịp trào lưu phát triển giáo dục của thế giới.
Như vậy, từ những kinh nghiệm trong quá khứ, chúng ta hoàn toàn có thể rút ra những bài học làm tiền đề để quan điểm
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm” *đi vào thực tế. *Điều trước tiên* **, phải trả tri thức lại cho người học suy xét trong chính sự vận động tự thân của nó ở từng hoàn cảnh xã hội nhất định. Điều đó đồng nghĩa với việc, trả lại cái đầu cho người thầy, cho học trò, trả lại sự tự do cho khoa học và học thuật chân chính, không biến khoa học và giáo dục thành bất kì một công cụ nô dịch nào, nhà trường chỉ đơn thuần là trung tâm học thuật chứ không nên mang thêm những chức năng xã hội nào khác. là không được độc quyền chân lý** **, tôn trọng và chấp nhận mọi ý kiến trái chiều, không khăng khăng độc tôn quan điểm của mình, cũng không xem suy nghĩ của mình là duy nhất đúng, kích thích óc sáng tạo của người học qua các buổi học, tạo điều kiện cho người học được tự do nêu quan điểm của mình. Người thầy lúc này trở thành bạn đồng hành của người học, trở thành người đi trước dẫn dắt soi đường chứ không phải là đích đến của người học. Được như vậy, người học sẽ tự tin vào suy nghĩ của mình hơn, sẽ lớn lên cùng với quá trình giáo dục của thầy.** *Thứ hai, người thầy cần thay đổi tư duy dạy học* **đồng thời phối hợp vận dụng khéo léo chúng vào công tác dạy học, kích thích được sự tham gia xây dựng của học trò, đưa học trò lên vai trò làm chủ của buổi học. Dạy học theo quan điểm** *Thứ ba, người thầy phải nắm vững và làm chủ các phương pháp và phương tiện dạy học,* *“lấy người học làm trung tâm”*không chỉ đòi hỏi người học phải thật sự nâng cao mình, mà còn đòi hỏi người thầy phải có bản lĩnh và trình độ cao hơn, có tầm bao quát sâu rộng và chuyên môn nghiệp vụ vững vàng hơn. Xem thường vai trò thiết kế và dẫn dắt của người thầy thì *“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*chỉ mang tính hình thức, rốt cuộc người học cũng chẳng là trung tâm gì trong quá trình dạy học đó. **để phục vụ đầy đủ và hợp lý nhu cầu của người dạy lẫn người học.** *Cuối cùng, các đơn vị có liên quan bao gồm lãnh đạo và các phòng ban, đặc biệt là thư viện nhà trường, cũng phải tự làm mới mình*
Trên đây là những ý kiến và suy nghĩ chủ quan về vấn đề
*“Dạy học lấy người học làm trung tâm”*, chúng tôi mong nhận được ý kiến đóng góp của Ban tổ chức đợt tập huấn. **N.T.P** [[1]](#_ftnref1) Theo Lê Đức Ngọc, *Tài liệu bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm đại học, Đại học An Giang*, 12 – 2011, trang 43.

Link: <http://wp.me/p1YUBW-ay>; rel=shortlink


text:
Yamaha Motor tự hào là nhà sản xuất phụ tùng chính hãng với chất lượng hàng đầu ở Việt Nam. Với phương châm là cung cấp những sản phẩm tốt nhất đến tay người sử dụng xe máy Yamaha, niềm tự hạo này đã được khẳng định trong suốt thời gian qua.
Chúng tôi đã đầu tư hàng chục triệu đô la để xây dựng các nhà máy sản xuất phụ tùng trên toàn cầu bao gồm Việt Nam. Những nhà máy này hoạt động theo các quy chuẩn quốc tế và tiêu chuẩn công nghiệp Nhật Bản nhằm đảm bảo các sản phẩm cuối cùng luôn đạt chất lượng cao nhất. Các thiết bị đòi hỏi độ chính xác cao được ứng dụng nhằm đem tới sự hài lòng cao nhất của khách hàng. Các dây chuyện tự động với năng suất cao luôn đảm bảo đủ sản phẩm cung cấp cho thị trường.
Động cơ Exciter với công nghệ DiASil
Các sản phẩm luôn được chế tạo với tiêu chuẩn toàn cầu của Yamaha
Không ngừng phát triển và hoàn thiện, đội ngũ kỹ sư và chuyên gia Yamaha đang ngày đêm nỗ lực để đem lại những sản phẩm phụ tùng ngày càng tốt hơn, thỏa mãn nhu cầu ngày càng đa dạng của khách hàng. Các công nghệ, kỹ thuật đúc, nhiệt luyện, sơn tĩnh điện, gia công cơ khí chính xác cao … đang được áp dụng cho hàng loạt sản phẩm Yamaha. Các sản phẩm với kỹ thuật mới này đã đem lại những tiêu chuẩn mới về sản phẩm, phụ tùng trong ngành công nghiệp xe mày. Chúng góp phần tạo nên cảm giác hài lòng và thoải mái trong khi sử dụng sản phẩm Yamaha.
Đội ngũ kỹ sư Yamaha Motor Việt Nam luôn làm chủ các công nghệ tiên tiến nhất
Dầu nhớt chính hiệu Yamaha
Sign in|Recent Site Activity|Report Abuse|Print Page|Powered By Google Sites

Content-Type: text/html; charset=utf-8

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-Robots-Tag: noarchive

Cache-Control: public, max-age=5

X-Content-Type-Options: nosniff

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Server: GSE


text:
Amway
Amway là một tập đoàn có trụ sở chính tại bang Michigan, Mỹ, sử dụng marketing trực tiếp MLM - mutil level marketing (tại một số quốc gia, Amway sử dụng hình thức bán hàng trực tiếp và/hoặc bán hàng đa cấp) để bán nhiều loại hàng khác nhau, chủ yếu là hàng liên quan đến lĩnh vực sức khỏe, thẩm mỹ và hàng tiêu dùng.[3]
Được thành lập vào năm 1959 bởi hai doanh nhân người Mỹ Jay Van Andel và Rich DeVos, đến nay Amway đang hoạt động tại hơn 108 quốc gia và vùng lãnh thổ [cần dẫn nguồn], với 21.000 nhân viên trên toàn cầu[cần dẫn nguồn]. Công ty đã đạt mức tăng trưởng bán hàng 9,5%, đạt 11,3 tỷ đô la Mỹ trong năm kết thúc ngày 31 tháng 12 năm 2012.[1]
Tại Việt Nam, Amway xây dựng chương trình bán hàng theo hướng đa cấp và có nhà máy sản xuất tại khu công nghiệp Amata, Biên Hòa, Đồng Nai. Amway hiện là thành viên liên kết của Hiệp hội bán hàng đa cấp Việt Nam
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă “Amway reports record 2010 sales of $11.3 billion”. Amway Reports. Ngày 17 tháng 2 năm 2012.
- ^ Amway GC Lives the Dream
- ^ Xardel, Dominique (1993). The Direct Selling Revolution. Understanding the Growth of the Amway Corporation. Blackwell Publishing. tr. 1–4. ISBN 978-0631192299.

markdown:
# Amway
|
|![]()
|
|Bài viết này có nhiều yêu cầu
Xin giúp
|
|![]()
|
|
Bạn có thể giúp kiểm tra về độ đáng tin cậy của nguồn dẫn. Xem trang thảo luận bài để biết thêm chi tiết.
|Amway|
|Loại hình||??|
|
|[kinh doanh đa cấp](/wiki/Kinh_doanh_%C4%91a_c%E1%BA%A5p) [Rich DeVos](/w/index.php?title=Rich_DeVos&action=edit&redlink=1) [Jay Van Andel](/wiki/Jay_Van_Andel) [Ada](/w/index.php?title=Th%E1%BB%8B_tr%E1%BA%A5n_Ada,_Michigan&action=edit&redlink=1), [Michigan](/wiki/Michigan), Hoa Kỳ
chủ chốt
[Chairman](/w/index.php?title=Chairman&action=edit&redlink=1))
Doug DeVos (
[President](/w/index.php?title=President&action=edit&redlink=1))
Al Koop (
[Chief Operating Officer](/w/index.php?title=Chief_Operating_Officer&action=edit&redlink=1))
Russ Evans (
[Executive Vice President](/w/index.php?title=Executive_Vice_President&action=edit&redlink=1)and [Chief Financial Officer](/wiki/Gi%C3%A1m_%C4%91%E1%BB%91c_t%C3%A0i_ch%C3%ADnh)) [Sản phẩm](/wiki/S%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m) [chăm sóc sức khỏe](/w/index.php?title=Ch%C4%83m_s%C3%B3c_s%E1%BB%A9c_kh%E1%BB%8Fe&action=edit&redlink=1), [hàng tiêu dùng](/wiki/H%C3%A0ng_d%C3%A2n_d%E1%BB%A5ng) [Doanh thu](/wiki/Doanh_thu) [USD](/wiki/%C4%90%C3%B4_la_M%E1%BB%B9)(2013) [[1]](#cite_note-salesgrowth-1) [[2]](#cite_note-2) [Alticor](/w/index.php?title=Alticor&action=edit&redlink=1) [Website](/wiki/Website) [http://www.amway.com/](http://www.amway.com/) **Amway** là một tập đoàn có trụ sở chính tại bang [Michigan](/wiki/Michigan), [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), sử dụng [marketing trực tiếp](/wiki/Marketing_tr%E1%BB%B1c_ti%E1%BA%BFp) MLM - mutil level marketing (tại một số quốc gia, Amway sử dụng hình thức [bán hàng trực tiếp](/w/index.php?title=B%C3%A1n_h%C3%A0ng_tr%E1%BB%B1c_ti%E1%BA%BFp&action=edit&redlink=1) và/hoặc [bán hàng đa cấp](/wiki/Kinh_doanh_%C4%91a_c%E1%BA%A5p)) để bán nhiều loại hàng khác nhau, chủ yếu là hàng liên quan đến lĩnh vực sức khỏe, thẩm mỹ và hàng tiêu dùng. [[3]](#cite_note-Xardel-3)
Được thành lập vào năm 1959 bởi hai doanh nhân người Mỹ
[Jay Van Andel](/wiki/Jay_Van_Andel) và [Rich DeVos](/w/index.php?title=Rich_DeVos&action=edit&redlink=1), đến nay Amway đang hoạt động tại hơn 108 quốc gia và vùng lãnh thổ [, với 21.000 nhân viên trên toàn cầu [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c)] [. Công ty đã đạt mức tăng trưởng bán hàng 9,5%, đạt 11,3 tỷ đô la Mỹ trong năm kết thúc ngày 31 tháng 12 năm 2012. *]* [cần dẫn nguồn](/wiki/Wikipedia:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c) [[1]](#cite_note-salesgrowth-1)
Tại Việt Nam, Amway xây dựng chương trình bán hàng theo hướng
[đa cấp](/wiki/Kinh_doanh_%C4%91a_c%E1%BA%A5p) và có [nhà máy](/wiki/Nh%C3%A0_m%C3%A1y) [sản xuất](/w/index.php?title=S%E1%BA%A3n_xu%E1%BA%A5&action=edit&redlink=1) tại [khu công nghiệp](/wiki/Khu_c%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p) [Amata](/w/index.php?title=Amata&action=edit&redlink=1), [Biên Hòa](/wiki/Bi%C3%AAn_H%C3%B2a), [Đồng Nai](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_Nai). Amway hiện là thành viên liên kết của [Hiệp hội bán hàng đa cấp Việt Nam](/wiki/Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_B%C3%A1n_h%C3%A0ng_%C4%90a_c%E1%BA%A5p_Vi%E1%BB%87t_Nam)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Amway&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Amway&action=edit§ion=1)]
- ^
**a** **ă** [“Amway reports record 2010 sales of $11.3 billion”](http://www.mlive.com/business/west-michigan/index.ssf/2011/02/amway_reports_2010_sales_of_92.html). *Amway Reports*. Ngày 17 tháng 2 năm 2012. [^](#cite_ref-2) [Amway GC Lives the Dream](http://www.law.com/jsp/ihc/PubArticleIHC.jsp?id=1202428760677) [^](#cite_ref-Xardel_3-0) [Xardel, Dominique](/w/index.php?title=Dominique_Xardel&action=edit&redlink=1)(1993). *The Direct Selling Revolution. Understanding the Growth of the Amway Corporation*. [Blackwell Publishing](/w/index.php?title=Blackwell_Publishing&action=edit&redlink=1). tr. 1–4. [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0631192299](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0631192299).

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1053 miss (0), cp1066 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: WMF-Last-Access=06-Oct-2015;Path=/;HttpOnly;Expires=Sat, 07 Nov 2015 12:00:00 GMT


text:
Anh Tú
Anh Tú là một ca sĩ Việt Nam. Trước năm 1975, anh đã được biết đến nhiều từ khi ở Việt Nam, khi phong trào nhạc trẻ ở trong giai đoạn cực thịnh với ban nhạc Uptight [1]
Anh Tú tên thật là Lữ Anh Tú, sinh năm 1950 tại Đà Lạt, xuất thân trong một gia đình nghệ sĩ. Cha anh là Lữ Liên, thành viên ban nhạc hài hước AVT, cũng là người soạn lời Việt cho rất nhiều ca khúc ngoại quốc. Các anh em của Anh Tú cũng đều là những ca sĩ nổi tiếng: Tuấn Ngọc, Bích Chiêu, Khánh Hà, Thúy Anh, Lưu Bích, Lan Anh.
Anh Tú bắt đầu sự nghiệp ca hát vào năm 1969, khi anh cùng với em gái là Khánh Hà thử giọng để đi làm tại các Club Mỹ ở Sài Gòn khi đó. Hai người song ca bài What now my love và được chấp thuận. Tới năm 1970, anh cùng hai em gái Khánh Hà và Thúy Anh gia nhập ban nhạc The Blue Jets. Năm 1972, anh cùng hai em gái Khánh Hà và Thúy Anh lập ban tam ca Thúy Hà Tú rồi chuyển thành ban The Uptight [1].
Năm 1975, Anh Tú rời Việt Nam sang định cư ở Hoa Kỳ và cùng các anh em tái lập ban Uptight. Cuối thập niên 80 đầu 90, ban Uptight được bổ sung thêm Lan Anh (đánh trống) và Lưu Bích (ca sĩ chính/bè). Anh đã gắn bó với ban nhạc này cho đến năm 1993 là năm ban nhạc ngưng hoạt động. Từ đó, Anh Tú bắt đầu hát với tư cách một ca sĩ độc lập. Anh Tú được biết tới với những nhạc phẩm ngoại quốc êm dịu, đặc biệt là các ca khúc Pháp. Anh cũng thành công với nhiều ca khúc trữ tình Việt Nam [2].
Anh Tú mất ngày 3 tháng 12 năm 2003 tại bệnh viện UCI ở nam California.
Trước ngày Anh Tú mất một tuần, ban Uptight đã chuẩn bị cho đêm diễn tái hợp dưới tên "The Uptight Together Again". Nhưng vì sự cố đau lòng này, ban Uptight buộc phải hủy bỏ show diễn trên. Đến nay không một ai nhắc đến kế hoạch tái hợp nữa.
Mục lục
CD[sửa | sửa mã nguồn]
- Cô đơn
- Dòng sông
- Nếu như ta còn thương nhau
- Yêu em
- Cát bụi tình xa (Cùng Thúy Anh, Khánh Hà)
- Nối đau dịu dàng (Cùng Khánh Hà)
- Yêu dấu tan theo (Cùng Thanh Hà)
Nhận xét[sửa | sửa mã nguồn]
Trích từ bài viết của NS Quốc Bảo về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh:
- Có quá nhiều người Việt hát tốt, đấy là điều mà mỗi khi nghĩ đến, tôi không khỏi tự hào lây. Nhưng suốt nửa đời mình, tôi chỉ tìm được hai giọng nam hay. Họ là hai anh em ruột trong một gia đình có nhiều người hát tốt đến mức thay vì tự hào thì bạn sẽ có chút ghen tị. Buồn thay, hôm nay, một trong hai người-hát-hay ấy đã ra đi vĩnh viễn. Tên anh là Lã Anh Tú...
- Anh Tú có một cách phát âm tiếng Việt khá đặc biệt, hờ hững, run rẩy, và đẩy hơi từ răng để chữ trượt theo, nghe nhẹ nhõm, phóng túng, không gắng sức dụng công. Mà quả thật, anh hát như thể đang trò chuyện thân tình, như lời tâm sự bằng hữu, để những đoạn nghẹn ngào cũng chỉ vừa đủ như một nỗi đau đã lành được kể lại. Anh Tú hát tiếng Pháp chuẩn xác, điều chỉ có được với những người thực sự sử dụng được ngoại ngữ này. Cách phát âm tiếng Pháp với nhiều âm mũi cũng ảnh hưởng đến cách hát của anh trong nhạc Việt. Những âm khép được đẩy hết lên mũi, nghe chơi vơi, tuyệt vọng một cách đặc biệt. Đấy là cách hát tạo thành phong cách cho anh, không thể nhầm lẫn với bất kỳ ai....[2]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă Tiểu sử Anh Tú trên Vietmedia.
- ^ a ă Một người-hát-hay đã bỏ mùa xuân Bài viết của NS Quốc Bảo về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh)
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Một người-hát-hay đã bỏ mùa xuân Bài viết của NS Quốc Bảo về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh, 2003
- Tiểu sử Anh Tú trên Vietmedia.

markdown:
# Anh Tú
[Anh Tú (định hướng)](/wiki/Anh_T%C3%BA_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)).
|Anh Tú|
|Tên khai sinh||Lữ Anh Tú|
|Sinh||
|[3 tháng 12](/wiki/3_th%C3%A1ng_12)năm [2003](/wiki/2003) [California](/wiki/California), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Thể loại](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i_nh%E1%BA%A1c) [Nhạc hải ngoại](/wiki/Nh%E1%BA%A1c_h%E1%BA%A3i_ngo%E1%BA%A1i), [nhạc trẻ](/wiki/Nh%E1%BA%A1c_tr%E1%BA%BB), [tình khúc 1954-1975](/wiki/T%C3%ACnh_kh%C3%BAc_1954-1975) **Anh Tú** là một [ca sĩ](/wiki/Ca_s%C4%A9) [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Trước năm 1975, anh đã được biết đến nhiều từ khi ở Việt Nam, khi phong trào [nhạc trẻ](/wiki/Nh%E1%BA%A1c_tr%E1%BA%BB) ở trong giai đoạn cực thịnh với ban nhạc Uptight [[1]](#cite_note-vietmedia-1)
Anh Tú tên thật là
**Lữ Anh Tú**, sinh năm [1950](/wiki/1950) tại [Đà Lạt](/wiki/%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t), xuất thân trong một gia đình nghệ sĩ. Cha anh là [Lữ Liên](/w/index.php?title=L%E1%BB%AF_Li%C3%AAn&action=edit&redlink=1), thành viên ban nhạc hài hước AVT, cũng là người soạn lời Việt cho rất nhiều ca khúc ngoại quốc. Các anh em của Anh Tú cũng đều là những ca sĩ nổi tiếng: [Tuấn Ngọc](/wiki/Tu%E1%BA%A5n_Ng%E1%BB%8Dc), [Bích Chiêu](/w/index.php?title=B%C3%ADch_Chi%C3%AAu&action=edit&redlink=1), [Khánh Hà](/wiki/Kh%C3%A1nh_H%C3%A0), [Thúy Anh](/w/index.php?title=Th%C3%BAy_Anh&action=edit&redlink=1), [Lưu Bích](/w/index.php?title=L%C6%B0u_B%C3%ADch&action=edit&redlink=1), [Lan Anh](/wiki/Lan_Anh).
Anh Tú bắt đầu sự nghiệp ca hát vào năm 1969, khi anh cùng với em gái là Khánh Hà thử giọng để đi làm tại các Club Mỹ ở
[Sài Gòn](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) khi đó. Hai người song ca bài *What now my love* và được chấp thuận. Tới năm 1970, anh cùng hai em gái Khánh Hà và Thúy Anh gia nhập ban nhạc [The Blue Jets](/w/index.php?title=The_Blue_Jets&action=edit&redlink=1). Năm 1972, anh cùng hai em gái Khánh Hà và Thúy Anh lập ban tam ca *Thúy Hà Tú* rồi chuyển thành ban [The Uptight](/w/index.php?title=The_Uptight&action=edit&redlink=1) . [1]
Năm
[1975](/wiki/1975), Anh Tú rời Việt Nam sang định cư ở [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) và cùng các anh em tái lập ban Uptight. Cuối thập niên 80 đầu 90, [ban Uptight](/w/index.php?title=Ban_Uptight&action=edit&redlink=1) được bổ sung thêm [Lan Anh](/wiki/Lan_Anh) (đánh trống) và [Lưu Bích](/w/index.php?title=L%C6%B0u_B%C3%ADch&action=edit&redlink=1) (ca sĩ chính/bè). Anh đã gắn bó với ban nhạc này cho đến năm 1993 là năm ban nhạc ngưng hoạt động. Từ đó, Anh Tú bắt đầu hát với tư cách một ca sĩ độc lập. Anh Tú được biết tới với những nhạc phẩm ngoại quốc êm dịu, đặc biệt là các ca khúc [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p). Anh cũng thành công với nhiều ca khúc trữ tình Việt Nam . [2]
Anh Tú mất ngày
[3 tháng 12](/wiki/3_th%C3%A1ng_12) năm [2003](/wiki/2003) tại bệnh viện UCI ở nam [California](/wiki/California).
Trước ngày Anh Tú mất một tuần, ban Uptight đã chuẩn bị cho đêm diễn tái hợp dưới tên "The Uptight Together Again". Nhưng vì sự cố đau lòng này, ban Uptight buộc phải hủy bỏ show diễn trên. Đến nay không một ai nhắc đến kế hoạch tái hợp nữa.
## Mục lục
## CD[
[sửa](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&action=edit§ion=1)] [Tập tin:Anh Tu CD Neu nhu ta con thuong nhau.jpg](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=Anh_Tu_CD_Neu_nhu_ta_con_thuong_nhau.jpg) *Nếu như ta còn thương nhau*của Anh Tú
- Cô đơn
- Dòng sông
- Nếu như ta còn thương nhau
- Yêu em
- Cát bụi tình xa (Cùng Thúy Anh, Khánh Hà)
- Nối đau dịu dàng (Cùng Khánh Hà)
- Yêu dấu tan theo (Cùng
[Thanh Hà](/w/index.php?title=Thanh_H%C3%A0_(ca_s%C4%A9)&action=edit&redlink=1))
## Nhận xét[
[sửa](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&action=edit§ion=2)]
Trích từ bài viết của NS
[Quốc Bảo](/wiki/Qu%E1%BB%91c_B%E1%BA%A3o) về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh:
- Có quá nhiều người Việt hát tốt, đấy là điều mà mỗi khi nghĩ đến, tôi không khỏi tự hào lây. Nhưng suốt nửa đời mình, tôi chỉ tìm được hai giọng nam hay. Họ là hai anh em ruột trong một gia đình có nhiều người hát tốt đến mức thay vì tự hào thì bạn sẽ có chút ghen tị. Buồn thay, hôm nay, một trong hai người-hát-hay ấy đã ra đi vĩnh viễn. Tên anh là Lã Anh Tú...
- Anh Tú có một cách phát âm tiếng Việt khá đặc biệt, hờ hững, run rẩy, và đẩy hơi từ răng để chữ trượt theo, nghe nhẹ nhõm, phóng túng, không gắng sức dụng công. Mà quả thật, anh hát như thể đang trò chuyện thân tình, như lời tâm sự bằng hữu, để những đoạn nghẹn ngào cũng chỉ vừa đủ như một nỗi đau đã lành được kể lại. Anh Tú hát tiếng Pháp chuẩn xác, điều chỉ có được với những người thực sự sử dụng được ngoại ngữ này. Cách phát âm tiếng Pháp với nhiều âm mũi cũng ảnh hưởng đến cách hát của anh trong nhạc Việt. Những âm khép được đẩy hết lên mũi, nghe chơi vơi, tuyệt vọng một cách đặc biệt. Đấy là cách hát tạo thành phong cách cho anh, không thể nhầm lẫn với bất kỳ ai....
[[2]](#cite_note-quocbao-2)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&action=edit§ion=3)]
- ^
**a** **ă** [Tiểu sử Anh Tú](http://www.vietmedia.com/music/singers/?ID=3&Topic=Anh%20Tu)trên Vietmedia.
- ^
**a** **ă** [Một người-hát-hay đã bỏ mùa xuân](http://www.quocbaomusic.com/?p=102)Bài viết của NS Quốc Bảo về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Anh_T%C3%BA&action=edit§ion=4)] [Một người-hát-hay đã bỏ mùa xuân](http://www.quocbaomusic.com/?p=102)Bài viết của NS Quốc Bảo về Anh Tú trên Giai Điệu Xanh, 2003 [Tiểu sử Anh Tú](http://www.vietmedia.com/music/singers/?ID=3&Topic=Anh%20Tu)trên Vietmedia.

X-Cache: cp1052 hit (1), cp1066 frontend miss (0)


text:
Byblidaceae
Byblis là danh pháp khoa học của một chi thực vật ăn thịt, đôi khi được người dân bản địa gọi là rainbow plants (cây cầu vồng) vì bề ngoài hấp dẫn của các lá được màng nhầy che phủ trong ánh nắng. Các loài trong chi này là bản địa của miền tây và miền bắc Australia cũng như miền nam New Guinea, và chúng cũng là duy nhất trong họ thực vật có danh pháp Byblidaceae. Loài đầu tiên trong chi này được nhà thực vật học người Anh là Richard Anthony Salisbury miêu tả năm 1808. Hiện tại, có tới 7 loài được công nhận (xem dưới đây), trong đó 6 loài còn sinh tồn.
Các loài Byblis trông rất giống như các loài của các chi Drosera (gọng vó) và Drosophyllum, nhưng được phân biệt bằng hoa đối xứng hai bên, với 5 nhị hoa cong về một bên của nhụy hoa. Các chi này không có quan hệ họ hàng gần; các phân loại hiện đại xếp Byblis vào trong bộ Lamiales, trong khi Drosera và Drosophyllum hiện nay đặt trong bộ Caryophyllales.
Mục lục
Đặc trưng[sửa | sửa mã nguồn]
Tất cả các loài trong chi tạo thành thân cây mọc thẳng với hệ rễ chùm yếu. Chi này có thể chia ra thành 2 nhóm hay 2 "tổ hợp": Đó là tổ hợp B. liniflora và tổ hợp B. gigantea (xem phân chia chi).
Lá[sửa | sửa mã nguồn]
Lá của mọi loài đều thuôn dài, thon nhọn đầu và có tiết diện tròn. Bề mặt lá có nhiều lông tơ tiết ra các chất nhầy từ đỉnh của chúng. Chúng được sử dụng để thu hút các côn trùng nhỏ, và khi chúng chạm vào các chất nhầy này thì bị dính bẫy. Trừ khi chúng đủ khỏe để thoát ra, nói chung con mồi côn trùng sẽ chết hoặc là do kiệt sức hoặc là do bị ngạt do các chất nhầy sẽ bao bọc chúng và bịt hết các lỗ thở của chúng. Tuy nhiên, không giống như gọng vó, Byblis không thể di chuyển các xúc tu hay chính lá để hỗ trợ việc đánh bẫy hay tiêu hóa. Kết quả là chúng được nhóm trong nhóm gọi là "giấy bẫy côn trùng thụ động" cùng với Pinguicula, Drosophyllum, Roridula, Stylidium và Triphyophyllum peltatum.
Bên cạnh các tuyến nhầy có cuống, lá của chúng còn có các tuyến không cuống, được người ta cho là có tác dụng tiết ra các chất giúp cho việc tiêu hóa con mồi. Các tuyến không cuống có số lượng từ 5 tới 10 lần các tuyến có cuống.
Hoa[sửa | sửa mã nguồn]
Hoa trong chi này được sinh ra đơn độc tại phần cuối của các cụm hoa không phân cành, giuống như lá, xuất hiện từ trục lá. Các hoa 5 cánh nói chung có màu tía tới tím nhạt, mặc dù B. gigantea và B. filifolia đôi khi có thể ra hoa trắng. Ngoại trừ loài B. liniflora tự thụ phấn, tất cả các loài còn lại cần phải được thụ phấn từ các cây khác để có thể kết quả. Phấn hoa do B. gigantea và B. lamellata giải phóng chỉ bị kích thích bởi cộng hưởng tần số của kẻ thụ phấn hạ cánh xuống, giúp cho sự đảm bảo thụ phấn chéo với các cây khác.
Quả và hạt[sửa | sửa mã nguồn]
Hoa đã thụ phấn phát triển để trở thành quả nang hình trứng, hai phần. Khi quả nang chín, nó nứt ra để giải phóng hạt xuống đất và chúng bị vùi lấp cho tới khi được kích thích để nảy mầm. Các hạt màu đen nói chung thuôn tròn và thường có các đốm dạng chân màng trên bề mặt, mặc dù những đốm như thế ở B. lamellata có lằn gợn hẳn lên[1]. Sự nảy mầm ở nhiều loại phụ thuộc vào cháy rừng sau các thời kỳ khô hạn; có lẽ một vài thành phần trong khói có tác dụng kích thích hạt nảy mầm.
Phân bố và môi trường sống[sửa | sửa mã nguồn]
Tất cả mọi loài Byblis đều là bản địa của Australia. B. gigantea và B. lamellata là đặc hữu của khu vực Perth ở tây nam Australia, trong khi các loài tạo thành tổ hợp B. liniflora chỉ tìm thấy ở miền bắc Australia. Ngoại lệ là chính loài B. liniflora, với sự phân bố của nó trải rộng tới miền nam Indonesia và Papua New Guinea.
Giống như nhiều loài thực vật ăn thịt khác, các loài Byblis thường mọc ven các vùng đầm lầy. Chúng nói chung ưa thích đất cát ẩm ướt theo mùa với ánh nắng chiếu trực tiếp hay một phần và nhiệt độ trong khoảng 5-40 °C (40-105 °F).
Tình trạng môi trường[sửa | sửa mã nguồn]
Là bản địa của Australia, mọi loài Byblis đều được bảo vệ. Cho tới năm 2000, chúng cũng nhận được bảo hộ quốc tế khi được liệt kê trong phụ lục II của CITES, nhưng đã bị loại ra khỏi danh sách này khi Australia tham gia công ước CITES. Kể từ đó việc buôn bán các loài trong chi này đã không được điều chỉnh ngoài phạm vi Australia. Tuy nhiên, do sự nhạy cảm của chúng, nên chỉ một lượng nhỏ những người yêu thích cây ăn thịt quan tâm tới chúng. Phần lớn cây được buôn bán hiện nay được sản xuất ra bằng gieo trồng, với B. filifolia và B. liniflora là phổ biến nhất. Phần lớn các loài khác phải trồng từ hạt, thường được thu thập trong thiên nhiên cho mục đích này.
Các loài Tây Australia như B. gigantea và B. lamellata hiện đang bị đe dọa do phá hủy môi trường sống để mở rộng đô thị từ các thành phố như Perth. Một phần tổn hại cho chúng là việc cải tạo các vùng đất lầy lội thành đất gieo trồng được. B. gigantea hiện tại nằm trong sách đỏ về các loài bị đe dọa của IUCN và được đánh giá là cực kỳ nguy cấp.
Ăn thịt hay tiền-ăn thịt[sửa | sửa mã nguồn]
Địa vị của chi này như là thực vật ăn thịt thực sự từng bị tranh cãi. Trong môi trường sống tự nhiên của mình, mọi loài được ghi nhận là các sinh vật chủ để nuôi rệp của chi Setocoris, các động vật này nuôi dưỡng chính chúng bằng cách ăn các con mồi mà cây bắt được. Sau phát hiện đó người ta cho rằng, giống như chi Roridula, Byblis thực sự không cần tiêu hóa các con mồi, mà dựa vào các con rệp để làm điều đó. Các loài Byblis có lý do và hưởng lợi bằng cách hấp thụ các chất dinh dưỡng từ các chất thải của rệp, hoặc là qua lá hoặc là qua đất. Sự tiêu hóa gián tiếp các chất dinh dưỡng này bởi enzym chitinaza do nấm sinh ra cũng được đề xuất. Cho tới tận năm 2005 thì sự tiêu hóa trực tiếp con mồi côn trùng bằng các enzym do các tuyến không cuống của B. filifolia tiết ra mới được chứng minh[2]. SAu đó, các kết quả tương tự cũng được tìm thấy ở B. liniflora. Các kết quả này chỉ rõ ràng rằng địa vị thực sự của chúng là cây ăn thịt.
Hệ thống hóa[sửa | sửa mã nguồn]
Nghiên cứu di truyền phân tử đặt chi này trong bộ Lamiales. Trong khi vị trí của nó trong bộ vẫn còn chưa rõ ràng thì mối quan hệ gần gũi với các họ Martyniaceae, Lentibulariaceae và Gesneriaceae đã được ghi nhận.
Trong một khoảng thời gian, chi Roridula từng được gán vào họ Byblidaceae. Nhưng sau đó người ta đã tổ chức phân loại lại và đặt chi này trong họ của chính nó, gọi là Roridulaceae.
Theo truyền thống chi này chỉ có 2 loài, là B. gigantea và B. liniflora. Các loài còn lại được miêu tả trong thập niên 1980, cụ thể là thông qua công trình của nhà thực vật học người Australia là Allen Lowrie. Hiện tại 7 loài được công nhận là:
- Byblis aquatica (một năm, cây bò toài tới 45 cm (18 inch), môi trường sống bán thủy sinh)
- Byblis filifolia (một năm, cao tới 60 cm (24 inch), bao phấn dài hơn chỉ nhị)
- Byblis liniflora (một năm, cao tới 15 cm (6 inch), bao phấn ngắn hơn chỉ nhị)
- Byblis rorida (một năm, cao tới 30 cm (12 inch), các xúc tu tuyến)
- Byblis gigantea (lâu năm, cao tới 70 cm (28 inch), hạt với kiểu rỗ tổ ong)
- Byblis lamellata (lâu năm, cao tới 45 cm (18 inch), các hạt có lằn gợn sâu)
- Byblis guehoi (tuyệt chủng)
Phân chia chi[sửa | sửa mã nguồn]
Tổ hợp Byblis liniflora[sửa | sửa mã nguồn]
Bốn loài của tổ hợp này; bao gồm B. aquatica, B. filifolia, B. liniflora và B. rorida; là cây thân thảo một năm, cao 15–50 cm (6-20 inch) và chiều dài lá tối đa là 4–15 cm (1,5-6 inch). Các loài này phát triển từ cây non đến khi ra hoa chỉ vài tháng, kết hạt và khô đi khi mùa khô tới. Bộ nhiễm sắc thể đơn bội nguyên thủy của chúng là x=8. Số lưỡng bội của chúng vì thế là 2n=16, trong khi loài đa bội B. liniflora có 2n=32.
Tổ hợp Byblis gigantea[sửa | sửa mã nguồn]
Hai loài còn lại, B. gigantea và B. lamellata, tạo thành tổ hợp B. gigantea. Chúng là cây lâu năm đặc hữu của Tây Australia, và cao tới 45–70 cm (18-28 inch). Không giống như các loài một năm của tổ hợp B. liniflora, các loài này sống qua mùa khô bằng cách khô héo tới phần thân rễ dưới đất, và sau đó lại mọc trở lại khi mùa thu tới. Lá của tổ hợp này có thể đạt tới chiều dài khoảng 20 cm (8 inch). Bộ nhiễm sắc thể đơn bội nguyên thủy của chúng là x=9. Số lưỡng bội của chúng vì thế là 2n=18.
Cổ thực vật học[sửa | sửa mã nguồn]
Năm 2004 một hóa thạch hạt duy nhất, tương tự như của các loài trong tổ hợp B. liniflora ngày nay, được phát hiện tại miền nam Australia có niên đại khoảng Trung Eocen. Loài này cũng đã được gán vào họ Byblidaceae như là một đơn vị phân loại cận kề (parataxon) của chi[3].
Từ nguyên[sửa | sửa mã nguồn]
Tên gọi khoa học tiếng La tinh "Byblis" có nguồn gốc từ tên gọi của một nữ thần trong thần thoại Hy Lạp, mà Publius Ovidius Naso đã viết trong Metamorphoses (IX, l. 454-664) của mình. Byblis, cháu gái của Apollo, yêu người anh em song sinh của mình là Caunus. Khi bị chàng trai từ chối, nàng đã khóc không ngừng và cuối cùng biến thành mùa xuân. Các giọt nước trên lá của Byblis được cho là tương tự như những giọt nước mắt này.
Tên gọi dân dã trong tiếng Anh "rainbow plants" (cây cầu vồng) - cũng là biểu thị của các giọt màng nhầy mà trong điều kiện chiếu sáng và góc quan sát phù hợp, trông gióng như màu của cầu vồng.
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Xem hình tại đây
- ^ Hartmeyer, Irmgard và Siegfried: Byblis filifolia als echte Karnivore rehabilitiert, Das Taublatt (GFP), 53, 4-5, 2005
- ^ Conran John G.; Christophel David C.: A Fossil Byblidaceae Seed from Eocene South Australia, International Journal of Plant Sciences, 2004, quyển 165, trang 691–694
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Barthlott Wilhelm; Porembski Stefan; Seine Rüdiger; Theisen Inge: Karnivoren, Stuttgart, 2004, ISBN 3-8001-4144-2
- Lowrie Allen: Carnivorous Plants of Australia, quyển 3, Nedlands, Tây Australia, 1998.
- Lowrie Allen; Conran John G.: A Taxonomic Revision Of The Genus Byblis (Byblidaceae) In Northern Australia, Nuytsia 12(1): 59-74, 1998.
- Lowrie Allen; Conran John G.; Moyle-Croft Jessica: A Revision Of Byblis (Byblidaceae) In South-Western Australia, Nuytsia 15(1): 11-19, 2002.
- Conran John G.; Houben Andreas; Lowrie Allen: Chromosome numbers in Byblidaceae, Aust. J. Bot., 2002, 50, 583-586.
- Hartmeyer Siegfried: Carnivory of Byblis Revisited--A Simple Method for Enzyme Testing on Carnivorous Plants, Carnivorous Plant Newsletter, 26, 39-45, 1997
- Hartmeyer Siegfried: Carnivory in Byblis Revisited II: The Phenomenon of Symbiosis on Insect Trapping Plants, Carnivorous Plant Newsletter, 27, 110-113, 1998
- Plachno B. J.; Jankun A.: Phosphatase Activity in Glandular Structures of Carnivorous Plant Traps., Hội nghị thực vật học quốc tế 2005 tại Viên, P1716, Đại học Jagiellonia, Viện thực vật, Khoa tế bào học và phôi học thực vật, Krakov, Ba Lan.
Đọc thêm[sửa | sửa mã nguồn]
- Conran John G.: The embryology and relationships of the Byblidaceae, Australian Syst. Bot. 9, 243-254, 1996
- Conran John G.; Carolin R.: Byblidaceae, trong: Kadereit J. (chủ biên): The Families and Genera of Vascular Plants, Vol. VII: Flowering Plants: Dicotyledons: Lamiales (except Acanthaceae including Avicenniaceae), Springer, 2004, 45-49
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Các câu hỏi thường thức về thực vật ăn thịt, chi Byblis
- Các lưu ý khi gieo trồng
- Byblidaceae trên website của Angisperm Phylogeny Group
- Byblidaceae trong Delta.
- Ảnh Byblis trong thiên nhiên
- Hiệp hội thực vật Mỹ, Byblis - cây cầu vồng

markdown:
# Byblidaceae
[Byblis](/w/index.php?title=Byblis&action=edit&redlink=1).
|Byblidaceae|
|
|*Byblis liniflora* [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Eudicots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_hai_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [Asterids](/wiki/Nh%C3%A1nh_C%C3%BAc) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Lamiales](/wiki/B%E1%BB%99_Hoa_m%C3%B4i) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) **Byblidaceae** [Domin](/w/index.php?title=Karel_Domin&action=edit&redlink=1)(1922) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) **Byblis** [Salisb.](/w/index.php?title=Richard_Anthony_Salisbury&action=edit&redlink=1)(1808) * là danh pháp khoa học của một Byblis* [chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc)) [thực vật ăn thịt](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_%C4%83n_th%E1%BB%8Bt), đôi khi được người dân bản địa gọi là *rainbow plants*(cây cầu vồng) vì bề ngoài hấp dẫn của các lá được màng nhầy che phủ trong ánh nắng. Các loài trong chi này là bản địa của miền tây và miền bắc [Australia](/wiki/%C3%9Ac)cũng như miền nam [New Guinea](/wiki/New_Guinea), và chúng cũng là duy nhất trong họ thực vật có danh pháp **Byblidaceae**. Loài đầu tiên trong chi này được nhà thực vật học người Anh là [Richard Anthony Salisbury](/w/index.php?title=Richard_Anthony_Salisbury&action=edit&redlink=1)miêu tả năm 1808. Hiện tại, có tới 7 loài được công nhận (xem dưới đây), trong đó 6 loài còn sinh tồn.
Các loài
*Byblis* trông rất giống như các loài của các chi * (gọng vó) và Drosera* *, nhưng được phân biệt bằng hoa đối xứng hai bên, với 5* [Drosophyllum](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_G%E1%BB%8Dng_v%C3%B3_Iberia&action=edit&redlink=1) [nhị hoa](/w/index.php?title=Nh%E1%BB%8B_hoa&action=edit&redlink=1)cong về một bên của [nhụy hoa](/w/index.php?title=L%C3%A1_no%C3%A3n&action=edit&redlink=1). Các chi này không có quan hệ họ hàng gần; các phân loại hiện đại xếp *Byblis*vào trong bộ [Lamiales](/wiki/B%E1%BB%99_Hoa_m%C3%B4i), trong khi *Drosera*và *Drosophyllum*hiện nay đặt trong bộ [Caryophyllales](/wiki/B%E1%BB%99_C%E1%BA%A9m_ch%C6%B0%E1%BB%9Bng).
## Mục lục
## Đặc trưng[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=1)]
Tất cả các loài trong chi tạo thành thân cây mọc thẳng với hệ rễ chùm yếu. Chi này có thể chia ra thành 2 nhóm hay 2 "tổ hợp": Đó là tổ hợp
*B. liniflora* và tổ hợp *B. gigantea* (xem [phân chia chi](/wiki/Byblidaceae#Ph.C3.A2n_chia_chi)).
### Lá[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=2)]
Lá của mọi loài đều thuôn dài, thon nhọn đầu và có tiết diện tròn. Bề mặt lá có nhiều lông tơ tiết ra các chất nhầy từ đỉnh của chúng. Chúng được sử dụng để thu hút các
[côn trùng](/wiki/C%C3%B4n_tr%C3%B9ng) nhỏ, và khi chúng chạm vào các chất nhầy này thì bị dính bẫy. Trừ khi chúng đủ khỏe để thoát ra, nói chung con mồi côn trùng sẽ chết hoặc là do kiệt sức hoặc là do bị ngạt do các chất nhầy sẽ bao bọc chúng và bịt hết các [lỗ thở](/wiki/L%E1%BB%97_th%E1%BB%9F) của chúng. Tuy nhiên, không giống như gọng vó, *Byblis* không thể di chuyển các xúc tu hay chính lá để hỗ trợ việc đánh bẫy hay tiêu hóa. Kết quả là chúng được nhóm trong nhóm gọi là "giấy bẫy côn trùng thụ động" cùng với *, Pinguicula* *,* [Drosophyllum](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_G%E1%BB%8Dng_v%C3%B3_Iberia&action=edit&redlink=1) *,* [Roridula](/wiki/Roridula) *và* [Stylidium](/wiki/Stylidium) *.* [Triphyophyllum peltatum](/w/index.php?title=Triphyophyllum_peltatum&action=edit&redlink=1)
Bên cạnh các tuyến nhầy có cuống, lá của chúng còn có các tuyến không cuống, được người ta cho là có tác dụng tiết ra các chất giúp cho việc tiêu hóa con mồi. Các tuyến không cuống có số lượng từ 5 tới 10 lần các tuyến có cuống.
### Hoa[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=3)] [Hoa](/wiki/Hoa) trong chi này được sinh ra đơn độc tại phần cuối của các cụm hoa không phân cành, giuống như lá, xuất hiện từ trục lá. Các hoa 5 cánh nói chung có màu tía tới tím nhạt, mặc dù *B. gigantea* và *B. filifolia* đôi khi có thể ra hoa trắng. Ngoại trừ loài *B. liniflora* tự thụ phấn, tất cả các loài còn lại cần phải được thụ phấn từ các cây khác để có thể kết quả. Phấn hoa do *B. gigantea* và *B. lamellata* giải phóng chỉ bị kích thích bởi cộng hưởng tần số của kẻ thụ phấn hạ cánh xuống, giúp cho sự đảm bảo thụ phấn chéo với các cây khác.
### Quả và hạt[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=4)]
Hoa đã thụ phấn phát triển để trở thành quả nang hình trứng, hai phần. Khi quả nang chín, nó nứt ra để giải phóng hạt xuống đất và chúng bị vùi lấp cho tới khi được kích thích để nảy mầm. Các hạt màu đen nói chung thuôn tròn và thường có các đốm dạng chân màng trên bề mặt, mặc dù những đốm như thế ở
*B. lamellata* có lằn gợn hẳn lên . Sự nảy mầm ở nhiều loại phụ thuộc vào [1] [cháy rừng](/wiki/Ch%C3%A1y_r%E1%BB%ABng)sau các thời kỳ khô hạn; có lẽ một vài thành phần trong khói có tác dụng kích thích hạt nảy mầm.
## Phân bố và môi trường sống[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=5)]
Tất cả mọi loài
*Byblis* đều là bản địa của [Australia](/wiki/%C3%9Ac). *B. gigantea* và *B. lamellata* là [đặc hữu](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_h%E1%BB%AFu) của khu vực [Perth](/wiki/Perth,_T%C3%A2y_%C3%9Ac) ở tây nam Australia, trong khi các loài tạo thành tổ hợp *B. liniflora* chỉ tìm thấy ở miền bắc Australia. Ngoại lệ là chính loài *B. liniflora*, với sự phân bố của nó trải rộng tới miền nam [Indonesia](/wiki/Indonesia) và [Papua New Guinea](/wiki/Papua_New_Guinea).
Giống như nhiều loài
[thực vật ăn thịt](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_%C4%83n_th%E1%BB%8Bt) khác, các loài *Byblis* thường mọc ven các vùng [đầm lầy](/wiki/%C4%90%E1%BA%A7m_l%E1%BA%A7y). Chúng nói chung ưa thích đất cát ẩm ướt theo mùa với ánh nắng chiếu trực tiếp hay một phần và nhiệt độ trong khoảng 5-40 °C (40-105 °F).
## Tình trạng môi trường[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=6)]
Là bản địa của Australia, mọi loài
*Byblis* đều được bảo vệ. Cho tới năm 2000, chúng cũng nhận được bảo hộ quốc tế khi được liệt kê trong phụ lục II của [CITES](/wiki/CITES), nhưng đã bị loại ra khỏi danh sách này khi Australia tham gia công ước CITES. Kể từ đó việc buôn bán các loài trong chi này đã không được điều chỉnh ngoài phạm vi Australia. Tuy nhiên, do sự nhạy cảm của chúng, nên chỉ một lượng nhỏ những người yêu thích cây ăn thịt quan tâm tới chúng. Phần lớn cây được buôn bán hiện nay được sản xuất ra bằng gieo trồng, với *B. filifolia* và *B. liniflora* là phổ biến nhất. Phần lớn các loài khác phải trồng từ hạt, thường được thu thập trong thiên nhiên cho mục đích này.
Các loài Tây Australia như
*B. gigantea* và *B. lamellata* hiện đang bị đe dọa do phá hủy môi trường sống để mở rộng đô thị từ các thành phố như [Perth](/wiki/Perth,_T%C3%A2y_%C3%9Ac). Một phần tổn hại cho chúng là việc cải tạo các vùng đất lầy lội thành đất gieo trồng được. *B. gigantea* hiện tại nằm trong sách đỏ về các loài bị đe dọa của [IUCN](/wiki/Li%C3%AAn_minh_B%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_Thi%C3%AAn_nhi%C3%AAn_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF) và được đánh giá là cực kỳ nguy cấp.
## Ăn thịt hay tiền-ăn thịt[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=7)]
Địa vị của chi này như là
[thực vật ăn thịt](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_%C4%83n_th%E1%BB%8Bt) thực sự từng bị tranh cãi. Trong môi trường sống tự nhiên của mình, mọi loài được ghi nhận là các sinh vật chủ để nuôi [rệp](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1nh_n%E1%BB%ADa) của chi *, các động vật này nuôi dưỡng chính chúng bằng cách ăn các con mồi mà cây bắt được. Sau phát hiện đó người ta cho rằng, giống như chi Setocoris* *, Byblis thực sự không cần tiêu hóa các con mồi, mà dựa vào các con rệp để làm điều đó. Các loài Byblis có lý do và hưởng lợi bằng cách hấp thụ các chất dinh dưỡng từ các chất thải của rệp, hoặc là qua lá hoặc là qua đất. Sự tiêu hóa gián tiếp các chất dinh dưỡng này bởi enzym* [Roridula](/wiki/Roridula) [chitinaza](/w/index.php?title=Chitinaza&action=edit&redlink=1)do [nấm](/wiki/N%E1%BA%A5m)sinh ra cũng được đề xuất. Cho tới tận năm 2005 thì sự tiêu hóa trực tiếp con mồi côn trùng bằng các enzym do các tuyến không cuống của *B. filifolia*tiết ra mới được chứng minh . SAu đó, các kết quả tương tự cũng được tìm thấy ở [[2]](#cite_note-2) *B. liniflora*. Các kết quả này chỉ rõ ràng rằng địa vị thực sự của chúng là cây ăn thịt.
## Hệ thống hóa[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=8)]
Nghiên cứu di truyền phân tử đặt chi này trong bộ
[Lamiales](/wiki/B%E1%BB%99_Hoa_m%C3%B4i). Trong khi vị trí của nó trong bộ vẫn còn chưa rõ ràng thì mối quan hệ gần gũi với các họ [Martyniaceae](/wiki/Martyniaceae), [Lentibulariaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Nh%C4%A9_c%C3%A1n) và [Gesneriaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Tai_voi) đã được ghi nhận.
Trong một khoảng thời gian, chi
* từng được gán vào họ Byblidaceae. Nhưng sau đó người ta đã tổ chức phân loại lại và đặt chi này trong họ của chính nó, gọi là Roridula* [Roridulaceae](/wiki/Roridula).
Theo truyền thống chi này chỉ có 2 loài, là
*B. gigantea* và *B. liniflora*. Các loài còn lại được miêu tả trong thập niên 1980, cụ thể là thông qua công trình của nhà thực vật học người Australia là [Allen Lowrie](/w/index.php?title=Allen_Lowrie&action=edit&redlink=1). Hiện tại 7 loài được công nhận là: *(một năm, cây bò toài tới 45 cm (18 inch), môi trường sống bán thủy sinh)* [Byblis aquatica](/w/index.php?title=Byblis_aquatica&action=edit&redlink=1) *(một năm, cao tới 60 cm (24 inch),* [Byblis filifolia](/wiki/Byblis_filifolia) [bao phấn](/w/index.php?title=Bao_ph%E1%BA%A5n&action=edit&redlink=1)dài hơn [chỉ nhị](/w/index.php?title=Nh%E1%BB%8B_hoa&action=edit&redlink=1)) *(một năm, cao tới 15 cm (6 inch),* [Byblis liniflora](/wiki/Byblis_liniflora) [bao phấn](/w/index.php?title=Bao_ph%E1%BA%A5n&action=edit&redlink=1)ngắn hơn [chỉ nhị](/w/index.php?title=Nh%E1%BB%8B_hoa&action=edit&redlink=1)) *(một năm, cao tới 30 cm (12 inch), các xúc tu tuyến)* [Byblis rorida](/wiki/Byblis_rorida) *(lâu năm, cao tới 70 cm (28 inch), hạt với kiểu rỗ tổ ong)* [Byblis gigantea](/wiki/Byblis_gigantea) *(lâu năm, cao tới 45 cm (18 inch), các hạt có lằn gợn sâu)* [Byblis lamellata](/w/index.php?title=Byblis_lamellata&action=edit&redlink=1) *(tuyệt chủng)* [Byblis guehoi](/w/index.php?title=Byblis_guehoi&action=edit&redlink=1)
## Phân chia chi[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=9)]
### Tổ hợp
*Byblis liniflora*[ [sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=10)]
Bốn loài của tổ hợp này; bao gồm
*B. aquatica*, *B. filifolia*, *B. liniflora* và *B. rorida*; là cây thân thảo một năm, cao 15–50 cm (6-20 inch) và chiều dài lá tối đa là 4–15 cm (1,5-6 inch). Các loài này phát triển từ cây non đến khi ra hoa chỉ vài tháng, kết hạt và khô đi khi mùa khô tới. Bộ [nhiễm sắc thể](/wiki/Nhi%E1%BB%85m_s%E1%BA%AFc_th%E1%BB%83) đơn bội nguyên thủy của chúng là x=8. Số [lưỡng bội](/w/index.php?title=L%C6%B0%E1%BB%A1ng_b%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1) của chúng vì thế là 2n=16, trong khi loài [đa bội](/w/index.php?title=%C4%90a_b%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1) *B. liniflora* có 2n=32.
### Tổ hợp
*Byblis gigantea*[ [sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=11)]
Hai loài còn lại,
*B. gigantea* và *B. lamellata*, tạo thành tổ hợp *B. gigantea*. Chúng là cây lâu năm đặc hữu của [Tây Australia](/wiki/T%C3%A2y_%C3%9Ac_(ti%E1%BB%83u_bang)), và cao tới 45–70 cm (18-28 inch). Không giống như các loài một năm của tổ hợp *B. liniflora*, các loài này sống qua mùa khô bằng cách khô héo tới phần [thân rễ](/wiki/Th%C3%A2n_r%E1%BB%85) dưới đất, và sau đó lại mọc trở lại khi mùa thu tới. Lá của tổ hợp này có thể đạt tới chiều dài khoảng 20 cm (8 inch). Bộ [nhiễm sắc thể](/wiki/Nhi%E1%BB%85m_s%E1%BA%AFc_th%E1%BB%83) đơn bội nguyên thủy của chúng là x=9. Số [lưỡng bội](/w/index.php?title=L%C6%B0%E1%BB%A1ng_b%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1) của chúng vì thế là 2n=18.
## Cổ thực vật học[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=12)]
Năm 2004 một hóa thạch hạt duy nhất, tương tự như của các loài trong tổ hợp
*B. liniflora* ngày nay, được phát hiện tại miền nam Australia có niên đại khoảng Trung [Eocen](/wiki/Th%E1%BA%BF_Eocen). Loài này cũng đã được gán vào họ Byblidaceae như là một đơn vị phân loại cận kề (parataxon) của chi . [3]
## Từ nguyên[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=13)]
Tên gọi khoa học
[tiếng La tinh](/wiki/Latinh) " *Byblis*" có nguồn gốc từ tên gọi của một nữ thần trong [thần thoại Hy Lạp](/wiki/Th%E1%BA%A7n_tho%E1%BA%A1i_Hy_L%E1%BA%A1p), mà [Publius Ovidius Naso](/wiki/Ovid) đã viết trong * (IX, l. 454-664) của mình. Metamorphoses* [Byblis](/w/index.php?title=Byblis_(th%E1%BA%A7n_tho%E1%BA%A1i)&action=edit&redlink=1), cháu gái của [Apollo](/wiki/Apollo), yêu người anh em song sinh của mình là [Caunus](/w/index.php?title=Kaunos_(th%E1%BA%A7n_tho%E1%BA%A1i)&action=edit&redlink=1). Khi bị chàng trai từ chối, nàng đã khóc không ngừng và cuối cùng biến thành [mùa xuân](/wiki/M%C3%B9a_xu%C3%A2n). Các giọt nước trên lá của *Byblis*được cho là tương tự như những giọt nước mắt này.
Tên gọi dân dã trong tiếng Anh "rainbow plants" (cây cầu vồng) - cũng là biểu thị của các giọt màng nhầy mà trong điều kiện chiếu sáng và góc quan sát phù hợp, trông gióng như màu của
[cầu vồng](/wiki/C%E1%BA%A7u_v%E1%BB%93ng).
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=14)] **Xem hình tại** [^](#cite_ref-1) [đây](http://seeds.carnivoren.org/images/156.jpg) **Hartmeyer, Irmgard và Siegfried:** [^](#cite_ref-2) *Byblis filifolia als echte Karnivore rehabilitiert*, Das Taublatt (GFP), 53, 4-5, 2005 **Conran John G.; Christophel David C.:** [^](#cite_ref-3) *A Fossil Byblidaceae Seed from Eocene South Australia*, International Journal of Plant Sciences, 2004, quyển 165, trang 691–694
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=15)]
- Barthlott Wilhelm; Porembski Stefan; Seine Rüdiger; Theisen Inge:
*Karnivoren*, Stuttgart, 2004, [ISBN 3-8001-4144-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/3800141442)
- Lowrie Allen:
*Carnivorous Plants of Australia*, quyển 3, Nedlands, Tây Australia, 1998.
- Lowrie Allen; Conran John G.:
*A Taxonomic Revision Of The Genus Byblis (Byblidaceae) In Northern Australia*, Nuytsia 12(1): 59-74, 1998.
- Lowrie Allen; Conran John G.; Moyle-Croft Jessica:
*A Revision Of Byblis (Byblidaceae) In South-Western Australia*, Nuytsia 15(1): 11-19, 2002.
- Conran John G.; Houben Andreas; Lowrie Allen:
*Chromosome numbers in Byblidaceae*, Aust. J. Bot., 2002, 50, 583-586.
- Hartmeyer Siegfried:
*Carnivory of Byblis Revisited--A Simple Method for Enzyme Testing on Carnivorous Plants*, Carnivorous Plant Newsletter, 26, 39-45, 1997
- Hartmeyer Siegfried:
*Carnivory in Byblis Revisited II: The Phenomenon of Symbiosis on Insect Trapping Plants*, [Carnivorous Plant Newsletter](/w/index.php?title=Carnivorous_Plant_Newsletter&action=edit&redlink=1), 27, 110-113, 1998
- Plachno B. J.; Jankun A.:
*Phosphatase Activity in Glandular Structures of Carnivorous Plant Traps.*, Hội nghị thực vật học quốc tế 2005 tại Viên, P1716, Đại học Jagiellonia, Viện thực vật, Khoa tế bào học và phôi học thực vật, Krakov, Ba Lan.
## Đọc thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=16)]
- Conran John G.:
*The embryology and relationships of the Byblidaceae*, Australian Syst. Bot. **9**, 243-254, 1996
- Conran John G.; Carolin R.:
*Byblidaceae*, trong: Kadereit J. (chủ biên): *The Families and Genera of Vascular Plants, Vol. VII: Flowering Plants: Dicotyledons: Lamiales (except Acanthaceae including Avicenniaceae)*, Springer, 2004, 45-49
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Byblidaceae&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Byblidaceae&action=edit§ion=17)]
|
|![]()
[Byblidaceae](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Byblidaceae?uselang=vi) [Các câu hỏi thường thức về thực vật ăn thịt, chi](http://www.sarracenia.com/faq/faq5080.html) *Byblis* [Các lưu ý khi gieo trồng](http://www.sarracenia.com/pubs/byblis.html) [Byblidaceae](http://www.mobot.org/MOBOT/Research/APweb/orders/lamialesweb.htm#Byblidaceae)trên website của Angisperm Phylogeny Group [Byblidaceae](http://www.delta-intkey.com/angio/www/byblidac.htm)trong [Delta](/w/index.php?title=DELTA_(ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i)&action=edit&redlink=1). [Ảnh](http://www.acps.org.au/gallery/byblis.htm) *Byblis*trong thiên nhiên [Hiệp hội thực vật Mỹ,](http://www.botany.org/Carnivorous_Plants/Byblis.php) *Byblis*- cây cầu vồng

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


text:
Clematepistephium
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Clematepistephium là một chi thực vật có hoa trong họ, Orchidaceae.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
- Berg Pana, H. 2005. Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee. Ulmer, Stuttgart

markdown:
*Clematepistephium*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Clematepistephium smilacifolium
|
|[Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Plantae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt) [Angiospermae](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa) [Monocots](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_m%E1%BB%99t_l%C3%A1_m%E1%BA%A7m) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Asparagales](/wiki/B%E1%BB%99_M%C4%83ng_t%C3%A2y) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Orchidaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Lan) [Tông](/wiki/T%C3%B4ng_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *tribus*) [Vanilleae](/w/index.php?title=Vanilleae&action=edit&redlink=1) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) **Clematepistephium**
N.Hallé
[Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **C. smilacifolium** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Clematepistephium smilacifolium*
(Rchb.f.) N.Hallé
[Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) [[1]](#cite_note-r-1) *Epistephium smilacifolium*Rchb.f. * là một chi Clematepistephium* [thực vật có hoa](/wiki/Th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_hoa)trong họ, [Orchidaceae](/wiki/H%E1%BB%8D_Lan).
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Clematepistephium&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Clematepistephium&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Clematepistephium&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Clematepistephium&action=edit§ion=2)]
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (1999). Genera Orchidacearum 1. Oxford Univ. Press.
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2001). Genera Orchidacearum 2. Oxford Univ. Press.
- Pridgeon, A.M., Cribb, P.J., Chase, M.A. & Rasmussen, F. eds. (2003). Genera Orchidacearum 3. Oxford Univ. Press
- Berg Pana, H. 2005.
*Handbuch der Orchideen-Namen. Dictionary of Orchid Names. Dizionario dei nomi delle orchidee*. Ulmer, Stuttgart

X-Cache: cp1068 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


text:
Xã Greenfield, Quận Blair, Pennsylvania
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ Greenfield, Quận Blair, Pennsylvania)
Xã Greenfield (tiếng Anh: Greenfield Township) là một xã thuộc quận Blair, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 4.173 người.[1]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2012.

markdown:
# Xã Greenfield, Quận Blair, Pennsylvania
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
(đổi hướng từ
[Greenfield, Quận Blair, Pennsylvania](/w/index.php?title=Greenfield,_Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania&redirect=no))
|Xã Greenfield
|
Greenfield Township
|—
|![ Vị trí trong Quận Blair, Pennsylvania](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Map_of_Greenfield_Township%2C_Blair_County%2C_Pennsylvania_Highlighted.png/250px-Map_of_Greenfield_Township%2C_Blair_County%2C_Pennsylvania_Highlighted.png)
![ Vị trí trong Quận Blair, Pennsylvania](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Map_of_Greenfield_Township%2C_Blair_County%2C_Pennsylvania_Highlighted.png/250px-Map_of_Greenfield_Township%2C_Blair_County%2C_Pennsylvania_Highlighted.png)
Vị trí trong
[Quận Blair](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania), [Pennsylvania](/wiki/Pennsylvania) ![ Vị trí quận Blair trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Map_of_Pennsylvania_highlighting_Blair_County.svg/250px-Map_of_Pennsylvania_highlighting_Blair_County.svg.png)
![ Vị trí quận Blair trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Map_of_Pennsylvania_highlighting_Blair_County.svg/250px-Map_of_Pennsylvania_highlighting_Blair_County.svg.png)
Vị trí quận Blair trong tiểu bang Pennsylvania ở Hoa Kỳ
[Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Pennsylvania](/wiki/Pennsylvania) [Quận](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Pennsylvania&action=edit&redlink=1) [Quận Blair](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [EST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_%C4%90%C3%B4ng_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-5](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **EDT**( [UTC-4](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) **Xã Greenfield** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Greenfield Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận Blair](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania), tiểu bang [Pennsylvania](/wiki/Pennsylvania), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 4.173 người. [[1]](#cite_note-1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Greenfield,_Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Greenfield,_Qu%E1%BA%ADn_Blair,_Pennsylvania&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 8 tháng 10 năm 2012.