text:
Miền Trung (Việt Nam)
Miền Trung Việt Nam còn gọi là Trung Bộ, nằm ở phần giữa lãnh thổ và là một trong ba vùng chính (gồm Bắc Bộ, Trung Bộ và Nam Bộ) của Việt Nam. Lịch sử Trung Bộ được gọi bằng các tên khác nhau như Trung Kỳ (thời thuộc Pháp), An Nam (theo cách người Pháp gọi), và Trung phần (thời Việt Nam Cộng hoà)[1]. Trải qua những tiến trình lịch sử, vùng Trung Bộ được xem như trạm trung chuyển, đất dừng chân khi người Việt cổ di cư về phía Nam.
Mục lục
- 1 Địa lý
- 2 Lịch sử
- 3 Các đơn vị hành chính
- 4 Văn hóa
- 5 Kinh tế
- 6 Danh lam thắng cảnh
- 7 Hình ảnh Trung Bộ
- 8 Xem thêm
- 9 Chú thích trang
- 10 Liên kết ngoài
Địa lý[sửa | sửa mã nguồn]
Vị trí, địa hình[sửa | sửa mã nguồn]
Miền Trung Việt Nam (Trung Bộ) có phía Bắc giáp khu vực đồng bằng Sông Hồng và Trung du miền núi vùng Bắc Bộ; phía Nam giáp các tỉnh Bình Phước, Đồng Nai và Bà Rịa-Vũng Tàu vùng Nam Bộ; phía Đông giáp Biển Đông; phía Tây giáp 2 nước Lào và Campuchia. Dải đất miền Trung được bao bọc bởi những dãy núi chạy dọc bờ phía Tây và sườn bờ biển phía Đông, vùng có chiều ngang theo hướng Đông - Tây hẹp nhất Việt Nam (khoảng 50 km) và nằm trên địa bàn tỉnh Quảng Bình.[2]
Địa hình miền Trung gồm 3 khu vực cơ bản là Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Trung Bộ.
Bắc Trung Bộ bao gồm các dãy núi phía Tây. Nơi giáp Lào có độ cao trung bình và thấp. Riêng miền núi phía Tây tỉnh Thanh Hoá có độ cao từ 1000 - 1500m. Khu vực miền núi Nghệ An - Hà Tĩnh là đầu nguồn của dãy Trường Sơn có địa hình rất hiểm trở, phần lớn các núi cao nằm rải rác ở đây. Các miền đồng bằng có tổng diện tích khoảng 6.200km2, trong đó đồng bằng Thanh Hoá do nguồn phù sa từ sông Mã và sông Chu bồi đắp, chiếm gần một nửa diện tích và là đồng bằng rộng nhất của Trung Bộ.
Tây Nguyên có diện tích khoảng 54.473,7km2, nằm về vị trí phía Tây và Tây Nam Trung Bộ (phía Tây dãy Trường Sơn). Tây Nguyên có phía Tây giáp 2 nước Lào và Campuchia, phía Đông giáp khu vực kinh tế Nam Trung Bộ và phía Nam giáp khu vực Đông Nam Bộ. Địa hình Tây Nguyên đa dạng, phức tạp, chủ yếu là cao nguyên với núi cao ở độ cao từ 250 - 2500m.
Nam Trung Bộ thuộc khu vực cận giáp biển. Địa hình ở đây bao gồm đồng bằng ven biển và núi thấp, có chiều ngang theo hường Đông - Tây (trung bình 40 – 50 km), hạn hẹp hơn so với Bắc Trung Bộ và Tây Nguyên. Có hệ thống sông ngòi ngắn và dốc, bờ biển sâu với nhiều đoạn khúc khuỷu, thềm lục địa hẹp. Các miền đồng bằng có diện tích không lớn do các dãy núi phía Tây trải dọc theo hướng Nam tiến dần ra sát biển và có hướng thu hẹp dần diện tích lại. Đồng bằng chủ yếu do sông và biển bồi đắp, khi hình thành nên thường bám sát theo các chân núi.
Xét chung, địa hình Trung Bộ có độ cao thấp dần từ khu vực miền núi xuống đồi gò trung du, xuôi xuống các đồng bằng phía trong dải cồn cát ven biển rồi ra đến các đảo ven bờ.
Miền trung nước ta có diện tích cồn cát lớn trải dài từ tỉnh Quảng Bình đến tỉnh Bình Thuận.
Các sông và hồ chính[sửa | sửa mã nguồn]
Các dòng sông lớn ở miền Trung chủ yếu được bắt nguồn từ dãy Trường Sơn và đổ ra biển Đông.
- Sông Hương (còn gọi là Hương Giang): Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn Đông, dài 30 km đoạn từ Bằng Lãng đến cửa Thuận An, chảy qua thành phố Huế ở tỉnh Thừa Thiên-Huế sau đó hợp lưu với dòng Hữu Trạch tại ngã ba Bằng Lãng. Sông Hương là dòng sông nổi tiếng trong thi ca, nhạc họa của Việt Nam. Dòng sông là một mạch nguồn, một biểu tượng của văn hóa Huế.
- Sông Hàn: Là con sông nằm ở thành phố Đà Nẵng. Sông Hàn bắt đầu từ ngã ba sông giữa Quận Cẩm Lệ, quận Hải Châu và quận Ngũ Hành Sơn tới vịnh Đà Nẵng, tại chỗ giáp ranh giữa quận Hải Châu và quận Sơn Trà. Sông có dòng chảy từ Nam lên Bắc. Sông Hàn với chiều dài khoảng 7,2 km. Chiều rộng của sông khoảng 900 – 1.200m, độ sâu trung bình 4 - 5m.
- Sông Lam: Bắt nguồn từ Nậm Căn (Lào), dài 513 km, chảy qua Nghệ An theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, đổ ra biển Đông tại cửa Hội.
- Sông Ba (còn gọi là Đà Rằng): Bắt nguồn từ dãy núi Ngọc Linh (Kon Tum), dài 300 km, diện tích lưu vực là 13.000 km², chảy qua Gia Lai và Phú Yên rồi đổ ra biển Đông qua cửa Đà Diễn.
- Sông Thạch Hãn: Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 155 km, diện tích lưu vực gần 3000 km², hợp thành bởi 2 con sông chính là sông Quảng Trị và sông Cam Lộ rồi đổ ra biển Đông qua cửa Việt.
- Sông Ngàn Sâu: Bắt nguồn từ dãy núi Trường Sơn, dài 131 km, chảy qua địa bàn giáp ranh của 2 tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình, là chi lưu chính của sông La.
- Sông Trà Khúc: Bắt nguồn từ núi Đắc Tơ Rôn, dài 120 km, là hợp nước của 4 dòng sông (sông Rhe, sông Xà Lò, sông Rinh, sông Tang), đổ ra biển Đông qua cửa Đại.
- Sông Bến Hải: Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 100 km, chảy dọc theo vĩ tuyến 17° Bắc từ Tây sang Đông rồi đổ ra biển Đông qua cửa Tùng.
- Sông Thu Bồn: Bắt nguồn từ núi Ngọc Linh (giáp giới hai tỉnh Quảng Nam và Kon Tum), dài 95 km, chảy trên địa phận tỉnh Quảng Nam.
- Sông Gianh: Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 90 km, chảy trên địa phận tỉnh Quảng Bình rồi đổ ra Biển Đông qua cửa Gianh.
- Sông Nhật Lệ: Bắt nguồn từ núi U Bò (dãy núi Trường Sơn), dài 85 km, chảy qua địa phận tỉnh Quảng Bình rồi đổ ra Biển Đông qua cửa Nhật Lệ.
Các hồ ở khu vực miền Trung chủ yếu là hồ nhân tạo được xây dựng để giữ nước cung cấp cho cho các vùng phát triển nông nghiệp.
- Hồ Xuân Hương: Nằm giữa trung tâm thành phố Đà Lạt, xung quanh hồ có rừng thông và các bãi cỏ.
- Hồ Than Thở: Là hồ nước tự nhiên thuộc thành phố Đà Lạt, sau năm 1975 hồ Than Thở còn mang tên hồ Sương Mai.
- Hồ Lắk: Là hồ nước tự nhiên lớn nhất tỉnh Đăk Lăk, dài uốn bao quanh thị trấn Lạc Thiện, rộng trên 5km2 và thông với con sông KRông Ana.
- Hồ Ayun Hạ: Là hồ nước nhân tạo thuộc tỉnh Gia Lai, có diện tích 37 km2, chiều dài 25 km, nơi rộng nhất 5 km.
Khí hậu[sửa | sửa mã nguồn]
Khí hậu Trung Bộ được chia ra làm hai khu vực chính là Bắc Trung Bộ và Duyên Hải Nam Trung Bộ.
Khu vực Bắc Trung Bộ (bao gồm toàn bộ phía Bắc đèo Hải Vân). Vào mùa đông, do gió mùa thổi theo hướng Đông Bắc mang theo hơi nước từ biển vào nên toàn khu vực chịu ảnh hưởng của thời tiết lạnh kèm theo mưa. Đây là điểm khác biệt với thời tiết khô hanh vào mùa Đông vùng Bắc Bộ. Đến mùa Hè không còn hơi nước từ biển vào nhưng có thêm gió mùa Tây Nam (còn gọi là gió Lào) thổi ngược lên gây nên thời tiết khô nóng, vào thời điểm này nhiệt độ ngày có thể lên tới trên 40độC, trong khi đó độ ẩm không khí lại rất thấp.[3]
Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ (bao gồm khu vực đồng bằng ven biển Nam Trung Bộ thuộc phía Nam đèo Hải Vân). Gió mùa Đông Bắc khi thổi đến đây thường suy yếu đi do bị chặn lại bởi dãy Bạch Mã. Vì vậy khi về mùa hè khi xuất hiện gió mùa Tây Nam thổi mạnh từ vịnh Thái Lan và tràn qua dãy núi Trường Sơn sẽ gây ra thời tiết khô nóng cho toàn bộ khu vực.[4]
Đặc điểm nổi bật của khí hậu Trung Bộ là có mùa mưa và mùa khô không cùng xảy ra vào một thời kỳ trong năm của hai vùng khí hậu Bắc Bộ và Nam Bộ.
Mưa lũ[sửa | sửa mã nguồn]
Thừa Thiên - Huế là một trong các tỉnh có lượng mưa nhiều nhất ở Việt Nam với lượng mưa trung bình năm vượt trên 2.600mm, có nơi lên đến 4.000mm. Có các trung tâm mưa lớn như khu vực Tây A Lưới - Động Ngại (độ cao 1.774m) có lượng mưa trung bình năm từ 3.400 - 5.000mm, khu vực Nam Đông - Bạch Mã - Phú Lộc có lượng mưa trung bình năm từ 3.400 - 5.000mm. Đồng bằng duyên hải Thừa Thiên - Huế có lượng mưa ít nhất, nhưng trung bình năm cũng từ 2.700 - 2.900mm.
Hàng năm có từ 200 - 220 ngày mưa ở các vùng núi, 150 - 170 ngày mưa ở khu vực đồng bằng duyên hải. Vào mùa mưa, mỗi tháng có 16 - 24 ngày mưa. Những đợt mưa kéo dài nhiều ngày trên diện rộng thường gây ra lũ lụt lớn.
Địa hình phía Tây từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên - Huế bao gồm các dãy núi cao. Các dòng sông ở đây có dòng chảy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam đổ ra biển thường có lòng sông hẹp, độ dốc lớn, diện tích lưu vực nhỏ nên với lượng mưa tương đối lớn trút xuống sẽ sinh ra lũ, lên nhanh và gây lụt lội cho các khu vực đồng bằng thấp phía Đông. Ví dụ như Sông Hương - sông Bồ, có độ cao đầu nguồn là 1.318m, dài trên 100 km và diện tích lưu vực 2.690km2, chảy gần theo hướng Bắc Nam đổ ra biển ở cửa Thuận An. Vì toàn bộ diện tích lưu vực sông Hương có trên 80% là đồi núi, khu vực đồng bằng còn lại đa phần ở mức thấp hơn so với mực nước biển, nên hầu hết sẽ bị ngập khi có lũ trên báo động cấp 3 (tương ứng 3,5m).
Với lượng mưa chiếm 68 - 75% lượng mưa trong năm, sẽ phát sinh lũ lụt lớn và gây thiệt hại sản xuất, tài sản, tính mạng cư dân, tác động tiêu cực đến môi trường sinh thái. Ngược lại, trong mùa ít mưa thì nước lại không đủ cung cấp cho sinh hoạt và sản xuất của một số địa phương trong vùng.
Mùa mưa lũ ở Bắc Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 7 đến tháng 10, ở vùng Duyên hải Nam Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 10 đến tháng 12. Những trận lũ lụt lớn đã xảy ra ở miền Trung vào các năm: 1952, 1964, 1980, 1983, 1990, 1996, 1998, 1999, 2001, 2003,... Có lúc xảy ra lũ chồng lên lũ như các đợt lũ tháng 11, 12 năm 1999; tháng 10, 11 năm 2010.[5]
Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
Miền Trung Việt Nam trong lịch sử đã được gọi bằng các tên khác nhau như Trung Kỳ (là tên gọi do vua Minh Mạng đặt ra cho phần giữa của Việt Nam kể từ năm 1834), "An Nam" (theo cách gọi của người Pháp) và Trung phần (thời Việt Nam Cộng hòa).
Tây Nguyên thường được gộp vào Trung Bộ, đôi khi có tài liệu gọi vùng này bằng tên ghép Miền Trung - Tây Nguyên. Tên gọi Trung Bộ được dùng sau khi vua Bảo Đại thành lập cơ quan hành chính cấp vùng cao hơn tỉnh vào năm 1945, thay cho tên gọi Trung Kỳ gợi nhớ thời kỳ bị Pháp đô hộ, và còn được các tài liệu chính thức của chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa sử dụng. Tên gọi này cũng được nhiều người sử dụng cho đến ngày nay.
Ngoài ra còn có một danh xưng khác là Trung phần, phát xuất từ việc vào năm 1949, Quốc trưởng Quốc gia Việt Nam Bảo Đại cho thành lập cơ quan hành chính cấp Phần, với chức năng tương đương cấp Bộ năm 1945. Về sau, chính phủ Việt Nam Cộng hòa cũng thường dùng danh xưng này cho đến tận khi sụp đổ vào năm 1975. Sắc lệnh số 143-A/TTP của Phủ Tổng thống Việt Nam Cộng hòa ngày 23/10/1956 đã quy định gọi Bắc Việt, Trung Việt, Nam Việt tương ứng là Bắc Phần, Trung Phần, Nam Phần. Tây Nguyên được Việt Nam Cộng hòa gọi là Cao nguyên Trung phần (trước đó gọi là Cao nguyên Miền Nam). Theo Sắc lệnh số 147-A/NV của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa ngày 24/10/1956 thì Trung Phần gồm Cao nguyên Trung phần và Trung nguyên Trung phần.
Các đơn vị hành chính[sửa | sửa mã nguồn]
Miền Trung được chia làm 3 tiểu vùng:
Bắc Trung Bộ Việt Nam gồm có 6 tỉnh: Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên-Huế. Thời nhà Nguyễn vùng này, không kể phủ Thừa Thiên còn được gọi là Hữu Trực Kỳ.
Nam Trung Bộ Việt Nam gồm 8 tỉnh thành theo thứ tự bắc-nam: Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hoà, Ninh Thuận và Bình Thuận. Thời nhà Nguyễn khu vực này là Tả Trực Kỳ.
Tây Nguyên gồm 5 tỉnh: Kon Tum, Gia Lai, Đắc Lắc, Đắc Nông và Lâm Đồng. Thời nhà Nguyễn khu vực này là Hoàng Triều Cương Thổ.
Hai vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ được gọi chung là Duyên hải miền Trung. Khối núi Bạch Mã, nơi có đèo Hải Vân được coi là ranh giới giữa Bắc và Nam Trung Bộ.
Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ có khi được gọi tắt là Nam Trung Bộ, khiến cho nhiều người hiểu là Nam Trung Bộ và Tây Nguyên tách riêng, từ đó một số tài liệu cũng gọi tách ra như vậy.
Văn hóa[sửa | sửa mã nguồn]
Trung Bộ, ngoại trừ Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh, từng là nơi định cư của các tiểu vương quốc Chăm-pa. Vì vậy đặc điểm căn bản văn hoá vùng miền chủ yếu mang dấu tích của văn hoá Chăm-pa. Nhiều di sản văn hoá hữu thể còn tồn tại từ thời đó đến nay như tháp Chăm ở Huế, tháp Đôi Liễu, Cốc Thượng, Núi Rùa ở Quảng Nam, Đà Nẵng được xem như những đại diện tiêu biểu cho các giai đoạn phát triển nghệ thuật và kiến trúc đối với lịch sử của nền văn hoá Trung Bộ.[6]
So sánh với 2 vùng Bắc Bộ và Nam Bộ thì Trung Bộ thể hiện rõ nét là một vùng đệm mang tính trung gian. Nơi đây phần nào đã chịu sự ảnh hưởng từ các yếu tố tự nhiên là núi non, biển, sông ngòi, các đầm và đồng bằng, vào trong các thành tố văn hoá vùng. Thể hiện qua các loại hình văn hóa, tập tục xã hội nói chung và cuộc sống trong các làng, xã đồng bằng ven biển nói riêng. Các làng nghề nông nghiệp, ngư nghiệp, thủ công, có hoạt động đan xen, hỗ trợ nhau. Điển hình là các ngày lễ cúng đình của làng nghề nông nghiệp và đồng thời là lễ cúng cá ông của làng nghề đánh cá, phần do vùng Trung Bộ gồm có những tiểu đồng bằng nhỏ hẹp, bám sát vào các chân núi ven biển.
Khí hậu quanh năm trong vùng không được thuận lợi và tính chất văn hoá vùng miền chịu sự chi phối mạnh của điều kiện tự nhiên vốn luôn khắc nghiệt này. Tuy văn hóa Trung Bộ có những đặc điểm riêng biệt với các vùng khác, nhưng xuất phát từ hệ thống địa lý liền một dải, lại có mối quan hệ tương hỗ giữa các vùng miền trong lịch sử phát triển nên vừa có tính đặc trưng lại vừa tương đồng với nền văn hoá chính thể.
Kinh tế[sửa | sửa mã nguồn]
Đặc điểm chung[sửa | sửa mã nguồn]
Kinh tế miền Trung với sự tập trung là 5 tỉnh kinh tế trọng điểm, có nhiều lợi thế về vị trí chiến lược bao gồm nguồn nhân lực, 17 cảng biển, 15 khu kinh tế, 22 khu công nghiệp, 2 khu chế xuất, 8 sân bay, 2 xa lộ xuyên Việt, hành lang kinh tế Đông Tây và những dự án hàng chục tỷ USD. Tuy nhiên, hiện nay các tiềm năng sẵn có đó vẫn chưa phát huy được lợi thế kinh tế vùng miền nói chung khi các tỉnh, thành đều có những ưu thế nhưng chưa được quy hoạch tổng thể, đang còn tồn tại sự phát triển lao động sản xuất manh mún, tự phát. Các cảng biển nước sâu Vũng Áng - Sơn Dương (Hà Tĩnh), Chân Mây (Thừa Thiên Huế), Tiên Sa (TP Đà Nẵng), Kỳ Hà (Quảng Nam) và Dung Quất (Quảng Ngãi) không được hoạt động hết công suất tối đa. Các khu công nghiệp - chế xuất đang trong tình trạng thiếu vắng các doanh nghiệp trong và ngoài nước trú trọng và quan tâm đầu tư.[7]
Vùng kinh tế trọng điểm[sửa | sửa mã nguồn]
Các khu vực kinh tế trọng điểm của miền Trung gồm 5 tỉnh (Đà Nẵng, Thừa Thiên - Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định,) với tổng diện tích khoảng 27.884km2, dân số năm 2006 vào khoảng 6,2 triệu người và dự báo đến 2025 là 8,15 triệu người [8]. Các khu vực kinh tế này không chỉ có vai trò là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực miền Trung và Tây Nguyên mà còn có vị trí quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội cả nước về địa lý, kinh tế, chính trị, văn hóa và an ninh quốc phòng. Là mặt tiền của tiểu vùng sông Mekong, từ đây có thể giao thương với các nước như Lào, Campuchia, Thái Lan, Myanma và xa hơn là các nước Nam Á và vùng Tây Nam Trung Quốc qua các trục hành lang Đông - Tây, đường 9, đường 14, đường 24, đường 19.
Năm 1994, Chính phủ phê duyệt dự án cảng biển nước sâu và Khu công nghiệp Dung Quất đã ra đời vùng kinh tế trọng điểm kéo dài từ Liên Chiểu (Đà Nẵng) đến Dung Quất (Quảng Ngãi), hình thành trục phát triển công nghiệp và du lịch dọc theo vùng duyên hải từ Đà Nẵng đến Dung Quất cùng với chuỗi đô thị đang phát triển trải dài 558 km theo bờ biển, gồm Huế, Đà Nẵng, Hội An, Tam Kỳ, Quảng Ngãi, Quy Nhơn và các khu kinh tế lớn như Chân Mây - Lăng Cô, Chu Lai, Dung Quất, Nhơn Hội. Sau đó 2 năm (năm 1996) dự án cảng biển nước sâu và Khu công nghiệp thương mại - du lịch và dịch vụ Chân Mây ra đời dẫn đến sự phát triển vùng kinh tế trọng điểm ra đến Thừa Thiên - Huế. Tiếp đến năm 2004, việc phê duyệt dự án cảng biển nước sâu và Khu kinh tế Nhơn Hội dẫn đến sự mở rộng vùng kinh tế trọng điểm về phía Nam đến Bình Định.
Du lịch[sửa | sửa mã nguồn]
Từ năm 1993, khi cố đô Huế và tiếp đó là đô thị cổ Hội An, Mỹ Sơn, nhã nhạc cung đình Huế, vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng lần lượt được công nhận là di sản văn hóa thế giới đã tạo ra một dáng vẻ mới cho sự phát triển ngành du lịch miền Trung. Nơi đây còn có trên 80 di tích lịch sử, văn hóa đã được xếp hạng, nhiều bãi biển đẹp nhất Việt Nam và một số hệ sinh thái điển hình như đầm phá, vùng cát, san hô.
Gắn với hành lang kinh tế Đông - Tây bởi các cửa khẩu quốc tế trên biên giới Việt Nam - Lào gồm có cửa khẩu Cầu Treo (Hà Tĩnh), cửa khẩu Chalo (Quảng Bình), cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị), cửa khẩu Đắc Ốc (Quảng Nam), cửa khẩu Bờ Y (Kon Tum); Các bãi tắm, vịnh đẹp dọc biển miền Trung; Các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, di sản thiên nhiên phục vụ việc tham quan - nghiên cứu (từ Phòng Nha đến Huế, Hội An, Mỹ Sơn…); Những thương hiệu ẩm thực miền Trung tập trung vào các món ăn Huế và đặc biệt là các món ăn đặc sản biển; Những trung tâm mua sắm, sản xuất hàng lưu niệm đáp ứng nhu cầu mua bán của du khách; Các lễ hội được nghiên cứu và mở rộng trong nhiều địa phương. Chính là những điều kiện đã trở thành chuỗi sản phẩm du lịch thu hút sự phát triển kinh tế cho toàn vùng.
Tổng nguồn vốn đầu tư cho kinh tế du lịch miền Trung và Tây Nguyên cho đến năm 2005 là 240,6 triệu USD và cho giai đoạn đầu tư phát triển tiếp theo từ năm 2006 đến năm 2010 là 1.131 triệu USD.[9]
Du lịch miền Trung, du khách sẽ có cơ hội tận hưởng những bãi biển tuyệt đẹp như bãi biển Sầm Sơn, Cửa Lò, Thiên Cầm, Nhật Lệ, Cửa Tùng, Thuận An, Cảnh Dương, Lăng Cô, Mỹ Khê, Cà Ná, Cửa Đại, Quy Nhơn, Nha Trang, Mũi Né. Bãi biển Mỹ Khê (Đà Nẵng) còn được tạp chí uy tín hàng đầu của Mỹ, Forbes chọn là một trong 6 bãi biển quyến rũ nhất hành tinh. Vịnh Nha Trang (Khánh Hòa) và vịnh Lăng Cô (Thừa Thiên-Huế) là 2 trong số 3 vịnh biển của Việt Nam được kết nạp vào CLB các vịnh biển đẹp nhất thế giới. Vịnh biển còn lại là vịnh Hạ Long (Quảng Ninh) nằm ở miền bắc Việt Nam. Du lịch sông nước là một trong những nét quyến rũ của miền Trung, du khách có thể xuôi theo dòng sông Hương, ngắm cảnh sắc đẹp và tĩnh lặng như tranh thủy mặc. Phố cổ Hội An - một trong 10 điểm dừng chân tuyệt vời nhất châu Á do tạp chí Smart Travel Asia bình chọn. Một địa điểm lý tưởng du lịch miền Trung nữa là Đại nội kinh thành Huế, đặc biệt sinh động với cảnh sắc Đại nội trong ánh đèn đêm. Ngành du lịch miền Trung mang cả sự hiện đại và năng động, kết hợp trong đó là những nét văn hóa truyền thống dân gian, dân tộc.
Danh lam thắng cảnh[sửa | sửa mã nguồn]
Khu vực duyên hải miền Trung[sửa | sửa mã nguồn]
- Bãi biển Sầm Sơn: Thuộc thị xã Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Bãi biển Sầm Sơn do người Pháp khai thác từ năm 1906 và đã nhanh chóng trở thành nơi nghỉ mát của Ðông Dương.
- Bãi biển Cửa Lò: Thuộc thị xã Cửa Lò, tỉnh Nghệ An. Bãi biển Cửa Lò là một trong những bãi tắm đẹp ở Việt Nam, nằm giữa quần thể du lịch - văn hóa của xứ Nghệ.
- Ngã ba Đồng Lộc: Nằm ở giao điểm của tỉnh lộ số 5 và quốc lộ 15, thuộc địa phận huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Trong những năm chiến tranh, ngã ba Ðồng Lộc là cửa ngõ giao thông từ miền Bắc và đường mòn Hồ Chí Minh.
- Thiên Cầm: Nằm ở huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Từ đầu thế kỷ 20, người Pháp đã cho xây dựng Thiên Cầm thành một khu nghỉ mát.
- Phong Nha - Kẻ Bàng (di sản thiên nhiên thế giới): Thuộc huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Đây là một phần của khu vực núi đá vôi cổ nhất ở châu Á được tạo lập từ hơn 400 triệu năm trước. Năm 2003, Phong Nha Kẻ Bàng được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới. Di sản thế giới thứ năm của Việt Nam.
- Địa đạo Vịnh Mốc: Thuộc huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Địa đạo Vịnh Mốc được đào trong vòng 2 năm. Hệ thống đường hầm có tổng chiều dài gần 2 km, chia thành 3 tầng. Địa đạo được thiết kế như một làng dưới mặt đất với 94 căn hộ gia đình, có giếng nước ngọt, hội trường, nhà hộ sinh, phòng phẫu thuật, bếp Hoàng Cầm.
- Kinh thành Huế: Nằm ở bờ bắc sông Hương và thuộc địa phận Tp. Huế, tỉnh Thừa Thiên - Huế. Tổng thể di tích này đã được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới.
- Bảo tàng điêu khắc Chămpa: Xây dựng từ năm 1915 dưới sự bảo trợ của Viện nghiên cứu Viễn Ðông Pháp tại Việt Nam. Bảo tàng điêu khắc Chàm xây phỏng theo mô típ của các kiến trúc Chămpa.
- Ngũ Hành Sơn: Thuộc phường Hoà Hải, quận Ngũ Hành Sơn, Đà Nẵng. Ngũ Hành Sơn gồm có 5 ngọn: Thuỷ Sơn và Mộc Sơn ở phía đông, Thổ Sơn, Kim Sơn, Hoả Sơn ở phía tây.
- Di sản văn hóa Mỹ Sơn: Thuộc xã Duy Phú, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Mỹ Sơn là thánh địa Ấn Độ giáo của vương quốc Chămpa. Những đền thờ một bộ Linga hoặc hình tượng của thần Siva, là Đấng bảo hộ của các dòng vua Chămpa.
- Phố cổ Hội An: Là mẫu tiêu biểu về một cảng thị truyền thống Đông Nam Á trong giai đoạn thế kỷ 15 - 16. i
- Vịnh Văn Phong: Thuộc huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa, cách thành phố Nha Trang khoảng 80 km về phía bắc. Vịnh Văn Phong được Hiệp hội Biển thế giới công nhận là một trong bốn vịnh có vị trí du lịch biển lý tưởng nhất hiện nay.
- Bãi biển Đại Lãnh Bãi: Thuộc địa phận huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa, cách Nha Trang khoảng 80 km. Là một trong những bãi biển có vẻ đẹp thiên nhiên bậc nhất.
- Khu bảo tồn biển Hòn Mun: Nằm ở phía nam vịnh Nha Trang, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa.
- Tháp Bà Pô Nagar: Nằm bên cửa sông Cái và quốc lộ 1A, thuộc phường Vĩnh Phước, phía bắc thành phố Nha Trang.
- Mũi Né: Là tên một làng chài, cách trung tâm thành phố Phan Thiết 20 Km. Mũi Né có nhiều bãi biển nguyên thủy, chưa có sự khai thác của con người, cảnh quan hùng vĩ, môi trường thiên nhiên trong lành.
Khu vực cao nguyên miền Trung[sửa | sửa mã nguồn]
- Hồ Xuân Hương: Nằm tại trung tâm thành phố Đà Lạt. Hồ được mang tên Xuân Hương từ năm 1953, là nữ sĩ thơ Nôm Hồ Xuân Hương người Việt Nam thế kỷ thứ 19.
- Thung lũng Tình yêu: Nằm cách trung tâm thành phố Đà Lạt chừng 5 km về phía bắc.
- Ga Đà Lạt: Tuyến đường sắt nối Đà Lạt với Tháp Chàm (Tourcham), khánh thành năm 1938 và được đánh giá là nhà ga đẹp nhất Đông Dương lúc bấy giờ.
- Thiền viện Trúc Lâm: Tọa lạc bên hồ Tuyền Lâm trên núi Phượng Hoàng, thuộc phường 3 thành phố Ðà Lạt. Chùa do hòa thượng Thích Thanh Từ tạo dựng từ đầu thập niên 90.
- Biển hồ Tơ Nưng: Nằm ở xã Biển Hồ, thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai. Biển hồ Tơ Nưng nguyên là một miệng núi lửa ngừng hoạt động đã hàng trăm triệu năm.
- Nhà mồ Tây Nguyên: Tồn tại ở hầu hết các tỉnh khu vực Tây Nguyên. Nhà mồ Tây Nguyên được xây cất theo phong tục tang lễ, có trang trí nhiều tượng gỗ.
Hình ảnh Trung Bộ[sửa | sửa mã nguồn]
-
-
Phong Nha-Kẻ Bàng, Quảng Bình.
-
Thienmu2.jpg
Chùa Thiên Mụ nhìn từ sông Hương, Huế.
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Ngôi nhà của người Chăm.
-
-
-
Thuyền độc mộc của người Ê Đê.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Chú thích trang[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ [1] cwrpi, truy cập 01/08/2010
- ^ Địa lý Việt Nam vietnamconsulate-sf.org] vietnamconsulate-sf, Truy cập: 01/08/2010
- ^ Khí hậu Việt Nam lamdong, truy cập: 01/09/2010
- ^ Khí hậu thongtindoingoai, truy cập: 01/09/2010
- ^ Vì sao miền Trung lũ lớn? Báo thanhnien.com. Truy cập ngày 20/10/2010
- ^ Vùng văn hoá Trung Bộ vanhoaphuongdong, truy cập: 07/09/2010
- ^ Vùng kinh tế trọng điểm miền Trung Báo Doanh nhân Việt Nam. Truy cập ngày 20/10/2010
- ^ Miền Trung với trục kinh tế biển Báo Tuoitre. Truy cập ngày 20/10/2010
- ^ Kinh tế du lịch miền Trung, Tuổi trẻ. Truy cập ngày 20/10/2010
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Quyết định số 61/2008/QĐ-TTg ngày 09 tháng 5 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội Dải ven biển miền Trung Việt Nam.
- Quyết định số 25/2008/QĐ-TTg ngày 05 tháng 02 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam về việc ban hành một số cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội đối với các tỉnh vùng Tây Nguyên đến năm 2010.

markdown:
# Miền Trung (Việt Nam)
[Miền Trung Việt Nam](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_Vi%E1%BB%87t_Nam&redirect=no)) **Miền Trung Việt Nam** còn gọi là **Trung Bộ**, nằm ở phần giữa lãnh thổ và là một trong ba vùng chính (gồm [Bắc Bộ](/wiki/B%E1%BA%AFc_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam), Trung Bộ và [Nam Bộ](/wiki/Nam_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam)) của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). [Lịch sử](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD) Trung Bộ được gọi bằng các tên khác nhau như [Trung Kỳ](/wiki/Trung_K%E1%BB%B3) (thời thuộc [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p)), [An Nam](/wiki/An_Nam) (theo cách người Pháp gọi), và **Trung phần** (thời [Việt Nam Cộng hoà](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a)) . Trải qua những tiến trình lịch sử, vùng Trung Bộ được xem như trạm trung chuyển, đất dừng chân khi [1] [người Việt](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t)cổ di cư về phía Nam.
## Mục lục
[1 Địa lý](#.C4.90.E1.BB.8Ba_l.C3.BD) [2 Lịch sử](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD) [3 Các đơn vị hành chính](#C.C3.A1c_.C4.91.C6.A1n_v.E1.BB.8B_h.C3.A0nh_ch.C3.ADnh) [4 Văn hóa](#V.C4.83n_h.C3.B3a) [5 Kinh tế](#Kinh_t.E1.BA.BF) [6 Danh lam thắng cảnh](#Danh_lam_th.E1.BA.AFng_c.E1.BA.A3nh) [7 Hình ảnh Trung Bộ](#H.C3.ACnh_.E1.BA.A3nh_Trung_B.E1.BB.99) [8 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [9 Chú thích trang](#Ch.C3.BA_th.C3.ADch_trang) [10 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i)
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=1)]
### Vị trí, địa hình[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=2)]
Miền Trung Việt Nam (Trung Bộ) có phía Bắc giáp khu vực đồng bằng
[Sông Hồng](/wiki/S%C3%B4ng_H%E1%BB%93ng) và Trung du miền núi vùng Bắc Bộ; phía Nam giáp các tỉnh [Bình Phước](/wiki/B%C3%ACnh_Ph%C6%B0%E1%BB%9Bc), [Đồng Nai](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_Nai) và [Bà Rịa-Vũng Tàu](/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba_-_V%C5%A9ng_T%C3%A0u) vùng Nam Bộ; phía Đông giáp [Biển Đông](/wiki/Bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%B4ng); phía Tây giáp 2 nước [Lào](/wiki/L%C3%A0o) và [Campuchia](/wiki/Campuchia). Dải đất miền Trung được bao bọc bởi những dãy núi chạy dọc bờ phía Tây và sườn bờ biển phía Đông, vùng có chiều ngang theo hướng Đông - Tây hẹp nhất Việt Nam (khoảng 50 km) và nằm trên địa bàn tỉnh [Quảng Bình](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_B%C3%ACnh). [[2]](#cite_note-2)
Địa hình miền Trung gồm 3 khu vực cơ bản là
[Bắc Trung Bộ](/wiki/B%E1%BA%AFc_Trung_B%E1%BB%99_(Vi%E1%BB%87t_Nam)), [Tây Nguyên](/wiki/T%C3%A2y_Nguy%C3%AAn) và [Nam Trung Bộ](/wiki/Nam_Trung_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam). **Bắc Trung Bộ** bao gồm các dãy núi phía Tây. Nơi giáp Lào có độ cao trung bình và thấp. Riêng miền núi phía Tây tỉnh [Thanh Hoá](/wiki/Thanh_H%C3%B3a) có độ cao từ 1000 - 1500m. Khu vực miền núi [Nghệ An](/wiki/Ngh%E1%BB%87_An) - [Hà Tĩnh](/wiki/H%C3%A0_T%C4%A9nh) là đầu nguồn của [dãy Trường Sơn](/wiki/D%C3%A3y_Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_S%C6%A1n) có địa hình rất hiểm trở, phần lớn các núi cao nằm rải rác ở đây. Các miền đồng bằng có tổng diện tích khoảng 6.200km2, trong đó đồng bằng Thanh Hoá do nguồn phù sa từ [sông Mã](/wiki/S%C3%B4ng_M%C3%A3) và [sông Chu](/wiki/S%C3%B4ng_Chu) bồi đắp, chiếm gần một nửa diện tích và là đồng bằng rộng nhất của Trung Bộ. **Tây Nguyên** có diện tích khoảng 54.473,7km2, nằm về vị trí phía [Tây](/wiki/T%C3%A2y) và [Tây Nam](/wiki/H%C6%B0%E1%BB%9Bng_T%C3%A2y_Nam) Trung Bộ (phía Tây dãy Trường Sơn). Tây Nguyên có phía Tây giáp 2 nước Lào và Campuchia, phía Đông giáp khu vực kinh tế Nam Trung Bộ và phía Nam giáp khu vực Đông Nam Bộ. Địa hình Tây Nguyên đa dạng, phức tạp, chủ yếu là cao nguyên với núi cao ở độ cao từ 250 - 2500m. **Nam Trung Bộ** thuộc khu vực cận giáp biển. Địa hình ở đây bao gồm đồng bằng ven biển và núi thấp, có chiều ngang theo hường Đông - Tây (trung bình 40 – 50 km), hạn hẹp hơn so với Bắc Trung Bộ và Tây Nguyên. Có hệ thống sông ngòi ngắn và dốc, bờ biển sâu với nhiều đoạn khúc khuỷu, thềm lục địa hẹp. Các miền đồng bằng có diện tích không lớn do các dãy núi phía Tây trải dọc theo hướng [Nam](/wiki/Nam) tiến dần ra sát biển và có hướng thu hẹp dần diện tích lại. Đồng bằng chủ yếu do sông và biển bồi đắp, khi hình thành nên thường bám sát theo các chân núi.
Xét chung, địa hình Trung Bộ có độ cao thấp dần từ khu vực miền núi xuống đồi gò trung du, xuôi xuống các đồng bằng phía trong dải cồn cát ven biển rồi ra đến các đảo ven bờ.
Miền trung nước ta có diện tích cồn cát lớn trải dài từ tỉnh Quảng Bình đến tỉnh Bình Thuận.
### Các sông và hồ chính[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=3)]
Các dòng sông lớn ở miền Trung chủ yếu được bắt nguồn từ dãy Trường Sơn và đổ ra biển Đông.
[Sông Hương](/wiki/S%C3%B4ng_H%C6%B0%C6%A1ng)(còn gọi là Hương Giang): Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn Đông, dài 30 km đoạn từ Bằng Lãng đến [cửa Thuận An](/wiki/C%E1%BB%ADa_Thu%E1%BA%ADn_An), chảy qua thành phố Huế ở tỉnh Thừa Thiên-Huế sau đó hợp lưu với dòng Hữu Trạch tại ngã ba Bằng Lãng. Sông Hương là dòng sông nổi tiếng trong thi ca, nhạc họa của Việt Nam. Dòng sông là một mạch nguồn, một biểu tượng của văn hóa Huế. [Sông Hàn](/wiki/S%C3%B4ng_H%C3%A0n): Là con sông nằm ở thành phố Đà Nẵng. Sông Hàn bắt đầu từ ngã ba sông giữa Quận Cẩm Lệ, quận Hải Châu và quận Ngũ Hành Sơn tới vịnh Đà Nẵng, tại chỗ giáp ranh giữa quận Hải Châu và quận Sơn Trà. Sông có dòng chảy từ Nam lên Bắc. Sông Hàn với chiều dài khoảng 7,2 km. Chiều rộng của sông khoảng 900 – 1.200m, độ sâu trung bình 4 - 5m. [Sông Lam](/wiki/S%C3%B4ng_Lam): Bắt nguồn từ [Nậm Căn](/w/index.php?title=N%E1%BA%ADm_C%C4%83n&action=edit&redlink=1)(Lào), dài 513 km, chảy qua Nghệ An theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, đổ ra biển Đông tại [cửa Hội](/wiki/C%E1%BB%ADa_H%E1%BB%99i). [Sông Ba](/wiki/S%C3%B4ng_%C4%90%C3%A0_R%E1%BA%B1ng)(còn gọi là Đà Rằng): Bắt nguồn từ dãy núi Ngọc Linh ( [Kon Tum](/wiki/Kon_Tum)), dài 300 km, diện tích lưu vực là 13.000 km², chảy qua [Gia Lai](/wiki/Gia_Lai)và Phú Yên rồi đổ ra biển Đông qua [cửa Đà Diễn](/w/index.php?title=C%E1%BB%ADa_%C4%90%C3%A0_Di%E1%BB%85n&action=edit&redlink=1). [Sông Thạch Hãn](/wiki/S%C3%B4ng_Th%E1%BA%A1ch_H%C3%A3n): Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 155 km, diện tích lưu vực gần 3000 km², hợp thành bởi 2 con sông chính là sông Quảng Trị và sông Cam Lộ rồi đổ ra biển Đông qua [cửa Việt](/wiki/C%E1%BB%ADa_Vi%E1%BB%87t). [Sông Ngàn Sâu](/wiki/S%C3%B4ng_Ng%C3%A0n_S%C3%A2u): Bắt nguồn từ dãy núi Trường Sơn, dài 131 km, chảy qua địa bàn giáp ranh của 2 tỉnh Hà Tĩnh và Quảng Bình, là chi lưu chính của sông La. [Sông Trà Khúc](/wiki/S%C3%B4ng_Tr%C3%A0_Kh%C3%BAc): Bắt nguồn từ núi Đắc Tơ Rôn, dài 120 km, là hợp nước của 4 dòng sông (sông Rhe, sông Xà Lò, sông Rinh, sông Tang), đổ ra biển Đông qua [cửa Đại](/wiki/C%E1%BB%ADa_%C4%90%E1%BA%A1i). [Sông Bến Hải](/wiki/S%C3%B4ng_B%E1%BA%BFn_H%E1%BA%A3i): Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 100 km, chảy dọc theo vĩ tuyến 17° Bắc từ Tây sang Đông rồi đổ ra biển Đông qua [cửa Tùng](/wiki/C%E1%BB%ADa_T%C3%B9ng). [Sông Thu Bồn](/wiki/S%C3%B4ng_Thu_B%E1%BB%93n): Bắt nguồn từ núi Ngọc Linh (giáp giới hai tỉnh Quảng Nam và Kon Tum), dài 95 km, chảy trên địa phận tỉnh Quảng Nam. [Sông Gianh](/wiki/S%C3%B4ng_Gianh): Bắt nguồn từ dãy Trường Sơn, dài 90 km, chảy trên địa phận tỉnh [Quảng Bình](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_B%C3%ACnh)rồi đổ ra Biển Đông qua [cửa Gianh](/w/index.php?title=C%E1%BB%ADa_Gianh&action=edit&redlink=1). [Sông Nhật Lệ](/wiki/S%C3%B4ng_Nh%E1%BA%ADt_L%E1%BB%87): Bắt nguồn từ núi U Bò (dãy núi Trường Sơn), dài 85 km, chảy qua địa phận tỉnh Quảng Bình rồi đổ ra Biển Đông qua [cửa Nhật Lệ](/w/index.php?title=C%E1%BB%ADa_Nh%E1%BA%ADt_L%E1%BB%87&action=edit&redlink=1).
Các hồ ở khu vực miền Trung chủ yếu là hồ nhân tạo được xây dựng để giữ nước cung cấp cho cho các vùng phát triển nông nghiệp.
[Hồ Xuân Hương](/wiki/H%E1%BB%93_Xu%C3%A2n_H%C6%B0%C6%A1ng): Nằm giữa trung tâm thành phố [Đà Lạt](/wiki/%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t), xung quanh hồ có rừng thông và các bãi cỏ. [Hồ Than Thở](/wiki/H%E1%BB%93_Than_Th%E1%BB%9F): Là hồ nước tự nhiên thuộc thành phố Đà Lạt, sau năm [1975](/wiki/1975)hồ Than Thở còn mang tên hồ Sương Mai. [Hồ Lắk](/wiki/H%E1%BB%93_L%E1%BA%AFk): Là hồ nước tự nhiên lớn nhất tỉnh Đăk Lăk, dài uốn bao quanh thị trấn Lạc Thiện, rộng trên 5km2 và thông với con sông KRông Ana. [Hồ Ayun Hạ](/wiki/H%E1%BB%93_Ayun_H%E1%BA%A1): Là hồ nước nhân tạo thuộc tỉnh Gia Lai, có diện tích 37 km2, chiều dài 25 km, nơi rộng nhất 5 km.
### Khí hậu[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=4)]
Khí hậu Trung Bộ được chia ra làm hai khu vực chính là
[Bắc Trung Bộ](/wiki/B%E1%BA%AFc_Trung_B%E1%BB%99_(Vi%E1%BB%87t_Nam)) và Duyên Hải [Nam Trung Bộ](/wiki/Nam_Trung_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam). **Khu vực Bắc Trung Bộ** (bao gồm toàn bộ phía Bắc [đèo Hải Vân](/wiki/%C4%90%C3%A8o_H%E1%BA%A3i_V%C3%A2n)). Vào [mùa đông](/wiki/M%C3%B9a_%C4%91%C3%B4ng), do gió mùa thổi theo hướng [Đông Bắc](/wiki/H%C6%B0%E1%BB%9Bng_%C4%90%C3%B4ng_B%E1%BA%AFc) mang theo hơi nước từ biển vào nên toàn khu vực chịu ảnh hưởng của thời tiết lạnh kèm theo mưa. Đây là điểm khác biệt với thời tiết khô hanh vào mùa Đông vùng [Bắc Bộ](/wiki/B%E1%BA%AFc_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam). Đến [mùa Hè](/wiki/M%C3%B9a_h%E1%BA%A1) không còn hơi nước từ biển vào nhưng có thêm gió mùa [Tây Nam](/wiki/H%C6%B0%E1%BB%9Bng_T%C3%A2y_Nam) (còn gọi là gió Lào) thổi ngược lên gây nên thời tiết khô nóng, vào thời điểm này nhiệt độ ngày có thể lên tới trên 40độC, trong khi đó độ ẩm không khí lại rất thấp. [[3]](#cite_note-3) **Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ** (bao gồm khu vực đồng bằng ven biển Nam Trung Bộ thuộc phía Nam đèo Hải Vân). [Gió mùa Đông Bắc](/wiki/Gi%C3%B3_m%C3%B9a_%C4%90%C3%B4ng_B%E1%BA%AFc) khi thổi đến đây thường suy yếu đi do bị chặn lại bởi dãy [Bạch Mã](/w/index.php?title=B%E1%BA%A1ch_M%C3%A3&action=edit&redlink=1). Vì vậy khi về mùa hè khi xuất hiện [gió mùa Tây Nam](/wiki/Gi%C3%B3_m%C3%B9a_T%C3%A2y_Nam) thổi mạnh từ [vịnh Thái Lan](/wiki/V%E1%BB%8Bnh_Th%C3%A1i_Lan) và tràn qua dãy núi Trường Sơn sẽ gây ra thời tiết khô nóng cho toàn bộ khu vực. [[4]](#cite_note-4)
Đặc điểm nổi bật của khí hậu Trung Bộ là có mùa mưa và mùa khô không cùng xảy ra vào một thời kỳ trong năm của hai vùng khí hậu Bắc Bộ và Nam Bộ.
### Mưa lũ[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=5)]
Thừa Thiên - Huế là một trong các tỉnh có lượng mưa nhiều nhất ở Việt Nam với lượng mưa trung bình năm vượt trên 2.600mm, có nơi lên đến 4.000mm. Có các trung tâm mưa lớn như khu vực Tây
[A Lưới](/wiki/A_L%C6%B0%E1%BB%9Bi) - Động Ngại (độ cao 1.774m) có lượng mưa trung bình năm từ 3.400 - 5.000mm, khu vực [Nam Đông](/wiki/Nam_%C4%90%C3%B4ng) - [Bạch Mã](/w/index.php?title=B%E1%BA%A1ch_M%C3%A3&action=edit&redlink=1) - [Phú Lộc](/wiki/Ph%C3%BA_L%E1%BB%99c) có lượng mưa trung bình năm từ 3.400 - 5.000mm. Đồng bằng duyên hải Thừa Thiên - Huế có lượng mưa ít nhất, nhưng trung bình năm cũng từ 2.700 - 2.900mm.
Hàng năm có từ 200 - 220 ngày mưa ở các vùng núi, 150 - 170 ngày mưa ở khu vực đồng bằng duyên hải. Vào mùa mưa, mỗi tháng có 16 - 24 ngày mưa. Những đợt mưa kéo dài nhiều ngày trên diện rộng thường gây ra lũ lụt lớn.
Địa hình phía Tây từ Hà Tĩnh đến Thừa Thiên - Huế bao gồm các dãy núi cao. Các dòng sông ở đây có dòng chảy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam đổ ra biển thường có lòng sông hẹp, độ dốc lớn, diện tích lưu vực nhỏ nên với lượng mưa tương đối lớn trút xuống sẽ sinh ra lũ, lên nhanh và gây lụt lội cho các khu vực đồng bằng thấp phía Đông. Ví dụ như Sông Hương - sông Bồ, có độ cao đầu nguồn là 1.318m, dài trên 100 km và diện tích lưu vực 2.690km2, chảy gần theo hướng Bắc Nam đổ ra biển ở cửa
[Thuận An](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_An_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)). Vì toàn bộ diện tích lưu vực sông Hương có trên 80% là đồi núi, khu vực đồng bằng còn lại đa phần ở mức thấp hơn so với mực nước biển, nên hầu hết sẽ bị ngập khi có lũ trên báo động cấp 3 (tương ứng 3,5m).
Với lượng mưa chiếm 68 - 75% lượng mưa trong năm, sẽ phát sinh lũ lụt lớn và gây thiệt hại sản xuất, tài sản, tính mạng cư dân, tác động tiêu cực đến môi trường sinh thái. Ngược lại, trong mùa ít mưa thì nước lại không đủ cung cấp cho sinh hoạt và sản xuất của một số địa phương trong vùng.
Mùa mưa lũ ở Bắc Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 7 đến tháng 10, ở vùng Duyên hải Nam Trung Bộ thường xảy ra từ tháng 10 đến tháng 12. Những trận lũ lụt lớn đã xảy ra ở miền Trung vào các năm:
[1952](/wiki/1952), [1964](/wiki/1964), [1980](/wiki/1980), [1983](/wiki/1983), [1990](/wiki/1990), [1996](/wiki/1996), [1998](/wiki/1998), [1999](/wiki/1999), [2001](/wiki/2001), [2003](/wiki/2003),... Có lúc xảy ra lũ chồng lên lũ như các đợt lũ tháng 11, 12 năm 1999; tháng 10, 11 năm 2010. [[5]](#cite_note-5)
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=6)]
Miền Trung Việt Nam trong lịch sử đã được gọi bằng các tên khác nhau như
[Trung Kỳ](/wiki/Trung_K%E1%BB%B3) (là tên gọi do vua [Minh Mạng](/wiki/Minh_M%E1%BA%A1ng) đặt ra cho phần giữa của Việt Nam kể từ năm 1834), "An Nam" (theo cách gọi của người Pháp) và Trung phần (thời Việt Nam Cộng hòa). [Tây Nguyên](/wiki/T%C3%A2y_Nguy%C3%AAn) thường được gộp vào Trung Bộ, đôi khi có tài liệu gọi vùng này bằng tên ghép Miền Trung - Tây Nguyên. Tên gọi Trung Bộ được dùng sau khi vua [Bảo Đại](/wiki/B%E1%BA%A3o_%C4%90%E1%BA%A1i) thành lập cơ quan hành chính cấp vùng cao hơn tỉnh vào năm 1945, thay cho tên gọi Trung Kỳ gợi nhớ thời kỳ bị Pháp đô hộ, và còn được các tài liệu chính thức của chính phủ [Việt Nam Dân chủ Cộng hòa](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) sử dụng. Tên gọi này cũng được nhiều người sử dụng cho đến ngày nay.
Ngoài ra còn có một danh xưng khác là Trung phần, phát xuất từ việc vào năm 1949,
[Quốc trưởng](/wiki/Nguy%C3%AAn_th%E1%BB%A7_qu%E1%BB%91c_gia) [Quốc gia Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#Qu.E1.BB.91c_gia_Vi.E1.BB.87t_Nam) Bảo Đại cho thành lập cơ quan hành chính cấp Phần, với chức năng tương đương cấp Bộ năm 1945. Về sau, chính phủ [Việt Nam Cộng hòa](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) cũng thường dùng danh xưng này cho đến tận khi sụp đổ vào năm 1975. Sắc lệnh số 143-A/TTP của Phủ Tổng thống Việt Nam Cộng hòa ngày 23/10/1956 đã quy định gọi Bắc Việt, Trung Việt, Nam Việt tương ứng là Bắc Phần, Trung Phần, Nam Phần. Tây Nguyên được Việt Nam Cộng hòa gọi là [Cao nguyên Trung phần](/wiki/Cao_nguy%C3%AAn_Trung_ph%E1%BA%A7n) (trước đó gọi là Cao nguyên Miền Nam). Theo Sắc lệnh số 147-A/NV của Tổng thống Việt Nam Cộng hòa ngày 24/10/1956 thì Trung Phần gồm Cao nguyên Trung phần và Trung nguyên Trung phần.
## Các đơn vị hành chính[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=7)] [Tập tin:Ban do mien trung viet nam.png](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=Ban_do_mien_trung_viet_nam.png)
Miền Trung được chia làm 3 tiểu vùng:
** gồm có 6 tỉnh: Bắc Trung Bộ Việt Nam** [Thanh Hoá](/wiki/Thanh_H%C3%B3a), [Nghệ An](/wiki/Ngh%E1%BB%87_An), [Hà Tĩnh](/wiki/H%C3%A0_T%C4%A9nh), [Quảng Bình](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_B%C3%ACnh), [Quảng Trị](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Tr%E1%BB%8B)và [Thừa Thiên-Huế](/wiki/Th%E1%BB%ABa_Thi%C3%AAn_-_Hu%E1%BA%BF). Thời [nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n)vùng này, không kể phủ Thừa Thiên còn được gọi là **Hữu Trực Kỳ**. ** gồm 8 tỉnh thành theo thứ tự bắc-nam: Nam Trung Bộ Việt Nam** [Đà Nẵng](/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng), [Quảng Nam](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Nam), [Quảng Ngãi](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ng%C3%A3i), [Bình Định](/wiki/B%C3%ACnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh), [Phú Yên](/wiki/Ph%C3%BA_Y%C3%AAn), [Khánh Hoà](/wiki/Kh%C3%A1nh_H%C3%B2a), [Ninh Thuận](/wiki/Ninh_Thu%E1%BA%ADn)và [Bình Thuận](/wiki/B%C3%ACnh_Thu%E1%BA%ADn). Thời [nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n)khu vực này là **Tả Trực Kỳ**. ** gồm 5 tỉnh: Tây Nguyên** [Kon Tum](/wiki/Kon_Tum), [Gia Lai](/wiki/Gia_Lai), [Đắc Lắc](/wiki/%C4%90%E1%BA%AFk_L%E1%BA%AFk), [Đắc Nông](/wiki/%C4%90%E1%BA%AFk_N%C3%B4ng)và [Lâm Đồng](/wiki/L%C3%A2m_%C4%90%E1%BB%93ng). Thời [nhà Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n)khu vực này là **Hoàng Triều Cương Thổ**.
Hai vùng Bắc Trung Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ được gọi chung là
**Duyên hải miền Trung**. Khối núi Bạch Mã, nơi có [đèo Hải Vân](/wiki/%C4%90%C3%A8o_H%E1%BA%A3i_V%C3%A2n) được coi là ranh giới giữa Bắc và Nam Trung Bộ.
Vùng Duyên hải Nam Trung Bộ có khi được gọi tắt là Nam Trung Bộ, khiến cho nhiều người hiểu là Nam Trung Bộ và Tây Nguyên tách riêng, từ đó một số tài liệu cũng gọi tách ra như vậy.
## Văn hóa[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=8)]
Trung Bộ, ngoại trừ Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh, từng là nơi định cư của các tiểu vương quốc
[Chăm-pa](/wiki/Ch%C4%83m_Pa). Vì vậy đặc điểm căn bản văn hoá vùng miền chủ yếu mang dấu tích của văn hoá Chăm-pa. Nhiều di sản văn hoá hữu thể còn tồn tại từ thời đó đến nay như [tháp Chăm](/wiki/Th%C3%A1p_Ch%C4%83m) ở [Huế](/wiki/Hu%E1%BA%BF), tháp Đôi Liễu, Cốc Thượng, Núi Rùa ở [Quảng Nam](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Nam), Đà Nẵng được xem như những đại diện tiêu biểu cho các giai đoạn phát triển [nghệ thuật](/wiki/Ngh%E1%BB%87_thu%E1%BA%ADt) và [kiến trúc](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_tr%C3%BAc) đối với lịch sử của nền văn hoá Trung Bộ. [[6]](#cite_note-6)
So sánh với 2 vùng
[Bắc Bộ](/wiki/B%E1%BA%AFc_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam) và [Nam Bộ](/wiki/Nam_B%E1%BB%99_Vi%E1%BB%87t_Nam) thì Trung Bộ thể hiện rõ nét là một vùng đệm mang tính trung gian. Nơi đây phần nào đã chịu sự ảnh hưởng từ các yếu tố tự nhiên là núi non, biển, sông ngòi, các đầm và đồng bằng, vào trong các thành tố văn hoá vùng. Thể hiện qua các loại hình văn hóa, tập tục [xã hội](/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i) nói chung và cuộc sống trong các [làng](/wiki/L%C3%A0ng), [xã](/wiki/X%C3%A3) đồng bằng ven biển nói riêng. Các làng nghề [nông nghiệp](/wiki/N%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p), [ngư nghiệp](/wiki/Ng%C6%B0_nghi%E1%BB%87p), thủ công, có hoạt động đan xen, hỗ trợ nhau. Điển hình là các ngày lễ cúng đình của làng nghề nông nghiệp và đồng thời là lễ cúng cá ông của làng nghề đánh cá, phần do vùng Trung Bộ gồm có những tiểu đồng bằng nhỏ hẹp, bám sát vào các chân núi ven biển.
Khí hậu quanh năm trong vùng không được thuận lợi và tính chất văn hoá vùng miền chịu sự chi phối mạnh của điều kiện tự nhiên vốn luôn khắc nghiệt này. Tuy văn hóa Trung Bộ có những đặc điểm riêng biệt với các vùng khác, nhưng xuất phát từ hệ thống
[địa lý](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_l%C3%BD) liền một dải, lại có mối quan hệ tương hỗ giữa các vùng miền trong [lịch sử](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD) phát triển nên vừa có tính đặc trưng lại vừa tương đồng với nền văn hoá chính thể.
## Kinh tế[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=9)]
### Đặc điểm chung[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=10)]
Kinh tế miền Trung với sự tập trung là 5 tỉnh kinh tế trọng điểm, có nhiều lợi thế về vị trí chiến lược bao gồm nguồn nhân lực, 17 cảng biển, 15 khu kinh tế, 22 khu công nghiệp, 2 khu chế xuất, 8 sân bay, 2 xa lộ xuyên Việt, hành lang kinh tế Đông Tây và những dự án hàng chục tỷ USD. Tuy nhiên, hiện nay các tiềm năng sẵn có đó vẫn chưa phát huy được lợi thế kinh tế vùng miền nói chung khi các tỉnh, thành đều có những ưu thế nhưng chưa được quy hoạch tổng thể, đang còn tồn tại sự phát triển lao động sản xuất manh mún, tự phát. Các cảng biển nước sâu Vũng Áng - Sơn Dương (Hà Tĩnh), Chân Mây (Thừa Thiên Huế), Tiên Sa (TP Đà Nẵng),
[Kỳ Hà](/wiki/K%E1%BB%B3_H%C3%A0) (Quảng Nam) và [Dung Quất](/wiki/Dung_Qu%E1%BA%A5t) (Quảng Ngãi) không được hoạt động hết công suất tối đa. Các khu công nghiệp - chế xuất đang trong tình trạng thiếu vắng các doanh nghiệp trong và ngoài nước trú trọng và quan tâm đầu tư. [[7]](#cite_note-7)
### Vùng kinh tế trọng điểm[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=11)]
Các khu vực kinh tế trọng điểm của miền Trung gồm 5 tỉnh (Đà Nẵng,
[Thừa Thiên](/wiki/Th%E1%BB%ABa_Thi%C3%AAn_-_Hu%E1%BA%BF) - [Huế](/wiki/Hu%E1%BA%BF), [Quảng Nam](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Nam), [Quảng Ngãi](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ng%C3%A3i), [Bình Định](/wiki/B%C3%ACnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh),) với tổng diện tích khoảng 27.884km2, dân số năm [2006](/wiki/2006) vào khoảng 6,2 triệu người và dự báo đến 2025 là 8,15 triệu người . Các khu vực kinh tế này không chỉ có vai trò là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của khu vực miền Trung và Tây Nguyên mà còn có vị trí quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội cả nước về địa lý, kinh tế, chính trị, văn hóa và an ninh quốc phòng. Là mặt tiền của tiểu vùng sông Mekong, từ đây có thể giao thương với các nước như Lào, Campuchia, [8] [Thái Lan](/wiki/Th%C3%A1i_Lan), [Myanma](/wiki/Myanma)và xa hơn là các nước [Nam Á](/wiki/Nam_%C3%81)và vùng Tây Nam [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c)qua các trục hành lang Đông - Tây, [đường 9](/wiki/Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%99_9A), [đường 14](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_14&action=edit&redlink=1), [đường 24](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_24&action=edit&redlink=1), [đường 19](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_19&action=edit&redlink=1).
Năm
[1994](/wiki/1994), Chính phủ phê duyệt dự án cảng biển nước sâu và Khu công nghiệp [Dung Quất](/wiki/Dung_Qu%E1%BA%A5t) đã ra đời vùng kinh tế trọng điểm kéo dài từ [Liên Chiểu](/wiki/Li%C3%AAn_Chi%E1%BB%83u,_%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng) (Đà Nẵng) đến Dung Quất (Quảng Ngãi), hình thành trục phát triển công nghiệp và du lịch dọc theo vùng duyên hải từ Đà Nẵng đến Dung Quất cùng với chuỗi đô thị đang phát triển trải dài 558 km theo bờ biển, gồm Huế, Đà Nẵng, [Hội An](/wiki/H%E1%BB%99i_An), [Tam Kỳ](/wiki/Tam_K%E1%BB%B3), Quảng Ngãi, Quy Nhơn và các khu kinh tế lớn như [Chân Mây](/w/index.php?title=Ch%C3%A2n_M%C3%A2y&action=edit&redlink=1) - [Lăng Cô](/wiki/L%C4%83ng_C%C3%B4), [Chu Lai](/wiki/Chu_Lai_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)), Dung Quất, [Nhơn Hội](/wiki/Nh%C6%A1n_H%E1%BB%99i). Sau đó 2 năm (năm [1996](/wiki/1996)) dự án cảng biển nước sâu và Khu công nghiệp thương mại - du lịch và dịch vụ Chân Mây ra đời dẫn đến sự phát triển vùng kinh tế trọng điểm ra đến Thừa Thiên - Huế. Tiếp đến năm [2004](/wiki/2004), việc phê duyệt dự án cảng biển nước sâu và Khu kinh tế Nhơn Hội dẫn đến sự mở rộng vùng kinh tế trọng điểm về phía Nam đến [Bình Định](/wiki/B%C3%ACnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh).
### Du lịch[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=12)]
Từ năm
[1993](/wiki/1993), khi cố đô Huế và tiếp đó là đô thị cổ Hội An, Mỹ Sơn, [nhã nhạc cung đình Huế](/wiki/Nh%C3%A3_nh%E1%BA%A1c_cung_%C4%91%C3%ACnh_Hu%E1%BA%BF), vườn quốc gia [Phong Nha](/wiki/V%C6%B0%E1%BB%9Dn_qu%E1%BB%91c_gia_Phong_Nha_-_K%E1%BA%BB_B%C3%A0ng) - [Kẻ Bàng](/w/index.php?title=K%E1%BA%BB_B%C3%A0ng&action=edit&redlink=1) lần lượt được công nhận là di sản văn hóa thế giới đã tạo ra một dáng vẻ mới cho sự phát triển ngành du lịch miền Trung. Nơi đây còn có trên 80 di tích lịch sử, văn hóa đã được xếp hạng, nhiều bãi biển đẹp nhất Việt Nam và một số hệ sinh thái điển hình như đầm phá, vùng cát, [san hô](/wiki/San_h%C3%B4).
Gắn với hành lang kinh tế Đông - Tây bởi các cửa khẩu quốc tế trên biên giới Việt Nam - Lào gồm có cửa khẩu Cầu Treo (Hà Tĩnh), cửa khẩu Chalo (Quảng Bình), cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị), cửa khẩu Đắc Ốc (Quảng Nam), cửa khẩu Bờ Y (Kon Tum); Các bãi tắm, vịnh đẹp dọc biển miền Trung; Các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, di sản thiên nhiên phục vụ việc tham quan - nghiên cứu (từ Phòng Nha đến Huế, Hội An, Mỹ Sơn…); Những thương hiệu ẩm thực miền Trung tập trung vào các món ăn Huế và đặc biệt là các món ăn đặc sản biển; Những trung tâm mua sắm, sản xuất hàng lưu niệm đáp ứng nhu cầu mua bán của du khách; Các lễ hội được nghiên cứu và mở rộng trong nhiều địa phương. Chính là những điều kiện đã trở thành chuỗi sản phẩm du lịch thu hút sự phát triển kinh tế cho toàn vùng.
Tổng nguồn vốn đầu tư cho kinh tế du lịch miền Trung và Tây Nguyên cho đến năm
[2005](/wiki/2005) là 240,6 triệu USD và cho giai đoạn đầu tư phát triển tiếp theo từ năm [2006](/wiki/2006) đến năm [2010](/wiki/2010) là 1.131 triệu USD. [[9]](#cite_note-9)
Du lịch miền Trung, du khách sẽ có cơ hội tận hưởng những bãi biển tuyệt đẹp như bãi biển Sầm Sơn, Cửa Lò, Thiên Cầm, Nhật Lệ, Cửa Tùng, Thuận An, Cảnh Dương, Lăng Cô, Mỹ Khê, Cà Ná, Cửa Đại, Quy Nhơn, Nha Trang, Mũi Né. Bãi biển Mỹ Khê (
[Đà Nẵng](/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng)) còn được tạp chí uy tín hàng đầu của [Mỹ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Forbes](/wiki/Forbes) chọn là một trong 6 bãi biển quyến rũ nhất hành tinh. Vịnh [Nha Trang](/wiki/Nha_Trang) ( [Khánh Hòa](/wiki/Kh%C3%A1nh_H%C3%B2a)) và vịnh [Lăng Cô](/wiki/L%C4%83ng_C%C3%B4) ( [Thừa Thiên-Huế](/wiki/Th%E1%BB%ABa_Thi%C3%AAn-Hu%E1%BA%BF)) là 2 trong số 3 vịnh biển của Việt Nam được kết nạp vào CLB các vịnh biển đẹp nhất thế giới. Vịnh biển còn lại là vịnh [Hạ Long](/wiki/H%E1%BA%A1_Long) ( [Quảng Ninh](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ninh)) nằm ở miền bắc Việt Nam. Du lịch sông nước là một trong những nét quyến rũ của miền Trung, du khách có thể xuôi theo dòng sông Hương, ngắm cảnh sắc đẹp và tĩnh lặng như tranh thủy mặc. Phố cổ Hội An - một trong 10 điểm dừng chân tuyệt vời nhất [châu Á](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%81) do tạp chí [Smart Travel Asia](/w/index.php?title=Smart_Travel_Asia&action=edit&redlink=1) bình chọn. Một địa điểm lý tưởng du lịch miền Trung nữa là Đại nội kinh thành Huế, đặc biệt sinh động với cảnh sắc Đại nội trong ánh đèn đêm. Ngành du lịch miền Trung mang cả sự hiện đại và năng động, kết hợp trong đó là những nét văn hóa truyền thống dân gian, dân tộc.
## Danh lam thắng cảnh[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=13)]
### Khu vực duyên hải miền Trung[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=14)] [Bãi biển Sầm Sơn](/wiki/B%C3%A3i_bi%E1%BB%83n_S%E1%BA%A7m_S%C6%A1n): Thuộc thị xã Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Bãi biển Sầm Sơn do người Pháp khai thác từ năm 1906 và đã nhanh chóng trở thành nơi nghỉ mát của Ðông Dương. [Bãi biển Cửa Lò](/wiki/B%C3%A3i_bi%E1%BB%83n_C%E1%BB%ADa_L%C3%B2): Thuộc thị xã Cửa Lò, tỉnh Nghệ An. Bãi biển Cửa Lò là một trong những bãi tắm đẹp ở Việt Nam, nằm giữa quần thể du lịch - văn hóa của xứ Nghệ. [Ngã ba Đồng Lộc](/wiki/Ng%C3%A3_ba_%C4%90%E1%BB%93ng_L%E1%BB%99c): Nằm ở giao điểm của tỉnh lộ số 5 và quốc lộ 15, thuộc địa phận huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Trong những năm chiến tranh, ngã ba Ðồng Lộc là cửa ngõ giao thông từ miền Bắc và đường mòn Hồ Chí Minh. [Thiên Cầm](/wiki/Thi%C3%AAn_C%E1%BA%A7m): Nằm ở huyện Cẩm Xuyên, tỉnh Hà Tĩnh. Từ đầu thế kỷ 20, người Pháp đã cho xây dựng Thiên Cầm thành một khu nghỉ mát. [Phong Nha](/wiki/V%C6%B0%E1%BB%9Dn_qu%E1%BB%91c_gia_Phong_Nha_-_K%E1%BA%BB_B%C3%A0ng)- [Kẻ Bàng](/w/index.php?title=K%E1%BA%BB_B%C3%A0ng&action=edit&redlink=1)(di sản thiên nhiên thế giới): Thuộc huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình. Đây là một phần của khu vực núi đá vôi cổ nhất ở châu Á được tạo lập từ hơn 400 triệu năm trước. Năm 2003, Phong Nha Kẻ Bàng được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới. Di sản thế giới thứ năm của Việt Nam. [Địa đạo Vịnh Mốc](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_%C4%91%E1%BA%A1o_V%E1%BB%8Bnh_M%E1%BB%91c): Thuộc huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Địa đạo Vịnh Mốc được đào trong vòng 2 năm. Hệ thống đường hầm có tổng chiều dài gần 2 km, chia thành 3 tầng. Địa đạo được thiết kế như một làng dưới mặt đất với 94 căn hộ gia đình, có giếng nước ngọt, hội trường, nhà hộ sinh, phòng phẫu thuật, bếp Hoàng Cầm. [Kinh thành Huế](/wiki/Kinh_th%C3%A0nh_Hu%E1%BA%BF): Nằm ở bờ bắc sông Hương và thuộc địa phận Tp. Huế, tỉnh Thừa Thiên - Huế. Tổng thể di tích này đã được UNESCO công nhận là di sản văn hoá thế giới.
- Bảo tàng điêu khắc Chămpa: Xây dựng từ năm 1915 dưới sự bảo trợ của Viện nghiên cứu Viễn Ðông Pháp tại Việt Nam. Bảo tàng điêu khắc Chàm xây phỏng theo mô típ của các kiến trúc Chămpa.
[Ngũ Hành Sơn](/wiki/Ng%C5%A9_H%C3%A0nh_S%C6%A1n): Thuộc phường Hoà Hải, quận Ngũ Hành Sơn, Đà Nẵng. Ngũ Hành Sơn gồm có 5 ngọn: Thuỷ Sơn và Mộc Sơn ở phía đông, Thổ Sơn, Kim Sơn, Hoả Sơn ở phía tây.
- Di sản văn hóa
[Mỹ Sơn](/wiki/Th%C3%A1nh_%C4%91%E1%BB%8Ba_M%E1%BB%B9_S%C6%A1n): Thuộc xã Duy Phú, huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam. Mỹ Sơn là thánh địa Ấn Độ giáo của vương quốc Chămpa. Những đền thờ một bộ Linga hoặc hình tượng của thần Siva, là Đấng bảo hộ của các dòng vua Chămpa. [Phố cổ Hội An](/wiki/Ph%E1%BB%91_c%E1%BB%95_H%E1%BB%99i_An): Là mẫu tiêu biểu về một cảng thị truyền thống Đông Nam Á trong giai đoạn thế kỷ 15 - 16. i [Vịnh Văn Phong](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_V%C4%83n_Phong&action=edit&redlink=1): Thuộc huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa, cách thành phố Nha Trang khoảng 80 km về phía bắc. Vịnh Văn Phong được Hiệp hội Biển thế giới công nhận là một trong bốn vịnh có vị trí du lịch biển lý tưởng nhất hiện nay. [Bãi biển Đại Lãnh Bãi](/w/index.php?title=B%C3%A3i_bi%E1%BB%83n_%C4%90%E1%BA%A1i_L%C3%A3nh_B%C3%A3i&action=edit&redlink=1): Thuộc địa phận huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa, cách Nha Trang khoảng 80 km. Là một trong những bãi biển có vẻ đẹp thiên nhiên bậc nhất. [Khu bảo tồn biển Hòn Mun](/wiki/Khu_b%E1%BA%A3o_t%E1%BB%93n_bi%E1%BB%83n_H%C3%B2n_Mun): Nằm ở phía nam vịnh Nha Trang, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. [Tháp Bà Pô Nagar](/w/index.php?title=Th%C3%A1p_B%C3%A0_P%C3%B4_Nagar&action=edit&redlink=1): Nằm bên cửa sông Cái và quốc lộ 1A, thuộc phường Vĩnh Phước, phía bắc thành phố Nha Trang. [Mũi Né](/wiki/M%C5%A9i_N%C3%A9): Là tên một làng chài, cách trung tâm thành phố Phan Thiết 20 Km. Mũi Né có nhiều bãi biển nguyên thủy, chưa có sự khai thác của con người, cảnh quan hùng vĩ, môi trường thiên nhiên trong lành.
### Khu vực cao nguyên miền Trung[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=15)] [Hồ Xuân Hương](/wiki/H%E1%BB%93_Xu%C3%A2n_H%C6%B0%C6%A1ng): Nằm tại trung tâm thành phố Đà Lạt. Hồ được mang tên Xuân Hương từ năm 1953, là nữ sĩ thơ Nôm Hồ Xuân Hương người Việt Nam thế kỷ thứ 19. [Thung lũng Tình yêu](/wiki/Thung_l%C5%A9ng_T%C3%ACnh_Y%C3%AAu): Nằm cách trung tâm thành phố Đà Lạt chừng 5 km về phía bắc. [Ga Đà Lạt](/wiki/Ga_%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t): Tuyến đường sắt nối Đà Lạt với Tháp Chàm (Tourcham), khánh thành năm 1938 và được đánh giá là nhà ga đẹp nhất Đông Dương lúc bấy giờ. [Thiền viện Trúc Lâm](/wiki/Thi%E1%BB%81n_vi%E1%BB%87n_Tr%C3%BAc_L%C3%A2m): Tọa lạc bên hồ Tuyền Lâm trên núi Phượng Hoàng, thuộc phường 3 thành phố Ðà Lạt. Chùa do hòa thượng Thích Thanh Từ tạo dựng từ đầu thập niên 90. [Biển hồ Tơ Nưng](/w/index.php?title=Bi%E1%BB%83n_h%E1%BB%93_T%C6%A1_N%C6%B0ng&action=edit&redlink=1): Nằm ở xã Biển Hồ, thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai. Biển hồ Tơ Nưng nguyên là một miệng núi lửa ngừng hoạt động đã hàng trăm triệu năm. [Nhà mồ Tây Nguyên](/wiki/Nh%C3%A0_m%E1%BB%93_T%C3%A2y_Nguy%C3%AAn): Tồn tại ở hầu hết các tỉnh khu vực Tây Nguyên. Nhà mồ Tây Nguyên được xây cất theo phong tục tang lễ, có trang trí nhiều tượng gỗ.
## Hình ảnh Trung Bộ[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=16)]
-
-
[Phong Nha-Kẻ Bàng](/wiki/V%C6%B0%E1%BB%9Dn_qu%E1%BB%91c_gia_Phong_Nha_-_K%E1%BA%BB_B%C3%A0ng), Quảng Bình.
-
Thienmu2.jpg
Chùa Thiên Mụ nhìn từ sông Hương, Huế.
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Ngôi nhà của người
[Chăm](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Ch%C4%83m).
-
-
-
Thuyền độc mộc của người
[Ê Đê](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_%C3%8A_%C4%90%C3%AA).
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=17)]
## Chú thích trang[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=18)] [^](#cite_ref-1) [[1]](http://www.cwrpi.gov.vn/index.php?option=com_content&view=article&id=21&Itemid=10)cwrpi, truy cập 01/08/2010 [^](#cite_ref-2) [Địa lý Việt Nam](http://www.vietnamconsulate-sf.org/ecms/index.php?cPath=63&language=vn)vietnamconsulate-sf.org] vietnamconsulate-sf, Truy cập: 01/08/2010 [^](#cite_ref-3) [Khí hậu Việt Nam](http://lamdong.dayhoc.vn/diendan/index.php?topic=2030.0)lamdong, truy cập: 01/09/2010 [^](#cite_ref-4) [Khí hậu](http://www.thongtindoingoai.vn/p1016/khi-hau.htm)thongtindoingoai, truy cập: 01/09/2010 [^](#cite_ref-5) [Vì sao miền Trung lũ lớn?](http://www.thanhnien.com.vn/news/Pages/201041/20101006165814.aspx)Báo thanhnien.com. Truy cập ngày 20/10/2010 [^](#cite_ref-6) [Vùng văn hoá Trung Bộ](http://www.vanhoaphuongdong.com/forum/showthread.php?t=1243)vanhoaphuongdong, truy cập: 07/09/2010 [^](#cite_ref-7) [Vùng kinh tế trọng điểm miền Trung](http://dvt.vn/20101017114330312p0c69/vung-kinh-te-trong-diem-mien-trung-chi-chiem-5-gdp-ca-nuoc.htm)Báo Doanh nhân Việt Nam. Truy cập ngày 20/10/2010 [^](#cite_ref-8) [Miền Trung với trục kinh tế biển](http://tuoitre.vn/Kinh-te/351407/Mien-Trung-voi-truc-kinh-te-bien-hung-manh.html)Báo Tuoitre. Truy cập ngày 20/10/2010 [^](#cite_ref-9) [Kinh tế du lịch miền Trung](http://chuyentrang.tuoitre.vn/Vieclam/?ArticleID=27582&ChannelID=3), Tuổi trẻ. Truy cập ngày 20/10/2010
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&veaction=edit§ion=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Mi%E1%BB%81n_Trung_(Vi%E1%BB%87t_Nam)&action=edit§ion=19)]
|
|![]()
|
|[Quyết định số 61/2008/QĐ-TTg ngày 09 tháng 5 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội Dải ven biển miền Trung Việt Nam.](http://portal.mpi.gov.vn/portal/pls/portal/docs/462790.PDF) [Quyết định số 25/2008/QĐ-TTg ngày 05 tháng 02 năm 2008 của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam về việc ban hành một số cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội đối với các tỉnh vùng Tây Nguyên đến năm 2010.](http://www.srem.com.vn/images/upload/temp_image/2008/4/22/QD25-2008-TTg.doc)

X-Cache: cp1054 hit/2, cp1067 miss