markdown:
**Từ ngày 14/01 đến hết 17/02/2017, Công ty CP MediaMart Việt Nam trân trọng thông báo đến khách hàng chương trình khuyến mãi đặc biệt: Khi mua điện thoại, máy tính bảng Samsung tại Hệ thống Siêu thị điện máy Mediamart trên toàn quốc, quý khách hàng sẽ có cơ hội trúng 10 Tủ lạnh Side by side Samsung 543L cao cấp.**
Chi tiết nội dung chương trình như sau:
**1. Tên chương trình: **“Mua điện thoại, máy tính bảng Samsung - Trúng 10 Tủ lạnh 543L" **2. Thời gian khuyến mại: **Từ ngày 14/01/2017 đến hết 17/02/2017 **3. Phạm vi khuyến mại:**
- Trên toàn hệ thống các Siêu thị bán lẻ của Media Mart
- Bộ phận bán hàng qua Website Mediamart.vn/ Điện thoại của Media Mart
**4. Hình thức khuyến mại: **Rút thăm may mắn trúng thưởng. **5. Đối tượng hưởng khuyến mại: **
- Khách hàng mua
[Smartphone Samsung](/smartphones/samsung/), [máy tính bảng Samsung](/may-tinh-bang/samsung/) bất kỳ tại Hệ thống Thế giới điện máy MediaMart trong thời gian diễn ra chương trình từ ngày đến hết ngày 17/02/2017 **6. Cơ cấu giải thưởng:**
- 10 Tủ lạnh 543L Samsung RSA1WTSL1/XSV - 543 lít trị giá 25.000.000 VNĐ/ SP
**7. Nội dung chi tiết thể lệ chương trình** *7.1 Cách thức tiến hành chương trình và tham gia để trúng thưởng; Quyền lợi của khách hàng khi tham gia chương trình*
- Với mỗi hóa đơn mua Smartphone, Máy tính bảng Samsung bất kỳ tại Hệ thống Thế giới điện máy Media Mart, khách hàng sẽ nhận được 01 phiếu rút thăm may mắn trúng thưởng.
- Đến hết ngày 17/02/2016, Media Mart sẽ điều chuyển toàn bộ phiếu bốc thăm trúng thưởng tại tất cả các trung tâm của Media Mart về Siêu thị Media Mart Thanh Xuân vào trước 17h00 ngày 20/2/2017
- Mỗi khách hàng chỉ được quyền trúng tối đa 01 giải thưởng trong cả chương trình.
**- Cơ cấu giải thưởng:**
|
|
TT
|
|
Giải thưởng
|
|
SL giải
|
|
Điều kiện/Ghi chú
|
|
1
|
|
Tủ lạnh SBS Samsung RSA1WTSL1/XSV - 543 lít
|
|
10
|
|
Áp dụng cho khách hàng có hóa đơn mua Smartphone
*7.2 Bằng chứng xác định trúng thưởng*
- Hóa đơn mua sản phẩm Smartphone, Máy tính bảng Samsung tại Media Mart (Liên hồng)
*7.3 Thời gian,Địa điểm bốc thăm may mắn*
- Thời gian diễn ra lễ bốc thăm: 18h30' ngày 25/02/2017
- Địa điểm bốc thăm: Siêu thị Điện máy Media Mart Thanh Xuân – Số 125 Trần Phú – Hà Đông – Hà Nội.
*7.4 Quy định về cách thức xác định trúng thưởng*
- Cách thức xác định trúng thưởng: Bốc thăm may mắn.
- Khách hàng trúng thưởng phải cung cấp được hóa đơn mua hàng (liên hồng) tại Media Mart
- Giải thưởng sẽ chỉ được trao cho khách hàng khi đã thanh toán đầy đủ giá trị hóa đơn mua hàng.
- Các trường hợp đổi hoặc trả lại hàng thì các phiếu bốc thăm đã được cấp sẽ không có giá trị trúng thưởng cũng như trao giải.
- Mỗi khách hàng chỉ được nhận duy nhất 01 giải thưởng trong toàn bộ chương trình.
- Kết quả của lễ bốc thăm may mắn trúng thưởng sẽ được lập thành văn bản có xác nhận của các bên và đại diện khách hàng chứng kiến.
- Sau khi xác định được khách hàng trúng thưởng, Công ty cổ phần Media Mart liên hệ với khách hàng để thông báo trúng thưởng và xác nhận với khách hàng về thời gian, thủ tục trả thưởng.
- Khách hàng trúng thưởng phải tuân thủ các yêu cầu về việc hoàn tất thủ tục và giấy tờ liên quan để đáp ứng thời gian chuyến đi theo quy định.
*7.5 Quy định về tính hợp lệ của bằng chứng trúng thưởng:*
- Hóa đơn mua hàng phải còn nguyên vẹn, không rách rời, không chắp vá
**: 7.6 Thời hạn tiếp nhận thông báo trúng thưởng từ khách hàng trúng thưởng**
Trong vòng 30 ngày (không kể ngày nghỉ/ lễ/ tết) kể từ ngày thông báo trúng thưởng nếu người trúng thưởng không đem đầy đủ giấy tờ liên quan đến để nhận thưởng thì coi như người trúng thưởng không có nhu cầu nhận giải thưởng & Công ty cổ phần Media Mart sẽ không giải quyết các tranh chấp, khiếu nại hay thắc mắc của người trúng thưởng sau đó thời gian này. Giá trị của giải thưởng mà không có người nhận sẽ được xử lý theo quy định của luật thương mại.
*7.7 Địa điểm, cách thức và thủ tục trao thưởng:*
Khách hàng sẽ phải đến điểm Media Mart Thanh Xuân (Số 125 Trần Phú – Hà Đông – Hà Nội) để làm thủ tục xác nhận trúng thưởng và nhận thưởng.
*- Thủ tục:* Khi đến nhận thưởng khách hàng phải mang theo đầy đủ các giấy tờ sau để nhận thưởng:
+ Chứng minh thư nhân dân - CMND hoặc hộ chiếu hợp lệ.
+ Phiếu thanh toán (Hóa đơn mua hàng- liên hồng)
+ Giấy giới thiệu (nếu khách hàng là tổ chức, cơ quan, doanh nghiệp).
*- Cách thức trao thưởng*: Sau khi kiểm tra chứng từ đầy đủ và hợp lệ, căn cứ vào thông tin trên hóa đơn, Media Mart sẽ tiến hành trao tặng Tủ lạnh Samsung 543L cho khách hàng. *7.8* **Thời hạn nhận thưởng**: *7.9 Quy định về đầu mối giải đáp thắc mắc cho khách hàng về các vấn đề liên quan đến chương trình* *:*
Tất cả mọi thắc mắc liên quan đến chương trình xin vui lòng liên hệ:
Phòng Marketing: 29F Hai Bà Trưng, Hoàn Kiếm, Hà Nội. SĐT: 04 3933 2099 (máy lẻ: 188/122)
Email:
[hotro@mediamart.com.vn](hotro@mediamart.com.vn) *7.11 Trách nhiệm thông báo*
- Nội dung chi tiết của thể lệ chương trình khuyến mãi sẽ được thông báo công khai trên báo chí, trên trang website:
[www.mediamart.vn](http://www.mediamart.vn).
- Kết quả trúng thưởng sẽ được thông báo trên trang website:
[www.mediamart.vn](http://www.mediamart.vn) và thông báo trực tiếp cho người trúng thưởng bằng điện thoại hoặc gửi thư theo địa chỉ trên hóa đơn mua hàng. **8. Trường hợp đặc biệt:** **8.1** Các trường hợp đổi hoặc trả lại sẽ không được tham gia vào chương trình
+ Trong Trường hợp khách hàng không hoàn tất các thủ tục theo hướng dẫn đổi trả hàng theo quy định thì Media Mart sẽ không chịu trách nhiệm và có quyền đơn phương hủy chứng từ mua hàng của khách
+ Công ty CP Media Mart Việt Nam sẽ lưu lại các biên bản hủy, đổi trả hàng để đối chiếu sau khi lễ rút thăm may mắn.
**-** Với khách hàng trúng thưởng là tổ chức, cơ quan, doanh nghiệp sẽ phải xuất cho Media Mart phiếu thu xác nhận giải thưởng **8.2** Trường hợp khách tham gia chương trình mua hàng qua website: [www.mediamart.vn](http://www.mediamart.vn), Media Mart sẽ chuyển kèm hóa đơn và số phiêu rút thăm dự thưởng cùng hàng hóa cho khách hàng. **9. Các quy định khác**
- Giải thưởng chỉ được áp dụng cho đối tượng là công dân Việt Nam hoặc người nước ngoài sống tại Việt Nam hợp pháp
- Người trúng giải phải chịu mọi chi phí phát sinh thêm liên quan đến việc nhận thưởng, thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập không thường xuyên theo quy định của pháp luật Việt Nam hiện hành tương ứng với giá trị các giải thưởng (nếu có)
- Khách hàng phải chịu trách nhiệm về tính chính xác mọi thông tin cá nhân trên phiếu mua hàng liên quan đến việc khớp trên phiếu bốc thăm may mắn được cấp.
- Công ty CP Media Mart sẽ không chịu trách nhiệm trong trường hợp không thể liên lạc được với khách hàng do có sự thay đổi cũng như tính chính xác của các thông tin được in trên phiếu mua hàng.
- Trường hợp khách hàng trúng thưởng không thể tới nhận thưởng tại địa điểm thông báo, khách hàng có thể ủy quyền cho người khác tới nhận thưởng (với điều kiện đầy đủ các giấy tờ của thủ tục nhận thưởng).
- Công ty CP Media Mart sẽ không chịu trách nhiệm và có quyền hủy giải thưởng nếu khách hàng trúng thưởng không nộp được đầy đủ hoặc nộp chậm hơn thời gian quy định các giấy tờ cần thiết.
- Người trúng giải sẽ tự chịu mọi chi phí đi lại, ăn ở liên quan đến việc đến nhận thưởng, nếu có.
- Nhân viên Công ty Media Mart sẽ không được tham gia chương trình khuyến mãi này.
- Công ty cổ phần Media Mart có quyền sử dụng tên, hình ảnh, địa chỉ của khách hàng trúng thưởng cho mục đích quảng cáo mà không phải trả bất kỳ khoản chi phí nào.
- Công ty cổ phần Media Mart có thể bổ sung, sửa đổi thể lệ trong trường hợp cần thiết.
- Mọi tranh chấp, khiếu nại liên quan đến giải thưởng trong chương trình khuyến mãi, Media Mart sẽ giải quyết theo đúng quy định của Pháp luật Việt Nam hiện hành. Media Mart không chịu trách nhiệm và không giải quyết khiếu nại liên quan đến các trường hợp thất lạc phiếu dự thưởng, quá thời hạn quy định và không hợp lệ của các giấy tờ.
- Đối với giải thưởng đã công bố mà không có người nhận thưởng thì Media Mart sẽ theo xử lý theo quy định của Luật Thương mại.
- Công ty Cổ phần Media Mart có trách nhiệm lưu trữ bằng chứng trúng thưởng là bản photo hóa đơn mua hàng để phục vụ cho công tác kiểm tra giám sát trong thời hạn 60 ngày kể từ khi rút thăm may mắn trúng thưởng.
- Khi có tranh chấp xảy ra thì Công ty Cổ phần Media Mart sẽ đứng ra giải quyết theo sự thỏa thuận các bên, nếu tranh chấp vẫn không giải quyết được thì quyết định cuối cùng sẽ thuộc về Tòa án kinh tế.
*Thông tin chi tiết về các chương trình khuyến mại Quý khách hàng có thể liên hệ Tổng đài tư vấn và bán hàng qua điện thoại: 024 6262 8888 hoặc trực tiếp tới:* **Hệ thống Thế giới điện máy Media Mart**
Trung tâm CSKH của MediaMart: 1900-54 55 66
**Website: ** [https://mediamart.vn/](https://mediamart.vn/); [http://thegioidienmay.com/](http://thegioidienmay.com/) **Email: ** **hotro@mediamart.com.vn**

Cache-Control: public, max-age=3600


markdown:
**Lịch sử thường tái diễn, có lẽ vì thế mà giới nghiên cứu không mấy khó khăn để có thể tìm ra những điểm tương đồng của các hệ thống xã hội có cùng khuôn mẫu tổ chức. Qua liên tưởng so sánh giữa hai thể chế độc tài trong lịch sử loài người: Đế chế La Mã (27 tr.CN – 1453) cổ đại và đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) thời hiện đại, điểm chung nổi bật nhất có thể kể là kết cục số phận bất thường luôn lặp lại qua các đời lãnh đạo.** ![ «Ngọn đuốc của Nero» (Nero's torches) kể lại câu chuyện Hoàng đế La Mã Nero (37 - 68) bức hại tín đồ Cơ Đốc giáo.](https://i2.wp.com/trithucvn.net/wp-content/uploads/2017/03/80af094f311345e348b48fbecc247023-600x347.jpg)
Thời gian qua, tại nhiều đô thị Trung Quốc Đại Lục, trong khi giá nhà đất đô thị tuyến 3, 4 bị tồn kho thì tại các đô thị lớn tuyến 1 và 2 giá nhà đất lại tăng vọt. Để ứng phó nguy cơ tiềm ẩn, giới chức ĐCSTQ lại đưa ra đợt điều chỉnh mới trên các địa bàn Bắc Kinh, Thạch Gia Trang, Trịnh Châu và Quảng Châu; Ngân hàng Trung ương Trung Quốc thì tiếp tục thể hiện thái độ kiên quyết ủng hộ nhằm ngăn chặn nguy cơ. Qua sự việc, nhiều chuyên gia cho rằng chính quyền Bắc Kinh đã bất lực trong ứng phó với các loại hiểm họa mang tính hệ thống. Một áp lực khác diễn ra trong ngày 17/3 vừa qua sau khi Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson thể hiện thái độ cứng rắn trong buổi họp báo rằng, chính sách kiềm chế đối với Bắc Triều Tiên đã đến giới hạn. Ngoài ra còn vấn đề tội ác
[mổ cướp nội tạng](http://trithucvn.net/chuyen-de/su-that-ve-mo-cuop-noi-tang-tai-trung-quoc.html) tại Trung Quốc cũng đang đặc biệt gây chú ý trên cộng đồng quốc tế… Có thể nói, áp lực từ tứ phía đang từng bước đẩy chính quyền Bắc Kinh vào ngã tư đường lịch sử, trước lựa chọn sinh tử.
Lịch sử thường tái diễn lại, sự tàn bạo của chính quyền độc tài Trung Quốc ngày nay có gì đó tương đồng với Đế quốc La Mã ngày xưa. Năm 49 tr.CN (trước Công nguyên), Julius Caesar của Cộng hòa La Mã đã trở thành nhà độc tài trọn đời, ông ta đã bị ám sát chết vào năm 44 tr. CN.Augustus, người được công nhận rộng rãi là hoàng đế La Mã đầu tiên, lên cầm quyền sau một cuộc chiến đẫm máu. Đế quốc La Mã bắt đầu thời kỳ thống trị độc tài gần 1500 năm trong cảnh đấu tranh, chém giết và dịch bệnh suốt quá trình tồn tại của nó, đa số các Hoàng đế La Mã không được chết trong an lành. Bức tranh tương tự cũng đã và đang xảy ra với chính quyền độc tài ĐCSTQ ngày nay, bản thân các thế hệ lãnh đạo ĐCSTQ và người thân của họ đều phải trải qua quá trình đấu tranh chính trị khốc liệt trong Đảng, tình cảnh đấu đá khốc liệt này đã trở thành nguyên tắc tồn tại trong ĐCSTQ.
Theo sử liệu ghi chép lại, trong thời kỳ hùng mạnh nhất, lãnh thổ của Đế quốc La Mã trải rộng 6,5 triệu km2 với dân số khoảng 65 – 88 triệu người, chiếm khoảng 20% dân số thế giới thời đó, tương tự Trung Quốc ngày nay. Giữa hai chính quyền độc tài này cũng có nhiều điểm tương đồng.
Thứ nhất là về quá trình đấu tranh khởi nghiệp của chính quyền độc tài và người sáng lập. Theo sử sách ghi lại, sau khi Augustus và Marcus Antonius kết thành đồng minh đã giết chết Gaius Julius Caesar, Augustus đã tước đoạt quân quyền của Marcus Aemilius Lepidus và đánh bại Marcus Antonius. Năm 30 tr. CN, Augustus xác lập ngôi vị trọn đời, độc tôn cai trị La Mã suốt 43 năm. Lãnh tụ khai mở ĐCSTQ là ông Mao Trạch Đông cũng có quá trình tương tự, ban đầu ông Mao Trạch Đông bị Vương Minh áp đảo, buộc phải kết đồng minh với Trương Văn Thiên và Chu Ân Lai. Sau khi chiến thắng Mao đã chiếm quyền lực cao nhất, bắt đầu thời kỳ độc tài kéo dài 41 năm, tự xương là “
*đại cứu tinh”, “mặt trời đỏ”* và *“bậc thầy cách mạng*”, được hưởng quyền lực tối cao trọn đời. Năm 1974 khi Mao gặp phó tổng thống Ai Cập Shafie đã tự ví mình tương ứng *“Marx và Tần Thủy Hoàng cộng lại”.*
ĐCSTQ và Đế quốc La Mã đều do hai kẻ độc tài sáng lập bằng thủ đoạn đấu tranh bạo lực nên đã ấn định số phận đẫm máu của đế chế độc tài.
Thứ nhì, lãnh tụ tối cao thứ năm của hai đế quốc này đều khởi đầu bằng tội ác bức hại tự do tín ngưỡng. Nero, Hoàng đế thứ năm của Đế quốc La Mã đã phát động bức hại Cơ Đốc giáo trên quy mô lớn. Tình cảnh tương tự của ĐCSTQ là ông Giang Trạch Dân, Tổng Bí thư thứ năm này cũng đã bức hại Pháp Luân Công tàn độc. Thủ đoạn của họ cũng giống nhau, dùng tuyên truyền dối trá để cổ vũ toàn cỗ máy nhà nước tham gia vào cuộc bức hại mang tính hủy diệt.
Nero đã điều khiển bộ máy tuyên truyền ngụy tạo nhiều tin giả mạo nhắm vào tín đồ Cơ Đốc, ví dụ như tuyên truyền rằng tín đồ Cơ Đốc giết hài nhi uống máu và ăn thịt khi làm lễ bái, rằng tất cả tín đồ Cơ Đốc đều điên khùng và loạn luân, nhiều tội ác trong xã hội Lã Mã theo đó bị trút vào tín đồ Cơ Đốc giáo. Ngoài ra, Nero còn ép nhiều tín đồ Cơ Đốc vào sàn đấu cho thú dữ ăn thịt. Còn ông Giang Trạch Dân cũng dựng lên
[vụ tự thiêu giả ](http://trithucvn.net/trung-quoc/dau-truong-sinh-tu-giua-giang-trach-dan-va-tap-can-binh-con-chu-bai.html)để vu cáo Pháp Luân Công, làm mọi người dân thù hận Pháp Luân Công, qua đó thực hiện thủ đoạn [mổ cướp nội tạng](http://trithucvn.net/chuyen-de/su-that-ve-mo-cuop-noi-tang-tai-trung-quoc.html) những người theo Pháp Luân Công. Nero đã kết thúc cuộc đời tàn ác của mình bằng cách tự sát, còn ông Giang Trạch Dân hiện đã bị cáo buộc phạm tội ác chống lại loài người.
Thứ ba, đa số kẻ nắm quyền lực tối cao của hai đế quốc phải chịu cái chết với kết cục không tốt đẹp, tỷ lệ này đối với Đế chế La Mã là trên 60%, còn của ĐCSTQ cao đến 90%. Theo thống kê, tính từ Hoàng đế La Mã đầu tiên là Augustus cho đến Constantine I Đại đế (người thừa nhận Cơ Đốc giáo hợp pháp) có tổng số 90 Hoàng đế, trong đó 57 trường hợp chết không bình thường, chiếm 63,33%. Thống kê còn cho thấy, đa số Hoàng đế La Mã chết theo bốn kiểu: bị giết, tự sát, khi chiến đấu, và dịch bệnh. Với ĐCSTQ, trong số 15 đại diện (gồm hai người nước ngoài), tỷ lệ trường hợp chết không bình thường cao đến 86,67%, chỉ có Mao Trạch Đông và Đổng Tất Vũ (1886 – 1975) là may mắn thoát khỏi. Nhưng thi thể của ông Mao Trạch Đông hiện vẫn nằm tại quảng trường Thiên An Môn chứ chưa được về với đất mẹ an lành, vì thế cũng có thể xem là biến tướng của cái chết không bình thường. Còn với ông Đổng Tất Vũ, tuy được chết yên lành nhưng cũng phải trả giá qua việc người con trưởng bị chết yểu, con thứ nhiều lần ly hôn, con út hai lần vào tù.
Tính từ đời ông Trần Độc Tú (1897 – 1942) đến nay có 12 người từng đảm nhận chức Tổng Bí thư ĐCSTQ, trong đó cả 9 người đã qua đời đều có cái chết không bình thường, tỷ lệ là 100%. Ngày 27/5/1942, Trần Độc Tú chết trong bệnh tật và nghèo đói tại tỉnh Tứ Xuyên; ngày 24/6/1931, Hướng Trung Phát bị chính quyền Quốc dân đảng hành quyết; ngày 27/3/1974, Vương Minh chết tha hương tại Moskva cùng quá trình giao chiến cam go với Mao Trạch Đông; ngày 8/4/1946, máy bay chở Tần Bang Hiến lao vào vách núi; ngày 1/7/1967, Trương Vấn Thiên phát bệnh tim qua đời tại Giang Tô khi đang phải chịu áp lực bức hại trong Đảng; ngày 9/9/1976, Mao Trạch Đông qua đời tại Bắc Kinh, tuy nhiên đến nay thi thể vẫn chưa được an táng (không đất chôn thân); ngày 20/8/2008, Hoa Quốc Phong sau khi bị phê đấu phạm năm sai lầm đã bị bạo bệnh qua đời tại Bắc Kinh; ngày 15/4/1989, sau một thời gian bị ép từ chức,
[Hồ Diệu Bang](http://trithucvn.net/trung-quoc/tang-le-phu-nhan-co-lanh-dao-ho-dieu-bang-khien-gioi-chuc-trung-quoc-bat.html) đã bị phát bệnh tim qua đời tại Bắc Kinh; ngày 17/1/2005, ông Triệu Tử Dương qua đời sau thời gian hơn chục năm bị quản thúc.
Thử suy ngẫm, những kết cục bi thảm này là do vấn đề cá nhân hay thể chế? Những người lãnh đạo hiện vẫn còn đang sống của ĐCSTQ cũng đang bị cuốn vào vòng xoáy đấu tranh giành quyền lực. Bản thân Tổng Bí thư đương nhiệm Tập Cận Bình phải liên tục đối phó với trình trạng bị chính biến và ám sát. Liệu họ có thể thoát khỏi số phận kết thúc bi thảm như các tiền nhân?
Nhìn lại lịch sử, Đế quốc La Mã tưởng như sức mạnh vô địch một thời, những Hoàng đế của nó vì độc tài quyền lực mà xã hội bất ổn, chính biến liên miên, các Hoàng đế của nó cũng phải thích ứng với tình trạng đe dọa ám sát có thể xảy ra bất cứ khi nào, cuộc sống luôn trong nơm nớp lo sợ mạng sống và quyền lực có thể bị kẻ khác tước đoạt mất. Các Tổng Bí thư trong lịch sử ĐCSTQ cũng đã phải chịu cảnh như thế. Như vậy, ở đâu có độc tài quyền lực thì ở đó xu hướng đấu tranh một mất một còn là tất yếu, vì thế mà số phận những cái chết của kẻ độc tài quyền lực thường không tốt đẹp!
Cố Tổng thống Đài Loan Tưởng Kinh Quốc (1910 – 1988) từng nói:
*“Vì sao mà tôi dám buông bỏ quyền lực để thực hiện dân chủ? Bởi vì tôi cảm nhận sâu sắc tác hại của quyền lực mang đến cho dân tộc Trung Hoa, chính Quốc dân đảng từng được trải nghiệm với bao nhiêu sinh mạng bị mất vì quyền lực, đó cũng là thực trạng của trận đại thảm sát trong thời nội chiến… Trao quyền và lợi cho mọi người dân thì mọi thứ sẽ hài hòa, nhân họa sẽ được giảm thiểu. Đánh nhau tranh giành thiên hạ là logic của xã hội phong kiến, còn xã hội ngày nay chủ quyền thuộc về nhân dân, quốc gia không còn thuộc về sở hữu của một Đảng hay một dòng họ mà do nhân dân chọn ra”.* **FB Xuyên Nhân (Nguyễn Đoàn dịch)**
Theo
[trithucvn](http://trithucvn.net/blog/tu-de-che-la-ma-den-dang-cong-san-trung-quoc-bai-hoc-lich-su-cho-nhung-ke-doc-tai.html)
Filed under:
[An sinh](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/an-sinh/), [Chính trị - Triết học](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/chinh-tri-triet-hoc/), [Dân trí](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/dan-tri/), [Lịch sử](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/lich-su/), [Pháp luật](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/phap-luat/), [Quyền con người](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/quyen-con-nguoi/), [Thế giới](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/the-gioi/), [Văn hóa](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/van-hoa/), [đạo đức](https://nghiemluongthanh.wordpress.com/category/dao-duc/) |
## Trả lời Hủy trả lời

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: nginx

Connection: close

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
# Túi Đựng Laptop Brinch 12 BW134BR12- Màu Nâu
|Hãng sản xuất||Brinch|
|Xuất xứ||Chính hãng|
|Kích thước||12 inch|
|Chất liệu||Vải dù|
|Kiểu dáng||Đeo chéo, xách tay|
|Màu sắc||Nâu|
|Dòng sản phẩm tương thích||Laptop 12 inch|[](javascript:;)
Công lắp đặt
![](/Images/dieuhoa-2017/02-min.png)
[](javascript:;)
Bảo hành tặng thêm
![](/Images/dieuhoa-2017/03-min.png)
[](javascript:;)
100% tặng quà
![](/Images/dieuhoa-2017/04-min.png)
[](javascript:;)
Trả góp
![](/Images/dieuhoa-2017/05-min.png)
[](javascript:;)
Lắp đặt Siêu tốc
![](/Images/dieuhoa-2017/06-min.png)
[](javascript:;)
Ưu đãi thẻ Pico
![](/Images/dieuhoa-2017/07-min.png)
[](javascript:;)
Trong 30 ngày
![](/Images/dieuhoa-2017/08-min.png)
## Đặc điểm nổi bật của Túi Đựng Laptop Brinch 12 BW134BR12- Màu Nâu
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
|
|![]()
[Xem thêm Đặc điểm nổi bật ▼](javascript:void(0))
## Thông số kỹ thuật của Túi Đựng Laptop Brinch 12 BW134BR12- Màu Nâu
|Thông tin chung|
|Hãng sản xuất||Brinch|
|Xuất xứ||Chính hãng|
|Đặc điểm sản phẩm|
|Kích thước||12 inch|
|Chất liệu||Vải dù|
|Kiểu dáng||Đeo chéo, xách tay|
|Màu sắc||Nâu|
|Dòng sản phẩm tương thích||Laptop 12 inch|
|Đặc điểm khác||Bảo vệ thiết bị|

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
[Home](https://sanyodenkivietnam.wordpress.com/)> [Đại lý phân phối Yokogawa tại Việt Nam](https://sanyodenkivietnam.wordpress.com/category/dai-ly-phan-phoi-yokogawa-tai-viet-nam/)> Đại lý phân phối Yokogawa tại Việt Nam
## Đại lý phân phối Yokogawa tại Việt Nam
December 6, 2012
[Leave a comment](#respond) [Go to comments](#comments)
|F3SP386S Web:
|[http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com) [http://www.lamgiaphu.com](http://www.lamgiaphu.com)
Advertisements
Categories:
[Đại lý phân phối Yokogawa tại Việt Nam](https://sanyodenkivietnam.wordpress.com/category/dai-ly-phan-phoi-yokogawa-tai-viet-nam/)
Comments (0) Trackbacks (0) Leave a comment Trackback

Link: <http://wp.me/p2XsBL-61>; rel=shortlink


markdown:
Skip to content
Follow:
RSS
say Linux!
Linux và phần mềm nguồn mở, thật dễ dàng
Trang chủ
English
Experience
Kiến thức chung
Linux
Trợ giúp người mới sử dụng
Ubuntu
Phần mềm
Thủ thuật
vim
Web hay
Posts tagged ‘Tăng tốc Internet’
Internet trên Ubuntu 9.10 chậm? on
12 Tháng Mười Một, 2009
Bài viết mới
Chrome (browser) Extension might hack your bank
Get the log line with date range
Google Maps traffic, It is not “The world’s local navigation”
ulimit trên MacOS, như ác mộng
Học xài vim
Các trang
Các lỗi gặp khi sử dụng Ubuntu
Mục Hỏi – Đáp cho mọi người.
Mục lục các bài viết hay
Nơi yêu cầu các bài hướng dẫn.
About
Vận chuyển quốc tế
Lỗi: có thể dòng không tin đang không hoạt động. Hãy thử lại sau.
RSS
RSS - Bài viết
RSS - Bình luận
Thẻ
application javascript
bảng mã tiếng Việt
Bảo mật
Canonical One
cdrom
Chuyển mã tiếng Việt
chuyển ngữ
chào đón 9.04
cài đặt quản lý phần mềm trên Ubuntu
Các bản Ubuntu
disk manager
Download Ubuntu
droid
dv5t
dịch thuật
dự án
Ebook Ubuntu
eject
Fedora 11
firefox
Font
fstab
Giao Diện
GNome Asia Summit 2009
Hanoilug
hp
Huong dan su dung Ubuntu
Há Cảo Linux
Hướng dẫn sử dụng Ubuntu
hệ điều hành Việt
KUbuntu
laptop
linux
Linux Distro
Linux Việt
Lối đi cho Linux tại Việt Nam?
Mark Shuttleworth
most wanted
mật khẩu
Nhập môn hệ điều hành
Nvidia
offline
Offline Ubuntu-VN
open desktop
OpenOffice 3
OpenSource
Phân vùng
phần mềm
Pidgin
Shutdown đột ngột
speed up
Synaptic
sử dụng synaptic
tahoma
TCVN-3
Theme
tiếng Việt
truy nã
tài liệu
Tài liệu hướng dẫn
tăng tốc
Tăng tốc Internet
Tăng tốc Ubuntu
Ubuntu
ubuntu-vn
ubuntu_touch
Ultimate Ubuntu
Unicode
Việt Nam Server
VNI
văn bàn 2
web hay
windows
áo ubuntu-vn
Lịch
Tháng Tám 2017
H
B
T
N
S
B
C
« Th6
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
Kho lưu trữ
Kho lưu trữ
Môn học
Tháng Sáu 2017 (2)
Tháng Mười Một 2016 (1)
Tháng Bảy 2016 (2)
Tháng Sáu 2016 (1)
Tháng Chín 2015 (1)
Tháng Sáu 2015 (1)
Tháng Năm 2015 (1)
Tháng Một 2015 (1)
Tháng Chín 2014 (1)
Tháng Tám 2014 (1)
Tháng Tư 2014 (2)
Tháng Mười Hai 2013 (2)
Tháng Mười Một 2013 (2)
Tháng Mười 2013 (2)
Tháng Chín 2013 (1)
Tháng Năm 2013 (1)
Tháng Bảy 2012 (1)
Tháng Ba 2012 (4)
Tháng Một 2012 (1)
Tháng Bảy 2011 (1)
Tháng Sáu 2011 (2)
Tháng Năm 2011 (1)
Tháng Ba 2011 (1)
Tháng Một 2011 (1)
Tháng Mười 2010 (1)
Tháng Bảy 2010 (1)
Tháng Sáu 2010 (1)
Tháng Năm 2010 (2)
Tháng Tư 2010 (1)
Tháng Hai 2010 (2)
Tháng Mười Hai 2009 (3)
Tháng Mười Một 2009 (5)
Tháng Mười 2009 (1)
Tháng Tám 2009 (1)
Tháng Bảy 2009 (2)
Tháng Sáu 2009 (1)
Tháng Năm 2009 (3)
Tháng Tư 2009 (4)
Tháng Hai 2009 (2)
Tháng Mười Hai 2008 (4)
Tháng Mười Một 2008 (4)
Tháng Mười 2008 (3)
Tháng Chín 2008 (4)
Tháng Tám 2008 (3)
Tháng Bảy 2008 (3)
Tháng Sáu 2008 (5)
Tháng Năm 2008 (7)
Tháng Tư 2008 (9)
Tháng Ba 2008 (6)
Tháng Hai 2008 (8)
Tháng Một 2008 (7)
Tháng Mười Hai 2007 (9)
Tháng Mười Một 2007 (3)
Tháng Mười 2007 (4)
Tháng Chín 2007 (7)
Tháng Tám 2007 (5)
Tháng Bảy 2007 (3)
Tháng Sáu 2007 (14)
Tháng Năm 2007 (9)
Tháng Tư 2007 (14)
Blog Stats
1,023,543 hits
Phản hồi mới
longtth
on
Trên tay bàn phím Microsoft Sc…
thangola on
Học xài vim
Lê Kiến Trúc on
Trên tay bàn phím Microsoft Sc…
johnsmeethohn
on
ubuntu 14.04 Trusty Tahr on De…
Tran Cuong
on
ubuntu phone BQ 4.5 – đi…
Web hay
A Screen Journey – BÁN CHỮ NUÔI PHIM
All about Linux
Cộng đồng Ubuntu Việt Nam
Download Ubuntu
Du lich Con Dao
Nguyễn Vũ Hưng: open source blog
Vietnamese Open Source Software Forum
Web Upd8: Ubuntu/Linux Blog


markdown:
Nếu như họ thích nghe những lời lẽ ngọt ngào, thì những tin nhắn hàng ngày là việc rất đáng làm.
**Hãy nói ngôn ngữ của tình yêu**
Theo giáo sư Gary Chapman, 5 điều cơ bản nhất trong việc thể hiện và nhận tình yêu đó là: những lời nói tích cực, những hành động tốt, những món quà, thời gian bên nhau và việc động chạm.
Cứ 1 trong 10 người sử dụng ‘ngôn ngữ tình yêu’ giống như bạn, nếu bạn không có những điểm chung trong việc thể hiện tình yêu với người đó thì bạn có thể học cách thể hiện nó.
Bạn nên dành thời gian của mình với người đó để đi chơi hay đến nơi nào đó (Ảnh minh họa)
Nếu việc động chạm rất quan trọng với anh/chị ấy, thì có lẽ một cái ôm sẽ rất hữu hiệu. Nếu như họ thích nghe những lời lẽ ngọt ngào, thì những tin nhắn hàng ngày là việc rất đáng làm.
Chúng ta thường cảm nhận tình yêu theo nhiều cách khác nhau, và việc hiểu ‘ngôn ngữ tình yêu’ sẽ giúp người yêu của bạn biết rằng họ đang được trân trọng.
**Kỉ niệm đẹp thường gắn liền với nhiều sự kiện**
Có lẽ bạn nên dành thời gian của mình với người đó để đi chơi, đến công viên nước hoặc một bãi biển nào đó.
Có lẽ đến lúc bạn nên ốm để cô ấy đến nhà và chăm sóc cho bạn. Kỉ niệm đẹp nhất là khi 2 bạn thể hiện tình cảm và trân trọng nó, không nhất thiết phải đợi đến các dịp đặc biệt như sinh nhật, lễ Tình Nhân hay các ngày nghỉ lễ khác.
**Hãy giao tiếp với nhau thân mật**
Việc giao tiếp rất quan trọng trong các mối quan hệ, và việc này đã quá quen thuộc với các cặp đôi rồi. Tuy nhiên, cách mọi người giao tiếp với nhau là một nhân tố quan trọng trong việc giữ mối quan hệ tốt đẹp.
Một vài người thích các cuộc nói chuyện trực tiếp, và một số người khác lại chọn cách gián tiếp như nhắn tin hay gọi điện. Nhưng hãy đảm bảo cách nào phù hợp với người yêu của bạn.
Một mối quan hệ được cho là thân mật hay lãng mạn tùy thuộc vào việc giao tiếp, và việc lựa chọn đúng loại mà người đó cần càng quan trọng hơn.
**Lắng nghe nhiều hơn nói**
Trong khoảng thời gian bên nhau, chắc chắc bạn và người yêu sẽ có những cuộc cãi vã nảy lửa, các bạn có thể mắng nhau, có thể khóc, nhưng không nên nói điều gì trong lúc giận dữ và phải hối hận vì điều mình đã nói.
Không nên chửi thề, và không nên làm điều gì thể hiện sự thiếu tôn trọng. Hãy cố gắng lắng nghe ngay trong lúc 2 người đang căm thù nhau.
Một cách khá hữu hiệu để nhận biết rằng họ có đang lắng nghe hay không đó là hỏi lại những gì bạn vừa nói, và rồi người yêu bạn sẽ diễn đạt lại theo cách hiểu của họ.
Việc cắt ngang lời nói càng khiến mọi việc trở nên trầm trọng, hãy lắng nghe thật kỹ những gì người yêu bạn nói, có thể bạn sẽ phát hiện ra một sự hiều lầm nhỏ và dễ dàng bỏ qua.
**Hãy phản ứng một cách tích cực**
Một nghiên cứu do nhà tâm lý học John Gottman thực hiện cho rằng các cặp đôi hạnh phúc thường có cách làm thỏa mãn nhu cầu của nhau. Ví dụ như việc người yêu bạn bước vào phòng và hỏi bạn nghĩ gì về chiếc váy mới mua. Điều này có vẻ buồn cười nhưng những gì cô ấy yêu cầu đó là cách bạn trả lời và sự chấp thuận của bạn.
Bạn sẽ có 4 phương án để lựa chọn: đồng ý theo cách bị động, đồng ý theo cách chủ động, không đồng ý theo cách bị động và không đồng ý theo cách chủ động.
Câu trả lời đồng ý theo cách bị động đó là bạn vẫn tiếp tục làm việc bạn đang làm và bị động nói “anh chắc chắn nó sẽ rất đẹp”. Câu trả lời đồng ý theo cách chủ động đó là bạn dừng việc bạn đang làm quay ra nhìn và khen cô ấy.
Câu trả lời không đồng ý theo cách bị động đó là bạn sẽ nói với cô ấy rằng “anh đang bận, một lúc nữa nhé”. Còn việc không đồng ý một cách chủ động (loại nguy hiểm nhất) đó là nói trực tiếp rằng “tại sao em lại mua váy này? Váy này không đẹp gì cả”.
Việc bạn phản ứng lại với người yêu thể hiện tầm quan trọng của người đó đối với bạn.
Tuy nhiên, dù có cách nào đi chăng nữa bạn nên là người chủ động và chịu ‘nhún mình’ một chút, cố gắng sử dụng ‘ngôn ngữ tình yêu’ và cho người đó thấy nỗ lực của bạn. Việc này sẽ không dễ dàng gì, nhưng hành động của bạn có thể thay đổi tất cả và có thể khiến người yêu bạn thay đổi.
(Theo Eva)

Set-Cookie: _CookiesCustomerId=PC4CC7B1B6827D4,1; expires=Sat, 18-Aug-2018 22:09:42 GMT; path=/


markdown:
**I.** ** hành chánh:**
-Họ tên: Trần Quang K. giới tính: nam, tuổi: 45
-Địa chỉ: quận 10, TP HCM
-Ngày NV: 16h ngày 15/6/2012
-Lý do nhập viện: đau bụng
**II.** ** bệnh sử:**
* Cách nhập viện 3 ngày, BN cảm thấy mệt mỏi, nhức nửa đầu (P), ăn uống vẫn bình thường. Trước nhập viện 5h, BN chưa ăn gì, đột ngột đau bụng vùng HSP, lan xuống rốn, lên ngực, vai (T) và sau lưng, giảm đau khi nằm, đau quặn 1 cơn duy nhất sau đó đau âm ỉ liên tục. Sau cơn quặn 15p, BN sốt ớn lạnh (40 độ), kèm vã mồ hôi, buồn nôn, tiêu tiểu bình thường, nuớc tiểu hơi vàng. Đau kéo dài và ngày càng tăng -> nhập viện 115
* Cận lâm sàng:
*– CTM máu*:
WBC
Neu%: 78,6
lym: 0.9
lym%: 12,4
Đông máu: INR: 0.98
*– Sinh hóa:*
AST: 399
ALT: 156
Bilirubun TT: 0.53
Bilirubin TP: 1.44
*– Nội soi: *
KL: viêm sung huyết hang vị
*– Siêu âm (15/6/2012):*
KL: Dày thành túi mật + sỏi túi mật dmax # 14mm, thánh phù nề d# 4-6mm
Giãn OMC d# 9mm
=> Theo dõi viêm túi mật
*– X quang(19/6/2012)* *– CT Scan:*
*– Điện tim:*
* Chẩn đoán trước và sau mổ: viêm túi mật do sỏi
* Phương pháp mổ: cắt túi mật nội soi
Tiên luợng: nguy cơ rò dịch dưới gan, rò mật
* Diễn tiến bất thường của cuộc mổ: không có
* Diễn tiến từ lúc kết thúc cuộc mổ đến lúc thăm khám:
Vết mổ khô, hậu phẫu ngày 2, BN hết đau thượng vị, chỉ còn đau do vết mổ khi cử động và khó đi lại, không sốt, uống sữa, chưa đi tiêu, trung tiện được, đi tiểu bình thường
**III.** **Tiền căn:
**-Tiền căn nội khoa: không có
-Tiền căn ngoại khoa:
TNGT – 14 năm
Xuất huyết dạ dày – 10 năm – BV 115
Sạn mật – 3 năm – bv 115 (theo dõi)
Mổ tắc mạch (cánh tay (P)) – 3 tháng – BV Chấn thương chỉnh hình
-Thói quen: Uống ruợu bia, hút thuốc lá thỉnh thoảng (do yêu cầu công việc, không ghi nhận rõ số lượng)
-Gia đình: chưa ghi nhận bất thường
**IV.** **Thăm khám lâm sàng (ngày 20/6/2012)**
*Sinh hiệu: Mạch: 80 lần/phút HA: 120/90 mmHg
Nhiệt độ: 37 độ NT: 20 lần/phút
*Khám toàn thân : Bn tỉnh tiếp xúc tốt
-Tổng trạng trung bình
-Da niêm hồng, củng mạc không vàng
-Không phù
-Hạch ngoại vi không sờ chạm
-Tuyến giáp không to
-sẹo mổ cũ đường giữa, từ dưới rốn đến hậu môn (do phẫu thuật TNGT), lành tốt
-sẹo sau khuỷu tay (P) 6cm (do mổ tắc mạch), lành tốt
-sẹo khoeo (T) và 1/3 trên cẳng chân (T) (do phẫu thuật TNGT), sẹo xấu, lành tốt
*Khám ngực:
-Lồng ngực cân đối, không sẹo mổ cũ, không co kéo cơ hô hấp phụ, không ổ đập bất thường
-Rung thanh đều 2 bên, mỏm tim sờ được (liên sườn 5, đường trung đòn T), co giãn lồng ngực -tốt
-Gõ trong
-Rì rào phế nang êm dịu, đều 2 bên, không tiếng ran bệnh lý, T1 T2 rõ đều, không âm thổi bệnh lý
*Khám bụng:
-Bụng cân đối, di động theo nhịp thở, không tuần hoàn bàng hệ, 3 lỗ mổ nội soi
-Ấn đau quanh các vết mổ
-Gõ trong
-Không có âm thổi ĐM thận hay ĐM chủ bụng
*Khám hệ cơ quan khác: Bàn tay P bị teo cơ, trương lực cơ tốt
**V.** **Đặt vấn đề
–**Bn nam 45 t, NV vì đau bụng có tiền căn sạn mật ( cách đây 3 năm, không điều trị).
-Bn nhân có cơn dau quặn mật và được phẫu thuật cắt túi mật chương trinh với chẩn đoán
**:**Viêm túi mật do sỏi
-Sau mổ: Bn hồi phục tốt


markdown:
Giá :
8,600,000 đ
* Giá chưa bao gồm VAT
7,740,000 đ
Địa chỉ:
116 phố Kim Ngưu
Thanh Nhàn, Hai Bà Trưng, Hà Nội
Website: thietbivesinhvn.com.vn
Mã số doanh nghiệp: 0105942167
Đăng ký: Ngày 16 tháng 07 năm 2012
Điện thoại: 024 3634 1004
Fax: 024 3634 1004
Email: hoangmai.eco@gmail.com

Set-Cookie: ProductView=Product=13337; expires=Wed, 13-Apr-3003 12:09:15 GMT; path=/


markdown:
# Cộng hòa La Mã
|Cộng hòa La Mã|
|RES•PVBLICA•ROMANA
|Senatus Populus Que Romanus (
|
|
|
|509 TCN–27 TCN |
|![]()
[→](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3) [Julius Caesar](/wiki/Julius_Caesar), 44 TCN **Thủ đô** [Roma](/wiki/Roma) **Ngôn ngữ** [Latin](/wiki/Latinh)(chính thức),
các ngôn ngữ bản địa bao gồm
[Hy Lạp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Hy_L%E1%BA%A1p_c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i), [Hebrew](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Hebrew), Syriac, Tiếng Gallic, Tiếng Berber **Tôn giáo** [Đa thần giáo La Mã](/w/index.php?title=T%C3%B4n_gi%C3%A1o_%E1%BB%9F_La_M%C3%A3_c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1) **Chính quyền** [đầu sỏ](/wiki/Ch%C3%ADnh_tr%E1%BB%8B_%C4%91%E1%BA%A7u_s%E1%BB%8F) **Quan chấp chính** [Lucius Brutus](/wiki/Lucius_Junius_Brutus), [Lucius Collatinus](/w/index.php?title=Lucius_Tarquinius_Collatinus&action=edit&redlink=1) [Gaius Octavianus](/wiki/Augustus), [Marcus Agrippa](/wiki/Marcus_Vipsanius_Agrippa) **Lập pháp** **Giai đoạn lịch sử** [Cổ đại](/wiki/C%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i) [Lucretia](/w/index.php?title=Lucretia&action=edit&redlink=1) [Caesar](/wiki/Julius_Caesar)bị ám sát [Trận Actium](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Actium) [Octavian](/wiki/Augustus)được tôn làm [Augustus](/wiki/Augustus_(danh_hi%E1%BB%87u)) [Diện tích](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia_theo_di%E1%BB%87n_t%C3%ADch) [[1]](#cite_note-size-1) [[1]](#cite_note-size-1) [[1]](#cite_note-size-1) [[1]](#cite_note-size-1) [[1]](#cite_note-size-1) **Tiền tệ** **Hiện nay là một phần của** [Albania](/wiki/Albania) [Algérie](/wiki/Alg%C3%A9rie) [Andorra](/wiki/Andorra) [Austria](/wiki/%C3%81o) [Belgium](/wiki/B%E1%BB%89) [Bosnia and Herzegovina](/wiki/Bosna_v%C3%A0_Hercegovina) [Croatia](/wiki/Croatia) [Cyprus](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%ADp) [France](/wiki/Ph%C3%A1p) [Hy Lạp](/wiki/Hy_L%E1%BA%A1p) [Israel](/wiki/Israel) [Italy](/wiki/%C3%9D) [Jordan](/wiki/Jordan) [Lebanon](/wiki/Liban) [Liechtenstein](/wiki/Liechtenstein) [Libya](/wiki/Libya) [Luxembourg](/wiki/Luxembourg) [Macedonia](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Macedonia) [Monaco](/wiki/Monaco) [Montenegro](/wiki/Montenegro) [Netherlands](/wiki/H%C3%A0_Lan) [Portugal](/wiki/B%E1%BB%93_%C4%90%C3%A0o_Nha) [Palestinian Authority](/w/index.php?title=Palestinian_Authority&action=edit&redlink=1) [San Marino](/wiki/San_Marino) [Saudi Arabia](/wiki/%E1%BA%A2_R%E1%BA%ADp_Saudi) [Serbia](/wiki/Serbia) [Slovenia](/wiki/Slovenia) [Spain](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) [Switzerland](/wiki/Th%E1%BB%A5y_S%C4%A9) [Syria](/wiki/Syria) [Tunisia](/wiki/Tunisia) [Thổ Nhĩ Kỳ](/wiki/Th%E1%BB%95_Nh%C4%A9_K%E1%BB%B3) [United Kingdom](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland) [Vatican City](/wiki/Th%C3%A0nh_Vatican) **Cộng hòa La Mã** là giai đoạn trong [nền văn minh La Mã](/wiki/V%C4%83n_minh_La_M%C3%A3_c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i) cổ đại được phân biệt vì có chế độ [cộng hòa](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a). Giai đoạn cộng hòa bắt đầu khi [chế độ quân chủ](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3) bị lật đổ vào khoảng năm [509 TCN](/w/index.php?title=509_TCN&action=edit&redlink=1) và kéo dài hơn 450 năm, đến khi bị hao mòn do loạt [nội chiến](/wiki/C%C3%A1c_cu%E1%BB%99c_n%E1%BB%99i_chi%E1%BA%BFn_La_M%C3%A3) và được thay bằng [chế độ nguyên thủ](/w/index.php?title=Ch%E1%BA%BF_%C4%91%E1%BB%99_nguy%C3%AAn_th%E1%BB%A7&action=edit&redlink=1) ( *Principate*) và giai đoạn Hoàng đế. Đúng lúc mà Cộng hòa La Mã trở thành [Đế quốc La Mã](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3) tùy theo cách hiểu. Các nhà lịch sử đã đề nghị chọn một vài sự kiện, bao gồm khi [Julius Caesar](/wiki/Julius_Caesar) được bổ nhiệm làm [Thống lãnh tối cao](/w/index.php?title=Th%E1%BB%91ng_l%C3%A3nh_t%E1%BB%91i_cao&action=edit&redlink=1) (độc tài suốt đời; [44 TCN](/wiki/44_TCN)), [Trận Actium](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Actium) ( [2 tháng 9](/wiki/2_th%C3%A1ng_9) năm [31 TCN](/wiki/31_TCN)), và khi [Viện nguyên lão La Mã](/wiki/Vi%E1%BB%87n_nguy%C3%AAn_l%C3%A3o) cấp [Octavian](/wiki/Augustus) các quyền lực đặc biệt theo thỏa thuận đầu tiên giữa Viện nguyên lão và bình dân ( [16 tháng 1](/wiki/16_th%C3%A1ng_1) năm [27 TCN](/wiki/27_TCN)).
Người La Mã dần dần đánh bại những dân tộc khác trên
[bán đảo Ý](/wiki/B%C3%A1n_%C4%91%E1%BA%A3o_%C3%9D), chủ yếu liên quan đến những bộ tộc Ý khác (thuộc dòng Ấn-Âu) như người Samnite và Sabine, nhưng cũng có cả người Etrusca. Mối đe doạ cuối cùng cho đế chế La Mã đến khi [Tarentum](/w/index.php?title=Tarentum&action=edit&redlink=1), một thuộc địa lớn của [Hy Lạp](/wiki/Hy_L%E1%BA%A1p), nhận được sự giúp đỡ của vua xứ [Ipiros](/wiki/Ipiros_(qu%E1%BB%91c_gia_c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i)) là [Pyrros](/wiki/Pyrros_c%E1%BB%A7a_Ipiros) vào năm 282 TCN. Trong nửa sau của thế kỉ thứ 3 TCN, Roma xung đột với [Carthage](/wiki/Carthago) trong 2 cuộc [Chiến tranh Punic](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Punic), xâm chiếm [Sicilia](/wiki/Sicilia) và [Iberia](/wiki/B%C3%A1n_%C4%91%E1%BA%A3o_Iberia). Sau khi đánh bại [Vương quốc Macedonia](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Macedonia) và [Đế chế Seleucid](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Seleukos) vào thế kỉ thứ 2 TCN, người La Mã trở thành những người chủ không thể chối cãi của vùng Địa Trung Hải.
Xung đột nội bộ giờ đây trở thành mối đe doạ lớn nhất đối với nền Cộng hoà. Hội đồng Nguyên lão, khư khư giữ lấy quyền lực cho mình, liên tục phản đối những cải cách đất đai quan trọng. Một hậu quả không lường trước được từ cải cách quân sự của
[Gaius Marius](/w/index.php?title=Gaius_Marius&action=edit&redlink=1) là quân lính thường có lòng trung thành với người chỉ huy của họ nhiều hơn đối với thành phố, và một vị tướng hùng mạnh như Marius, hay đối thủ của ông [Lucius Cornelius Sulla](/wiki/Lucius_Cornelius_Sulla), có đủ khả năng uy hiếp buộc thành phố và Hội đồng Nguyên lão phải nhượng bộ.
Vào giữa thế kỉ 1 TCN ba người,
[Julius Caesar](/wiki/Julius_Caesar), [Gnaeus Pompeius Magnus](/wiki/Pompey) (Pompey) và [Marcus Licinius Crassus](/wiki/Marcus_Licinius_Crassus), đã nắm quyền kiểm soát không chính thức của chính phủ cộng hoà thông qua một hiệp ước bí mật được biết đến như là Chế độ Tam hùng đầu tiên. Caesar có thể hoà hợp với những đối thủ Pompey và Crassus, cả hai đều là những người cực giàu với quân đội riêng và sự nghiệp thượng nghị sĩ, và hành động vì lợi ích của cả hai người khi bầu chọn quan chấp chính tối cao, trước khi dùng cương vị thống đốc của mình như người cầm quyền của Gaule để tự mình có được danh tiếng quân sự. Sau cái chết của Crassus và sự sụp đổ của chế độ Tam hùng, một sự tách biệt giữa Caesar và Hội đồng Nguyên lão đã dẫn tới nội chiến, với Pompey dẫn đầu lực lượng của Hội đồng. Caesar chiến thắng và được phong làm nhà độc tài suốt đời sau khi từ chối tước hiệu quốc vương. Tuy nhiên, ông ta chiếm lấy quá nhiều quyền lực quá nhanh đối với một vài thượng nghị sĩ, và bị ám sát trong một âm mưu được tổ chức bởi [Brutus](/wiki/Marcus_Junius_Brutus) và [Cassius](/w/index.php?title=Gaius_Cassius_Longinus&action=edit&redlink=1) vào ngày [15 tháng 3](/wiki/15_th%C3%A1ng_3) năm [44 TCN](/wiki/44_TCN).
Một chế độ Tam hùng thứ hai, bao gồm người thừa kế đã được chỉ định của
[Augustus](/wiki/Augustus) và những cựu trợ thần [Marcus Antonius](/wiki/Marcus_Antonius) và [Marcus Aemilius Lepidus](/wiki/Marcus_Aemilius_Lepidus), lên nắm quyền, nhưng những thành viên của nó nhanh chóng rơi vào một cuộc đấu tranh giành quyền thống trị. Trong nỗ lực cuối giành chính quyền Cộng hoà, Augustus đánh bại Antonius tại trận chiến Actium vào năm 31 TCN và thôn tính những vùng lãnh thổ của [Cleopatra](/wiki/Cleopatra_VII), người vợ phương Đông của Antonius. Augustus giữ lại [Ai Cập](/wiki/Ai_C%E1%BA%ADp) như là thuộc địa không chính thức của nhà vua, bảo đảm một thu nhập để lấy lòng những cư dân thủ đô. Giờ đây ông ta nắm lấy quyền lực gần như tuyệt đối với tư cách là thống soái quân sư, người bảo vệ duy nhất của quần chúng, và quyền lực tối cao trên lãnh thổ La Mã, và lấy tên Augustus. Những xác lập hiến pháp trên (đã biến Roma từ một nước cộng hoà thành một đế quốc). Người kế vị được chỉ định của Augustus, [Tiberius](/wiki/Tiberius), lên nắm quyền mà không có cuộc đổ máu nào (thậm chí còn không có nhiều sự kháng cự), và như vậy đã hoàn thành công trình của ông.
Định rõ lúc kết thúc của Cộng hòa là việc dành cho nhà lịch sử ngày nay; dân La Mã vào lúc đó không nghĩ rằng Cộng hòa không còn. Các "
[Hoàng đế](/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%BF_La_M%C3%A3)" [vương triều Julia-Claudia](/w/index.php?title=V%C6%B0%C6%A1ng_tri%E1%BB%81u_Julia-Claudia&action=edit&redlink=1) giữ vững rằng * (thời quần chúng) vẫn tiếp tục, dù mà hoạt động dưới sự bảo vệ của các quyền lực đặc biệt, và sẽ cuối cùng trở lại hình thức Cộng hòa đầy đủ. La Mã vẫn còn là Cộng hòa trên danh nghĩa ít nhất cho đến res publica* [thế kỷ 3](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_3)và cuộc cải cách lập chế độ *(chủ nhân).* [Dominate](/w/index.php?title=Dominate&action=edit&redlink=1)
## Mục lục
[1 Hiến pháp](#Hi.E1.BA.BFn_ph.C3.A1p) [2 Lịch sử](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD) [3 Ngôn ngữ](#Ng.C3.B4n_ng.E1.BB.AF) [4 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [5 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o_2)
## Hiến pháp[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=1)]
Hiến pháp La mã là tập hợp những chỉ dẫn và nguyên tắc bất thành văn chủ yếu thông qua từ các tiền lệ.
Hiến pháp La Mã không chính quy, đa số không thành văn và thay đổi liên tục. [2]
### Viện nguyên lão[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=2)]
Nền tảng quyền lực của viện nguyên lão xuất phát từ sự quý trọng và uy tín.
Sự quý trọng và uy tín này xuất phát từ thói quen và phong tục, cũng giống như năng lực và uy tín cao của các nghị sĩ. Viện nguyên lão thông qua các sắc lệnh được gọi là [3] *senatus consultum*, một cách chính thức được gọi là "Lời khuyên" của viện nguyên lão đối với quan chấp chính. Trong thực tế thì các quan chấp chính luôn chấp hành mệnh lệnh này. Viện nguyên lão chủ yếu tập trung vào chính sách đối ngoại mặc dầu về nguyên tắc thì viện nguyên lão không hề có vai trò quản lý những xung đột quân sự, nó cũng có vai trò quản lý công dân trong các thành phố và thị trấn. [[4]](#cite_note-Cicero.2C_239-4) Điều kiện để trở thành một nghị sĩ viện nguyên lão là phải sở hữu một vùng đất tương đương với 100.000 denarii, thuộc dòng dõi [[5]](#cite_note-Byrd.2C_44-5) *patrician*(Quý tộc có dòng dõi lâu đời tại La Mã), đã từng giữ chức vụ trong chính quyền. Viện nguyên lão sẽ bỏ phiếu để chấp nhận một người có đủ tiêu chuẩn trên có thành nghị sĩ hay không [[6]](#cite_note-Polybius.2C_133-6)
### Hội đồng lập pháp[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=3)]
Hội đồng lập pháp là đại diện toàn bộ công dân La Mã, quyết định cuối cùng đến bầu cử chấp chính quan, ban hành một đạo luật, thi hành các hình phạt, tuyên chiến và cầu hoà, giải tán hoặc lập liên minh với các quốc gia khác. Có hai loại hội đồng lập pháp. Thứ nhất là
*comitia* là hội đồng của tất cả các công dân, thứ hai là *concilia* hội đồng của một nhóm công dân nhất định
### Hội đồng Centuriata[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=4)]
Công dân La Mã được tổ chức theo các đơn vị cơ bản là Centuriata và Bộ lạc. Dân chúng sẽ tập hợp theo các
*Centuriata* và *Tributa*. Hội đồng *Centuriata* (tên gôc là *Comitia Centuriata*) là tập hợp đại diện của các đại biểu. Người đứng đầu hội đồng *Centuriata* thông thường là [Quan chấp chính](/wiki/Quan_ch%E1%BA%A5p_ch%C3%ADnh). Các đại biểu sẽ bỏ phiếu, mỗi đại biểu được một phiếu, quyết định sẽ theo đa số. Đại hội *Centuriata* sẽ bầu ra quan tòa có quyền lực tuyệt đối (gồm cả quyền của Pháp quan và Chấp chính quan). Nó cũng bầu ra những người kiểm soát. Hội đồng *Centuriata* cũng có thể tuyên chiến, thông qua kết quả điều tra. Và cũng là toà án tối cao.
### Hội đồng Tributa[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=5)]
Hội đồng Tributa hay
*Comitia Tributa* chủ trì bởi chấp chính quan, được tập hợp từ 35 Tributa. Tributa không phải là nhóm người cùng một dân tộc hoặc cùng huyết thống mà là nhóm được phân chia theo địa lý. Thứ tự bầu chọn của các *Tributa* được lấy ngẫu nhiên bằng cách rút thăm. Khi được số đông ủng hộ cuộc bỏ phiếu sẽ kết thúc. Hội đồng Tributa không thông qua luật nó chỉ bầu cử Quan coi quốc khố, Quan thị chính và thống lĩnh quân đội.
### Hội đồng Pleb[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=6)]
Hội đồng Pleb là quốc hội của những người Pleb, những người bình dân (không thuộc tầng lớp quý tộc) bao gồm những người nô lệ được giải phóng, nông dân nghèo, người sống dựa vào tầng lớp quý tộc và thợ thủ công. Những người bình dân bị từ chối và bị cấm nhiều quyền lợi như những người khác trong cùng tầng lớp. Nhiều hơn thế nữa là họ thường bị đối xử bất công bởi các vị quan tòa. Họ tự tổ chức thành những
*Tributa* riêng, tự bầu cử lấy quan hành chính, quan toà, quan bảo dân. Thông thường quan bảo dân của người Pleb chủ trì hội đồng. Hội đồng này thông qua hầu hết các luật và cũng là toà án. Từ khi được tổ chức theo các tribe, thì luật lệ và thủ tục của nó gần giống như Hội đồng Tribe.
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=7)]
Phẫn nộ về việc
[Sextus Tarquinius](/w/index.php?title=Sextus_Tarquinius&action=edit&redlink=1), con trai của vua [Lucius Tarquinius Superbus](/wiki/Lucius_Tarquinius_Superbus) cưỡng hiếp [Lucretia](/w/index.php?title=Lucretia&action=edit&redlink=1), [Lucius Junius Brutus](/wiki/Lucius_Junius_Brutus) đã lãnh đạo cuộc lật đổ vương triều Tarquinius năm 509 TCN, [[7]](#cite_note-DHIV64-7) La Mã bước vào kỷ nguyên của nền cộng hòa, thể chế cai trị bởi [8] [Viện nguyên lão](/wiki/Vi%E1%BB%87n_nguy%C3%AAn_l%C3%A3o). Lịch sử của Cộng hòa La Mã là lịch sử của những cuộc chiến tranh. Tất cả các câu chuyện lịch sử người La Mã sẽ dùng như là minh chứng cho các ưu điểm và giá trị La Mã đều bắt đầu từ giai đoạn dữ dội này, giai đoạn của các cuộc xâm lược và bảo vệ đất nước. Trước nay, hiến pháp của La Mã không tồn tại chính thức hay được viết ra thành văn bản mà là một loạt các giá trị và luật bất thành văn. Nó được định ra trên cơ sở của 1 vương triều trong quá khứ, bởi vậy dù không khôi phục nền quân chủ, người La Mã vẫn dành những quyền lực to lớn cho các quan chức. ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/Sandro_Botticelli_078.jpg/250px-Sandro_Botticelli_078.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/Sandro_Botticelli_078.jpg/250px-Sandro_Botticelli_078.jpg)
*Storie di Lucrezia*("Câu chuyện của Lucrecia") của [Sandro Botticelli](/wiki/Sandro_Botticelli)(1445-1510). Chi tiết ở trung tâm của bức tranh, mô tả cảnh các công dân rút kiếm ra và đang nguyền rủa chế độ quân chủ.
Ở vị trí cao nhất là hai quan chấp chính, được bầu cử hàng năm trong số những nhà quý tộc.
Cũng giống với các quốc vương trong thời quân chủ, 2 quan chấp chính đưa ra luật pháp, nắm giữ tòa án, quân đội và vị trí trưởng tế của quốc gia. Phục sức của họ giống với các vị vua trong quá khứ, áo choàng tía và ngồi trên ghế truyền thống dành riêng cho nhà vua. Tuy nhiên, quyền lực của họ đã bị hạn chế rất nhiều. Thứ nhất, họ tại vị chỉ có 1 năm, sau đó có thể được bầu lại hoặc trở về đời sống riêng. Thứ hai, có 2 quan cùng chấp chính, và vị này có thể ngăn cản có hiệu quả bất cứ quyết định hay hành động nào của vị kia bằng quyền phủ quyết. Thứ ba, các quan chấp chính tiếp tục phải phục vụ ở Viện nguyên lão sau khi nhiệm kỳ chấm dứt, điều này khiến họ chuyên tâm hợp tác với Viện nguyên lão. [9] Kết quả của những việc này là các quan chấp chính không thực sự chủ động và sáng tạo, bởi vậy chính phủ La Mã có khuynh hướng bảo thủ và thận trọng. Đến năm 325 trước CN, vị trí này được đổi thành quan thống đốc, là những quan chấp chính tại vị nhiều nhiệm kỳ do yêu cầu của các chiến dịch quân sự. [[10]](#cite_note-Abbott.2C_26-10)
Dưới 2
[quan chấp chính](/wiki/Quan_ch%E1%BA%A5p_ch%C3%ADnh) là 2 quan coi quốc khố và 1 [pháp quan](/w/index.php?title=Ph%C3%A1p_quan&action=edit&redlink=1). Chức pháp quan lúc đầu thuộc về tòa án, nhưng sau này trở thành 1 chức danh quân sự, các pháp quan là các vị tướng chủ chốt của La Mã. Vị trí pháp quan cũng như quan chấp chính có nhiệm kỳ 1 năm, và cũng có thể kéo dài trong thời gian chiến tranh. Ngoài ra, việc phân loại dân chúng theo tài sản và mức đóng thuế là việc của 2 vị giám quan. Nhiệm vụ của họ là lên hồ sơ dân chúng và định mức thuế phải nộp. Do đó họ có rất nhiều cơ hội để ăn cắp và tham nhũng. Bởi vậy, vị trí này chỉ được giao cho các nguyên chấp chính quan, những người có đạo đức và liêm khiết nhất. Các giám quan có quyền lực lớn, họ có thể thải hồi các nghị sĩ trong Viện nguyên lão không chỉ vì các vướng mắc tài chính mà có thể vì bất cứ lý do gì. Vào giai đoạn cuối của nền cộng hòa, các giám quan nằm trong số những chính trị gia có quyền lực nhất ở La Mã. [11] [[12]](#cite_note-Abbott.2C_28-12)
Với việc quyền lực hoàn toàn tập trung trong tay giới quý tộc, thể chế cộng hòa La Mã lúc bắt đầu là 1 hình thức chuyển giao quyền lực từ quốc vương sang tầng lớp giàu có nhất La Mã. Tính chất thống trị của luật pháp, hệ thống tài chính, và chính sách ngoại giao thiết lập bởi giới quý tộc ngay lập tức đưa đến sự oán giận của tầng lớp bình dân. Từ lúc bắt đầu năm 509 trước CN cho đến lúc tan rã trong tay Caesar vào giữa thế kỷ thứ nhất trước CN, lịch sử chính trị của Cộng hòa La Mã là 1 mớ hỗn độn, và thường xuyên xung đột giữa hai tầng lớp dân chúng muốn tranh giành quyền lực chính trị.
[[13]](#cite_note-Abbott.2C_43-13) [[14]](#cite_note-link_to_perseus.com-14)
Năm 494 TCN, những người lao động rời khỏi La Mã và chiếm 1 vùng núi thiêng. Tại đây, họ thành lập 1 chính phủ mới, 1 tổ chức có hình thức bộ lạc kiểu cũ, đứng đầu là các quan bảo mẫu.
Họ công khai phủ quyết các quyết định của giới quan chức La Mã và luật pháp của Viện nguyên lão. Chính phủ này do tất cả bầu ra và các quyết định của nó áp dụng cho mọi đối tượng là dân nghèo. Nói cách khác, dân nghèo đã tự dành cho họ quyền viết ra luật pháp cho riêng mình. Năm 450 trước CN, phong trào đấu tranh giai cấp đưa ra bộ luật 12 điểm với việc chính thức hóa luật lệ và hiến pháp La Mã. Người La Mã xem đây là 1 chiến thắng của việc đấu tranh đòi quyền công dân, nó là công cụ giúp họ xác định vị trí của mình trong xã hội pháp quy. Năm 445 trước CN, giới bình dân giành được quyền lập gia đình với người trong giới quý tộc, và đến năm 367 trước CN, 1 người thuộc giới bình dân được bầu làm quan chấp chính. Bộ luật [15] [Lex Licinia Sextia](/w/index.php?title=Lex_Licinia_Sextia&action=edit&redlink=1)quy định ít nhất một trong 2 quan chấp chính phải là người thuộc giới bình dân. Với việc sau khi hoàn thành nhiệm kỳ chấp chính, vị quan này trở thành thành viên của Viện nguyên lão, quyền nắm giữ Viện nguyên lão của giới quý tộc đã bị phá vỡ. Đến năm 300 trước CN, giới bình dân có quyền tham gia ở tất cả mọi cấp của giáo hội, có nghĩa là ngang hàng với giới quý tộc về tín ngưỡng. Và cuối cùng, chiến thắng quyết định về mặt quyền lực và sự ảnh hưởng đến vào năm 287 trước CN, năm mà các quyết định và luật pháp của chính phủ bình dân được áp dụng cho toàn bộ cộng đồng La Mã, bao gồm cả giới quý tộc. La Mã đã đạt được những cải cách này mà không cần bất kỳ 1 cuộc nội chiến hay đổ máu nào. Tất nhiên, cuộc đấu tranh giai cấp vẫn không thể giải quyết nhưng rõ ràng là nội chiến giai cấp đã được ngăn chặn hoàn toàn. Như vậy, người La Mã đã cải cách thể chế của mình như 1 nhu cầu tự phát hơn là vì theo đuổi 1 kế hoạch cụ thể nào. [[16]](#cite_note-Abbott.2C_47-16)
Cùng thời gian này, và với tính chất tự phát tương tự, họ tiến hành mở rộng lãnh thổ của mình. Thoạt đầu, các cuộc chiến do những người cộng hòa tiến hành chủ yếu có tính chất phòng ngự vì việc lật đổ vương triều Tarquinius đã dẫn đến nhiều cuộc tấn công của người Etruscan và các đồng minh nhằm vào La Mã. Nhưng không lâu sau đó, La Mã chuyển sang việc tấn công giành quyền kiểm soát lãnh thổ của những người láng giềng nhằm triệt tiêu hiểm họa bị tấn công.
Sự Logic của La Mã là việc kiểm soát các lãnh thổ chung quanh sẽ ngăn ngừa được bất cứ cuộc tấn công nào từ cư dân trên các lãnh thổ này đồng thời tạo ra 1 vùng đệm an toàn cho La Mã với những kẻ tấn công đến từ xa. Chính sách xâm lược của La Mã bởi vậy tiếp tục được duy trì vì lý do an toàn của bản thân họ. Kết quả cuối cùng của quá trình này là việc giành quyền kiểm soát toàn bộ [17] [bán đảo Italia](/wiki/B%C3%A1n_%C4%91%E1%BA%A3o_%C3%9D)năm 265 trước CN, và sau đó là cả thế giới. Có thể nói rằng đế chế La Mã là 1 sự ngẫu nhiên, nó được hình thành trong quá trình theo đuổi 1 chính sách có tên: sự an toàn. Chỉ đến giai đoạn cuối của quá trình này, [Đế chế La Mã](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3)mới trở thành 1 mục tiêu rõ ràng. [[18]](#cite_note-Abbott.2C_53-18)
### Chinh phục Bán đảo Italia[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=8)]
Cuộc chinh phục bán đảo Italia được bắt đầu ngay sau khi người La Mã trục xuất vương triều Tarquins năm 509 trước CN với mục tiêu đầu tiên chính là lãnh thổ của người Etruscan.
Tuy nhiên, cuộc chinh phục Italia của người La Mã bất ngờ bị gián đoạn bởi cuộc xâm lược của [19] [bộ tộc Gaul](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Gaul&action=edit&redlink=1), du cư và thiện chiến đến từ bên kia [dãy Alps](/wiki/Anp%C6%A1). Năm 387 trước CN, người Gaul vượt dãy Alps, nhanh chóng đánh bại quân đội và thiêu hủy La Mã. Tuy nhiên, người Gaul không có ý định định cư tại Italy, họ chỉ quan tâm đến của cải của La Mã. Họ cướp phá La Mã, yêu cầu cống nạp, và sau khi đã thu thập đủ thì quay về đất của họ ở trung tâm châu Âu. La Mã lúc này suy kiệt và nhiều cư dân họ đã chinh phục trên bán đảo Italia quay lại tấn công họ. Tuy nhiên, đến năm 350 trước CN, La Mã đã hồi phục mạnh mẽ đủ để lập lại vị thế ở các vùng đất nói trên. [[20]](#cite_note-epitomeB1C11-20)
Dù chỉ là 1 thành viên trong liên minh các nước Latin, La Mã đã áp đặt vị thế bá chủ lên tất cả các nước trong liên minh này. Năm 340, các nước nổi dậy đòi quyền độc lập sau khi La Mã khước từ yêu sách của họ. Tuy nhiên, La Mã chỉ mất có 2 năm để dẹp tan cuộc nổi dậy này và thống nhất khối Latinh năm 338 trước CN. Năm 295 trước CN, La Mã bắt đầu cuộc chiến chống lại sự nổi loạn của những
[người Samnites](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Samnites&action=edit&redlink=1) sống trên [dãy núi Apennine](/wiki/Appennini), có thêm sự tham gia của những người Etruscan, người Gaul sót lại và một vài thành phố Italia khác. Kết quả của cuộc chiến này là đến năm 280 trước CN, La Mã giành quyền kiểm soát toàn bộ trung tâm Italia. Họ chuyển sự quan tâm của mình về phía Nam bán đảo tới các thành phố của [21] [Hy Lạp](/wiki/Hy_L%E1%BA%A1p)và nhanh chóng khuất phục nốt khu vực này. [[22]](#cite_note-22) Vậy là đến giữa thế kỷ 3 trước CN, La Mã đã hoàn toàn làm chủ bán đảo Italia. [[23]](#cite_note-enemiesP13-23) [[24]](#cite_note-historyP37-24)
Lịch sử cổ đại cho thấy rằng việc giữ các vùng đất chinh phục được là rất khó khăn. Tuy nhiên, La Mã dường như đã tìm ra cách giải quyết vấn đề này với các chính sách vừa tự do vừa quân phiệt. Thứ nhất,
[Roma](/wiki/Roma) không hủy diệt các vùng đất này mà trao cho chúng những quyền lực chắc chắn. Một số nơi được chấp thuận trở thành công dân La Mã đặc biệt là các vùng gần La Mã, một số vùng khác được chấp nhận chỉ phải theo những luật nào đó của La Mã. Một số vùng được cho phép trở thành khu tự trị, một số khác được cho phép trở thành đồng minh. Nhưng tất cả đều phải đóng thuế và cung cấp binh lính cho La Mã. Ngoài ra, La Mã cho quân lính định cư trên các miền đất chiếm đóng như là phần thưởng cho sự phục vụ của họ. Quân lính có đất đai có thể sinh lợi, và La Mã có đội quân cố định trên các miền đất đã chiếm đóng. Để tăng cường sức mạnh cho các đội quân này, La Mã tiến hành các dự án làm đường đầy tham vọng. Họ xây các con đường thẳng tắp vượt qua các ngọn núi cho phép quân đội nhanh chóng vận động tới các vùng có nổi loạn. Sự kết hợp của việc trao quyền hành và quyền công dân với việc đảm bảo những phản ứng nhanh chóng và khắt khe đối với những kẻ nổi loạn đã cho ra đời 1 đế chế hòa bình và bền vững trên bán đảo Italia. [25] [[26]](#cite_note-26) [[27]](#cite_note-epitomeB1C12-27)
### Chiến tranh Punic[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=9)]
Lực lượng
[hải quân](/wiki/H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n) hùng mạnh nhất trên [Địa Trung Hải](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_Trung_H%E1%BA%A3i) trong thế kỷ 3 trước [Công nguyên](/wiki/C%C3%B4ng_Nguy%C3%AAn) là Carthage, quốc gia phía bắc [châu Phi](/wiki/Ch%C3%A2u_Phi) gần [Tunisia](/wiki/Tunisia) ngày nay. Người Carthage là người gốc Phoenicia và Carthage là một [thuộc địa](/wiki/Thu%E1%BB%99c_%C4%91%E1%BB%8Ba) cũ của [Phoenicia](/wiki/Phoenicia) từ thế kỷ 9 trước CN. Từ *Carthage* trong [tiếng Phoenicia](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Phoenicia&action=edit&redlink=1) có nghĩa là "thành phố mới". Đến thế kỷ 6 trước CN, Phoenicia bị chinh phục bởi người [Assyria](/wiki/Assyria) (là những bộ lạc Semitic sống ở phía bắc Mesopotamia) và sau đó là người [Ba Tư](/wiki/Iran). Tuy nhiên Carthage lại không bị ảnh hưởng và trở thành một [quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) độc lập hoàn toàn. Song song với cuộc chinh phục bán đảo [Ý](/wiki/%C3%9D) của [La Mã](/wiki/%C4%90%E1%BA%BF_qu%E1%BB%91c_La_M%C3%A3), Carthage cũng mở rộng lãnh thổ của mình ra khắp [Bắc Phi](/wiki/B%E1%BA%AFc_Phi). Khi La Mã hoàn tất cuộc chinh phục Ý của mình thì Carthage cũng đã kiểm soát toàn bộ bờ biển Bắc Phi từ phía Tây [Libya](/wiki/Libya) đến [eo biển Gibraltar](/wiki/Eo_bi%E1%BB%83n_Gibraltar) (bờ biển phía nam [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha)), hầu hết bờ biển phía nam [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) cũng như các đảo [Corse](/wiki/Corse) và [Sardegna](/wiki/Sardegna) ở [Châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u). Carthage trở thành một cường quốc, họ kiểm soát hầu hết các hoạt động giao thương trên [Địa Trung Hải](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_Trung_H%E1%BA%A3i), cung cấp binh lính, nô lệ và hàng hóa, và tích trữ lượng lượng [vàng](/wiki/V%C3%A0ng) [bạc](/wiki/B%E1%BA%A1c) khổng lồ từ các mỏ khai thác ở Tây Ban Nha.
Hai đế chế hùng mạnh này bắt đầu va chạm nhau vào giữa thế kỷ 3 trước Công nguyên, khi quyền lực của La Mã đã vươn tới cực nam của Ý. Thực ra, hai bên đã có những tiếp xúc rời rạc trước đó nhưng chưa bên nào cảm thấy mối đe dọa đến từ bên kia. Người La Mã có hiểu biết kỹ lưỡng về người Carthage. Họ gọi những người này bằng cái tên gốc là người Phoenicia. Trong tiếng Latin, nó được viết là
*Poeni*, đây là nguồn gốc cái tên *Punic* của cuộc chiến tranh trong bài này. Cuộc chiến bất hạnh cho Carthage này là không thể tránh được. Nằm giữa Carthage và Ý là hòn đảo lớn [Sicilia](/wiki/Sicilia). Carthage kiểm soát nửa phía tây của hòn đảo, nhưng với việc đã kiểm soát cực nam của bán đảo Ý thì La Mã chỉ còn cách Sicilia một tầm tay. La Mã can thiệp vào cuộc nổi dậy của người Messana chống lại Carthage, và [chiến tranh Punic lần thứ nhất](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Punic_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t) nổ ra.
Năm 264 TCN, Cộng hòa La Mã đã giành quyền kiểm soát bán đảo Ý phía nam của sông Po. Không giống như Carthage, Roma đã có quân đội thường trực lớn được tuyển dụng từ các công dân La mã. Mặt khác,khi bắt đầu của Chiến tranh Punic lần đầu tiên,người La Mã đã không có hải quân thường trực,dẫu vậy họ đã xây dựng lực lượng hải quân trong suốt cuộc chiến.
#### Chiến tranh Punic lần thứ nhất[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=10)]
Nổ ra năm 264
[TCN](/wiki/C%C3%B4ng_Nguy%C3%AAn), chủ yếu diễn ra trên đảo Sicilia. La Mã bao vây nhiều thành phố của Carthage ở Sicilia và khi Carthage đưa [hải quân](/wiki/H%E1%BA%A3i_qu%C3%A2n) của mình đến giải vây, La Mã hủy diệt hoàn toàn lực lượng hải quân này. Lần đầu tiên kể từ khi thành lập, Đế chế Carthage chuốc lấy thất bại trên [biển](/wiki/Bi%E1%BB%83n). Cuộc chiến chấm dứt với chiến thắng không thực sự thuộc về bên nào. Năm 241 [TCN](/wiki/C%C3%B4ng_Nguy%C3%AAn), một hiệp ước được ký năm 241 giữa 2 bên với việc Carthage phải rời bỏ Sicilia (dù chưa bị mất vào tay La Mã) và bồi thường một khoản cho [chiến tranh](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh). Ngay sau đó, Carthage phải đối mặt với các vụ nổi loạn của lực lượng lính đánh thuê, và La Mã hưởng lợi từ sự lộn xộn này với việc chiếm được đảo [Corse](/wiki/Corse). La Mã rất e ngại người Carthage và muốn xây dựng một vùng đệm an toàn càng lớn càng tốt giữa La Mã và Carthage. Sau Sicilia và Corse, La Mã tiếp tục muốn đẩy người Carthage ra khỏi Sardegna, hòn đảo phía tây bán đảo Ý. Carthage phản ứng bằng cách gia tăng sức mạnh ở [Châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u). Trước tiên, họ đưa tướng Hamilcar và con rể ông ta là Hasdrubal tới Tây Ban Nha thiết lập chế độ [thuộc địa](/wiki/Thu%E1%BB%99c_%C4%91%E1%BB%8Ba) và xây dựng [quân đội](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i). Ở đây, hai cha con này lập quan hệ đồng minh với các nước vùng [Iberia](/wiki/B%C3%A1n_%C4%91%E1%BA%A3o_Iberia), và quân đội Carthage chiêu mộ từ các quốc gia đồng minh lặng lẽ lớn mạnh và quyền lực cùng ảnh hưởng của Carthage vươn khắp bán đảo Iberia.
#### Chiến tranh Punic lần thứ hai[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=11)]
Rất lo lắng trước tình hình này nên khi Saguntum, một thành phố nhỏ ở Tây Ban Nha yêu cầu Roma trở thành đồng minh, La Mã đã không từ chối. Vài năm sau,
[Hannibal](/wiki/Hannibal), một tướng trẻ 25 tuổi trở thành tổng chỉ huy quân Carthage ở Tây Ban Nha. Lúc đầu, Hannibal cho phép người [Saguntum](/w/index.php?title=Saguntum&action=edit&redlink=1) sử dụng các bến cảng rộng lớn để tránh xung đột với La Mã. Nhưng Saguntum với giúp đỡ của người đồng minh La Mã, bắt đầu chơi trò [chính trị](/wiki/Ch%C3%ADnh_tr%E1%BB%8B) với các thành phố Tây Ban Nha khác. Bỏ qua những đe dọa trực tiếp từ La Mã, Hannibal tấn công và chiếm giữ Saguntum. La Mã cố gắng thu xếp vấn đề này bằng con đường [ngoại giao](/wiki/Ngo%E1%BA%A1i_giao). Họ yêu cầu Carthage cách chức Hannibal và đưa ông này đến Roma. [Chiến tranh Punic lần 2](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Punic_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_hai) nổ ra năm 218 trước CN khi Carthage khước từ yêu cầu này. Nhưng lần này, La Mã phải đối mặt với một địch thủ đáng sợ. Trong thời gian sau cuộc chiến lần 1, Carthage đã tạo ra một đội quân hùng mạnh. Hannibal đã đưa đội quân này đi dọc châu Âu và tháng 9 năm 218, ông đưa quân Carthage vượt dãy Alpes bắt đầu cuộc [xâm lược](/wiki/X%C3%A2m_l%C6%B0%E1%BB%A3c) Ý. Dù mệt mỏi vì quãng đường vận động chiến, Hannibal vẫn ngay lập tức đập tan quân La Mã ở phía bắc Ý. Chiến thắng ngoạn mục này đã khiến nhiều chiến binh du mục [Gaule](/wiki/Gallia) gia nhập đoàn quân của Hannibal nâng tổng số quân của ông lên trên 50000. Chiến thắng của Hannibal trước người La Mã được đảm bảo bằng việc thuyết phục các đồng minh của La Mã và sát nhập nhiều thành phố vào Carthage. Người La Mã hiểu rằng họ không thể đánh bại Hannibal. Tuyệt vọng, La Mã trao quyền cho [nhà độc tài](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99c_t%C3%A0i_La_M%C3%A3&action=edit&redlink=1) [Quintus Fabius Maximus](/w/index.php?title=Quintus_Fabius_Maximus&action=edit&redlink=1). Fabius ra lệnh tránh chiến tranh trực diện bằng mọi giá, chỉ đánh [du kích](/w/index.php?title=Du_k%C3%ADch&action=edit&redlink=1) cho tới khi quân Carthage suy yếu đủ để tấn công trực diện. Nhưng khi Hannibal hành quân tới [Cannae](/wiki/Cannae) ( [trận Cannae](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Cannae)) năm 216 trước CN, Fabius đưa 1 đội quân 80000 người ra chống lại. Đội quân này ngay lập tức bị Hannibal tiêu diệt hoàn toàn, đây là thất bại lớn nhất Roma từng trải qua. Các đồng minh phía Nam Ý của La Mã chạy sang phía Hannibal, toàn bộ Sicilia trở thành đồng minh của Carthage. Thêm vào đó, vua [Philippos V của Macedonia](/wiki/Philippos_V_c%E1%BB%A7a_Macedonia), người kiểm soát hầu hết lãnh địa Hy Lạp cũng ngả theo Hannibal và bắt đầu cuộc chiến tranh chống lại La Mã năm 215 trước CN. Tình hình gần như tuyệt vọng đối với La Mã. Fabius không còn dũng khí đối đầu với Hannibal. Hannibal đưa quân đội vòng quanh Ý mà không còn bất cứ sự chống cự nào. Tuy nhiên, Hannibal không có đủ lực lượng và trang bị để bao vây hay tấn công ồ ạt các thành phố như Roma. Tất cả những gì ông có thể làm là đi khắp các miền nông thôn Ý và tàn phá.
La Mã quyết định tấn công hậu phương của Hannibal. Biết rằng Hannibal phụ thuộc vào nguồn cung cấp nhân lực và vật lực từ Tây Ban Nha, La Mã trao cho Publius Cornelius Scipio (237-183 TCN), một thiên tài về chiến lược chức Thống đốc Tây Ban Nha, một hành động không hợp hiến vì vị tướng trẻ này chưa bao giờ là quan chấp chính. Scipio, sau này được gọi bằng cái tên Scipio Africanus vì chiến thắng của ông trước người Carthage trên đất
[Châu Phi](/wiki/Ch%C3%A2u_Phi), đã nhanh chóng chinh phục toàn bộ Tây Ban Nha. Đến lúc này, Hannibal bị mắc cạn trên đất Ý. Sau đó, Scipio đưa quân vào châu Phi và buộc người Carthage phải đề nghị Roma một hiệp ước hòa bình. Một phần của hiệp ước này là Hannibal phải rời khỏi bán đảo Ý. Hannibal là một trong những danh tướng vĩ đại nhất trong lịch sử thế giới. Trong suốt cuộc chiến tranh với La Mã, ông không hề thua một trận nào. Dù vậy ông vẫn buộc phải rút lui. Và dù thắng trong tất cả các trận đánh, Hannibal đã thua trong cuộc chiến tranh này. Khi Hannibal quay trở lại, người Carthage lấy lại tinh thần và thêm một lần nữa nổi dậy chống lại La Mã. Năm 202 TCN, Hannibal và Scipio giao chiến ở At Zama phía bắc châu Phi và tại đây Hannibal nếm chiến bại đầu tiên. Carthage bị đưa xuống thành một bang độc lập. La Mã lúc này kiểm soát toàn bộ miền tây [Địa Trung Hải](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_Trung_H%E1%BA%A3i) bao gồm cả khu vực Bắc Phi.
Cuộc chiến này mang đến cho La Mã những kinh nghiệm lịch sử. Họ đã phải đối mặt với những thất bại hiển nhiên trước một địch thủ hùng mạnh và cuối cùng đã chiến thắng những kẻ thù vượt trội này. Tính cách La Mã được nhìn nhận từ cuộc chiến tuyệt vọng này đã xuyên suốt phần còn lại của lịch sử đế chế. Chiến tranh Punic lần 2 đưa La Mã từ một quyền lực có tính khu vực trở thành một đế chế trên toàn thế giới. Với việc Philip V của Macedonia bắt tay với Hannibal tiến hành chiến tranh chống lại Roma, La Mã chuyển hướng chiến tranh về phía đông trước tiên xâm chiếm Macedonia và sau đó là các vương quốc Hi Lạp khác. Kết quả cuối cùng của chiến tranh Punic lần thứ hai là sự thống trị thế giới của La Mã.
#### Chiến tranh Punic lần 3[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=12)]
Trong những năm tiếp theo, La Mã tiếp tục chinh phục các quốc gia Hy Lạp ở phía đông. Ở phía tây, họ đàn áp tàn bạo người Iberia và trút thịnh nộ lên đầu người Carthage. Các nhà sử học đã ghi lại lời của một lãnh tụ hàng đầu của La Mã là Cato rằng khi kết thúc một bài phát biểu về bất cứ vấn đề gì, ông này cũng có câu: "tôi cho rằng phải hủy diệt Carthage". Trong nửa đầu thế kỷ thứ 2 trước CN, dù không giành lại được nhiều quyền lực nhưng với các hoạt động thương mại, Carthage cũng đã khôi phục lại nhiều phần sự thịnh vượng trước kia. La Mã càng ngày càng nghi ngờ sự hồi sinh của Carthage và yêu cầu người Carthage từ bỏ thành phố của họ để lùi sâu vào trong lục địa Bắc Phi. Carthage, xứ sở buôn bán phụ thuộc vào giao thương trên biển khước từ yêu cầu này. Viện nguyên lão La Mã tuyên bố chiến tranh. Sau một thời gian bao vây, người La Mã chiếm được thành phố, binh lính La Mã đi từng nhà tàn sát dân cư Carthage. Đây có lẽ là vụ hành quyết có hệ thống đẫm máu nhất trước
[Chiến tranh thế giới thứ hai](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai). Những người Carthage còn sống bị bắt và bị bán làm [nô lệ](/wiki/N%C3%B4_l%E1%BB%87). Cảng biển và thành phố bị phá hủy.
### Chinh phục Hy Lạp[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=13)]
Trong thời gian La Mã đang bận rộn với những tranh chấp chính trị nội bộ và cuộc chinh phục Italia thì người Makedonia đã chinh phục hầu hết lãnh địa Hy Lạp và sau đó vươn bàn tay đế quốc ra khắp thế giới. Năm 324 trước CN, khi mà Roma vẫn chưa chinh phục hết Italia và vẫn đang sa lầy trong mối xung đột giữa giới quý tộc và dân nghèo, thì toàn bộ lãnh địa thế giới nằm phía đông La Mã đã thuộc về 1 người đàn ông duy nhất,
[Alexandros Đại Đế](/wiki/Alexandros_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF), nhà quân sự có thể coi là vĩ đại nhất trong lịch sử cổ đại. Sau khi chinh phục toàn bộ Ba Tư, Alexandros bất ngờ chết để lại đế chế mênh mông ông đã dựng lên trong sự xâu xé của các tướng lĩnh. Năm 312 trước CN, [Seleucus](/wiki/Seleukos_I_Nikator), một trong các viên tướng này xưng vua tại [Babylon](/wiki/Babylon) và phần đất rộng lớn phía đông Hy Lạp, sau đó tiếp tục mở rộng lãnh thổ tới phía đông Anatolia (Thổ Nhĩ Kỳ) và phía bắc Syria thành lập [vương quốc Seleukos](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Seleukos). Nhưng La Mã dường như không quan tâm lắm đến những sự kiện chấn động này. Bị chi phối bởi những vấn đề trong nội bộ, La Mã không quan tâm lắm đến tình hình bên ngoài và chưa nhìn nhận đế quốc Hy Lạp như 1 mối đe dọa. Nhưng chiến tranh Punic lần 2 đã làm tất cả thay đổi. Roma gần như đã bị hủy diệt bởi người Carthage và [vương quốc Makedonia](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Macedonia) (dưới quyền trị vì của [Philippos V](/w/index.php?title=Philippos_V&action=edit&redlink=1) 221-179 trước CN) lại liên minh với [Carthage](/wiki/Carthago). Thế giới Hy Lạp xuất hiện trong mắt của người La Mã như là mối đe doạ lớn nhất đến từ bên ngoài.
Philippos V là một vị vua nhiều tham vọng, muốn mở rộng lãnh thổ và biến Makedonia thành 1 đế chế. Không may cho ông ta, Antiochus III (223-187 trước CN), vị vua của đế chế Seleucid cũng có cùng tham vọng này.
[Antiochus III](/wiki/Antiochos_III_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF) bắt đầu chiếm đoạt lãnh thổ Palestina, tranh giành quyền kiểm soát với [nhà Ptolemaios](/wiki/Nh%C3%A0_Ptolemaios) ở Ai Cập. Đồng thời, Philippos V cũng bắt đầu vươn tay tới [biển Aegean](/wiki/Bi%E1%BB%83n_Aegean) (nằm giữa [bán đảo Hy Lạp](/w/index.php?title=B%C3%A1n_%C4%91%E1%BA%A3o_Hy_L%E1%BA%A1p&action=edit&redlink=1) và vùng [tiểu Á](/wiki/Ti%E1%BB%83u_%C3%81) thuộc Thổ Nhĩ Kỳ) và vùng tiểu Á. Hsi vị vua này thấy giải pháp tốt nhất là bắt tay nhau cùng chinh phục Ai Cập sau đó mới tính đến chuyện chia chác.
Tuy nhiên sau đó Philippos V lại giải hòa với La Mã. Kết quả hiệp ước hòa bình giữa Philippos V và La Mã rất hạn chế. Philippos V hầu như bị quản chế trong khu vực của Macedonia và phải bồi thường ngay lập tức 1000 talent vàng, phải giao nộp hầu hết chiến thuyền và vài con tin, trong đó có con trai của ông, Demetrios. Sau sự kiện này, Philippos V hợp tác với người La Mã trong cuộc chiến của họ chống lại vua xứ Sparta là
[Nabis](/wiki/Nabis) vào năm 195 TCN và Antiochos III trong các năm 192 TCN - 189 TCN.
Đổi lại cho sự giúp đỡ của ông khi quân đội La Mã dưới quyền
[Publius Cornelius Scipio Africanus](/wiki/Scipio_Africanus) và em trai [Lucius Cornelius Scipio Asiaticus](/w/index.php?title=Lucius_Cornelius_Scipio_Asiaticus&action=edit&redlink=1) hành quân qua Macedonia và [Thrace](/wiki/Thracia) năm 190 TCN. Người La Mã miễn những khoản bồi thường mà ông phải trả và con trai ông Demetrios đã được phóng thích. Philippos sau đó tập trung vào việc củng cố quyền lực tại Macedonia. Ông tập trung cải tổ lại nền [tài chính](/wiki/T%C3%A0i_ch%C3%ADnh) của đất nước, các mỏ được khai thác và một loại tiền tệ mới đã được phát hành. Sau đó Antiochus III này đưa quân lên đất Hy Lạp tấn công người La Mã nhưng nhanh chóng bị đánh bật khỏi Hy Lạp rồi bị thảm bại trong [trận Magnesia](/wiki/Tr%E1%BA%ADn_Magnesia) ở Tiểu Á năm 189 trước CN. Trong cuộc chiến này, người La Mã không chiếm đoạt đất đai mà chỉ buộc Antiochus nộp 1 khoản tiền phạt lớn. Nói chung, La Mã coi các thành phố Hy Lạp như những thành phố tự do ít tiềm lực, và La Mã coi mình là người bảo vệ Hy Lạp, và bằng cách này ngăn chặn sự phát triển của bất kỳ quyền lực tập trung nào có khả năng đe dọa Roma. Năm 179 trước CN, Philippos V chết, người kế vị là [Perseus](/wiki/Perseus_c%E1%BB%A7a_Macedonia) khuấy động phong trào dân chủ và tinh thần cách mạng ở Hy Lạp. Và La Mã lại xâm lược Hy Lạp. Cuộc [chiến tranh Macedonia](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFn_tranh_Macedonia&action=edit&redlink=1) lần thứ ba nổ ra (172-168 trước CN). Không giống với lần trước, khi cuộc chiến này kết thúc, dù vẫn không chiếm đất đai nhưng Roma áp đặt luật lệ bá chủ rất cứng rắn đối với các đồng minh cũng như các thành phố phụ thuộc nhằm ngăn chặn mọi ngọn lửa cách mạng. La Mã đã học được từ việc kiểm soát các thành phố ở Italia rằng có thể kéo dài sự thần phục của các thành phố này nếu duy trì được sự đàn áp dứt khoát, nhanh chóng và tàn bạo.
### Cuộc khủng hoảng của nền Cộng hòa[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=14)]
Giới bình dân La Mã bao gồm những nông dân, thợ thủ công và những lao động chân tay khác. một phần nông dân làm việc trong những trang trại nhỏ của riêng mình, phần còn lại cùng với các thợ thủ công và các loại lao động khác đi làm thuê cho giới quý tộc với mức lương không tồi.
[[13]](#cite_note-Abbott.2C_43-13) Chiến tranh Punic lần thứ hai đã thay đổi tận gốc rễ sự sở hữu tài sản trong xã hội. Hannibal đã san bằng các miền nông thôn khi vận động chiến quanh La Mã, toàn bộ của cải của quốc gia được tập trung sau những bức tường thành Roma để bảo vệ. Bên ngoài, nhà cửa và ruộng đất của hàng vạn nông dân bị phá hủy. Sau chiến tranh, giới quý tộc càng giàu thêm vì chiến lợi phẩm chiến tranh mua sạch đất đai trồng trọt. Đến giữa thế kỷ II TCN, nền nông nghiệp La Mã hoàn toàn bị chi phối bởi các đồn điền mênh mông thuộc sở hữu của những chủ đất giàu có đến mức không tưởng. Những nông dân khánh kiệt tràn vào các thành phố kiếm việc làm. Đây mới chỉ là phần chìm của tảng băng xung đột. [14] [[28]](#cite_note-Abbott.2C_42-28)
Trong khi đó các cuộc chiến Punic và Macedonia đã cung cấp cho La Mã rất nhiều nô lệ. Trước đây, La Mã đã có những lao động là nô lệ, nhưng phải đến giữa thế kỷ 2 TCN, sự chuyển đổi từ nền kinh tế lao động làm công sang lao động nô lệ mới thực sự diễn ra. Đến cuối thế kỷ 2 trước CN, phần lớn dân số La Mã thuộc tầng lớp nô lệ. Tình trạng này làm giảm đi các cơ hội việc làm và thu nhập tốt cho người lao động gốc La Mã. Nếu muốn có công việc, họ buộc phải chấp nhận mức thu nhập thậm chí thấp hơn những người nô lệ, mức đã không thể đủ sống. Tình trạng này tạo ra một làn sóng di trú khổng lồ của những người lao động từ thành phố này sang thành phố khác ở La Mã với nỗi oán giận ngày càng tăng. Thùng thuốc súng khủng hoảng đã được châm ngòi.
### Gracchi[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=15)]
Năm 133 TCN, tranh chấp đưa La Mã vào nội chiến.
[Tiberius Gracchus](/w/index.php?title=Tiberius_Gracchus&action=edit&redlink=1), vị quan hộ dân đại diện cho dân chúng đề nghị giới hạn quyền sở hữu đất đai dưới 640 acre (1 acre ~ 0.4 ha), và như vậy lấy đi phần lớn đất đai của giới quý tộc. Những người có trên 640 acre đất phải trả lại phần dôi để Nhà nước chia cho dân nghèo. Tất nhiên, giới thượng lưu và viện nguyên lão La Mã tìm mọi cách có thể để phản đối dự luật này. Họ nắm được vị quan hộ dân thứ hai là Octavius và thuyết phục ông này phủ quyết cải cách ruộng đất của Gracchus. Khó chịu vì bị phản đối, Gracchus cách chức Octavius, một hành động vi hiến rõ ràng. Khi nhiệm kỳ kết thúc, Gracchus tiếp tục có thêm hành động vi hiến thứ 2 là tham gia kỳ bầu cử cho nhiệm kỳ tiếp theo. Bạo loạn nổ ra trong lần bầu cử này và Gracchus bị 1 nhóm các nghị sĩ ám sát, lần đầu tiên trong lịch sử tồn tại, người La Mã chém giết lẫn nhau.
Nhiều người đã không đánh giá đúng vai trò của Tiberius Gracchus đối với
[lịch sử La Mã](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_La_M%C3%A3&action=edit&redlink=1). Dù cuộc cải cách của ông thất bại, nhưng Gracchus đã tạo ra một phong cách chính trị mới: phục vụ đa số. Trước Gracchus, những thay đổi chính trị được thực hiện chủ yếu do những yêu cầu của, và để phục vụ 1 thiểu số là giới quý tộc. Tuy nhiên, Tiberius lại tìm kiếm những thay đổi vì lợi ích của số đông dân chúng và hoàn toàn không đếm xỉa đến giới quý tộc. Điều đó đã tạo ra 1 lớp chính trị gia mới ở La Mã, những người được gọi là chính trị gia mị dân do những cố gắng giành quyền lực của họ bằng cách thu hút sự ủng hộ trong dân chúng. Đối lập với những chính trị gia kiểu này, giới quý tộc tiếp tục nỗ lực duy trì cơ cấu chính trị truyền thống: phục vụ tầng lớp giàu có.
Tiberius chết nhưng nhà Gracchi chưa dừng lại ở đó. Liên tiếp hai năm 123 và 122 TCN,
[Gaius Gracchus](/w/index.php?title=Gaius_Gracchus&action=edit&redlink=1) (em trai Tiberius) được bầu là [quan hộ dân](/w/index.php?title=Quan_h%E1%BB%99_d%C3%A2n&action=edit&redlink=1). Có nguồn ủng hộ khổng lồ từ dân chúng, Gaius tìm cách thông qua rất nhiều bộ luật tại quốc hội. Đầu tiên, ông ra luật bình ổn giá cả ngũ cốc bằng việc cho xây dựng các nhà kho chứa ngũ cốc thừa từ mùa trước. Dự luật thứ hai sẽ mang lại cho ông rất nhiều sự chống đối là trao quyền công dân cho tất cả người Italia (nhằm làm tăng quyền lực của bản thân Gaius). Năm 121 TCN, Viện nguyên lão thông qua 1 luật định yêu cầu các quan chấp chính bảo vệ nền cộng hòa và tuyên bố Gaius Gracchus là kẻ thù của nhà nước. Gaius bị săn đuổi và tự sát, hàng ngàn người ủng hộ ông bị giết và treo cổ.
### Suy tàn[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=16)]
Cuộc cải cách của
[Sulla](/wiki/Sulla) mang lại sự phản kháng dữ dội. Sau khi Sulla chết, viện nguyên lão phải đối mặt với các cuộc nổi loạn có vũ trang. Năm 70 TCN, hai chính trị gia nhiều tham vọng là [Crassus](/wiki/Marcus_Licinius_Crassus) và Pompey lên làm quan chấp chính và ngay lập tức bãi bỏ hiến pháp của Sulla. 1 trào lưu chính trị mới xuất hiện. Crassus và Pompey liên minh với các quan hộ dân và quốc hội chống lại viện nguyên lão cùng giới quý tộc.
Năm 67 TCN,
[Pompey](/wiki/Pompey) được trao quyền lãnh đạo toàn bộ vùng Địa Trung Hải trong 3 năm, và quyền lực này được kéo dài trong nhiều năm tiếp theo để ông có thể tiếp tục cuộc chiến ở vùng Tiểu Á. Đến cuối giai đoạn này, Pompey đã trở thành nhà lãnh đạo nổi tiếng nhất ở La Mã. Việc này khiến Crassus lo sợ vì ông ta không có vị trí quan trọng như Pompey trong cả viện nguyên lão lẫn Quốc hội. Và Crassus quyết định liên minh với các chính trị gia tiếng tăm khác, trong đó nổi bật nhất là [Gaius Julius Caesar](/wiki/Julius_Caesar) (100-44 TCN). Caesar xuất thân từ một gia đính quý tộc lâu đời, và là vị tướng thiên tài chỉ huy quân La Mã ở [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) và [Gaul](/wiki/Gallia).
Khi Caesar trở về từ Tây Ban Nha, ông yêu cầu 1 cuộc diễu binh chiến thắng vòng quanh Roma. Viện nguyên lão từ chối cuộc diễu binh này vì sợ ảnh hưởng của ông tới đám đông dân chúng. Caesar thuyết phục Pompey và Crassus hòa giải và thể chế tam hùng đầu tiên được thành lập bao gồm ba chính trị gia nói trên. Chính phủ tam hùng đầu tiên bao gồm Caesar, Crassus và Pompey bắt đầu nắm quyền lực năm 59 trước CN sau khi Caesar được bầu làm quan chấp chính. Chương trình cải cách của chính phủ mới được ban hành và Caesar trở thành thống đốc của 2 tỉnh Gaul (phía bắc Italia) và
[Illycrium](/w/index.php?title=Illycrium&action=edit&redlink=1) (ven [biển Adria](/w/index.php?title=Bi%E1%BB%83n_Adria&action=edit&redlink=1) của Nam Tư). Các chiến dịch chinh phục bằng quân sự là con đường để vươn tới quyền lực ở La Mã, bằng cách đó tạo cho các tướng lãnh 1 đội quân trung thành, sự giàu có, sự ủng hộ và uy tín ở Roma. Chức thống đốc ở 2 tỉnh nói trên cho phép Caesar thực hiện ước mơ chinh phục của mình.
## Ngôn ngữ[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=17)]
Ngôn ngữ của người La Mã là tiếng Latin, nó đã được
[Virgil](/wiki/Vergilius) nhấn mạnh như một nguồn gốc của sự thống nhất và truyền thống của người La Mã. Cho đến tận thời hoàng đế [29] [Alexander Severus](/wiki/Alexander_Severus)(trị vì từ năm 222-235) thời đế chế, Giấy khai sinh và chúc thư của công dân La Mã đều phải được viết bằng tiếng Latin. Tiếng Latin cũng còn là ngôn ngữ của các tòa án ở phía Tây và của quân đội trên khắp Đế quốc [[30]](#cite_note-30) , nhưng lại không được áp dụng chính thức đối với những cư dân nằm dưới sự cai trị của người La Mã. [[31]](#cite_note-31) Thánh [[32]](#cite_note-32) [Augustinô](/wiki/Augustine_c%E1%BB%A7a_Hippo)nhận xét rằng người La Mã ưa thích tiếng Latinh đến mức đã chấp nhận và thực hiện *per societatis pacem*, thông qua một [hiệp ước xã hội](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_x%C3%A3_h%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1). Chính sách này tương phản với của [[33]](#cite_note-33) [Alexandros Đại đế](/wiki/Alexandros_%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BA%BF), vốn mong muốn nhằm biến tiếng Hy Lạp trở thành ngôn ngữ chính thức trên khắp đế chế của mình. Như là một hệ quả từ các cuộc chinh phục của Alexandros, ngôn ngữ [[34]](#cite_note-34) [Koine Hy Lạp](/w/index.php?title=Koine_Hy_L%E1%BA%A1p&action=edit&redlink=1)đã trở thành ngôn ngữ chung ở khu vực quanh phía đông Địa Trung Hải và ở Tiểu Á "Biên giới ngôn ngữ họ" này đã phân chia đế quốc thành hai nửa với tiếng Latin ở Phía Tây và tiếng Hy Lạp ở Phía Đông thông qua bán đảo Balkan, tạo ra một hệ ngôn ngữ song song bên trong đế quốc La Mã. [[35]](#cite_note-35) Những người La Mã mà được nhận một nền giáo dục ưu tú, thì lại học tiếng Hy Lạp như là một [[36]](#cite_note-36) [ngôn ngữ thơ ca](/w/index.php?title=Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_th%C6%A1_ca&action=edit&redlink=1), và hầu hết những người thuộc chính quyền đều có thể nói tiếng Hy Lạp. Các vị hoàng đế của [[37]](#cite_note-37) [triều đại Julio-Claudius](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%81u_%C4%91%E1%BA%A1i_Julio-Claudius&action=edit&redlink=1)đã khuyến khích những tiêu chuẩn cao đối với tiếng Latin chuẩn ( *Latinitas*), một trào lưu ngôn ngữ được đồng nhất theo những thuật ngữ hiện đại như là tiếng [Latinh cổ điển](/w/index.php?title=Latinh_c%E1%BB%95_%C4%91i%E1%BB%83n&action=edit&redlink=1), và ủng hộ việc sử dụng chính thức tiếng Latin trong các hoạt động kinh doanh. [[38]](#cite_note-Rochette_p._552-38)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=18)]
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** [Taagepera, Rein](/w/index.php?title=Rein_Taagepera&action=edit&redlink=1)(1979). “Size and Duration of Empires: Growth–Decline Curves, 600 BC to 600 AD”. *Social Science History*(Social Science History, Vol. 3, No. 3/4) **3**(3/4): 115–138 [125]. [JSTOR](/wiki/JSTOR) [1170959](//www.jstor.org/stable/1170959). [doi](/wiki/DOI): [10.2307/1170959](//dx.doi.org/10.2307%2F1170959). **Byrd, 161** [^](#cite_ref-Byrd.2C_161_2-0) **Byrd, 96** [^](#cite_ref-Byrd.2C_96_3-0) **Cicero, 239** [^](#cite_ref-Cicero.2C_239_4-0) **Byrd, 44** [^](#cite_ref-Byrd.2C_44_5-0) **Polybius, 133** [^](#cite_ref-Polybius.2C_133_6-0) **D.H. IV.64.** [^](#cite_ref-DHIV64_7-0) **T.L. I.57.** [^](#cite_ref-8) **Abbott, 25** [^](#cite_ref-Abbott.2C_25_9-0) **Abbott, 26** [^](#cite_ref-Abbott.2C_26_10-0) **Abbott, 37** [^](#cite_ref-Abbott.2C_37_11-0) **Abbott, 28** [^](#cite_ref-Abbott.2C_28_12-0)
- ^
**a** [Abbott, 43](#cite_ref-Abbott.2C_43_13-1) **ă**
- ^
**a** **ă** [Livy](/wiki/Titus_Livius), [, Book 7, 42:](/w/index.php?title=Ab_Urbe_Condita_(book)&action=edit&redlink=1) *Ab Urbe Condita* [link to perseus.com](http://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.02.0154%3Abook%3D7%3Achapter%3D42) **Abbott, 42–43** [^](#cite_ref-Abbott.2C_42-43_15-0) **Abbott, 47** [^](#cite_ref-Abbott.2C_47_16-0) **Abbott, 52** [^](#cite_ref-Abbott.2C_52_17-0) **Abbott, 53** [^](#cite_ref-Abbott.2C_53_18-0) **Grant,** [^](#cite_ref-19) *The History of Rome*, tr. 33 **Florus,** [^](#cite_ref-epitomeB1C11_20-0) *The Epitome of Roman History*, Quyển 1, t. 11 **Grant,** [^](#cite_ref-historyP38_21-0) *The History of Rome*, tr. 38 **Cassius Dio,** [^](#cite_ref-22) *The Roman History*, Quyển. 1, VII, 17 [^](#cite_ref-enemiesP13_23-0) *The Enemies of Rome*, tr. 13 **Grant,** [^](#cite_ref-historyP37_24-0) *The History of Rome*, tr. 37 Xem thêm: Livy, *The Rise of Rome*, tr. 89 **Pennell,** [^](#cite_ref-25) *Ancient Rome*, Ch. II **Grant,** [^](#cite_ref-26) *The History of Rome*, tr. 41 **Florus,** [^](#cite_ref-epitomeB1C12_27-0) *The Epitome of Roman History*, Q. 1, T. 12 **Abbott, 42** [^](#cite_ref-Abbott.2C_42_28-0) **Vergil,** [^](#cite_ref-29) *Aeneid*12.834 and 837: "they will keep the speech *(sermo)*and *of their fathers … and I will make them all* [mores](/w/index.php?title=Mos_maiorum&action=edit&redlink=1) [Latins](/w/index.php?title=Latins_(Italic_tribe)&action=edit&redlink=1)with one mode of expression *(uno ore,*literally "with one mouth"), in a speech attributed to Rome’s supreme deity [Jupiter](/w/index.php?title=Jupiter_(mythology)&action=edit&redlink=1); Bruno Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," translated by James Clackson, in *A Companion to the Latin Language*(Blackwell, 2011), các trang 549, 563; J.N. Adams, " *Romanitas*and the Latin Language," *Classical Quarterly*53.1 (2003), tr. 184. **Adams, "** [^](#cite_ref-30) *Romanitas*and the Latin Language," các trang. 186–187. **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," các trang. 554, 556.** [^](#cite_ref-31) **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," p. 549; Charles Freeman,** [^](#cite_ref-32) *The Greek Achievement: The Foundation of the Western World*(New York: Penguin, 1999), các trang 389–433. [^](#cite_ref-33) [Augustine of Hippo](/w/index.php?title=Augustine_of_Hippo&action=edit&redlink=1), *19.7.18, as cited by Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," tr. 549.* [De Civitate Dei](/w/index.php?title=De_Civitate_Dei&action=edit&redlink=1) **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," tr. 549, citing** [^](#cite_ref-34) [Plutarch](/wiki/Plutarchus), *Life of Alexander*47.6. [^](#cite_ref-35) [Fergus Millar](/w/index.php?title=Fergus_Millar&action=edit&redlink=1), *A Greek Roman Empire: Power and Belief under Theodosius II (408–450)*(University of California Press, 2006), p. 279; Warren Treadgold, "A History of the Byzantine State and Society" (Stanford University Press, 1997), tr. 5. **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," tr. 553.** [^](#cite_ref-36) **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," tr. 550–552.** [^](#cite_ref-37) **Rochette, "Language Policies in the Roman Republic and Empire," tr. 552.** [^](#cite_ref-Rochette_p._552_38-0)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&veaction=edit§ion=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_La_M%C3%A3&action=edit§ion=19)] [Dionysius of Halicarnassus](/w/index.php?title=Dionysius_of_Halicarnassus&action=edit&redlink=1); Ernest Cary (Translator); William Thayer (Editor) (1 tháng 8 năm 2007). “Book IV, sections 64-85”. [. Loeb Classical Library. Cambridge MA, Chicago: Harvard University, University of Chicago.](http://penelope.uchicago.edu/Thayer/E/Roman/Texts/Dionysius_of_Halicarnassus/4D*.html) *Roman Antiquities* [Livius, Titus](/wiki/Livy). “Book I, sections 57-60”. *.* [Ab urbe condita](/wiki/Ab_urbe_condita)
- Abbott, Frank Frost (1901).
*A History and Description of Roman Political Institutions*. Elibron Classics. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-543-92749-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-543-92749-0).
- Byrd, Robert (1995).
*The Senate of the Roman Republic*. U.S. Government Printing Office Senate Document 103-23.
- Caesar, Julius (58–50 BC).
*The conquest of Gaul*. London: Penguin Books. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-14-044433-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-14-044433-5). Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=(
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date))
- Cicero, Marcus Tullius (1841).
*The Political Works of Marcus Tullius Cicero: Comprising his Treatise on the Commonwealth; and his Treatise on the Laws*. vol. 1 . London: Edmund Spettigue.
- Eck, Werner (2003).
*The Age of Augustus*. Oxford: Blackwell Publishing. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-631-22957-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-631-22957-4).
- Flower, Harriet I. (2004).
*The Cambridge Companion to the Roman Republic*. Cambridge.
- Flower, Harriet I. (2009).
*Roman Republics*. Princeton.
- Goldsworthy, Adrian (2003).
*The Complete Roman Army*. Thames & Hudson. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-500-05124-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-500-05124-0).
- Hart, B. H. Liddell (1926, reprint 2004).
*Scipio Africanus — Greater than Napoleon*. DA CAPO Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-306-81363-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-306-81363-7). Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=(
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date))
- Holland, Tom (2005).
*Rubicon: the last years of the Roman Republic*. Doubleday. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-385-50313-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-385-50313-X).
- Lintott, Andrew (1999).
*The Constitution of the Roman Republic*. Oxford University Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-926108-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-926108-3).
- MacDonald, W. L. (1982).
*The Architecture of the Roman Empire*. Yale University Press, New Haven.
- Matyszak, Philip (2004).
*The Enemies of Rome*. Thames & Hudson. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-500-25124-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-500-25124-X).
- Owen, Francis (1993).
*The Germanic people; their Origin Expansion & Culture*. Barnes & Noble Books. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-926108-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-926108-3).
- Palmer, L. R. (1954).
*The Latin Language*. Univ. Oklahoma. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8061-2136-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8061-2136-X).
- Polybius (1823).
*The General History of Polybius: Translated from the Greek*. Vol 2 . Oxford: Printed by W. Baxter.
- Taylor, Lily Ross (1966).
*Roman Voting Assemblies: From the Hannibalic War to the Dictatorship of Caesar*. The University of Michigan Press. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-472-08125-X](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-472-08125-X).
|
|
|Thành phố
||Chủ đề khác
|

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: miss

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1067 miss, cp1052 miss

X-Content-Type-Options: nosniff

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

Accept-Ranges: bytes

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Content-Language: vi

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)