text:
Daone
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Daone là một đô thị ở tỉnh Trento ở vùng Trentino-Alto Adige/Südtirol của Ý, tọa lạc cách 40 km về phía tây nam của Trento. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 591 người và diện tích là 158,6 km².[1]
Daone giáp các đô thị: Spiazzo, Strembo, Saviore dell'Adamello, Massimeno, Pelugo, Cevo, Villa Rendena, Breguzzo, Creto, Roncone, Praso, Lardaro, Breno, Bersone, Condino, Castel Condino và Cimego.
Biến động dân số[sửa | sửa mã nguồn]

markdown:
# Daone
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|
Thị trưởng Độ cao |m
|Diện tích |158,6 km²
|Dân số | - Tổng số (Tháng 12 năm 2004)
||591
|| - Mật độ
||4/km²
|Múi giờ Tọa độ |0465
|Mã bưu điện |38080
|**Daone** là một đô thị ở [tỉnh Trento](/wiki/Trento_(t%E1%BB%89nh)) ở vùng [Trentino-Alto Adige/Südtirol](/wiki/Trentino-Alto_Adige/S%C3%BCdtirol) của [Ý](/wiki/%C3%9D), tọa lạc cách 40 km về phía tây nam của [Trento](/wiki/Trento). Tại thời điểm ngày [31 tháng 12](/wiki/31_th%C3%A1ng_12) năm [2004](/wiki/2004), đô thị này có dân số 591 người và diện tích là 158,6 km². [[1]](#cite_note-istat-1)
Daone giáp các đô thị:
[Spiazzo](/wiki/Spiazzo), [Strembo](/wiki/Strembo), [Saviore dell'Adamello](/wiki/Saviore_dell%27Adamello), [Massimeno](/wiki/Massimeno), [Pelugo](/wiki/Pelugo), [Cevo](/wiki/Cevo), [Villa Rendena](/wiki/Villa_Rendena), [Breguzzo](/wiki/Breguzzo), [Creto](/w/index.php?title=Creto&action=edit&redlink=1), [Roncone](/wiki/Roncone), [Praso](/w/index.php?title=Praso,_Italy&action=edit&redlink=1), [Lardaro](/wiki/Lardaro), [Breno](/wiki/Breno), [Bersone](/wiki/Bersone), [Condino](/wiki/Condino), [Castel Condino](/wiki/Castel_Condino) và [Cimego](/wiki/Cimego).

X-Cache: cp1054 hit (1), cp1068 frontend miss (0)


text:
Lớp Cá vây tia
Lớp Cá vây tia (danh pháp khoa học: Actinopterygii; /ˌækt
ɪnˌɒptəˈrɪdʒi.aɪ/) là một lớp chứa các loài cá xương có vây tia. Về số lượng, chúng là nhóm chiếm đa số trong số các động vật có xương sống, với hơn 30.000 loài được bắt gặp ở mọi môi trường nước,[1] từ các ao, hồ, đầm nước ngọt đến các môi trường nước mặn của biển và đại dương.
Phân loại[sửa | sửa mã nguồn]
Theo truyền thống, Lớp Cá vây tia (Actinopterygii) được chia làm hai phân lớp: Chondrostei, và Neopterygii. Neopterygii lại chia làm hai cận lớp Holostei và Teleostei. Bằng chứng hình thái học cho thấy nhóm Neopterygii là cận ngành, và có xu hướng bị loại bỏ. Holostei hiện nay bị giới hạn trong phạm vi chỉ là những dạng gần với Chondrostei còn tồn tại hơn là các nhóm khác. Gần như tất cả các loài cá còn tồn tại ngày nay đều là cá xương thật sự (Teleostei).
Danh sách các nhóm khác nhau được đưa ra dưới đây, giảm dần theo trật tự của các bộ, được sắp xếp theo trật tự mà người ta tin là thể hiện đúng trật tự tiến hóa theo mức siêu bộ. Danh sách này lập theo FishBase [2] với các ghi chú khi có khác biệt với Nelson[3] và ITIS[4].
- Phân lớp Chondrostei
- Bộ Polypteriformes[5]: bao gồm các loài cá nhiều vây.
- Bộ Acipenseriformes: bao gồm cá tầm và cá tầm thìa.
- Bộ Cheirolepidiformes(†)
- Bộ Guildayichthyiformes(†)
- Bộ Luganoiiformes(†)
- Bộ Palaeonisciformes(†)
- Bộ Perleidiformes(†)
- Bộ Phanerorhynchiformes(†)
- Bộ Pholidopleuriformes(†)
- Bộ Ptycholepiformes(†)
- Bộ Saurichthyiformes(†)
- Bộ Tarrasiiformes(†)
- Phân lớp Neopterygii
- Cận lớp Holostei
- Bộ Lepisosteiformes: cá láng, cá nhái sông hay cá sấu hỏa tiễn
- Bộ Amiiformes: cá vây cung
- Cận lớp Teleostei
- Siêu bộ Elopomorpha
- Bộ Elopiformes: bao gồm cá cháo biển (cá măng biển) và cá cháo lớn
- Bộ Albuliformes: cá mòi đường
- Bộ Notacanthiformes: bao gồm cá thằn lằn biển và cá chình gai
- Bộ Anguilliformes: bao gồm cá chình thực thụ
- Bộ Saccopharyngiformes:
- Siêu bộ Osteoglossomorpha
- Bộ Osteoglossiformes: cá thát lát, cá rồng, cá mơn
- Bộ Hiodontiformes: bao gồm cá mắt trăng và cá mắt vàng
- Siêu bộ Clupeomorpha
- Bộ Clupeiformes: bao gồm cá trích và cá cơm
- Siêu bộ Ostariophysi
- Bộ Gonorynchiformes: bao gồm cá măng sữa, cá hồi mũi khoằm
- Bộ Cypriniformes: bao gồm cá anh vũ, cá chép, cá chày đất, cá vàng, cá tuế, cá duồng xanh v.v
- Bộ Characiformes: bao gồm cá chép mỡ, cá chim trắng nước ngọt, cá hổ (piranha).
- Bộ Gymnotiformes: bao gồm cá chình điện và cá dao
- Bộ Siluriformes: bao gồm cá nheo, cá trê, cá ba sa, cá tra
- Siêu bộ Protacanthopterygii
- Bộ Argentiniformes
- Bộ Salmoniformes: bao gồm các loài cá hồi
- Bộ Esociformes: cá chó (cá măng)
- Bộ Osmeriformes: cá ốt me
- Siêu bộ Stenopterygii
- Bộ Ateleopodiformes
- Bộ Stomiiformes: bao gồm cá miệng cứng, cá rồng râu và cá rìu biển
- Siêu bộ Cyclosquamata
- Bộ Aulopiformes: bao gồm cá răng kiếm, cá thằn lằn và cá lưỡi trích
- Siêu bộ Scopelomorpha
- Bộ Myctophiformes: bao gồm cá đèn (cá mũi rắn)
- Siêu bộ Lampridiomorpha
- Bộ Lampriformes: bao gồm cá cờ mặt trăng
- Siêu bộ Polymyxiomorpha
- Siêu bộ Paracanthopterygii
- Bộ Percopsiformes: bao gồm cá hang động và cá hồi-pecca
- Bộ Batrachoidiformes: cá cóc
- Bộ Lophiiformes: bao gồm cá vảy chân
- Bộ Gadiformes: bao gồm cá tuyết
- Bộ Ophidiiformes: bao gồm cá chồn, cá ngọc trai
- Siêu bộ Acanthopterygii
- Bộ Mugiliformes: bao gồm cá đối
- Bộ Atheriniformes: bao gồm cá suốt và cá cầu vồng
- Bộ Beloniformes: bao gồm cá nhái, cá chuồn, cá kìm
- Bộ Cetomimiformes: cá dạng cá voi
- Bộ Cyprinodontiformes: bao gồm cá sóc
- Bộ Stephanoberyciformes
- Bộ Beryciformes
- Bộ Zeiformes: bao gồm các loài cá dây
- Bộ Gobiesociformes:[6]
- Bộ Gasterosteiformes: bao gồm các loài cá gai
- Bộ Syngnathiformes: bao gồm cá chìa vôi và cá ngựa[7]
- Bộ Synbranchiformes: bao gồm các loài lươn, chạch.
- Bộ Tetraodontiformes: bao gồm các loài cá nóc, cá đầu v.v
- Bộ Pleuronectiformes: cá bơn
- Bộ Scorpaeniformes: bao gồm các loài cá mù làn
- Bộ Perciformes: 40% tất cả các loài cá, bao gồm cá rô, cá vược, cá thu, cá pecca v.v
- Siêu bộ Elopomorpha
- Cận lớp Holostei
- Incertae sedis
- Bộ Peltopleuriformes(†)
Phát sinh chủng loài[sửa | sửa mã nguồn]
Phát sinh chủng loài của cá vây tia (Actinopterygii) vẫn là khía cạnh có vấn đề. Theo truyền thống, người ta cho rằng các bộ Amiiformes và Lepisosteiformes có quan hệ họ hàng gần và gộp chúng cùng vài nhánh đã tuyệt chủng khác trong nhóm gọi là Holostei[8][9]. Một số phân tích hình thái lại cho rằng Amiiformes có quan hệ họ hàng gần nhất với Teleostei còn Lepisosteiformes có quan hệ họ hàng gần nhất với nhánh chứa cả Teleostei lẫn Amiiformes[10][11]. Tuy nhiên, các phân tích hình thái khác và phân tích phát sinh chủng loài phân tử lại cho thấy tính đơn ngành của Holostei[12][13].
Cây phát sinh chủng loài vẽ theo Broughton và ctv (2013)[14], Betancur-R. và ctv (2013)[15]:
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ (Davis, Brian 2010).
- ^ R. Froese và D. Pauly (chủ biên) (Tháng 2 năm 2006). FishBase FishBase
- ^ Nelson, Joseph, S. (2006). Fishes of the World. John Wiley & Sons, Inc. ISBN 0-471-25031-7.
- ^ Actinopterygii (TSN 161061). ITIS. Truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2006.
- ^ Trong Nelson, Polypteriformes được đặt trong phân lớp Cladistia.
- ^ Theo ITIS, Gobiesociformes được coi là một phân bộ với tên gọi Gobiesocoidei, thuộc bộ Perciformes.
- ^ Theo ITIS, Syngnathiformes là phân bộ Syngnathoidei thuộc bộ Gasterosteiformes.
- ^ A. S. Romer, Vertebrate Paleotology, ấn bản lần tứ 3, Nhà in Đại học Chicago, 1966, trang 468.
- ^ M. Jollie, Development of cranial and pectoral girdle bones of Lepisosteus with a note on scales, Copeia, 1984, tr. 476-502.
- ^ C. Patterson trong P. H. Greenwood, R. S. Miles, C. Patterson (chủ biên), Interrelationships of Fishes, Academic Press, London, 1973, tr. 233-305, ISBN 0123008506.
- ^ G. Arratia trong G. Arratia, A. Tintori (chủ biên), Mesozoic Fishes 3: Systematics, Paleoenvironments and Biodiversity, Verlag Dr. Friedrich Pfeil, München, 2004, tr. 279-315, ISBN 978-3-89937-053-9.
- ^ L. Grande trong F. J. Poyato-Ariza (chủ biên), Abstracts of the Fourth International Meeting on Mesozoic Fishes - Systematics, Homology, and Nomenclature (Ediciones Universidad Autónoma et Madrid, Madrid, 2005, tr. 119-121
- ^ B. B. Normark, A. R. McCune, R. G. Harrison, 1991, Phylogenetic relationships of neopterygian fishes, inferred from mitochondrial DNA sequences, Mol. Biol. Evol., 8(6):819-834.
- ^ Richard E. Broughton, Ricardo Betancur-R., Chenhong Li, Gloria Arratia và Guillermo Ortí Multi-locus phylogenetic analysis reveals the pattern and tempo of bony fish evolution PLoS Curr. 16-4-2013; 5: ecurrents.tol.2ca8041495ffafd0c92756e75247483e, PMCID: PMC3682800,
- ^ Ricardo Betancur-R., Richard E. Broughton, Edward O. Wiley, Kent Carpenter, J. Andrés López, Chenhong Li, Nancy I. Holcroft, Dahiana Arcila, Millicent Sanciangco, James C Cureton II, Feifei Zhang, Thaddaeus Buser, Matthew A. Campbell, Jesus A Ballesteros, Adela Roa-Varon, Stuart Willis, W. Calvin Borden, Thaine Rowley, Paulette C. Reneau, Daniel J. Hough, Guoqing Lu, Terry Grande, Gloria Arratia, Guillermo Ortí, 2013, The Tree of Life and a New Classification of Bony Fishes, PLOS Currents Tree of Life. 18-04-2013. Ấn bản 1, .
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
Phương tiện liên quan tới Actinopterygii tại Wikimedia Commons
- Lớp Cá vây tia tại trang Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học quốc gia Hoa Kỳ (NCBI).

markdown:
# Lớp Cá vây tia
|Lớp Cá vây tia|
|Thời điểm hóa thạch: 420–0Ma
| ![ Herring2.jpg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/25/Herring2.jpg)
![ Herring2.jpg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/25/Herring2.jpg)
[Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Phân giới](/wiki/Ph%C3%A2n_gi%E1%BB%9Bi)( *subregnum*) *Nhánh* [Bilateria](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%91i_x%E1%BB%A9ng_hai_b%C3%AAn&action=edit&redlink=1) [Liên ngành](/wiki/Li%C3%AAn_ng%C3%A0nh)( *superphylum*) [Deuterostomia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_mi%E1%BB%87ng_th%E1%BB%A9_sinh) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) *Nhánh* [Craniata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_h%E1%BB%99p_s%E1%BB%8D) [Phân ngành](/wiki/Ph%C3%A2n_ng%C3%A0nh)( *subphylum*) [Vertebrata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_x%C6%B0%C6%A1ng_s%E1%BB%91ng) [Phân thứ ngành](/wiki/Ph%C3%A2n_ng%C3%A0nh)( *infraphylum*) [Gnathostomata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_quai_h%C3%A0m) [Liên lớp](/wiki/Li%C3%AAn_l%E1%BB%9Bp)( *superclass*) [Osteichthyes](/wiki/Si%C3%AAu_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) **Actinopterygii**
Klein, 1885
**Lớp Cá vây tia** ( [danh pháp khoa học](/wiki/Danh_ph%C3%A1p): *; Actinopterygii* [/](//en.wikipedia.org/wiki/Help:IPA_for_English) [ˌ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [æ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [k](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [t](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) ~~ɪ~~ [n](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [ˌ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [ɒ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [p](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [t](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [ə](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [ˈ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [r](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [ɪ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [dʒ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [i](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [.](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [aɪ](//en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:IPA_for_English#Key) [/](//en.wikipedia.org/wiki/Help:IPA_for_English)) là một lớp chứa các loài [cá xương](/wiki/C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng)có *vây tia*. Về số lượng, chúng là nhóm chiếm đa số trong số các [động vật có xương sống](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_x%C6%B0%C6%A1ng_s%E1%BB%91ng), với hơn 30.000 loài được bắt gặp ở mọi môi trường nước, từ các ao, hồ, đầm [[1]](#cite_note-1) [nước ngọt](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_ng%E1%BB%8Dt)đến các môi trường [nước mặn](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_m%E1%BA%B7n)của biển và [đại dương](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_d%C6%B0%C6%A1ng).
## Phân loại[
[sửa](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&action=edit§ion=1)]
Theo truyền thống, Lớp Cá vây tia (Actinopterygii) được chia làm hai phân lớp:
**, và Chondrostei** **. Neopterygii lại chia làm hai cận lớp** [Neopterygii](/w/index.php?title=Neopterygii&action=edit&redlink=1) **và** [Holostei](/wiki/C%E1%BA%ADn_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng_nguy%C3%AAn_th%E1%BB%A7y) **. Bằng chứng hình thái học cho thấy nhóm Neopterygii là** [Teleostei](/wiki/C%E1%BA%ADn_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng_th%E1%BA%ADt_s%E1%BB%B1) [cận ngành](/wiki/C%E1%BA%ADn_ng%C3%A0nh), và có xu hướng bị loại bỏ. Holostei hiện nay bị giới hạn trong phạm vi chỉ là những dạng gần với [Chondrostei](/wiki/Ph%C3%A2n_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_s%E1%BB%A5n_h%C3%B3a_x%C6%B0%C6%A1ng)còn tồn tại hơn là các nhóm khác. Gần như tất cả các loài cá còn tồn tại ngày nay đều là cá xương thật sự (Teleostei).
Danh sách các nhóm khác nhau được đưa ra dưới đây, giảm dần theo trật tự của các bộ, được sắp xếp theo trật tự mà người ta tin là thể hiện đúng trật tự tiến hóa theo mức siêu bộ. Danh sách này lập theo FishBase
với các ghi chú khi có khác biệt với Nelson [2] và [[3]](#cite_note-3) [ITIS](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_Th%C3%B4ng_tin_Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_T%C3%ADch_h%E1%BB%A3p) . [[4]](#cite_note-4)
- Phân lớp
[Chondrostei](/wiki/Ph%C3%A2n_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_s%E1%BB%A5n_h%C3%B3a_x%C6%B0%C6%A1ng)
- Bộ
[Polypteriformes](/wiki/C%C3%A1_nhi%E1%BB%81u_v%C3%A2y) : bao gồm các loài [[5]](#cite_note-5) [cá nhiều vây](/wiki/C%C3%A1_nhi%E1%BB%81u_v%C3%A2y).
- Bộ
[Acipenseriformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_t%E1%BA%A7m): bao gồm [cá tầm](/wiki/C%C3%A1_t%E1%BA%A7m)và [cá tầm thìa](/w/index.php?title=C%C3%A1_t%E1%BA%A7m_th%C3%ACa&action=edit&redlink=1).
- Bộ
[Cheirolepidiformes](/w/index.php?title=Cheirolepidiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Guildayichthyiformes](/w/index.php?title=Guildayichthyiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Luganoiiformes](/w/index.php?title=Luganoiiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Palaeonisciformes](/w/index.php?title=Palaeonisciformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Perleidiformes](/w/index.php?title=Perleidiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Phanerorhynchiformes](/w/index.php?title=Phanerorhynchiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Pholidopleuriformes](/w/index.php?title=Pholidopleuriformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Ptycholepiformes](/w/index.php?title=Ptycholepiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Saurichthyiformes](/w/index.php?title=Saurichthyiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
[Tarrasiiformes](/w/index.php?title=Tarrasiiformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
- Phân lớp
[Neopterygii](/w/index.php?title=Neopterygii&action=edit&redlink=1)
- Cận lớp
[Holostei](/wiki/C%E1%BA%ADn_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng_nguy%C3%AAn_th%E1%BB%A7y)
- Bộ
[Lepisosteiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_l%C3%A1ng): [cá láng](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_l%C3%A1ng), cá nhái sông hay cá sấu hỏa tiễn
- Bộ
[Amiiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_v%C3%A2y_cung): [cá vây cung](/wiki/C%C3%A1_v%C3%A2y_cung)
- Bộ
- Cận lớp
[Teleostei](/wiki/C%E1%BA%ADn_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng_ho%C3%A0n_h%E1%BA%A3o)
- Siêu bộ
[Elopomorpha](/w/index.php?title=Elopomorpha&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Elopiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%A1o_bi%E1%BB%83n): bao gồm [cá cháo biển](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%A1_ch%C3%A1o_bi%E1%BB%83n)(cá măng biển) và [cá cháo lớn](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%A1_ch%C3%A1o_l%E1%BB%9Bn)
- Bộ
[Albuliformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_m%C3%B2i_%C4%91%C6%B0%E1%BB%9Dng): [cá mòi đường](/wiki/C%C3%A1_m%C3%B2i_%C4%91%C6%B0%E1%BB%9Dng)
- Bộ
[Notacanthiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACnh_gai): bao gồm [cá thằn lằn biển](/w/index.php?title=C%C3%A1_th%E1%BA%B1n_l%E1%BA%B1n_bi%E1%BB%83n&action=edit&redlink=1)và [cá chình gai](/w/index.php?title=C%C3%A1_ch%C3%ACnh_gai&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Anguilliformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACnh): bao gồm [cá chình](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACnh)thực thụ
- Bộ
[Saccopharyngiformes](/wiki/Saccopharyngiformes):
- Bộ
- Siêu bộ
[Osteoglossomorpha](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_b%E1%BB%99_C%C3%A1_r%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Osteoglossiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_r%E1%BB%93ng): [cá thát lát](/wiki/C%C3%A1_th%C3%A1t_l%C3%A1t), [cá rồng](/wiki/C%C3%A1_r%E1%BB%93ng), cá mơn
- Bộ
[Hiodontiformes](/wiki/Hiodontiformes): bao gồm [cá mắt trăng](/wiki/C%C3%A1_m%E1%BA%AFt_tr%C4%83ng)và [cá mắt vàng](/w/index.php?title=C%C3%A1_m%E1%BA%AFt_v%C3%A0ng&action=edit&redlink=1)
- Bộ
- Siêu bộ
[Clupeomorpha](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_b%E1%BB%99_C%C3%A1_tr%C3%ADch&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Clupeiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_tr%C3%ADch): bao gồm [cá trích](/wiki/C%C3%A1_tr%C3%ADch)và [cá cơm](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%A1_tr%E1%BB%95ng)
- Bộ
- Siêu bộ
[Ostariophysi](/w/index.php?title=Ostariophysi&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Gonorynchiformes](/wiki/Gonorynchiformes): bao gồm [cá măng sữa](/wiki/C%C3%A1_m%C4%83ng_s%E1%BB%AFa), [cá hồi mũi khoằm](/w/index.php?title=C%C3%A1_h%E1%BB%93i_m%C5%A9i_kho%E1%BA%B1m&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Cypriniformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%A9p): bao gồm [cá anh vũ](/wiki/C%C3%A1_anh_v%C5%A9), [cá chép](/wiki/C%C3%A1_ch%C3%A9p), [cá chày đất](/wiki/C%C3%A1_ch%C3%A0y_%C4%91%E1%BA%A5t), [cá vàng](/wiki/C%C3%A1_v%C3%A0ng), [cá tuế](/wiki/C%C3%A1_tu%E1%BA%BF), [cá duồng xanh](/w/index.php?title=C%C3%A1_du%E1%BB%93ng_xanh&action=edit&redlink=1)v.v
- Bộ
[Characiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%A9p_m%E1%BB%A1): bao gồm [cá chép mỡ](/w/index.php?title=C%C3%A1_ch%C3%A9p_m%E1%BB%A1&action=edit&redlink=1), [cá chim trắng nước ngọt](/w/index.php?title=C%C3%A1_chim_tr%E1%BA%AFng_n%C6%B0%E1%BB%9Bc_ng%E1%BB%8Dt&action=edit&redlink=1), [cá hổ](/w/index.php?title=C%C3%A1_h%E1%BB%95&action=edit&redlink=1)(piranha).
- Bộ
[Gymnotiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACnh_%C4%91i%E1%BB%87n): bao gồm [cá chình điện](/wiki/C%C3%A1_ch%C3%ACnh_%C4%91i%E1%BB%87n)và [cá dao](/w/index.php?title=C%C3%A1_dao&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Siluriformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_da_tr%C6%A1n): bao gồm [cá nheo](/w/index.php?title=C%C3%A1_nheo&action=edit&redlink=1), [cá trê](/wiki/C%C3%A1_tr%C3%AA), [cá ba sa](/wiki/C%C3%A1_ba_sa), [cá tra](/wiki/C%C3%A1_tra)
- Bộ
- Siêu bộ
[Protacanthopterygii](/w/index.php?title=Protacanthopterygii&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Argentiniformes](/wiki/Argentiniformes)
- Bộ
[Salmoniformes](/wiki/H%E1%BB%8D_C%C3%A1_h%E1%BB%93i): bao gồm các loài [cá hồi](/wiki/C%C3%A1_h%E1%BB%93i)
- Bộ
[Esociformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%B3): [cá chó](/wiki/C%C3%A1_ch%C3%B3)(cá măng)
- Bộ
[Osmeriformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_%E1%BB%91t_me): [cá ốt me](/w/index.php?title=C%C3%A1_%E1%BB%91t_me&action=edit&redlink=1)
- Bộ
- Siêu bộ
[Stenopterygii](/w/index.php?title=Stenopterygii&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Ateleopodiformes](/w/index.php?title=Ateleopodiformes&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Stomiiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_r%E1%BB%93ng_r%C3%A2u): bao gồm [cá miệng cứng](/w/index.php?title=C%C3%A1_mi%E1%BB%87ng_c%E1%BB%A9ng&action=edit&redlink=1), [cá rồng râu](/w/index.php?title=C%C3%A1_r%E1%BB%93ng_r%C3%A2u&action=edit&redlink=1)và [cá rìu biển](/w/index.php?title=C%C3%A1_r%C3%ACu_bi%E1%BB%83n&action=edit&redlink=1)
- Bộ
- Siêu bộ
[Cyclosquamata](/w/index.php?title=Cyclosquamata&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Aulopiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_r%C4%83ng_ki%E1%BA%BFm): bao gồm [cá răng kiếm](/w/index.php?title=C%C3%A1_r%C4%83ng_ki%E1%BA%BFm&action=edit&redlink=1), [cá thằn lằn](/w/index.php?title=C%C3%A1_th%E1%BA%B1n_l%E1%BA%B1n&action=edit&redlink=1)và [cá lưỡi trích](/w/index.php?title=C%C3%A1_l%C6%B0%E1%BB%A1i_tr%C3%ADch&action=edit&redlink=1)
- Bộ
- Siêu bộ
[Scopelomorpha](/w/index.php?title=Scopelomorpha&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Myctophiformes](/w/index.php?title=B%E1%BB%99_C%C3%A1_%C4%91%C3%A8n&action=edit&redlink=1): bao gồm [cá đèn](/w/index.php?title=C%C3%A1_%C4%91%C3%A8n&action=edit&redlink=1)(cá mũi rắn)
- Bộ
- Siêu bộ
[Lampridiomorpha](/w/index.php?title=Lampridiomorpha&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Lampriformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_m%E1%BA%B7t_tr%C4%83ng): bao gồm [cá cờ mặt trăng](/wiki/C%C3%A1_c%E1%BB%9D_m%E1%BA%B7t_tr%C4%83ng)
- Bộ
- Siêu bộ
[Polymyxiomorpha](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_b%E1%BB%99_C%C3%A1_r%C3%A2u&action=edit&redlink=1)
- Siêu bộ
[Paracanthopterygii](/w/index.php?title=Paracanthopterygii&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Percopsiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_h%E1%BB%93i-pecca): bao gồm [cá hang động](/w/index.php?title=C%C3%A1_hang_%C4%91%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1)và [cá hồi-pecca](/w/index.php?title=C%C3%A1_h%E1%BB%93i-pecca&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Batrachoidiformes](/wiki/Batrachoididae): [cá cóc](/wiki/Batrachoididae)
- Bộ
[Lophiiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_v%E1%BA%A3y_ch%C3%A2n): bao gồm [cá vảy chân](/w/index.php?title=C%C3%A1_v%E1%BA%A3y_ch%C3%A2n&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Gadiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_tuy%E1%BA%BFt): bao gồm [cá tuyết](/wiki/C%C3%A1_tuy%E1%BA%BFt)
- Bộ
[Ophidiiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%E1%BB%93n): bao gồm cá chồn, [cá ngọc trai](/wiki/C%C3%A1_ng%E1%BB%8Dc_trai)
- Bộ
- Siêu bộ
[Acanthopterygii](/w/index.php?title=Acanthopterygii&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Mugiliformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_%C4%91%E1%BB%91i): bao gồm [cá đối](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_%C4%91%E1%BB%91i)
- Bộ
[Atheriniformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_su%E1%BB%91t): bao gồm [cá suốt](/wiki/C%C3%A1_su%E1%BB%91t)và [cá cầu vồng](/wiki/C%C3%A1_c%E1%BA%A7u_v%E1%BB%93ng)
- Bộ
[Beloniformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_nh%C3%A1i): bao gồm [cá nhái](/wiki/C%C3%A1_nh%C3%A1i), [cá chuồn](/w/index.php?title=C%C3%A1_chu%E1%BB%93n&action=edit&redlink=1), [cá kìm](/w/index.php?title=C%C3%A1_dao&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Cetomimiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_d%E1%BA%A1ng_c%C3%A1_voi): [cá dạng cá voi](/w/index.php?title=C%C3%A1_d%E1%BA%A1ng_c%C3%A1_voi&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Cyprinodontiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_s%C3%B3c): bao gồm [cá sóc](/wiki/C%C3%A1_s%C3%B3c)
- Bộ
[Stephanoberyciformes](/w/index.php?title=Stephanoberyciformes&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Beryciformes](/wiki/Beryciformes)
- Bộ
[Zeiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_d%C3%A2y): bao gồm các loài [cá dây](/w/index.php?title=C%C3%A1_d%C3%A2y&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Gobiesociformes](/wiki/Gobiesociformes): [[6]](#cite_note-6)
- Bộ
[Gasterosteiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_gai): bao gồm các loài [cá gai](/w/index.php?title=C%C3%A1_gai&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Syngnathiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACa_v%C3%B4i): bao gồm [cá chìa vôi](/wiki/C%C3%A1_ch%C3%ACa_v%C3%B4i)và [cá ngựa](/wiki/C%C3%A1_ng%E1%BB%B1a) [[7]](#cite_note-7)
- Bộ
[Synbranchiformes](/wiki/B%E1%BB%99_L%C6%B0%C6%A1n): bao gồm các loài [lươn](/wiki/L%C6%B0%C6%A1n), chạch.
- Bộ
[Tetraodontiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_n%C3%B3c): bao gồm các loài [cá nóc](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_n%C3%B3c), cá đầu v.v
- Bộ
[Pleuronectiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_th%C3%A2n_b%E1%BA%B9t): [cá bơn](/wiki/C%C3%A1_b%C6%A1n)
- Bộ
[Scorpaeniformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_m%C3%B9_l%C3%A0n): bao gồm các loài [cá mù làn](/w/index.php?title=C%C3%A1_m%C3%B9_l%C3%A0n&action=edit&redlink=1)
- Bộ
[Perciformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_v%C6%B0%E1%BB%A3c): 40% tất cả các loài cá, bao gồm [cá rô](/wiki/C%C3%A1_r%C3%B4_%C4%91%E1%BB%93ng), [cá vược](/wiki/C%C3%A1_v%C6%B0%E1%BB%A3c), [cá thu](/wiki/C%C3%A1_thu), [cá pecca](/wiki/C%C3%A1_pecca)v.v
- Bộ
- Siêu bộ
- Cận lớp
[Incertae sedis](/wiki/Incertae_sedis)
- Bộ
[Peltopleuriformes](/w/index.php?title=Peltopleuriformes&action=edit&redlink=1)(†)
- Bộ
## Phát sinh chủng loài[
[sửa](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&action=edit§ion=2)]
Phát sinh chủng loài của cá vây tia (Actinopterygii) vẫn là khía cạnh có vấn đề. Theo truyền thống, người ta cho rằng các bộ
[Amiiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_v%C3%A2y_cung) và [Lepisosteiformes](/wiki/Lepisosteiformes) có quan hệ họ hàng gần và gộp chúng cùng vài nhánh đã tuyệt chủng khác trong nhóm gọi là [Holostei](/wiki/Ph%C3%A2n_th%E1%BB%A9_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_to%C3%A0n_x%C6%B0%C6%A1ng) [[8]](#cite_note-8) . Một số phân tích hình thái lại cho rằng Amiiformes có quan hệ họ hàng gần nhất với [9] [Teleostei](/wiki/Ph%C3%A2n_th%E1%BB%A9_l%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_x%C6%B0%C6%A1ng_th%E1%BA%ADt)còn Lepisosteiformes có quan hệ họ hàng gần nhất với nhánh chứa cả Teleostei lẫn Amiiformes [[10]](#cite_note-10) . Tuy nhiên, các phân tích hình thái khác và phân tích phát sinh chủng loài phân tử lại cho thấy tính [[11]](#cite_note-11) [đơn ngành](/wiki/%C4%90%C6%A1n_ng%C3%A0nh)của Holostei [[12]](#cite_note-12) . [[13]](#cite_note-13)
Cây phát sinh chủng loài vẽ theo Broughton và ctv (2013)
, Betancur-R. và ctv (2013) [14] : [[15]](#cite_note-15)
|
|
|
|
|
|Actinopterygii |
|
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&action=edit§ion=3)] **(Davis, Brian 2010).** [^](#cite_ref-1) **R. Froese và D. Pauly (chủ biên) (Tháng 2 năm 2006).** [^](#cite_ref-2) [FishBase FishBase](http://www.fishbase.org) **Nelson, Joseph, S. (2006).** [^](#cite_ref-3) *Fishes of the World*. John Wiley & Sons, Inc. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-471-25031-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-471-25031-7). [^](#cite_ref-4) [Actinopterygii (TSN 161061)](http://www.itis.usda.gov/servlet/SingleRpt/SingleRpt?search_topic=TSN&search_value=161061). ITIS. Truy cập ngày 3 tháng 4 năm 2006. **Trong Nelson,** [^](#cite_ref-5) [Polypteriformes](/wiki/C%C3%A1_nhi%E1%BB%81u_v%C3%A2y)được đặt trong phân lớp [Cladistia](/wiki/Cladistia). **Theo ITIS,** [^](#cite_ref-6) [Gobiesociformes](/wiki/Gobiesociformes)được coi là một phân bộ với tên gọi Gobiesocoidei, thuộc bộ [Perciformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_v%C6%B0%E1%BB%A3c). **Theo ITIS,** [^](#cite_ref-7) [Syngnathiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_ch%C3%ACa_v%C3%B4i)là phân bộ Syngnathoidei thuộc bộ [Gasterosteiformes](/wiki/B%E1%BB%99_C%C3%A1_gai). **A. S. Romer,** [^](#cite_ref-8) *Vertebrate Paleotology*, ấn bản lần tứ 3, Nhà in Đại học Chicago, 1966, trang 468. **M. Jollie,** [^](#cite_ref-9) [Development of cranial and pectoral girdle bones of Lepisosteus with a note on scales](http://www.jstor.org/pss/1445204), *Copeia*, 1984, tr. 476-502. **C. Patterson trong P. H. Greenwood, R. S. Miles, C. Patterson (chủ biên),** [^](#cite_ref-10) *Interrelationships of Fishes*, Academic Press, London, 1973, tr. 233-305, [ISBN 0123008506](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0123008506). **G. Arratia trong G. Arratia, A. Tintori (chủ biên),** [^](#cite_ref-11) *Mesozoic Fishes 3: Systematics, Paleoenvironments and Biodiversity*, Verlag Dr. Friedrich Pfeil, München, 2004, tr. 279-315, [ISBN 978-3-89937-053-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9783899370539). **L. Grande trong F. J. Poyato-Ariza (chủ biên),** [^](#cite_ref-12) *Abstracts of the Fourth International Meeting on Mesozoic Fishes - Systematics, Homology, and Nomenclature*(Ediciones Universidad Autónoma et Madrid, Madrid, 2005, tr. 119-121 **B. B. Normark, A. R. McCune, R. G. Harrison, 1991,** [^](#cite_ref-13) [Phylogenetic relationships of neopterygian fishes, inferred from mitochondrial DNA sequences](http://mbe.oxfordjournals.org/content/8/6/819.abstract), *Mol. Biol. Evol.*, 8(6):819-834. **Richard E. Broughton, Ricardo Betancur-R., Chenhong Li, Gloria Arratia và Guillermo Ortí** [^](#cite_ref-Broughton2013_14-0) [Multi-locus phylogenetic analysis reveals the pattern and tempo of bony fish evolution](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3682800/) *PLoS*Curr. 16-4-2013; 5: ecurrents.tol.2ca8041495ffafd0c92756e75247483e, PMCID: PMC3682800, **Ricardo Betancur-R., Richard E. Broughton, Edward O. Wiley, Kent Carpenter, J. Andrés López, Chenhong Li, Nancy I. Holcroft, Dahiana Arcila, Millicent Sanciangco, James C Cureton II, Feifei Zhang, Thaddaeus Buser, Matthew A. Campbell, Jesus A Ballesteros, Adela Roa-Varon, Stuart Willis, W. Calvin Borden, Thaine Rowley, Paulette C. Reneau, Daniel J. Hough, Guoqing Lu, Terry Grande, Gloria Arratia, Guillermo Ortí, 2013, The Tree of Life and a New Classification of Bony Fishes,** [^](#cite_ref-15) *PLOS*Currents Tree of Life. 18-04-2013. Ấn bản 1, .
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=L%E1%BB%9Bp_C%C3%A1_v%C3%A2y_tia&action=edit§ion=4)]
|
|![]()
**có thông tin sinh học về** [Wikispecies](/wiki/Wikispecies) [Lớp Cá vây tia](//species.wikimedia.org/wiki/Actinopterygii?uselang=vi)
Phương tiện liên quan tới
[Actinopterygii](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Actinopterygii) tại [Wikimedia Commons](/wiki/Wikimedia_Commons) [Lớp Cá vây tia](http://www.ncbi.nlm.nih.gov/Taxonomy/Browser/wwwtax.cgi?id=7898)tại trang [Trung tâm Thông tin Công nghệ sinh học quốc gia Hoa Kỳ](/wiki/Trung_t%C3%A2m_Th%C3%B4ng_tin_C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87_sinh_h%E1%BB%8Dc_qu%E1%BB%91c_gia_Hoa_K%E1%BB%B3)(NCBI).
|
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Encoding: gzip

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1053 hit (1), cp1068 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: WMF-Last-Access=30-Jul-2015;Path=/;HttpOnly;Expires=Mon, 31 Aug 2015 00:00:00 GMT


text:
Lasiurus atratus
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Lasiurus atratus là một loài động vật có vú trong họ Dơi muỗi, bộ Dơi. Loài này được Handley miêu tả năm 1996.[1]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Wilson, D. E.; Reeder, D. M. biên tập (2005). “Lasiurus atratus”. Mammal Species of the World . Baltimore: Nhà in Đại học Johns Hopkins, 2 tập (2.142 trang). ISBN 978-0-8018-8221-0. OCLC 62265494.

markdown:
*Lasiurus atratus*
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Lasiurus atratus
|
|[Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Animalia](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Chordata](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_d%C3%A2y_s%E1%BB%91ng) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Mammalia](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Chiroptera](/wiki/B%E1%BB%99_D%C6%A1i) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Vespertilionidae](/wiki/H%E1%BB%8D_D%C6%A1i_mu%E1%BB%97i) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Lasiurus](/wiki/Lasiurus) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **L. atratus** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Lasiurus atratus*
(Handley, 1996)
* là một loài Lasiurus atratus* [động vật có vú](/wiki/L%E1%BB%9Bp_Th%C3%BA)trong [họ Dơi muỗi](/wiki/H%E1%BB%8D_D%C6%A1i_mu%E1%BB%97i), [bộ Dơi](/wiki/B%E1%BB%99_D%C6%A1i). Loài này được Handley miêu tả năm 1996. [[1]](#cite_note-msw3-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Lasiurus_atratus&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Lasiurus_atratus&action=edit§ion=1)] **Wilson, D. E.; Reeder, D. M. biên tập (2005).** [^](#cite_ref-msw3_1-0) [“](http://www.bucknell.edu/msw3/browse.asp?id=13801889). *Lasiurus atratus*” *Mammal Species of the World*. Baltimore: Nhà in Đại học Johns Hopkins, 2 tập (2.142 trang). [ISBN](/wiki/ISBN) [978-0-8018-8221-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/978-0-8018-8221-0). [OCLC](/wiki/OCLC) [62265494](//www.worldcat.org/oclc/62265494).

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


text:
Nokia N9
N9 Nokia (codename 'Lankku', Phần Lan, tạm dịch là "một tấm ván gỗ phẳng") là một điện thoại thông minh của Nokia dựa trên dòng "sản phẩm Harmattan"Hệ Điều hành Linux MeeGo đầu tiên của Nokia MeeGo. Nó được bán ra với ba màu: đen, lục lam và đỏ tươi, sau đó Nokia tại Nokia World 2011 cuối năm 2011, có thêm phiên bản màu trắng của thiết bị.
Lịch Sử[sửa | sửa mã nguồn]
Là sự kế thừa của Nokia N900, trong nội bộ thường được gọi là N9-00, dự kiến được phát hành vào cuối năm 2010, khoảng một năm sau khi N900 ra mắt. Hình ảnh của các mẫu thử nghiệm trong tháng 8 năm 2010 bị rò rỉ cũng cho thấy một thiết kế công nghiệp với bàn phím 4 hàng. Một kỹ sư phần mềm làm việc cho bộ phận thiết bị của Nokia trích dẫn các chiếc N9-00 được bán ra đầu tiên nhằm giúp cho việc theo dõi lỗi phản hồi công chúng cho Qt, 1 mã nguồn mở ứng dụng được phát triển trên khuôn khổ sử dụng MeeGo [3] Thiết kế này sau đó đã được tinh giảm lại;. Sau đó Nokia bắt đầu làm việc trên các thiết bị N9-01, có tên mã là Lankku, một biến thể mới mà không có bàn phím.[4] Nokia N9 được công bố vào ngày 21 Tháng Sáu 2011 tại sự kiện Nokia Connection ở Singapore.[5] Vào thời điểm đó, điện thoại được dự định sẽ bán ra tới tay người tiêu dùng vào tháng chín năm 2011 [6] Người dùng có thể nhận được thông báo qua e-mail khi N9 được bán ra tại quốc gia của mình tại trang web của Nokia Online Store [7]. Kể từ khi Nokia đóng cửa cửa hàng trực tuyến của Nokia ở nhiều nước, bao gồm: Ba Lan, Đức, Hà Lan, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Vương quốc Anh, và Mỹ vào ngày 30 tháng 6, 2011,[8] sản phẩm sẽ có ở những nước này tại các nhà bán lẻ và các nhà khai thác.[9][10] Trong tháng 8 năm 2011, Nokia thông báo rằng Nokia N9 sẽ không bán ra ở Hoa Kỳ.[11] Các báo cáo khác nói rằng thiết bị sẽ không đươc bán tại các thị trường như Nhật Bản, Canada và Đức.[9][10][12][13][14][15]
Nokia đã đăng trên blog chính thức của hãng trong tuần cuối cùng của tháng chín năm 2011 rằng các điện thoại N9 đã có mặt tại các cửa hàng. Giá bán lẻ ban đầu được công bố là khoảng 480 EUR (cho bản 16GB) và 560 EUR (cho bản 64GB) chưa áp dụng thuế hoặc trợ giá [16]. Tại Đức, các thiết bị nhập khẩu từ Thụy Sĩ được bán trực tuyến trên Amazon và Germany Cyberport GmbH. Trong tháng 1 năm 2012, chúng cũng đã được bán ra tại một số chuỗi cửa hàng chính Saturn Media Markt.[17] Tháng 2 năm 2012, Nokia N9 xuất hiện trên trang web Nokia của Ý, đây là một dấu hiệu của N9 sẽ được bán ra chính thức tại thị trường Italia [18]. Giá bán trong tháng 1 năm 2012, tùy thuộc vào kích thước của bộ nhớ trong, từ 500 € đến 630 €, cao hơn so với điện thoại Windows Nokia Lumia 800 và Apple iPhone 4s.
Tổng Quan[sửa | sửa mã nguồn]
-
- Hệ điều hành MeeGo 1.2 Harmattan
- Màn hình AMOLED 16 triệu màu, rộng 3.9 inches
- Kính Corning® Gorilla® chống xước
- Máy ảnh 8.0 MP với ống kính Carl Zeiss
- Vi xử lý 1GHz, Ram 1GB, bộ nhớ 64GB
- Định vị toàn cầu với A-GPS
- Hỗ trợ mạng xã hội, la bàn số
- Document viewer (Word, Excel, PowerPoint, PDF)
Thông Số Kỹ Thuật[sửa | sửa mã nguồn]
Bộ nhớ trong 64 GB RAM1: GB
-
- Vi xử lý CPU:ARM Cortex A8 1GHz processor
- Thẻ nhớ ngoài:Không
- Hỗ trợ thẻ tối đa
- Danh bạ Không giới hạn
- Tin nhắn: SMS/MMS
- Email:Có, SMTP/IMAP4/POP3/Push Mail
- Băng tần 2G: GSM 850/900/1800/1900
- Băng tần 3G:HSDPA 850/900/1700/2100/1900
- 3G:HSDPA, 14.4 Mbps; HSUPA, 5.76 Mbps
- Wifi:802.11 a/b/g/n
- Trình duyệt:HTML5
- GPS:A-GPS
- Bluetooth:Có, V2.1 với A2DP, EDR
- Hồng ngoại:Không
- USB:Micro USB
- Hệ điều hành:MeeGo 1.2 Harmattan
- Kiểu dáng:Thanh (thẳng) + Cảm ứng
- Bàn phím Qwerty:Có, phím ảo
- Kích thước:116,45 x 61,2 x 7,6-12,1 mm
- Trọng lượng (g):135 g
- Ngôn ngữ:Tiếng Anh
- Loại pin Pin chuẩn Li-Ion
- Dung lượng pin:1450 mAh
- Thời gian đàm thoại:11 giờ
- Thời gian chờ:450 giờ
Tài Liệu Tham Khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă â “Nokia Europe > Nokia N9 Specifications”. Nokia Corporation. Truy cập ngày 21 tháng 6 năm 2011.
- ^ “Nokia N9 Review -- Engadget > Hardware”. Truy cập ngày 28 tháng 10 năm 2011.
- ^ “Leak allegedly shows Nokia N9, could be first MeeGo phone”. Ars Technica. Condé Nast Digital. Truy cập ngày 26 tháng 6 năm 2011.
- ^ “Nokia's new MeeGo-based N9 is set up for failure”. Ars Technica. Condé Nast Digital. Truy cập ngày 26 tháng 6 năm 2011.
- ^ “Introducing the Nokia N9: all it takes is a swipe!”. Nokia Conversation. Nokia Corporation. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2011.
- ^ Buckley, Sean (22 tháng 6 năm 2011). “Nokia N9 to ship in Sweden on September 23rd, saith awkwardly translated release”. Engadget. Truy cập ngày 23 tháng 1 năm 2012.
- ^ “Nokia N9 Check Availability”. Nokia Europe. Nokia Corporation. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2011.
- ^ “Nokia's online stores go offline in France and Spain (update: Netherlands too)”. Engadget (AOL Inc.). Truy cập ngày 8 tháng 7 năm 2011.
- ^ a ă Westaway, Luke (8 tháng 10 năm 2011). “Nokia N9 won't be coming to the UK, Nokia confirms”. CNET. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2011.
- ^ a ă “Nokia: MeeGo-Smartphone N9 kommt nicht nach Deutschland” [Nokia: MeeGo Smartphone N9 does not come to Germany]. heise online. Ngày 11 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.
- ^ “Nokia: the N9 isn't coming to America”. Truy cập 10 tháng 2 năm 2015.
- ^ “Nokia N9 gets axed in Germany, global tour looks even more meager”. Engadget. 11 tháng 8 năm 2011.
- ^ “Confirmed: Nokia N9 Not Coming to America”. The Nokia Blog. 9 tháng 8 năm 2011.
- ^ “The UK Not Getting the Nokia N9 Either”. The Nokia Blog. 10 tháng 8 năm 2011.
- ^ “Check availability of N9”. Truy cập ngày 16 tháng 3 năm 2012.
- ^ http://conversations.nokia.com/2011/09/27/nokia-n9-is-heading-to-the-shops/
- ^ “Nokia N9: Saturn verkauft MeeGo-Handy” [Nokia N9: Saturn selling the MeeGo Mobile] (bằng tiếng Đức). Netzwelt.de. Ngày 5 tháng 2 năm 2012.
- ^ “Nokia N9, [sic] will be sold in Italy but was not expected”. cloudsmagazine.com. 2011. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.

markdown:
# Nokia N9
|
|![]()
[Nhà sản xuất](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_nh%C3%A0_s%E1%BA%A3n_xu%E1%BA%A5t_%C4%91i%E1%BB%87n_tho%E1%BA%A1i_di_%C4%91%E1%BB%99ng_theo_qu%E1%BB%91c_gia) [Nokia](/wiki/Nokia) [Nseries](/w/index.php?title=Nokia_Nseries&action=edit&redlink=1) [Mạng di động](/wiki/M%E1%BA%A1ng_thi%E1%BA%BFt_b%E1%BB%8B_di_%C4%91%E1%BB%99ng) [GSM](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_th%C3%B4ng_tin_di_%C4%91%E1%BB%99ng_to%C3%A0n_c%E1%BA%A7u) [850 / 900 / 1800 / 1900](/w/index.php?title=GSM_frequency_bands&action=edit&redlink=1) [GPRS](/wiki/D%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5_v%C3%B4_tuy%E1%BA%BFn_g%C3%B3i_t%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p)/ [EDGE](/wiki/EDGE)class B, multislot class 33 [UMTS](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_vi%E1%BB%85n_th%C3%B4ng_di_%C4%91%E1%BB%99ng_to%C3%A0n_c%E1%BA%A7u) [850 / 900 / 1700/2100 / 1900 / 2100](/w/index.php?title=UMTS_frequency_bands&action=edit&redlink=1)
- HSDPA Cat10, up to 14.4 Mbps
- HSUPA Cat6, up to 5.7 Mbps
[Nokia N900](/w/index.php?title=Nokia_N900&action=edit&redlink=1)
- chiều rộng: 61.2 mm
- chiều cao: 116.45 mm
- độ dày: 7.6 to 12.1 mm
- thiết kế polycarbon nguyên khối
[Hệ điều hành](/wiki/H%E1%BB%87_%C4%91i%E1%BB%81u_h%C3%A0nh) [MeeGo](/w/index.php?title=MeeGo&action=edit&redlink=1)1.2 "Harmattan" [[1]](#cite_note-N9specification-1) [CPU](/wiki/CPU) [GB](/wiki/Gigabyte) [Mobile DDR](/w/index.php?title=Mobile_DDR&action=edit&redlink=1) [GB](/wiki/Gigabyte) [Thẻ nhớ mở rộng](/wiki/Th%E1%BA%BB_nh%E1%BB%9B) [Pin](/wiki/Pin)
- BV-5JW 1450 mAh Li-Ion battery (removable by service)
- micro USB charging
[Capacitive](/w/index.php?title=Capacitive_sensing&action=edit&redlink=1) [multi-touch](/w/index.php?title=Multi-touch&action=edit&redlink=1)display
- External functional hardware keys
- Accelerometer (3-axis)
- Magnetometer (3-axis)
- Proximity sensor
- Ambient light detector
- 2 Loa ngoài với tính năng lọc tiếng ồn
[px](/wiki/Pixel)( [FWVGA](/w/index.php?title=List_of_common_resolutions&action=edit&redlink=1)), 3.9" (99.1 mm), 16.7 triệu màu (24 bits) [[1]](#cite_note-N9specification-1) [Máy ảnh sau](/w/index.php?title=%C4%90i%E1%BB%87n_tho%E1%BA%A1i_ch%E1%BB%A5p_h%C3%ACnh&action=edit&redlink=1) [720p](/wiki/720p)at 30 [FPS](/w/index.php?title=Frame_rate&action=edit&redlink=1), Zoom kỹ thuật số 4X cho chụp ảnh và quay video [[1]](#cite_note-N9specification-1) [[2]](#cite_note-Engadget-2) **N9 Nokia** (codename 'Lankku', [Phần Lan](/wiki/Ph%E1%BA%A7n_Lan), tạm dịch là *"một tấm ván gỗ phẳng"*) là một điện thoại thông minh của [Nokia](/wiki/Nokia) dựa trên dòng *"sản phẩm Harmattan"*Hệ Điều hành [Linux](/wiki/Linux) [MeeGo](/w/index.php?title=MeeGo&action=edit&redlink=1) đầu tiên của [Nokia](/wiki/Nokia) MeeGo. Nó được bán ra với ba màu: đen, lục lam và đỏ tươi, sau đó [Nokia](/wiki/Nokia) tại Nokia World 2011 cuối năm 2011, có thêm phiên bản màu trắng của thiết bị.
## Lịch Sử[
[sửa](/w/index.php?title=Nokia_N9&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nokia_N9&action=edit§ion=1)]
Là sự kế thừa của
[Nokia N900](/w/index.php?title=Nokia_N900&action=edit&redlink=1), trong nội bộ thường được gọi là [N9-00](/w/index.php?title=N9-00&action=edit&redlink=1), dự kiến được phát hành vào cuối năm 2010, khoảng một năm sau khi [N900](/w/index.php?title=N900&action=edit&redlink=1) ra mắt. Hình ảnh của các mẫu thử nghiệm trong tháng 8 năm 2010 bị rò rỉ cũng cho thấy một thiết kế công nghiệp với bàn phím 4 hàng. Một kỹ sư phần mềm làm việc cho bộ phận thiết bị của [Nokia](/wiki/Nokia) trích dẫn các chiếc N9-00 được bán ra đầu tiên nhằm giúp cho việc theo dõi lỗi phản hồi công chúng cho Qt, 1 mã nguồn mở ứng dụng được phát triển trên khuôn khổ sử dụng MeeGo Thiết kế này sau đó đã được tinh giảm lại;. Sau đó Nokia bắt đầu làm việc trên các thiết bị N9-01, có tên mã là Lankku, một biến thể mới mà không có bàn phím. [3] Nokia N9 được công bố vào ngày 21 Tháng Sáu 2011 tại sự kiện Nokia Connection ở Singapore. [[4]](#cite_note-arsonnokian9-4) Vào thời điểm đó, điện thoại được dự định sẽ bán ra tới tay người tiêu dùng vào tháng chín năm 2011 [[5]](#cite_note-nokiaconversationN9introduction-5) Người dùng có thể nhận được thông báo qua e-mail khi N9 được bán ra tại quốc gia của mình tại trang web của Nokia Online Store [[6]](#cite_note-6) . Kể từ khi Nokia đóng cửa cửa hàng trực tuyến của Nokia ở nhiều nước, bao gồm: Ba Lan, Đức, Hà Lan, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Vương quốc Anh, và Mỹ vào ngày 30 tháng 6, 2011, [[7]](#cite_note-N9availability-7) sản phẩm sẽ có ở những nước này tại các nhà bán lẻ và các nhà khai thác. [[8]](#cite_note-engadgetNokiaONlineStoreclosed-8) [[9]](#cite_note-cnetn9-9) Trong tháng 8 năm 2011, Nokia thông báo rằng Nokia N9 sẽ không bán ra ở Hoa Kỳ. [[10]](#cite_note-heise.de-10) Các báo cáo khác nói rằng thiết bị sẽ không đươc bán tại các thị trường như Nhật Bản, Canada và Đức. [[11]](#cite_note-11) [[9]](#cite_note-cnetn9-9) [[10]](#cite_note-heise.de-10) [[12]](#cite_note-12) [[13]](#cite_note-13) [[14]](#cite_note-14) [[15]](#cite_note-15)
Nokia đã đăng trên blog chính thức của hãng trong tuần cuối cùng của tháng chín năm 2011 rằng các điện thoại N9 đã có mặt tại các cửa hàng. Giá bán lẻ ban đầu được công bố là khoảng 480 EUR (cho bản 16GB) và 560 EUR (cho bản 64GB) chưa áp dụng thuế hoặc trợ giá
. Tại Đức, các thiết bị nhập khẩu từ Thụy Sĩ được bán trực tuyến trên Amazon và Germany Cyberport GmbH. Trong tháng 1 năm 2012, chúng cũng đã được bán ra tại một số chuỗi cửa hàng chính [16] [Saturn Media Markt](/w/index.php?title=Saturn_Media_Markt&action=edit&redlink=1). Tháng 2 năm 2012, Nokia N9 xuất hiện trên trang web Nokia của Ý, đây là một dấu hiệu của N9 sẽ được bán ra chính thức tại thị trường Italia [[17]](#cite_note-17) . Giá bán trong tháng 1 năm 2012, tùy thuộc vào kích thước của bộ nhớ trong, từ 500 [[18]](#cite_note-18) [€](/wiki/Euro)đến 630 [€](/wiki/Euro), cao hơn so với điện thoại [Windows](/wiki/Microsoft_Windows) [Nokia Lumia 800](/w/index.php?title=Nokia_Lumia_800&action=edit&redlink=1)và [Apple](/wiki/Apple_Inc.) [iPhone 4s](/w/index.php?title=IPhone_4s&action=edit&redlink=1).
## Tổng Quan[
[sửa](/w/index.php?title=Nokia_N9&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nokia_N9&action=edit§ion=2)]
-
- Hệ điều hành MeeGo 1.2 Harmattan
- Màn hình AMOLED 16 triệu màu, rộng 3.9 inches
- Kính Corning® Gorilla® chống xước
- Máy ảnh 8.0 MP với ống kính Carl Zeiss
- Vi xử lý 1GHz, Ram 1GB, bộ nhớ 64GB
- Định vị toàn cầu với A-GPS
- Hỗ trợ mạng xã hội, la bàn số
- Document viewer (Word, Excel, PowerPoint, PDF)
## Thông Số Kỹ Thuật[
[sửa](/w/index.php?title=Nokia_N9&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nokia_N9&action=edit§ion=3)]
Bộ nhớ trong 64 GB RAM1: GB
-
- Vi xử lý CPU:ARM Cortex A8 1GHz processor
- Thẻ nhớ ngoài:Không
- Hỗ trợ thẻ tối đa
- Danh bạ Không giới hạn
- Tin nhắn: SMS/MMS
- Email:Có, SMTP/IMAP4/POP3/Push Mail
- Băng tần 2G: GSM 850/900/1800/1900
- Băng tần 3G:HSDPA 850/900/1700/2100/1900
- 3G:HSDPA, 14.4 Mbps; HSUPA, 5.76 Mbps
- Wifi:802.11 a/b/g/n
- Trình duyệt:HTML5
- GPS:A-GPS
- Bluetooth:Có, V2.1 với A2DP, EDR
- Hồng ngoại:Không
- USB:Micro USB
- Hệ điều hành:MeeGo 1.2 Harmattan
- Kiểu dáng:Thanh (thẳng) + Cảm ứng
- Bàn phím Qwerty:Có, phím ảo
- Kích thước:116,45 x 61,2 x 7,6-12,1 mm
- Trọng lượng (g):135 g
- Ngôn ngữ:Tiếng Anh
- Loại pin Pin chuẩn Li-Ion
- Dung lượng pin:1450 mAh
- Thời gian đàm thoại:11 giờ
- Thời gian chờ:450 giờ
## Tài Liệu Tham Khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Nokia_N9&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nokia_N9&action=edit§ion=4)]
- ^
**a** **ă** **â** [“Nokia Europe > Nokia N9 Specifications”](http://europe.nokia.com/find-products/devices/nokia-n9/specifications). Nokia Corporation. Truy cập ngày 21 tháng 6 năm 2011. [^](#cite_ref-Engadget_2-0) [“Nokia N9 Review -- Engadget > Hardware”](http://www.engadget.com/2011/10/22/nokia-n9-review/). Truy cập ngày 28 tháng 10 năm 2011. [^](#cite_ref-arsn9leaks_3-0) [“Leak allegedly shows Nokia N9, could be first MeeGo phone”](http://arstechnica.com/gadgets/news/2010/08/leak-allegedly-shows-nokia-n9-could-be-first-meego-phone.ars). *. Condé Nast Digital. Truy cập ngày 26 tháng 6 năm 2011.* [Ars Technica](/w/index.php?title=Ars_Technica&action=edit&redlink=1) [^](#cite_ref-arsonnokian9_4-0) [“Nokia's new MeeGo-based N9 is set up for failure”](http://arstechnica.com/gadgets/news/2011/06/nokias-new-meego-based-n9-is-set-up-for-failure.ars). *Ars Technica*. Condé Nast Digital. Truy cập ngày 26 tháng 6 năm 2011. [^](#cite_ref-nokiaconversationN9introduction_5-0) [“Introducing the Nokia N9: all it takes is a swipe!”](http://conversations.nokia.com/2011/06/21/introducing-the-nokia-n9-all-it-takes-is-a-swipe/). *Nokia Conversation*. Nokia Corporation. Truy cập ngày 22 tháng 6 năm 2011. **Buckley, Sean (22 tháng 6 năm 2011).** [^](#cite_ref-6) [“Nokia N9 to ship in Sweden on September 23rd, saith awkwardly translated release”](http://www.engadget.com/2011/06/22/nokia-n9-to-ship-in-sweden-on-september-23rd-saith-awkwardly-tr/). [Engadget](/w/index.php?title=Engadget&action=edit&redlink=1). Truy cập ngày 23 tháng 1 năm 2012. [^](#cite_ref-N9availability_7-0) [“Nokia N9 Check Availability”](http://europe.nokia.com/find-products/devices/nokia-n9/check-availability). *Nokia Europe*. Nokia Corporation. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2011. [^](#cite_ref-engadgetNokiaONlineStoreclosed_8-0) [“Nokia's online stores go offline in France and Spain (update: Netherlands too)”](http://www.engadget.com/2011/05/31/nokias-online-stores-go-offline-in-france-and-spain/). *(AOL Inc.). Truy cập ngày 8 tháng 7 năm 2011.* [Engadget](/w/index.php?title=Engadget&action=edit&redlink=1)
- ^
**a** [Westaway, Luke (8 tháng 10 năm 2011).](#cite_ref-cnetn9_9-1) **ă** [“Nokia N9 won't be coming to the UK, Nokia confirms”](http://crave.cnet.co.uk/mobiles/nokia-n9-wont-be-coming-to-the-uk-nokia-confirms-50004681/). CNET. Truy cập ngày 10 tháng 8 năm 2011.
- ^
**a** **ă** [“Nokia: MeeGo-Smartphone N9 kommt nicht nach Deutschland” [Nokia: MeeGo Smartphone N9 does not come to Germany]](http://www.heise.de/mobil/meldung/Nokia-MeeGo-Smartphone-N9-kommt-nicht-nach-Deutschland-1321875.html). [heise online](/w/index.php?title=Heise_online&action=edit&redlink=1). Ngày 11 tháng 8 năm 2011. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012. [^](#cite_ref-11) [“Nokia: the N9 isn't coming to America”](http://www.engadget.com/2011/08/09/nokia-the-n9-isnt-coming-to-america/). Truy cập 10 tháng 2 năm 2015. [^](#cite_ref-12) [“Nokia N9 gets axed in Germany, global tour looks even more meager”](http://www.engadget.com/2011/08/11/nokia-n9-gets-axed-in-germany-global-tour-looks-even-more-meage/). *Engadget*. 11 tháng 8 năm 2011. [^](#cite_ref-13) [“Confirmed: Nokia N9 Not Coming to America”](http://thenokiablog.com/2011/08/09/nokia-n9-united-states/). *The Nokia Blog*. 9 tháng 8 năm 2011. [^](#cite_ref-14) [“The UK Not Getting the Nokia N9 Either”](http://thenokiablog.com/2011/08/10/nokia-n9-uk/). *The Nokia Blog*. 10 tháng 8 năm 2011. [^](#cite_ref-15) [“Check availability of N9”](http://europe.nokia.com/find-products/devices/nokia-n9/check-availability). Truy cập ngày 16 tháng 3 năm 2012. [^](#cite_ref-16) [http://conversations.nokia.com/2011/09/27/nokia-n9-is-heading-to-the-shops/](http://conversations.nokia.com/2011/09/27/nokia-n9-is-heading-to-the-shops/) [^](#cite_ref-17) [“Nokia N9: Saturn verkauft MeeGo-Handy” [Nokia N9: Saturn selling the MeeGo Mobile]](http://www.netzwelt.de/news/90587-nokia-n9-saturn-verkauft-meego-handy.html)(bằng tiếng Đức). Netzwelt.de. Ngày 5 tháng 2 năm 2012. [^](#cite_ref-18) [“Nokia N9, [sic] will be sold in Italy but was not expected”](http://www.cloudsmagazine.com/cellphone-reviews-and-news/nokia-n9-will-be-sold-in-italy-but-was-not-expected.html). cloudsmagazine.com. 2011. Truy cập ngày 10 tháng 4 năm 2012.
## Liên Kết Ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Nokia_N9&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nokia_N9&action=edit§ion=5)]
|
|![]()
[Nokia N9](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Nokia_N9?uselang=vi) [http://swipe.nokia.com/](http://swipe.nokia.com/) [http://europe.nokia.com/find-products/devices/nokia-n9/specifications](http://europe.nokia.com/find-products/devices/nokia-n9/specifications) [http://www.developer.nokia.com/Devices/Device_specifications/N9/](http://www.developer.nokia.com/Devices/Device_specifications/N9/) [http://www.thegioididong.com/dtdd/nokia-n9-16gb](http://www.thegioididong.com/dtdd/nokia-n9-16gb)

X-Cache: cp1066 hit (1), cp1068 frontend miss (0)


text:
Nyamira (huyện)
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Huyện Nyamira là một huyện thuộc tỉnh Nyanza ở Kenya. Theo điều tra dân số ngày 24 tháng 8 năm 1999, huyện này có dân số 498102 người. Huyện Nyamira có diện tích 896 km². Huyện lỵ đóng tại Nyamira[1].
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “Districts of Kenya”. Statoids. Truy cập 28 tháng 11 năm 2010.

markdown:
# Nyamira (huyện)
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Huyện Nyamira|
|—
|![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/49/Flag_of_Kenya.svg/22px-Flag_of_Kenya.svg.png)
[Kenya](/wiki/Kenya) [Tỉnh](/w/index.php?title=T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Kenya&action=edit&redlink=1) [tỉnh Nyanza](/w/index.php?title=Nyanza_(t%E1%BB%89nh)&action=edit&redlink=1) [Nyamira](/w/index.php?title=Nyamira&action=edit&redlink=1) 2(896 km 2) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [EAT](/wiki/Gi%E1%BB%9D_%C4%90%C3%B4ng_Phi)( [UTC+3](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) **Huyện Nyamira** là một [huyện](/w/index.php?title=Huy%E1%BB%87n_c%E1%BB%A7a_Kenya&action=edit&redlink=1) thuộc [tỉnh Nyanza](/w/index.php?title=Nyanza_(t%E1%BB%89nh)&action=edit&redlink=1) ở [Kenya](/wiki/Kenya). Theo điều tra dân số ngày 24 tháng 8 năm 1999, huyện này có dân số 498102 người. Huyện Nyamira có diện tích 896 [km²](/wiki/Kil%C3%B4m%C3%A9t_vu%C3%B4ng). Huyện lỵ đóng tại [Nyamira](/w/index.php?title=Nyamira&action=edit&redlink=1) . [1]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Nyamira_(huy%E1%BB%87n)&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nyamira_(huy%E1%BB%87n)&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-Statoids_1-0) [“Districts of Kenya”](http://www.statoids.com/yke.html). Statoids. Truy cập 28 tháng 11 năm 2010.

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


text:
Tọa độ: 52°23′32″B 13°13′0″Đ / 52,39222°B 13,21667°Đ / 52.39222; 13.21667
Stahnsdorf là một đô thị thuộc huyện Potsdam-Mittelmark, bang Brandenburg, Đức.

markdown:
# Stahnsdorf
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Stahnsdorf
|
|Huy hiệu |
|Vị trí
|
|Hành chính
|
|[Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c) [Bang](/wiki/Bang_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c) [Brandenburg](/wiki/Brandenburg) [Huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c) [Potsdam-Mittelmark](/wiki/Potsdam-Mittelmark) **Phân chia Địa phương** [Ortsteile](/w/index.php?title=Ortsteil&action=edit&redlink=1) [Thị trưởng](/wiki/Burgomaster) [CDU](/wiki/Li%C3%AAn_minh_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%C6%A1_%C4%91%E1%BB%91c_%C4%90%E1%BB%A9c)) **Số liệu thống kê cơ bản** [Diện tích](/wiki/Di%E1%BB%87n_t%C3%ADch) [Cao độ](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) [Dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) *(31/12/2006)* [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) **Các thông tin khác** [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CET](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Trung_%C3%82u)/ [CEST](/wiki/Gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_H%C3%A8_Trung_%C3%82u)( [UTC+1](/wiki/UTC%2B1)/ [+2](/wiki/UTC%2B2)) [Biển số xe](/wiki/Bi%E1%BB%83n_s%E1%BB%91_xe) [Mã bưu chính](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_%C4%90%E1%BB%A9c) [Mã vùng](/w/index.php?title=M%C3%A3_v%C3%B9ng_%E1%BB%9F_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) [Website](/wiki/Website) [www.Stahnsdorf.de](http://www.Stahnsdorf.de/) **Stahnsdorf** là một [đô thị](/w/index.php?title=%C4%90%C3%B4_th%E1%BB%8B_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) thuộc huyện [Potsdam-Mittelmark](/wiki/Potsdam-Mittelmark), bang [Brandenburg](/wiki/Brandenburg), [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c).
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Stahnsdorf&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Stahnsdorf&action=edit§ion=1)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Stahnsdorf&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Stahnsdorf&action=edit§ion=2)]
|
|
|
|![]()

X-Cache: cp1068 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


text:
Tâm lý trị liệu
Tâm lý trị liệu, (tiếng Anh: psychotherapy) là hệ thống các phương pháp, kỹ thuật được nhà tâm lý trị liệu sử dụng, nhằm cải thiện sức khỏe, tinh thần, tháo gỡ các trở ngại trong cảm xúc và hành vi của thân chủ, mà nó là nguyên nhân làm cho họ cảm thấy khó khăn trong việc tự quản lý cuộc sống và đạt đến các mục đích mong muốn của mình.
Vấn đề riêng tư[sửa | sửa mã nguồn]
Nhà tâm lý trị liệu bắt đầu bằng công việc bằng cách tìm hiểu những vấn đề mà thân chủ đang gặp phải để tìm cách giải quyết. Đây là vấn đề có tính chất nhạy cảm, riêng tư, vì thể nhà tâm lý trị liệu có trách nhiệm trước pháp luật bảo toàn bí mật những thông tin liên quan đến trị liệu cho thân chủ của mình.
Nhà tâm lý trị liệu[sửa | sửa mã nguồn]
Ở nhiều quốc gia, những người làm tâm lý trị liệu phải được đào tạo, cấp bằng và cấp phép hành nghề. Nhà tâm lý trị liệu có thể xuất thân từ những chuyên ngành khác nhau: có thể là nhà tâm lý, nhân viên các cơ quan xã hội, điều dưỡng viên tâm thần, bác sĩ tâm thần, nhà phân tâm học hoặc các chuyên viên khác đang làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần.
Tâm lý trị liệu là phương pháp tâm lý, dùng để chữa trị các vấn đề tâm lý, cảm xúc chủ yếu bằng lời nói hoặc các kỹ năng giao tiếp khác giữa nhà trị liệu và thân chủ. Trong tâm lý liệu pháp, bệnh nhân trò chuyện với nhà trị liệu về các triệu chứng và các vấn đề mà họ mắc phải và thiết lập mối quan hệ giữa bệnh nhân và nhà trị liệu. Mục đích của quá trình này là giúp bệnh nhân tìm hiểu chính họ, tạo nên một cái nhìn mới về các mối quan hệ trong quá khứ và hiện tại, thay đổi những hành vi đã định hình của người bệnh.[1]
Theo Alexander, tâm lý trị liệu thực sự không phải là việc gì đó quá mới mẻ, xa lạ hoặc vượt quá tầm hiểu biết của con người. Alexander phát biểu: Bất kỳ ai đang cố gắng cảm thông với một người bạn đang đau khổ hoặc cố trấn an một đứa trẻ đang hoảng sợ, thì cũng có thể xem người ấy đang thực hành tâm lý trị liệu. Người đó đang cố gắng vận dụng các phương thức tương tác về mặt tâm lý để bảo tồn trạng thái thăng bằng về mặt cảm xúc ở một người khác. Những cách thức thông thường này chủ yếu được dựa trên những sự hiểu biết có tính trực giác hơn là sự hiểu biết có tính khoa học. Khi bạn đang nói chuyện với ai đó đang có tâm trạng phiền muộn, bạn cũng có thể tự nhiên hiểu được tác dụng tốt của việc giúp cho người ấy giải tỏa cảm xúc. Với một người đang trong trạng thái hoảng sợ, quẫn trí, bạn cũng có thể (bằng sự hiểu biết có tính trực giác) mang đến cho người ấy sự hỗ trợ về mặt cảm xúc bằng những lời khuyên và một thái độ vững chãi để người ấy có thể tin tưởng nương tựa vào bạn. Bạn vốn cũng có thể đã biết rằng khi một người đang bị chìm ngập trong một tình huống có tính nguy hiểm, đáng sợ thì người ấy không thể sử dụng được lý trí của mình một cách hiệu quả, và bạn cần giúp anh ta ổn định bằng cách nâng đỡ về mặt tâm lý. Trong lúc nói chuyện với người ấy về hoàn cảnh khách quan mà anh ta đang đương đầu, bạn có thể cho anh ta ‘mượn’ công cụ lý trí của chính bạn để sử dụng. Khi làm tất cả những việc này, chúng ta đã thực hành một sự phối hợp giữa hai công việc có tính chất chữa trị, một là nâng đỡ (supportive), hai là thấu hiểu (insight).
Và Alexander đã định nghĩa tâm lý trị liệu "... không gì khác hơn ngoài việc áp dụng một cách có hệ thống, một cách có ý thức những phương pháp mà chúng ta áp dụng để ảnh hưởng lên những người sống xung quanh chúng ta trong cuộc sống thường ngày. Sự khác biệt quan trọng nhất là ở chỗ: nó không đơn thuần dựa trên những sự hiểu biết có tính trực giác mà thay vào đó là phải có sự thiết lập tốt các nguyên lý chung về tâm lý động học (psychodynamics)"[2].
Như vậy, khác với sự giúp đỡ từ một người thân quen thường gặp trong đời sống, "sự hỗ trợ trong tâm lý trị liệu được tiến hành bởi một nhà trị liệu được đào tạo chuyên nghiệp để có thể làm chức năng hỗ trợ người khác mà không nhất thiết phải trở nên gắn kết với thân chủ của mình về mặt đời sống riêng tư" (Goffman; 1962).
Các mục tiêu của tâm lý trị liệu[sửa | sửa mã nguồn]
Tâm lý trị liệu, nói chung, nhắm đến việc làm tăng trưởng nhân cách một con người theo chiều hướng trưởng thành hơn, chín chắn hơn, và giúp người đó "tự hiện thực hóa bản thân mình". Các mục tiêu chính của tâm lý trị liệu bao gồm: Gia tăng khả năng thấu hiểu bản thân của thân chủ, tìm kiếm giải pháp cho các xung đột, gia tăng sự tự chấp nhận bản thân của thân chủ, giúp thân chủ có những kỹ năng ứng phó hữu hiệu với những khó khăn, giúp thân chủ củng cố một cái "Tôi" vững mạnh, toàn vẹn và an toàn.
Các bước cơ bản trong tiến trình làm tâm lý trị liệu là: Tạo một bầu không khí quan hệ có tính trị liệu, giải tỏa cảm xúc của thân chủ, tạo sự thấu hiểu nơi thân chủ, giúp thân chủ định hình lại cảm xúc, kết thúc trị liệu[3]
Từ thời cổ đại, Hippocrates, ông tổ của y học phương Tây đã từng kể ra ba công cụ chủ yếu mà một người thầy thuốc có thể sử dụng để chữa bệnh, đó là: cây cỏ, con dao và lời nói. Từ cây cỏ có thể chiết xuất ra các dược liệu, từ con dao có thể cắt bỏ đi những phần cơ thể bị bệnh mà không thể giữ lại được, và từ đó đã dần dần hình thành nên các chuyên khoa nội và ngoại trong y khoa hiện đại. Song chỉ khi có sự hình thành và phát triển của ngành tâm lý học hiện đại và ngành tâm thần học hiện đại, giá trị của việc sử dụng lời nói trong chữa bệnh mới được phát huy thành một phương pháp trị liệu thực sự khoa học. Phương thức trị liệu ấy được một số nhà tiên phong trong lĩnh vực này, như Sigmund Freud gọi là "chữa trị bằng lời nói", tiếng Anh: talking cure mà về sau nó trở thành chuyên ngành tâm lý trị liệu, với rất nhiều trường phái và khuynh hướng khác nhau.
Những yếu tố tạo nên hiệu quả trị liệu[sửa | sửa mã nguồn]
Nhiều yếu tố giúp tạo nên hiệu quả của tâm lý trị liệu đã được nghiên cứu và thừa nhận như bản chất mối quan hệ trị liệu (Goldstein; 1962), sự hữu dụng của lời nói (Bernstein; 1965), lòng tin của người bệnh (hoặc thân chủ) đối với nhà trị liệu (Frank; 1961). Tuy vậy, tác động thực sự của tâm lý trị liệu vẫn còn là điều gây nhiều tranh cãi mãi cho đến hiện nay. Một trong các nghi vấn đó là liệu các cách thức chữa trị bằng lời nói có thực sự chữa trị được các chứng rối loạn tâm trí?
Trong thực tế, việc tranh luận về hiệu quả của tâm lý trị liệu phần lớn xảy ra trong giới chuyên môn, ngay cả giữa những người thực hành tâm lý trị liệu thuộc các trường phái và xu hướng khác nhau. Đánh giá thích hợp nhất sẽ có được, nếu tác động của tâm lý trị liệu được xét từ góc độ và địa vị của người bệnh (hoặc thân chủ).
Thân chủ không "nhìn thấy" những học thuyết và lý luận của nhà trị liệu, mà "nhìn vào" hành vi và thái độ ứng xử của họ. Vì thế việc "ai là nhà trị liệu" có khi còn quan trọng hơn cả việc nhà trị liệu áp dụng học thuyết nào, phương pháp nào... Nhà trị liệu là người ở vị thế có ảnh hưởng đối với thân chủ, mà nếu không có sự ảnh hưởng này, việc trị liệu sẽ không còn giá trị. Do vậy tâm lý trị liệu có thể được xem là "nghệ thuật tạo sự khích lệ, và kế đó là sử dụng tầm ảnh hưởng của nhà trị liệu lên thân chủ của mình một cách thuần thục" (Micheal Franz Basch).
Mặt khác, việc xác định hiệu quả của tâm lý trị liệu khó xác định, mà thay vào đó chỉ có thể xem xét được hiệu năng của nó, tức là việc tâm lý trị liệu tạo khả năng để có thể đạt đến một kết quả mong muốn. Theo Gregory Bateson: tâm lý trị liệu "cung cấp một sự khác biệt để tạo nên một sự khác biệt mới". Nhà tâm lý trị liệu không giúp thay đổi những sự kiện trong thực tế khách quan, mà nhắm đến những thay đổi những gì xảy ra trong thực tại chủ quan của người bệnh hoặc thân chủ. Nói một cách hình tượng thì "nhà trị liệu mang thân chủ đến một điểm, mà ở đó họ không còn cảm thấy tuyệt vọng nữa" (Martin Seligman; 1975).
Nhiều định kiến cho rằng: nhà tâm lý trị liệu thì chữa bệnh cho bệnh nhân bị rối loạn tâm trí, còn các chuyên viên tư vấn (counsellor) giúp tháo gỡ các vấn đề khó khăn trong cuộc sống của thân chủ. Tuy nhiên, cả hai công việc tư vấn và trị liệu tâm lý đều cùng chia sẻ chung những học thuyết, lý luận, kỹ năng và phương pháp. Theo Jessie Bernard (1969), "tư vấn tâm lý giúp con người của thân chủ trở lại hòa hợp với số phận của họ, điều chỉnh bản thân họ khi sống đối mặt với những thất bại và đau khổ. Nhưng nếu những thân chủ ấy có những ứng xử không tuân theo các chuẩn mực hoặc có những rối loạn tâm trí nghiêm trọng, thì việc giúp đỡ những thân chủ ấy sẽ thuộc trách nhiệm của nhà tâm lý trị liệu".
Tâm lý trị liệu không diễn ra như nhiều người suy nghĩ: Đó không hẳn là việc chữa lành một căn bệnh, không phải là sự hướng dẫn của một nhà thông thái, lời chia sẻ giữa hai người bạn thân, cũng không phải là một quá trình học hỏi những kiến thức.
Tâm lý trị liệu không liên quan đến những điều con người suy nghĩ, mà nó diễn ra qua cách suy nghĩ của con người, nó gây chú ý đến cách thức mà con người suy nghĩ. Nó phân biệt rõ giữa những điều con người đang suy nghĩ đến và cách thức thực hiện suy nghĩ ấy. Tâm lý trị liệu ít chú ý đến việc tìm kiến những nguyên nhân, để giải thích những gì con người đang làm, nó quan tâm đến việc khám phá những ý nghĩa từ những gì mà con người đang làm (James Bugental, Ph.D.).
Tâm lý trị liệu liên quan đến cách sống với những tình cảm của con người, liên quan đến những quan điểm được áp dụng trong những mối quan hệ giữa người với người, đến những điều con người muốn đạt đến trong cuộc đời và cách thức mà con người cố gắng đạt đến và nó liên quan đến các động lực giúp con người có thể tìm thấy những tiềm năng thay đổi trong bản thân mỗi người.

markdown:
# Tâm lý trị liệu
**Tâm lý trị liệu**, ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *psychotherapy*) là hệ thống các phương pháp, kỹ thuật được *nhà tâm lý trị liệu* sử dụng, nhằm cải thiện [sức khỏe](/wiki/S%E1%BB%A9c_kh%E1%BB%8Fe), [tinh thần](/wiki/Tinh_th%E1%BA%A7n), tháo gỡ các trở ngại trong [cảm xúc](/wiki/C%E1%BA%A3m_x%C3%BAc) và [hành vi](/wiki/H%C3%A0nh_vi) của [thân chủ](//vi.wiktionary.org/wiki/th%C3%A2n_ch%E1%BB%A7), mà nó là nguyên nhân làm cho họ cảm thấy khó khăn trong việc tự quản lý cuộc sống và đạt đến các mục đích mong muốn của mình.
|
|![]()
|
|không bảo đảm tính pháp lý cho các thông tin có liên quan đến y học và sức khỏe.
Đề nghị liên hệ và nhận tư vấn từ các bác sĩ hay các chuyên gia.
## Vấn đề riêng tư[
[sửa](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&action=edit§ion=1)]
Nhà tâm lý trị liệu bắt đầu bằng công việc bằng cách tìm hiểu những vấn đề mà thân chủ đang gặp phải để tìm cách giải quyết. Đây là vấn đề có tính chất nhạy cảm, riêng tư, vì thể nhà tâm lý trị liệu có trách nhiệm trước pháp luật bảo toàn bí mật những thông tin liên quan đến trị liệu cho thân chủ của mình.
## Nhà tâm lý trị liệu[
[sửa](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&action=edit§ion=2)]
Ở nhiều quốc gia, những người làm tâm lý trị liệu phải được đào tạo, cấp bằng và cấp phép hành nghề. Nhà tâm lý trị liệu có thể xuất thân từ những chuyên ngành khác nhau: có thể là
[nhà tâm lý](/w/index.php?title=Nh%C3%A0_t%C3%A2m_l%C3%BD&action=edit&redlink=1), nhân viên các cơ quan xã hội, điều dưỡng viên tâm thần, bác sĩ tâm thần, nhà phân tâm học hoặc các chuyên viên khác đang làm việc trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe tinh thần.
Tâm lý trị liệu là phương pháp tâm lý, dùng để chữa trị các vấn đề tâm lý, cảm xúc chủ yếu bằng lời nói hoặc các kỹ năng giao tiếp khác giữa nhà trị liệu và thân chủ. Trong tâm lý liệu pháp, bệnh nhân trò chuyện với nhà trị liệu về các triệu chứng và các vấn đề mà họ mắc phải và thiết lập mối quan hệ giữa bệnh nhân và nhà trị liệu. Mục đích của quá trình này là giúp bệnh nhân tìm hiểu chính họ, tạo nên một cái nhìn mới về các mối quan hệ trong quá khứ và hiện tại, thay đổi những hành vi đã định hình của người bệnh.
[[1]](#cite_note-1)
Theo Alexander, tâm lý trị liệu thực sự không phải là việc gì đó quá mới mẻ, xa lạ hoặc vượt quá tầm hiểu biết của con người. Alexander phát biểu:
*Bất kỳ ai đang cố gắng cảm thông với một người bạn đang đau khổ hoặc cố trấn an một đứa trẻ đang hoảng sợ, thì cũng có thể xem người ấy đang thực hành tâm lý trị liệu. Người đó đang cố gắng vận dụng các phương thức tương tác về mặt tâm lý để bảo tồn trạng thái thăng bằng về mặt cảm xúc ở một người khác. Những cách thức thông thường này chủ yếu được dựa trên những sự hiểu biết có tính trực giác hơn là sự hiểu biết có tính khoa học. Khi bạn đang nói chuyện với ai đó đang có tâm trạng phiền muộn, bạn cũng có thể tự nhiên hiểu được tác dụng tốt của việc giúp cho người ấy giải tỏa cảm xúc. Với một người đang trong trạng thái hoảng sợ, quẫn trí, bạn cũng có thể (bằng sự hiểu biết có tính trực giác) mang đến cho người ấy sự hỗ trợ về mặt cảm xúc bằng những lời khuyên và một thái độ vững chãi để người ấy có thể tin tưởng nương tựa vào bạn. Bạn vốn cũng có thể đã biết rằng khi một người đang bị chìm ngập trong một tình huống có tính nguy hiểm, đáng sợ thì người ấy không thể sử dụng được lý trí của mình một cách hiệu quả, và bạn cần giúp anh ta ổn định bằng cách nâng đỡ về mặt tâm lý. Trong lúc nói chuyện với người ấy về hoàn cảnh khách quan mà anh ta đang đương đầu, bạn có thể cho anh ta ‘mượn’ công cụ lý trí của chính bạn để sử dụng. Khi làm tất cả những việc này, chúng ta đã thực hành một sự phối hợp giữa hai công việc có tính chất chữa trị, một là nâng đỡ (supportive), hai là thấu hiểu (insight).*
Và Alexander đã định nghĩa tâm lý trị liệu "... không gì khác hơn ngoài việc áp dụng một cách có hệ thống, một cách có ý thức những phương pháp mà chúng ta áp dụng để ảnh hưởng lên những người sống xung quanh chúng ta trong cuộc sống thường ngày. Sự khác biệt quan trọng nhất là ở chỗ: nó không đơn thuần dựa trên những sự hiểu biết có tính trực giác mà thay vào đó là phải có sự thiết lập tốt các nguyên lý chung về tâm lý động học (psychodynamics)"
. [2]
Như vậy, khác với sự giúp đỡ từ một người thân quen thường gặp trong đời sống, "sự hỗ trợ trong tâm lý trị liệu được tiến hành bởi một nhà trị liệu được đào tạo chuyên nghiệp để có thể làm chức năng hỗ trợ người khác mà không nhất thiết phải trở nên gắn kết với thân chủ của mình về mặt đời sống riêng tư" (Goffman; 1962).
## Các mục tiêu của tâm lý trị liệu[
[sửa](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&action=edit§ion=3)]
Tâm lý trị liệu, nói chung, nhắm đến việc làm tăng trưởng nhân cách một con người theo chiều hướng trưởng thành hơn, chín chắn hơn, và giúp người đó "tự hiện thực hóa bản thân mình". Các mục tiêu chính của tâm lý trị liệu bao gồm: Gia tăng khả năng thấu hiểu bản thân của thân chủ, tìm kiếm giải pháp cho các xung đột, gia tăng sự tự chấp nhận bản thân của thân chủ, giúp thân chủ có những kỹ năng ứng phó hữu hiệu với những khó khăn, giúp thân chủ củng cố một cái "Tôi" vững mạnh, toàn vẹn và an toàn.
Các bước cơ bản trong tiến trình làm tâm lý trị liệu là: Tạo một bầu không khí quan hệ có tính trị liệu, giải tỏa cảm xúc của thân chủ, tạo sự thấu hiểu nơi thân chủ, giúp thân chủ định hình lại cảm xúc, kết thúc trị liệu
[[3]](#cite_note-3)
Từ
[thời cổ đại](/wiki/Th%E1%BB%9Di_c%E1%BB%95_%C4%91%E1%BA%A1i), [Hippocrates](/wiki/Hippocrates), ông tổ của y học phương Tây đã từng kể ra ba công cụ chủ yếu mà một người [thầy thuốc](//vi.wiktionary.org/wiki/b%C3%A1c_s%C4%A9) có thể sử dụng để chữa bệnh, đó là: cây [cỏ](/wiki/C%E1%BB%8F), con dao và [lời nói](/wiki/Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF). Từ cây cỏ có thể [chiết xuất](/w/index.php?title=Chi%E1%BA%BFt_xu%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) ra các [dược liệu](/w/index.php?title=D%C6%B0%E1%BB%A3c_li%E1%BB%87u&action=edit&redlink=1), từ con [dao](/wiki/Dao) có thể cắt bỏ đi những phần [cơ thể](/w/index.php?title=C%C6%A1_th%E1%BB%83&action=edit&redlink=1) bị [bệnh](/wiki/B%E1%BB%87nh) mà không thể giữ lại được, và từ đó đã dần dần hình thành nên các chuyên [khoa nội](/w/index.php?title=Khoa_n%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1) và [ngoại](/w/index.php?title=Khoa_ngo%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1) trong [y khoa](/wiki/Y_h%E1%BB%8Dc) hiện đại. Song chỉ khi có sự hình thành và phát triển của ngành [tâm lý học](/wiki/T%C3%A2m_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc) hiện đại và ngành [tâm thần học](/wiki/T%C3%A2m_th%E1%BA%A7n_h%E1%BB%8Dc) hiện đại, giá trị của việc sử dụng lời nói trong chữa bệnh mới được phát huy thành một phương pháp trị liệu thực sự khoa học. Phương thức trị liệu ấy được một số nhà tiên phong trong lĩnh vực này, như [Sigmund Freud](/wiki/Sigmund_Freud) gọi là "chữa trị bằng lời nói", tiếng Anh: *talking cure* mà về sau nó trở thành chuyên ngành tâm lý trị liệu, với rất nhiều trường phái và khuynh hướng khác nhau.
## Những yếu tố tạo nên hiệu quả trị liệu[
[sửa](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%C3%A2m_l%C3%BD_tr%E1%BB%8B_li%E1%BB%87u&action=edit§ion=4)]
Nhiều yếu tố giúp tạo nên hiệu quả của tâm lý trị liệu đã được nghiên cứu và thừa nhận như bản chất mối quan hệ trị liệu (Goldstein; 1962), sự hữu dụng của lời nói (Bernstein; 1965), lòng tin của người bệnh (hoặc thân chủ) đối với nhà trị liệu (Frank; 1961). Tuy vậy, tác động thực sự của tâm lý trị liệu vẫn còn là điều gây nhiều tranh cãi mãi cho đến hiện nay. Một trong các nghi vấn đó là liệu các cách thức chữa trị bằng lời nói có thực sự chữa trị được các chứng rối loạn tâm trí?
Trong thực tế, việc tranh luận về hiệu quả của tâm lý trị liệu phần lớn xảy ra trong giới chuyên môn, ngay cả giữa những người thực hành tâm lý trị liệu thuộc các trường phái và xu hướng khác nhau. Đánh giá thích hợp nhất sẽ có được, nếu tác động của tâm lý trị liệu được xét từ góc độ và địa vị của người bệnh (hoặc thân chủ).
Thân chủ không "nhìn thấy" những học thuyết và lý luận của nhà trị liệu, mà "nhìn vào" hành vi và thái độ ứng xử của họ. Vì thế việc "ai là nhà trị liệu" có khi còn quan trọng hơn cả việc nhà trị liệu áp dụng học thuyết nào, phương pháp nào... Nhà trị liệu là người ở vị thế có ảnh hưởng đối với thân chủ, mà nếu không có sự ảnh hưởng này, việc trị liệu sẽ không còn giá trị. Do vậy tâm lý trị liệu có thể được xem là "nghệ thuật tạo sự khích lệ, và kế đó là sử dụng tầm ảnh hưởng của nhà trị liệu lên thân chủ của mình một cách thuần thục" (
[Micheal Franz Basch](/w/index.php?title=Micheal_Franz_Basch&action=edit&redlink=1)).
Mặt khác, việc xác định hiệu quả của tâm lý trị liệu khó xác định, mà thay vào đó chỉ có thể xem xét được hiệu năng của nó, tức là việc tâm lý trị liệu tạo khả năng để có thể đạt đến một kết quả mong muốn. Theo
[Gregory Bateson](/w/index.php?title=Gregory_Bateson&action=edit&redlink=1): tâm lý trị liệu "cung cấp một sự khác biệt để tạo nên một sự khác biệt mới". Nhà tâm lý trị liệu không giúp thay đổi những sự kiện trong thực tế khách quan, mà nhắm đến những thay đổi những gì xảy ra trong thực tại chủ quan của người bệnh hoặc thân chủ. Nói một cách hình tượng thì "nhà trị liệu mang thân chủ đến một điểm, mà ở đó họ không còn cảm thấy tuyệt vọng nữa" ( [Martin Seligman](/w/index.php?title=Martin_Seligman&action=edit&redlink=1); 1975).
Nhiều định kiến cho rằng: nhà tâm lý trị liệu thì chữa bệnh cho bệnh nhân bị rối loạn tâm trí, còn các chuyên viên tư vấn (
*counsellor*) giúp tháo gỡ các vấn đề khó khăn trong cuộc sống của thân chủ. Tuy nhiên, cả hai công việc tư vấn và trị liệu tâm lý đều cùng chia sẻ chung những học thuyết, lý luận, kỹ năng và phương pháp. Theo [Jessie Bernard](/w/index.php?title=Jessie_Bernard&action=edit&redlink=1) (1969), "tư vấn tâm lý giúp con người của thân chủ trở lại hòa hợp với số phận của họ, điều chỉnh bản thân họ khi sống đối mặt với những thất bại và đau khổ. Nhưng nếu những thân chủ ấy có những ứng xử không tuân theo các chuẩn mực hoặc có những rối loạn tâm trí nghiêm trọng, thì việc giúp đỡ những thân chủ ấy sẽ thuộc trách nhiệm của nhà tâm lý trị liệu".
Tâm lý trị liệu không diễn ra như nhiều người suy nghĩ: Đó không hẳn là việc chữa lành một căn bệnh, không phải là sự hướng dẫn của một nhà thông thái, lời chia sẻ giữa hai người bạn thân, cũng không phải là một quá trình học hỏi những kiến thức.
Tâm lý trị liệu không liên quan đến những điều con người suy nghĩ, mà nó diễn ra qua cách suy nghĩ của con người, nó gây chú ý đến cách thức mà con người suy nghĩ. Nó phân biệt rõ giữa những điều con người đang suy nghĩ đến và cách thức thực hiện suy nghĩ ấy. Tâm lý trị liệu ít chú ý đến việc tìm kiến những nguyên nhân, để giải thích những gì con người đang làm, nó quan tâm đến việc khám phá những ý nghĩa từ những gì mà con người đang làm (
[James Bugental](/w/index.php?title=James_Bugental&action=edit&redlink=1), Ph.D.).
Tâm lý trị liệu liên quan đến cách sống với những tình cảm của con người, liên quan đến những quan điểm được áp dụng trong những mối quan hệ giữa người với người, đến những điều con người muốn đạt đến trong cuộc đời và cách thức mà con người cố gắng đạt đến và nó liên quan đến các động lực giúp con người có thể tìm thấy những tiềm năng thay đổi trong bản thân mỗi người.

X-Cache: cp1068 hit (2), cp1068 frontend miss (0)


text:
Trợ giúp
Thể loại:Rau thơm
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới:
menu
,
tìm kiếm
Các trang trong thể loại “Rau thơm”
148 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 148 trang.
A
Achyrocline satureioides
Actites megalocarpa
Aerva javanica
Alkanna tinctoria
Allium siculum
Allium subhirsutum
Aloysia citriodora
Androstephium caeruleum
Anh túc
Anthriscus cerefolium
Anthriscus sylvestris
Artemisia argyi
Artemisia pallens
Asarum europaeum
Asarum splendens
B
Bạc hà Âu
Barbarea verna
Borago officinalis
Bồ công anh Trung Quốc
C
Cải xoong
Cần sa
Chamaemelum nobile
Chanh Thái
Chi Bạc hà
Chi Bồ công anh Trung Quốc
Chi Cúc ngọt
Chi Hoàng liên
Chi Húng quế
Chi Sâm
Chi Tế tân
Chút chít (cây)
Cirsium dissectum
Cỏ ngọt
Cỏ xạ hương
Cruciata laevipes
Củ khởi
Curcuma caesia
Cyperus scariosus
D
Dầu giun
Dương kỳ thảo
Đ
Đậu nho nhe
Đinh hương (gia vị)
F
Filipendula ulmaria
G
Galium anisophyllon
Galium odoratum
Giảo cổ lam
H
Hành tăm
Hành tây
Hẹ
Helichrysum petiolare
Hemistegia
Hierochloe odorata
Hoa nhung tuyết
Hoàng kỳ (thực vật)
Húng quế
Hương nhu tía
Hương nhu trắng
Hương thảo
Hypochaeris brasiliensis
Hypochoeris radicata
Hyssopus
Hyssopus officinalis
L
La hán quả
Lavandula
Lavandula latifolia
Leontopodium
Leontopodium alpinum
Leontopodium discolor
Lepidium sativum
Lippia graveolens
Lomatium parryi
Lycium barbarum
Lycium chinense
M
Marrubium vulgare
Mentha australis
Mentha pulegium
Mentha requienii
Mentha spicata
Mentha suaveolens
Micromeria douglasii
Microseris lanceolata
Monarda citriodora
Mùi tàu
Mùi tây
Murraya koenigii
Myrrhis
N
Nashia inaguensis
Nasturtium floridanum
Nepeta
Ngải cứu
Ngải thơm
Ngò ôm
Nguyệt quế
Nigella sativa
O
Oải hương
Ocimum americanum
Ocimum kilimandscharicum
Origanum majorana
Origanum vulgare
Osmorhiza
Oxalis stricta
P
Pediomelum cuspidatum
Peumus boldus
Polemonium caeruleum
Porophyllum ruderale
Pseudostellaria heterophylla
Psoralea hypogaea
R
Rau mùi
Rau răm
Rau thơm
Rhododendron groenlandicum
Rosa damascena
Rumex scutatus
S
Salvia aegyptiaca
Salvia caymanensis
Salvia parryi
Salvia sclarea
Salvia verbenaca
Sassafras albidum
Satureja
Satureja hortensis
Satureja montana
Sâm Mỹ
Sâm Tây Bá Lợi Á
Scrophularia umbrosa
Scutellaria costaricana
Scutellaria galericulata
Scutellaria lateriflora
Scutellaria nana
T
Tagetes minuta
Tanacetum parthenium
Teucrium polium
Teucrium scorodonia
Thảo quyết minh
Thì là
Thymus caespititius
Thymus carnosus
Thymus herba-barona
Thymus mastichina
Thymus moroderi
Thymus praecox
Thymus serpyllum
Tía tô đất
Tỏi gấu
V
Vân hương
Verbena officinalis
X
Xô thơm
Z
Zanthoxylum ailanthoides
Lấy từ “
https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thể_loại:Rau_thơm&oldid=12351061
”
Thể loại
:
Thực vật ăn được
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Thể loại
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Đọc
Sửa đổi
Sửa mã nguồn
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Xem nhanh
Trang Chính
Nội dung chọn lọc
Tin tức
Bài viết ngẫu nhiên
Thay đổi gần đây
Quyên góp
Tương tác
Hướng dẫn
Giới thiệu Wikipedia
Cộng đồng
Thảo luận chung
Giúp sử dụng
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Khoản mục Wikidata
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản để in ra
Ngôn ngữ khác
Afrikaans
Ænglisc
العربية
Bahasa Indonesia
Boarisch
Български
Català
Cymraeg
Dansk
Dolnoserbski
Ελληνικά
English
Эрзянь
Esperanto
Euskara
فارسی
Français
Gaeilge
Gaelg
한국어
Hornjoserbsce
Ido
עברית
Latina
Lëtzebuergesch
Lietuvių
Limburgs
Македонски
Nederlands
Nedersaksies
日本語
Norsk bokmål
Norsk nynorsk
Occitan
ଓଡ଼ିଆ
Rumantsch
Scots
Simple English
Suomi
Svenska
தமிழ்
తెలుగు
ไทย
Українська
Walon
West-Vlams
粵語
中文
Sửa liên kết
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 21:04 ngày 25 tháng 6 năm 2013.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công/Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Wikipedia® là thương hiệu đã đăng ký của
Wikimedia Foundation, Inc.
, một tổ chức phi lợi nhuận.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wikipedia
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Phiên bản di động