text:
Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
Chia sẻ: Nguyen Van Dau | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:45
lượt xem 207
download
Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
Những vấn đề chung về công tác chế tạo vμ lắp ghép cấu kiện đúc sẵn 61.1.. Khái niệm, mục đích của công tác lắp ghép • Khái niệm: Công tác lắp ghép là công tác liên kết các cấu kiện đơn lẻ đã đ−ợc chế tạo sẵn thành công trình hoàn chỉnh. • Mục đích. Giảm đ−ợc thời gian thi công ngoài công tr−ờng, ít chịu ảnh h−ởng của điều kiện khí hậu, thời tiết. Chất l−ợng của các cấu kiện đ−ợc đảm bảo. Có thể áp dụng hiệu quả việc cơ giới hoá đồng bộ trong thi công. áp...
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
Nội dung Text: Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n ch−¬ng 6 : C«ng t¸c chÕ t¹o vμ l¾p ghÐp cÊu kiÖn ®óc s½n 6.1. Nh÷ng vÊn ®Ò chung vÒ c«ng t¸c chÕ t¹o vμ l¾p ghÐp cÊu kiÖn ®óc s½n 6.1.1. Kh¸i niÖm, môc ®Ých cña c«ng t¸c l¾p ghÐp • Kh¸i niÖm: C«ng t¸c l¾p ghÐp lµ c«ng t¸c liªn kÕt c¸c cÊu kiÖn ®¬n lÎ ®· ®−îc chÕ t¹o s½n thµnh c«ng tr×nh hoµn chØnh. • Môc ®Ých. Gi¶m ®−îc thêi gian thi c«ng ngoµi c«ng tr−êng, Ýt chÞu ¶nh h−ëng cña ®iÒu kiÖn khÝ hËu, thêi tiÕt. ChÊt l−îng cña c¸c cÊu kiÖn ®−îc ®¶m b¶o. Cã thÓ ¸p dông hiÖu qu¶ viÖc c¬ giíi ho¸ ®ång bé trong thi c«ng. ¸p dông hiÖu qu¶ tæ chøc d©y chuyÒn c¸c qu¸ tr×nh thi c«ng. 6.1.2. Yªu cÇu vÒ c«ng t¸c chÕ t¹o cÊu kiÖn C¸c cÊu kiÖn cã thÓ ®−îc chÕ t¹o s½n trong c¸c nhµ m¸y hoÆc t¹i c¸c b·i ®óc cña c«ng tr−êng, nh−ng ph¶i ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu sau: • C¸c kÝch th−íc h×nh häc ®¶m b¶o ®é chÝnh x¸c cao. • Yªu cÇu vÒ c−êng ®é. • Yªu cÇu vÒ thÈm mü. • §¶m b¶o cung cÊp kÞp thêi cho qu¸ tr×nh thi c«ng phï hîp víi tiÕn ®é thi c«ng chung cña toµn c«ng tr×nh. 6.1.3. Qu¸ tr×nh l¾p ghÐp mét c«ng tr×nh • Qu¸ tr×nh vËn chuyÓn: VËn chuyÓn cÊu kiÖn tõ nhµ m¸y, xÝ nghiÖp hoÆc tõ b·i ®óc c«ng tr−êng tíi vÞ trÝ l¾p dùng. • Qu¸ tr×nh chuÈn bÞ: KiÓm tra chÊt l−îng, kÝch th−íc, sù ®ång bé vµ sè l−îng cÊu kiÖn, khuÕch ®¹i, gia c−êng cÊu kiÖn. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 115
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Dù trï c¸c thiÕt bÞ phôc vô cÈu l¾p: §ßn treo, sµn c«ng t¸c, thang phôc vô l¾p ghÐp... ChuÈn bÞ vÞ trÝ l¾p hoÆc gèi tùa ®Ó ®Æt cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ thiÕt kÕ. • Qu¸ tr×nh l¾p ®Æt kÕt cÊu: Treo buéc: thùc hiÖn theo nguyªn t¾c: + Th¸o l¾p dÔ dµng. + Gän nhÑ. + An toµn cho c«ng nh©n lµm viÖc. + N¨ng suÊt cao vµ gi¸ thµnh h¹. N©ng kÕt cÊu vµo vÞ trÝ: gåm 7 ph−¬ng ph¸p: b a d c e g h H×nh 6-1: C¸c ph−¬ng ph¸p n©ng kÕt cÊu vµo vÞ trÝ + Ph−¬ng ph¸p quay (a): khi n©ng mét ®Çu cÊu kiÖn ®−îc t× lªn mÆt ®Êt, th−êng sö dông ®Ó n©ng cét, th¸p, trô hoÆc èng dµi tõ t− thÕ ngang sang t− thÕ th¼ng ®øng + Ph−¬ng ph¸p kÐo lª (b): khi n©ng cÇn trôc võa n©ng mét ®Çu cÊu kiÖn, ®ång thêi kÐo lª ®Çu kia trªn mÆt ®Êt h−íng vÒ ®iÓm ®Æt. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 116
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + Ph−¬ng ph¸p chång dÇn lªn cao (c): c«ng tr×nh ®−îc chia thµnh nhiÒu ®o¹n theo chiÒu cao, lÇn l−ît l¾p chång dÇn tõ d−íi lªn. + Ph−¬ng ph¸p ®Æt tõ trªn cao xuèng thÊp (g): c«ng tr×nh còng ®−îc chia thµnh nhiÒu ®o¹n theo chiÒu cao, nh−ng l¾p ®o¹n trªn cïng tr−íc råi ®Õn c¸c ®o¹n phÝa d−íi, gi÷ chóng b»ng cÇn trôc cæng, kÝch hoÆc têi. + Ph−¬ng ph¸p kÐo lao (d): dïng ®Ó l¾p ®Æt c«ng tr×nh v−ît khÈu ®é lín (cÇu) + Ph−¬ng ph¸p treo vµ b¸n treo (e,h): ¸p dông víi cÇu v−ît s«ng §iÒu chØnh, cè ®Þnh t¹m thêi. + §iÒu chØnh: Khi cÊu kiÖn ®−îc chÕ t¹o víi ®é chÝnh x¸c kh«ng cao. + Dông cô ®Ó kiÓm tra vµ ®iÒu chØnh: M¸y kinh vÜ, m¸y thuû b×nh, c¸c lo¹i kÝch vµ dông cô tr¾c ®Þa kh¸c. + Cè ®Þnh t¹m thêi: ®iÒu chØnh kÕt cÊu vµo vÞ trÝ vÜnh viÔn, ®ång thêi gi¶i phãng cÇn trôc nh−ng ph¶i ®¶m b¶o æn ®Þnh vµ an toµn lao ®éng. dông cô: chªm, khung dÉn, d©y d»ng, thanh chèng xiªn.... Liªn kÕt vÜnh viÔn kÕt cÊu: + Mèi nèi kh«: hµn, buéc cèt thÐp, t¸n ®inh, b¾t bul«ng. + Mèi nèi −ít: liªn kÕt cèt thÐp vµ ®æ bª t«ng. + Mèi nèi hçn hîp: C¶ kh« vµ −ít nh»m b¶o vÖ thÐp liªn kÕt trong mèi nèi vµ lµm t¨ng ®é cøng cña mèi nèi. 6.1.4. C¸c c«ng viÖc cÇn thùc hiÖn tr−íc khi l¾p ghÐp mét c«ng tr×nh 1. VËn chuyÓn cÊu kiÖn C«ng t¸c vËn chuyÓn cÊu kiÖn bao gåm c¸c c«ng ®o¹n sau: bèc xÕp, vËn chuyÓn, tËp kÕt cÊu kiÖn trªn mÆt b»ng x©y l¾p. • Yªu cÇu khi vËn chuyÓn: DÔ bèc xÕp. Kh«ng bÞ h− háng. An toµn giao th«ng. Cung cÊp cÊu kiÖn ®¶m b¶o tiÕn ®é l¾p dùng ®· thiÕt kÕ. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 117
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • Nguyªn t¾c vËn chuyÓn: C−êng ®é cña cÊu kiÖn ph¶i ®¹t c−êng ®é vËn chuyÓn (Rvc = 70%Rtk). Tr¹ng th¸i lµm viÖc cña cÊu kiÖn cµng gÇn víi tr¹ng th¸i lµm viÖc thùc tÕ th× cµng tèt. CÊu kiÖn chÞu uèn ph¶i ®−îc kª b»ng nh÷ng khóc gç trªn sµn xe ®óng vÞ trÝ thiÕt kÕ Khi xÕp nhiÒu líp cÊu kiÖn th× ®iÓm kª cña chóng ph¶i trïng nhau ®Ó ®¶m b¶o chóng kh«ng ph¶i chÞu t¶i träng nµo kh¸c ngoµi träng l−îng b¶n th©n. Khi cÊu kiÖn dµi ph¶i dïng xe kÐo cã moãc, cÊu kiÖn ®−îc kª trªn hai thïng vµ m©m quay khi xe ch¹y. ChiÒu cao cña cÊu kiÖn kh«ng qu¸ 3,8m; chiÒu dµi ph¶i ®¶m b¶o cho xe ch¹y qua ng· t−, ®−êng cong nhÊt vµ vËn chuyÓn qua thµnh phè. CÊu kiÖn khi vËn chuyÓn ph¶i ®−îc cè ®Þnh vµo ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn chèng xª dÞch, va ®Ëp gi÷a c¸c kÕt cÊu. a b H×nh 6-2: C¸ch kª cÊu kiÖn trªn xe a- cÊu kiÖn chÞu kÐo, b –cÊu kiÖn chÞu uèn 2. XÕp cÊu kiÖn • CÊu kiÖn bè trÝ trªn mÆt b»ng ph¶i ë trong tÇm ho¹t ®éng cña cÇn trôc. • CÊu kiÖn ®−îc ®Æt trªn c¸c con kª gç th¨ng b»ng trªn mét mÆt ph¼ng. • VÞ trÝ ®Æt cÊu kiÖn ph¶i phï hîp víi c¸c thao t¸c cña cÇn trôc trong qu¸ tr×nh l¾p. 3. KhuÕch ®¹i cÊu kiÖn • Kh¸i niÖm: KhuÕch ®¹i cÊu kiÖn lµ viÖc liªn kÕt c¸c cÊu kiÖn ®¬n lÎ thµnh kÕt cÊu hoµn chØnh h¬n tr−íc khi l¾p ghÐp vµo c«ng tr×nh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 118
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • ¦u ®iÓm: VËn chuyÓn ®¬n gi¶n. TËn dông ®−îc søc trôc. §ì tèn c«ng t¹o giµn gi¸o. Gi¶m c¸c thiÕt bÞ ®Ó cè ®Þnh t¹m. DÔ chÕ t¹o. Mèi nèi ®−îc thùc hiÖn ngay trªn mÆt b»ng nªn thuËn lîi h¬n nhiÒu so víi ë trªn cao. • H¹n chÕ: Khã thùc hiÖn ®−îc khi mÆt b»ng thi c«ng hÑp. Khi ph−¬ng tiÖn thi c«ng bÞ h¹n chÕ. 4. Gia c−êng cÊu kiÖn Môc ®Ých: • T¨ng thªm ®é cøng cho kÕt cÊu. • G©y øng suÊt tr−íc ng−îc dÊu víi øng suÊt xuÊt hiÖn trong qu¸ tr×nh cÈu l¾p 6.1.5. C¸c ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp 1. Theo ®é lín cña cÊu kiÖn • L¾p ghÐp cÊu kiÖn nhá: khi cÊu kiÖn lµ c¸c phÇn kÕt cÊu riªng biÖt (l¾p ghÐp bÓ chøa, c«ng tr×nh cã ®é c¬ giíi thÊp hoÆc l¾p thñ c«ng). • L¾p ghÐp nguyªn cÊu kiÖn: khi cÊu kiÖn lµ mét phÇn hoÆc c¶ kÕt cÊu cã träng l−îng lín (panen, cét, tÊm m¸i). • L¾p ghÐp cÊu kiÖn d¹ng khèi: khi cÊu kiÖn cã d¹ng khèi h×nh häc kh«ng ®æi ®−îc l¾p r¸p s¬ bé tõ kÕt cÊu riªng biÖt. 2. Theo tr×nh tù l¾p ®Æt kÕt cÊu • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp tuÇn tù: mçi l−ît ®i cña cÇn trôc l¾p mét lo¹i cÊu kiÖn nªn thao t¸c nhanh nh−ng ®−êng di chuyÓn cña cÇn trôc dµi. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 119
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp ®ång bé: mçi l−ît ®i cÇn trôc tiÕn hµnh l¾p tÊt c¶ c¸c cÊu kiÖn bé phËn t¹o thµnh kÕt cÊu, do ®ã ®−êng di chuyÓn cña cÇn trôc ng¾n nh−ng c¸c thiÕt bÞ treo buéc ph¶i thay ®æi lu«n nªn thao t¸c chËm. • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp hçn hîp: kÕt hîp c¶ hai ph−¬ng ph¸p trªn, th−êng ¸p dông cho nh÷ng c«ng tr×nh lín, kÕt cÊu phøc t¹p. 3. Theo ph−¬ng l¾p ghÐp • L¾p ghÐp theo ph−¬ng däc: cÇn trôc di chuyÓn theo nhÞp cña nhµ (c«ng tr×nh) • L¾p ghÐp theo ph−¬ng ngang: cÇn trôc di chuyÓn theo ph−¬ng ngang qua tÊt c¶ c¸c khÈu ®é • L¾p ghÐp theo ph−¬ng ®øng: khi l¾p ghÐp c¸c kÕt cÊu vµ c«ng tr×nh cao. • Ph−¬ng ph¸p hçn hîp. 6.1.6. C¸c s¬ ®å tæ chøc c«ng t¸c l¾p ghÐp a, b, c, d, H×nh 6-3: S¬ ®å tæ chøc c«ng t¸c l¾p ghÐp • CÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn, vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, dïng cÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn mÆt b»ng bè trÝ cÊu kiÖn, sau ®ã l¾p ghÐp cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ (a). Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 120
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • CÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn, vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, cÇn trôc lÊy cÊu kiÖn trùc tiÕp tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó l¾p ®Æt vµo c«ng tr×nh (b). • Bèc xÕp cÊu kiÖn tõ b·i gia c«ng lªn khu vùc khuÕch ®¹i vµ ®−a lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng; cÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn xuèng mÆt b»ng bè trÝ cÊu kiÖn, dïng ®Ó l¾p ghÐp cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ (c). • Bèc xÕp cÊu kiÖn tõ b·i gia c«ng lªn khu vùc khuÕch ®¹i vµ ®−a lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, dïng cÇn trôc lÊy cÊu kiÖn trùc tiÕp tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó l¾p ®Æt vµo c«ng tr×nh (d) 6.2. Lùa chän m¸y mãc thiÕt bÞ l¾p dùng 6.2.1. ThiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn 1. C¸c thiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn a. C¸c lo¹i cÇn trôc • CÇn trôc tù hµnh. CÊu t¹o gåm: Bé phËn di chuyÓn, bé phËn ®iÒu khiÓn, tay cÇn, c¸c puli, rßng räc vµ d©y c¸p. H×nh 6-4: CÊu t¹o cÇn trôc tù hµnh C¸c lo¹i cÇn trôc tù hµnh: + CÇn trôc b¸nh h¬i (lo¹i cã chèng vµ lo¹i kh«ng chèng): tèc ®é di chuyÓn lín, nh−ng chØ di chuyÓn ®−îc trªn ®−êng t−¬ng ®èi b»ng ph¼ng. + CÇn trôc b¸nh xÝch: ®é c¬ ®éng cao v× dÔ dµng ®i l¹i trªn mÆt b»ng x©y dùng kÐm b»ng ph¼ng ¦u ®iÓm: + §é c¬ ®éng cao, cã thÓ phôc vô ë nhiÒu ®Þa ®iÓm l¾p ghÐp trªn c«ng tr−êng. + Tèn Ýt c«ng vµ thêi gian th¸o l¾p. + Cã thÓ tù di chuyÓn tõ c«ng tr−êng nµy sang c«ng tr−êng kh¸c. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 121
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Nh−îc ®iÓm: + §é æn ®Þnh kÐm. + Tay cÇn ë t− thÕ nghiªng vµ khíp tay cÇn thÊp nªn khi l¾p ghÐp kÕt cÊu cÇn trôc ph¶i ®øng xa c«ng tr×nh, sÏ tæn thÊt nhiÒu vÒ ®é víi h÷u Ých. Ph¹m vi ¸p dông: th−êng lµm c«ng t¸c bèc xÕp hoÆc l¾p ghÐp nhá, mÆt b»ng réng, c«ng viÖc ph©n t¸n. • CÇn trôc th¸p. CÊu t¹o gåm: Bé phËn di chuyÓn, th¸p, tay cÇn vµ ®èi träng; hÖ d©y cÈu, puli vµ c¸c b¸nh xe Ph©n lo¹i cÇn trôc th¸p: + Theo søc trôc: CÇn trôc lo¹i nhÑ vµ cÇn trôc lo¹i nÆng. + Theo tÝnh chÊt lµm viÖc: gåm cã lo¹i tay cÇn nghiªng n©ng h¹ ®−îc vµ lo¹i tay cÇn ngang. H×nh 6-5: CÊu t¹o cÇn trôc th¸p + Theo vÞ trÝ cña ®èi träng: Gåm cã lo¹i ®èi träng ë trªn cao vµ lo¹i ®èi träng ë d−íi thÊp. ¦u ®iÓm + Cã thÓ tiÕp cËn s¸t c«ng tr×nh nªn kh«ng bÞ tæn thÊt vÒ ®é víi. + Ng−êi ®iÒu khiÓn ë trªn cao nªn c¸c thao t¸c ®iÒu khiÓn chÝnh x¸c. + Trong qu¸ tr×nh thi c«ng Ýt g©y c¶n trë nh÷ng c«ng viÖc kh¸c trªn mÆt b»ng. Nh−îc ®iÓm: + §é c¬ ®éng kh«ng cao. + Kh«ng tù di ®éng tõ c«ng tr−êng nµy sang c«ng tr−êng kh¸c. + Ph¶i tèn c«ng vËn chuyÓn vµ l¾p ®Æt tr−íc khi sö dông. + Nh÷ng c«ng tr×nh ®øng ®¬n lÎ dïng cÇn trôc th¸p kh«ng kinh tÕ. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 122
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Ph¹m vi ¸p dông: th−êng sö dông trong x©y dùng d©n dông vµ c«ng nghiÖp, l¾p ghÐp c¸c c«ng tr×nh cao vµ ch¹y dµi. • CÇn trôc cæng. CÊu t¹o gåm: bé phËn di chuyÓn trªn ray, 1 hoÆc 2 xe con mang vËt cÈu ch¹y trªn dÇm cÈu, pal¨ng ®iÖn ®Ó di chuyÓn vËt cÈu. ¦u ®iÓm: + §é æn ®Þnh cao. + Cã thÓ cÈu ®−îc c¸c khèi lín vµ nÆng. H×nh 6-6: CÊu t¹o cÇn trôc cæng Nh−îc ®iÓm: + §é c¬ ®éng kÐm. + Tèn c«ng vµ thêi gian th¸o l¾p. Ph¹m vi ¸p dông: th−êng dïng ®Ó l¾p ghÐp nh÷ng khèi lín vµ nÆng, l¾p ghÐp c¸c c«ng tr×nh ch¹y dµi. • CÇn trôc thiÕu nhi. 1- §éng c¬, 2- Trèng cuén c¸p, CÊu t¹o (h×nh vÏ) 3- §èi träng, 4- C¸p cÈu §Æc ®iÓm: 5- C¸p gi÷ cÈu + §éng lùc quay cÇn vµ di chuyÓn vÞ trÝ ®Òu b»ng søc ng−êi. + Träng t¶i cña cÇn trôc thiÕu nhi nhá (kho¶ng 0,5 T); cã thÓ n©ng vËt lªn cao kho¶ng 4,5m so víi sµn c«ng t¸c ®Æt nã; ®é víi tõ 4-5m. Ph¹m vi ¸p dông: H×nh 6-7: CÊu t¹o cÇn trôc thiÕu nhi + Th−êng ®−îc sö dông trong c«ng t¸c vËn chuyÓn vËt liÖu vµ nh÷ng cÊu kiÖn nhá. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 123
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + Sö dông cÇn trôc thiÕu nhi ®Ó l¾p nhµ cã panen hép kinh tÕ h¬n so víi c¸c lo¹i cÇn trôc kh¸c. Ngoµi ra cßn mét sè lo¹i cÇn trôc kh¸c: CÇn trôc ch¹y trªn ®−êng ray, cÇn trôc trô cét buåm, mét sè cÇn trôc kÕt hîp gi÷a cÇn trôc tù hµnh vµ cÇn trôc th¸p. b. Sö dông m¸y bay trùc th¨ng ®Ó n©ng vËt • ¦u ®iÓm: Lªn xuèng nhanh chãng vµ ®¹t ®−îc ®é cao lín. Cã thÓ l¾p ®Æt ®−îc nh÷ng thiÕt bÞ ë nh÷ng vïng kh«ng cã ®−êng s¸. • Nh−îc ®iÓm: Thêi gian treo vËt t¹i mét ®iÓm nhÊt ®Þnh trªn kh«ng gian cßn qu¸ ng¾n. Khi treo vËt nÆng vµ cång kÒnh th× dÔ bÞ mÊt æn ®Þnh, g©y khã kh¨n cho viÖc ®iÒu chØnh m¸y bay còng nh− cho qu¸ tr×nh l¾p ghÐp. Sö dông m¸y bay trùc th¨ng cã gi¸ thµnh cao. • Ph¹m vi ¸p dông: VËn chuyÓn hoÆc l¾p dùng c¸c c«ng tr×nh cao nh−: Cét ®iÖn cao thÕ, nh÷ng c«ng tr×nh ë vïng ®åi nói. Söa ch÷a nh÷ng giµn m¸i h− háng trong nh÷ng nhµ cã diÖn tÝch réng, nhµ c«ng nghiÖp nhiÒu khÈu ®é... c. ThiÕt bÞ n©ng vËt b»ng thñ c«ng Khi n©ng vËt b»ng thñ c«ng ta cã thÓ sö dông c¸c lo¹i ®ßn ngang (b»ng gç, thÐp,…) ®Ó vËn chuyÓn nh÷ng cÊu kiÖn nhá vµ tíi nh÷ng n¬i mµ m¸y mãc kh«ng thÓ tíi ®−îc. 2. TÝnh to¸n lùa chän thiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn a. C¸c yÕu tè c¬ b¶n ®Ó chän • H×nh d¸ng, kÝch th−íc, tÝnh chÊt c«ng tr×nh. • Träng l−îng, kÝch th−íc, quy m« khuÕch ®¹i vµ vÞ trÝ c¸c kÕt cÊu c«ng tr×nh. • Khèi l−îng cÇn l¾p ghÐp, thêi h¹n hoµn thµnh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 124
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • §iÒu kiÖn mÆt b»ng l¾p ghÐp. • C¸c thiÕt bÞ ®−îc chän ph¶i ®¶m b¶o thùc hiÖn nhiÖm vô an toµn, tøc lµ ph¶i tho¶ m·n c¸c yÕu tè sau: Q ≥ Qyc ; H ≥ Hyc ; Rmax ≥ Rmax yc vµ Rmin ≥ Rminyc (1) Trong ®ã: Qyc, Hyc, Rmaxyc, Rminyc: träng l−îng cÊu kiÖn nÆng nhÊt (tÊn), chiÒu cao n©ng vËt lín nhÊt (m), tÇm víi lín nhÊt yªu cÇu (m), tÇm víi nhá nhÊt yªu cÇu (m). Q, H, Rmax, Rmin: søc trôc, chiÒu cao, tÇm víi lín nhÊt vµ tÇm víi nhá nhÊt cho phÐp (tra b¶ng tuú theo lo¹i cÇn trôc) b. TÝnh to¸n, lùa chän cÇn trôc • CÇn trôc tù hµnh: hp L S¬ ®å di chuyÓn cña cÇn h1 h2 ht trôc: e I + Di chuyÓn mét bªn Hm c«ng tr×nh. H ct α + Di chuyÓn hai bªn h c«ng tr×nh r' r S d TÝnh to¸n lùa chän: R + Khi kh«ng cã cÇn nèi phô: H×nh 6-8: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc tù hµnh (ko cã cÇn nèi phô) C¸c kÝ hiÖu trong h×nh vÏ: o L: chiÒu dµi tay cÇn, m. o Hct: chiÒu cao c«ng tr×nh dù kiÕn l¾p b»ng cÇn trôc ®ã, m. o h1: k/c an toµn tõ cÊu kiÖn tíi c«ng tr×nh, m. o h2: chiÒu cao cÊu kiÖn, m. o ht: chiÒu cao thiÕt bÞ treo buéc, m. o hp: ®o¹n puli, rßng räc, mãc cÈu (hp > 1,5m) Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 125
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n o h: K/c tõ khíp quay cÇn ®Õn cao tr×nh cÇn trôc ®øng (h> 1,5m) o e: K/c an toµn tõ mÐp c«ng tr×nh tíi t©m cña tay (e = 1 ≥1,5m). o d: kho¶ng c¸ch tõ ®iÓm ®Æt cña cÊu kiÖn xa nhÊt tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o d’: kho¶ng c¸ch tõ ®iÓm ®Æt cña cÊu kiÖn gÇn nhÊt tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o S: Kho¶ng c¸ch tõ khíp quay cña tay cÇn trôc tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o r: Kho¶ng c¸ch tõ trôc quay cña cÇn trôc tíi khíp quay cña tay cÇn, m. o r’: Kho¶ng c¸ch tõ trôc quay cña cÇn trôc tíi ®u«i cÇn trôc,m. ChiÒu cao n©ng mãc: Hyc = Hct + h1 + h2 + h3. (m) (2) Søc trôc Q: Qyc = Qckmax + ∑ q i (tÊn) (3) Trong ®ã: o Qmaxck: Träng l−îng lín nhÊt cña c¸c cÊu kiÖn mµ ta dù ®Þnh cÈu l¾p, tÊn. o ∑ q i : Tæng träng l−îng cña c¸c thiÕt bÞ treo cÈu, tÊn. TÇm víi: R maxyc = r + S + d; Rminyc = r + S + d’ (m) Trong ®ã: o S = L cosα - d vµ S + r ≥ r’ + (0,5 ÷ 1m) (m) o L: chiÒu dµi tay cÇn, m. H ct − hc d + e H −h o L= + , m. víi α = arctg 3 ct c sin α cos α d +e + Khi cã cÇn nèi phô: l: chiÒu dµi cÇn nèi phô. β: gãc hîp gi÷a cÇn nèi phô víi ph−¬ng ngang. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 126
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Hyc; Qyc: tÝnh theo c¸c c«ng thøc (2), (3). ChiÒu dµi tÇm víi: l o Rmaxyc = r + S + d hp L o Rminyc = r + S + d’ h1 h2 h t e Trong ®ã: I Hm H ct o S = Lcosα + α lcosβ - d vµ S + h r ≥ r’ + (0,5 ÷ r' r S d 1m) R o L: chiÒu dµi tay cÇn: H×nh 6-9: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc tù hµnh (cã cÇn nèi phô) H ct − hc d − l cos β + e H ct − hc o L= + víi α = arctg 3 sin α cos α d − l cos β + e • CÇn trôc th¸p. C¸ch bè trÝ cÇn trôc: + Bè trÝ trong c«ng tr×nh. + Bè trÝ ngoµi c«ng tr×nh TÝnh to¸n: + C¸ch x¸c ®Þnh th«ng sè Hyc vµ Qyc t−¬ng tù cÇn trôc tù hµnh. + Khi tÝnh to¸n tÇm víi H×nh 6-10: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc th¸p cña cÇn trôc: R maxyc = S + d. Rminyc = S + d’ Trong ®ã: S: kho¶ng c¸ch tõ t©m quay cña cÇn trôc ®Õn mÐp c«ng tr×nh. S ≥ r + (0,5 ÷ 1m) khi ®èi träng ë cao h¬n c«ng tr×nh. S ≥ r’ + (0,5 ÷ 1m) Khi ®èi träng ë thÊp h¬n c«ng tr×nh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 127
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Sau khi ®∙ tÝnh ®−îc c¸c th«ng sè cÇn thiÕt Q, R, H: dùa vµo b¶ng c¸c th«ng sè cña c¸c lo¹i cÇn trôc ®Ó chän cÇn trôc hîp lý tho¶ m∙n ®iÒu kiÖn (1) 6.2.2. C¸c thiÕt bÞ phôc vô l¾p ghÐp 1. ThiÕt bÞ d©y a. D©y c¸p D©y c¸p: Cã thÓ ®−îc bÖn tõ mét hoÆc nhiÒu Tao (bÖn b»ng nhiÒu sîi thÐp nhá cã ®−êng kÝnh 0,2 - 2mm) • Cã hai lo¹i d©y c¸p: C¸p mÒm: th−êng dïng ®Ó treo buéc vËt cÈu. C¸p cøng: th−êng dïng ®Ó lµm d©y têi d©y cÈu, d©y d»ng v× Ýt bÞ uèn cong • Lùa chän d©y c¸p: R Theo tÝnh to¸n: S < [S] = (kG) k Trong ®ã: S: lùc kÐo lín nhÊt mµ d©y c¸p ph¶i chÞu, kG. [S]: Søc chÞu kÐo cho phÐp cña d©y c¸p, kG. R: Lùc lµm ®øt d©y c¸p (theo th«ng sè kü thuËt hoÆc thÝ nghiÖm), kG k: hÖ sè an toµn (3,5 - 8), tuú theo c¸ch sö dông c¸p. Chän c¸p theo träng l−îng vËt cÈu. Träng l−îng vËt cÈu (tÊn) §−êng kÝnh c¸p (mm)
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • C¸c lo¹i d©y cÈu: D©y cÈu ®¬n: ®o¹n c¸p dµi 6 - 12m, ®−êng kÝnh tõ 12 - 20mm, hai ®Çu cã vßng cÈu hoÆc chèt th¸o më hoÆc mãc cÈu D©y cÈu kÐp: lµ vßng d©y c¸p khÐp kÝn, cã thÓ treo buéc ®−îc nh÷ng cÊu kiÖn cã h×nh d¸ng vµ kÝch th−íc kh¸c nhau nh−ng viÖc th¸o l¾p kh¸ khã kh¨n. d a=40d CÊu t¹o C¸ch sö dông H×nh 6-11: CÊu t¹o vµ c¸ch sö dông cña c¸c lo¹i d©y cÈu • TÝnh to¸n: Khi treo buéc vËt b»ng mét hoÆc hai nh¸nh d©y cÈu: H×nh 6 -12: s¬ ®å tÝnh néi lùc trong d©y cÈu Khi treo vËt ë t− thÕ n»m ngang b»ng chïm d©y cÈu: 1 p S= . (kG) cosβ m Trong ®ã: P - träng l−îng vËt cÈu, kG. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 129
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n m - sè nh¸nh d©y cÈu. β - gãc dèc cña nh¸nh d©y víi ®−êng th¼ng ®øng. β Tõ trÞ sè néi lùc tÝnh ®−îc, d©y β c¸p ®−îc chän ph¶i ®¶m b¶o: β β < [σ ] S σ= (kG/cm2) F Trong ®ã: S - néi lùc trong d©y, kG F - DiÖn tÝch tiÕt diÖn cña d©y, cm2 [σ]- øng suÊt lín nhÊt cho phÐp cña lo¹i vËt liÖu, kG/cm2 c. §ßn treo Th−êng lµm b»ng thÐp èng (thÐp h×nh), gióp c¸c d©y treo lµm viÖc v¬i søc kÐo cã lîi nhÊt. H×nh 6-13: C¸c lo¹i ®ßn treo 2. ThiÕt bÞ treo trôc a. Pu li: lµ thiÕt bÞ treo trôc ®¬n gi¶n gåm mét hay nhiÒu b¸nh xe • CÊu t¹o: Lo¹i mét b¸nh xe Lo¹i nhiÒu b¸nh xe H×nh 6-14: cÊu t¹o puli Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 130
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • C¸c lo¹i Puli: Puli mét b¸nh xe dïng cho vËt nÆng tõ 3 1 3 ®Õn 10 tÊn Puli nhiÒu b¸nh xe dïng cho c¸c vËt nÆng h¬n b. Rßng räc 2 Lµ thiÕt bÞ treo trôc gåm 2 puli nèi víi nhau 3 4 b»ng d©y c¸p, puli trªn cè ®Þnh, puli d−íi di ®éng, d©y c¸p luån qua tÊt c¶ c¸c b¸nh xe cña puli, mét ®Çu d©y cè ®Þnh vµo mét puli cßn ®Çu kia ch¹y ra H×nh 6-15: CÊu t¹o rßng räc puli dÉn h−íng råi tíi têi. 1- Puli cè ®Þnh; 2- Puli di ®éng; 3- Puli dÉn h−íng; 4- D©y c¸p ch¹y ra têi c. Têi Lµ thiÕt bÞ kÐo vËt lµm viÖc ®éc lËp hoÆc lµ bé phËn truyÒn chuyÓn ®éng cña m¸y cÈu. Trong l¾p ghÐp th−êng sö dông têi ®Ó bèc dì vµ l«i kÐo cÊu kiÖn, kÐo c¨ng vµ ®iÒu chØnh c¸c d©y d»ng, d©y neo... Gåm cã 2 lo¹i lµ têi ®iÖn vµ têi tay • Têi tay: Th−êng cã träng t¶i nhá vµ n¨ng suÊt thÊp (Ýt dïng). 1 2 H×nh 6-16: CÊu t¹o têi: 1- Têi tay; 2- Têi ®iÖn • Têi ®iÖn: TiÖn nghi vµ n¨ng suÊt cao; gåm 2 lo¹i : têi ®iÖn b¸nh xe r¨ng vµ têi ®iÖn ma s¸t Têi ®iÖn b¸nh xe r¨ng: th−êng dïng trong l¾p ghÐp. Têi ®iÖn ma s¸t: Th−êng dïng di chuyÓn vËt theo h−íng ngang, kÐo c¨ng d©y thÐp. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 131
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n 3. ThiÕt bÞ buéc l¾p a. Kho¸ c¸p, kÑp c¸p • Kho¸ c¸p: dïng ®Ó kho¸ d©y cÈu víi vßng treo (hay mãc ch«n s½n cña cÊu kiÖn); kho¸ c¸p cã nhiÒu lo¹i, cã søc chÞu tõ 0,9 ®Õn 7,5 tÊn dïng cho c¸p cã ®−êng kÝnh 9,2 ®Õn 28mm. • KÑp c¸p: dïng ®Ó nèi c¸p; khi nèi H×nh 6-17: Kho¸ c¸p, kÑp c¸p dïng hai d©y c¸p ®Ó c¹nh nhau råi dïng d©y c¸p xiÕt chÆt. b. Kho¸ b¸n tù ®éng Cho phÐp th¸o d©y cÈu nhanh chãng h¬n mµ kh«ng cÇn trÌo cao. H×nh 6-18: CÊu t¹o kho¸ b¸n tù ®éng 4. C¸c c«ng cô neo gi÷ C¸c rßng räc, m¸y têi vµ c¸c d©y neo gi»ng cña c¸c m¸y cÇn cÈu ph¶i ®−îc cè ®Þnh ch¾c ch¾n vµo c¸c bé phËn bÊt ®éng cña c«ng tr×nh hoÆc cè ®Þnh vµo neo, hè thÕ. a. C¸c c«ng cô S • Cäc vµ ®èi träng chèng lËt. a • C¸c khèi BT nÆng. Q G c A • Thanh neo (gç, thÐp). b • D©y neo H×nh 6-19: S¬ ®å tÝnh khi S n»m ngang b. H×nh thøc neo vµ tÝnh to¸n • Neo cäc cè ®Þnh têi: cäc vµ ®èi träng chèng lËt. Khi lùc S n»m ngang: Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 132
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + §K c©n b»ng: Qb + Gc = k.S.a k .S .a − Gc ⇒ Q= , kG b Trong ®ã: + Q: Träng l−îng cña ®èi träng chèng lËt, kG + G: Träng l−îng cña têi, kG S1 S + S: Lùc t¸c dông vµo têi, kG S2 a + k: hÖ sè an toµn (k = 1,5) B G Q1 A Q Khi S hîp víi ph−¬ng ngang mét d b' gãc α: khi ®ã cÇn ®Æt thªm Q1 ë c' phÝa tr−íc têi vµ cÇn kiÓm tra æn ®Þnh lËt quanh B: H×nh 6-20: S¬ ®å tÝnh khi S n»m nghiªng KiÓm tra chèng lËt quanh ®iÓm B: k.S1.b’ = S2.a + Q1.c’ + G.b’ + Q.d (víi S1 = S.sinα; S2 = S.cosα) kb' S sin α − aS cos α − Gb'−Qd ⇒ Q1 = (kG) c' NÕu Q1>0 th× cÇn ph¶i ®¹t tr−íc têi mét ®èi träng chèng lËt • Neo cäc cè ®Þnh d©y gi»ng (d©y v¨ng): cäc neo lµm b»ng gç, ®ãng thµnh mét hoÆc nhiÒu hµng xuèng d−íi mÆt ®Êt tíi 1,2 ®Õn 1,5m. Sè l−îng, kÝch th−íc vµ chiÒu s©u ®ãng cäc phô thuéc vµo søc kÐo cña d©y vµ søc chÞu t¶i cña nÒn ®Êt. H×nh 6-21: S¬ ®å neo cäc • Neo ngÇm (hè thÕ) Hè thÕ kh«ng gia c−êng: khi søc kÐo tõ 3 - 20T, hè thÕ cã cÊu t¹o nh− sau: Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 133
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + CÊu t¹o: Neo gåm 3 ®Õn 4 ®o¹n gç, ®−êng kÝnh 240mm, dµi 2 ®Õn 3m ®ãng thµnh bã vµ ch«n s©u 1,5 ®Õn 3,5m. D©y neo nghiªng víi mÆt ph¼ng ngang mét gãc ≤ 300 b + TÝnh to¸n: §é æn ®Þnh cña hè thÕ x¸c H ®Þnh theo ®iÒu kiÖn: N2 S Q b1 Q +T > k.N2 h Trong ®ã: N1 k: hÖ sè æn ®Þnh (k = 3) T Q: träng l−îng khèi ®Êt H×nh 6-22: S¬ ®å cÊu t¹o vµ tÝnh hè thÕ kh«ng gia c−êng trªn neo, kG. ( b1 + b ) Q= H.l .γ d (l: chiÒu dµi thanh neo, m). 2 b, b1: kÝch th−íc ®¸y trªn vµ ®¸y d−íi hè ®µo, m. T: lùc ma s¸t gi÷a neo vµ ®Êt. T = f1.N1 (kG) N1, N2: thµnh phÇn cña lùc S theo 2 ph−¬ng, kG f1: hÖ sè ma s¸t gi÷a neo vµ ®Êt. KiÓm tra l¹i ¸p suÊt cho phÐp cña ®Êt qua hÖ thøc: N1 [R®].μ ≥ h.l μ: hÖ sè nÐn kh«ng ®Òu (=0,25). h: chiÒu dµy thanh neo, m. [R®]: c−êng ®é cña ®Êt, kG/m2 TiÕt diÖn cña thanh neo: TiÕt diÖn thanh neo ngang cã mét d©y kÐo ®−îc x¸c ®Þnh theo ®iÒu kiÖn chèng uèn: M σ=
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công - Nxb. Xây dựng
253 p | 1730 | 905
-
Kỹ thuật thi công cơ bản , chương 1-2
43 p | 593 | 368
-
Kỹ thuật thi công cơ bản_Chương 1: Công tác chuẩn bị
43 p | 512 | 250
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công: Phần 1 - NXB Xây dựng
185 p | 299 | 158
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công - ThS. Nguyễn Đức Chương (chủ biên)
253 p | 323 | 153
-
Kỹ thuật thi công dưới nước part 6
15 p | 179 | 77
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công công trình cảng - đường thủy: Phần 2 - ĐH Xây dựng
87 p | 97 | 57
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công công trình cảng - đường thủy: Phần 1 - ĐH Xây dựng
113 p | 84 | 52
-
Giáo trình môn học: Kỹ thuật thi công 1
150 p | 41 | 21
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 1 - GV. Võ Văn Dần
14 p | 58 | 20
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 2 - GV. Võ Văn Dần
53 p | 40 | 17
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 3.4 - GV. Võ Văn Dần
34 p | 40 | 17
-
Bài giảng môn học Kỹ thuật thi công - Trần Minh Quang
120 p | 45 | 16
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công (Phần A: Công tác thi công đất): Chương 1 - Lương Hoàng Hiệp
16 p | 30 | 11
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 6 - ThS. Nguyễn Hoài Nghĩa, PGS.TS. Lưu Trường Văn
51 p | 41 | 10
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công (Phần A: Công tác thi công đất): Chương 2 - Lương Hoàng Hiệp
7 p | 32 | 7
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Phần 1 (Chương 1) - TS. Nguyễn Duy Long
13 p | 30 | 7
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 1 - Những khái niệm cơ bản
18 p | 35 | 5

markdown:
# Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
Chia sẻ: Nguyen Van Dau | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:45
lượt xem 207
download
![](http://image.tlvnimg.com/document/thumbnail/2010/20100730/nguoivt21/80x100/utf_8_chuong06_3308.jpg)
##
Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static.tlvnimg.com/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Những vấn đề chung về công tác chế tạo vμ lắp ghép cấu kiện đúc sẵn 61.1.. Khái niệm, mục đích của công tác lắp ghép • Khái niệm: Công tác lắp ghép là công tác liên kết các cấu kiện đơn lẻ đã đ−ợc chế tạo sẵn thành công trình hoàn chỉnh. • Mục đích. Giảm đ−ợc thời gian thi công ngoài công tr−ờng, ít chịu ảnh h−ởng của điều kiện khí hậu, thời tiết. Chất l−ợng của các cấu kiện đ−ợc đảm bảo. Có thể áp dụng hiệu quả việc cơ giới hoá đồng bộ trong thi công. áp...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Kỹ thuật thi công cơ bản chương 6 :
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n ch−¬ng 6 : C«ng t¸c chÕ t¹o vμ l¾p ghÐp cÊu kiÖn ®óc s½n 6.1. Nh÷ng vÊn ®Ò chung vÒ c«ng t¸c chÕ t¹o vμ l¾p ghÐp cÊu kiÖn ®óc s½n 6.1.1. Kh¸i niÖm, môc ®Ých cña c«ng t¸c l¾p ghÐp • Kh¸i niÖm: C«ng t¸c l¾p ghÐp lµ c«ng t¸c liªn kÕt c¸c cÊu kiÖn ®¬n lÎ ®· ®−îc chÕ t¹o s½n thµnh c«ng tr×nh hoµn chØnh. • Môc ®Ých. Gi¶m ®−îc thêi gian thi c«ng ngoµi c«ng tr−êng, Ýt chÞu ¶nh h−ëng cña ®iÒu kiÖn khÝ hËu, thêi tiÕt. ChÊt l−îng cña c¸c cÊu kiÖn ®−îc ®¶m b¶o. Cã thÓ ¸p dông hiÖu qu¶ viÖc c¬ giíi ho¸ ®ång bé trong thi c«ng. ¸p dông hiÖu qu¶ tæ chøc d©y chuyÒn c¸c qu¸ tr×nh thi c«ng. 6.1.2. Yªu cÇu vÒ c«ng t¸c chÕ t¹o cÊu kiÖn C¸c cÊu kiÖn cã thÓ ®−îc chÕ t¹o s½n trong c¸c nhµ m¸y hoÆc t¹i c¸c b·i ®óc cña c«ng tr−êng, nh−ng ph¶i ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu sau: • C¸c kÝch th−íc h×nh häc ®¶m b¶o ®é chÝnh x¸c cao. • Yªu cÇu vÒ c−êng ®é. • Yªu cÇu vÒ thÈm mü. • §¶m b¶o cung cÊp kÞp thêi cho qu¸ tr×nh thi c«ng phï hîp víi tiÕn ®é thi c«ng chung cña toµn c«ng tr×nh. 6.1.3. Qu¸ tr×nh l¾p ghÐp mét c«ng tr×nh • Qu¸ tr×nh vËn chuyÓn: VËn chuyÓn cÊu kiÖn tõ nhµ m¸y, xÝ nghiÖp hoÆc tõ b·i ®óc c«ng tr−êng tíi vÞ trÝ l¾p dùng. • Qu¸ tr×nh chuÈn bÞ: KiÓm tra chÊt l−îng, kÝch th−íc, sù ®ång bé vµ sè l−îng cÊu kiÖn, khuÕch ®¹i, gia c−êng cÊu kiÖn. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 115
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Dù trï c¸c thiÕt bÞ phôc vô cÈu l¾p: §ßn treo, sµn c«ng t¸c, thang phôc vô l¾p ghÐp... ChuÈn bÞ vÞ trÝ l¾p hoÆc gèi tùa ®Ó ®Æt cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ thiÕt kÕ. • Qu¸ tr×nh l¾p ®Æt kÕt cÊu: Treo buéc: thùc hiÖn theo nguyªn t¾c: + Th¸o l¾p dÔ dµng. + Gän nhÑ. + An toµn cho c«ng nh©n lµm viÖc. + N¨ng suÊt cao vµ gi¸ thµnh h¹. N©ng kÕt cÊu vµo vÞ trÝ: gåm 7 ph−¬ng ph¸p: b a d c e g h H×nh 6-1: C¸c ph−¬ng ph¸p n©ng kÕt cÊu vµo vÞ trÝ + Ph−¬ng ph¸p quay (a): khi n©ng mét ®Çu cÊu kiÖn ®−îc t× lªn mÆt ®Êt, th−êng sö dông ®Ó n©ng cét, th¸p, trô hoÆc èng dµi tõ t− thÕ ngang sang t− thÕ th¼ng ®øng + Ph−¬ng ph¸p kÐo lª (b): khi n©ng cÇn trôc võa n©ng mét ®Çu cÊu kiÖn, ®ång thêi kÐo lª ®Çu kia trªn mÆt ®Êt h−íng vÒ ®iÓm ®Æt. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 116
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + Ph−¬ng ph¸p chång dÇn lªn cao (c): c«ng tr×nh ®−îc chia thµnh nhiÒu ®o¹n theo chiÒu cao, lÇn l−ît l¾p chång dÇn tõ d−íi lªn. + Ph−¬ng ph¸p ®Æt tõ trªn cao xuèng thÊp (g): c«ng tr×nh còng ®−îc chia thµnh nhiÒu ®o¹n theo chiÒu cao, nh−ng l¾p ®o¹n trªn cïng tr−íc råi ®Õn c¸c ®o¹n phÝa d−íi, gi÷ chóng b»ng cÇn trôc cæng, kÝch hoÆc têi. + Ph−¬ng ph¸p kÐo lao (d): dïng ®Ó l¾p ®Æt c«ng tr×nh v−ît khÈu ®é lín (cÇu) + Ph−¬ng ph¸p treo vµ b¸n treo (e,h): ¸p dông víi cÇu v−ît s«ng §iÒu chØnh, cè ®Þnh t¹m thêi. + §iÒu chØnh: Khi cÊu kiÖn ®−îc chÕ t¹o víi ®é chÝnh x¸c kh«ng cao. + Dông cô ®Ó kiÓm tra vµ ®iÒu chØnh: M¸y kinh vÜ, m¸y thuû b×nh, c¸c lo¹i kÝch vµ dông cô tr¾c ®Þa kh¸c. + Cè ®Þnh t¹m thêi: ®iÒu chØnh kÕt cÊu vµo vÞ trÝ vÜnh viÔn, ®ång thêi gi¶i phãng cÇn trôc nh−ng ph¶i ®¶m b¶o æn ®Þnh vµ an toµn lao ®éng. dông cô: chªm, khung dÉn, d©y d»ng, thanh chèng xiªn.... Liªn kÕt vÜnh viÔn kÕt cÊu: + Mèi nèi kh«: hµn, buéc cèt thÐp, t¸n ®inh, b¾t bul«ng. + Mèi nèi −ít: liªn kÕt cèt thÐp vµ ®æ bª t«ng. + Mèi nèi hçn hîp: C¶ kh« vµ −ít nh»m b¶o vÖ thÐp liªn kÕt trong mèi nèi vµ lµm t¨ng ®é cøng cña mèi nèi. 6.1.4. C¸c c«ng viÖc cÇn thùc hiÖn tr−íc khi l¾p ghÐp mét c«ng tr×nh 1. VËn chuyÓn cÊu kiÖn C«ng t¸c vËn chuyÓn cÊu kiÖn bao gåm c¸c c«ng ®o¹n sau: bèc xÕp, vËn chuyÓn, tËp kÕt cÊu kiÖn trªn mÆt b»ng x©y l¾p. • Yªu cÇu khi vËn chuyÓn: DÔ bèc xÕp. Kh«ng bÞ h− háng. An toµn giao th«ng. Cung cÊp cÊu kiÖn ®¶m b¶o tiÕn ®é l¾p dùng ®· thiÕt kÕ. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 117
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • Nguyªn t¾c vËn chuyÓn: C−êng ®é cña cÊu kiÖn ph¶i ®¹t c−êng ®é vËn chuyÓn (Rvc = 70%Rtk). Tr¹ng th¸i lµm viÖc cña cÊu kiÖn cµng gÇn víi tr¹ng th¸i lµm viÖc thùc tÕ th× cµng tèt. CÊu kiÖn chÞu uèn ph¶i ®−îc kª b»ng nh÷ng khóc gç trªn sµn xe ®óng vÞ trÝ thiÕt kÕ Khi xÕp nhiÒu líp cÊu kiÖn th× ®iÓm kª cña chóng ph¶i trïng nhau ®Ó ®¶m b¶o chóng kh«ng ph¶i chÞu t¶i träng nµo kh¸c ngoµi träng l−îng b¶n th©n. Khi cÊu kiÖn dµi ph¶i dïng xe kÐo cã moãc, cÊu kiÖn ®−îc kª trªn hai thïng vµ m©m quay khi xe ch¹y. ChiÒu cao cña cÊu kiÖn kh«ng qu¸ 3,8m; chiÒu dµi ph¶i ®¶m b¶o cho xe ch¹y qua ng· t−, ®−êng cong nhÊt vµ vËn chuyÓn qua thµnh phè. CÊu kiÖn khi vËn chuyÓn ph¶i ®−îc cè ®Þnh vµo ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn chèng xª dÞch, va ®Ëp gi÷a c¸c kÕt cÊu. a b H×nh 6-2: C¸ch kª cÊu kiÖn trªn xe a- cÊu kiÖn chÞu kÐo, b –cÊu kiÖn chÞu uèn 2. XÕp cÊu kiÖn • CÊu kiÖn bè trÝ trªn mÆt b»ng ph¶i ë trong tÇm ho¹t ®éng cña cÇn trôc. • CÊu kiÖn ®−îc ®Æt trªn c¸c con kª gç th¨ng b»ng trªn mét mÆt ph¼ng. • VÞ trÝ ®Æt cÊu kiÖn ph¶i phï hîp víi c¸c thao t¸c cña cÇn trôc trong qu¸ tr×nh l¾p. 3. KhuÕch ®¹i cÊu kiÖn • Kh¸i niÖm: KhuÕch ®¹i cÊu kiÖn lµ viÖc liªn kÕt c¸c cÊu kiÖn ®¬n lÎ thµnh kÕt cÊu hoµn chØnh h¬n tr−íc khi l¾p ghÐp vµo c«ng tr×nh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 118
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • ¦u ®iÓm: VËn chuyÓn ®¬n gi¶n. TËn dông ®−îc søc trôc. §ì tèn c«ng t¹o giµn gi¸o. Gi¶m c¸c thiÕt bÞ ®Ó cè ®Þnh t¹m. DÔ chÕ t¹o. Mèi nèi ®−îc thùc hiÖn ngay trªn mÆt b»ng nªn thuËn lîi h¬n nhiÒu so víi ë trªn cao. • H¹n chÕ: Khã thùc hiÖn ®−îc khi mÆt b»ng thi c«ng hÑp. Khi ph−¬ng tiÖn thi c«ng bÞ h¹n chÕ. 4. Gia c−êng cÊu kiÖn Môc ®Ých: • T¨ng thªm ®é cøng cho kÕt cÊu. • G©y øng suÊt tr−íc ng−îc dÊu víi øng suÊt xuÊt hiÖn trong qu¸ tr×nh cÈu l¾p 6.1.5. C¸c ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp 1. Theo ®é lín cña cÊu kiÖn • L¾p ghÐp cÊu kiÖn nhá: khi cÊu kiÖn lµ c¸c phÇn kÕt cÊu riªng biÖt (l¾p ghÐp bÓ chøa, c«ng tr×nh cã ®é c¬ giíi thÊp hoÆc l¾p thñ c«ng). • L¾p ghÐp nguyªn cÊu kiÖn: khi cÊu kiÖn lµ mét phÇn hoÆc c¶ kÕt cÊu cã träng l−îng lín (panen, cét, tÊm m¸i). • L¾p ghÐp cÊu kiÖn d¹ng khèi: khi cÊu kiÖn cã d¹ng khèi h×nh häc kh«ng ®æi ®−îc l¾p r¸p s¬ bé tõ kÕt cÊu riªng biÖt. 2. Theo tr×nh tù l¾p ®Æt kÕt cÊu • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp tuÇn tù: mçi l−ît ®i cña cÇn trôc l¾p mét lo¹i cÊu kiÖn nªn thao t¸c nhanh nh−ng ®−êng di chuyÓn cña cÇn trôc dµi. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 119
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp ®ång bé: mçi l−ît ®i cÇn trôc tiÕn hµnh l¾p tÊt c¶ c¸c cÊu kiÖn bé phËn t¹o thµnh kÕt cÊu, do ®ã ®−êng di chuyÓn cña cÇn trôc ng¾n nh−ng c¸c thiÕt bÞ treo buéc ph¶i thay ®æi lu«n nªn thao t¸c chËm. • Ph−¬ng ph¸p l¾p ghÐp hçn hîp: kÕt hîp c¶ hai ph−¬ng ph¸p trªn, th−êng ¸p dông cho nh÷ng c«ng tr×nh lín, kÕt cÊu phøc t¹p. 3. Theo ph−¬ng l¾p ghÐp • L¾p ghÐp theo ph−¬ng däc: cÇn trôc di chuyÓn theo nhÞp cña nhµ (c«ng tr×nh) • L¾p ghÐp theo ph−¬ng ngang: cÇn trôc di chuyÓn theo ph−¬ng ngang qua tÊt c¶ c¸c khÈu ®é • L¾p ghÐp theo ph−¬ng ®øng: khi l¾p ghÐp c¸c kÕt cÊu vµ c«ng tr×nh cao. • Ph−¬ng ph¸p hçn hîp. 6.1.6. C¸c s¬ ®å tæ chøc c«ng t¸c l¾p ghÐp a, b, c, d, H×nh 6-3: S¬ ®å tæ chøc c«ng t¸c l¾p ghÐp • CÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn, vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, dïng cÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn mÆt b»ng bè trÝ cÊu kiÖn, sau ®ã l¾p ghÐp cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ (a). Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 120
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • CÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn, vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, cÇn trôc lÊy cÊu kiÖn trùc tiÕp tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó l¾p ®Æt vµo c«ng tr×nh (b). • Bèc xÕp cÊu kiÖn tõ b·i gia c«ng lªn khu vùc khuÕch ®¹i vµ ®−a lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng; cÇn trôc bèc xÕp cÊu kiÖn tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn xuèng mÆt b»ng bè trÝ cÊu kiÖn, dïng ®Ó l¾p ghÐp cÊu kiÖn vµo vÞ trÝ (c). • Bèc xÕp cÊu kiÖn tõ b·i gia c«ng lªn khu vùc khuÕch ®¹i vµ ®−a lªn ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó vËn chuyÓn tíi c«ng tr−êng, dïng cÇn trôc lÊy cÊu kiÖn trùc tiÕp tõ ph−¬ng tiÖn vËn chuyÓn ®Ó l¾p ®Æt vµo c«ng tr×nh (d) 6.2. Lùa chän m¸y mãc thiÕt bÞ l¾p dùng 6.2.1. ThiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn 1. C¸c thiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn a. C¸c lo¹i cÇn trôc • CÇn trôc tù hµnh. CÊu t¹o gåm: Bé phËn di chuyÓn, bé phËn ®iÒu khiÓn, tay cÇn, c¸c puli, rßng räc vµ d©y c¸p. H×nh 6-4: CÊu t¹o cÇn trôc tù hµnh C¸c lo¹i cÇn trôc tù hµnh: + CÇn trôc b¸nh h¬i (lo¹i cã chèng vµ lo¹i kh«ng chèng): tèc ®é di chuyÓn lín, nh−ng chØ di chuyÓn ®−îc trªn ®−êng t−¬ng ®èi b»ng ph¼ng. + CÇn trôc b¸nh xÝch: ®é c¬ ®éng cao v× dÔ dµng ®i l¹i trªn mÆt b»ng x©y dùng kÐm b»ng ph¼ng ¦u ®iÓm: + §é c¬ ®éng cao, cã thÓ phôc vô ë nhiÒu ®Þa ®iÓm l¾p ghÐp trªn c«ng tr−êng. + Tèn Ýt c«ng vµ thêi gian th¸o l¾p. + Cã thÓ tù di chuyÓn tõ c«ng tr−êng nµy sang c«ng tr−êng kh¸c. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 121
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Nh−îc ®iÓm: + §é æn ®Þnh kÐm. + Tay cÇn ë t− thÕ nghiªng vµ khíp tay cÇn thÊp nªn khi l¾p ghÐp kÕt cÊu cÇn trôc ph¶i ®øng xa c«ng tr×nh, sÏ tæn thÊt nhiÒu vÒ ®é víi h÷u Ých. Ph¹m vi ¸p dông: th−êng lµm c«ng t¸c bèc xÕp hoÆc l¾p ghÐp nhá, mÆt b»ng réng, c«ng viÖc ph©n t¸n. • CÇn trôc th¸p. CÊu t¹o gåm: Bé phËn di chuyÓn, th¸p, tay cÇn vµ ®èi träng; hÖ d©y cÈu, puli vµ c¸c b¸nh xe Ph©n lo¹i cÇn trôc th¸p: + Theo søc trôc: CÇn trôc lo¹i nhÑ vµ cÇn trôc lo¹i nÆng. + Theo tÝnh chÊt lµm viÖc: gåm cã lo¹i tay cÇn nghiªng n©ng h¹ ®−îc vµ lo¹i tay cÇn ngang. H×nh 6-5: CÊu t¹o cÇn trôc th¸p + Theo vÞ trÝ cña ®èi träng: Gåm cã lo¹i ®èi träng ë trªn cao vµ lo¹i ®èi träng ë d−íi thÊp. ¦u ®iÓm + Cã thÓ tiÕp cËn s¸t c«ng tr×nh nªn kh«ng bÞ tæn thÊt vÒ ®é víi. + Ng−êi ®iÒu khiÓn ë trªn cao nªn c¸c thao t¸c ®iÒu khiÓn chÝnh x¸c. + Trong qu¸ tr×nh thi c«ng Ýt g©y c¶n trë nh÷ng c«ng viÖc kh¸c trªn mÆt b»ng. Nh−îc ®iÓm: + §é c¬ ®éng kh«ng cao. + Kh«ng tù di ®éng tõ c«ng tr−êng nµy sang c«ng tr−êng kh¸c. + Ph¶i tèn c«ng vËn chuyÓn vµ l¾p ®Æt tr−íc khi sö dông. + Nh÷ng c«ng tr×nh ®øng ®¬n lÎ dïng cÇn trôc th¸p kh«ng kinh tÕ. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 122
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Ph¹m vi ¸p dông: th−êng sö dông trong x©y dùng d©n dông vµ c«ng nghiÖp, l¾p ghÐp c¸c c«ng tr×nh cao vµ ch¹y dµi. • CÇn trôc cæng. CÊu t¹o gåm: bé phËn di chuyÓn trªn ray, 1 hoÆc 2 xe con mang vËt cÈu ch¹y trªn dÇm cÈu, pal¨ng ®iÖn ®Ó di chuyÓn vËt cÈu. ¦u ®iÓm: + §é æn ®Þnh cao. + Cã thÓ cÈu ®−îc c¸c khèi lín vµ nÆng. H×nh 6-6: CÊu t¹o cÇn trôc cæng Nh−îc ®iÓm: + §é c¬ ®éng kÐm. + Tèn c«ng vµ thêi gian th¸o l¾p. Ph¹m vi ¸p dông: th−êng dïng ®Ó l¾p ghÐp nh÷ng khèi lín vµ nÆng, l¾p ghÐp c¸c c«ng tr×nh ch¹y dµi. • CÇn trôc thiÕu nhi. 1- §éng c¬, 2- Trèng cuén c¸p, CÊu t¹o (h×nh vÏ) 3- §èi träng, 4- C¸p cÈu §Æc ®iÓm: 5- C¸p gi÷ cÈu + §éng lùc quay cÇn vµ di chuyÓn vÞ trÝ ®Òu b»ng søc ng−êi. + Träng t¶i cña cÇn trôc thiÕu nhi nhá (kho¶ng 0,5 T); cã thÓ n©ng vËt lªn cao kho¶ng 4,5m so víi sµn c«ng t¸c ®Æt nã; ®é víi tõ 4-5m. Ph¹m vi ¸p dông: H×nh 6-7: CÊu t¹o cÇn trôc thiÕu nhi + Th−êng ®−îc sö dông trong c«ng t¸c vËn chuyÓn vËt liÖu vµ nh÷ng cÊu kiÖn nhá. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 123
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + Sö dông cÇn trôc thiÕu nhi ®Ó l¾p nhµ cã panen hép kinh tÕ h¬n so víi c¸c lo¹i cÇn trôc kh¸c. Ngoµi ra cßn mét sè lo¹i cÇn trôc kh¸c: CÇn trôc ch¹y trªn ®−êng ray, cÇn trôc trô cét buåm, mét sè cÇn trôc kÕt hîp gi÷a cÇn trôc tù hµnh vµ cÇn trôc th¸p. b. Sö dông m¸y bay trùc th¨ng ®Ó n©ng vËt • ¦u ®iÓm: Lªn xuèng nhanh chãng vµ ®¹t ®−îc ®é cao lín. Cã thÓ l¾p ®Æt ®−îc nh÷ng thiÕt bÞ ë nh÷ng vïng kh«ng cã ®−êng s¸. • Nh−îc ®iÓm: Thêi gian treo vËt t¹i mét ®iÓm nhÊt ®Þnh trªn kh«ng gian cßn qu¸ ng¾n. Khi treo vËt nÆng vµ cång kÒnh th× dÔ bÞ mÊt æn ®Þnh, g©y khã kh¨n cho viÖc ®iÒu chØnh m¸y bay còng nh− cho qu¸ tr×nh l¾p ghÐp. Sö dông m¸y bay trùc th¨ng cã gi¸ thµnh cao. • Ph¹m vi ¸p dông: VËn chuyÓn hoÆc l¾p dùng c¸c c«ng tr×nh cao nh−: Cét ®iÖn cao thÕ, nh÷ng c«ng tr×nh ë vïng ®åi nói. Söa ch÷a nh÷ng giµn m¸i h− háng trong nh÷ng nhµ cã diÖn tÝch réng, nhµ c«ng nghiÖp nhiÒu khÈu ®é... c. ThiÕt bÞ n©ng vËt b»ng thñ c«ng Khi n©ng vËt b»ng thñ c«ng ta cã thÓ sö dông c¸c lo¹i ®ßn ngang (b»ng gç, thÐp,…) ®Ó vËn chuyÓn nh÷ng cÊu kiÖn nhá vµ tíi nh÷ng n¬i mµ m¸y mãc kh«ng thÓ tíi ®−îc. 2. TÝnh to¸n lùa chän thiÕt bÞ n©ng cÊu kiÖn a. C¸c yÕu tè c¬ b¶n ®Ó chän • H×nh d¸ng, kÝch th−íc, tÝnh chÊt c«ng tr×nh. • Träng l−îng, kÝch th−íc, quy m« khuÕch ®¹i vµ vÞ trÝ c¸c kÕt cÊu c«ng tr×nh. • Khèi l−îng cÇn l¾p ghÐp, thêi h¹n hoµn thµnh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 124
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • §iÒu kiÖn mÆt b»ng l¾p ghÐp. • C¸c thiÕt bÞ ®−îc chän ph¶i ®¶m b¶o thùc hiÖn nhiÖm vô an toµn, tøc lµ ph¶i tho¶ m·n c¸c yÕu tè sau: Q ≥ Qyc ; H ≥ Hyc ; Rmax ≥ Rmax yc vµ Rmin ≥ Rminyc (1) Trong ®ã: Qyc, Hyc, Rmaxyc, Rminyc: träng l−îng cÊu kiÖn nÆng nhÊt (tÊn), chiÒu cao n©ng vËt lín nhÊt (m), tÇm víi lín nhÊt yªu cÇu (m), tÇm víi nhá nhÊt yªu cÇu (m). Q, H, Rmax, Rmin: søc trôc, chiÒu cao, tÇm víi lín nhÊt vµ tÇm víi nhá nhÊt cho phÐp (tra b¶ng tuú theo lo¹i cÇn trôc) b. TÝnh to¸n, lùa chän cÇn trôc • CÇn trôc tù hµnh: hp L S¬ ®å di chuyÓn cña cÇn h1 h2 ht trôc: e I + Di chuyÓn mét bªn Hm c«ng tr×nh. H ct α + Di chuyÓn hai bªn h c«ng tr×nh r' r S d TÝnh to¸n lùa chän: R + Khi kh«ng cã cÇn nèi phô: H×nh 6-8: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc tù hµnh (ko cã cÇn nèi phô) C¸c kÝ hiÖu trong h×nh vÏ: o L: chiÒu dµi tay cÇn, m. o Hct: chiÒu cao c«ng tr×nh dù kiÕn l¾p b»ng cÇn trôc ®ã, m. o h1: k/c an toµn tõ cÊu kiÖn tíi c«ng tr×nh, m. o h2: chiÒu cao cÊu kiÖn, m. o ht: chiÒu cao thiÕt bÞ treo buéc, m. o hp: ®o¹n puli, rßng räc, mãc cÈu (hp > 1,5m) Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 125
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n o h: K/c tõ khíp quay cÇn ®Õn cao tr×nh cÇn trôc ®øng (h> 1,5m) o e: K/c an toµn tõ mÐp c«ng tr×nh tíi t©m cña tay (e = 1 ≥1,5m). o d: kho¶ng c¸ch tõ ®iÓm ®Æt cña cÊu kiÖn xa nhÊt tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o d’: kho¶ng c¸ch tõ ®iÓm ®Æt cña cÊu kiÖn gÇn nhÊt tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o S: Kho¶ng c¸ch tõ khíp quay cña tay cÇn trôc tíi mÐp c«ng tr×nh, m. o r: Kho¶ng c¸ch tõ trôc quay cña cÇn trôc tíi khíp quay cña tay cÇn, m. o r’: Kho¶ng c¸ch tõ trôc quay cña cÇn trôc tíi ®u«i cÇn trôc,m. ChiÒu cao n©ng mãc: Hyc = Hct + h1 + h2 + h3. (m) (2) Søc trôc Q: Qyc = Qckmax + ∑ q i (tÊn) (3) Trong ®ã: o Qmaxck: Träng l−îng lín nhÊt cña c¸c cÊu kiÖn mµ ta dù ®Þnh cÈu l¾p, tÊn. o ∑ q i : Tæng träng l−îng cña c¸c thiÕt bÞ treo cÈu, tÊn. TÇm víi: R maxyc = r + S + d; Rminyc = r + S + d’ (m) Trong ®ã: o S = L cosα - d vµ S + r ≥ r’ + (0,5 ÷ 1m) (m) o L: chiÒu dµi tay cÇn, m. H ct − hc d + e H −h o L= + , m. víi α = arctg 3 ct c sin α cos α d +e + Khi cã cÇn nèi phô: l: chiÒu dµi cÇn nèi phô. β: gãc hîp gi÷a cÇn nèi phô víi ph−¬ng ngang. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 126
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Hyc; Qyc: tÝnh theo c¸c c«ng thøc (2), (3). ChiÒu dµi tÇm víi: l o Rmaxyc = r + S + d hp L o Rminyc = r + S + d’ h1 h2 h t e Trong ®ã: I Hm H ct o S = Lcosα + α lcosβ - d vµ S + h r ≥ r’ + (0,5 ÷ r' r S d 1m) R o L: chiÒu dµi tay cÇn: H×nh 6-9: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc tù hµnh (cã cÇn nèi phô) H ct − hc d − l cos β + e H ct − hc o L= + víi α = arctg 3 sin α cos α d − l cos β + e • CÇn trôc th¸p. C¸ch bè trÝ cÇn trôc: + Bè trÝ trong c«ng tr×nh. + Bè trÝ ngoµi c«ng tr×nh TÝnh to¸n: + C¸ch x¸c ®Þnh th«ng sè Hyc vµ Qyc t−¬ng tù cÇn trôc tù hµnh. + Khi tÝnh to¸n tÇm víi H×nh 6-10: S¬ ®å tÝnh cÇn trôc th¸p cña cÇn trôc: R maxyc = S + d. Rminyc = S + d’ Trong ®ã: S: kho¶ng c¸ch tõ t©m quay cña cÇn trôc ®Õn mÐp c«ng tr×nh. S ≥ r + (0,5 ÷ 1m) khi ®èi träng ë cao h¬n c«ng tr×nh. S ≥ r’ + (0,5 ÷ 1m) Khi ®èi träng ë thÊp h¬n c«ng tr×nh. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 127
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n Sau khi ®∙ tÝnh ®−îc c¸c th«ng sè cÇn thiÕt Q, R, H: dùa vµo b¶ng c¸c th«ng sè cña c¸c lo¹i cÇn trôc ®Ó chän cÇn trôc hîp lý tho¶ m∙n ®iÒu kiÖn (1) 6.2.2. C¸c thiÕt bÞ phôc vô l¾p ghÐp 1. ThiÕt bÞ d©y a. D©y c¸p D©y c¸p: Cã thÓ ®−îc bÖn tõ mét hoÆc nhiÒu Tao (bÖn b»ng nhiÒu sîi thÐp nhá cã ®−êng kÝnh 0,2 - 2mm) • Cã hai lo¹i d©y c¸p: C¸p mÒm: th−êng dïng ®Ó treo buéc vËt cÈu. C¸p cøng: th−êng dïng ®Ó lµm d©y têi d©y cÈu, d©y d»ng v× Ýt bÞ uèn cong • Lùa chän d©y c¸p: R Theo tÝnh to¸n: S < [S] = (kG) k Trong ®ã: S: lùc kÐo lín nhÊt mµ d©y c¸p ph¶i chÞu, kG. [S]: Søc chÞu kÐo cho phÐp cña d©y c¸p, kG. R: Lùc lµm ®øt d©y c¸p (theo th«ng sè kü thuËt hoÆc thÝ nghiÖm), kG k: hÖ sè an toµn (3,5 - 8), tuú theo c¸ch sö dông c¸p. Chän c¸p theo träng l−îng vËt cÈu. Träng l−îng vËt cÈu (tÊn) §−êng kÝnh c¸p (mm)
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • C¸c lo¹i d©y cÈu: D©y cÈu ®¬n: ®o¹n c¸p dµi 6 - 12m, ®−êng kÝnh tõ 12 - 20mm, hai ®Çu cã vßng cÈu hoÆc chèt th¸o më hoÆc mãc cÈu D©y cÈu kÐp: lµ vßng d©y c¸p khÐp kÝn, cã thÓ treo buéc ®−îc nh÷ng cÊu kiÖn cã h×nh d¸ng vµ kÝch th−íc kh¸c nhau nh−ng viÖc th¸o l¾p kh¸ khã kh¨n. d a=40d CÊu t¹o C¸ch sö dông H×nh 6-11: CÊu t¹o vµ c¸ch sö dông cña c¸c lo¹i d©y cÈu • TÝnh to¸n: Khi treo buéc vËt b»ng mét hoÆc hai nh¸nh d©y cÈu: H×nh 6 -12: s¬ ®å tÝnh néi lùc trong d©y cÈu Khi treo vËt ë t− thÕ n»m ngang b»ng chïm d©y cÈu: 1 p S= . (kG) cosβ m Trong ®ã: P - träng l−îng vËt cÈu, kG. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 129
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n m - sè nh¸nh d©y cÈu. β - gãc dèc cña nh¸nh d©y víi ®−êng th¼ng ®øng. β Tõ trÞ sè néi lùc tÝnh ®−îc, d©y β c¸p ®−îc chän ph¶i ®¶m b¶o: β β < [σ ] S σ= (kG/cm2) F Trong ®ã: S - néi lùc trong d©y, kG F - DiÖn tÝch tiÕt diÖn cña d©y, cm2 [σ]- øng suÊt lín nhÊt cho phÐp cña lo¹i vËt liÖu, kG/cm2 c. §ßn treo Th−êng lµm b»ng thÐp èng (thÐp h×nh), gióp c¸c d©y treo lµm viÖc v¬i søc kÐo cã lîi nhÊt. H×nh 6-13: C¸c lo¹i ®ßn treo 2. ThiÕt bÞ treo trôc a. Pu li: lµ thiÕt bÞ treo trôc ®¬n gi¶n gåm mét hay nhiÒu b¸nh xe • CÊu t¹o: Lo¹i mét b¸nh xe Lo¹i nhiÒu b¸nh xe H×nh 6-14: cÊu t¹o puli Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 130
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n • C¸c lo¹i Puli: Puli mét b¸nh xe dïng cho vËt nÆng tõ 3 1 3 ®Õn 10 tÊn Puli nhiÒu b¸nh xe dïng cho c¸c vËt nÆng h¬n b. Rßng räc 2 Lµ thiÕt bÞ treo trôc gåm 2 puli nèi víi nhau 3 4 b»ng d©y c¸p, puli trªn cè ®Þnh, puli d−íi di ®éng, d©y c¸p luån qua tÊt c¶ c¸c b¸nh xe cña puli, mét ®Çu d©y cè ®Þnh vµo mét puli cßn ®Çu kia ch¹y ra H×nh 6-15: CÊu t¹o rßng räc puli dÉn h−íng råi tíi têi. 1- Puli cè ®Þnh; 2- Puli di ®éng; 3- Puli dÉn h−íng; 4- D©y c¸p ch¹y ra têi c. Têi Lµ thiÕt bÞ kÐo vËt lµm viÖc ®éc lËp hoÆc lµ bé phËn truyÒn chuyÓn ®éng cña m¸y cÈu. Trong l¾p ghÐp th−êng sö dông têi ®Ó bèc dì vµ l«i kÐo cÊu kiÖn, kÐo c¨ng vµ ®iÒu chØnh c¸c d©y d»ng, d©y neo... Gåm cã 2 lo¹i lµ têi ®iÖn vµ têi tay • Têi tay: Th−êng cã träng t¶i nhá vµ n¨ng suÊt thÊp (Ýt dïng). 1 2 H×nh 6-16: CÊu t¹o têi: 1- Têi tay; 2- Têi ®iÖn • Têi ®iÖn: TiÖn nghi vµ n¨ng suÊt cao; gåm 2 lo¹i : têi ®iÖn b¸nh xe r¨ng vµ têi ®iÖn ma s¸t Têi ®iÖn b¸nh xe r¨ng: th−êng dïng trong l¾p ghÐp. Têi ®iÖn ma s¸t: Th−êng dïng di chuyÓn vËt theo h−íng ngang, kÐo c¨ng d©y thÐp. Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 131
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n 3. ThiÕt bÞ buéc l¾p a. Kho¸ c¸p, kÑp c¸p • Kho¸ c¸p: dïng ®Ó kho¸ d©y cÈu víi vßng treo (hay mãc ch«n s½n cña cÊu kiÖn); kho¸ c¸p cã nhiÒu lo¹i, cã søc chÞu tõ 0,9 ®Õn 7,5 tÊn dïng cho c¸p cã ®−êng kÝnh 9,2 ®Õn 28mm. • KÑp c¸p: dïng ®Ó nèi c¸p; khi nèi H×nh 6-17: Kho¸ c¸p, kÑp c¸p dïng hai d©y c¸p ®Ó c¹nh nhau råi dïng d©y c¸p xiÕt chÆt. b. Kho¸ b¸n tù ®éng Cho phÐp th¸o d©y cÈu nhanh chãng h¬n mµ kh«ng cÇn trÌo cao. H×nh 6-18: CÊu t¹o kho¸ b¸n tù ®éng 4. C¸c c«ng cô neo gi÷ C¸c rßng räc, m¸y têi vµ c¸c d©y neo gi»ng cña c¸c m¸y cÇn cÈu ph¶i ®−îc cè ®Þnh ch¾c ch¾n vµo c¸c bé phËn bÊt ®éng cña c«ng tr×nh hoÆc cè ®Þnh vµo neo, hè thÕ. a. C¸c c«ng cô S • Cäc vµ ®èi träng chèng lËt. a • C¸c khèi BT nÆng. Q G c A • Thanh neo (gç, thÐp). b • D©y neo H×nh 6-19: S¬ ®å tÝnh khi S n»m ngang b. H×nh thøc neo vµ tÝnh to¸n • Neo cäc cè ®Þnh têi: cäc vµ ®èi träng chèng lËt. Khi lùc S n»m ngang: Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 132
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + §K c©n b»ng: Qb + Gc = k.S.a k .S .a − Gc ⇒ Q= , kG b Trong ®ã: + Q: Träng l−îng cña ®èi träng chèng lËt, kG + G: Träng l−îng cña têi, kG S1 S + S: Lùc t¸c dông vµo têi, kG S2 a + k: hÖ sè an toµn (k = 1,5) B G Q1 A Q Khi S hîp víi ph−¬ng ngang mét d b' gãc α: khi ®ã cÇn ®Æt thªm Q1 ë c' phÝa tr−íc têi vµ cÇn kiÓm tra æn ®Þnh lËt quanh B: H×nh 6-20: S¬ ®å tÝnh khi S n»m nghiªng KiÓm tra chèng lËt quanh ®iÓm B: k.S1.b’ = S2.a + Q1.c’ + G.b’ + Q.d (víi S1 = S.sinα; S2 = S.cosα) kb' S sin α − aS cos α − Gb'−Qd ⇒ Q1 = (kG) c' NÕu Q1>0 th× cÇn ph¶i ®¹t tr−íc têi mét ®èi träng chèng lËt • Neo cäc cè ®Þnh d©y gi»ng (d©y v¨ng): cäc neo lµm b»ng gç, ®ãng thµnh mét hoÆc nhiÒu hµng xuèng d−íi mÆt ®Êt tíi 1,2 ®Õn 1,5m. Sè l−îng, kÝch th−íc vµ chiÒu s©u ®ãng cäc phô thuéc vµo søc kÐo cña d©y vµ søc chÞu t¶i cña nÒn ®Êt. H×nh 6-21: S¬ ®å neo cäc • Neo ngÇm (hè thÕ) Hè thÕ kh«ng gia c−êng: khi søc kÐo tõ 3 - 20T, hè thÕ cã cÊu t¹o nh− sau: Bé m«n: X©y dùng C¬ së H¹ tÇng Giao th«ng 133
- Kü thuËt thi c«ng c¬ b¶n + CÊu t¹o: Neo gåm 3 ®Õn 4 ®o¹n gç, ®−êng kÝnh 240mm, dµi 2 ®Õn 3m ®ãng thµnh bã vµ ch«n s©u 1,5 ®Õn 3,5m. D©y neo nghiªng víi mÆt ph¼ng ngang mét gãc ≤ 300 b + TÝnh to¸n: §é æn ®Þnh cña hè thÕ x¸c H ®Þnh theo ®iÒu kiÖn: N2 S Q b1 Q +T > k.N2 h Trong ®ã: N1 k: hÖ sè æn ®Þnh (k = 3) T Q: träng l−îng khèi ®Êt H×nh 6-22: S¬ ®å cÊu t¹o vµ tÝnh hè thÕ kh«ng gia c−êng trªn neo, kG. ( b1 + b ) Q= H.l .γ d (l: chiÒu dµi thanh neo, m). 2 b, b1: kÝch th−íc ®¸y trªn vµ ®¸y d−íi hè ®µo, m. T: lùc ma s¸t gi÷a neo vµ ®Êt. T = f1.N1 (kG) N1, N2: thµnh phÇn cña lùc S theo 2 ph−¬ng, kG f1: hÖ sè ma s¸t gi÷a neo vµ ®Êt. KiÓm tra l¹i ¸p suÊt cho phÐp cña ®Êt qua hÖ thøc: N1 [R®].μ ≥ h.l μ: hÖ sè nÐn kh«ng ®Òu (=0,25). h: chiÒu dµy thanh neo, m. [R®]: c−êng ®é cña ®Êt, kG/m2 TiÕt diÖn cña thanh neo: TiÕt diÖn thanh neo ngang cã mét d©y kÐo ®−îc x¸c ®Þnh theo ®iÒu kiÖn chèng uèn: M σ=
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công - Nxb. Xây dựng
253 p |
1730 |
905
-
Kỹ thuật thi công cơ bản , chương 1-2
43 p |
593 |
368
-
Kỹ thuật thi công cơ bản_Chương 1: Công tác chuẩn bị
43 p |
512 |
250
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công: Phần 1 - NXB Xây dựng
185 p |
299 |
158
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công - ThS. Nguyễn Đức Chương (chủ biên)
253 p |
323 |
153
-
Kỹ thuật thi công dưới nước part 6
15 p |
179 |
77
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công công trình cảng - đường thủy: Phần 2 - ĐH Xây dựng
87 p |
97 |
57
-
Giáo trình Kỹ thuật thi công công trình cảng - đường thủy: Phần 1 - ĐH Xây dựng
113 p |
84 |
52
-
Giáo trình môn học: Kỹ thuật thi công 1
150 p |
41 |
21
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 1 - GV. Võ Văn Dần
14 p |
58 |
20
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 2 - GV. Võ Văn Dần
53 p |
40 |
17
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 3.4 - GV. Võ Văn Dần
34 p |
40 |
17
-
Bài giảng môn học Kỹ thuật thi công - Trần Minh Quang
120 p |
45 |
16
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công (Phần A: Công tác thi công đất): Chương 1 - Lương Hoàng Hiệp
16 p |
30 |
11
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 6 - ThS. Nguyễn Hoài Nghĩa, PGS.TS. Lưu Trường Văn
51 p |
41 |
10
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công (Phần A: Công tác thi công đất): Chương 2 - Lương Hoàng Hiệp
7 p |
32 |
7
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Phần 1 (Chương 1) - TS. Nguyễn Duy Long
13 p |
30 |
7
-
Bài giảng Kỹ thuật thi công: Chương 1 - Những khái niệm cơ bản
18 p |
35 |
5

Set-Cookie: TLDEVNamespace=jfdv97s44aoukjqigc3qvrgg50; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


text:
Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
Chia sẻ: Nguyễn Nhi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:13
lượt xem 89
download
Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
“Nếu bạn không biết cần đi đến đâu thì bạn chọn con đường nào cũng vậy” Basil S. Walsh Tài liệu này sẽ giới thiệu tóm tắt mục đích và phạm vi áp dụng của một số các mô hình, tiêu chuẩn về hệ thống quản lí đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới và Việt Nam như ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) nhằm giúp các doanh nghiệp Việt Nam lựa chọn công cụ phù hợp để thiết lập nên các hệ thống quản lí. II) Dẫn nhập Tiến sỹ Trevor...
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
Nội dung Text: Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
- Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý I) Mục đích tài liệu “Nếu bạn không biết cần đi đến đâu thì bạn chọn con đường nào cũng vậy” Basil S. Walsh Tài liệu này sẽ giới thiệu tóm tắt mục đích và phạm vi áp dụng của một số các mô hình, tiêu chuẩn về hệ thống quản lí đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới và Việt Nam như ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) nhằm giúp các doanh nghiệp Việt Nam lựa chọn công cụ phù hợp để thiết lập nên các hệ thống quản lí. II) Dẫn nhập Tiến sỹ Trevor Smith, chủ tịch ủy ban ISO/TC 176 chịu trách nhiệm soạn thảo Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 phát biểu: “Đằng sau một hệ thống quản lí chất lượng hiệu quả là một hệ thống quản lí mạnh. Đằng sau một hệ thống quản lí mạnh là một tầm nhìn và sứ mệnh mạnh mẽ được chia sẻ và thấu hiểu bởi tất cả mọi thành viên của tổ chức. Đằng sau tầm nhìn mạnh mẽ là các giá trị bền vững như sự khát khao cống hiến, sự chính trực, cởi mở và trách nhiệm” (2) Nhưng làm sao để có thể thiết lập nên một hệ thống quản lí mạnh? Các nhà quản lí, nghiên cứu và tổ chức trên thế giới luôn mong muốn tìm kiếm các mô hình quản lí mang tính phổ quát, có thể áp dụng rộng rãi dựa trên những kiến thức và kinh nghiệm quản lí tốt nhất. Bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000 (1) và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) là kết quả của những cố gắng như vậy.
- Trước khi thiết lập một hệ thống quản lí, các doanh nghiệp phải đặt ra hai câu hỏi chính: a) Mục đích của hệ thống quản lí là gì? b) Công cụ nào có thể sử dụng để giúp thiết lập nên hệ thống quản lí để đạt mục đích đó? Một trong những nguyên nhân quan trọng nhất dẫn đến tính kém hiệu quả của các hệ thống quản lí chất lượng TCVN ISO 9001 hay quản lí nói chung tại các doang nghiệp Việt Nam trong mấy năm qua là sự không xác định rõ ràng mục đích của hệ thống quản lí và sự khiếm khuyết, thậm chí sai lệch trong cách hiểu bản chất của các mô hình, tiêu chuẩn được sử dụng. Cũng như xây một ngôi nhà, bạn nên xác định trước ngôi nhà ấy để làm gì, rộng bao nhiêu, để cho bao nhiêu người ở, các yêu cầu vị trí, thẩm mỹ, tiện nghi như thế nào rồi mới thuê một người thiết kế bản vẽ phù hợp. Chuyện gì sẽ xảy ra nếu bạn gọi một kỹ sư thiết kế và chỉ đơn giản nói: “Hãy thiết kế cho tôi một ngôi nhà”? Chắc rằng người kỹ sư thiết kế sẽ bối rối và nếu anh ta cứ yên lặng thực hiện thì sản phẩm thiết kế sẽ không có nhiều giá trị. Vấn đề tương tự cũng thường xuyên xảy ra với việc áp dụng tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 tại các doang nghiệp Việt Nam. Theo kinh nghiệm của chúng tôi, các doanh nghiệp, ngoài mong muốn có tấm chứng chỉ TCVN ISO 9001:2000 để tăng uy tín thương hiệu, thực sự có nhu cầu có một hệ thống quản lí giúp họ kiểm soát và khai thác một cách hiệu quả các nguồn lực ngày càng đắt đỏ và khan hiếm để đạt các mục tiêu của mình. Nhận thức phổ biến là TCVN ISO 9001:2000 là chìa khóa để giúp các doanh
- nghiệp nâng tầm quản lí toàn diện cho tất cả các hoạt động chứ không chỉ riêng quản lí chất lượng các hoạt động sản xuất ra sản phẩm cho khách hàng. Nhưng tiêu chuẩn ISO 9001:2000 nói riêng và bộ tiêu chuẩn ISO 9000: 2000 không được ban hành với mục đích như vậy. Điều 2.11 của Tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:200 nêu rõ: “Hệ thống quản lí chất lượng là một phần của hệ thống quản lí của tổ chức tập trung vào việc đạt các đầu ra (kết quả) có liên quan đến mục tiêu chất lượng, nhằm thỏa mãn nhu cầu, mong đợi và yêu cầu của khách hàng và các bên liên quan một cách thích hợp. Các mục tiêu chất lượng bổ sung cho các mục tiêu khác của tổ chức như những mục tiêu liên quan đến sự tăng trưởng, ngân quỹ, lợi nhuận, môi trường, sức khỏe và an toàn nghề nghiệp” (3) Thêm nữa, Tiêu chuẩn được biết đến rộng rãi nhất trên thế giới và Việt Nam (Vì là tiêu chuẩn dùng để đánh giá và có thể cấp chứng chỉ phù hợp), Tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 lại có phạm vi áp dụng cho các hoạt động liên quan trực tiếp đến quá trình tạo sản phẩm cho khách hàng (Xem hình 1), còn các hoạt động hỗ trợ khác như tài chính, nhân sự, cơ sở hạ tầng... thì sẽ nằm ở đâu trong hệ thống quản lí?
- Nghĩa rằng ngoài hệ thống quản lí chất lượng, tổ chức cần có các hệ thống quản lí khác như kinh doanh, tài chính, môi trường... và doanh nghiệp phải dựa vào tiêu chuẩn, mô hình nào để thiết lập cho mình một hệ thống quản lí toàn diện? III) Mục đích và phạm vi của TCVN 9001:2000 a) Giới thiệu Tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 là một phần của bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:2000 về quản lí chất lượng. Bộ tiêu chuẩn này bao gồm các tiêu chuẩn: - TCVN ISO 9000:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Cơ sở và từ vựng. TCVN ISO 9000:2000 mô tả cơ sở của các hệ thống quản lí chất lượng và quy định các thuật ngữ dùng trong các hệ thống quản lí chất lượng thuộc nhóm này
- - TCVN ISO 9001:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Các yêu cầu. TCVN ISO 9001:2000 quy định các yêu cầu đối với hệ thống quản lí chất lượng khi một tổ chức muốn chứng tỏ năng lực của mình trong việc cung cấp các sản phẩm đáp ứng các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định tương ứng và nhằm nâng cao sự thỏa mãn của khách hàng. Đây là tiêu chuẩn được sử dụng để đánh giá hệ thống quản lí chất lượng của một tổ chức và cấp chứng chỉ phù hợp. - TCVN ISO 9004:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Hướng dẫn cải tiến. TCVN ISO 9004:2000 cung cấp các hướng dẫn xem xét, cải tiến tính hiệu lực và hiệu quả của hệ thống quản lí chất lượng. Bộ tiêu chuẩn này mở rộng mục tiêu nhằm tới là thỏa mãn khách hàng và cả các bên liên quan. b) Mục đích và phạm vi áp dụng của TCVN ISO 9001:2000 Điều 1.1 của TCVN ISO 9001:2000 nêu rõ: “Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu đối với hệ thống quản lí chất lượng khi một tổ chức: a. Cần chứng tỏ khả năng cung cấp một cách ổn định sản phẩm đáp ứng các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định thích hợp; b. Nhằm nâng cao sự thõa mãn của khách hàng thông qua việc áp dụng có hiệu quả hệ thống này, bao gồm cả các quá trình để cải tiến liên tục hệ thống và đảm bảo sự phù hợp các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định được áp dụng.Chú thích: Trong tiêu chuẩn này, thuật ngữ “sản phẩm” chỉ áp dụng nhằm cho khách hàng hoặc khách hàng yêu cầu. ”Điều 0.3 của TCVN ISO 9004:2000 bổ sung thêm: “TCVN ISO 9001 đưa ra các
- yêu cầu đối với một hệ thống quản lý chất lượng có thể dùng để áp dụng trong nội bộ của tổ chức, hoặc sử dụng để chứng nhận, hoặc cho mục đích hợp đồng. Nó tập trung vào tính hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng trong việc đáp ứng các yêu cầu của khách hàng”. Tóm lại mục đích của TCVN ISO 9001:2000 là để đánh giá các hệ thống quản lí chất lượng cho các hoạt động liên quan trực tiếp đến khách hàng như bán hàng, thực hiện đơn hàng, dịch vụ sau bán hàng, cũng như một số hoạt động khác trực tiếp tham gia vào quá trình tạo sản phẩm cho khách hàng như quản lí máy móc thiết bị, cơ sở hạ tầng, tuyển dụng và đào tạo nhân viên liên quan. c. Mô hình của TCVN ISO 9001:2000 IV) Mục đích và phạm vi của TCVN 9004:2000 a) Giới thiệu
- TCVN TCVN ISO 9001 và TCVN 9004 được xây dựng như một cặp nhất quán các tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng, được thiết kế để bổ sung cho nhau nhưng cũng có thể được sử dụng độc lập. Mặc dù hai tiêu chuẩn này có phạm vi sử dụng khác nhau nhưng có cấu trúc tương tự nhau tạo thuận lợi cho việc sử dụng đồng thời. b) Mục đích và phạm vi áp dụng “TCVN ISO 9004 đưa ra các chỉ dẫn đối với phạm vị rộng hơn các mục tiêu của hệ thống quản lý chất lượng so với TCVN ISO 9001, đặc biệt là cho việc cải tiến liên tục toàn bộ hoạt động và tính hiệu quả cũng như hiệu lực của tổ chức. TCVN ISO 9004 dùng để làm hướng dẫn cho tổ chức mà lãnh đạo cao nhất của nó mong muốn vượt xa hơn các yêu cầu của TCVN ISO 9001 nhằm tìm kiếm sự cải tiến liên tục trong hoạt động. Tuy nhiên, TCVN ISO 9004 không sử dụng cho mục đích chứng nhận” (TCVN ISO 9004:2000, điều 0.3) Ngoài các quá trình tạo sản phẩm dành cho khách hàng (Phạm vi của ISO 9001:2000), ISO 9004:2000 còn hướng dẫn tổ chức quản lí các hoạt động hỗ trợ liên quan. Điều 5.1.1 của TCVN ISO 9004:2000 nêu rõ: “Lãnh đạo cần qua tâm đến các hoạt động sau:- Xác định các quá trình tạo sản phẩm đem lại giá trị gia tăng cho tổ chức,- Xác định các quá trình hỗ trợ có ảnh hưởng đến hiệu quả và hiệu lực của các quá trình tạo sản phẩm.” Tuy nhiên TCVN ISO 9004:2000 vẫn chỉ đề cập đến khía cạnh quản lí chất lượng theo nghĩa hẹp của từ là chất lượng của sản phẩm dành cho khách hàng chứ chưa phải hệ thống quản lí toàn diện của một tổ chức.
- Điều 0.4, TCVN ISO 9004:2000: “Tính tương ứng với các hệ thống quản lí khácTiêu chuẩn này không bao gồm các hướng dẫn cụ thể cho các hệ thống quản lý khác như quản lý môi trường, quản lý sức khoẻ và an toàn nghề nghiệp, quản lý tài chính hoặc quản lý rủi ro. Tuy nhiên , tiêu chuẩn này cho phép tổ chức liên kết hay kết hợp nhất hệ thống quản lý chất lượng của các tổ chức với các hệ thống quản lý có liên quan. Tổ chức có thể điều chỉnh hệ thống quản lý chất lượng theo các hướng dẫn của tiêu chuẩn này” V) Mục đích và phạm vi của Mô hình Tuyệt hảo a) Giới thiệu. Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) do Tổ chức Chất lượng Châu Âu (European Foundation For Quality Management) phát triển nhằm đưa ra một mô hình tổng thể cho các hệ thống quản lí doanh nghiệp.
- Việt Nam cũng sử dụng Mô hình tuyệt hảo làm cơ sở đánh giá để trao giải thưởng Giải Vàng Chất Lượng Việt Nam. Tài liệu TCVN ISO 9000 có đề cập đến Mô hình tuyệt hảo: “... 2.12. Mối quan hệ giữa hệ thống quản lí chất lượng và các mô hình tuyệt hảo:Các cách tiếp cận của hệ thống quản lí chất lượng trong bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000 và trong các mô hình tuyệt hảo về tổ chức dựa trên các nguyên tắc chung. Cả hai đều: - Tạo điều kiện cho tổ chức xác định các điểm mạnh và điểm yếu, - Có các điều kiện để đánh giá theo mô hình tổng quát - Cung cấp các cơ sở để cải tiến liên tục ...” Trong khi ISO 9000 chỉ đề cập đến chất lượng theo nghĩa hẹp của chất lượng sản phẩm thì Mô hình tuyệt hảo đề cập đến chất lượng toàn diện, nghĩa là tất cả mọi hoạt động của Công ty.
- b) Muc đích và phạm vi áp dụng Tổ chức có thể áp dụng Mô hình tuyệt hảo để thiết lập một hệ thống quản lí thống nhất bao trùm tất cả mọi lĩnh vực hoạt động để đạt được sự thành công vượt trội. Khi xây dựng hệ thống quản lí theo Mô hình tuyệt hảo tổ chức sẽ hoàn toàn đáp ứng các tiêu chuẩn ISO 9001, tiêu chuẩn 14001:2004 về quản lí môi trường... c) Mô hình tuyệt hảo
- Một cách biểu diễn khác:
- VI) Bạn nên chọn mô hình nào? Để xây dựng một hệ thống quản lí hiệu quả là một quá trình lâu dài và đòi hỏi rất nhiều cam kết và cố gắng. Việc xác định mục đích rõ ràng và phương tiện phù hợp là rất quan trọng cho hành trình đến chất lượng và sự vượt trội. Bạn có thể bắt đầu bằng cách áp dụng TCVN 9001:2000 để tạo một cơ bản đầu tiên, và sau đấy phát triển lên thành một hệ thống toàn diện. Phương pháp này có ưu điểm là bạn ít phải tiêu tốn nhiều nguồn lực. Tuy nhiên bạn đừng nhầm lẫn rằng đó là hệ thống quản lí toàn diện của bạn. Bạn cũng có thể xây dựng ngay một hệ thống quản lí toàn diện theo Mô hình tuyệt hảo. Ưu điểm của cách tiếp cận này là bạn có một hệ thống nhất quán và rõ ràng. Tuy nhiên bạn sẽ phải tốn nhiều công sức và chi phí nhiều hơn. Theo chúng tôi, doanh nghiệp Việt Nam nên kết hợp áp dụng cả TCVN ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo, theo trình tự: 1. Sử dụng mô hình Tuyệt hảo để nhận thức và thiết lập một bức tranh thống nhất và toàn cảnh về hệ thống quản lí, 2. Sử dụng các hướng dẫn của ISO 9004:2000 để hoạch định các các quá trình kinh doanh và các quá trình hỗ trợ cần thiết nhất, 3. Hoàn thiện các quá trình này để có thể đánh giá cấp chứng nhận phù hợp ISO 9001:2000 4. Tiếp tục hoạch định, thực hiện và các quá trình còn lại. VII) Các bước để thành công
- 1. Quyết tâm thực hiện cuộc hành trình đến sự vượt trội 2. Thành lập nhóm dẫn đầu mạnh 3. Hoạch định a) Hình dung một tương lai chung (Tầm nhìn) của Công ty mà mọi người muốn hướng tới. b) Thảo luận về tầm nhìn. c) Đánh giá hiện tại. d) Xác định các mục tiêu e) Các chiến lược để đạt mục tiêu 4. Thực hiện – Lôi cuốn tất cả các thành viên của Công ty tham gia vào cuộc hành trình. 5. Ghi nhận các kết quả cụ thể đầu tiên. 6. Khẳng định lại niềm tin vào cuộc hành trình. Tiếp tục tạo ra các cải tiến. 7. Chính thức hóa hệ thống mới. Khẳng định văn hóa đối thoại, học tập, đổi mới và cải tiến không ngừng. Chú thích (1): Bởi vì Việt Nam là thành viên của tổ chức ISO nên chúng ta chấp nhận các tiêu chuẩn của tổ chức này, trong đó có ISO 9000 nên tên gọi của bộ tiêu chuẩn này ở Việt Nam là TCVN ISO 9000 (TCVN: Tiêu chuẩn Việt Nam) (2): Tương lai của các tiêu chuẩn quản lí, Tiến sỹ Trevor Smith. Tạp chí ISO Management Systems – November-December 2002 (3): Bộ tiêu chuẩn Việt Nam TCVN ISO 9000 Phiên bản năm 20000, NXB Xây Dựng 2003
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG TOÀN DIỆN VÀ CÁC HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THEO TIÊU CHUẨN)
33 p | 381 | 218
-
Hệ thống Quản lý Sản suất
20 p | 298 | 197
-
Ebook Áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế trong các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ - TS. Hà Văn Hội
292 p | 361 | 151
-
Hướng dẫn thiết kế Hệ thống quản lý tòa nhà - Phần 5
11 p | 234 | 111
-
Tài liệu HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG – CÁC YÊU CẦU
27 p | 171 | 57
-
Quyết định số 118/2009/QĐ-TTg
8 p | 248 | 51
-
HACCP: Hệ thống quản lý chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm
4 p | 165 | 48
-
Bài giảng Thực hành đánh giá nội bộ và duy trì hệ thống quản lý chất lượng theo TCVN iso 9001:2008
125 p | 82 | 34
-
Ebook Đề án Tin học khóa quản lý hành chính Nhà nước 2001- 2005 trong hành động: Phần 1 - TS. Vũ Đình Thuần (chủ biên)
167 p | 56 | 20
-
Bài giảng An toàn hàng không
33 p | 55 | 15
-
Hệ thống Quản lý chất lượng toàn diện.
5 p | 64 | 11
-
Hệ thống quản lý chất lượng Q-BasePage
5 p | 35 | 10
-
Báo cáo Mô hình hóa nhu cầu giao thông nhằm mục đích đánh giá tác động chính sách quản lý giao thông đô thị Hà Nội - TS. Vũ Anh Tuấn
24 p | 32 | 10
-
Lựa chọn mô hình hồi quy
4 p | 75 | 5
-
Bài giảng Quản lý công: Hệ thống quan liêu - Nguyễn Hữu Lam
13 p | 27 | 4
-
Áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo bộ tiêu chuẩn ISO 9000:2000 trong cải cách thủ tục hành chính ở Đà Lạt - Lê Chinh
5 p | 22 | 3
-
CHỌN MÔ HÌNH VÀ KIỂM ĐỊNH ViỆC CHỈ ĐỊNH MÔ HÌNH
13 p | 53 | 3

markdown:
# Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
Chia sẻ: Nguyễn Nhi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:13
lượt xem 89
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2010/20100423/phuonghoangnho/80x100/thiet_lap_he_thong_quan_ly_0784.jpg)
##
Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
“Nếu bạn không biết cần đi đến đâu thì bạn chọn con đường nào cũng vậy” Basil S. Walsh Tài liệu này sẽ giới thiệu tóm tắt mục đích và phạm vi áp dụng của một số các mô hình, tiêu chuẩn về hệ thống quản lí đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới và Việt Nam như ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) nhằm giúp các doanh nghiệp Việt Nam lựa chọn công cụ phù hợp để thiết lập nên các hệ thống quản lí. II) Dẫn nhập Tiến sỹ Trevor...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý
- Lựa chọn mô hình để thiết lập hệ thống quản lý I) Mục đích tài liệu “Nếu bạn không biết cần đi đến đâu thì bạn chọn con đường nào cũng vậy” Basil S. Walsh Tài liệu này sẽ giới thiệu tóm tắt mục đích và phạm vi áp dụng của một số các mô hình, tiêu chuẩn về hệ thống quản lí đang được áp dụng rộng rãi trên thế giới và Việt Nam như ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) nhằm giúp các doanh nghiệp Việt Nam lựa chọn công cụ phù hợp để thiết lập nên các hệ thống quản lí. II) Dẫn nhập Tiến sỹ Trevor Smith, chủ tịch ủy ban ISO/TC 176 chịu trách nhiệm soạn thảo Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 phát biểu: “Đằng sau một hệ thống quản lí chất lượng hiệu quả là một hệ thống quản lí mạnh. Đằng sau một hệ thống quản lí mạnh là một tầm nhìn và sứ mệnh mạnh mẽ được chia sẻ và thấu hiểu bởi tất cả mọi thành viên của tổ chức. Đằng sau tầm nhìn mạnh mẽ là các giá trị bền vững như sự khát khao cống hiến, sự chính trực, cởi mở và trách nhiệm” (2) Nhưng làm sao để có thể thiết lập nên một hệ thống quản lí mạnh? Các nhà quản lí, nghiên cứu và tổ chức trên thế giới luôn mong muốn tìm kiếm các mô hình quản lí mang tính phổ quát, có thể áp dụng rộng rãi dựa trên những kiến thức và kinh nghiệm quản lí tốt nhất. Bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000 (1) và Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) là kết quả của những cố gắng như vậy.
- Trước khi thiết lập một hệ thống quản lí, các doanh nghiệp phải đặt ra hai câu hỏi chính: a) Mục đích của hệ thống quản lí là gì? b) Công cụ nào có thể sử dụng để giúp thiết lập nên hệ thống quản lí để đạt mục đích đó? Một trong những nguyên nhân quan trọng nhất dẫn đến tính kém hiệu quả của các hệ thống quản lí chất lượng TCVN ISO 9001 hay quản lí nói chung tại các doang nghiệp Việt Nam trong mấy năm qua là sự không xác định rõ ràng mục đích của hệ thống quản lí và sự khiếm khuyết, thậm chí sai lệch trong cách hiểu bản chất của các mô hình, tiêu chuẩn được sử dụng. Cũng như xây một ngôi nhà, bạn nên xác định trước ngôi nhà ấy để làm gì, rộng bao nhiêu, để cho bao nhiêu người ở, các yêu cầu vị trí, thẩm mỹ, tiện nghi như thế nào rồi mới thuê một người thiết kế bản vẽ phù hợp. Chuyện gì sẽ xảy ra nếu bạn gọi một kỹ sư thiết kế và chỉ đơn giản nói: “Hãy thiết kế cho tôi một ngôi nhà”? Chắc rằng người kỹ sư thiết kế sẽ bối rối và nếu anh ta cứ yên lặng thực hiện thì sản phẩm thiết kế sẽ không có nhiều giá trị. Vấn đề tương tự cũng thường xuyên xảy ra với việc áp dụng tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 tại các doang nghiệp Việt Nam. Theo kinh nghiệm của chúng tôi, các doanh nghiệp, ngoài mong muốn có tấm chứng chỉ TCVN ISO 9001:2000 để tăng uy tín thương hiệu, thực sự có nhu cầu có một hệ thống quản lí giúp họ kiểm soát và khai thác một cách hiệu quả các nguồn lực ngày càng đắt đỏ và khan hiếm để đạt các mục tiêu của mình. Nhận thức phổ biến là TCVN ISO 9001:2000 là chìa khóa để giúp các doanh
- nghiệp nâng tầm quản lí toàn diện cho tất cả các hoạt động chứ không chỉ riêng quản lí chất lượng các hoạt động sản xuất ra sản phẩm cho khách hàng. Nhưng tiêu chuẩn ISO 9001:2000 nói riêng và bộ tiêu chuẩn ISO 9000: 2000 không được ban hành với mục đích như vậy. Điều 2.11 của Tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:200 nêu rõ: “Hệ thống quản lí chất lượng là một phần của hệ thống quản lí của tổ chức tập trung vào việc đạt các đầu ra (kết quả) có liên quan đến mục tiêu chất lượng, nhằm thỏa mãn nhu cầu, mong đợi và yêu cầu của khách hàng và các bên liên quan một cách thích hợp. Các mục tiêu chất lượng bổ sung cho các mục tiêu khác của tổ chức như những mục tiêu liên quan đến sự tăng trưởng, ngân quỹ, lợi nhuận, môi trường, sức khỏe và an toàn nghề nghiệp” (3) Thêm nữa, Tiêu chuẩn được biết đến rộng rãi nhất trên thế giới và Việt Nam (Vì là tiêu chuẩn dùng để đánh giá và có thể cấp chứng chỉ phù hợp), Tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 lại có phạm vi áp dụng cho các hoạt động liên quan trực tiếp đến quá trình tạo sản phẩm cho khách hàng (Xem hình 1), còn các hoạt động hỗ trợ khác như tài chính, nhân sự, cơ sở hạ tầng... thì sẽ nằm ở đâu trong hệ thống quản lí?
- Nghĩa rằng ngoài hệ thống quản lí chất lượng, tổ chức cần có các hệ thống quản lí khác như kinh doanh, tài chính, môi trường... và doanh nghiệp phải dựa vào tiêu chuẩn, mô hình nào để thiết lập cho mình một hệ thống quản lí toàn diện? III) Mục đích và phạm vi của TCVN 9001:2000 a) Giới thiệu Tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2000 là một phần của bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:2000 về quản lí chất lượng. Bộ tiêu chuẩn này bao gồm các tiêu chuẩn: - TCVN ISO 9000:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Cơ sở và từ vựng. TCVN ISO 9000:2000 mô tả cơ sở của các hệ thống quản lí chất lượng và quy định các thuật ngữ dùng trong các hệ thống quản lí chất lượng thuộc nhóm này
- - TCVN ISO 9001:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Các yêu cầu. TCVN ISO 9001:2000 quy định các yêu cầu đối với hệ thống quản lí chất lượng khi một tổ chức muốn chứng tỏ năng lực của mình trong việc cung cấp các sản phẩm đáp ứng các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định tương ứng và nhằm nâng cao sự thỏa mãn của khách hàng. Đây là tiêu chuẩn được sử dụng để đánh giá hệ thống quản lí chất lượng của một tổ chức và cấp chứng chỉ phù hợp. - TCVN ISO 9004:2000: Hệ thống quản lí chất lượng – Hướng dẫn cải tiến. TCVN ISO 9004:2000 cung cấp các hướng dẫn xem xét, cải tiến tính hiệu lực và hiệu quả của hệ thống quản lí chất lượng. Bộ tiêu chuẩn này mở rộng mục tiêu nhằm tới là thỏa mãn khách hàng và cả các bên liên quan. b) Mục đích và phạm vi áp dụng của TCVN ISO 9001:2000 Điều 1.1 của TCVN ISO 9001:2000 nêu rõ: “Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu đối với hệ thống quản lí chất lượng khi một tổ chức: a. Cần chứng tỏ khả năng cung cấp một cách ổn định sản phẩm đáp ứng các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định thích hợp; b. Nhằm nâng cao sự thõa mãn của khách hàng thông qua việc áp dụng có hiệu quả hệ thống này, bao gồm cả các quá trình để cải tiến liên tục hệ thống và đảm bảo sự phù hợp các yêu cầu của khách hàng và các yêu cầu chế định được áp dụng.Chú thích: Trong tiêu chuẩn này, thuật ngữ “sản phẩm” chỉ áp dụng nhằm cho khách hàng hoặc khách hàng yêu cầu. ”Điều 0.3 của TCVN ISO 9004:2000 bổ sung thêm: “TCVN ISO 9001 đưa ra các
- yêu cầu đối với một hệ thống quản lý chất lượng có thể dùng để áp dụng trong nội bộ của tổ chức, hoặc sử dụng để chứng nhận, hoặc cho mục đích hợp đồng. Nó tập trung vào tính hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng trong việc đáp ứng các yêu cầu của khách hàng”. Tóm lại mục đích của TCVN ISO 9001:2000 là để đánh giá các hệ thống quản lí chất lượng cho các hoạt động liên quan trực tiếp đến khách hàng như bán hàng, thực hiện đơn hàng, dịch vụ sau bán hàng, cũng như một số hoạt động khác trực tiếp tham gia vào quá trình tạo sản phẩm cho khách hàng như quản lí máy móc thiết bị, cơ sở hạ tầng, tuyển dụng và đào tạo nhân viên liên quan. c. Mô hình của TCVN ISO 9001:2000 IV) Mục đích và phạm vi của TCVN 9004:2000 a) Giới thiệu
- TCVN TCVN ISO 9001 và TCVN 9004 được xây dựng như một cặp nhất quán các tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng, được thiết kế để bổ sung cho nhau nhưng cũng có thể được sử dụng độc lập. Mặc dù hai tiêu chuẩn này có phạm vi sử dụng khác nhau nhưng có cấu trúc tương tự nhau tạo thuận lợi cho việc sử dụng đồng thời. b) Mục đích và phạm vi áp dụng “TCVN ISO 9004 đưa ra các chỉ dẫn đối với phạm vị rộng hơn các mục tiêu của hệ thống quản lý chất lượng so với TCVN ISO 9001, đặc biệt là cho việc cải tiến liên tục toàn bộ hoạt động và tính hiệu quả cũng như hiệu lực của tổ chức. TCVN ISO 9004 dùng để làm hướng dẫn cho tổ chức mà lãnh đạo cao nhất của nó mong muốn vượt xa hơn các yêu cầu của TCVN ISO 9001 nhằm tìm kiếm sự cải tiến liên tục trong hoạt động. Tuy nhiên, TCVN ISO 9004 không sử dụng cho mục đích chứng nhận” (TCVN ISO 9004:2000, điều 0.3) Ngoài các quá trình tạo sản phẩm dành cho khách hàng (Phạm vi của ISO 9001:2000), ISO 9004:2000 còn hướng dẫn tổ chức quản lí các hoạt động hỗ trợ liên quan. Điều 5.1.1 của TCVN ISO 9004:2000 nêu rõ: “Lãnh đạo cần qua tâm đến các hoạt động sau:- Xác định các quá trình tạo sản phẩm đem lại giá trị gia tăng cho tổ chức,- Xác định các quá trình hỗ trợ có ảnh hưởng đến hiệu quả và hiệu lực của các quá trình tạo sản phẩm.” Tuy nhiên TCVN ISO 9004:2000 vẫn chỉ đề cập đến khía cạnh quản lí chất lượng theo nghĩa hẹp của từ là chất lượng của sản phẩm dành cho khách hàng chứ chưa phải hệ thống quản lí toàn diện của một tổ chức.
- Điều 0.4, TCVN ISO 9004:2000: “Tính tương ứng với các hệ thống quản lí khácTiêu chuẩn này không bao gồm các hướng dẫn cụ thể cho các hệ thống quản lý khác như quản lý môi trường, quản lý sức khoẻ và an toàn nghề nghiệp, quản lý tài chính hoặc quản lý rủi ro. Tuy nhiên , tiêu chuẩn này cho phép tổ chức liên kết hay kết hợp nhất hệ thống quản lý chất lượng của các tổ chức với các hệ thống quản lý có liên quan. Tổ chức có thể điều chỉnh hệ thống quản lý chất lượng theo các hướng dẫn của tiêu chuẩn này” V) Mục đích và phạm vi của Mô hình Tuyệt hảo a) Giới thiệu. Mô hình tuyệt hảo (The Business Excellence Model) do Tổ chức Chất lượng Châu Âu (European Foundation For Quality Management) phát triển nhằm đưa ra một mô hình tổng thể cho các hệ thống quản lí doanh nghiệp.
- Việt Nam cũng sử dụng Mô hình tuyệt hảo làm cơ sở đánh giá để trao giải thưởng Giải Vàng Chất Lượng Việt Nam. Tài liệu TCVN ISO 9000 có đề cập đến Mô hình tuyệt hảo: “... 2.12. Mối quan hệ giữa hệ thống quản lí chất lượng và các mô hình tuyệt hảo:Các cách tiếp cận của hệ thống quản lí chất lượng trong bộ tiêu chuẩn TCVN ISO 9000 và trong các mô hình tuyệt hảo về tổ chức dựa trên các nguyên tắc chung. Cả hai đều: - Tạo điều kiện cho tổ chức xác định các điểm mạnh và điểm yếu, - Có các điều kiện để đánh giá theo mô hình tổng quát - Cung cấp các cơ sở để cải tiến liên tục ...” Trong khi ISO 9000 chỉ đề cập đến chất lượng theo nghĩa hẹp của chất lượng sản phẩm thì Mô hình tuyệt hảo đề cập đến chất lượng toàn diện, nghĩa là tất cả mọi hoạt động của Công ty.
- b) Muc đích và phạm vi áp dụng Tổ chức có thể áp dụng Mô hình tuyệt hảo để thiết lập một hệ thống quản lí thống nhất bao trùm tất cả mọi lĩnh vực hoạt động để đạt được sự thành công vượt trội. Khi xây dựng hệ thống quản lí theo Mô hình tuyệt hảo tổ chức sẽ hoàn toàn đáp ứng các tiêu chuẩn ISO 9001, tiêu chuẩn 14001:2004 về quản lí môi trường... c) Mô hình tuyệt hảo
- Một cách biểu diễn khác:
- VI) Bạn nên chọn mô hình nào? Để xây dựng một hệ thống quản lí hiệu quả là một quá trình lâu dài và đòi hỏi rất nhiều cam kết và cố gắng. Việc xác định mục đích rõ ràng và phương tiện phù hợp là rất quan trọng cho hành trình đến chất lượng và sự vượt trội. Bạn có thể bắt đầu bằng cách áp dụng TCVN 9001:2000 để tạo một cơ bản đầu tiên, và sau đấy phát triển lên thành một hệ thống toàn diện. Phương pháp này có ưu điểm là bạn ít phải tiêu tốn nhiều nguồn lực. Tuy nhiên bạn đừng nhầm lẫn rằng đó là hệ thống quản lí toàn diện của bạn. Bạn cũng có thể xây dựng ngay một hệ thống quản lí toàn diện theo Mô hình tuyệt hảo. Ưu điểm của cách tiếp cận này là bạn có một hệ thống nhất quán và rõ ràng. Tuy nhiên bạn sẽ phải tốn nhiều công sức và chi phí nhiều hơn. Theo chúng tôi, doanh nghiệp Việt Nam nên kết hợp áp dụng cả TCVN ISO 9000 và Mô hình tuyệt hảo, theo trình tự: 1. Sử dụng mô hình Tuyệt hảo để nhận thức và thiết lập một bức tranh thống nhất và toàn cảnh về hệ thống quản lí, 2. Sử dụng các hướng dẫn của ISO 9004:2000 để hoạch định các các quá trình kinh doanh và các quá trình hỗ trợ cần thiết nhất, 3. Hoàn thiện các quá trình này để có thể đánh giá cấp chứng nhận phù hợp ISO 9001:2000 4. Tiếp tục hoạch định, thực hiện và các quá trình còn lại. VII) Các bước để thành công
- 1. Quyết tâm thực hiện cuộc hành trình đến sự vượt trội 2. Thành lập nhóm dẫn đầu mạnh 3. Hoạch định a) Hình dung một tương lai chung (Tầm nhìn) của Công ty mà mọi người muốn hướng tới. b) Thảo luận về tầm nhìn. c) Đánh giá hiện tại. d) Xác định các mục tiêu e) Các chiến lược để đạt mục tiêu 4. Thực hiện – Lôi cuốn tất cả các thành viên của Công ty tham gia vào cuộc hành trình. 5. Ghi nhận các kết quả cụ thể đầu tiên. 6. Khẳng định lại niềm tin vào cuộc hành trình. Tiếp tục tạo ra các cải tiến. 7. Chính thức hóa hệ thống mới. Khẳng định văn hóa đối thoại, học tập, đổi mới và cải tiến không ngừng. Chú thích (1): Bởi vì Việt Nam là thành viên của tổ chức ISO nên chúng ta chấp nhận các tiêu chuẩn của tổ chức này, trong đó có ISO 9000 nên tên gọi của bộ tiêu chuẩn này ở Việt Nam là TCVN ISO 9000 (TCVN: Tiêu chuẩn Việt Nam) (2): Tương lai của các tiêu chuẩn quản lí, Tiến sỹ Trevor Smith. Tạp chí ISO Management Systems – November-December 2002 (3): Bộ tiêu chuẩn Việt Nam TCVN ISO 9000 Phiên bản năm 20000, NXB Xây Dựng 2003
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG TOÀN DIỆN VÀ CÁC HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG THEO TIÊU CHUẨN)
33 p |
381 |
218
-
Hệ thống Quản lý Sản suất
20 p |
298 |
197
-
Ebook Áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế trong các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ - TS. Hà Văn Hội
292 p |
361 |
151
-
Hướng dẫn thiết kế Hệ thống quản lý tòa nhà - Phần 5
11 p |
234 |
111
-
Tài liệu HỆ THỐNG QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG – CÁC YÊU CẦU
27 p |
171 |
57
-
Quyết định số 118/2009/QĐ-TTg
8 p |
248 |
51
-
HACCP: Hệ thống quản lý chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm
4 p |
165 |
48
-
Bài giảng Thực hành đánh giá nội bộ và duy trì hệ thống quản lý chất lượng theo TCVN iso 9001:2008
125 p |
82 |
34
-
Ebook Đề án Tin học khóa quản lý hành chính Nhà nước 2001- 2005 trong hành động: Phần 1 - TS. Vũ Đình Thuần (chủ biên)
167 p |
56 |
20
-
Bài giảng An toàn hàng không
33 p |
55 |
15
-
Hệ thống Quản lý chất lượng toàn diện.
5 p |
64 |
11
-
Hệ thống quản lý chất lượng Q-BasePage
5 p |
35 |
10
-
Báo cáo Mô hình hóa nhu cầu giao thông nhằm mục đích đánh giá tác động chính sách quản lý giao thông đô thị Hà Nội - TS. Vũ Anh Tuấn
24 p |
32 |
10
-
Lựa chọn mô hình hồi quy
4 p |
75 |
5
-
Bài giảng Quản lý công: Hệ thống quan liêu - Nguyễn Hữu Lam
13 p |
27 |
4
-
Áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo bộ tiêu chuẩn ISO 9000:2000 trong cải cách thủ tục hành chính ở Đà Lạt - Lê Chinh
5 p |
22 |
3
-
CHỌN MÔ HÌNH VÀ KIỂM ĐỊNH ViỆC CHỈ ĐỊNH MÔ HÌNH
13 p |
53 |
3

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: TLDEVNamespace=ubd025ql4vgcn8f0htm7iebmq6; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8