text:
Avro Canada CF-100 Canuck
Avro Canada CF-100 Canuck (còn hay gọi là "Clunk") là một loại máy bay tiêm kích/đánh chặn phản lực của Canada, nó phục vụ trong Chiến tranh Lạnh cả ở các căn cứ của NATO tại Châu Âu và NORAD. CF-100 là loại máy bya tiêm kích duy nhất cho Canada tự thiết kế sản xuất, nó được trang bị cho các phi đội của RCAF/CAF và một số lượng nhỏ tại Bỉ. Vào thời của mình, CF-100 đặc trưng với khả năng chạy đà cất cánh ngắn và vận tốc leo cao lớn, rất thích hợp cho vai trò tiêm kích đánh chặn.
Mục lục
- 1 Thiết kế và phát triển
- 2 Lịch sử hoạt động
- 3 Biến thể
- 4 Quốc gia sử dụng
- 5 Những chiếc được trưng bày
- 6 Tính năng kỹ chiến thuật (CF-100 Mk 5)
- 7 Xem thêm
- 8 Tham khảo
- 9 Liên kết ngoài
Thiết kế và phát triển[sửa | sửa mã nguồn]
Đầu thập niên 1950, Canada cần một loại máy bay tiêm kích đánh chặn mọi thời tiết để có thể tuần tra một khu vực rộng lớn ở phía bắc Canada và hoạt động trong mọi điều kiện thời thiết. Loại máy bay tiêm kích đánh chặn này có hai chỗ, tổ lái gồm phi công và hoa tiêu dẫn đường, nó được thiết kế với hai động cơ, có radar tiên tiến và hệ thống điều khiển hỏa lực đăt jowr mũi cho phép nó hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết hoặc ban đêm.
Avro Canada đã khởi xướng thiết kế của XC-100 để đáp ứng được các tiêu chí kỹ thuật của Không quân Hoàng gia Canada (RCAF) cho một loại tiêm kích mọi thời tiết vào tháng 10/1946. Công việc của kỹ sư trưởng Edgar Atkin đối với CF-100 sau đó đã được chuyển qua cho John Frost, John Frost trước đây làm việc cho de Havilland, cùng với kỹ sư khí động học trưởng của Avro là Jim Chamberlin làm việc lại với thết kế thân ban đầu. Mẫu thử CF-100 Mark 1 mang số hiệu "18101", đã được chế tạo tại nhà máy của Avro, nó được sơn màu đen toàn thân, có các tia sét trắng chạy dọc thân và động cơ. Mẫu thử CF-100 bay lần đầu ngày 19/1/1950 do phi công thử nghiệm trưởng, chỉ huy phi đoàn của công ty Gloster Aircraft là Bill Waterton điều khiển. Waterton được thuê từ công ty Gloster, một thành viên khác của Hawker Siddeley Group, Waterton được chọn nhờ kinh nghiệm của mình với sự phát triển của máy bay phản lực, có thể nói Waterton là một trong những phi công có số giờ bay với máy bay phản lực cao nhất thế giới lúc đó.[1] Chiếc Mark 1 trang bị hai động cơ phản lực Avon RA 3 có lực đẩy mỗi động cơ là 28,9 kN (2.950 kgp / 6.500 lbf)
Mẫu thử thứ hai có số hiệu 18102 cũng được trang bị động cơ Rolls-Royce Avon, nhưng các loạt máy bay tiền sản xuất là lô đầu tiên sau này lại sử dụng động cơ phản lực Avro Orenda. 5 chiếc máy bay tiền sản xuất thử nghiệm Mk 2 (18103-18107) đều được trang bị động cơ phản lực Orenda 2; 1 chiếc trang bị hệ thống điều khiển kép và được định danh là máy bay huấn luyện Mk 2T. Phiên bản sản xuất đầu tiên, được định danh là Mk 3, trang bị radar APG-33 và 8 khẩu súng máy 12,7 mm. Mk 3CT và Mk 3DT là các phiên bản có hệ thống điều khiển kép và được trang bị cho các đơn vị huấn luyện chiến đấu.
Sản xuất[sửa | sửa mã nguồn]
Tháng 9/1950, RCAF đặt mua 124 chiếc thuộc phiên bản Mk 3; chiếc đầu tiên đưa vào trang bị năm 1953. Chúng được trang bị 8 khẩu súng máy.50-cal. Phiên bản cuối cùng trang bị đạn phản lực là Mk 4A, được chế tạo dựa trên mẫu thử Mk 4 (thực chất là Mk 3 sửa đổi), bay lần đầu ngày 11/10/1952. Phần mũi đặt radar APG-40, giá treo đầu cánh có thể mang được thùng phóng rocket. 54 chiếc Mk 3 thuộc 1 đơn đặt hàng đã được đổi thành Mk 4 vào năm 1954, tổng cộng Mk 4 được chế tạo 510 ciếc. Phiên bản Mk 4B có động cơ Orenda 11 khỏe hơn.
5 phiên bản, hay gọi là "mark", đã được sản xuất, phiên bản cuối cùng Mk 5 được sản xuất từ năm 1955 trở về sau. Phiên bản Mk 5 có đầu cánh dài thêm 1,06 m (3 ft. 6 in.) và đuôi rộng hơn, bỏ đi các khẩu súng máy. Phiên bản đề xuất Mk 6 có thể lắp tên lửa Sparrow II và trang bị động cơ Orenda 11IR có chế độ đốt tăng lực, mục đích là để tạo ra một mẫu tiêm kích tạm thời trước khi Avro CF-105 Arrow được đưa vào trang bị. Một dự án CF-103 cánh xuôi cận âm đã được nghiên cứu và một mô hình mẫu đã được chế thử vào năm 1951, nhưng bị xem là yếu kém, ngay cả chiếc CF-100 khi bổ nhào cũng có thể đạt vận tốc âm thanh lớn hơn CF-103. 18/12/1952, phi công thử nghiệm trưởng của công ty Avro là Janusz Żurakowski đã điều khiển mẫu thử Mk 4 đạt vận tốc Mach 1 khi bổ nhào từ độ cao 30.000 ft, đây là máy bay phản lực cánh thẳng đầu tiên bay siêu âm có điều khiển.[2]
Lịch sử hoạt động[sửa | sửa mã nguồn]
Canuck còn được các phi công RCAF gọi một cách thân mật là "Clunk" vì tiếng ồn mà bộ bánh đáp mũi gây ra khi rút vào thân sau khi cất cánh. Tên cái tên thân mật khác ít được biết đến là "Lead Sled", sở dĩ nó có tên này do cần điều khiển của nó nặng và thiếu khả năng cơ động, đây còn là biệt danh khác mà các phi công dùng gọi cho các máy bay khác trong thập niên 1950.[3] Những chiếc khác cùng có biệt danh "Lead Sled" là CF-Zero, Zilch, Beast, tất cả máy bay này đều bị phi công xem là khó điều khiển hơn những chiếc tiêm kíh ngày của RCAF như Canadair Sabre.[4]
CF-100 được biên chế cho các đơn vị thuộc Bộ tư lệnh phòng không Bắc Mỹ Hoa Kỳ/Canada (NORAD) để bảo vệ không phận Bắc Mỹ khỏi các máy bay chiến đấu của Liên Xô như máy bay ném bom chiến lược. Ngoài ra, 4 phi đoàn Canuck đóng quân tại Châu Âu, thuộc Sư đoàn không quân 1 nằm dưới sự chỉ huy của NATO, hoạt động trong giai đoạn 1956-1962.
Khi Chiến tranh Triều Tiên nổ ra, USAF có nhu cầu về một máy bay phản lực, hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết, đánh chặn tiếp tế/trinh sát. Do nhu cầu cấp bách nên USAF đã xem xét 2 mẫu máy bay là: CF-100 và English Electric Canberra. CF-100 đã bị loại bỏ vì không đủ tầm bay và tải trọng. Thiết kế của English Electric được chọn và được phát triển thành B-57 Canberra.[5][6]
CF-100 phục vụ trong 9 phi đoàn của RCAF vào thời kỳ đỉnh điểm giữa thập niên 1950. 4 phi đoàn được triển khai tới Châu Âu trong giai đoạn 1956-1962 dưới chương trình NIMBLE BAT, thay thế một số phi đoàn RCAF phục vụ trong NATO trang bị các máy bay tiêm kích ngày Canadair Sabre, các phi đoàn trang bị CF-100 được sử dụng để đánh chặn các máy bay của Xô viết bay vào không phận do khối NATO kiểm soát.
Trong những năm làm việc cho Avro Canada, phi công thử nghiệm trưởng S/L Żurakowski tiếp tục điều khiển máy bay như một phi công trình diễn nhào lộn, với những kết quả ngoạn mục, đặc biệt là vào Triển lãm hàng không Farnborough 1955, Żurakowski đã điều khiển chiếc CF-100 thực hiện động tác bay "lá rơi" (falling-leaf) nổi tiếng. Các nhà quan sát và công nghiệp hàng không đã không tin rằng một máy bay tiêm kích lớn lại có thể cơ động các động tác nhào lộn phức tạp như vậy, ông được họ xưng tụng là "Żura Vĩ đại". Do những thể hiện của ông mà Bỉ đã mua CF-100.
Tổng cộng có 692 chiếc CF-100 mọi phiên bản đã được chế tạo, gồm 53 chiếc bán cho Không quân Bỉ. Mặc dù với thiết kế ban đầu, tuổi thọ của máy bay chỉ khoảng 2.000 giờ, nhưng thực tế tuổi thọ khung máy bay Canuck lại có thể lên tới 20.000 giờ trước khi thải loại. Do vậy, mặc dù vài trò máy bay tiêm kích tiền tuyến của nó bị thay thế bởi CF-101 Voodoo, những những chiếc Canuck vẫn phục vụ với vai trò trinh sát, huấn luyện, tác chiến điện tử trong Phi đoàn 414 tại Căn cứ North Bay, Ontario, đến tận năm 1981. Sau khi CF-100 nghỉ hưu, một số máy bay được trưng bày ở khắp các nơi trên đất nước Canada.
Mẫu máy bay tiêm kích sau CF-100 là CF-105 Arrow trang bị động cơ Orenda Iroquois tinh vi hiện đại do Canada thiết kế chế tạo, nhưng đã bị hủy bỏ vào năm 1959 sau một quyết định gây tranh cãi của chính phủ Canada.
Biến thể[sửa | sửa mã nguồn]
- CF-100 Mk 1: 2 mẫu thử đầu tiên.
- CF-100 Mk 1P: Phiên bản trinh sát chụp ảnh đề xuất, không được chế tạo.
- CF-100 Mk 2: 10 chiếc thuộc lô sản xuất đầu tiên.
- CF-100 Mk 2T: Phiên bản huấn luyện 2 chỗ của CF-100 Mk 2. 2 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 3: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết. Phiên bản sản xuất đầu tiên cho RCAF. 70 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 3A: Kiểu phụ của CF-100 Mk 3, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 2. 21 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 3B: Kiểu phụ của CF-100 Mk 3, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 8. 45 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 3CT: 1 chiếc CF-100 Mk 3 chuyển đổi thành máy bay huấn luyện 2 chỗ. Định danh lại thành CF-100 Mk 3D.
- CF-100 Mk 4: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết. 1 chiếc được sản xuất.
- CF-100 Mk 4A: Kiểu phụ của CF-100 Mk 4, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 9. 137 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 4B: Kiểu phụ của CF-100 Mk 4, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 11. 141 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 4X: Phiên bản đề xuất của CF-100 Mk 4. Không được chế tạo.
- CF-100 Mk 5: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 11 hoặc Orenda 14. 332 chiếc được chế tạo.
- CF-100 Mk 5D: Số lượng nhỏ CF-100 Mk 5 chuyển đổi thành máy bay đối kháng điện tử, tác chiến điện tử.
- CF-100 Mk 5M: Số lượng nhỏ CF-100 Mk 5 mang được tên lửa không đối không AIM-7 Sparrow II.
- CF-100 Mk 6: Phiên bản đề xuất trang bị tên lửa không đối không AIM-7 Sparrow II. Không được chế tạo.
Quốc gia sử dụng[sửa | sửa mã nguồn]
- Không quân Bỉ (53 Mk 5 từ 1957 tới 1964)
Những chiếc được trưng bày[sửa | sửa mã nguồn]
Các bảo tàng các địa điểm trưng bày Avro Canada CF-100:
- 4 Wing Cold Lake, Alberta
- Bảo tàng Hàng không Alberta, Edmonton, Alberta
- Bảo tàng Hàng không Atlantic Canada, Halifax, Nova Scotia
- Bảo tàng Quân sự Căn cứ Borden
- Bảo tàng Bộ chỉ huy Máy bay ném bom Canada,[7] Nanton, Alberta
- Bảo tàng Không gian vũ trụ Calgary
- Bảo tàng Hàng không Canada, Ottawa, Ontario
- Bảo tàng Bay Canada, Langley, British Columbia
- Bảo tàng Di sản Máy bay chiến đấu Canada
- Centennial Park, Moncton, New Brunswick, Avro Canada CF-100 Canuck Mk 5 Serial Number 18488, Phi đoàn 432
- CFB Winnipeg
- Canadian Forces Garrison St. Hubert, Quebec
- Bảo tàng Không quân Comox, Comox, British Columbia
- Head Lake Park, Haliburton, Ontario
- Bảo tàng Chiến tranh Đế chế Duxford, Duxford, Cambridgeshire, Anh, Vương quốc Anh
- Sân bay quốc tế John C. Munro Hamilton, Hamilton, Ontario
- Bảo tàng Tưởng niệm Quân sự,[8] Campbellford, Ontario
- Bảo tàng Không quân Quốc gia Canada, Trenton, Ontario
- Bảo tàng Quốc gia Không quân Hoa Kỳ, Mk. 4A sơn màu Phi đoàn 428.
- Nav Canada, Cornwall, Ontario
- Bảo tàng Reynolds-Alberta, Wetaskiwin, Alberta
- Royal Canadian Legion, Cornwall, Ontario
- Trường Quân sự Hoàng gia Canada, Kingston, Ontario
- Trường Quân sự Hoàng gia Saint-Jean, Saint-Jean-sur-Richelieu, Quebec
- Bảo tàng Hoàng gia Lực lượng Vũ trang và Lịch sử Quân sự, Cinquantenaire, Brussels, Bỉ
- Công viên Wildwood, Malton, Ontario
Tính năng kỹ chiến thuật (CF-100 Mk 5)[sửa | sửa mã nguồn]
Đặc điểm riêng[sửa | sửa mã nguồn]
- Tổ lái: 2
- Chiều dài: 16,5 m (54 ft 2 in)
- Sải cánh: 17,4 m (57 ft 2 in)
- Chiều cao: 4,4 m (14 ft 6 in)
- Diện tích cánh: 54,9 m² (591 ft²)
- Trọng lượng rỗng: 10.500 kg (23.100 lb)
- Trọng lượng tải: 15.170 kg (33.450 lb)
- Động cơ: 2 × Avro Canada Orenda 11, 32,5 kN (7.300 lbf) mỗi chiếc
Hiệu suất bay[sửa | sửa mã nguồn]
- Vận tốc cực đại: 888 km/h (552 mph)
- Tầm bay: 3.200 km (2.000 mi)
- Trần bay: 13.700 m (45.000 ft)
- Vận tốc lên cao: 44,5 m/s (8.750 ft/min)
- Lực nâng của cánh:
- Lực đẩy/trọng lượng: 0,44
Vũ khí[sửa | sửa mã nguồn]
- 2 thùng treo đầu cánh chứa 29 rocket 70-mm (2.75 in)
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Máy bay có cùng sự phát triển[sửa | sửa mã nguồn]
Máy bay có tính năng tương đương[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Ghi chú
- ^ Rossiter 2002, p. 63.
- ^ Whitcomb. p.89
- ^ Designation Systems, Lead Sled
- ^ "CF-100 Veterans Reunite." Comox Valley Echo, ngày 18 tháng 9 năm 1998. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010.
- ^ "English Electric Canberra B-57 Prototype." National Museum of the USAF. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010.
- ^ Baugher, Joe. " Martin B-57A." USAAC/USAAF/USAF Bomber Aircraft-Third Series,ngày 13 tháng 8 năm 2006. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010.
- ^ Bomber Command Museum of Canada
- ^ Memorial Military Museum
- Tài liệu
- Baglow, Bob. Canucks Unlimited: Royal Canadian Air Force CF-100 Squadrons and Aircraft, 1952- 1963. Ottawa: Canuck Publishing, 1985. ISBN 0-9692246-0-5.
- Lyzun, Jim. CF-100 Canuck. Ottawa: SMS Publishing, 1985. ISBN 0-920375-04-9.
- Milberry, Larry. The Avro CF-100. Toronto: CANAV Books, 1981. ISBN 0-9690703-0-6.
- Page, Ron. Canuck: CF-100 All Weather Fighter. Erin, Ontario: Boston Mills Press, 1981. ISBN 0-919822-39-8.
- Whitcomb, Randall L. Cold War Tech War: The Politics of America's Air Defense. Burlington, Ontario: Apogee Books, 2008. ISBN 978-1-894959-77-3.

markdown:
# Avro Canada CF-100 Canuck
|CF-100 Canuck|
|
|![]()
[Máy bay tiêm kích đánh chặn](/wiki/M%C3%A1y_bay_ti%C3%AAm_k%C3%ADch_%C4%91%C3%A1nh_ch%E1%BA%B7n) [Hãng sản xuất](/wiki/H%C3%A3ng_ch%E1%BA%BF_t%E1%BA%A1o_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_v%C5%A9_tr%E1%BB%A5) [Avro Canada](/w/index.php?title=Avro_Canada&action=edit&redlink=1) [John Frost](/w/index.php?title=John_Carver_Meadows_Frost&action=edit&redlink=1) [19 tháng 1](/wiki/19_th%C3%A1ng_1)- [1950](/wiki/H%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_n%C4%83m_1950) ![ Flag of Canada.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Flag_of_Canada.svg/22px-Flag_of_Canada.svg.png)
![ Flag of Canada.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Flag_of_Canada.svg/22px-Flag_of_Canada.svg.png)
[Không quân Hoàng gia Canada](/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Ho%C3%A0ng_gia_Canada&action=edit&redlink=1) ![ Flag of Belgium (civil).svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg/22px-Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg.png)
![ Flag of Belgium (civil).svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg/22px-Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg.png)
[Không quân Bỉ](/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_B%E1%BB%89&action=edit&redlink=1) ** (còn hay gọi là "Clunk") là một loại Avro Canada CF-100 Canuck** [máy bay tiêm kích](/wiki/M%C3%A1y_bay_ti%C3%AAm_k%C3%ADch)/ [đánh chặn](/wiki/M%C3%A1y_bay_ti%C3%AAm_k%C3%ADch_%C4%91%C3%A1nh_ch%E1%BA%B7n)phản lực của [Canada](/wiki/Canada), nó phục vụ trong [Chiến tranh Lạnh](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_L%E1%BA%A1nh)cả ở các căn cứ của [NATO](/wiki/NATO)tại [Châu Âu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u)và [NORAD](/wiki/NORAD). CF-100 là loại máy bya tiêm kích duy nhất cho Canada tự thiết kế sản xuất, nó được trang bị cho các phi đội của RCAF/CAF và một số lượng nhỏ tại Bỉ. Vào thời của mình, CF-100 đặc trưng với khả năng chạy đà cất cánh ngắn và vận tốc leo cao lớn, rất thích hợp cho vai trò tiêm kích đánh chặn.
## Mục lục
[1 Thiết kế và phát triển](#Thi.E1.BA.BFt_k.E1.BA.BF_v.C3.A0_ph.C3.A1t_tri.E1.BB.83n) [2 Lịch sử hoạt động](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD_ho.E1.BA.A1t_.C4.91.E1.BB.99ng) [3 Biến thể](#Bi.E1.BA.BFn_th.E1.BB.83) [4 Quốc gia sử dụng](#Qu.E1.BB.91c_gia_s.E1.BB.AD_d.E1.BB.A5ng) [5 Những chiếc được trưng bày](#Nh.E1.BB.AFng_chi.E1.BA.BFc_.C4.91.C6.B0.E1.BB.A3c_tr.C6.B0ng_b.C3.A0y) [6 Tính năng kỹ chiến thuật (CF-100 Mk 5)](#T.C3.ADnh_n.C4.83ng_k.E1.BB.B9_chi.E1.BA.BFn_thu.E1.BA.ADt_.28CF-100_Mk_5.29) [7 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [8 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o) [9 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i)
## Thiết kế và phát triển[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=1)]
Đầu thập niên 1950, Canada cần một loại máy bay tiêm kích đánh chặn mọi thời tiết để có thể tuần tra một khu vực rộng lớn ở phía bắc Canada và hoạt động trong mọi điều kiện thời thiết. Loại máy bay tiêm kích đánh chặn này có hai chỗ, tổ lái gồm phi công và hoa tiêu dẫn đường, nó được thiết kế với hai động cơ, có radar tiên tiến và hệ thống điều khiển hỏa lực đăt jowr mũi cho phép nó hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết hoặc ban đêm.
Avro Canada đã khởi xướng thiết kế của XC-100 để đáp ứng được các tiêu chí kỹ thuật của
[Không quân Hoàng gia Canada](/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Ho%C3%A0ng_gia_Canada&action=edit&redlink=1) (RCAF) cho một loại tiêm kích mọi thời tiết vào tháng 10/1946. Công việc của kỹ sư trưởng Edgar Atkin đối với CF-100 sau đó đã được chuyển qua cho [John Frost](/w/index.php?title=John_Carver_Meadows_Frost&action=edit&redlink=1), John Frost trước đây làm việc cho [de Havilland](/w/index.php?title=De_Havilland&action=edit&redlink=1), cùng với kỹ sư khí động học trưởng của Avro là [Jim Chamberlin](/w/index.php?title=Jim_Chamberlin&action=edit&redlink=1) làm việc lại với thết kế thân ban đầu. Mẫu thử **CF-100 Mark 1** mang số hiệu "18101", đã được chế tạo tại nhà máy của Avro, nó được sơn màu đen toàn thân, có các tia sét trắng chạy dọc thân và động cơ. Mẫu thử CF-100 bay lần đầu ngày 19/1/1950 do phi công thử nghiệm trưởng, chỉ huy phi đoàn của công ty [Gloster Aircraft](/w/index.php?title=Gloster_Aircraft&action=edit&redlink=1) là [Bill Waterton](/w/index.php?title=Bill_Waterton&action=edit&redlink=1) điều khiển. Waterton được thuê từ công ty Gloster, một thành viên khác của [Hawker Siddeley Group](/w/index.php?title=Hawker_Siddeley_Group&action=edit&redlink=1), Waterton được chọn nhờ kinh nghiệm của mình với sự phát triển của máy bay phản lực, có thể nói Waterton là một trong những phi công có số giờ bay với máy bay phản lực cao nhất thế giới lúc đó. Chiếc Mark 1 trang bị hai động cơ phản lực [1] [Avon RA 3](/w/index.php?title=Rolls-Royce_Avon&action=edit&redlink=1)có lực đẩy mỗi động cơ là 28,9 kN (2.950 kgp / 6.500 lbf)
Mẫu thử thứ hai có số hiệu 18102 cũng được trang bị động cơ Rolls-Royce Avon, nhưng các loạt máy bay tiền sản xuất là lô đầu tiên sau này lại sử dụng động cơ phản lực
[Avro Orenda](/w/index.php?title=Avro_Orenda&action=edit&redlink=1). 5 chiếc máy bay tiền sản xuất thử nghiệm **Mk 2** (18103-18107) đều được trang bị động cơ phản lực Orenda 2; 1 chiếc trang bị hệ thống điều khiển kép và được định danh là máy bay huấn luyện **Mk 2T**. Phiên bản sản xuất đầu tiên, được định danh là **Mk 3**, trang bị radar APG-33 và 8 khẩu súng máy 12,7 mm. **Mk 3CT** và **Mk 3DT** là các phiên bản có hệ thống điều khiển kép và được trang bị cho các đơn vị huấn luyện chiến đấu.
### Sản xuất[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=2)]
Tháng 9/1950, RCAF đặt mua 124 chiếc thuộc phiên bản Mk 3; chiếc đầu tiên đưa vào trang bị năm 1953. Chúng được trang bị 8 khẩu súng máy.50-cal. Phiên bản cuối cùng trang bị đạn phản lực là
**Mk 4A**, được chế tạo dựa trên mẫu thử Mk 4 (thực chất là Mk 3 sửa đổi), bay lần đầu ngày 11/10/1952. Phần mũi đặt radar APG-40, giá treo đầu cánh có thể mang được thùng phóng rocket. 54 chiếc Mk 3 thuộc 1 đơn đặt hàng đã được đổi thành **Mk 4** vào năm 1954, tổng cộng Mk 4 được chế tạo 510 ciếc. Phiên bản **Mk 4B** có động cơ Orenda 11 khỏe hơn.
5 phiên bản, hay gọi là "mark", đã được sản xuất, phiên bản cuối cùng
**Mk 5** được sản xuất từ năm 1955 trở về sau. Phiên bản Mk 5 có đầu cánh dài thêm 1,06 m (3 ft. 6 in.) và đuôi rộng hơn, bỏ đi các khẩu súng máy. Phiên bản đề xuất **Mk 6** có thể lắp [tên lửa Sparrow II](/w/index.php?title=T%C3%AAn_l%E1%BB%ADa_Sparrow&action=edit&redlink=1) và trang bị động cơ Orenda 11IR có chế độ đốt tăng lực, mục đích là để tạo ra một mẫu tiêm kích tạm thời trước khi Avro [CF-105 Arrow](/wiki/Avro_Canada_CF-105_Arrow) được đưa vào trang bị. Một dự án CF-103 cánh xuôi cận âm đã được nghiên cứu và một mô hình mẫu đã được chế thử vào năm 1951, nhưng bị xem là yếu kém, ngay cả chiếc CF-100 khi bổ nhào cũng có thể đạt vận tốc âm thanh lớn hơn CF-103. 18/12/1952, phi công thử nghiệm trưởng của công ty Avro là [Janusz Żurakowski](/w/index.php?title=Janusz_%C5%BBurakowski&action=edit&redlink=1) đã điều khiển mẫu thử Mk 4 đạt vận tốc Mach 1 khi bổ nhào từ độ cao 30.000 ft, đây là máy bay phản lực cánh thẳng đầu tiên bay siêu âm có điều khiển. [[2]](#cite_note-2)
## Lịch sử hoạt động[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=3)]
Canuck còn được các phi công RCAF gọi một cách thân mật là "Clunk" vì tiếng ồn mà bộ bánh đáp mũi gây ra khi rút vào thân sau khi cất cánh. Tên cái tên thân mật khác ít được biết đến là "Lead Sled", sở dĩ nó có tên này do cần điều khiển của nó nặng và thiếu khả năng cơ động, đây còn là biệt danh khác mà các phi công dùng gọi cho các máy bay khác trong thập niên 1950.
Những chiếc khác cùng có biệt danh "Lead Sled" là CF-Zero, Zilch, Beast, tất cả máy bay này đều bị phi công xem là khó điều khiển hơn những chiếc tiêm kíh ngày của RCAF như [3] [Canadair Sabre](/wiki/Canadair_Sabre). [[4]](#cite_note-4)
CF-100 được biên chế cho các đơn vị thuộc
[Bộ tư lệnh phòng không Bắc Mỹ](/w/index.php?title=B%E1%BB%99_t%C6%B0_l%E1%BB%87nh_ph%C3%B2ng_kh%C3%B4ng_B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1) Hoa Kỳ/Canada (NORAD) để bảo vệ không phận Bắc Mỹ khỏi các máy bay chiến đấu của [Liên Xô](/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) như máy bay ném bom chiến lược. Ngoài ra, 4 phi đoàn Canuck đóng quân tại Châu Âu, thuộc [Sư đoàn không quân 1](/w/index.php?title=S%C6%B0_%C4%91o%C3%A0n_Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_1_RCAF&action=edit&redlink=1) nằm dưới sự chỉ huy của [NATO](/wiki/NATO), hoạt động trong giai đoạn 1956-1962.
Khi
[Chiến tranh Triều Tiên](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn) nổ ra, [USAF](/wiki/Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Hoa_K%E1%BB%B3) có nhu cầu về một máy bay phản lực, hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết, đánh chặn tiếp tế/trinh sát. Do nhu cầu cấp bách nên USAF đã xem xét 2 mẫu máy bay là: CF-100 và [English Electric Canberra](/wiki/English_Electric_Canberra). CF-100 đã bị loại bỏ vì không đủ tầm bay và tải trọng. Thiết kế của [English Electric](/w/index.php?title=English_Electric&action=edit&redlink=1) được chọn và được phát triển thành [B-57 Canberra](/wiki/Martin_B-57_Canberra). [[5]](#cite_note-5) [[6]](#cite_note-6)
CF-100 phục vụ trong 9 phi đoàn của RCAF vào thời kỳ đỉnh điểm giữa thập niên 1950. 4 phi đoàn được triển khai tới Châu Âu trong giai đoạn 1956-1962 dưới chương trình NIMBLE BAT, thay thế một số phi đoàn RCAF phục vụ trong NATO trang bị các máy bay tiêm kích ngày
[Canadair Sabre](/wiki/Canadair_Sabre), các phi đoàn trang bị CF-100 được sử dụng để đánh chặn các máy bay của Xô viết bay vào không phận do khối NATO kiểm soát.
Trong những năm làm việc cho Avro Canada, phi công thử nghiệm trưởng S/L
[Żurakowski](/w/index.php?title=Janusz_%C5%BBurakowski&action=edit&redlink=1) tiếp tục điều khiển máy bay như một phi công trình diễn nhào lộn, với những kết quả ngoạn mục, đặc biệt là vào [Triển lãm hàng không Farnborough](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%83n_l%C3%A3m_h%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_Farnborough&action=edit&redlink=1) 1955, Żurakowski đã điều khiển chiếc CF-100 thực hiện động tác bay "lá rơi" (falling-leaf) nổi tiếng. Các nhà quan sát và công nghiệp hàng không đã không tin rằng một máy bay tiêm kích lớn lại có thể cơ động các động tác nhào lộn phức tạp như vậy, ông được họ xưng tụng là "Żura Vĩ đại". Do những thể hiện của ông mà Bỉ đã mua CF-100.
Tổng cộng có 692 chiếc CF-100 mọi phiên bản đã được chế tạo, gồm 53 chiếc bán cho
[Không quân Bỉ](/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_B%E1%BB%89&action=edit&redlink=1). Mặc dù với thiết kế ban đầu, tuổi thọ của máy bay chỉ khoảng 2.000 giờ, nhưng thực tế tuổi thọ khung máy bay Canuck lại có thể lên tới 20.000 giờ trước khi thải loại. Do vậy, mặc dù vài trò máy bay tiêm kích tiền tuyến của nó bị thay thế bởi [CF-101 Voodoo](/w/index.php?title=CF-101_Voodoo&action=edit&redlink=1), những những chiếc Canuck vẫn phục vụ với vai trò trinh sát, huấn luyện, tác chiến điện tử trong Phi đoàn 414 tại Căn cứ North Bay, Ontario, đến tận năm 1981. Sau khi CF-100 nghỉ hưu, một số máy bay được trưng bày ở khắp các nơi trên đất nước Canada.
Mẫu máy bay tiêm kích sau CF-100 là
[CF-105 Arrow](/wiki/Avro_Canada_CF-105_Arrow) trang bị động cơ [Orenda Iroquois](/w/index.php?title=Orenda_Iroquois&action=edit&redlink=1) tinh vi hiện đại do Canada thiết kế chế tạo, nhưng đã bị hủy bỏ vào năm 1959 sau một quyết định gây tranh cãi của chính phủ Canada.
## Biến thể[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=4)] **CF-100 Mk 1**: 2 mẫu thử đầu tiên. **CF-100 Mk 1P**: Phiên bản trinh sát chụp ảnh đề xuất, không được chế tạo.
-
**CF-100 Mk 2**: 10 chiếc thuộc lô sản xuất đầu tiên. **CF-100 Mk 2T**: Phiên bản huấn luyện 2 chỗ của CF-100 Mk 2. 2 chiếc được chế tạo.
-
**CF-100 Mk 3**: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết. Phiên bản sản xuất đầu tiên cho [RCAF](/w/index.php?title=RCAF&action=edit&redlink=1). 70 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 3A**: Kiểu phụ của CF-100 Mk 3, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 2. 21 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 3B**: Kiểu phụ của CF-100 Mk 3, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 8. 45 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 3CT**: 1 chiếc CF-100 Mk 3 chuyển đổi thành máy bay huấn luyện 2 chỗ. Định danh lại thành **CF-100 Mk 3D**.
-
**CF-100 Mk 4**: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết. 1 chiếc được sản xuất. **CF-100 Mk 4A**: Kiểu phụ của CF-100 Mk 4, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 9. 137 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 4B**: Kiểu phụ của CF-100 Mk 4, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 11. 141 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 4X**: Phiên bản đề xuất của CF-100 Mk 4. Không được chế tạo.
-
**CF-100 Mk 5**: Phiên bản tiêm kích đánh chặn tầm xa 2 chỗ bay mọi thời tiết, trang bị 2 động cơ phản lực Orenda 11 hoặc Orenda 14. 332 chiếc được chế tạo. **CF-100 Mk 5D**: Số lượng nhỏ CF-100 Mk 5 chuyển đổi thành máy bay đối kháng điện tử, tác chiến điện tử. **CF-100 Mk 5M**: Số lượng nhỏ CF-100 Mk 5 mang được tên lửa không đối không [AIM-7 Sparrow](/wiki/AIM-7_Sparrow)II.
-
**CF-100 Mk 6**: Phiên bản đề xuất trang bị tên lửa không đối không [AIM-7 Sparrow](/wiki/AIM-7_Sparrow)II. Không được chế tạo.
## Quốc gia sử dụng[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=5)] [Không quân Bỉ](/w/index.php?title=Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_B%E1%BB%89&action=edit&redlink=1)(53 Mk 5 từ 1957 tới 1964)
## Những chiếc được trưng bày[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=6)]
Các bảo tàng các địa điểm trưng bày Avro Canada CF-100:
[4 Wing Cold Lake, Alberta](/w/index.php?title=CFB_Cold_Lake&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Hàng không Alberta](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_H%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_Alberta&action=edit&redlink=1), [Edmonton](/wiki/Edmonton,_Alberta), [Alberta](/wiki/Alberta) [Bảo tàng Hàng không Atlantic Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_H%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_Atlantic_Canada&action=edit&redlink=1), [Halifax](/w/index.php?title=Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_t%E1%BB%B1_tr%E1%BB%8B_V%C3%B9ng_Halifax&action=edit&redlink=1), [Nova Scotia](/wiki/Nova_Scotia) [Bảo tàng Quân sự Căn cứ Borden](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1_C%C4%83n_c%E1%BB%A9_Borden&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Bộ chỉ huy Máy bay ném bom Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_B%E1%BB%99_ch%E1%BB%89_huy_M%C3%A1y_bay_n%C3%A9m_bom_Canada&action=edit&redlink=1), [[7]](#cite_note-7) [Nanton, Alberta](/w/index.php?title=Nanton,_Alberta&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Không gian vũ trụ Calgary](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Kh%C3%B4ng_gian_v%C5%A9_tr%E1%BB%A5_Calgary&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Hàng không Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_H%C3%A0ng_kh%C3%B4ng_Canada&action=edit&redlink=1), [Ottawa](/wiki/Ottawa), [Ontario](/wiki/Ontario) [Bảo tàng Bay Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Bay_Canada&action=edit&redlink=1), Langley, British Columbia [Bảo tàng Di sản Máy bay chiến đấu Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Di_s%E1%BA%A3n_M%C3%A1y_bay_chi%E1%BA%BFn_%C4%91%E1%BA%A5u_Canada&action=edit&redlink=1) [Centennial Park](/w/index.php?title=Centennial_Park_(Moncton)&action=edit&redlink=1), [Moncton](/w/index.php?title=Moncton&action=edit&redlink=1), [New Brunswick](/wiki/New_Brunswick), Avro Canada CF-100 Canuck Mk 5 Serial Number 18488, Phi đoàn 432 [CFB Winnipeg](/w/index.php?title=CFB_Winnipeg&action=edit&redlink=1) [Canadian Forces Garrison St. Hubert, Quebec](/w/index.php?title=C%C4%83n_c%E1%BB%A9_RCAF_St._Hubert&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Không quân Comox](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Comox&action=edit&redlink=1), [Comox, British Columbia](/w/index.php?title=Comox,_British_Columbia&action=edit&redlink=1) [Head Lake Park](/w/index.php?title=Head_Lake_Park&action=edit&redlink=1), [Haliburton, Ontario](/w/index.php?title=Haliburton,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Chiến tranh Đế chế Duxford](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Chi%E1%BA%BFn_tranh_%C4%90%E1%BA%BF_ch%E1%BA%BF_Duxford&action=edit&redlink=1), [Duxford](/w/index.php?title=Duxford&action=edit&redlink=1), [Cambridgeshire](/wiki/Cambridgeshire), [Anh](/wiki/Anh), [Vương quốc Anh](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Anh) [Sân bay quốc tế John C. Munro Hamilton](/w/index.php?title=S%C3%A2n_bay_qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF_John_C._Munro_Hamilton&action=edit&redlink=1), [Hamilton](/w/index.php?title=Hamilton,_Ontario&action=edit&redlink=1), [Ontario](/wiki/Ontario) [Bảo tàng Tưởng niệm Quân sự](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_T%C6%B0%E1%BB%9Fng_ni%E1%BB%87m_Qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1), [[8]](#cite_note-8) [Campbellford, Ontario](/w/index.php?title=Campbellford,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Không quân Quốc gia Canada](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c_gia_Canada&action=edit&redlink=1), [Trenton, Ontario](/w/index.php?title=Trenton,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Quốc gia Không quân Hoa Kỳ](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Qu%E1%BB%91c_gia_Kh%C3%B4ng_qu%C3%A2n_Hoa_K%E1%BB%B3&action=edit&redlink=1), Mk. 4A sơn màu Phi đoàn 428. [Nav Canada](/w/index.php?title=Nav_Canada&action=edit&redlink=1), [Cornwall, Ontario](/w/index.php?title=Cornwall,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Bảo tàng Reynolds-Alberta](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Reynolds-Alberta&action=edit&redlink=1), [Wetaskiwin](/w/index.php?title=Wetaskiwin&action=edit&redlink=1), [Alberta](/wiki/Alberta) [Royal Canadian Legion](/w/index.php?title=Royal_Canadian_Legion&action=edit&redlink=1), [Cornwall, Ontario](/w/index.php?title=Cornwall,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Trường Quân sự Hoàng gia Canada](/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1_Ho%C3%A0ng_gia_Canada&action=edit&redlink=1), [Kingston, Ontario](/w/index.php?title=Kingston,_Ontario&action=edit&redlink=1) [Trường Quân sự Hoàng gia Saint-Jean](/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1_Ho%C3%A0ng_gia_Saint-Jean&action=edit&redlink=1), [Saint-Jean-sur-Richelieu](/w/index.php?title=Saint-Jean-sur-Richelieu&action=edit&redlink=1), [Quebec](/wiki/Qu%C3%A9bec) [Bảo tàng Hoàng gia Lực lượng Vũ trang và Lịch sử Quân sự](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Ho%C3%A0ng_gia_L%E1%BB%B1c_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_V%C5%A9_trang_v%C3%A0_L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Qu%C3%A2n_s%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1), [Cinquantenaire](/w/index.php?title=Cinquantenaire&action=edit&redlink=1), [Brussels](/wiki/Bruxelles), [Bỉ](/wiki/B%E1%BB%89)
- Công viên Wildwood,
[Malton, Ontario](/w/index.php?title=Malton,_Ontario&action=edit&redlink=1)
## Tính năng kỹ chiến thuật (CF-100 Mk 5)[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=7)]
### Đặc điểm riêng[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=8)] **Tổ lái**: 2 **Chiều dài**: 16,5 m (54 ft 2 in) **: 17,4 m (57 ft 2 in)** [Sải cánh](/wiki/S%E1%BA%A3i_c%C3%A1nh) **Chiều cao**: 4,4 m (14 ft 6 in) **Diện tích cánh**: 54,9 m² (591 ft²) **Trọng lượng rỗng**: 10.500 kg (23.100 lb) **Trọng lượng tải**: 15.170 kg (33.450 lb) **Động cơ**: 2 × Avro Canada [Orenda](/w/index.php?title=Orenda&action=edit&redlink=1)11, 32,5 kN (7.300 lbf) mỗi chiếc
### Hiệu suất bay[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=9)] **: 888 km/h (552 mph)** [Vận tốc cực đại](/w/index.php?title=V%E1%BA%ADn_t%E1%BB%91c_V&action=edit&redlink=1) **: 3.200 km (2.000 mi)** [Tầm bay](/w/index.php?title=T%E1%BA%A7m_bay&action=edit&redlink=1) **: 13.700 m (45.000 ft)** [Trần bay](/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_bay&action=edit&redlink=1) **: 44,5 m/s (8.750 ft/min)** [Vận tốc lên cao](/w/index.php?title=V%E1%BA%ADn_t%E1%BB%91c_l%C3%AAn_cao&action=edit&redlink=1) **:** [Lực nâng của cánh](/w/index.php?title=L%E1%BB%B1c_n%C3%A2ng_c%E1%BB%A7a_c%C3%A1nh&action=edit&redlink=1) **: 0,44** [Lực đẩy/trọng lượng](/w/index.php?title=T%E1%BB%B7_l%E1%BB%87_l%E1%BB%B1c_%C4%91%E1%BA%A9y-tr%E1%BB%8Dng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng&action=edit&redlink=1)
### Vũ khí[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=10)]
- 2 thùng treo đầu cánh chứa 29 rocket 70-mm (2.75 in)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=11)]
### Máy bay có cùng sự phát triển[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=12)]
### Máy bay có tính năng tương đương[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=13)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=14)]
- Ghi chú
**Rossiter 2002, p. 63.** [^](#cite_ref-1) **Whitcomb. p.89** [^](#cite_ref-2) [^](#cite_ref-3) [Designation Systems, Lead Sled](http://users.skynet.be/Emmanuel.Gustin/faq/designts.html) [^](#cite_ref-4) ["CF-100 Veterans Reunite."](http://445squadron.com/index.php?p=1_23_NEWSPAPER-STORIES-1998) *Comox Valley Echo*, ngày 18 tháng 9 năm 1998. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010. [^](#cite_ref-5) ["English Electric Canberra B-57 Prototype."](http://www.nationalmuseum.af.mil/factsheets/factsheet.asp?id=2677) *National Museum of the USAF*. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010. **Baugher, Joe.** [^](#cite_ref-6) [" Martin B-57A."](http://www.joebaugher.com/usaf_bombers/b57_1.html) *USAAC/USAAF/USAF Bomber Aircraft-Third Series*,ngày 13 tháng 8 năm 2006. Truy cập: ngày 7 tháng 2 năm 2010. [^](#cite_ref-7) [Bomber Command Museum of Canada](http://www.bombercommandmuseum.ca) [^](#cite_ref-8) [Memorial Military Museum](http://fourinfo.cioc.ca/record/SHA1485)
- Tài liệu
- Baglow, Bob.
*Canucks Unlimited: Royal Canadian Air Force CF-100 Squadrons and Aircraft, 1952- 1963*. Ottawa: Canuck Publishing, 1985. [ISBN 0-9692246-0-5](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0969224605).
- Lyzun, Jim.
*CF-100 Canuck*. Ottawa: SMS Publishing, 1985. [ISBN 0-920375-04-9](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0920375049). [Milberry, Larry](/w/index.php?title=Larry_Milberry&action=edit&redlink=1). *The Avro CF-100*. Toronto: CANAV Books, 1981. [ISBN 0-9690703-0-6](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0969070306).
- Page, Ron.
*Canuck: CF-100 All Weather Fighter*. Erin, Ontario: Boston Mills Press, 1981. [ISBN 0-919822-39-8](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0919822398).
- Whitcomb, Randall L.
*Cold War Tech War: The Politics of America's Air Defense*. Burlington, Ontario: Apogee Books, 2008. [ISBN 978-1-894959-77-3](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/9781894959773).
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Avro_Canada_CF-100_Canuck&action=edit§ion=15)]
|
|![]()
[Avro Canada CF-100 Canuck](//commons.wikimedia.org/wiki/Avro_Canada_CF-100?uselang=vi) [Avroland Article](http://www.avroland.ca/al-cf100.html) [Air Vectors Entry](http://www.vectorsite.net/avcf100.html) [Canadian Warplane Heritage Museum Article](http://www.warplane.com/pages/aircraft_cf100.html) [Specifications](http://www.aero-web.org/specs/avcan/cf100mk5.htm) [Video from 1956 about the Canuck](http://www.youtube.com/watch?v=EvVJStQSFKc)
|
|
|
|
|
|

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1054 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Set-Cookie: WMF-Last-Access=04-Jul-2015;Path=/;HttpOnly;Expires=Wed, 05 Aug 2015 00:00:00 GMT


text:
Disturbia
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bước tới:
menu
,
tìm kiếm
Disturbia
có thể là:
Disturbia
(phim)
, bộ phim năm
2007
do diễn viên
Shia LaBeouf
thủ vai chính.
"Disturbia" (bài hát)
, bài hát năm 2008 của ca sĩ Rihanna.
Đây là
trang định hướng
liệt kê những bài hay chủ đề cùng tên
Disturbia
.
Nếu bạn đến đây từ một
liên kết trong một bài
, bạn cần quay lại bài đó để sửa lại liên kết đến đúng trang cần thiết.
Lấy từ “
https://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Disturbia&oldid=16308803
”
Thể loại
:
Trang định hướng
Phim 2007
Phim DreamWorks
Phim tâm lý kinh dị
Phim tiếng Anh
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Bài viết
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Đọc
Sửa đổi
Sửa mã nguồn
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Xem nhanh
Trang Chính
Nội dung chọn lọc
Tin tức
Bài viết ngẫu nhiên
Thay đổi gần đây
Quyên góp
Tương tác
Hướng dẫn
Giới thiệu Wikipedia
Cộng đồng
Thảo luận chung
Giúp sử dụng
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Khoản mục Wikidata
Trích dẫn trang này
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản để in ra
Ngôn ngữ khác
Deutsch
English
Español
עברית
Nederlands
日本語
Türkçe
Sửa liên kết
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 11:17 ngày 25 tháng 5 năm 2014.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công/Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Wikipedia® là thương hiệu đã đăng ký của
Wikimedia Foundation, Inc.
, một tổ chức phi lợi nhuận.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wikipedia
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Phiên bản di động

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-Encoding: gzip

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
Thể loại:Văn hóa Singapore
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Bài chính thể loại: Văn hóa Singapore
Thể loại con
Thể loại này gồm 4 thể loại con sau, trên tổng số 4 thể loại con.
Â
- ► Ẩm thực Singapore (8 tr.)
N
- ► Nghệ thuật Singapore (1 t.l.)
- ► Ngôn ngữ tại Singapore (2 tr.)
T
- ► Thể thao Singapore (2 t.l., 2 tr.)

markdown:
# Thể loại:Văn hóa Singapore
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
*Bài chính thể loại:* [Văn hóa Singapore](/w/index.php?title=V%C4%83n_h%C3%B3a_Singapore&action=edit&redlink=1)
|
|![]()
[Văn hóa Singapore](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Culture_of_Singapore?uselang=vi)
## Thể loại con
Thể loại này gồm 4 thể loại con sau, trên tổng số 4 thể loại con.
### Â
- ►
[Ẩm thực Singapore](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_Singapore) (8 tr.)
### N
- ►
[Nghệ thuật Singapore](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ngh%E1%BB%87_thu%E1%BA%ADt_Singapore) (1 t.l.)
- ►
[Ngôn ngữ tại Singapore](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_t%E1%BA%A1i_Singapore) (2 tr.)
### T
- ►
[Thể thao Singapore](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Th%E1%BB%83_thao_Singapore) (2 t.l., 2 tr.)

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
Xa lộ Liên tiểu bang 12
Xa lộ Liên tiểu bang 12 (tiếng Anh: Interstate 12 hay viết tắc là I-12) là một xa lộ liên tiểu bang nội tiểu bang nằm hoàn toàn bên trong tiểu bang Louisiana. I-12 bắt đầu trong thành phố Baton Rouge tại Xa lộ Liên tiểu bang 10, và đi dọc theo bờ phía bắc của Hồ Pontchartrain trước khi kết thúc tại điểm giao cắt với Xa lộ Liên tiểu bang 10 và Xa lộ Liên tiểu bang 59 gần Slidell.[2] I-12 chỉ dài 85 dặm giữa thành phố Baton Rouge và Slidell trong khi đó I-10 có đến 108 dặm đường giữa cùng hai điểm, vì vậy I-12 rất đông xe cộ vì đây là con đường tắc cho xe cộ di chuyển trên I-10. I-12 có 6 làn xe từ đầu phía tây của nó cho đến Lối ra số 7 là nơi nó chỉ còn có 4 làn xe cho đến điểm đầu phía đông của nó.
Năm 1993, lập pháp tiểu bang đặt tên lại cho Xa lộ Liên tiểu bang 12 là Xa lộ Công viên Cộng hòa Tây Florida. Năm 2003, các biển dấu có tên chính thức của xa lộ và cờ của Cộng hòa Tây Florida được Bộ Giao thông và Phát triển Louisiana dựng lên để tô đậm nét lịch sử độc đáo vùng "các quận Florida" của Louisiana.
Đối với một xa lộ liên tiểu bang chính (2 chữ số là xa lộ chính và 3 chữ số là xa lộ phụ trợ), thì đây là xa lộ tương đối ngắn vì chỉ dài khoảng 85 dặm (137 km). Trong khi Xa lộ Liên tiểu bang 19, Xa lộ Liên tiểu bang 66, Xa lộ Liên tiểu bang 97, và Xa lộ Liên tiểu bang 99 (chỉ mới hoàn thành một phần) đều ngắn hơn nó nhưng không có xa lộ nào có đến hai điểm đầu nằm trên cùng một xa lộ (I-10). So sánh chiều dài của I-12 với chiều dài 73,5 dặm (118,3 km)[Chuyển đổi: Số không hợp lệ] của I-295 tại New Jersey và Delaware, hay chiều dài 72,8 dặm (117,2 km)[Chuyển đổi: Số không hợp lệ] của I-405 tại California, hay thậm chí chiều dài 132 dặm (212 km) của I-476 tại Pennsylvania, tất cả đều là xa lộ liên tiểu bang phụ (xa lộ có 3 chữ số là phụ).
Mô tả xa lộ[sửa | sửa mã nguồn]
I-12 bắt đầu tại phía đông phố chính của thành phố Baton Rouge ở nút giao thông lập thể với I-10, khi đó I-10 đi về hướng thành phố New Orleans, Louisiana còn I-12 đóng vai trò như một xa lộ tránh tạm thời không đi qua vùng thành phố New Orleans. I-12 tiếp tục đi hướng đông qua các khu ngoại ô của thành phố Baton Rouge trước khi chuyển tiếp thành một xa lộ liên tiểu bang nông thôn cho phần còn lại chiều dài của nó. Nó tạo thành một nút giao thông lập thể với I-55 gần thành phố Hammond. Phía đông Hammond, xa lộ đi qua gần bờ bắc của Hồ Pontchartrain, và vượt qua những con ghềnh thác cảnh quang như Sông Tangipahoa ở phía nam Robert, Lạch Sims ở đông nam Goodbee, và Sông Tchefuncte ở phía bắc Madisonville. I-12 kết thúc tại điểm nó gặp lại I-10 và nó cũng gặp điểm đầu phía nam của I-59 tại đây, gần thành phố Slidell.
Lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
Xa lộ Liên tiểu bang 12 được đưa vào Hệ thống Xa lộ Liên tiểu bang vào ngày 17 tháng 10 năm 1957, khi đó I-12 chạy từ I-10 trong thành phố Baton Rouge đến I-59 ở phía bắc thành phố Slidell.[3] Vào giữa thập niên 1960, các xa lộ được điều chỉnh lại như hiện nay với cả hai I-12 và I-59 kết thúc tại I-10 gần thành phố Slidell.[4]
Vì Cầu đôi trên I-10 bắt qua Hồ Pontchartrain bị hư hại nặng sau Bão Katrina, I-12 tạm thời được sử dụng thay cho I-10. Ngày 14 tháng 10 năm 2005, nhịp cầu đi hướng đông của I-10 bắt qua Hồ Pontchartrain thông xe cho cả hai chiều. Nhịp cầu đi hướng tây của I-10 tái thông xe ngày 6 tháng 1 năm 2006, với tốc độ, trọng lượng và khổ xe bị hạn chế, giúp giảm lượng xe quá nhiều trên I-12 trong đoạn từ Đường đê Hồ Pontchartrain đến chỗ giao cắt với I-10 và I-59.
Mở rộng và cải tiến[sửa | sửa mã nguồn]
Năm 2009, một dự án được động thổ để mở rộng I-12 từ Nút giao thông lập thể O'Neal Lane (lối ra số 7) đến nút giao thông lập thể Xa lộ Louisiana 447 tại Walker, Louisiana. Đường hẹp hiện tại khiến cho xe cộ bị kẹt đến vài dặm.
Cũng trong năm 2010, công cuộc xây dựng bắt đầu tại cầu vượt Xa lộ Louisiana 1088 trong Quận St. Tammany để làm một lối ra. Dự án hoàn thành có xa lộ LA 1088 vượt bên trên I-12 được mở rộng. Lối ra này được xây dựng để giảm ùn tắc trên các lộ địa phương và tạo một con đường trực tiếp hơn đến trường Trung học Lakeshore mới vừa mở.
Năm 2011, các giới chức bắt đầu xây dựng thêm một làn xe thứ ba mỗi chiều trên I-12 từ Cầu Vincent's Bayou đến nơi ba xa lộ I-10/I-12/I-59 tác ra.
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “Table 1: Main Routes of the Dwight D. Eisenhower National System Of Interstate and Defense Highways as of ngày 31 tháng 10 năm 2002”. USDOT Federal Highway Administration. 31 tháng 10 năm 2002. Truy cập ngày 20 tháng 7 năm 2011.
- ^ Google, Inc. Google Maps – overview map of I-12 [bản đồ]. Cartography by Google, Inc. Truy nhập 15 tháng 2 năm 2008.
- ^ Routes to Be Added to the National System of Interstate and Defense Highways, October 17, 1957
- ^ The National System of Interstate and Defense Highways, ca. 1963

markdown:
# Xa lộ Liên tiểu bang 12
|
|Xa lộ Liên tiểu bang 12
|Xa lộ Công viên Cộng hòa Tây Florida|
|
|Thông tin về xa lộ
|
|Chiều dài: |85,59 dặm (137,74 km)
|
|
|Hiện diện: |1957 đến nay|
|
|Các điểm giao tiếp chính
|
|Đầu tây: |
|![]()
[I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10)tại [Baton Rouge](/wiki/Baton_Rouge,_Louisiana) [US 61](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%99_Hoa_K%E1%BB%B3_61&action=edit&redlink=1) tại [Baton Rouge](/wiki/Baton_Rouge,_Louisiana)
[I-55](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_55) gần [Hammond](/wiki/Hammond,_Louisiana)
[LA 445](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Louisiana_445&action=edit&redlink=1) phía nam [Robert](/w/index.php?title=Robert,_Louisiana&action=edit&redlink=1)
[LA 1077](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Louisiana_1077&action=edit&redlink=1) gần [Goodbee](/w/index.php?title=Goodbee,_Louisiana&action=edit&redlink=1)
[LA 21](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Louisiana_21&action=edit&redlink=1) gần [Madisonville](/w/index.php?title=Madisonville,_Louisiana&action=edit&redlink=1)
[US 190](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_l%E1%BB%99_Hoa_K%E1%BB%B3_190&action=edit&redlink=1) giữa [Covington](/w/index.php?title=Covington,_Louisiana&action=edit&redlink=1) và [Mandeville](/w/index.php?title=Mandeville,_Louisiana&action=edit&redlink=1) **Đầu đông:** ![ I-10.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d5/I-10.svg/18px-I-10.svg.png)
![ I-10.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d5/I-10.svg/18px-I-10.svg.png)
![ I-59.svg](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/39/I-59.svg/18px-I-59.svg.png)
![ I-59.svg](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/39/I-59.svg/18px-I-59.svg.png)
[I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10)/ [I-59](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_59)tại [Slidell](/w/index.php?title=Slidell,_Louisiana&action=edit&redlink=1) **Liên kết đến hệ thống** [Hệ thống Xa lộ Liên tiểu bang](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang) [Chính yếu](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_xa_l%E1%BB%99_li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang)• [Phụ trợ](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_xa_l%E1%BB%99_li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_ph%E1%BB%A5)• [Thương mại](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_xa_l%E1%BB%99_th%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BA%A1i_thu%E1%BB%99c_H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang) **Xa lộ Liên tiểu bang 12** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Interstate 12* hay viết tắc là **I-12**) là một [xa lộ liên tiểu bang](/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang) [nội tiểu bang](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_xa_l%E1%BB%99_li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_ch%E1%BB%89_n%E1%BA%B1m_trong_m%E1%BB%99t_ti%E1%BB%83u_bang) nằm hoàn toàn bên trong tiểu bang [Louisiana](/wiki/Louisiana). I-12 bắt đầu trong thành phố [Baton Rouge](/wiki/Baton_Rouge,_Louisiana) tại [Xa lộ Liên tiểu bang 10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10), và đi dọc theo bờ phía bắc của [Hồ Pontchartrain](/w/index.php?title=H%E1%BB%93_Pontchartrain&action=edit&redlink=1) trước khi kết thúc tại điểm giao cắt với [Xa lộ Liên tiểu bang 10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10) và [Xa lộ Liên tiểu bang 59](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_59) gần [Slidell](/w/index.php?title=Slidell,_Louisiana&action=edit&redlink=1). I-12 chỉ dài 85 dặm giữa thành phố Baton Rouge và Slidell trong khi đó [2] [I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10)có đến 108 dặm đường giữa cùng hai điểm, vì vậy I-12 rất đông xe cộ vì đây là con đường tắc cho xe cộ di chuyển trên I-10. I-12 có 6 làn xe từ đầu phía tây của nó cho đến Lối ra số 7 là nơi nó chỉ còn có 4 làn xe cho đến điểm đầu phía đông của nó.
Năm 1993, lập pháp tiểu bang đặt tên lại cho Xa lộ Liên tiểu bang 12 là Xa lộ Công viên
[Cộng hòa Tây Florida](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_T%C3%A2y_Florida&action=edit&redlink=1). Năm 2003, các biển dấu có tên chính thức của xa lộ và cờ của [Cộng hòa Tây Florida](/w/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_T%C3%A2y_Florida&action=edit&redlink=1) được [Bộ Giao thông và Phát triển Louisiana](/w/index.php?title=B%E1%BB%99_Giao_th%C3%B4ng_v%C3%A0_Ph%C3%A1t_tri%E1%BB%83n_Louisiana&action=edit&redlink=1) dựng lên để tô đậm nét lịch sử độc đáo vùng "các quận Florida" của Louisiana.
Đối với một xa lộ liên tiểu bang chính (2 chữ số là xa lộ chính và 3 chữ số là xa lộ phụ trợ), thì đây là xa lộ tương đối ngắn vì chỉ dài khoảng 85 dặm (137 km). Trong khi
[Xa lộ Liên tiểu bang 19](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_19), [Xa lộ Liên tiểu bang 66](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_66), [Xa lộ Liên tiểu bang 97](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_97), và [Xa lộ Liên tiểu bang 99](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_99) (chỉ mới hoàn thành một phần) đều ngắn hơn nó nhưng không có xa lộ nào có đến hai điểm đầu nằm trên cùng một xa lộ (I-10). So sánh chiều dài của I-12 với chiều dài 73,5 dặm (118,3 km) của [I-295](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_295_(Delaware-New_Jersey)&action=edit&redlink=1) tại [New Jersey](/wiki/New_Jersey) và [Delaware](/wiki/Delaware), hay chiều dài 72,8 dặm (117,2 km) của [I-405](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_405_(California)&action=edit&redlink=1) tại [California](/wiki/California), hay thậm chí chiều dài 132 dặm (212 km) của [I-476](/w/index.php?title=I-476&action=edit&redlink=1) tại [Pennsylvania](/wiki/Pennsylvania), tất cả đều là xa lộ liên tiểu bang phụ (xa lộ có 3 chữ số là phụ).
## Mô tả xa lộ[
[sửa](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&action=edit§ion=1)] ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/LA_1249_Baptist_Pumpkin_Center_3.JPG/180px-LA_1249_Baptist_Pumpkin_Center_3.JPG)
[Baptist](/w/index.php?title=Baptist,_Louisiana&action=edit&redlink=1)và [Pumpkin Center](/w/index.php?title=Pumpkin_Center,_Louisiana&action=edit&redlink=1)
I-12 bắt đầu tại phía đông phố chính của thành phố Baton Rouge ở
[nút giao thông lập thể](/wiki/N%C3%BAt_giao_th%C3%B4ng_l%E1%BA%ADp_th%E1%BB%83) với [I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10), khi đó I-10 đi về hướng thành phố [New Orleans, Louisiana](/wiki/New_Orleans) còn I-12 đóng vai trò như một xa lộ tránh tạm thời không đi qua vùng thành phố New Orleans. I-12 tiếp tục đi hướng đông qua các khu ngoại ô của thành phố Baton Rouge trước khi chuyển tiếp thành một xa lộ liên tiểu bang nông thôn cho phần còn lại chiều dài của nó. Nó tạo thành một nút giao thông lập thể với [I-55](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_55) gần thành phố Hammond. Phía đông Hammond, xa lộ đi qua gần bờ bắc của Hồ Pontchartrain, và vượt qua những con ghềnh thác cảnh quang như [Sông Tangipahoa](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_Tangipahoa&action=edit&redlink=1) ở phía nam [Robert](/w/index.php?title=Robert,_Louisiana&action=edit&redlink=1), [Lạch Sims](/w/index.php?title=L%E1%BA%A1ch_Sims&action=edit&redlink=1) ở đông nam [Goodbee](/w/index.php?title=Goodbee,_Louisiana&action=edit&redlink=1), và [Sông Tchefuncte](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_Tchefuncte&action=edit&redlink=1) ở phía bắc [Madisonville](/w/index.php?title=Madisonville,_Louisiana&action=edit&redlink=1). I-12 kết thúc tại điểm nó gặp lại [I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10) và nó cũng gặp điểm đầu phía nam của [I-59](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_59) tại đây, gần thành phố Slidell.
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&action=edit§ion=2)]
Xa lộ Liên tiểu bang 12 được đưa vào Hệ thống Xa lộ Liên tiểu bang vào ngày 17 tháng 10 năm 1957, khi đó I-12 chạy từ I-10 trong thành phố Baton Rouge đến I-59 ở phía bắc thành phố
[Slidell](/w/index.php?title=Slidell_(LA)&action=edit&redlink=1). Vào giữa thập niên 1960, các xa lộ được điều chỉnh lại như hiện nay với cả hai I-12 và I-59 kết thúc tại I-10 gần thành phố Slidell. [3] [[4]](#cite_note-4)
Vì Cầu đôi trên I-10 bắt qua
[Hồ Pontchartrain](/w/index.php?title=H%E1%BB%93_Pontchartrain&action=edit&redlink=1) bị hư hại nặng sau [Bão Katrina](/wiki/B%C3%A3o_Katrina), I-12 tạm thời được sử dụng thay cho I-10. Ngày 14 tháng 10 năm 2005, nhịp cầu đi hướng đông của I-10 bắt qua Hồ Pontchartrain thông xe cho cả hai chiều. Nhịp cầu đi hướng tây của I-10 tái thông xe ngày 6 tháng 1 năm 2006, với tốc độ, trọng lượng và khổ xe bị hạn chế, giúp giảm lượng xe quá nhiều trên I-12 trong đoạn từ Đường đê Hồ Pontchartrain đến chỗ giao cắt với I-10 và I-59.
## Mở rộng và cải tiến[
[sửa](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&action=edit§ion=3)]
Năm 2009, một dự án được động thổ để mở rộng I-12 từ Nút giao thông lập thể O'Neal Lane (lối ra số 7) đến nút giao thông lập thể
[Xa lộ Louisiana 447](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Louisiana_447&action=edit&redlink=1) tại [Walker, Louisiana](/w/index.php?title=Walker,_Louisiana&action=edit&redlink=1). Đường hẹp hiện tại khiến cho xe cộ bị kẹt đến vài dặm.
Cũng trong năm 2010, công cuộc xây dựng bắt đầu tại cầu vượt
[Xa lộ Louisiana 1088](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Louisiana_1088&action=edit&redlink=1) trong [Quận St. Tammany](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%ADn_St._Tammany&action=edit&redlink=1) để làm một lối ra. Dự án hoàn thành có xa lộ LA 1088 vượt bên trên I-12 được mở rộng. Lối ra này được xây dựng để giảm ùn tắc trên các lộ địa phương và tạo một con đường trực tiếp hơn đến trường Trung học Lakeshore mới vừa mở.
Năm 2011, các giới chức bắt đầu xây dựng thêm một làn xe thứ ba mỗi chiều trên I-12 từ Cầu Vincent's Bayou đến nơi ba xa lộ
[I-10](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_10)/I-12/ [I-59](/wiki/Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_59) tác ra.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xa_l%E1%BB%99_Li%C3%AAn_ti%E1%BB%83u_bang_12&action=edit§ion=4)] [^](#cite_ref-USDOT_1-0) [“Table 1: Main Routes of the Dwight D. Eisenhower National System Of Interstate and Defense Highways as of ngày 31 tháng 10 năm 2002”](http://www.fhwa.dot.gov/reports/routefinder/table1.htm). [USDOT](/w/index.php?title=USDOT&action=edit&redlink=1)Federal Highway Administration. 31 tháng 10 năm 2002. Truy cập ngày 20 tháng 7 năm 2011. [^](#cite_ref-Google_2-0) [Google, Inc](/wiki/Google). *[bản đồ]. Cartography by Google, Inc. Truy nhập* [Google Maps – overview map of I-12](http://maps.google.com/maps?f=d&hl=en&geocode=9745900613042113492,30.418080,-91.107920&saddr=I-12+E+%4030.418080,+-91.107920&daddr=30.305762,-89.740105&mra=mi&mrsp=1,0&sz=16&sll=30.307911,-89.740019&sspn=0.008373,0.014462&ie=UTF8&ll=30.332583,-90.491638&spn=1.0715,1.851196&z=9) [15 tháng 2](/wiki/15_th%C3%A1ng_2)năm [2008](/wiki/2008). [^](#cite_ref-October_1957_Interstates_3-0) [Routes to Be Added to the National System of Interstate and Defense Highways](/wiki/T%E1%BA%ADp_tin:Interstate_Highway_plan_October_17,_1957_reverse_colors.jpg), October 17, 1957 [^](#cite_ref-4) [The National System of Interstate and Defense Highways](/wiki/T%E1%BA%ADp_tin:Interstate_Highway_status_unknown_date.jpg), ca. 1963
|
|![]()
[Xa lộ Liên tiểu bang 12](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Interstate_12?uselang=vi)
|
|


text:
Xung đột biên giới Ấn Độ-Bangladesh 2001
Xung đột biên giới Ấn Độ-Bangladesh năm 2001 diễn ra khi quân đội Ấn Độ và Bangladesh đấu súng dọc đường biên giới vốn có nhiều kẽ hở của họ, một dấu hiệu cho thấy tình hình ngày một căng thẳng giữa lực lượng quân đội hai quốc gia Nam Á láng giềng này.
Mở màn[sửa | sửa mã nguồn]
Hành động của Ấn Độ xuất phát từ việc Bangladesh đưa quân đến bao vây làng Pyrdiwah. Các quan chức Bangladesh tuyên bố ngôi làng thuộc chủ quyền của mình.[5] Trước đó, hai nước đã có một số cuộc họp nhằm giải quyết tranh chấp lãnh thổ, nhưng đều thất bại.
Căng thẳng dọc biên giới hai nước, ngày 18 tháng 4, đã biến thành xung đột bạo lực khiến binh lính cả hai bên thiệt mạng.
Giao tranh[sửa | sửa mã nguồn]
Cuộc đụng độ nổ ra sau khi lính biên phòng Ấn Độ vượt qua biên giới thuộc địa phận huyện Kurigram, tấn công hai chốt biên phòng để truy đuổi những kẻ buôn lậu gia súc từ phía bên kia biên giới trở về Ấn Độ khiến các binh sĩ Bangladesh nổ súng. Thiếu tướng Fazlur Rahman, chỉ huy lực lượng biên phòng Bangladesh, nói quân đội Ấn Độ sử dụng súng cối tấn công làm hai lính Bangladesh thiệt mạng. Phía Ấn Độ cũng chịu tổn thất; 16 binh lính chết.[4]
Khoảng 200 người phải sơ tán khỏi nhà của họ ở khu vực biên giới thuộc bang Tây Bengal (Ấn Độ) khi nổ ra cuộc đấu súng. Hai bên đã bắn khoảng 300 phát đạn. Vụ việc xảy ra chưa đầy hai tuần sau khi Bangladesh tố cáo binh lính Ấn Độ giết hại 4 dân làng của nước này.[4]
Bangladesh và Ấn Độ luôn cáo buộc lẫn nhau về các vụ nổ súng ở dọc đường biên giới chung. Trận đấu súng này, cùng với các vụ đụng độ thường xuyên giữa binh sĩ hai nước, đã làm xấu đi quan hệ giữa hai nước láng giềng có chung đường biên giới dài 4.000 km.[6]
Đêm ngày 19 tháng 4, một binh sĩ của họ bị thiệt mạng vì trúng súng cối. Một dân thường của Ấn Độ bị thương. Vào Thứ Sáu, 20 tháng 4 tiếng súng đã dịu bớt và Dacca chuẩn bị trao trả xác các binh lính Ấn Độ thiệt mạng trong cuộc đọ súng.[5]
Phản ứng[sửa | sửa mã nguồn]
Ngày 19 tháng 4, Matxcơva đã kêu gọi hai nước tìm biện pháp chấm dứt những bất đồng đối với vấn đề biên giới và xây dựng lòng tin thông qua các biện pháp chính trị và hoà bình.[5]
Theo phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Nga Alexander Yakovenko, Matxcơva lo ngại về tình hình an ninh ở khu vực biên giới chung giữa hai nước, đặc biệt sau vụ 16 lính biên phòng Ấn Độ, 2 nhân viên an ninh Bangladesh bị thiệt mạng và nhiều người khác bị thương. Ông Yakovenko cho rằng đây không phải là cuộc đụng độ đầu tiên trên vùng biên giới giữa Ấn Độ và Bangladesh, nhưng nó trầm trọng hơn các lần trước. Nga hy vọng Dacca và Tân Delhi sẽ chung sức tìm biện pháp thích hợp chấm dứt xung đột và duy trì mối quan hệ truyền thống tốt đẹp giữa hai bên.[5]
Chấm dứt[sửa | sửa mã nguồn]
Sau đụng độ, ngày 19 tháng 4, Ấn Độ và Bangladesh đã cùng kiềm chế và tránh va chạm. Cả hai nước đều bày tỏ sự hối tiếc trước những cái chết của binh sĩ và mong muốn phục hồi mối quan hệ láng giếng vốn thân thiện xưa nay.[7]
Quân đội Bangladesh đã rút khỏi làng Pydrwah, nằm trên bang Meghalaya của Ấn Độ. Chính phủ hai nước nhất trí rút quân khỏi các chốt biên phòng và Tân Delhi giành lại quyền kiểm soát làng Pydrwah, sau khi lính Bangladesh rút đi.[8]
Đụng độ khiến người dân hai bờ biên giới phải chạy sang các khu vực khác. Sau đó, Ấn Độ và Bangladesh vẫn tồn tại những tranh chấp về chủ quyền một số ngôi làng dọc biên giới. [9]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Lính biên bị tra tấn và bắn
- ^ Ấn Độ nhận 15 thi thể lính biên phòng
- ^ Lực lượng biên phòng tử trận
- ^ a ă â Nam Á
- ^ a ă â b Hạt nhân Nam Á
- ^ Bangladesh và Ấn Độ thảo luận biên giới
- ^ http://www.historyguy.com/india-bangladesh_2001.htm
- ^ Lối sống tại biên giới Ấn Độ
- ^ http://www.tribuneindia.com/2003/20030217/edit.htm#3Problem

markdown:
# Xung đột biên giới Ấn Độ-Bangladesh 2001
[Xung đột biên giới Bangladesh-Ấn Độ 2001](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_Bangladesh-%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99_2001&redirect=no))
|
|
![]()
|Chỉ huy|
|
|[Lực lượng An ninh Biên giới](/w/index.php?title=L%E1%BB%B1c_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_An_ninh_Bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi&action=edit&redlink=1)số 118) [[1]](#cite_note-bn-1) [Lực lượng Vũ trang Súng trường Bangladesh](/w/index.php?title=L%E1%BB%B1c_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_V%C5%A9_trang_S%C3%BAng_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Bangladesh&action=edit&redlink=1)) [[2]](#cite_note-tribune-2) [[3]](#cite_note-trib2-3) [[4]](#cite_note-isqh-4) **Xung đột biên giới Ấn Độ-Bangladesh năm 2001** diễn ra khi [quân đội Ấn Độ](/wiki/L%E1%BB%B1c_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_V%C5%A9_trang_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99) và [Bangladesh](/wiki/Qu%C3%A2n_%C4%91%E1%BB%99i_Bangladesh) đấu súng dọc đường biên giới vốn có nhiều kẽ hở của họ, một dấu hiệu cho thấy tình hình ngày một căng thẳng giữa lực lượng quân đội hai quốc gia [Nam Á](/wiki/Nam_%C3%81) láng giềng này.
## Mở màn[
[sửa](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&action=edit§ion=1)]
Hành động của Ấn Độ xuất phát từ việc Bangladesh đưa quân đến bao vây làng
[Pyrdiwah](/w/index.php?title=Pyrdiwah&action=edit&redlink=1). Các quan chức Bangladesh tuyên bố ngôi làng thuộc chủ quyền của mình. Trước đó, hai nước đã có một số cuộc họp nhằm giải quyết tranh chấp lãnh thổ, nhưng đều thất bại. [5]
Căng thẳng dọc biên giới hai nước, ngày 18 tháng 4, đã biến thành xung đột bạo lực khiến binh lính cả hai bên thiệt mạng.
## Giao tranh[
[sửa](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&action=edit§ion=2)]
Cuộc đụng độ nổ ra sau khi lính biên phòng Ấn Độ vượt qua biên giới thuộc địa phận huyện
[Kurigram](/w/index.php?title=Kurigram&action=edit&redlink=1), tấn công hai chốt biên phòng để truy đuổi những kẻ buôn lậu [gia súc](/wiki/Gia_s%C3%BAc) từ phía bên kia biên giới trở về Ấn Độ khiến các binh sĩ Bangladesh nổ súng. Thiếu tướng [Fazlur Rahman](/w/index.php?title=Fazlur_Rahman&action=edit&redlink=1), chỉ huy lực lượng biên phòng Bangladesh, nói quân đội Ấn Độ sử dụng súng cối tấn công làm hai lính Bangladesh thiệt mạng. Phía Ấn Độ cũng chịu tổn thất; 16 binh lính chết. [[4]](#cite_note-isqh-4)
Khoảng 200 người phải sơ tán khỏi nhà của họ ở khu vực biên giới thuộc bang
[Tây Bengal](/wiki/T%C3%A2y_Bengal) (Ấn Độ) khi nổ ra cuộc đấu súng. Hai bên đã bắn khoảng 300 phát đạn. Vụ việc xảy ra chưa đầy hai tuần sau khi Bangladesh tố cáo binh lính Ấn Độ giết hại 4 dân làng của nước này. [[4]](#cite_note-isqh-4)
Bangladesh và Ấn Độ luôn cáo buộc lẫn nhau về các vụ nổ súng ở dọc đường biên giới chung. Trận đấu súng này, cùng với các vụ đụng độ thường xuyên giữa binh sĩ hai nước, đã làm xấu đi quan hệ giữa hai nước láng giềng có chung đường biên giới dài 4.000 km.
[[6]](#cite_note-border_talks-6)
Đêm ngày 19 tháng 4, một binh sĩ của họ bị thiệt mạng vì trúng
[súng cối](/wiki/S%C3%BAng_c%E1%BB%91i). Một dân thường của Ấn Độ bị thương. Vào Thứ Sáu, 20 tháng 4 tiếng súng đã dịu bớt và Dacca chuẩn bị trao trả xác các binh lính Ấn Độ thiệt mạng trong cuộc đọ súng. [[5]](#cite_note-nautilus-5)
## Phản ứng[
[sửa](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&action=edit§ion=3)]
Ngày 19 tháng 4,
[Matxcơva](/wiki/Moskva) đã kêu gọi hai nước tìm biện pháp chấm dứt những bất đồng đối với vấn đề biên giới và xây dựng lòng tin thông qua các biện pháp chính trị và hoà bình. [[5]](#cite_note-nautilus-5)
Theo phát ngôn viên của
[Bộ Ngoại giao Nga](/wiki/B%E1%BB%99_Ngo%E1%BA%A1i_giao_Nga) [Alexander Yakovenko](/w/index.php?title=Alexander_Yakovenko&action=edit&redlink=1), Matxcơva lo ngại về tình hình an ninh ở khu vực biên giới chung giữa hai nước, đặc biệt sau vụ 16 lính biên phòng Ấn Độ, 2 nhân viên an ninh Bangladesh bị thiệt mạng và nhiều người khác bị thương. Ông Yakovenko cho rằng đây không phải là cuộc đụng độ đầu tiên trên vùng biên giới giữa Ấn Độ và Bangladesh, nhưng nó trầm trọng hơn các lần trước. [Nga](/wiki/Nga) hy vọng [Dacca](/wiki/Dhaka) và [Tân Delhi](/wiki/New_Delhi) sẽ chung sức tìm biện pháp thích hợp chấm dứt xung đột và duy trì mối quan hệ truyền thống tốt đẹp giữa hai bên. [[5]](#cite_note-nautilus-5)
## Chấm dứt[
[sửa](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&action=edit§ion=4)]
Sau đụng độ, ngày 19 tháng 4, Ấn Độ và Bangladesh đã cùng kiềm chế và tránh va chạm. Cả hai nước đều bày tỏ sự hối tiếc trước những cái chết của binh sĩ và mong muốn phục hồi mối quan hệ láng giếng vốn thân thiện xưa nay.
[[7]](#cite_note-historyguy-7)
Quân đội Bangladesh đã rút khỏi làng
[Pydrwah](/w/index.php?title=Pydrwah&action=edit&redlink=1), nằm trên bang [Meghalaya](/wiki/Meghalaya) của Ấn Độ. Chính phủ hai nước nhất trí rút quân khỏi các chốt biên phòng và Tân Delhi giành lại quyền kiểm soát làng Pydrwah, sau khi lính Bangladesh rút đi. [[8]](#cite_note-border_fence-8)
Đụng độ khiến người dân hai bờ biên giới phải chạy sang các khu vực khác. Sau đó, Ấn Độ và Bangladesh vẫn tồn tại những tranh chấp về chủ quyền một số ngôi làng dọc biên giới.
[[9]](#cite_note-9)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Xung_%C4%91%E1%BB%99t_bi%C3%AAn_gi%E1%BB%9Bi_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99-Bangladesh_2001&action=edit§ion=5)] [^](#cite_ref-bn_1-0) [Lính biên bị tra tấn và bắn](http://www.tribuneindia.com/2001/20010422/main1.htm) [^](#cite_ref-tribune_2-0) [Ấn Độ nhận 15 thi thể lính biên phòng](http://www.tribuneindia.com/2001/20010421/main2.htm) [^](#cite_ref-trib2_3-0) [Lực lượng biên phòng tử trận](http://www.tribuneindia.com/2001/20010422/main1.htm#2)
- ^
**a** **ă** **â** [Nam Á](http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/1283068.stm)
- ^
**a** **ă** **â** **b** [Hạt nhân Nam Á](http://www.nautilus.org/archives/sand/Updates2001/V2N17.html) [^](#cite_ref-border_talks_6-0) [Bangladesh và Ấn Độ thảo luận biên giới](http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/1889458.stm) [^](#cite_ref-historyguy_7-0) [http://www.historyguy.com/india-bangladesh_2001.htm](http://www.historyguy.com/india-bangladesh_2001.htm) [^](#cite_ref-border_fence_8-0) [Lối sống tại biên giới Ấn Độ](http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/south_asia/4622317.stm) [^](#cite_ref-9) [http://www.tribuneindia.com/2003/20030217/edit.htm#3Problem](http://www.tribuneindia.com/2003/20030217/edit.htm#3Problem)

X-Cache: cp1055 miss (0), cp1053 frontend miss (0)


text:
Yanga, Veracruz
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Yanga là một đô thị thuộc bang Veracruz, Mexico. Năm 2005, dân số của đô thị này là 15547 người.[1]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ “Municipalities of Mexico”. Truy cập ngày 11 tháng 8 năm 2012.
Yanga là một đô thị thuộc bang Veracruz, Mexico. Năm 2005, dân số của đô thị này là 15547 người.[1]

markdown:
# Yanga, Veracruz
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|Yanga|
|—
|
|
|![]()
**Hiệu huy** ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fc/Flag_of_Mexico.svg/22px-Flag_of_Mexico.svg.png)
[Mexico](/wiki/M%C3%A9xico) [Bang](/wiki/Ph%C3%A2n_c%E1%BA%A5p_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Mexico) [Veracruz](/wiki/Veracruz) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-6](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) [CDT](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-5](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Ph%E1%BB%91i_h%E1%BB%A3p_Qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF)) **Yanga** là một [đô thị](/w/index.php?title=%C4%90%C3%B4_th%E1%BB%8B_c%E1%BB%A7a_Mexico&action=edit&redlink=1) thuộc bang [Veracruz](/wiki/Veracruz), [Mexico](/wiki/M%C3%A9xico). Năm 2005, dân số của đô thị này là 15547 người. [[1]](#cite_note-1)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Yanga,_Veracruz&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Yanga,_Veracruz&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“Municipalities of Mexico”](http://www.statoids.com/ymx.html). Truy cập ngày 11 tháng 8 năm 2012.


text:
пласт
Từ điển mở Wiktionary
Tiếng Nga[sửa]
Danh từ[sửa]
пласт gđ
- Tầng, lớp; (осадочный тж. ) vỉa.
- угольный пласт — vỉa than
- .
- лежать пластом — nằm liệt giường, nằm liệt chiếu
Tham khảo[sửa]
- Hồ Ngọc Đức, Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí (chi tiết)

markdown:
# пласт
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Nga[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-rus-&action=edit§ion=T-1)]
### Danh từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-noun-&action=edit§ion=T-1)] **пласт** gđ [Tầng](/wiki/t%E1%BA%A7ng), [lớp](/wiki/l%E1%BB%9Bp); (осадочный тж. ) [vỉa](/wiki/v%E1%BB%89a). *— vỉa than* __у__гольный **пласт**
-
- .
*леж*— nằm liệt giường, nằm liệt chiếu __а__ть **пласт** __о__м
-
### Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ref-&action=edit§ion=T-1)]
- Hồ Ngọc Đức,
[Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)( [chi tiết](/wiki/Wiktionary:Ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c/FVDP))

X-Cache: cp1054 hit (1), cp1068 frontend miss (0)


text:
languorous
Từ điển mở Wiktionary
Bước tới:
dẫn lái
,
tìm
Mục lục
1
Tiếng Anh
1.1
Cách phát âm
1.2
Tính từ
1.3
Tham khảo
Tiếng Anh
[
sửa
]
Cách phát âm
[
sửa
]
IPA
:
/ˈlæŋ.ɡə.rəs/
Tính từ
[
sửa
]
languorous
/ˈlæŋ.ɡə.rəs/
Ẻo
lả
,
yếu
đuối.
Uể oải
,
lừ
đừ.
Nặng nề
, u ám (trời, thời tiết).
Tham khảo
[
sửa
]
Hồ Ngọc Đức,
Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí
(
chi tiết
)
Lấy từ “
https://vi.wiktionary.org/w/index.php?title=languorous&oldid=1541548
”
Thể loại
:
Mục từ tiếng Anh
Tính từ
Tính từ tiếng Anh
Trình đơn chuyển hướng
Công cụ cá nhân
Mở tài khoản
Đăng nhập
Không gian tên
Mục từ
Thảo luận
Biến thể
Các hiển thị
Tra
Sửa đổi
Xem lịch sử
Khác
Tìm kiếm
Chuyển hướng
Trang Chính
Cộng đồng
Thay đổi gần đây
Mục từ ngẫu nhiên
Trợ giúp
Thảo luận chung
Quyên góp
Chỉ mục
Ngôn ngữ
Chữ cái
Bộ thủ
Từ loại
Chuyên ngành
In/xuất ra
Tạo một quyển sách
Tải về dưới dạng PDF
Bản in được
Công cụ
Các liên kết đến đây
Thay đổi liên quan
Tải tập tin lên
Các trang đặc biệt
Liên kết thường trực
Thông tin trang
Trích dẫn trang này
Ngôn ngữ định nghĩa
English
Eesti
Ido
Kurdî
മലയാളം
မြန်မာဘာသာ
Polski
Română
தமிழ்
中文
Trang này được sửa đổi lần cuối lúc 11:36 ngày 12 tháng 6 năm 2015.
Văn bản được phát hành theo
Giấy phép Creative Commons Ghi công–Chia sẻ tương tự
; có thể áp dụng điều khoản bổ sung. Xem
Điều khoản Sử dụng
để biết thêm chi tiết.
Quy định quyền riêng tư
Giới thiệu Wiktionary
Lời phủ nhận
Nhà phát triển
Phiên bản di động

markdown:
# languorous
Từ điển mở Wiktionary
## Tiếng Anh[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-eng-&action=edit§ion=T-1)]
### Cách phát âm[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-pron-&action=edit§ion=T-1)]
### Tính từ[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-adj-&action=edit§ion=T-1)] **languorous** [/ˈlæŋ.ɡə.rəs/](/wiki/Wiktionary:IPA)
### Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:-ref-&action=edit§ion=T-1)]
- Hồ Ngọc Đức,
[Dự án Từ điển tiếng Việt miễn phí](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)( [chi tiết](/wiki/Wiktionary:Ngu%E1%BB%93n_g%E1%BB%91c/FVDP)) **languorous** [/ˈlæŋ.ɡə.rəs/](/wiki/Wiktionary:IPA)

X-Cache: cp1052 miss (0), cp1068 frontend miss (0)