text:
Họ Cá heo chuột
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Họ Cá heo chuột (Phocoenidae) là một họ cá heo nhỏ, chúng có liên quan với cá heo và cá voi. Chúng khác biệt so với cá heo. Sự khác biệt có thể nhìn thấy rõ ràng nhất giữa hai nhóm là cá heo chuột có mỏ ngắn hơn và dẹt, răng hình thuổng khác biệt với các răng hình nón của cá heo. Chúng sinh sống ở đại dương, và gần như sống gần bờ. Cũng có quần thể sinh sống ở nước ngọt như cá heo không vây.
Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]
Phân bộ Odontoceti
- Infraorder Delphinida
- Siêu họ Delphinoidea
- Họ Phocoenidae
- Chi †Haborophocoena[1]
- H. toyoshimai
- Chi Neophocaena
- N. phocaeniodes - Cá heo không vây
- Genus †Numataphocoena[2]
- N. yamashitai
- Chi Phocoena
- P. phocoena
- P. sinus
- P. dioptrica - Cá heo bốn mắt
- P. spinipinnis
- Chi Phocoenoides
- P. dalli
- Chi †Septemriocetus[3]
- S. bosselaersii
- Chi Piscolithax
- P. aenigmaticus
- P. longirostris
- P. boreios
- P. tedfordi
- Chi †Haborophocoena[1]
- Họ Phocoenidae
- Siêu họ Delphinoidea
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Ichishima, H. & Kimura, M.. 2005. "Harborophocoena toyoshimai, a new early Pliocene porpoise (Cetacea, Phocoenidae) from Hokkaido, Japan". Journal of Vertebrate Paleontology 25(3):655-664
- ^ Ichishima, H. & Kimura, M.. 2000. "A new fossil porpoise (Cetacea; Delphinoidea; Phocoenidae) from the early Pliocene Horokaoshirarika Formation, Hokkaido, Japan". Journal of Vertebrate Paleontology 20(3):561-576
- ^ Lambert, O.. 2008. "A new porpoise (Cetacea, Odontoceti, Phocoenidae) from the Pliocene of the North Sea". Journal of Vertebrate Paleontology 28(3):863-872
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
Phương tiện liên quan tới Phocoenidae tại Wikimedia Commons

markdown:
# Họ Cá heo chuột
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Họ Cá heo chuột|
|Thời điểm hóa thạch: 15,970–0Ma
| ![ Harbor.Porpoise.4.jpg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/Harbor.Porpoise.4.jpg/280px-Harbor.Porpoise.4.jpg)
![ Harbor.Porpoise.4.jpg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/67/Harbor.Porpoise.4.jpg/280px-Harbor.Porpoise.4.jpg)
*gần Đan Mạch* [Phocoena phocoena](/wiki/C%C3%A1_heo_c%E1%BA%A3ng) [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Mammalia](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Cetacea](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_voi) [Phân bộ](/wiki/Ph%C3%A2n_b%E1%BB%99)( *subordo*) [Odontoceti](/wiki/C%C3%A1_voi_c%C3%B3_r%C4%83ng) [Liên họ](/wiki/Li%C3%AAn_h%E1%BB%8D)( *superfamilia*) [Delphinoidea](/w/index.php?title=Delphinoidea&action=edit&redlink=1) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) **Phocoenidae** [Gray](/wiki/John_Edward_Gray), 1825 [Chi](/wiki/Chi_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng))
Xem bài
**Họ Cá heo chuột** ( **Phocoenidae**) là một họ [cá heo](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_voi) nhỏ, chúng có liên quan với [cá heo](/wiki/C%C3%A1_heo) và [cá voi](/wiki/C%C3%A1_voi). Chúng khác biệt so với cá heo. Sự khác biệt có thể nhìn thấy rõ ràng nhất giữa hai nhóm là cá heo chuột có mỏ ngắn hơn và dẹt, răng hình thuổng khác biệt với các răng hình nón của cá heo. Chúng sinh sống ở đại dương, và gần như sống gần bờ. Cũng có quần thể sinh sống ở nước ngọt như [cá heo không vây](/wiki/C%C3%A1_heo_kh%C3%B4ng_v%C3%A2y).
## Phân loại[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&action=edit§ion=1)]
Phân bộ
[Odontoceti](/wiki/C%C3%A1_voi_c%C3%B3_r%C4%83ng)
- Infraorder
[Delphinida](/w/index.php?title=Delphinida&action=edit&redlink=1)
- Siêu họ
[Delphinoidea](/w/index.php?title=Delphinoidea&action=edit&redlink=1)
- Họ Phocoenidae
- Chi †
[Haborophocoena](/w/index.php?title=Haborophocoena&action=edit&redlink=1) [[1]](#cite_note-Ichishima2005-1) *H. toyoshimai*
-
- Chi
[Neophocaena](/wiki/Neophocaena) *N. phocaeniodes*- [Cá heo không vây](/wiki/C%C3%A1_heo_kh%C3%B4ng_v%C3%A2y)
-
- Genus †
[Numataphocoena](/w/index.php?title=Numataphocoena&action=edit&redlink=1) [[2]](#cite_note-Ichishima2000-2) *N. yamashitai*
-
- Chi
[Phocoena](/wiki/Phocoena) *P. phocoena* *P. sinus* *P. dioptrica*- [Cá heo bốn mắt](/wiki/C%C3%A1_heo_b%E1%BB%91n_m%E1%BA%AFt) *P. spinipinnis*
-
- Chi
[Phocoenoides](/wiki/C%C3%A1_heo_Dall) *P. dalli*
-
- Chi †
[Septemriocetus](/w/index.php?title=Septemriocetus&action=edit&redlink=1) [[3]](#cite_note-Lambert2008-3) *S. bosselaersii*
-
- Chi
[Piscolithax](/w/index.php?title=Piscolithax&action=edit&redlink=1) *P. aenigmaticus* *P. longirostris* *P. boreios* *P. tedfordi*
-
- Chi †
- Họ Phocoenidae
- Siêu họ
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&action=edit§ion=2)] **Ichishima, H. & Kimura, M.. 2005. "** [^](#cite_ref-Ichishima2005_1-0) *Harborophocoena toyoshimai*, a new early Pliocene porpoise (Cetacea, Phocoenidae) from Hokkaido, Japan". *Journal of Vertebrate Paleontology* **25**(3):655-664 **Ichishima, H. & Kimura, M.. 2000. "A new fossil porpoise (Cetacea; Delphinoidea; Phocoenidae) from the early Pliocene Horokaoshirarika Formation, Hokkaido, Japan".** [^](#cite_ref-Ichishima2000_2-0) *Journal of Vertebrate Paleontology* **20**(3):561-576 **Lambert, O.. 2008. "A new porpoise (Cetacea, Odontoceti, Phocoenidae) from the Pliocene of the North Sea".** [^](#cite_ref-Lambert2008_3-0) *Journal of Vertebrate Paleontology* **28**(3):863-872
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=H%E1%BB%8D_C%C3%A1_heo_chu%E1%BB%99t&action=edit§ion=3)]
Phương tiện liên quan tới
[Phocoenidae](https://commons.wikimedia.org/wiki/Category:Phocoenidae) tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons)

X-Cache-Status: hit

X-Cache: cp1066 hit/1, cp1067 miss


text:
Xã Crystal, Quận Oceana, Michigan
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Xã Crystal (tiếng Anh: Crystal Township) là một xã thuộc quận Oceana, tiểu bang Michigan, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 838 người.[1]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “2010 Census Gazetteer Files”. Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ. Truy cập ngày 13 tháng 10 năm 2012.

markdown:
# Xã Crystal, Quận Oceana, Michigan
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Xã Crystal
|
Crystal Township
|—
|![ Vị trí quận Oceana trong tiểu bang Michigan ở Hoa Kỷ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Map_of_Michigan_highlighting_Oceana_County.svg/250px-Map_of_Michigan_highlighting_Oceana_County.svg.png)
![ Vị trí quận Oceana trong tiểu bang Michigan ở Hoa Kỷ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Map_of_Michigan_highlighting_Oceana_County.svg/250px-Map_of_Michigan_highlighting_Oceana_County.svg.png)
Vị trí quận Oceana trong tiểu bang Michigan ở Hoa Kỷ
[Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Michigan](/wiki/Michigan) [Quận](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Michigan&action=edit&redlink=1) [Quận Oceana](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Oceana,_Michigan) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-5](/wiki/UTC-5)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **CDT**( [UTC-4](/wiki/UTC-4)) **Xã Crystal** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Crystal Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận Oceana](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Oceana,_Michigan), tiểu bang [Michigan](/wiki/Michigan), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 838 người. [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Crystal,_Qu%E1%BA%ADn_Oceana,_Michigan&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Crystal,_Qu%E1%BA%ADn_Oceana,_Michigan&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 13 tháng 10 năm 2012.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

X-Cache-Status: miss

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

Content-Language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

X-Cache: cp1055 miss, cp1067 miss

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Accept-Ranges: bytes


text: Giới thiệu đôi điều về sản phẩm bếp từ. Bạn đang có ý định mua bếp từ nhưng bạn chưa hiểu rõ về bếp từ và đang muốn tìm hiểu về nó Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, bếp ga đang dần bộc lộ nhiều nhược điểm của mình như là đun nấu nóng mỗi khi mùa hè đến, dễ gây ra những tai nạn như rò rỉ gas gây cháy nổ vì thế mà bếp từ ngày càng lên ngôi và được nhiều người biết đến. Vậy nên sau đây chúng ta cùng tìm hiểu đôi điều về bếp từ nhé. Tham khảo thêm: Một số lưu ý khi sử dụng bếp từ Do sử dụng công nghệ nấu hiện đại và hoạt động dựa trên nguyên tắc làm nóng bằng cảm ứng điện từ nên hiệu suất sử dụng của bếp từ có thể lên đến 93% như vậy sẽ nấu chín thực phẩm trong thời gian ngắn mà hiệu quả vẫn cao. Bên cạnh đó, người dùng còn có thể điều chỉnh các nhiệt độ và công suất của bếp theo nhiệt độ thích hợp để phù hợp với mỗi món ăn mà bạn đang nấu. Ngoài ra, bếp từ còn có chức năng hẹn giờ tắt giúp người dùng có thể đun nấu các món ăn cần nhiều thời gian như hầm xương, nấu cháo… mà không cần phải mất nhiều thời gian đứng canh bên cạnh bếp. Không chỉ có vậy, bếp từ còn tích hợp rất nhiều tính năng an toàn bảo vệ người sử dụng như chức năng cảnh báo nhiệt còn dư sau khi nấu nướng, chức năng tự động ngắt bếp khi không có nồi, chức năng khóa an toàn. Và để đáp ứng nhu cầu hiện đại của con người thì những chiếc bếp từ hiện nay không chỉ là thiết bị dùng để nấu nướng mà nó còn phải hội tụ đủ các yếu tố về an toàn, thẩm mỹ để kết hợp hài hòa với tổng thể kiến trúc của ngôi nhà nên đó là lý do vì sao những chiếc bếp từ lại có một kiểu dáng thiết nhỏ gọn, bắt mắt để không gian bếp nhà bạn thêm sự sang trọng. Bên cạnh đó, bếp từ có một nhược điểm là kén nồi vì vậy khi đun nấu bạn cần chọn loại nồi phù hợp để nấu nướng đạt hiệu quả cao hơn và tiết kiệm thời gian đồng thời đảm bảo được độ bền cho bếp.

Cache-control: private, max-age=0

Set-Cookie: xf_session=dbff48f7014607a66a3ba6b3692c7957; path=/; secure; httponly

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


text:
Thông tin Việc Làm Khách Sạn lương cao
Thủ tục cấp chứng chỉ định giá hạng 1, hạng 2 đơn giản/LH: 0934 586 963
Thảo luận trong 'Rao vặt linh tinh'
-
20/12/15
-
Nguyễn Thơm
-
20/12/15
-
Nguyễn Thơm
-
0
-
123
-
0
-

markdown:
Thông tin
[ lương cao Việc Làm Khách Sạn](https://hotelcareers.vn/)
# Thủ tục cấp chứng chỉ định giá hạng 1, hạng 2 đơn giản/LH: 0934 586 963
Thảo luận trong '
[Rao vặt linh tinh](forums/rao-vat-linh-tinh.736.html)'
-
#### 20/12/15
-
[Nguyễn Thơm](members/nguyen-thom.55324.html)
-
[20/12/15]
-
[Nguyễn Thơm](members/nguyen-thom.55324.html)
-
#### 0
-
#### 123
-
#### 0
-

Set-Cookie: xf_session=8ec778d1e3c82b03a4dfa77118018c66; path=/; secure; httponly


text:
Khi đặt phòng theo đoàn với iVIVU.com, bạn sẽ có được khách sạn phù hợp nhất với giá tốt nhất mà không phải tốn thời gian tìm kiếm.
CSKH: 1900 1870
Khác: (08) 3930 8290
Từ 7h30 - 21h hằng ngày
DKKD: 0312788481, Ngày cấp: 21/05/2014, Sở kế hoạch đầu tư thành phố Hồ Chí Minh
HCM: Lầu 7, Tòa nhà Anh Đăng, 215 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường 7, Quận 3, Tp. Hồ Chí Minh
(Xem bản đồ)
HN: Lầu 9, 70-72 Bà Triệu, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
(Xem bản đồ)

Server: Microsoft IIS 6.0 - Setup and config by duocnt.tech@gmail.com

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: private, no-cache="Set-Cookie"

Access-Control-Allow-Methods: GET, PUT, POST, DELETE, OPTIONS

X-Cache: MISS from DuocNguyen

X-Cache-Lookup: MISS from DuocNguyen:82


markdown:
Khi đặt phòng theo đoàn với iVIVU.com, bạn sẽ có được khách sạn phù hợp nhất với giá tốt nhất mà không phải tốn thời gian tìm kiếm.
CSKH: 1900 1870
Khác: (08) 3930 8290
Từ 7h30 - 21h hằng ngày
DKKD: 0312788481, Ngày cấp: 21/05/2014, Sở kế hoạch đầu tư thành phố Hồ Chí Minh
HCM: Lầu 7, Tòa nhà Anh Đăng, 215 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Phường 7, Quận 3, Tp. Hồ Chí Minh
(Xem bản đồ)
HN: Lầu 9, 70-72 Bà Triệu, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội
(Xem bản đồ)


text:
- Hoạt động cuối:
- 4/10/11
- Tham gia ngày:
- 4/10/11
- Số km:
- 0
- Được đổ xăng:
- 0
- Mã lực:
- 0
- Xăng dự trữ:
- 315 lít xăng
- Sinh nhật:
- 11/6/88 (Tuổi: 28)
Chia sẻ trang này
lichqtk
Tài xế O-H, 28
- lichqtk được nhìn thấy lần cuối:
- 4/10/11
-
- Đang tải...
- Đang tải...
-
Giới thiệu
- Sinh nhật:
- 11/6/88 (Tuổi: 28)
Tương tác

markdown:
![ lichqtk](https://www.oto-hui.com/styles/xenith/xenforo/avatars/avatar_l.png)
- Hoạt động cuối:
- 4/10/11
- Tham gia ngày:
- 4/10/11
- Số km:
- 0
- Được đổ xăng:
- 0
- Mã lực:
[0](members/lichqtk.92204/trophies)
- Xăng dự trữ:
-
[315 lít xăng](bank/transfer?to=lichqtk&rtn=ref) [$315.00](credits/transfer?receiver=lichqtk)
- Sinh nhật:
- 11/6/88 (Tuổi: 28)
### Chia sẻ trang này
# lichqtk
Tài xế O-H, 28
- lichqtk được nhìn thấy lần cuối:
- 4/10/11
-
- Đang tải...
- Đang tải...
-
### Giới thiệu
- Sinh nhật:
- 11/6/88 (Tuổi: 28)
### Tương tác

Set-Cookie: xf_session=d65b4748b5ebfcefdc5ea09242b06194; path=/; secure; httponly


text:
- Hoạt động cuối:
- 12/11/09
- Tham gia ngày:
- 12/11/09
- Số km:
- 0
- Được đổ xăng:
- 0
- Mã lực:
- 0
- Xăng dự trữ:
- 114 lít xăng
Chia sẻ trang này
mtv13211
Tài xế O-H
- mtv13211 được nhìn thấy lần cuối:
- 12/11/09
-
- Đang tải...
- Đang tải...
-
Tương tác
Tài xế O-H

markdown:
![ mtv13211](https://www.oto-hui.com/styles/xenith/xenforo/avatars/avatar_l.png)
- Hoạt động cuối:
- 12/11/09
- Tham gia ngày:
- 12/11/09
- Số km:
- 0
- Được đổ xăng:
- 0
- Mã lực:
[0](members/mtv13211.17282/trophies)
- Xăng dự trữ:
-
[114 lít xăng](bank/transfer?to=mtv13211&rtn=ref) [$114.00](credits/transfer?receiver=mtv13211)
### Chia sẻ trang này
# mtv13211
Tài xế O-H
- mtv13211 được nhìn thấy lần cuối:
- 12/11/09
-
- Đang tải...
- Đang tải...
-
### Tương tác

Set-Cookie: xf_session=2ace7c089dcd00e31750b548997236a8; path=/; secure; httponly


text:
Gm/Daewoo/Chevrolet Lacetti Cdx bi ì
Thảo luận trong 'Thảo luận kỹ thuật sửa chữa' bắt đầu bởi xtruonghp, 27/7/13.
Thành viên đang xem bài viết (Users: 0, Guests: 0)
Trang 1 của 2 trang
Trang 1 của 2 trang
Thảo luận trong 'Thảo luận kỹ thuật sửa chữa' bắt đầu bởi xtruonghp, 27/7/13.

markdown:
# Gm/Daewoo/Chevrolet Lacetti Cdx bi ì
Thảo luận trong '
[Thảo luận kỹ thuật sửa chữa](forum/thao-luan-ky-thuat-sua-chua.347/)' bắt đầu bởi [xtruonghp](members/xtruonghp.108974/), [27/7/13](threads/lacetti-cdx-bi-i.58963/).
### Thành viên đang xem bài viết (Users: 0, Guests: 0)
Trang 1 của 2 trang
Trang 1 của 2 trang
Thảo luận trong '
[Thảo luận kỹ thuật sửa chữa](forum/thao-luan-ky-thuat-sua-chua.347/)' bắt đầu bởi [xtruonghp](members/xtruonghp.108974/), [27/7/13](threads/lacetti-cdx-bi-i.58963/).

Set-Cookie: xf_session=a2e2cb7faf88d16867afca5f5df1730b; path=/; secure; httponly


text:
18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
Thông số kỹ thuật
- Mã sản phẩm: DTW281Z
- Nhà sản xuất: Makita
- Xuất xứ: Trung Quốc
- Sử dụng pin lithium 18V / 4.0Ah (2 pin)
- Có đèn Led hỗ trợ ở những khu vực thiếu ánh sáng
- Bu lông đầu vuông: 12.7mm (1/2")
- Bu lông tiêu chuẩn: M10-M20
- Bu lông đàn hồi cao: M10-M16
- Lực đập mỗi phút (Hi): 0-3500 ipm
- Lực đập mỗi phút (Med): 0-2600 ipm
- Lực đập mỗi phút (Lo): 0-1800 ipm
- Tốc độ không tải ở mức 1 (hard): 0-2800 vòng/phút
- Tốc độ không tải ở mức 2 (Med): 0-2100 vòng/phút
- Tốc độ không tải ở mức 3 (Lo): 0-1600 vòng/phút
- Lực vặn tối đa (Mô men xoắn): 280Nm
- Tốc độ rung: 11.5m/s²
- Kích thước: Chiều dài tổng thể 147mm
- Trọng lượng: 3kg
- Bảo hành: 6 tháng
Các sản phẩm khác:
- Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW450RFE
- Máy thổi chạy pin Makita DUB182Z
Công ty Makita Việt Nam là công ty con thứ 46 được thành lập vào ngày 12 tháng 11 năm 2009 tại Việt Nam.
Makita Việt Nam là doanh nghiệp hàng đầu về dòng sản phẩm máy công nghiệp với sản phẩm 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z, với phương châm hoạt động cung cấp các dịch vụ hậu mãi một cách nhanh chóng, nhờ vào đó mà hiện đang đứng vị trí số 1 ở Việt Nam.
18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
Chúng tôi luôn nghĩ đến những sản phẩm có hiệu quả cao mà vẫn tiết kiệm được sức lao động, ngoài ra thân thiện với môi trường, đóng góp cho sự phát triển Việt Nam .
Năm 1915 Makita đã được thành lập, chuyên kinh doanh và sửa chữa các động cơ motor, sau đó vào năm 1958 lần đầu tiên ra mắt sản phẩm máy bào cầm tay. Trải qua 40 năm đặt nền móng cho ngành sản xuất công cụ cầm tay trong đó có sản phẩm 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z, và chúng tôi không ngừng khám phá các dịch vụ và sản phẩm mang đến cho người tiêu dùng đặc biệt các khách hàng liên quan đến xây dựng nhà cửa như 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z. Lịch sử của Makita nói một cách khác là quá trình tiến hóa của công cụ điện động, cũng là lịch sử gắn liền với khách hàng.
18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
Vốn điều lệ: 24 tỷ 205.610.000 yên (tính đến ngày 31 tháng 3 năm 2010). Số nhân viên: 10.328người (tính đến 31 tháng 3 năm 2010,tổng nhân viên cả tập đoàn).
-
14,4V Máy khoan dùng pin Makita BHR162RFEGiá:
17,343,000 VNĐ
-
10.8V Máy vặn vít dùng pin Makita TD090DZGiá:
941,000 VNĐ
-
10.8V Máy hút bụi dùng pin Makita CL100DZGiá:
563,000 VNĐ
-
18V Máy vặn vít chạy pin Makita DTD147ZGiá:
3,512,000 VNĐ
-
10.8V Máy khoan vặn vít chạy pin Makita DF030DSEGiá:
3,324,000 VNĐ
-
-
18V Máy vặn vít dùng pin Makita DTD148ZGiá:
3,625,000 VNĐ
-

markdown:
[Dụng cụ cầm tay](/danh-muc/dung-cu-cam-tay-30.sttb)» [Dụng cụ dùng pin](/danh-sach/dung-cu-dung-pin-75.sttb)» 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
# 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
![18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z](../products/18v-may-van-oc-chay-pin-12-makita-dtw281z.jpg)
|
|**MKT-281-713** **Đang có hàng**
## 18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z
**Thông số kỹ thuật**
- Mã sản phẩm: DTW281Z
- Nhà sản xuất: Makita
- Xuất xứ: Trung Quốc
- Sử dụng pin lithium 18V / 4.0Ah (2 pin)
- Có đèn Led hỗ trợ ở những khu vực thiếu ánh sáng
- Bu lông đầu vuông: 12.7mm (1/2")
- Bu lông tiêu chuẩn: M10-M20
- Bu lông đàn hồi cao: M10-M16
- Lực đập mỗi phút (Hi): 0-3500 ipm
- Lực đập mỗi phút (Med): 0-2600 ipm
- Lực đập mỗi phút (Lo): 0-1800 ipm
- Tốc độ không tải ở mức 1 (hard): 0-2800 vòng/phút
- Tốc độ không tải ở mức 2 (Med): 0-2100 vòng/phút
- Tốc độ không tải ở mức 3 (Lo): 0-1600 vòng/phút
- Lực vặn tối đa (Mô men xoắn): 280Nm
- Tốc độ rung: 11.5m/s²
- Kích thước: Chiều dài tổng thể 147mm
- Trọng lượng: 3kg
- Bảo hành: 6 tháng
**Các sản phẩm khác:** **- Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW450RFE** **- Máy thổi chạy pin Makita DUB182Z**
Công ty Makita Việt Nam là công ty con thứ 46 được thành lập vào ngày 12 tháng 11 năm 2009 tại Việt Nam.
Makita Việt Nam là doanh nghiệp hàng đầu về dòng sản phẩm máy công nghiệp với sản phẩm
**18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z**, với phương châm hoạt động cung cấp các dịch vụ hậu mãi một cách nhanh chóng, nhờ vào đó mà hiện đang đứng vị trí số 1 ở Việt Nam.
**18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z**
Chúng tôi luôn nghĩ đến những sản phẩm có hiệu quả cao mà vẫn tiết kiệm được sức lao động, ngoài ra thân thiện với môi trường, đóng góp cho sự phát triển Việt Nam .
Năm 1915 Makita đã được thành lập, chuyên kinh doanh và sửa chữa các động cơ motor, sau đó vào năm 1958 lần đầu tiên ra mắt sản phẩm máy bào cầm tay. Trải qua 40 năm đặt nền móng cho ngành sản xuất công cụ cầm tay trong đó có sản phẩm
**18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z**, và chúng tôi không ngừng khám phá các dịch vụ và sản phẩm mang đến cho người tiêu dùng đặc biệt các khách hàng liên quan đến xây dựng nhà cửa như **18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z**. Lịch sử của Makita nói một cách khác là quá trình tiến hóa của công cụ điện động, cũng là lịch sử gắn liền với khách hàng.
**18V Máy vặn ốc chạy pin 1/2" Makita DTW281Z**
Vốn điều lệ: 24 tỷ 205.610.000 yên (tính đến ngày 31 tháng 3 năm 2010). Số nhân viên: 10.328người (tính đến 31 tháng 3 năm 2010,tổng nhân viên cả tập đoàn).
-
##### 14,4V Máy khoan dùng pin Makita BHR162RFEGiá:
###### 17,343,000 VNĐ
-
##### 10.8V Máy vặn vít dùng pin Makita TD090DZGiá:
###### 941,000 VNĐ
-
##### 10.8V Máy hút bụi dùng pin Makita CL100DZGiá:
###### 563,000 VNĐ
-
##### 18V Máy vặn vít chạy pin Makita DTD147ZGiá:
###### 3,512,000 VNĐ
-
##### 10.8V Máy khoan vặn vít chạy pin Makita DF030DSEGiá:
###### 3,324,000 VNĐ
-
-
##### 18V Máy vặn vít dùng pin Makita DTD148ZGiá:
###### 3,625,000 VNĐ
-

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Content-Type: text/html


text:
Trang chủ
|
Dịch vụ
|
Catalog
|
Thanh toán
|
Liên Hệ
Giỏ hàng
(0)
Gioi thieu
Hình ảnh hoạt động
Sơ đồ tổ chức
Lịch sử hình thành
Giới thiệu công ty
Danh muc
Vật liệu mài mòn
Dụng cụ cầm tay
Dụng cụ dùng điện
Dụng cụ đo chính xác
Thiết bị ngành hàn
Điện và thiết bị điện
Bảo hộ lao động
Vệ sinh công nghiệp
Vận chuyển nâng đỡ
Bảo quản đóng gói
Sản phẩm hóa chất
Dụng cụ dùng khí nén
Thiết bị viễn thông
Thiết bị y tế
Xem tất cả
Nha san xuat
3M
Advance
AEG
Agilent
AGP
Aikyo
Alspec
AMP
Amtek
Apech
Asak
Asaki
Barker
BDS
Xem tất cả
Tin tuc
Nha san xuat
Dang nhap
Xuất xứ
» Thái Lan
Xem theo danh sách
Xem thư viện
Kiềm cắt và tuốt cáp LS-104C
Mã hàng : QHT-104-040
QH
Thái Lan
62,000 VNĐ
Kiềm cắt và tuốt cáp LS-A318
Mã hàng : QHT-318-042
QH
Thái Lan
208,000 VNĐ
Kiềm tuốt cáp LS-700B
Mã hàng : QHT-700-039
QH
Thái Lan
150,000 VNĐ
Kiềm tuốt cáp PG-5
Mã hàng : QHT-005-038
QH
Thái Lan
864,000 VNĐ
Kiềm tuốt dây điện LS-700D
Mã hàng : QHT-700-078
QH
Thái Lan
83,000 VNĐ
Kiềm tuốt dây tín hiệu LS-H518A
Mã hàng : QHT-518-079
QH
Thái Lan
159,000 VNĐ
CÔNG TY THIẾT BỊ CÔNG NGHIỆP GTG
2/64C Đất Thánh, P.6, Q.Tân Bình, TP HCM
Điện thoại: 08 3868 6666
Fax: 08 3868 6688
Giấy ĐKKD số: 0303059482 tại TP HCM
Chi nhánh:
HÀ NỘI
71 Hoàng Cầu, P. Ô Chợ Dừa, Quận Đống Đa
Điện thoại: 04 3901 6666
Fax: 04 3910 6666
ĐÀ NẴNG
630-632 Ngô Quyền, P. An Hải Bắc, Quận Sơn Trà
Điện thoại: 0511 350 7777
Fax: 0511 350 7788
CẦN THƠ
Điện thoại: 0710 222 0220
Fax: 0710 222 1221
BÌNH DƯƠNG
1080A CMT8, Phường Phú Thọ, TP Thủ Dầu Một
Điện thoại: 0650 3 969 768
Fax: 0650 3 969 769
CHÍNH SÁCH BÁN HÀNG
- Chính sách bảo mật thông tin
- Chính sách vận chuyển
- Quy trình giao hàng
- Chính sách đổi trả hàng
HỖ TRỢ KHÁCH HÀNG
- Hướng dẫn mua hàng
- Hướng dẫn thanh toán
- Các hình thức mua hàng
- Sơ đồ đường đi
Tắt [X]
Trang chủ
|
Dịch vụ
|
Catalog
|
Tin tức
|
Liên hệ
Đang online :95 - Tổng truy cập : 177,979,278
+ + + + + + + +


text:
-
Sạc dự phòng Sony
-
Sạc dự phòng Philips
-
Sạc dự phòng Asus
-
Sạc dự phòng ADATA
-
Sạc dự phòng Apacer
-
Sạc dự phòng Genius
-
Sạc dự phòng Xiaomi
-
Sạc dự phòng ELECOM
-
Sạc dự phòng Rapoo
-
Sạc dự phòng Dausen
-
Sạc dự phòng BUFFALO
-
Sạc dự phòng Cheero
-
Sạc dự phòng ANKER
-
Sạc dự phòng Yoobao
- Sạc dự phòng Wopow
- Tuxedo
- SSK
-
Sạc dự phòng AUKEY
- CENDA
- COOLCOLD
-
Sạc dự phòng ROMOSS
-
Sạc dự phòng REMAX
-
Sạc dự phòng MAXCO
-
Sạc dự phòng PISEN
- MILI
- CutePad
-
Sạc dự phòng KHÁC
-
Ađâyrồi: - Lễ hội điện máy nhiều mã giảm giá ưu đãi đến 1 triệu Lấy mã
Lazada: - Giá gây bão Deal khuynh đảo nhiều mặt hàng giảm đến 50%++ CLick xem
Lazada: - Pin sạc dự phòng ưu đãi đến 70% CLick xem
Ađâyrồi: - Mã giảm 5% cho Pin dự phòng từ 150K Lấy Mã
Lazada: - Top điện thoại giá giảm sâu CLick xem
Ađâyrồi: - Mã giảm 3% cho Điện thoại từ 1 triệu Lấy Mã
Lazada: - Top Máy tính bảng bán chạy của tháng CLick xem
Ađâyrồi: - Mã giảm 3% cho Máy tính bảng từ 1 triệu Lấy Mã
Lazada: - Top đồng hồ thông minh không thể bỏ qua CLick xem
Ađâyrồi: - Mã giảm 3% cho Đồng hồ thông minh từ 1 triệu Lấy mã

markdown:
-
**Sạc dự phòng Sony**
-
**Sạc dự phòng Philips**
-
**Sạc dự phòng Asus**
-
**Sạc dự phòng ADATA**
-
**Sạc dự phòng Apacer**
-
**Sạc dự phòng Genius**
-
**Sạc dự phòng Xiaomi**
-
**Sạc dự phòng ELECOM**
-
**Sạc dự phòng Rapoo**
-
**Sạc dự phòng Dausen**
-
**Sạc dự phòng BUFFALO**
-
**Sạc dự phòng Cheero**
-
**Sạc dự phòng ANKER**
-
**Sạc dự phòng Yoobao**
-
**Sạc dự phòng Wopow**
-
**Tuxedo**
-
**SSK**
-
**Sạc dự phòng AUKEY**
-
**CENDA**
-
**COOLCOLD**
-
**Sạc dự phòng ROMOSS**
-
**Sạc dự phòng REMAX**
-
**Sạc dự phòng MAXCO**
-
**Sạc dự phòng PISEN**
-
**MILI**
-
**CutePad**
-
**Sạc dự phòng KHÁC**
-
### Pin dự phòng iBuffalo BSMPB0140WH/BK 4000mAh
### 1.450.000₫Dung lượng: 4000 mAhĐầu ra: 2 cổng USBĐầu vào: mini USB Tích hợp pin lithium-ion, công nghệ Voltissimo..
__Ađâyrồi__: - **Lễ hội điện máy**nhiều **mã giảm**giá ưu đãi đến **1 triệu** [Lấy mã](javascript:prompt('Nhập mã Coupon bên dưới để được giảm giá, vui lòng đọc kỹ quy định sử dụng.', '2DT1TR'); window.open('http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=A%C4%91%C3%A2yr%E1%BB%93i&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=560&product_id=0','_blank');void(0);) __Lazada__: - Giá gây bão **Deal khuynh đảo**nhiều mặt hàng giảm đến **50%++** [CLick xem](http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=Lazada&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=558&product_id=0) __Lazada__: - **Pin sạc dự phòng**ưu đãi đến **70%** [CLick xem](http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=Lazada&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=502&product_id=0) __Ađâyrồi__: - Mã giảm **5%**cho **Pin dự phòng**từ 150K [Lấy Mã](javascript:prompt('Nhập mã Coupon bên dưới để được giảm giá, vui lòng đọc kỹ quy định sử dụng.', 'MTPCT2'); window.open('http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=A%C4%91%C3%A2yr%E1%BB%93i&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=168&product_id=0','_blank');void(0);) __Lazada__: - **Top**điện thoại **giá giảm sâu** [CLick xem](http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=Lazada&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=500&product_id=0) __Ađâyrồi__: - Mã giảm **3%**cho **Điện thoại**từ 1 triệu [Lấy Mã](javascript:prompt('Nhập mã Coupon bên dưới để được giảm giá, vui lòng đọc kỹ quy định sử dụng.', 'MTPC02'); window.open('http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=A%C4%91%C3%A2yr%E1%BB%93i&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=85&product_id=0','_blank');void(0);) __Lazada__: - **Top**Máy tính bảng **bán chạy của tháng** [CLick xem](http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=Lazada&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=499&product_id=0) __Ađâyrồi__: - Mã giảm **3%**cho **Máy tính bảng**từ 1 triệu [Lấy Mã](javascript:prompt('Nhập mã Coupon bên dưới để được giảm giá, vui lòng đọc kỹ quy định sử dụng.', 'MTPC02'); window.open('http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=A%C4%91%C3%A2yr%E1%BB%93i&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=86&product_id=0','_blank');void(0);) __Lazada__: - **Top**đồng hồ thông minh **không thể bỏ qua** [CLick xem](http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=Lazada&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=501&product_id=0) __Ađâyrồi__: - Mã giảm **3%**cho **Đồng hồ thông minh**từ 1 triệu [Lấy mã](javascript:prompt('Nhập mã Coupon bên dưới để được giảm giá, vui lòng đọc kỹ quy định sử dụng.', 'MTPC02'); window.open('http://rd.sosanhgia.com/redirect.php?id=0&supplier=A%C4%91%C3%A2yr%E1%BB%93i&ps_name=Khuy%E1%BA%BFn+m%C3%A3i&cat_id=0&isAds=215&product_id=0','_blank');void(0);)

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate

Strict-Transport-Security: max-age=31536000; includeSubdomains;


text:
Kính gửi Quý khách hàng,
Từ đầu tháng 1/2017, VNPAY (Công ty Cổ phần Giải pháp Thanh toán Việt Nam) đã kết nối mở rộng dịch vụ thanh toán hóa đơn điện, nước thêm nhiều tỉnh thành trên toàn quốc.
Thông qua website www.Vban.vn , Quý khách hàng có thể thanh toán tiền điện nước qua tài khoản ngân hàng hoặc qua ví Vnmart thay vì phải mất thời gian đi nộp tiền trực tiếp tại các điểm thu.
Các tỉnh thành, đơn vị cung cấp dịch vụ được gia tăng mới trên www.vban.vn như sau:
1. Dịch vụ thanh toán tiền điện:
Cung cấp thêm dịch vụ thu hộ của 16 tỉnh (nâng tổng số dịch vụ thu hộ lên 52 tỉnh thành): Bắc Cạn, Điện Biên, Hà Nam, Phú Thọ, Hưng Yên, Nghệ An, Vĩnh Phúc, Bình Định, Gia Lai, Hà Tĩnh, Lạng Sơn, Nam Định, Cao Bằng, Hải Dương, Thái Bình, Huế.
2. Dịch vụ thanh toán tiền nước:
Cung cấp thêm dịch vụ thu hộ tiền nước thành phố Hồ Chí Minh bao gồm các quận: Bến Thành, Chợ Lớn, Phú Hòa Tân, Phú Mỹ Hưng, Thủ Đức, Trung An, và tỉnh Thừa Thiên Huế bao gồm thành phố Huế - tất cả các quận/huyện.
Sự hợp tác với các đơn vị để triển khai dịch vụ thu tiền điện, tiền nước tiếp tục cho thấy nỗ lực của VNPAY nhằm đa dạng hóa và gia tăng các dịch vụ tiện ích cho khách hàng, hướng đến việc giảm sử dụng tiền mặt và khuyến khích người dân thay thế bằng các phương thức thanh toán tiên tiến, góp phần giảm chi phí và tăng ích lợi xã hội.
Hướng dẫn thanh toán qua Vban:
Bước 1: Quý khách truy cập vào website www.vban.vn chọn mục “SẢN PHẨM – DỊCH VỤ” và lựa chọn dịch vụ "Thanh toán hóa đơn" sau đó chọn tiếp hóa đơn cần thanh toán:
Quý khách chọn tỉnh/ thành phố và nhập mã số khách hàng, sau đó bấm“Tiếp tục”.
(Mã số khách hàng quý khách có thể xem trên hóa đơn hàng tháng).
Bước 2: Lựa chọn phương thức thanh toán (quý khách tham khảo trong phần hướng dẫn thanh toán bằng tài khoản ngân hàng hoặc ví điện tử VnMart). Chọn phương thức thanh toán phù hợp và bấm "Tiếp tục".
Sau khi quý khách thanh toán thành công, www.Vban.vn sẽ thực hiện thanh toán số tiền còn nợ của quý khách cho nhà cung cấp dịch vụ.
Các thông tin chi tiết xin liên hệ tổng đài hỗ trợ: 1900 55 55 77
Công ty Cổ phần Giải pháp Thanh toán Việt Nam
Hà Nội: P.804A - Số 22, Láng Hạ, Đống Đa
Tel: 84-4 37764 668/669 Fax: 84-4 37764 666
HCM: Lầu 08, 117 – 119 - 121 Nguyễn Du, P.Bến Thành, Q.1
Tel: (08) 6292 4666 -(08) 35 07 4546 / Fax: 84-8 6258 6456
Bản quyền © 2008 - 2017-Công ty Cổ phần Giải pháp Thanh toán Việt Nam - VNPAY

Cache-Control: private

Set-Cookie: language=vi-VN; path=/; HttpOnly


text:
Bước 1: Quý khách truy cập vào website www.vban.vn chọn mục “SẢN PHẨM – DỊCH VỤ” và lựa chọn dịch vụ “Thanh toán hóa đơn” sau đó chọn tiếp “Điện thoại cố định”
Quý khách nhập các thông tin theo yêu cầu hiển thị trên màn hình, trong đó:
- Số điện thoại: là số điện thoại cần thanh toán cước (số thuê bao của Viettel, VNPT HCM và VNPT Hài phòng).
- Vban.vn sẽ truy vấn toàn bộ nợ cước của quý khách.
Sau khi nhập đủ thông tin, quý khách bấm “Tiếp tục”.
Bước 2: Lựa chọn phương thức thanh toán và thanh toán (quý khách tham khảo trong phần hướng dẫn thanh toán bằng tài khoản ngân hàng hoặc ví điện tử VnMart)
Sau khi thanh toán thành công, vban.vn sẽ thực hiện gạch nợ cước điện thoại cố định – PSTN cho quý khách.
Lưu ý:
- Tùy vào phương thức thanh toán quý khách lựa chọn, màn hình sẽ hiển thị các thông tin yêu cầu khác nhau.
- Mật khẩu xác thực có thể trả về điện thoại của quý khách (OTP) hoặc hiển thị trên thiết bị token tùy thuộc vào từng ngân hàng và hình thức xác thực được sử dụng.
- Quý khách không cần đăng nhập thành viên của Vban.vn vẫn có thể thực hiện Thanh toán hóa đơn.
Công ty Cổ phần Giải pháp Thanh toán Việt Nam
Hà Nội: P.804A - Số 22, Láng Hạ, Đống Đa
Tel: 84-4 37764 668/669 Fax: 84-4 37764 666
HCM: Lầu 08, 117 – 119 - 121 Nguyễn Du, P.Bến Thành, Q.1
Tel: (08) 6292 4666 -(08) 35 07 4546 / Fax: 84-8 6258 6456
Bản quyền © 2008 - 2017-Công ty Cổ phần Giải pháp Thanh toán Việt Nam - VNPAY


text:
Vụ cá chết: Nhận định rùng mình của 3 nhà khoa học Việt Nam ở nước ngoài
VietNam American News
(Thời báo Việt Mỹ)
Thứ Tư, ngày 27 tháng 4 năm 2016 | 27.4.16
Bài viết có tựa đề gốc: "Chuyện bé như hạt gạo hay thảm họa quốc gia: Nguy cơ ngộ độc kim loại nặng ven biển miền Trung và những tác hại lâu dài", đăng trênVietnam Journal of Science. VANEWS xin đăng tải lại để độc giả cùng theo dõi.
1 ThS. Trần Thị Thanh Thoả, Khoa Sinh học, Trường Đại học Thủ đô Tôkyo, Nhật Bản (thoa.tran@riken.jp)
2 Thiều Mai Lâm, Viện Khoa học Cao phân tử, Đại học Kỹ thuật Virginia, Mỹ (thieu@vt.edu)
3 Trương Nguyện Thành, Khoa Hóa Học, Đại Học Utah, Mỹ (Thanh.Truong@utah.edu)
.
VietNam American News
(Thời báo Việt Mỹ)
Thứ Tư, ngày 27 tháng 4 năm 2016 | 27.4.16
Bài viết có tựa đề gốc: "Chuyện bé như hạt gạo hay thảm họa quốc gia: Nguy cơ ngộ độc kim loại nặng ven biển miền Trung và những tác hại lâu dài", đăng trênVietnam Journal of Science. VANEWS xin đăng tải lại để độc giả cùng theo dõi.
1 ThS. Trần Thị Thanh Thoả, Khoa Sinh học, Trường Đại học Thủ đô Tôkyo, Nhật Bản (thoa.tran@riken.jp)
2 Thiều Mai Lâm, Viện Khoa học Cao phân tử, Đại học Kỹ thuật Virginia, Mỹ (thieu@vt.edu)
3 Trương Nguyện Thành, Khoa Hóa Học, Đại Học Utah, Mỹ (Thanh.Truong@utah.edu)
.
Hiện tượng cá biển chết hàng loạt ở Vũng Áng và dọc bờ biển dài hàng trăm km ở các tỉnh miền Trung đã khiến dư luận cả nước quan tâm, bức xúc, cuộc sống của nhân dân các tỉnh liên quan gần như bị đảo lộn [1]. Biển và nguồn lợi biển không chỉ là nguồn sống của rất nhiều ngư dân dọc bờ biển, nó còn là một trong những nguồn kinh tế trọng yếu của nước ta. Bên cạnh đó, việc ngộ độc do ăn đồ biển nhiễm độc đã khiến người dân trở nên hoang mang. Những hiện tượng tương tự như thế này và hậu quả nghiêm trọng của nó đã từng được ghi nhận trong lịch sử môi trường thế giới [2]. Do tính nghiêm trọng của vấn đề, ngay khi hiện tượng này xảy ra, GS.TS Trương Nguyện Thành đã lập tức cảnh báo vào ngày 20 tháng 4 năm 2016 trên Mạng Kết Nối Các Nhà Khoa Học Việt Nam ở Toàn Cầu [3].
Với nghi vấn là việc cá chết liên quan đến nhiễm độc kim loại nặng (KLN) và những tác hại lâu dài của nó, giáo sư và cộng sự đã có bài viết trao đổi về vấn đề này dưới góc nhìn của những người làm khoa học.
Kim loại nặng là gì? Nguồn gốc của kim loại nặng là như thế nào?
Kim loại nặng (KLN) là những nguyên tố kim loại có khối lượng riêng lớn (>5g/cm3), có thể gây độc tính mạnh ngay cả ở nồng độ thấp. Ví dụ về kim loại nặng gồm có: chì (Pb), thuỷ ngân (Hg), cadimi (Cd), arsen (As), bạc (Ag)…KLN có rất nhiều ứng dụng trong công nghiệp, nông nghiệp, y tế, cũng như các sản phẩm công nghệ cao như điện thoại thông minh, xe hơi điện … [4]
Kim loại nặng (kim loại quí hiếm) thường có trong lòng đất và thường bị khóa chặt trong cấu trúc của một số loại đá nên bình thường trong thiên nhiên thì vô hại. Ngay cả trong cơ thể sống, với nồng độ cực thấp KLN cũng có vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất. Lượng kim loại nặng tích luỹ trong lòng đất rất ít trong khi nhu cầu sử dụng nó ngày càng tăng do đó kim loại nặng càng trở nên quí hiếm. Trong qui trình khai thác, các kim loại này được giải phóng; một số còn tồn lại trong chất thải (đa số là chất lỏng nhưng đôi khi chất khí) sẽ thoát ra môi trường chung quanh qua các ống thải. Nó có thể bay trong không khí, ngấm xuống nguồn nước ngầm, hấp thụ bởi cây cỏ, hải sản, và súc vật [4].
Đường xâm nhập của các kim loại nặng và tác hại của nó với sức khoẻ.
Kim loại nặng thường có tính bền vững rất cao. Do vậy, nó sẽ tồn tại rất lâu trong đất, nước, không khí. Nếu các sinh vật hấp thụ các KLN này thì chất độc sẽ được tích luỹ và chuyển qua các sinh vật (động vật cũng như thực vật) khác nhau qua chuỗi thức ăn. Con người thường là mắt xích cuối cùng của chuỗi thức ăn và các KLN này sẽ đi vào cơ thể qua ăn uống. Ngoài ra, chúng cũng có thể xâm nhập qua đường hô hấp và qua niêm mạc (da) [5].
Nếu hàm lượng KLN vượt quá ngưỡng cho phép sẽ rất độc và gây tác hại lâu dài đến cơ thể con người. Những nguyên tố KLN như arsen, cadimi, crom, chì, thủy ngân đều được cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và Cơ quan Quốc tế Nghiên cứu về Ung thư (IARC) coi là tác nhân gây ung thư ở người [4]. Nguy hiểm hơn nếu cơ thể tích lũy hàm lượng lớn kim loại nặng sẽ dẫn đến nhiều biến chứng nặng nề, gây tổn thương não, co rút các bó cơ, biến dạng các ngón tay, chân, khớp, làm người bệnh phát điên và tử vong sau khi tiếp xúc từ vài giờ đến vài tháng hoặc năm. KLN có thể tiếp xúc với màng tế bào, ảnh hưởng đến quá trình phân chia DNA, dẫn đến thai chết, sự dạng, quái thai của các thế hệ sau. Tác hại về sức khỏe của kim loại nặng đã được cộng đồng khoa học quốc tế nghiên cứu và công bố trong thời gian dài [5].
Tại sao lại nghi ngờ cá chết ở Vũng Áng và miền Trung hiện nay là do nhiễm độc kim loại nặng?
Để khẳng định một cách chính xác, các phương pháp phân tích hóa chất thường dùng trong các phòng thí nghiệm hóa học, phân tích chất lượng nước, v.v. có thể xác định chính xác hóa chất gây cá chết. Thí dụ dùng phương pháp Atomic Absorption Spectroscopy (AAS) có thể tìm ra những kim loại nặng hấp thụ trong cá chết hoặc Gas Chromatography Mass Spectroscopy (GC-MS) xác định hàm lượng vết các chất hữu cơ. Những thí nghiệm này không quá phức tạp chỉ cần trình độ cử nhân hóa học là làm được. Tuy nhiên lý do vì sao cho đến giờ chưa có một báo cáo nào công bố cụ thể các chỉ số cho toàn dân biết để phòng tránh vẫn là một điều khó hiểu [6]. Trong lúc chờ kết luận của cơ quan chức năng, chúng tôi đưa ra những bằng chứng sau để có thể kết luận khả năng hai trường hợp có thể xảy ra.
Trường hợp 1: Nhiễm độc kim loại nặng
Chất có khả năng giết hàng loạt cá biển trên một diện rộng như thế phải là chất kịch độc như kim loại nặng và kể cả chất phóng xạ. Theo thiết kế của KCN, cổng xả thải được đặt ở vị trí 2 km ngoài khơi, nơi được cho là có khả năng làm loãng mọi hóa chất một cách nhanh chóng do dung lượng lớn của nước biển. Tuy nhiên, đối với các kim loại nặng như chì thì một lượng rất nhỏ chỉ cần 1 g trong 1,000,000 litter nước cũng đủ chết người (Nồng độ IDLH (Immediately Detrimental to Life and Health) từ Environmental Protection Agency (EPA -Cơ quan bảo vệ môi trường Mỹ) và 1 g trong 10 triệu litter nước đủ nguy hại đến cá 2 (Xem bài báo khoa học của Solomon).
KLN khối lượng riêng nặng nên khi bị phát tán sẽ dần chìm xuống dưới nên mới gây chết rất nhiều cá ở tầng đáy. Như các thông tin báo chí đăng có thể thấy cá sống ở lớp nước sâu bị ảnh hưởng nhiều hơn cá sống ở lớp nước mặt. Điều đó có thể là dấu hiệu cho thấy do các hợp chất chứa kim loại nặng chìm xuống dưới làm chết các loại cá và sinh vật dưới đáy biển.
Kết luận kiểm tra của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế cho biết, nguyên nhân cá chết hàng loạt là do pH nước thay đổi đột ngột, chất lượng phú dưỡng (PO43-) tăng cao đột ngột. Câu hỏi đặt ra “PO4 từ đâu ra và tại sao pH nước tăng đột ngột?”
Với nghi vấn là việc cá chết liên quan đến nhiễm độc kim loại nặng (KLN) và những tác hại lâu dài của nó, giáo sư và cộng sự đã có bài viết trao đổi về vấn đề này dưới góc nhìn của những người làm khoa học.
Kim loại nặng là gì? Nguồn gốc của kim loại nặng là như thế nào?
Kim loại nặng (KLN) là những nguyên tố kim loại có khối lượng riêng lớn (>5g/cm3), có thể gây độc tính mạnh ngay cả ở nồng độ thấp. Ví dụ về kim loại nặng gồm có: chì (Pb), thuỷ ngân (Hg), cadimi (Cd), arsen (As), bạc (Ag)…KLN có rất nhiều ứng dụng trong công nghiệp, nông nghiệp, y tế, cũng như các sản phẩm công nghệ cao như điện thoại thông minh, xe hơi điện … [4]
Kim loại nặng (kim loại quí hiếm) thường có trong lòng đất và thường bị khóa chặt trong cấu trúc của một số loại đá nên bình thường trong thiên nhiên thì vô hại. Ngay cả trong cơ thể sống, với nồng độ cực thấp KLN cũng có vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất. Lượng kim loại nặng tích luỹ trong lòng đất rất ít trong khi nhu cầu sử dụng nó ngày càng tăng do đó kim loại nặng càng trở nên quí hiếm. Trong qui trình khai thác, các kim loại này được giải phóng; một số còn tồn lại trong chất thải (đa số là chất lỏng nhưng đôi khi chất khí) sẽ thoát ra môi trường chung quanh qua các ống thải. Nó có thể bay trong không khí, ngấm xuống nguồn nước ngầm, hấp thụ bởi cây cỏ, hải sản, và súc vật [4].
Đường xâm nhập của các kim loại nặng và tác hại của nó với sức khoẻ.
Kim loại nặng thường có tính bền vững rất cao. Do vậy, nó sẽ tồn tại rất lâu trong đất, nước, không khí. Nếu các sinh vật hấp thụ các KLN này thì chất độc sẽ được tích luỹ và chuyển qua các sinh vật (động vật cũng như thực vật) khác nhau qua chuỗi thức ăn. Con người thường là mắt xích cuối cùng của chuỗi thức ăn và các KLN này sẽ đi vào cơ thể qua ăn uống. Ngoài ra, chúng cũng có thể xâm nhập qua đường hô hấp và qua niêm mạc (da) [5].
Nếu hàm lượng KLN vượt quá ngưỡng cho phép sẽ rất độc và gây tác hại lâu dài đến cơ thể con người. Những nguyên tố KLN như arsen, cadimi, crom, chì, thủy ngân đều được cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và Cơ quan Quốc tế Nghiên cứu về Ung thư (IARC) coi là tác nhân gây ung thư ở người [4]. Nguy hiểm hơn nếu cơ thể tích lũy hàm lượng lớn kim loại nặng sẽ dẫn đến nhiều biến chứng nặng nề, gây tổn thương não, co rút các bó cơ, biến dạng các ngón tay, chân, khớp, làm người bệnh phát điên và tử vong sau khi tiếp xúc từ vài giờ đến vài tháng hoặc năm. KLN có thể tiếp xúc với màng tế bào, ảnh hưởng đến quá trình phân chia DNA, dẫn đến thai chết, sự dạng, quái thai của các thế hệ sau. Tác hại về sức khỏe của kim loại nặng đã được cộng đồng khoa học quốc tế nghiên cứu và công bố trong thời gian dài [5].
Tại sao lại nghi ngờ cá chết ở Vũng Áng và miền Trung hiện nay là do nhiễm độc kim loại nặng?
Để khẳng định một cách chính xác, các phương pháp phân tích hóa chất thường dùng trong các phòng thí nghiệm hóa học, phân tích chất lượng nước, v.v. có thể xác định chính xác hóa chất gây cá chết. Thí dụ dùng phương pháp Atomic Absorption Spectroscopy (AAS) có thể tìm ra những kim loại nặng hấp thụ trong cá chết hoặc Gas Chromatography Mass Spectroscopy (GC-MS) xác định hàm lượng vết các chất hữu cơ. Những thí nghiệm này không quá phức tạp chỉ cần trình độ cử nhân hóa học là làm được. Tuy nhiên lý do vì sao cho đến giờ chưa có một báo cáo nào công bố cụ thể các chỉ số cho toàn dân biết để phòng tránh vẫn là một điều khó hiểu [6]. Trong lúc chờ kết luận của cơ quan chức năng, chúng tôi đưa ra những bằng chứng sau để có thể kết luận khả năng hai trường hợp có thể xảy ra.
Trường hợp 1: Nhiễm độc kim loại nặng
Chất có khả năng giết hàng loạt cá biển trên một diện rộng như thế phải là chất kịch độc như kim loại nặng và kể cả chất phóng xạ. Theo thiết kế của KCN, cổng xả thải được đặt ở vị trí 2 km ngoài khơi, nơi được cho là có khả năng làm loãng mọi hóa chất một cách nhanh chóng do dung lượng lớn của nước biển. Tuy nhiên, đối với các kim loại nặng như chì thì một lượng rất nhỏ chỉ cần 1 g trong 1,000,000 litter nước cũng đủ chết người (Nồng độ IDLH (Immediately Detrimental to Life and Health) từ Environmental Protection Agency (EPA -Cơ quan bảo vệ môi trường Mỹ) và 1 g trong 10 triệu litter nước đủ nguy hại đến cá 2 (Xem bài báo khoa học của Solomon).
KLN khối lượng riêng nặng nên khi bị phát tán sẽ dần chìm xuống dưới nên mới gây chết rất nhiều cá ở tầng đáy. Như các thông tin báo chí đăng có thể thấy cá sống ở lớp nước sâu bị ảnh hưởng nhiều hơn cá sống ở lớp nước mặt. Điều đó có thể là dấu hiệu cho thấy do các hợp chất chứa kim loại nặng chìm xuống dưới làm chết các loại cá và sinh vật dưới đáy biển.
Kết luận kiểm tra của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế cho biết, nguyên nhân cá chết hàng loạt là do pH nước thay đổi đột ngột, chất lượng phú dưỡng (PO43-) tăng cao đột ngột. Câu hỏi đặt ra “PO4 từ đâu ra và tại sao pH nước tăng đột ngột?”
a. Đá ở khu vực Vũng Áng rất giống loại đá phosphorite: có lỗ nhỏ và màu ngả vàng.
Hình 1- So sánh đá ở khu vực Vũng Áng và đá phosphorite
Hình 2- Nước thải từ Formosa (trái) và nước thải từ quá trình khai thác vàng (phải)
b. Trong qui trình khai thác đá phosphorite sẽ thải ra nước thải màu vàng.
Nếu đúng như nhận định ban đầu nguyên nhân gây chết cá là từ nước thải của Formosa thì ta có thể liên hệ thấy nước thải này có màu vàng, rất giống với màu đặc trưng của nước thải khi khai thác phosphorite.
c. Cấu trúc của đá phosphorite điển hình thường có chứa gốc iôn kim loại nặng và PO43- :
(Một số ít ion bạc trong cấu trúc này có thể được thay thế bởi các loại kim loại nặng khác nhau). Khi khai thác đá phosphorite sẽ giải thoát một lượng lớn PO4, ion Ag cũng như một số kim loại nặng vào nước thải.
1-Phosphoric acid là một acid yếu do đó với lượng lớn PO4 3- ion, theo nguyên tắc chuyển dịch cân bằng Le Chatelie, chiều phản ứng sẽ bị đẩy ngược để tạo nhiều OH ion hơn và do đó nâng cao độ pH của nước.
2-Theo nghiên cứu của Salamon, chỉ cần 0.1 ppb (part per billions) lượng ion bạc là đủ giết cá. 0.1 ppb tương đương với 1 g cho 10 triệu litter nước. (hệ số biến đổi: 1 ppb = 1 g/1 triệu L) 2
Trường hợp 2: Nhiễm độc bởi cyanide
Trong kỹ thuật khai thác mỏ kim loại, NaCN thường dùng để chiết xuất vàng và các kim loại quí hiếm. Thí dụ trong trường hợp chiết xuất vàng từ quặng, NaCN giúp biến vàng thành chất có thể tan trong nước theo phản ứng sau và đồng thời sản xuất NaOH, một bazơ mạnh theo phương trình sau:
4 Au + 8 NaCN + O2 + 2 H2O → 4 Na[Au(CN)2] + 4 NaOH
NaCN là một loại muối rất dễ tan trong nước. Do đó nếu không kết hợp với kim loại thì ion cyanua sẽ xuất hiện ở dạng ion trong nước thải.
a. Vì phản ứng hóa học thải ra NaOH do đó nồng độ pH của nước sẽ tăng phù hợp với báo cáo của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế.
b. Ion Cyanua (CN–) tan trong nước là một chất cực kỳ độc. Nó làm hệ thống hô hấp của động vật mất chức năng tiêu thụ oxy. Nồng độ IDLH của CN là 25 g/ 1 triệu L. [14]. Tuy không độc bằng kim loại nặng nhưng với lượng lớn cyanua cũng có thể gây cá biển chết hàng loạt.
c. Khu vực miền Trung được biết có nhiều mỏ vàng. Do đó khả năng chất thải có từ việc khai thác vàng và kim loại quí hiếm cũng không phải là thấp (Xem hình 2- so sánh nước thải của Formosa và nước thải từ quá trình khai thác vàng)
Tác hại có thể dự đoán trên diện rộng của sự việc ở Vũng Áng.
Khi cống thải được đặt ở 2 km xa bờ biển thì cột nước thải có thể cao vài chục đến cả trăm mét. Dòng hải lưu nơi đó đủ mạnh để phát tán chất độc trong diện rộng từ vài trăm đến ngàn km dễ dàng và nhanh chóng. Thực tế cho thấy tác hại đã lan ra trên 250 km bờ biển.
Hình 3- Cột nước thải và sơ đồ vùng biển nhiễm độc [8]
Theo lí thuyết, những chất này nếu là kim loại nặng thì tác hại của nó có thể là khôn lường và rất khó ước đoán. Các loại hải sản ở khu vực nhiễm độc đều có thể bị nhiễm nặng. Lượng độc tố có thể ngấm sâu xuống mạch nước ngầm và gây hại lâu dài. Tình trạng ở Vũng Áng có tầm nguy hại đến sức khỏe và mưu sinh của dân chúng trên diện rộng do dòng hải lưu và phân phối hải sản tiêu thụ trên cả nước chứ không chỉ giới hạn ở Vũng Áng. Lịch sử thế giới đã ghi nhận rất nhiều trường hợp thương tâm về việc nhiễm kim loại nặng từ môi trường và cuộc đấu tranh pháp lí không hề dễ dàng.
Một vài ví dụ đau thương được ghi nhận về nhiễm độc kim loại nặng
Hình 4- Nạn nhân bị nhiễm bệnh Minamata
Bệnh Minamata là đại thảm họa môi trường của Nhật-như cái giá phải trả cho việc quá nôn nóng phát triển kinh tế mà bỏ qua việc bảo vệ môi trường. Từ năm 1932-1968, công ty Chisso (Nhật) sử dụng thủy ngân hữu cơ là chất xúc tác để sản xuất acetaldehyde, axit acetic và các chất dẻo. Methyl thủy ngân là chất kịch độc, độc đến nỗi chỉ vài giọt rơi vào da có thể dẫn đến tử vong ngay lập tức. Trong quá trình sản xuất, methyl thủy ngân được sinh ra và đổ thẳng xuống vịnh Minamata mà không qua bất kì một sự xử lý nào. [9]
Thủy ngân phát tán trong môi trường nước, bám vào phù du và lắng xuống bùn. Cá hấp thụ oxy trong nước qua mang cá, tích lũy thủy ngân trong cơ thể. Khi ăn phải những con cá bị nhiễm độc đó dần dần, người ăn sẽ tích lũy lượng thủy ngân đáng kể trong cơ thể. Khi đi vào trong cơ thể người, thủy ngân tấn công thẳng vào hệ thần kinh trung ương, hệ nội tiết, và các cơ. Thủy ngân làm con người trở nên loạn trí, các khớp xương bị co rút, dẫn đến biến dạng cơ thể. Người mẹ nhiễm thủy ngân sẽ đẻ con ra quái thai, dị dạng hoặc bị nhiễm bệnh Minamata bẩm sinh. Hậu quả là hơn 17 000 người dân phải gánh chịu căn bệnh này suốt hơn 60 năm. [10]
Tác hại của việc khai thác KLN cho môi trường có thể biểu hiện trực quan hơn ở chung quanh khu vực nhà máy khai thác kim loại nặng ở Baotou, Trung Quốc năm 2012 súc vật bị chết do nhiễm khí độc. Ngay cả cây ăn trái cũng èo uột và trái có mùi hôi thối [11].
Nếu là NaCN thì sao?
Tuy tính độc hại lâu dài của cyanua không tàn khốc như kim loại nặng, chất độc này có thể phá hủy hệ thần kinh và bộ phận hô hấp, thay đổi hồng cầu. [15]. Người bị nhiểm độc rất khó thở và dễ bị chảy máu mũi. Những triệu chứng này không phù hợp lắm với triệu chứng tìm thấy ở những người bị ngộ độc do ăn cá nhiễm độc báo chí đã đưa thời gian gần đây. [12]
Không ăn cá chết thôi chứ hải sản sống thì ăn không sao? Tắm biển cũng không sao?
Đây là một nhận định sai lầm trầm trọng. Khi cá chết có nghĩa nồng độ chất độc đã vượt ngưỡng. Nhưng cá còn sống không có nghĩa là không có bị ngấm chất độc. Tuy trường hợp cá chết do NaCN thì ít nguy hại hơn nhưng nếu là kim loại nặng thì hệ quả lớn hơn nhiều. Xin nhắc lại tất cả hải sản từ vùng ô nhiễm có xác suất hấp thụ độc tố rất cao đặc biệt là những loại sinh vật sống sát đáy. Những độc tố này tồn dư, tích luỹ qua chuỗi thức ăn. Do cơ thể con người không có khả năng thải kim loại nặng hiệu quả, nó sẽ tích lũy dần dần và gây tác hại lâu dài như nói trên. Đã có nghiên cứu chỉ ra lượng nhiễm độc thuỷ ngân vào cơ thể người từ việc ăn cá lên đến 95%. [10] Ngay cả lí do lần này không liên quan đến kim loại nặng thì việc chất độc tồn dư ở những con cá chưa đủ liều lượng giết chêt cá là điều hoàn toàn có thể xảy ra. Thậm chí đã có ngộ độc với người xảy ra ở Quảng Bình (Bố Trạch), Hà Tĩnh (Kì Anh) [12]. Do vậy, đây là một nhận định vô cùng nguy hiểm. Người ngộ độc KLN qua đường tiêu hóa thường có triệu chứng bụng quặng đau, buồn nôn, tiêu chảy, nhức đầu và kiệt sức.
Bên cạnh đó, như chúng tôi đã đưa ra trước đó bên cạnh sự nhiễm độc do hô hấp và qua đường thức ăn thì chất độc có thể đi vào cơ thể qua da (niêm mạc). Do vậy, trong thời gian này hạn chế việc tắm biển, thậm chí các bạn tham gia điều tra nên có bảo hộ khi lặn sâu vào vùng nhiễm độc.
Không đưa ra lời cảnh báo để tránh việc chặn đi đường sống của hàng triệu dân nghèo?
Cũng có một vài ý kiến cho rằng, khi chưa có bằng chứng cụ thể chúng ta không đưa ra nhận định để tránh làm mất đi nguồn sống của người dân hay làm nhân dân hoang mang. Theo chúng tôi đây là một nhận định hết sức sai lầm. Khoa học ngoài việc tìm ra bằng chứng còn có chức năng dự báo để đề phòng trường hợp xấu nhất. Chúng ta đề phòng trường hợp xấu nhất nhưng mong đợi vào tình huống khả quan nhất. Nếu chúng ta không cảnh báo kịp thời, hậu quả sẽ lan nhanh, sâu và rộng hơn cho cộng đồng đến mức độ không còn khả năng kiểm soát được. Như ví dụ trên: vụ nhiễm độc Minamata cũng được phát hiện nhờ vào lời cảnh báo của viện trưởng Hosokawa của bệnh viện Kumamoto khi nghi ngờ nhiêm độc thủy ngân hữu cơ của các bệnh nhân. Tại thời điểm đó, sự việc như này chưa hề có tiền lệ trước đó [10]. Chúng ta đi sau nên học những bài học của người đi trước để tránh sai lầm. Hơn nữa việc chúng ta được cảnh báo là để chúng ta biết và đề phòng chứ không hề vì thế mà sợ hãi.
Những phát ngôn thiếu trách nhiệm
Thời gian gần đây nhiều cơ quan chức năng nhà nước đưa ra kết luận “nguyên nhân cá biển chết hàng loạt là do độc tố” [13]. Về điều này, một người dân không có hiểu biết về khoa học cũng có thể kết luận được, đặc biệt là những nạn nhân trúng độc phải cấp cứu do ăn đồ biển ở khu có cá chết. Có hai nguyên nhân cá biển chết hàng loạt: 1) báo hiệu sắp có thiên tai từ động đất hay núi lửa ở thềm lục địa (điều này xưa nay chưa bao giờ xảy ra ở Việt Nam), 2) có sự thay đổi lớn về số lượng vi sinh vật trong vùng nước (hiện tượng nước nở hoa, hay dịch bệnh) và 3) chất kịch độc do con người thải ra trong nước biển. Kết luận của cơ quan chức năng chỉ khẳng định rằng chúng ta sẽ không có thiên tai. Điều 90 triệu dân Việt cần biết từ cơ quan chức năng là xác định cá chết và người dân bị ngộ độc là do hóa chất gì để cộng đồng khoa học có thể hổ trợ tìm phương án giải quyết.
Lãnh đạo Formosa nói 300 tấn hóa chất nhập về sử dụng để tẩy rửa một số đường ống không gây hại và với khu công nghiệp thì chỉ “bé như hạt gạo” [13]. Kết luận của lãnh đạo Formosa rất mập mờ và khó hiểu, gây phẫn nộ cho rất nhiều người dân Việt Nam. Xin phép được hỏi hóa chất tẩy rửa đường ống đó có tên hóa học là gì? Nếu lãnh đạo Formosa không trả lời được thì xin cho biết tên thương mại là gì? Chi cục Hải Quan Hà Tĩnh có thể cho dân biết thông tin cụ thể về 300 tấn hóa chất này không?
Mới đây lãnh đạo Formosa còn tuyên bố để phát triển kinh tế việc chết vài con cá biển là chuyện nhỏ và là cái giá phải đánh đổi. Chỉ tiếc là việc chết cá biển không phải là chuyện “bé như hạt gạo” mà nó có thể là cảnh báo cho một tai họa còn khủng khiếp hơn chất độc màu da cam sắp đổ xuống các thế hệ tiếp theo của Việt Nam.
Kết luận:
Có thể coi sự việc nghiêm trọng này là một thảm họa quốc gia, một quốc nạn tác hại khôn lường và lâu dài. Với sự nguy hiểm của chất độc chúng tôi cho rằng cần có một nghiên cứu toàn diện với sự hỗ trợ của cộng đồng khoa học quốc tế như World Health Organization (WHO) và nên khẩn cấp trong thời gian này. Chính phủ cần yêu cầu Formosa dừng ngay việc xả nước thải ra biển cho đến khi có kết quả điều tra chính thức. Các cơ quan luật pháp cũng như các luật sư cần thu thập thông tin đầy đủ để có thể bắt buộc Formosa bồi thường thiệt hại cho dân về sức khỏe cũng như thiệt hại kinh tế nếu sự thật chất độc là do Formosa thải ra. Trong khi chờ kết luận của cơ quan điều tra thì người dân tạm dừng tiêu thụ các loại hải sản và không đi tắm biển. Người dân ở vùng bị nhiễm, cần phải xét nghiệm mẫu nước sinh hoạt và sản xuất nơi mình đang sống. Chúng tôi đã có bài viết hướng dẫn cách lấy mẫu và gửi đi xét nghiệm để có kết quả chính xác. Nếu các bạn cần tư vấn thêm về cách xử lý nước hoặc trao đổi về các kết quả nhận được có thể gửi email cho chúng tôi. Nếu có điều kiện hãy dùng máy lọc để lọc nước trước khi dùng kể cả đó là nguồn nước sinh hoạt. Đồng thời chúng ta cũng nhanh chóng phổ biến đến người dân, để nhân dân an tâm, có biện pháp đề phòng và cũng cần đề phòng các lực lượng mê tín dị đoan lợi dụng hiện tượng này để tung tin đồn nhảm và trục lợi. Hơn lúc nào hết người dân cần tự mình trang bị những kiến thức cần thiết để bảo vệ cho chính bản thân và gia đình.
1 ThS. Trần Thị Thanh Thoả, Khoa Sinh học, Trường Đại học Thủ đô Tôkyo, Nhật Bản (thoa.tran@riken.jp)
2 Thiều Mai Lâm, Viện Khoa học Cao phân tử, Đại học Kỹ thuật Virginia, Mỹ (thieu@vt.edu)
3 Trương Nguyện Thành, Khoa Hóa Học, Đại Học Utah, Mỹ (Thanh.Truong@utah.edu)
Vietnam Journal of Science
____________
.
Tài liệu tham khảo
1- http://m.vietnamnet.vn/vn/thoi-su/300459/ca-chet-trang-bien-mien-trung-nghi-nhiem-doc-tu-vung-ang.html
2- Frances Solomon, ‘Impacts on aquatic ecosystems and human health’, Mining.com (April, 2008)
3- https://www.facebook.com/groups/ivanet.org/
4-Tác hại của KLN : ” Heavy Metals Toxicity and the Environment”.
5- Lars Järup, Hazard of heavy metal contamination, British Medical Bulletin 2003; 68: 167–182
6- http://vietnamnet.vn/vn/thoi-su/chinh-tri/301110/2-bo-4-tinh-hop-vu-ca-chet-long-vong-chua-ro-nguyen-nhan.html
7- Ảnh bồn chứa nước xả. http://m.nguoiduatin.vn/kinh-ngu-mat-tich-sau-cong-bo-bi-mat-ve-ong-xa-thai-cua-formosa-a237658.html
8- http://dantri.com.vn/xa-hoi/vu-ca-chet-hang-loat-ngu-dan-tu-lan-bien-truy-tim-nguon-xa-thai-doc-2016042210520221.htm
9- Bệnh minamata điều người Nhật không thể nào quên
10- Sách của bộ Môi trường Nhật Bản (Japanese Ministry of the Environment –環 境 省)
11- Khai thác kim loại nặng ở Baotou, TQ.
12-http://thanhnien.vn/doi-song/vu-ca-bien-chet-bat-thuong-mua-ca-chet-ve-an-nguoi-dan-bi-ngo-doc-693922.html
13- http://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/yeu-to-doc-cuc-manh-gay-hien-tuong-ca-chet-hang-loat-3392108.html
14- https://www3.epa.gov/airtoxics/hlthef/cyanide.html
15- http://nj.gov/health/eoh/rtkweb/documents/fs/1693.pdf
Tài liệu tham khảo
1- http://m.vietnamnet.vn/vn/thoi-su/300459/ca-chet-trang-bien-mien-trung-nghi-nhiem-doc-tu-vung-ang.html
2- Frances Solomon, ‘Impacts on aquatic ecosystems and human health’, Mining.com (April, 2008)
3- https://www.facebook.com/groups/ivanet.org/
4-Tác hại của KLN : ” Heavy Metals Toxicity and the Environment”.
5- Lars Järup, Hazard of heavy metal contamination, British Medical Bulletin 2003; 68: 167–182
6- http://vietnamnet.vn/vn/thoi-su/chinh-tri/301110/2-bo-4-tinh-hop-vu-ca-chet-long-vong-chua-ro-nguyen-nhan.html
7- Ảnh bồn chứa nước xả. http://m.nguoiduatin.vn/kinh-ngu-mat-tich-sau-cong-bo-bi-mat-ve-ong-xa-thai-cua-formosa-a237658.html
8- http://dantri.com.vn/xa-hoi/vu-ca-chet-hang-loat-ngu-dan-tu-lan-bien-truy-tim-nguon-xa-thai-doc-2016042210520221.htm
9- Bệnh minamata điều người Nhật không thể nào quên
10- Sách của bộ Môi trường Nhật Bản (Japanese Ministry of the Environment –環 境 省)
11- Khai thác kim loại nặng ở Baotou, TQ.
12-http://thanhnien.vn/doi-song/vu-ca-bien-chet-bat-thuong-mua-ca-chet-ve-an-nguoi-dan-bi-ngo-doc-693922.html
13- http://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/yeu-to-doc-cuc-manh-gay-hien-tuong-ca-chet-hang-loat-3392108.html
14- https://www3.epa.gov/airtoxics/hlthef/cyanide.html
15- http://nj.gov/health/eoh/rtkweb/documents/fs/1693.pdf
LÚC NÀY, NIỀM TIN DUY NHẤT LÀ KHOA HỌCTrả lờiXóa
"Khoa học ngoài việc tìm ra bằng chứng còn có chức năng dự báo để đề phòng trường hợp xấu nhất... Nếu chúng ta không CẢNH BÁO kịp thời, hậu quả sẽ lan nhanh, sâu và rộng hơn cho cộng đồng đến mức độ không còn khả năng kiểm soát được"
CẢNH BÁO là: "Trong khi chờ kết luận của cơ quan điều tra thì người dân:
- Tạm dừng tiêu thụ các loại hải sản
- Không đi tắm biển
- Người dân ở vùng bị nhiễm, cần phải xét nghiệm mẫu nước sinh hoạt và sản xuất nơi mình đang sống"
Nếu tin nhà khoa học chân chính thì nhiều việc đã không đến nỗi? Nhưng bây giờ ai cũng TS-GS cả nên ai cũng là nhà khoa học nên không thèm nghe ai? còn khi đã xẩy ra rồi thì há miệng mắc quai?Xóa
Ba nhà khoa học Việt làm việc ở nước ngoài liệu có giỏi bằng các nhà khoa học làm việc tại VN không nhỉ? Nếu giỏi hơn thì Bộ TN-MT thử ngay cách làm theo gợi ý của họ. cách rất đơn giản mà cử nhân hóa học nào cũng tiến hành được? Người chết vì đầu độc khám nghiệm tử thi còn biết chất gì gây chết ! Sao không khám nghiệm tử thi với cá chết mà tìm nguyên nhân?Xóa
Ai cũng hiểu sao nói là không hiểu
Mấy gã khờ tranh luận đến ngẩn ngơ?
Như vậy là Formosa đã có kế hoạch qua mặt cơ quan kiểm soát môi trường Việt Nam bằng cách đặt ống nước thải nằm sâu trong lòng đất và chảy xuống đáy biển để không ai có thể nhìn thấy bằng mắt thường...Còn hệ thống xử lý nước thải họ làm là mô hình tương trưng để đánh lừa nhà chức trách.Trả lờiXóa
Qua nguồn nước thải có thể khẳng định chắc chắn tới 90% là Formosa có tinh chế vàng bằng phương pháp sử dụng Cianua để phân kim.
Như vậy là trong quặng sắt Hà Tĩnh có chứa vàng. Một phát đạn bắn 2 mục tiêu. Chúng vừa lấy được sắt lại vừa thu được vàng.
Quả là người Tàu khôn ranh và nguy hiểm.
Chưa chắc chỉ có một đường công khai có phép mà người dân biết? Biết đâu còn những ống thải ngầm khác thì sao? Muốn tìm có lẽ phải tát cạn Biển Đông mới thấy?Xóa
Họ không dùng lao động tại chỗ để thi công những hạng mục "kín", nên rất khó phát hiện. Chỉ có khám nghiệm cá chết hàng loạt thì mới tìm được nguyên nhân mà thôi.
Dân tộc ta sẽ chết dần vì chúng ta dùng muối biển.Trả lờiXóa
ít ra bà con còn có 'Những Người Con' của Tổ Quốc để tin tưởng! các bạn nên phát tán bài viết của các nhà khoa học này để dân chúng tham khảo. trân trọng cám ơn các vị!Trả lờiXóa
Đây là lúc nhân dân tự mình đứng lên giải quyết hậu quả do đảng mang lại. Hãy cứu lấy giống nòi VN.Trả lờiXóa
Rất biết ơn các nhà khoa học. Cho dù Bộ TN - MT vừa (tạm) kết luận Formosa không liên quan, nhưng vì sinh mạng của người dân, tôi kiến nghị Chính phủ phải lập tức ra lệnh Formosa dừng ngay việc xả nước thải cho đến khi có kết luận điều tra cuối cùng. Tôi cũng đề nghị đưa hai ông Trần Hồng Hà và Võ Tuấn Nhân đi xét nghiệm xem hai ông này có bị nhiễm độc...như cá không ?Trả lờiXóa

markdown:
Vụ cá chết: Nhận định rùng mình của 3 nhà khoa học Việt Nam ở nước ngoài
Thứ Tư, ngày 27 tháng 4 năm 2016 | 27.4.16
1 ThS.
2
3
.
[VietNam American News](http://webwarper.net/ww/~av/www.vanews.org/2016/04/chuyen-be-nhu-hat-gao-hay-tham-hoa-quoc.html) **(Thời báo Việt Mỹ)**
Thứ Tư, ngày 27 tháng 4 năm 2016 | 27.4.16
**Bài viết có tựa đề gốc: "Chuyện bé như hạt gạo hay thảm họa quốc gia: Nguy cơ ngộ độc kim loại nặng ven biển miền Trung và những tác hại lâu dài", đăng trênVietnam Journal of Science. VANEWS xin đăng tải lại để độc giả cùng theo dõi.**
1 ThS.
**Trần Thị Thanh Thoả**, Khoa Sinh học, Trường Đại học Thủ đô Tôkyo, Nhật Bản (thoa.tran@riken.jp)
2
**Thiều Mai Lâm**, Viện Khoa học Cao phân tử, Đại học Kỹ thuật Virginia, Mỹ (thieu@vt.edu)
3
**Trương Nguyện Thành**, Khoa Hóa Học, Đại Học Utah, Mỹ (Thanh.Truong@utah.edu)
.
Hiện tượng cá biển chết hàng loạt ở Vũng Áng và dọc bờ biển dài hàng trăm km ở các tỉnh miền Trung đã khiến dư luận cả nước quan tâm, bức xúc, cuộc sống của nhân dân các tỉnh liên quan gần như bị đảo lộn [1]. Biển và nguồn lợi biển không chỉ là nguồn sống của rất nhiều ngư dân dọc bờ biển, nó còn là một trong những nguồn kinh tế trọng yếu của nước ta. Bên cạnh đó, việc ngộ độc do ăn đồ biển nhiễm độc đã khiến người dân trở nên hoang mang. Những hiện tượng tương tự như thế này và hậu quả nghiêm trọng của nó đã từng được ghi nhận trong lịch sử môi trường thế giới [2]. Do tính nghiêm trọng của vấn đề, ngay khi hiện tượng này xảy ra, GS.TS Trương Nguyện Thành đã lập tức cảnh báo vào ngày 20 tháng 4 năm 2016 trên Mạng Kết Nối Các Nhà Khoa Học Việt Nam ở Toàn Cầu [3].
Với nghi vấn là việc cá chết liên quan đến nhiễm độc kim loại nặng (KLN) và những tác hại lâu dài của nó, giáo sư và cộng sự đã có bài viết trao đổi về vấn đề này dưới góc nhìn của những người làm khoa học.
Kim loại nặng là gì? Nguồn gốc của kim loại nặng là như thế nào?
Kim loại nặng (KLN) là những nguyên tố kim loại có khối lượng riêng lớn (>5g/cm3), có thể gây độc tính mạnh ngay cả ở nồng độ thấp. Ví dụ về kim loại nặng gồm có: chì (Pb), thuỷ ngân (Hg), cadimi (Cd), arsen (As), bạc (Ag)…KLN có rất nhiều ứng dụng trong công nghiệp, nông nghiệp, y tế, cũng như các sản phẩm công nghệ cao như điện thoại thông minh, xe hơi điện … [4]
Kim loại nặng (kim loại quí hiếm) thường có trong lòng đất và thường bị khóa chặt trong cấu trúc của một số loại đá nên bình thường trong thiên nhiên thì vô hại. Ngay cả trong cơ thể sống, với nồng độ cực thấp KLN cũng có vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất. Lượng kim loại nặng tích luỹ trong lòng đất rất ít trong khi nhu cầu sử dụng nó ngày càng tăng do đó kim loại nặng càng trở nên quí hiếm. Trong qui trình khai thác, các kim loại này được giải phóng; một số còn tồn lại trong chất thải (đa số là chất lỏng nhưng đôi khi chất khí) sẽ thoát ra môi trường chung quanh qua các ống thải. Nó có thể bay trong không khí, ngấm xuống nguồn nước ngầm, hấp thụ bởi cây cỏ, hải sản, và súc vật [4].
Kim loại nặng thường có tính bền vững rất cao. Do vậy, nó sẽ tồn tại rất lâu trong đất, nước, không khí. Nếu các sinh vật hấp thụ các KLN này thì chất độc sẽ được tích luỹ và chuyển qua các sinh vật (động vật cũng như thực vật) khác nhau qua chuỗi thức ăn. Con người thường là mắt xích cuối cùng của chuỗi thức ăn và các KLN này sẽ đi vào cơ thể qua ăn uống. Ngoài ra, chúng cũng có thể xâm nhập qua đường hô hấp và qua niêm mạc (da) [5].
Nếu hàm lượng KLN vượt quá ngưỡng cho phép sẽ rất độc và gây tác hại lâu dài đến cơ thể con người. Những nguyên tố KLN như arsen, cadimi, crom, chì, thủy ngân đều được cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và Cơ quan Quốc tế Nghiên cứu về Ung thư (IARC) coi là tác nhân gây ung thư ở người [4]. Nguy hiểm hơn nếu cơ thể tích lũy hàm lượng lớn kim loại nặng sẽ dẫn đến nhiều biến chứng nặng nề, gây tổn thương não, co rút các bó cơ, biến dạng các ngón tay, chân, khớp, làm người bệnh phát điên và tử vong sau khi tiếp xúc từ vài giờ đến vài tháng hoặc năm. KLN có thể tiếp xúc với màng tế bào, ảnh hưởng đến quá trình phân chia DNA, dẫn đến thai chết, sự dạng, quái thai của các thế hệ sau. Tác hại về sức khỏe của kim loại nặng đã được cộng đồng khoa học quốc tế nghiên cứu và công bố trong thời gian dài [5].
Tại sao lại nghi ngờ cá chết ở Vũng Áng và miền Trung hiện nay là do nhiễm độc kim loại nặng?
Để khẳng định một cách chính xác, các phương pháp phân tích hóa chất thường dùng trong các phòng thí nghiệm hóa học, phân tích chất lượng nước, v.v. có thể xác định chính xác hóa chất gây cá chết. Thí dụ dùng phương pháp Atomic Absorption Spectroscopy (AAS) có thể tìm ra những kim loại nặng hấp thụ trong cá chết hoặc Gas Chromatography Mass Spectroscopy (GC-MS) xác định hàm lượng vết các chất hữu cơ. Những thí nghiệm này không quá phức tạp chỉ cần trình độ cử nhân hóa học là làm được. Tuy nhiên lý do vì sao cho đến giờ chưa có một báo cáo nào công bố cụ thể các chỉ số cho toàn dân biết để phòng tránh vẫn là một điều khó hiểu [6]. Trong lúc chờ kết luận của cơ quan chức năng, chúng tôi đưa ra những bằng chứng sau để có thể kết luận khả năng hai trường hợp có thể xảy ra.
Chất có khả năng giết hàng loạt cá biển trên một diện rộng như thế phải là chất kịch độc như kim loại nặng và kể cả chất phóng xạ. Theo thiết kế của KCN, cổng xả thải được đặt ở vị trí 2 km ngoài khơi, nơi được cho là có khả năng làm loãng mọi hóa chất một cách nhanh chóng do dung lượng lớn của nước biển. Tuy nhiên, đối với các kim loại nặng như chì thì một lượng rất nhỏ chỉ cần 1 g trong 1,000,000 litter nước cũng đủ chết người (Nồng độ IDLH (Immediately Detrimental to Life and Health) từ Environmental Protection Agency (EPA -Cơ quan bảo vệ môi trường Mỹ) và 1 g trong 10 triệu litter nước đủ nguy hại đến cá 2 (Xem bài báo khoa học của Solomon).
KLN khối lượng riêng nặng nên khi bị phát tán sẽ dần chìm xuống dưới nên mới gây chết rất nhiều cá ở tầng đáy. Như các thông tin báo chí đăng có thể thấy cá sống ở lớp nước sâu bị ảnh hưởng nhiều hơn cá sống ở lớp nước mặt. Điều đó có thể là dấu hiệu cho thấy do các hợp chất chứa kim loại nặng chìm xuống dưới làm chết các loại cá và sinh vật dưới đáy biển.
Kết luận kiểm tra của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế cho biết, nguyên nhân cá chết hàng loạt là do pH nước thay đổi đột ngột, chất lượng phú dưỡng (PO43-) tăng cao đột ngột. Câu hỏi đặt ra “PO4 từ đâu ra và tại sao pH nước tăng đột ngột?”
Với nghi vấn là việc cá chết liên quan đến nhiễm độc kim loại nặng (KLN) và những tác hại lâu dài của nó, giáo sư và cộng sự đã có bài viết trao đổi về vấn đề này dưới góc nhìn của những người làm khoa học.
Kim loại nặng là gì? Nguồn gốc của kim loại nặng là như thế nào?
Kim loại nặng (KLN) là những nguyên tố kim loại có khối lượng riêng lớn (>5g/cm3), có thể gây độc tính mạnh ngay cả ở nồng độ thấp. Ví dụ về kim loại nặng gồm có: chì (Pb), thuỷ ngân (Hg), cadimi (Cd), arsen (As), bạc (Ag)…KLN có rất nhiều ứng dụng trong công nghiệp, nông nghiệp, y tế, cũng như các sản phẩm công nghệ cao như điện thoại thông minh, xe hơi điện … [4]
Kim loại nặng (kim loại quí hiếm) thường có trong lòng đất và thường bị khóa chặt trong cấu trúc của một số loại đá nên bình thường trong thiên nhiên thì vô hại. Ngay cả trong cơ thể sống, với nồng độ cực thấp KLN cũng có vai trò quan trọng trong quá trình trao đổi chất. Lượng kim loại nặng tích luỹ trong lòng đất rất ít trong khi nhu cầu sử dụng nó ngày càng tăng do đó kim loại nặng càng trở nên quí hiếm. Trong qui trình khai thác, các kim loại này được giải phóng; một số còn tồn lại trong chất thải (đa số là chất lỏng nhưng đôi khi chất khí) sẽ thoát ra môi trường chung quanh qua các ống thải. Nó có thể bay trong không khí, ngấm xuống nguồn nước ngầm, hấp thụ bởi cây cỏ, hải sản, và súc vật [4].
[Đường xâm nhập của các kim loại nặng và tác hại của nó với sức khoẻ.]
Kim loại nặng thường có tính bền vững rất cao. Do vậy, nó sẽ tồn tại rất lâu trong đất, nước, không khí. Nếu các sinh vật hấp thụ các KLN này thì chất độc sẽ được tích luỹ và chuyển qua các sinh vật (động vật cũng như thực vật) khác nhau qua chuỗi thức ăn. Con người thường là mắt xích cuối cùng của chuỗi thức ăn và các KLN này sẽ đi vào cơ thể qua ăn uống. Ngoài ra, chúng cũng có thể xâm nhập qua đường hô hấp và qua niêm mạc (da) [5].
Nếu hàm lượng KLN vượt quá ngưỡng cho phép sẽ rất độc và gây tác hại lâu dài đến cơ thể con người. Những nguyên tố KLN như arsen, cadimi, crom, chì, thủy ngân đều được cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) và Cơ quan Quốc tế Nghiên cứu về Ung thư (IARC) coi là tác nhân gây ung thư ở người [4]. Nguy hiểm hơn nếu cơ thể tích lũy hàm lượng lớn kim loại nặng sẽ dẫn đến nhiều biến chứng nặng nề, gây tổn thương não, co rút các bó cơ, biến dạng các ngón tay, chân, khớp, làm người bệnh phát điên và tử vong sau khi tiếp xúc từ vài giờ đến vài tháng hoặc năm. KLN có thể tiếp xúc với màng tế bào, ảnh hưởng đến quá trình phân chia DNA, dẫn đến thai chết, sự dạng, quái thai của các thế hệ sau. Tác hại về sức khỏe của kim loại nặng đã được cộng đồng khoa học quốc tế nghiên cứu và công bố trong thời gian dài [5].
Tại sao lại nghi ngờ cá chết ở Vũng Áng và miền Trung hiện nay là do nhiễm độc kim loại nặng?
Để khẳng định một cách chính xác, các phương pháp phân tích hóa chất thường dùng trong các phòng thí nghiệm hóa học, phân tích chất lượng nước, v.v. có thể xác định chính xác hóa chất gây cá chết. Thí dụ dùng phương pháp Atomic Absorption Spectroscopy (AAS) có thể tìm ra những kim loại nặng hấp thụ trong cá chết hoặc Gas Chromatography Mass Spectroscopy (GC-MS) xác định hàm lượng vết các chất hữu cơ. Những thí nghiệm này không quá phức tạp chỉ cần trình độ cử nhân hóa học là làm được. Tuy nhiên lý do vì sao cho đến giờ chưa có một báo cáo nào công bố cụ thể các chỉ số cho toàn dân biết để phòng tránh vẫn là một điều khó hiểu [6]. Trong lúc chờ kết luận của cơ quan chức năng, chúng tôi đưa ra những bằng chứng sau để có thể kết luận khả năng hai trường hợp có thể xảy ra.
**Trường hợp 1: Nhiễm độc kim loại nặng**
Chất có khả năng giết hàng loạt cá biển trên một diện rộng như thế phải là chất kịch độc như kim loại nặng và kể cả chất phóng xạ. Theo thiết kế của KCN, cổng xả thải được đặt ở vị trí 2 km ngoài khơi, nơi được cho là có khả năng làm loãng mọi hóa chất một cách nhanh chóng do dung lượng lớn của nước biển. Tuy nhiên, đối với các kim loại nặng như chì thì một lượng rất nhỏ chỉ cần 1 g trong 1,000,000 litter nước cũng đủ chết người (Nồng độ IDLH (Immediately Detrimental to Life and Health) từ Environmental Protection Agency (EPA -Cơ quan bảo vệ môi trường Mỹ) và 1 g trong 10 triệu litter nước đủ nguy hại đến cá 2 (Xem bài báo khoa học của Solomon).
KLN khối lượng riêng nặng nên khi bị phát tán sẽ dần chìm xuống dưới nên mới gây chết rất nhiều cá ở tầng đáy. Như các thông tin báo chí đăng có thể thấy cá sống ở lớp nước sâu bị ảnh hưởng nhiều hơn cá sống ở lớp nước mặt. Điều đó có thể là dấu hiệu cho thấy do các hợp chất chứa kim loại nặng chìm xuống dưới làm chết các loại cá và sinh vật dưới đáy biển.
Kết luận kiểm tra của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế cho biết, nguyên nhân cá chết hàng loạt là do pH nước thay đổi đột ngột, chất lượng phú dưỡng (PO43-) tăng cao đột ngột. Câu hỏi đặt ra “PO4 từ đâu ra và tại sao pH nước tăng đột ngột?”
a. Đá ở khu vực Vũng Áng rất giống loại đá phosphorite: có lỗ nhỏ và màu ngả vàng.
![](https://images-blogger-opensocial.googleusercontent.com/gadgets/proxy?url=http%3A%2F%2Fwww.vjsonline.org%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Fpictures%2FVJS_N_Lam_20160426_figure%25201.png&container=blogger&gadget=a&rewriteMime=image%2F*)
Hình 1- So sánh đá ở khu vực Vũng Áng và đá phosphorite
![](https://images-blogger-opensocial.googleusercontent.com/gadgets/proxy?url=http%3A%2F%2Fwww.vjsonline.org%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Fpictures%2FVJS_N_Lam_20160426_figure%25202.png&container=blogger&gadget=a&rewriteMime=image%2F*)
Hình 2- Nước thải từ Formosa (trái) và nước thải từ quá trình khai thác vàng (phải)
b. Trong qui trình khai thác đá phosphorite sẽ thải ra nước thải màu vàng.
Nếu đúng như nhận định ban đầu nguyên nhân gây chết cá là từ nước thải của Formosa thì ta có thể liên hệ thấy nước thải này có màu vàng, rất giống với màu đặc trưng của nước thải khi khai thác phosphorite.
c. Cấu trúc của đá phosphorite điển hình thường có chứa gốc iôn kim loại nặng và PO43- :
![](https://images-blogger-opensocial.googleusercontent.com/gadgets/proxy?url=http%3A%2F%2Fwww.vjsonline.org%2Fsites%2Fdefault%2Ffiles%2Fpictures%2FVJS_N_Lam_20160426_figure%25203.png&container=blogger&gadget=a&rewriteMime=image%2F*)
(Một số ít ion bạc trong cấu trúc này có thể được thay thế bởi các loại kim loại nặng khác nhau). Khi khai thác đá phosphorite sẽ giải thoát một lượng lớn PO4, ion Ag cũng như một số kim loại nặng vào nước thải.
1-Phosphoric acid là một acid yếu do đó với lượng lớn PO4 3- ion, theo nguyên tắc chuyển dịch cân bằng Le Chatelie, chiều phản ứng sẽ bị đẩy ngược để tạo nhiều OH ion hơn và do đó nâng cao độ pH của nước.
2-Theo nghiên cứu của Salamon, chỉ cần 0.1 ppb (part per billions) lượng ion bạc là đủ giết cá. 0.1 ppb tương đương với 1 g cho 10 triệu litter nước. (hệ số biến đổi: 1 ppb = 1 g/1 triệu L) 2
**Trường hợp 2: Nhiễm độc bởi cyanide**
Trong kỹ thuật khai thác mỏ kim loại, NaCN thường dùng để chiết xuất vàng và các kim loại quí hiếm. Thí dụ trong trường hợp chiết xuất vàng từ quặng, NaCN giúp biến vàng thành chất có thể tan trong nước theo phản ứng sau và đồng thời sản xuất NaOH, một bazơ mạnh theo phương trình sau:
4 Au + 8 NaCN + O2 + 2 H2O → 4 Na[Au(CN)2] + 4 NaOH
NaCN là một loại muối rất dễ tan trong nước. Do đó nếu không kết hợp với kim loại thì ion cyanua sẽ xuất hiện ở dạng ion trong nước thải.
a. Vì phản ứng hóa học thải ra NaOH do đó nồng độ pH của nước sẽ tăng phù hợp với báo cáo của Sở NN&PTNT Thừa Thiên – Huế.
b. Ion Cyanua (CN–) tan trong nước là một chất cực kỳ độc. Nó làm hệ thống hô hấp của động vật mất chức năng tiêu thụ oxy. Nồng độ IDLH của CN là 25 g/ 1 triệu L. [14]. Tuy không độc bằng kim loại nặng nhưng với lượng lớn cyanua cũng có thể gây cá biển chết hàng loạt.
c. Khu vực miền Trung được biết có nhiều mỏ vàng. Do đó khả năng chất thải có từ việc khai thác vàng và kim loại quí hiếm cũng không phải là thấp (Xem hình 2- so sánh nước thải của Formosa và nước thải từ quá trình khai thác vàng)
**Tác hại có thể dự đoán trên diện rộng của sự việc ở Vũng Áng.**
Khi cống thải được đặt ở 2 km xa bờ biển thì cột nước thải có thể cao vài chục đến cả trăm mét. Dòng hải lưu nơi đó đủ mạnh để phát tán chất độc trong diện rộng từ vài trăm đến ngàn km dễ dàng và nhanh chóng. Thực tế cho thấy tác hại đã lan ra trên 250 km bờ biển.
![](https://anhbasam.files.wordpress.com/2016/04/h19.png)
Hình 3- Cột nước thải và sơ đồ vùng biển nhiễm độc [8]
Theo lí thuyết, những chất này nếu là kim loại nặng thì tác hại của nó có thể là khôn lường và rất khó ước đoán. Các loại hải sản ở khu vực nhiễm độc đều có thể bị nhiễm nặng. Lượng độc tố có thể ngấm sâu xuống mạch nước ngầm và gây hại lâu dài. Tình trạng ở Vũng Áng có tầm nguy hại đến sức khỏe và mưu sinh của dân chúng trên diện rộng do dòng hải lưu và phân phối hải sản tiêu thụ trên cả nước chứ không chỉ giới hạn ở Vũng Áng. Lịch sử thế giới đã ghi nhận rất nhiều trường hợp thương tâm về việc nhiễm kim loại nặng từ môi trường và cuộc đấu tranh pháp lí không hề dễ dàng.
**Một vài ví dụ đau thương được ghi nhận về nhiễm độc kim loại nặng** ![](https://anhbasam.files.wordpress.com/2016/04/h110.png?w=971&h=391)
Hình 4- Nạn nhân bị nhiễm bệnh Minamata
Bệnh Minamata là đại thảm họa môi trường của Nhật-như cái giá phải trả cho việc quá nôn nóng phát triển kinh tế mà bỏ qua việc bảo vệ môi trường. Từ năm 1932-1968, công ty Chisso (Nhật) sử dụng thủy ngân hữu cơ là chất xúc tác để sản xuất acetaldehyde, axit acetic và các chất dẻo. Methyl thủy ngân là chất kịch độc, độc đến nỗi chỉ vài giọt rơi vào da có thể dẫn đến tử vong ngay lập tức. Trong quá trình sản xuất, methyl thủy ngân được sinh ra và đổ thẳng xuống vịnh Minamata mà không qua bất kì một sự xử lý nào. [9]
Thủy ngân phát tán trong môi trường nước, bám vào phù du và lắng xuống bùn. Cá hấp thụ oxy trong nước qua mang cá, tích lũy thủy ngân trong cơ thể. Khi ăn phải những con cá bị nhiễm độc đó dần dần, người ăn sẽ tích lũy lượng thủy ngân đáng kể trong cơ thể. Khi đi vào trong cơ thể người, thủy ngân tấn công thẳng vào hệ thần kinh trung ương, hệ nội tiết, và các cơ. Thủy ngân làm con người trở nên loạn trí, các khớp xương bị co rút, dẫn đến biến dạng cơ thể. Người mẹ nhiễm thủy ngân sẽ đẻ con ra quái thai, dị dạng hoặc bị nhiễm bệnh Minamata bẩm sinh. Hậu quả là hơn 17 000 người dân phải gánh chịu căn bệnh này suốt hơn 60 năm. [10]
Tác hại của việc khai thác KLN cho môi trường có thể biểu hiện trực quan hơn ở chung quanh khu vực nhà máy khai thác kim loại nặng ở Baotou, Trung Quốc năm 2012 súc vật bị chết do nhiễm khí độc. Ngay cả cây ăn trái cũng èo uột và trái có mùi hôi thối [11].
**Nếu là NaCN thì sao?**
Tuy tính độc hại lâu dài của cyanua không tàn khốc như kim loại nặng, chất độc này có thể phá hủy hệ thần kinh và bộ phận hô hấp, thay đổi hồng cầu. [15]. Người bị nhiểm độc rất khó thở và dễ bị chảy máu mũi. Những triệu chứng này không phù hợp lắm với triệu chứng tìm thấy ở những người bị ngộ độc do ăn cá nhiễm độc báo chí đã đưa thời gian gần đây. [12]
**Không ăn cá chết thôi chứ hải sản sống thì ăn không sao? Tắm biển cũng không sao?**
Đây là một nhận định sai lầm trầm trọng. Khi cá chết có nghĩa nồng độ chất độc đã vượt ngưỡng. Nhưng cá còn sống không có nghĩa là không có bị ngấm chất độc. Tuy trường hợp cá chết do NaCN thì ít nguy hại hơn nhưng nếu là kim loại nặng thì hệ quả lớn hơn nhiều. Xin nhắc lại tất cả hải sản từ vùng ô nhiễm có xác suất hấp thụ độc tố rất cao đặc biệt là những loại sinh vật sống sát đáy. Những độc tố này tồn dư, tích luỹ qua chuỗi thức ăn. Do cơ thể con người không có khả năng thải kim loại nặng hiệu quả, nó sẽ tích lũy dần dần và gây tác hại lâu dài như nói trên. Đã có nghiên cứu chỉ ra lượng nhiễm độc thuỷ ngân vào cơ thể người từ việc ăn cá lên đến 95%. [10] Ngay cả lí do lần này không liên quan đến kim loại nặng thì việc chất độc tồn dư ở những con cá chưa đủ liều lượng giết chêt cá là điều hoàn toàn có thể xảy ra. Thậm chí đã có ngộ độc với người xảy ra ở Quảng Bình (Bố Trạch), Hà Tĩnh (Kì Anh) [12]. Do vậy, đây là một nhận định vô cùng nguy hiểm. Người ngộ độc KLN qua đường tiêu hóa thường có triệu chứng bụng quặng đau, buồn nôn, tiêu chảy, nhức đầu và kiệt sức.
Bên cạnh đó, như chúng tôi đã đưa ra trước đó bên cạnh sự nhiễm độc do hô hấp và qua đường thức ăn thì chất độc có thể đi vào cơ thể qua da (niêm mạc). Do vậy, trong thời gian này hạn chế việc tắm biển, thậm chí các bạn tham gia điều tra nên có bảo hộ khi lặn sâu vào vùng nhiễm độc.
**Không đưa ra lời cảnh báo để tránh việc chặn đi đường sống của hàng triệu dân nghèo?**
Cũng có một vài ý kiến cho rằng, khi chưa có bằng chứng cụ thể chúng ta không đưa ra nhận định để tránh làm mất đi nguồn sống của người dân hay làm nhân dân hoang mang. Theo chúng tôi đây là một nhận định hết sức sai lầm. Khoa học ngoài việc tìm ra bằng chứng còn có chức năng dự báo để đề phòng trường hợp xấu nhất. Chúng ta đề phòng trường hợp xấu nhất nhưng mong đợi vào tình huống khả quan nhất. Nếu chúng ta không cảnh báo kịp thời, hậu quả sẽ lan nhanh, sâu và rộng hơn cho cộng đồng đến mức độ không còn khả năng kiểm soát được. Như ví dụ trên: vụ nhiễm độc Minamata cũng được phát hiện nhờ vào lời cảnh báo của viện trưởng Hosokawa của bệnh viện Kumamoto khi nghi ngờ nhiêm độc thủy ngân hữu cơ của các bệnh nhân. Tại thời điểm đó, sự việc như này chưa hề có tiền lệ trước đó [10]. Chúng ta đi sau nên học những bài học của người đi trước để tránh sai lầm. Hơn nữa việc chúng ta được cảnh báo là để chúng ta biết và đề phòng chứ không hề vì thế mà sợ hãi.
**Những phát ngôn thiếu trách nhiệm**
Thời gian gần đây nhiều cơ quan chức năng nhà nước đưa ra kết luận “nguyên nhân cá biển chết hàng loạt là do độc tố” [13]. Về điều này, một người dân không có hiểu biết về khoa học cũng có thể kết luận được, đặc biệt là những nạn nhân trúng độc phải cấp cứu do ăn đồ biển ở khu có cá chết. Có hai nguyên nhân cá biển chết hàng loạt: 1) báo hiệu sắp có thiên tai từ động đất hay núi lửa ở thềm lục địa (điều này xưa nay chưa bao giờ xảy ra ở Việt Nam), 2) có sự thay đổi lớn về số lượng vi sinh vật trong vùng nước (hiện tượng nước nở hoa, hay dịch bệnh) và 3) chất kịch độc do con người thải ra trong nước biển. Kết luận của cơ quan chức năng chỉ khẳng định rằng chúng ta sẽ không có thiên tai. Điều 90 triệu dân Việt cần biết từ cơ quan chức năng là xác định cá chết và người dân bị ngộ độc là do hóa chất gì để cộng đồng khoa học có thể hổ trợ tìm phương án giải quyết.
Lãnh đạo Formosa nói 300 tấn hóa chất nhập về sử dụng để tẩy rửa một số đường ống không gây hại và với khu công nghiệp thì chỉ “bé như hạt gạo” [13]. Kết luận của lãnh đạo Formosa rất mập mờ và khó hiểu, gây phẫn nộ cho rất nhiều người dân Việt Nam. Xin phép được hỏi hóa chất tẩy rửa đường ống đó có tên hóa học là gì? Nếu lãnh đạo Formosa không trả lời được thì xin cho biết tên thương mại là gì? Chi cục Hải Quan Hà Tĩnh có thể cho dân biết thông tin cụ thể về 300 tấn hóa chất này không?
Mới đây lãnh đạo Formosa còn tuyên bố để phát triển kinh tế việc chết vài con cá biển là chuyện nhỏ và là cái giá phải đánh đổi. Chỉ tiếc là việc chết cá biển không phải là chuyện “bé như hạt gạo” mà nó có thể là cảnh báo cho một tai họa còn khủng khiếp hơn chất độc màu da cam sắp đổ xuống các thế hệ tiếp theo của Việt Nam.
Kết luận:
Có thể coi sự việc nghiêm trọng này là một thảm họa quốc gia, một quốc nạn tác hại khôn lường và lâu dài. Với sự nguy hiểm của chất độc chúng tôi cho rằng cần có một nghiên cứu toàn diện với sự hỗ trợ của cộng đồng khoa học quốc tế như World Health Organization (WHO) và nên khẩn cấp trong thời gian này. Chính phủ cần yêu cầu Formosa dừng ngay việc xả nước thải ra biển cho đến khi có kết quả điều tra chính thức. Các cơ quan luật pháp cũng như các luật sư cần thu thập thông tin đầy đủ để có thể bắt buộc Formosa bồi thường thiệt hại cho dân về sức khỏe cũng như thiệt hại kinh tế nếu sự thật chất độc là do Formosa thải ra. Trong khi chờ kết luận của cơ quan điều tra thì người dân tạm dừng tiêu thụ các loại hải sản và không đi tắm biển. Người dân ở vùng bị nhiễm, cần phải xét nghiệm mẫu nước sinh hoạt và sản xuất nơi mình đang sống. Chúng tôi đã có
[bài viết hướng dẫn cách lấy mẫu và gửi đi xét nghiệm](http://webwarper.net/ww/~av/vjsonline.org/news/h%C6%B0%E1%BB%9Bng-d%E1%BA%ABn-c%C3%A1ch-l%E1%BA%A5y-m%E1%BA%ABu-m%C3%B4i-tr%C6%B0%E1%BB%9Dng-bi%E1%BB%83n-n%C6%B0%E1%BB%9Bc-v%C3%A0-tr%E1%BA%A7m-t%C3%ADch)để có kết quả chính xác. Nếu các bạn cần tư vấn thêm về cách xử lý nước hoặc trao đổi về các kết quả nhận được có thể gửi email cho chúng tôi. Nếu có điều kiện hãy dùng máy lọc để lọc nước trước khi dùng kể cả đó là nguồn nước sinh hoạt. Đồng thời chúng ta cũng nhanh chóng phổ biến đến người dân, để nhân dân an tâm, có biện pháp đề phòng và cũng cần đề phòng các lực lượng mê tín dị đoan lợi dụng hiện tượng này để tung tin đồn nhảm và trục lợi. Hơn lúc nào hết người dân cần tự mình trang bị những kiến thức cần thiết để bảo vệ cho chính bản thân và gia đình.
1 ThS.
**Trần Thị Thanh Thoả**, Khoa Sinh học, Trường Đại học Thủ đô Tôkyo, Nhật Bản (thoa.tran@riken.jp)
2
**Thiều Mai Lâm**, Viện Khoa học Cao phân tử, Đại học Kỹ thuật Virginia, Mỹ (thieu@vt.edu)
3
**Trương Nguyện Thành**, Khoa Hóa Học, Đại Học Utah, Mỹ (Thanh.Truong@utah.edu) [Vietnam Journal of Science](http://webwarper.net/ww/~av/www.vjsonline.org/news/chuy%E1%BB%87n-b%C3%A9-nh%C6%B0-h%E1%BA%A1t-g%E1%BA%A1o-hay-th%E1%BA%A3m-h%E1%BB%8Da-qu%E1%BB%91c-gia-nguy-c%C6%A1-ng%E1%BB%99-%C4%91%E1%BB%99c-kim-lo%E1%BA%A1i-n%E1%BA%B7ng-ven-bi%E1%BB%83n-mi%E1%BB%81n-trung)
____________
.
1-
2- Frances Solomon, ‘
3-
4-Tác hại của KLN : ”
5- Lars Järup,
6-
7- Ảnh bồn chứa nước xả.
8-
9-
10-
11-
12-
13-
14-
15-
**Tài liệu tham khảo**
1-
[http://m.vietnamnet.vn/vn/thoi-su/300459/ca-chet-trang-bien-mien-trung-nghi-nhiem-doc-tu-vung-ang.html](http://webwarper.net/ww/~av/m.vietnamnet.vn/vn/thoi-su/300459/ca-chet-trang-bien-mien-trung-nghi-nhiem-doc-tu-vung-ang.html)
2- Frances Solomon, ‘
[Impacts on aquatic ecosystems and human health](http://www.infomine.com/library/publications/docs/Mining.com/Apr2008c.pdf)’, Mining.com (April, 2008)
3-
[https://www.facebook.com/groups/ivanet.org/](https://www.facebook.com/groups/ivanet.org/)
4-Tác hại của KLN : ”
[Heavy Metals Toxicity and the Environment](http://webwarper.net/ww/~av/www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4144270/)”.
5- Lars Järup,
[Hazard of heavy metal contamination](http://bmb.oxfordjournals.org/content/68/1/167.full), British Medical Bulletin 2003; 68: 167–182
6-
[http://vietnamnet.vn/vn/thoi-su/chinh-tri/301110/2-bo-4-tinh-hop-vu-ca-chet-long-vong-chua-ro-nguyen-nhan.html](http://webwarper.net/ww/~av/vietnamnet.vn/vn/thoi-su/chinh-tri/301110/2-bo-4-tinh-hop-vu-ca-chet-long-vong-chua-ro-nguyen-nhan.html)
7- Ảnh bồn chứa nước xả.
[http://m.nguoiduatin.vn/kinh-ngu-mat-tich-sau-cong-bo-bi-mat-ve-ong-xa-thai-cua-formosa-a237658.html](http://webwarper.net/ww/~av/m.nguoiduatin.vn/kinh-ngu-mat-tich-sau-cong-bo-bi-mat-ve-ong-xa-thai-cua-formosa-a237658.html)
8-
[http://dantri.com.vn/xa-hoi/vu-ca-chet-hang-loat-ngu-dan-tu-lan-bien-truy-tim-nguon-xa-thai-doc-2016042210520221.htm](http://webwarper.net/ww/~av/dantri.com.vn/xa-hoi/vu-ca-chet-hang-loat-ngu-dan-tu-lan-bien-truy-tim-nguon-xa-thai-doc-2016042210520221.htm)
9-
[Bệnh minamata điều người Nhật không thể nào quên](http://webwarper.net/ww/~av/www.vysajp.org/news/b%E1%BB%87nh-minamata-di%E1%BB%81u-ng%C6%B0%E1%BB%9Di-nh%E1%BA%ADt-khong-th%E1%BB%83-nao-quen/) [](http://webwarper.net/ww/~av/www.vysajp.org/news/b%E1%BB%87nh-minamata-di%E1%BB%81u-ng%C6%B0%E1%BB%9Di-nh%E1%BA%ADt-khong-th%E1%BB%83-nao-quen/)
10-
[Sách của bộ Môi trường Nhật Bản](https://www.env.go.jp/chemi/tmms/pr-m/%20mat01/en_full.pdf)(Japanese Ministry of the Environment –環 境 省)
11-
[Khai thác kim loại nặng ở Baotou, TQ](http://webwarper.net/ww/~av/www.theguardian.com/environment/2012/aug/07/china-rare-earth-village-pollution).
12-
[http://thanhnien.vn/doi-song/vu-ca-bien-chet-bat-thuong-mua-ca-chet-ve-an-nguoi-dan-bi-ngo-doc-693922.html](http://webwarper.net/ww/~av/thanhnien.vn/doi-song/vu-ca-bien-chet-bat-thuong-mua-ca-chet-ve-an-nguoi-dan-bi-ngo-doc-693922.html)
13-
[http://vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/yeu-to-doc-cuc-manh-gay-hien-tuong-ca-chet-hang-loat-3392108.html](http://webwarper.net/ww/~av/vnexpress.net/tin-tuc/thoi-su/yeu-to-doc-cuc-manh-gay-hien-tuong-ca-chet-hang-loat-3392108.html)
14-
[https://www3.epa.gov/airtoxics/hlthef/cyanide.html](https://www3.epa.gov/airtoxics/hlthef/cyanide.html)
15-
LÚC NÀY, NIỀM TIN DUY NHẤT LÀ KHOA HỌCTrả lờiXóa
"Khoa học ngoài việc tìm ra bằng chứng còn có chức năng dự báo để đề phòng trường hợp xấu nhất... Nếu chúng ta không CẢNH BÁO kịp thời, hậu quả sẽ lan nhanh, sâu và rộng hơn cho cộng đồng đến mức độ không còn khả năng kiểm soát được"
CẢNH BÁO là: "Trong khi chờ kết luận của cơ quan điều tra thì người dân:
- Tạm dừng tiêu thụ các loại hải sản
- Không đi tắm biển
- Người dân ở vùng bị nhiễm, cần phải xét nghiệm mẫu nước sinh hoạt và sản xuất nơi mình đang sống"
Nếu tin nhà khoa học chân chính thì nhiều việc đã không đến nỗi? Nhưng bây giờ ai cũng TS-GS cả nên ai cũng là nhà khoa học nên không thèm nghe ai? còn khi đã xẩy ra rồi thì há miệng mắc quai?Xóa
Ba nhà khoa học Việt làm việc ở nước ngoài liệu có giỏi bằng các nhà khoa học làm việc tại VN không nhỉ? Nếu giỏi hơn thì Bộ TN-MT thử ngay cách làm theo gợi ý của họ. cách rất đơn giản mà cử nhân hóa học nào cũng tiến hành được? Người chết vì đầu độc khám nghiệm tử thi còn biết chất gì gây chết ! Sao không khám nghiệm tử thi với cá chết mà tìm nguyên nhân?Xóa
Ai cũng hiểu sao nói là không hiểu
Mấy gã khờ tranh luận đến ngẩn ngơ?
Như vậy là Formosa đã có kế hoạch qua mặt cơ quan kiểm soát môi trường Việt Nam bằng cách đặt ống nước thải nằm sâu trong lòng đất và chảy xuống đáy biển để không ai có thể nhìn thấy bằng mắt thường...Còn hệ thống xử lý nước thải họ làm là mô hình tương trưng để đánh lừa nhà chức trách.Trả lờiXóa
Qua nguồn nước thải có thể khẳng định chắc chắn tới 90% là Formosa có tinh chế vàng bằng phương pháp sử dụng Cianua để phân kim.
Như vậy là trong quặng sắt Hà Tĩnh có chứa vàng. Một phát đạn bắn 2 mục tiêu. Chúng vừa lấy được sắt lại vừa thu được vàng.
Quả là người Tàu khôn ranh và nguy hiểm.
Chưa chắc chỉ có một đường công khai có phép mà người dân biết? Biết đâu còn những ống thải ngầm khác thì sao? Muốn tìm có lẽ phải tát cạn Biển Đông mới thấy?Xóa
Họ không dùng lao động tại chỗ để thi công những hạng mục "kín", nên rất khó phát hiện. Chỉ có khám nghiệm cá chết hàng loạt thì mới tìm được nguyên nhân mà thôi.
Dân tộc ta sẽ chết dần vì chúng ta dùng muối biển.Trả lờiXóa
ít ra bà con còn có 'Những Người Con' của Tổ Quốc để tin tưởng! các bạn nên phát tán bài viết của các nhà khoa học này để dân chúng tham khảo. trân trọng cám ơn các vị!Trả lờiXóa
Đây là lúc nhân dân tự mình đứng lên giải quyết hậu quả do đảng mang lại. Hãy cứu lấy giống nòi VN.Trả lờiXóa
Rất biết ơn các nhà khoa học. Cho dù Bộ TN - MT vừa (tạm) kết luận Formosa không liên quan, nhưng vì sinh mạng của người dân, tôi kiến nghị Chính phủ phải lập tức ra lệnh Formosa dừng ngay việc xả nước thải cho đến khi có kết luận điều tra cuối cùng. Tôi cũng đề nghị đưa hai ông Trần Hồng Hà và Võ Tuấn Nhân đi xét nghiệm xem hai ông này có bị nhiễm độc...như cá không ?Trả lờiXóa

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Server: GSE