markdown:
Những bài cùng tác giả
Bài liên quan:
Trương Vĩnh Ký (Huỳnh
Ái Tông)
Trương Vĩnh Ký
(Nguyễn Vy Khanh)
MỘT TRÍ THỨC BUỒN
Trước khi qua đời, Pétrus Ký đã để lại những dòng thơ tự sự đầy cảm
khái:
“Quanh quanh quẩn quẩn lối đường quai,
Xô đẩy người vô giữa cuộc đời.
Học thức gởi tên: con mọt sách,
Công danh rốt cuộc cái quan tài.
Dạo hòn, lũ kiến mau chơn bước,
Bò xối, côn trùng chắt lưỡi hoài.
Cuốn sổ bình sanh công với tội,
Tìm nơi thẩm phán để thừa khai.”
MISEREMINI MEI SATEM VOS AMICIC MEI
(Xin hãy thương tôi, ít ra những bạn hữu của tôi)
Rằng tuy ăn ở cùng Tần
Bâng khuâng nhớ Hán muôn phần xót xa
(Trương Vĩnh Ký)
Vốn kiến thức uyên bác qua trên 118 tác phẩm để lại, tuy không phải là
kiệt tác hay công trình học thuật độc đáo mà chủ yếu là những khảo sát,
đúc kết lịch sử một cách có hệ thống mặc dù về hành văn còn pha trộn
biền ngẫu, nhưng về nhiều phương diện, các trước tác của Trương Vĩnh Ký
là đóng góp không thể xem thường: lần đầu tiên một tác phẩm sử học về
Việt Nam viết bằng tiếng Pháp (Petit Cours d’histoire d’Anam xuất bản
1875/1877) và hai công trình sử học khác viết bằng tiếng Việt là Truyện
đất Nam Kỳ lịch sử đàng trong (1864), Đại nam Việt quốc triều sử ký
(1879) đều dựa theo những nguồn thư tịch và truyền thuyết cổ, được biên
soạn theo phương pháp mới vào thời đó; hàng loạt tác phầm cổ điển của
dân tộc bằng chữ Nôm được phiên âm sang quốc ngữ như Truyện Kiều (1875),
Lục Vân Tiên, Phan Trần, Lục súc tranh công…nhiều bộ sách dịch Tứ thư,
Ngũ Kinh của Trung Quốc…vào buổi bình minh của nền văn chương quốc ngữ ở
nửa thế kỷ thứ 19, xứng đáng nâng tác giả lên tầm cỡ “một nhà bác học,
một thủy tổ nghề làm báo, một nhà ngôn ngữ học” như nhiều người ca
ngợi(1) . Được tiếp xúc với văn hóa phương tây, thông qua việc học
trường đào tạo Thầy tu của các Giáo sĩ thừa sai công giáo, phương pháp
tư duy của Trương Vĩnh Ký đã chịu ảnh hưởng rất lớn tư tưởng Khai sáng
của Âu tây, khác với tư tưởng Khổng Mạnh của hầu hết nhân sĩ nước Việt
thời bấy giờ. Chính nguồn gốc xuất thân đặc biệt của ông và cái vốn tây
học phong phú nầy đã quyết định thân phận của một người trí thức thuộc
địa, day dứt Trương Vĩnh Ký cho đến ngày tàn hơi mà chúng ta đã thấy ở
lời thơ trên. Người mà sự nghiệp chính trị (nếu có) và sự nghiệp văn học
luôn đứng giữa làn ranh, đôi bờ của những phê phán, khen-chê gay gắt,
không tiếc lời từ trăm năm nay kể từ khi Ông qua đời (1/9/1898) đến ngày
nay, khi mà tiếng Việt đã trở thành một ngôn ngữ hoàn chỉnh, bác học(2)
trong đó có phần đóng góp không nhỏ của những trí thức “tây học” như
Huỳnh Tịnh Của, Phạm Quỳnh, Trương Vĩnh Ký …vào cuối thế kỷ 19 đầu thế
kỷ 20.
Lê Đình Bảng đã ghi lại những ý kiến khá ấn tượng về Trương Vĩnh Ký,
rằng “bên cạnh những hào quang mà người đọc đã tâm phục, đã tôn vinh ông
là nhà bác học, nhà văn hóa, nhà ngôn ngữ, nhà Đông phương học, nhà
chính trị, nhà ngoại giao…thì trong chừng mực nào đó, Trương Vĩnh Ký lại
là “kẻ đưa chân đạp mũi nhọn”, là “cái bia cho người ta vấp phạm” chẳng
những bị xóa sổ như người-không-có-công-lênh-gì, mà Trương Vĩnh Ký còn
bị lên án, kết tội là một “tên cơ hội, hoạt đầu chính trị, đứa con hoang
Nam kỳ gốc La mã; tên học trò ngoan đạo, tay sai, đặc vụ tình báo phục
vụ đắc lực cho chủ nghĩa thực dân…”(3) với cái lẽ đơn giản là khi Pháp
chiếm Gia Định(1859), “tại sao Trương Vĩnh Ký, một thức giả, một sĩ phu
lại khoanh tay đóng vai bàng quan mà không tham gia cứu quốc, mà lại còn
trùm chăn, tích cực hoạt động giúp quân địch ? Trương Vĩnh Ký làm thông
ngôn, có khác gì tình báo, chỉ điểm, bày mưu lập kế để giặc chóng đạt
mưu đồ xâm lược”(4) . Những ghi chép của Ông trong chuyến đi thăm ở Bắc
Kỳ(1876) có phải là bản báo cáo do thám “tiền trạm” cho quân Pháp tiến
quân chiếm đóng sau này như từng bị kết tội ?
Nhận xét của Trương Vĩnh Ký về vai trò của chữ quốc ngữ, rằng việc
la-tinh hóa tiếng Việt sẽ giúp cho “xứ sở nghèo khốn không được thừa kế
nầy…bước vào cộng đồng các dân tộc và hệ quả to lớn mà phương tây đem
lại cho thế giới”(5) có khác gì những phát biểu cùng thời và tương tự
của Fukuzawa Yukichi trong “Thoát á luận” thời Minh Trị duy tân mở đường
phát triển của nước Nhật vào hậu bán thế kỷ thứ 19, chỉ tiếc rằng, khác
với Fukuzawa, Ông đã không gặp được một đấng minh quân và hàng quan lại
thức thời của triều đình(6), biết lắng nghe gợi ý tâm huyết của quần
thần như Minh Trị Thiên hoàng để phò tá … Còn nhiều lời lẽ phê phán gay
gắt của nhiều nhà “sử học” viết về Trương Vĩnh Ký như Tô Minh Trung,
Trần Huy Liệu(7)… vào những năm 1960 của thế kỷ trước, hay Nguyễn Đắc
Xuân, Võ Xuân Đàn… sau nầy theo quan điểm mác-xít máy móc, có chung một
lối nhận định, rằng ông là “con đẻ về mặt ý thức của bọn gián điệp đội
lốt thầy tu…của chủ nghĩa thực dân xâm lược Pháp…” tuy nhiên theo chúng
tôi, đây là một sự áp đặt phi biện chứng, thể hiện một quan điểm hẹp hòi
trong phê phán, không đặt đối tượng vào bối cảnh lịch sử và tình huống
mà họ đã sống và gặp phải, nghiên cứu theo lối một chiều, quên rằng Chủ
nghĩa Mác-Lê Nin được du nhập vào nước ta sau đó gần hơn ba thập niên,
kể từ khi đảng Cộng sản Đông Dương ra đời. Nếu áp dụng phương pháp luận
nầy, ai không chống Pháp, ở trong “thành” làm việc cho Pháp đều là tay
sai của chúng cả sao? Nói khác đi lối chụp mũ “cá mè một lứa” như vậy sẽ
không giúp ích gì cho việc tìm hiểu sự phong phú và đa dạng của chủ
nghĩa yêu nước Việt Nam, nhất là công cuộc đấu tranh chống Pháp và kháng
Mỹ kéo dài hơn một thế kỷ trong đó có những phong trào đấu tranh dưới
nhiều dạng thức của nhân dân thành thị sau nầy, một tư duy bao biện máy
móc “ai không theo ta là địch” theo kiểu “người làm việc cho Tây, Mỹ đều
là kẻ phản động” của chủ nghĩa lý lịch “cách mạng” hẹp hòi. Điều giúp
chúng ta phủ nhận sự đánh giá đó, lý giải được tại sao khi toàn dân đứng
lên vác tầm vông vạc nhọn chống xâm lăng vào năm 1945, tất cả tượng đồng
tưởng niệm thực dân trong thành phố bị triệt hạ thì riêng tên trường học
và tượng đài của Trương Vĩnh Ký vẫn còn nguyên vẹn(8), phản ánh tình cảm
của nhân dân kính trọng Ông đến thế nào.
Trở lại với Trương Vĩnh Ký từ thời tấm bé, mồ côi Cha (là một lãnh binh)
, mẹ là tín đồ Thiên chúa giáo, vì vậy bị xem là “tội đồ” khi nhà Nguyễn
công khai “cấm đạo” buộc Cha ông trốn sang Cao miên và mất ở đây. Có thể
nói đây là chính là “thân phận” hay “định mệnh” khắc nghiệt bám đuổi
suốt cuộc đời Ông, một mâu thuẫn giữa hiện thực và đạo lý, giữa “ân “ và
“oán” luôn dằn vặt và thể hiện rất rõ trong chọn lựa tiến thân của một
chàng thanh niên ngoan đạo trước sự đàn áp của một triều đại phong kiến
đang suy tàn. Trương Vĩnh Ký được theo các giáo sĩ tây phương ăn học
trong một bối cảnh lịch sử vô cùng phức tạp, lúc người Pháp mang chiến
thuyền và quân đội sang uy hiếp vua quan Nhà Nguyễn, buộc phải mở cửa
giao thương, chấm dứt việc đàn áp người theo Đạo ( Minh Mạng, Thiệu Trị
và Tự Đức đã áp dụng chính sách cứng rắn đối với giáo dân, cấm giao
thương với Âu Mỹ, 6 lần ra chiếu cấm đạo từ năm 1848-1861, không cho
người công giáo ra làm quan và xử thắt cổ nếu không bỏ đạo theo Chỉ dụ
số 13 năm 1860)…đến khi quân Pháp chiếm đóng lục tỉnh ở Nam kỳ, dựa vào
hòa ước Nhâm Tuất (1862) sau đó, đặt nền móng thống trị thực dân lâu
dài. Thời kỳ mâu thuẩn địch-ta (Pháp và dân tộc Việt) căng thẳng, đối
kháng một mất một còn… trên 300 cuộc nổi dậy lớn nhỏ ở khắp nơi
(9)
chống chế độ cai trị hà khắc, bóc lột đến tận xương tủy của bọn thực dân
lẫn vua quan phong kiến đã phản ánh sự hờn căm và uất hận của nhân dân
thời bấy giờ, đặc biệt là các phong trào “Bình Tây sát tả”, chống giáo
dân quyết liệt hơn cả chống Tây gây ra vấn đề mâu thuẫn lương giáo diễn
ra rất gay gắt(10). Chính sự hèn hạ bất lực, không thức thời trước trào
lưu của thế giới của vua quan thời nhà Nguyễn, đặc biệt là hoạt động của
thương nhân và giáo sĩ phương tây triển khai rầm rộ, lập hệ thống thuộc
địa và thống trị thực dân khắp nơi từ thế kỷ 16-17…thì Pétrus Ký, người
theo đạo công giáo, đã trở thành một đối tượng luôn bị hoài nghi, tội
lỗi—là tay sai của bọn thực dân hay nhà trí thức muốn hòa hoãn, mong
Việt nam sống chung trong sự bảo hộ của chúng(11)---mà cả đời Pétrus Ký
vẫn không biện minh nổi . Nếu chỉ dựa vào những ghi chép “ báo cáo”
thành tích của vài nhân vật thuộc kẻ địch (như đề đốc De la Grandière)
trong đó nhắc đến vai trò “hữu dụng” của Trương hay lá thư Ông gửi cho
Trung tá Hải quân Jauréguiberry(12) , cầu cứu “ngoại viện” trước việc bị
kết tội “theo giặc” để qui chụp Ông đã câu kết với thực dân để đồng hóa
dân tộc trong hệ thống cai trị (chính trị lẫn văn hóa) của Pháp liệu có
thỏa đáng không ? Lúc triều đình nhà Nguyễn (vua Tự Đức) cử Phan Thanh
Giản sang Pháp(1863) để đàm phán “chuộc” lại ba tỉnh miền đông không
thành, cho rằng Ông đã bị mua chuộc hay lung lạc thậm chí qui chụp là
“tình báo” chỉ vì là thông ngôn cho phía Pháp !(13) . Thời gian Trương
Vĩnh Ký làm việc cho vua Đồng Khánh ở Huế, người “tốt” với Trương như
Paul Bert(a), luôn phụ họa với những suy nghĩ của Ông trong mấy tháng
đầu nhưng Trương vẫn bị bọn “xấu” như Paulin Vial--- là giám đốc Nội vụ,
cấp trên của Trương Vĩnh Ký ở Nam-kỳ(14)--- không ưa, luôn tìm cách đố
kị dèm pha, nghi ngờ , chống đối ra mặt(b). Há Ông đã nhiều lần nói “ ta
làm việc cho họ nhưng không theo họ” và thực tế đã chứng minh điều đó
khi nhận chức vụ Đốc Học(Hiệu trưởng) Trường Thông ngôn(Collège des
Interprêtes) hay Thầy giáo trường Quản trị Tập sự (Collège des
Administrateurs Stagières) lẫn lúc rút về Nam sống ẩn dật đó sao. Những
huy chương mà nhà nước Pháp trao tặng (Bắc đẩu Bội tinh…), những chức
tước (hàm quan-Hàn lâm Thị Giảng học sĩ để dạy Vua học tiếng Pháp hay
biệt hiệu Nam Trung Ẩn sĩ và khi trở về Nam, Kim Khánh Bội Tinh và Chức
hàm Lễ Bộ Thượng Thư (theo Trương Vĩnh Lễ - Việt Nam, Đâu là sự thật- Où
est la vérité ?) của Đồng Khánh ban cho Ông là gì ?(c). Bên nào cũng
“tưởng thưởng” cho Ông huy chương hay hàm tước vinh danh để kéo Ông
nghiêng hẳn về phía họ…nhưng nếu nhìn vào cuộc sống bệnh tật, nghèo túng
của Trương Vĩnh Ký thì rõ ràng Ông đã bị cả hai phía ruồng rẫy vào những
ngày cuối đời, cho thấy những lập luận nầy không chính xác, hay quá ư
khắt khe. Nếu như thế thì Trương Vĩnh Ký đã có dinh cơ kèm theo chức
tước đem lại quyền lợi cụ thể và một cuộc sống đầy đủ sung túc, hơn cả
người bình thường vì khả năng đóng góp “to lớn” của Ông(d).
--------------------------------------------------------------
(a) (xem Phụ lục 1)
(b) (xem thêm chú thích số 20)
(c) (xem thêm cuộc đối thoại giữa vua Đồng Khánh và Trương Vĩnh Ký ở chú
thích 24)
(d) ( xem phụ lục 2)
Thực tế, cuộc sống “vinh thân, phì gia” hoàn toàn xa lạ đối với Trương.
Trong một bức thư gửi bác sĩ Chavannes ngày 8/4/1887, Ông viết “…về danh
vọng thì nó không còn quyến rũ được con sư tử già bị đè nặng dưới niềm
chua chát…” , còn với vợ mình ( Bà Vương Thị Thọ) Ông tâm sự như trăn
trối ” Mọi việc tôi làm còn lưu lại đó. Việc đúng, việc sai hãy để cho
đời phán xét, đời nầy chưa tỏ thì đời sau tiếp tục…Trong sáng như cụ
Nguyễn Du mà còn phải kêu lên không biết 300 năm sau có ai hiểu được
mình huống gì thân phận tôi ! Nếu tôi ra đi trước, bà nhắc con cháu là
cả đời tôi cần mẫn, chăm chút để lại cho chúng toàn là sách….”(15)
Vậy Pétrus Ký là ai, một trí thức đau khổ của thời cuộc, của một dân tộc
trong chế độ phong kiến suy tàn nằm dưới gọng kìm của đế quốc sài lang ?
Trong cuộc trao đổi với Paul Bert trên đường ra kinh thành Huế vào tháng
4/1886, trên tàu thủy, Trương đã phê phán:
“Nhiều lần tôi có nói với thống đốc, những người kháng cự họ có lý do vì
chủ nghĩa yêu nước của họ. Một là sự thù hằn đối với đám người theo đạo
mà họ coi là những người chạy qua hàng ngũ người Pháp làm chỉ điểm, dẫn
đường. Hai là sự ngờ vực sự tráo trở như úp ngửa bàn tay, coi mình như
những ông chủ của nhà nước An Nam. Họ có mặt khắp nơi trong thành quách
bị chiếm đóng, họ đuổi quan An Nam ra khỏi nha môn, và khi ấy mấy ông
quan này mất hết quyền thế, phẫn uất mà hút gió thổi bùng lên ngọn lửa
kháng cự”(16).
Và rằng:
“Người ta trách Đại nhân xài quá nhiều tiền và đã đem nhiều người từ
Pháp sang, vào thẳng bộ máy của Đại nhân, nhưng họ ngơ ngáo trước công
việc của bổn xứ, trong khi có bao nhiêu người Nam kỳ có tài, ngồi đó,
không ai coi ra gì Người ta luận xét, Đại nhân có chính sách thiên vị và
không để tâm về phía Nhà nước. Tôi mong các nhà Giám sát ghé mắt.”(17)
Thử hỏi một tên “tay sai” hay “siêu Việt gian” , đáng bị “đời đời nguyền
rủa” (chữ dùng của Nguyễn đắc Xuân, xem chú thích 12 & 22) có thể nói
với người “chủ” của mình như thế không ? Đau đớn thay cho Trương Vĩnh Ký
khi phải hứng chịu những lời lẽ thô bạo như vậy.
Qua những trước tác về lịch sử, văn hóa, báo chí của Ông mà ta đọc được
ngày nay thì có thể nói những lời qui kết của cả hai phía đều không thỏa
đáng. Phải chăng vì Trương Vĩnh Ký không tham gia vào các phong trào
chiến đấu của tầng lớp sĩ phu trong khởi nghĩa Yên Thế, chiến lũy Bãi
Sậy(1885-1889), khởi nghĩa Văn Thân (1878), Phan đình Phùng… hay phong
trào Cần vương theo Vua Hàm Nghi mà ta có thể qui tội cho Ông ? Đành
rằng đây là phong trào kháng Pháp, phò vị vua yêu nước quyết liệt, không
những hàng vạn người bị chúng cầm tù, tàn sát, truy diệt--- trong đó ba
vị Vua nhà Nguyễn đã bị lưu đày tận đảo ở Châu Phi---và đã thất bại hoàn
toàn khuất phục trước họng súng của thực dân Pháp. Ngay chủ trương “Pháp
việt đề huề” sau nầy cũng đã làm tê liệt Phan Chu Trinh, biến Phan bội
Châu thành “ông già bến Ngự”…cho thấy thủ đoạn của bọn thực dân nham
hiểm và cay độc với tầng lớp sĩ phu đến nhường nào. Trong tình thế như
vậy Trương Vĩnh Ký dù có “yêu nước”, sớm giác ngộ nhận thức về độc lập
dân tộc đến mấy cũng phải ngậm ngùi. Đã có bao sĩ phu khác trong các
phong trào yêu nước đấu tranh bằng vũ lực như sự kiện “Đầu độc Hà
Thành”(1908),“Tiếng bom Sa Diện”(1924) của Phạm Hồng Thái, Khởi nghĩa
Yên Bái(1930) trong phong trào Quốc dân đảng sau nầy đã bị quân đội Pháp
đưa lên máy chém , tù đày ở Côn Lôn, Phú Quốc và các vùng đất đảo xa xôi
tận Châu Phi như chúng ta đã biết.
Tiếc thay, quan điểm đánh giá những nhân vật trong lịch sử kháng Pháp
vào hậu bán thế kỷ 19 ở nước ta vẫn còn loay hoay trên một nhận thức
kinh điển bao biện, xem “kháng cự (sự đề kháng) như một thước đo phẩm
hạnh cũng bao hàm những nguy cơ xuyên tạc nghiêm trọng tương tự” nếu
theo lời “cáo” nổi tiếng từ thế kỷ 15 “hào kiệt đời nào cũng có”( Bình
Ngô đại cáo của Nguyễn Trãi)…thì đánh giá nầy cũng có thể áp dụng cho
thế kỷ 19(18). Hai chữ “hào kiệt” ở đây đâu chỉ là người cầm gậy gộc,
tầm vông chiến đấu với quân thù mà thôi. Chính việc lấy “kháng cự”(bằng
vũ lực) làm “tiêu chí” nầy đã phủ lấp mặt tích cực của một trí thức yêu
nước, một sĩ phu uyên bác nhưng chất chứa nhiều mâu thuẫn của một thời
kỳ đen tối của dân tộc, thậm chí còn chụp lên Ông—một con chiên của Ki
tô giáo-- vai trò của một Việt gian(19) mà cơ sở “phán xét” của nó là
dựa vào những cuốn sách mỵ dân, bịt mắt người đọc, lẫn lộn “chính”, “tà”
của phía mà Trương Vĩnh Ký cộng tác(20) hay chọn lựa những câu chữ cắt
xén từ những tài liệu lưu trữ ở Sở Văn khố thuộc địa Pháp theo một ý đồ
chính trị đã có sẵn.
Hãy nghe lý lẽ mà Trương Vĩnh Ký đã từ chối quốc tịch Pháp lẫn ân huệ
khác của chính quyền thực dân, nói lên nỗi niềm bất hạnh nầy:
“Nước Nam ta tổ tiên Hồng lạc…gia phả truyền lại bồn ngàn năm nay, nhứt
đán ta dân tịch theo Tây, phục sắc theo Tây, biến hết làm Tây, không còn
cái dấu tích chi là người nam nữa, đó là loài Tịch đàm vong tổ, rồi tới
đời con cháu ta nó theo gia phả mới của ta mà đốt quách cái gia phả cũ
của tổ tiên, quên đứt là người nam, thì giống ta còn cũng như mất, mà
cái cơn diệt chủng tự ta treo lên trước…Người ta sẽ cho tôi là nhu
nhược, nhút nhát; tôi đã làm như vậy vì tôi sợ muốn thoát thân ra khỏi
một hoàn cảnh khó khăn. Vào dân tây tôi sẽ mất hết uy tín, uy lực của
tôi và đã mất hết tín nhiệm của Vua, của triều đình và của đồng bào tôi.
Không lý trời sanh tôi ra là con quạ, bây giờ biểu thì một hai nói tôi
là con cò sao đặng ? Nên là điều trái tự nhiên hết sức”(21)
*
Ngồi bên cạnh ngôi mộ Trương Vĩnh Ký vắng lạnh, điêu tàn và lặng lẽ trên
mãnh đất của gia đình người vợ ông ở góc đường Trần Bình Trọng và Trần
Hưng Đạo (quận 5, TPHCM), trong căn lều bán bia và ốc”núi” luộc(đặc sản
của vùng núi Tây Ninh) lụp xụp, nghèo nàn của người cháu nội năm đời của
ông trong khuôn viên vào một buổi chiều cuối tháng 7 năm 2008, chúng tôi
ngậm ngùi biết bao dù biết rằng Ông đã yên giấc từ trăm năm nay, để lại
cho thế hệ đời sau những công trình và tư liệu mà hiện nay vẫn còn nhiều
tranh cãi về mặt học thuật cũng như tồn tại mối nghi ngờ về thái độ và
hợp tác của Trương Vĩnh Ký với cả hai phía, Pháp và triều đình nhà
Nguyễn chưa được xóa tan. Thời gian ngắn ngủi bên cạnh Vua Đồng
Khánh(22) và Toàn quyền(Khâm sứ Trung Kỳ và Bắc Kỳ) Paul Bert của Ông đã
bị một số nhà nghiên cứu qui kết tội làm “tay sai”, ”phản quốc”… mà
không thấy ngay bản thân Trương Vĩnh Ký cũng đã bị Paul Bert— thống đốc
toàn quyền của bộ máy cai trị thực dân, người bạn hiểu Ông nhất-- “trở
giọng” vì chủ trương siết chặt thuộc địa bằng sức mạnh quân sự của Hoàng
đế “chính quốc”. Trước sự ép buộc và cưỡng chế lộ liễu thực hiện chính
sách phân chia Việt nam làm ba phần (Nam, Trung, Bắc kỳ) trong khi Ông
đang ra sức thuyết phục Paul Bert và bênh vực Vua Đồng Khánh--- mặc dù
hàng ngũ quan lại trong triều vẫn khư khư phủ nhận Trương--- phản đối
việc bó hẹp ảnh hưởng của triều đình trong chính sách “chia để trị” của
nhà cầm quyền thực dân, thì giới quân đội trong hàng ngũ thống trị thuộc
địa đã gây sức ép(23) đè nặng lên Ông sau khi Paul Bert đột ngột qua đời
( ngày 11/ 11/1886). Trương Vĩnh Ký thất vọng đắng cay và “tỉnh ngộ”
trong việc hợp tác với Pháp(24), tìm cách lui về Nam sống ẩn dật(25) và
biên soạn sách vở cho hậu thế với tất cả tâm huyết và tài năng.
Chúng ta có thể thấy lối nhận định “phê phán” của một số nhà sử học phát
xuất từ định kiến hay ý đồ chính trị với một cách nhìn hằn học, phiến
diện, sai lệch, thiếu chiều sâu về một giòng lịch sử chống quân xâm lược
vô cùng phong phú của dân tộc ta, phủ nhận công lao của tầng lớp trí
thức, sĩ phu. Nói khác đi, cuộc chiến đấu để bảo vệ tổ quốc không chỉ có
những nông dân, sĩ phu kể cả hàng ngũ quan lại… đứng lên cầm súng, tuốt
gươm, vác tầm vông, xây chiến lũy chống giặc mà còn có những con người
khiêm tốn, thủy chung âm thầm đóng góp và chịu nhiều hàm oan khắc nghiệt
giữa hai gọng kìm thực dân lẫn phong kiến như Trương Vĩnh Ký, một kẻ sĩ
thức thời Việt nam trước thời cuộc trong thế kỷ thứ 19.(26)
”Ở với họ mà không theo họ”
(Sic Vos Non Vobis)(27)
Hồng lê Thọ
7/2008
__________________________________________________________________
(1) Lê Đình Bảng “Chung một đồng cảm: trăm năm cô đơn hay bi kịch cuộc
đời Trương Vĩnh Ký”
www.dunglac.org/index.php?m=module2&id=102
và “Thế kỷ 21 nhìn về Trương Vĩnh Ký” Nhiều tác giả, Nhà xuất bán Văn
hóa Sài gòn(năm 2006)
(2) Dương Quảng Hàm: “khiến cho tiếng Nam có thể dùng để viết văn, thứ
nhất là văn xuôi là một vốn văn xưa ta chưa có” hay “người khai sáng mở
đường cho nến quốc văn mới”(Việt Nam Văn Học Sử yếu , Bộ QGGD, Sài gòn
1960)
(3) Lê Đình Bảng, tldd
(4) Mẫn Quốc, Nghiên cứu lịch sử 56,60 tháng 11/1963 và 12/1963
(5) Pétrus Ký “Correspondance 1873-1875” số 105 Thư gửi ngài Perrin,
3/9/1877 Bảo tàng Pétrus Ký. Trích theo Milton E. Osborne trong “Trương
Vĩnh Ký và Phan thanh Giản…”
www.talawas.org/talaDB/showFile.php?res=12933&rb=0302
(6) Nguyễn trường Tộ (1827-1871) đã dâng lên triều đình (Vua Tự Đức) trên
mười lăm bản điều trần về việc cải tân nước trong khoảng thời gian từ
1863 đến 1871. Nguyễn Vọng Các từ Thái Lan trở về cũng trình bày chính
sách ngoại giao khéo léo của Xiêm la, không bị hiếp chế nhờ kí kết các
hiệp ước cung hiến quyền lợi đồng đều cho các cường quốc Tây phương hay
1881 Lê Đĩnh đi sứ Hương Cảng về cũng tâu là các quốc gia Tây phương sỡ
dĩ hùng mạnh là nhờ chú trọng đến việc binh và việc mua bán…nhưng triều
đình vẫn giữ thái độ thủ cựu, chỉ trích các dự án cải cách, hẹp hòi,
không muốn thay đổi…(xem “Việt Nam thời Pháp đô hộ” của Nguyễn thế Anh,
nhà xuất bản Văn học)
(7) thực ra đây cũng là điều dễ hiểu, những nghiên cứu có tính phê phán
“một chiều” nầy diễn ra trong bối cảnh chiến tranh chống Mỹ vô cùng ác
liệt, không thể đánh giá tích cực hành vi tham gia và cộng tác với thực
dân của Trương Vĩnh Ký, điều đó vô hình trung giúp những kẻ phục vụ cho
chế độ chính trị ở Sài gòn đang dương cao chiêu bài “chống cộng”. Trần
Huy liệu đã viết “ ngày nay tại miền nam—thời điểm năm 1964 -- nước ta,
Trương vẫn được đề cao vì tư tưởng và hành vi của Trương gắn liền với
công cuộc của bọn cướp nước”. Rõ ràng đây có thể gọi là “hạn chế lịch
sử” mà ngày nay chúng ta cần có một cách nhìn thoáng đãng và khách quan
hơn, không còn vướng bận bởi những mục tiêu chính trị đương thời (HLT).
Chúng ta hãy đọc một đoạn phân tích của Trần Huy Liệu theo quan điểm
giai cấp có “tính chất chỉ đạo” trong thời kỳ quan hệ Trung-Sô bất hòa,
đấu tranh chống chủ nghĩa xét lại đang diễn ra gay gắt và ảnh hưởng
không nhỏ đối với miền bắc (vào những năm 1960-64) như sau:
”Lấy về giai cấp mà nói, chúng ta không thể đặt Trương Vĩnh Ký thuộc
giai cấp nào khác hơn là giai cấp phong kiến, nhưng trên lập trường tư
tưởng Trương Vĩnh Kỹ không còn gì là phong kiến dân tộc, mà chỉ là một
kẻ “mất gốc”, ôm chân ngoại địch ngay từ lúc vào đời” (Nhận định về
Trương Vĩnh Ký, Nghiên cứu Lịch sử số 5, 2/1964).
(8) Nguyễn Văn Trung “Việc dựng tượng Trương Vĩnh Ký” trong “Thế kỷ 21
nhìn về Trương Vĩnh Ký” Nhiều tác giả, Nhà xuất bán Văn hóa Sài gòn(năm
2006).
Theo lời kể của nhà văn Hoàng Lại Giang, trong buổi hội thảo về Trương
Vĩnh Ký vào năm 2002, nhà sử học Trần Văn Giàu xác nhận lúc bấy giờ làm
Chủ tịch Ủy ban hành chính lâm thời Nam bộ sau khởi nghĩa 25/8/1945, Ông
đã ra lệnh “các chú có đập phá tượng ba thằng lính tây thì cứ đập nhưng
không được đụng đến tượng cụ Trương Vĩnh Ký” khi được hỏi ý kiến(HLT).
(9) Đời Minh Mạng (1821-1840) có gần 200 vụ nổi loạn lớn nhỏ, đời Thiệu
Trị (1841-1847), chỉ bảy năm ngắn ngủi, có hơn 50 vụ, đời Tự Đức
(1848-1884) có trên 100 vụ nông dân nỗi loạn, 100 vụ cướp của quân nhà
Thanh tràn qua và 60 vụ cướp biển. Đặc biệt là các phong trào “Bình tây
sát tả ” xem tín đồ công giáo là tay sai cho địch phải tàn sát không
tha. Công việc chém giết này gọi là sát tả. Tất cả Văn Thân và Cần Vương
bất cứ ở đâu trong nước đều ôm một mối thù chung, gặp đâu có nhà thờ là
đốt phá, gặp đâu có người mặc áo dài thâm là vặt râu gọt đầu, bắt bước
qua Thập Giá, thích chữ vào mặt rồi giết chết bỏ. Văn Thân cũng như Cần
Vương tưởng phàm những người theo đạo Gia Tô đều là quân nội công của
người Pháp và Gia Tô là tả đạo. Sang thời Tự Đức việc cấm đạo lại càng
ác liệt hơn. Vừa lên ngôi vua ra Dụ (1848) định rằng “giáo sĩ ngoại quốc
vào truyền đạo sẽ bị tử hình, đạo trưởng người Nam không bỏ đạo thì bị
khắc vào má hai chữ “tả đạo” rồi đày đi các vùng nước độc, thường dân vì
ngu tối hoặc bi mua chuộc bằng tiền bạc thì các quan phải dạy dỗ và đừng
có giết hại...”. Năm Tự Đức thứ tư (1851) lại có thêm một chỉ dụ xiết
chặt thêm việc cấm đạo. Năm 1859, sau khi Liên quân Pháp -Tây Ban Nha
đánh vào Đà Nẳng và Gia Định thì nhà vua liên tiếp ra ba chỉ dụ vào
tháng 5, tháng 10 và tháng 12 qui định việc quản lý giáo dân cùng các
hình thức trừng phạt thật nặng nề . Chỉ dụ Sát Tả ngày 14 tháng 8 năm
1848 dẫn đến những chiến dịch sát hại hết sức tàn bạo những người giảng
đạo cũng như những con chiên theo đạo Thiên Chúa. Cố Long phải tìm cách
gởi Petrus Ký lên Cao Miên vào chủng viện Pinhhalu học thần học và triết
học bên đó. Năm 15 tuổi ông tốt nghiệp ở đây với vị thứ cao nhất, xuất
sắc nhất.
Vua Tự Ðức (1847-1883): 13 Sắc lệnh:
Nếu tính số Sắc lệnh bắt đạo, dưới thời Tự Ðức lên tới 13 Sắc lệnh ký
vào những năm 1848, 1851, 1855, riêng trong năm 1857: 4 Sắc lệnh; năm
1859: 3 Sắc lệnh; và năm 1860: 4 Sắc lệnh sau cùng. Nhiều lệnh như thế
minh chứng ý chí nhà vua muốn tận diệt đạo Thiên Chúa bằng mọi giá, và
tận diệt suốt trong 30 năm chấp chính. Chúng ta sẽ thấy nội dung những
Sắc lệnh đó khủng khiếp tới mức nào!
- Ðạo Công Giáo được định nghĩa không những như một " Tả Ðạo" mà còn tệ
hơn nữa: như một tôn giáo xấu xa "một dịch tễ" (Sắc lệnh: 7/06/1857).
- Do đó lệnh vua là các cơ quan chính quyền phải ráo riết bài trừ:
- Lệnh cho các xã ủy, cai tổng (Sắc lệnh: Tháng 5 năm 1857): Ai không
tuân theo sẽ bị cách chức (Sắc lệnh 7/06/1857).
- Lệnh cho Triều đình và các quan địa phương (Sắc lệnh 24/08/1857).
- Phải bắt tất cả các tầng lớp Công Giáo:
- Hết mọi thanh niên trên 15 tuổi phải trình diện thường xuyên theo thời
gian nhất định (Lệnh 17/01/1860). Người Công Giáo, dù học giỏi, có khả
năng, cũng không được bổ nhiệm giữ chức vụ nào (Sắc lệnh 18/09/1855).
- Ðặc biệt giới ngư phủ: vì họ luôn luôn di chuyển và thường là chỗ ẩn
náu cho các đạo trưởng (Sắc lệnh 18/09/1855).
- Những người chứa chấp đạo trưởng sẽ bị phân thây và buông sông (Sắc
lệnh 30/03/1851).
- Giáo dân không chịu đạp lên Thánh Giá sẽ bị khắc hai chữ "Tả Ðạo" trên
mặt và đi đầy biệt xứ (Sắc lệnh 18/09/1855). Ai cố chấp xưng đạo: đàn
ông sẽ bị cưỡng bách tòng quân, đàn bà bị tuyển làm nội trợ cho các quan
(Sắc lệnh 7/06/1857).
- Bắt các thành phần trong Hội đồng giáo xứ (Sắc lệnh tháng 10/1859).
- Binh sĩ Công Giáo không đạp ảnh Thánh Giá sẽ bị giải ngũ, bị khắc hai
chữ Tả Ðạo và bị đầy chung thân (Sắc lệnh Tháng 12/1859).
- Giới Quan lại Công Giáo: cả những ai đã chối đạo cũng bị cất chức.
Những ai trung kiên sẽ bị trảm quyết (Sắc lệnh 15/12/1859).
- Các Nữ tu: không được cấp giấy thông hành để di chuyển ngoài địa
phương mình đang ở, vì họ là những liên lạc viên đắc lực. Ai không tuân
lệnh sẽ bị: tù chung thân, hay làm nội trợ cho các quan (Sắc lệnh
17/01/1860 và Sắc lệnh tháng 7/1860).
- Các Linh mục Việt Nam: đạp Thánh Giá hay không đều bị phân thây để nêu
gương; Ngoại quốc: bị trảm quyết, đầu phải treo luôn trong 3 ngày, rồi
buông sông hay ném xuống biển (Sắc lệnh 15/09/1855).
- Các cơ sở Công Giáo (nhà thờ, nhà xứ, tu viện, nhà trường) bị đốt phá
và tiêu hủy (Sắc lệnh 18/09/1855 và Sắc lệnh 8/12/1857). Nhất là cơ sở
tại Vĩnh Trị: phải bình địa hóa triệt để (Sắc lệnh 1/12/1857).
- Những khổ hình dã man nhất: Phân sáp (1860): gồm 5 khoản:
- Khoản 1: Hết mọi người theo đạo Thiên Chúa, bất cứ nam nữ, giầu nghèo,
già trẻ đều bị phân tán vào các làng bên lương.
- Khoản 2: Tất cả các làng bên lương có trách nhiệm canh gác những tín
hữu Công Giáo: cứ năm người lương canh gác một người Công Giáo.
- Khoản 3: Tất cả các làng Công Giáo sẽ bị phá bình địa và tiêu hủy.
Ruộng đất, vườn cây, nhà cửa sẽ bị chia cho các làng bên lương lân cận,
và các làng bên lương này có nhiệm vụ phải nộp thuế hằng năm cho Chính
Phủ.
- Khoản 4: Phân tán nam giới đi một tỉnh, nữ giới đi một tỉnh khác, để
không còn cơ hội gặp nhau, con cái thì chia cho những gia đình bên lương
nào muốn nhận nuôi.
- Khoản 5: Trước khi phân tán, tất cả giáo dân nam nữ và trẻ con đều bị
khắc trên má trái hai chữ Tả Ðạo và trên má bên phải tên tổng, huyện,
nơi bị giam giữ, như thế không còn cách nào trốn thoát.
Pháp luật nghiêm khắc như thế, thảo nào số người Công Giáo bị ngã gục đã
lên cao: trong tổng số 117 vị Thánh Tử Ðạo, 50 vị đã hy sinh mạng sống
dưới đời Tự Ðức!
(10) Những cuộc tàn sát thật ác liệt rùng rợn: từng lớp người, kể ra
từng trăm từng ngàn, cứ mỗi lần phải qua một cơn bách hại là cứ tiếp tục
ngã xuống, như những trái sung rụng trước cơn gió lộng! Người ta ước
lượng: dưới thời các chúa Trịnh, Nguyễn, và Tây Sơn, chừng 30,000 giáo
dân bị giết; dưới thời ba vua Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Ðức, chừng 40,000
tín hữu bị xử tử hay chết trong lao tù; nhưng dưới thời Văn Thân có tới
trên dưới 60,000 người dân Công Giáo bị sát hại, chỉ vì là thành phần
trong dân Thiên Chúa. Linh mục Ð. Trần Văn Phát, hồi xưa Tổng Quản Giáo
Phận Huế, còn đi xuống những chi tiết "độ 100,000 đấng Tử Ðạo: ước 58 vị
Giám Mục và Linh Mục ngoại quốc, 150 vị Linh Mục Việt Nam, 340 Thầy
Giảng, 1 chủng sinh, 270 Chị Dòng Mến Thánh Giá và 99,182 giáo
dân".(Trích tập sách Vụ Án Phong Thánh của tác giả Ðức Ông Vinh Sơn Trần
Ngọc Thụ, xuất bản năm 1987, Hoa Kỳ).
(11)Theo Nguyễn Văn Trấn: ‘Tháng 12-1859 Jauréguiberry trở vào nội thành
(Sài Gòn) mở rộng diện chiếm đóng ra Chợ Lớn. Nó thiếu một thông ngôn và
cậy Giám mục Lefèbre tìm. Ông nầy chỉ Trương Vĩnh Ký .Trương Vĩnh Ký đưa
tay’ (Trương Vĩnh Ký con người và sự thật, Tp HCM 1993, trang 17).
Trương Vĩnh Ký không chỉ là một người thông ngôn mà theo Jean Bouchot
(Pétrus J.B.Trương Vĩnh Ký ) ông còn làm nhiệm vụ ‘phức tạp và quan
trọng hơn nữa’. Ông Mẫn Quốc hiểu cái nhiệm vụ quan trọng và phức tạp đó
là làm ‘tình báo, chỉ điểm, bày mưu lập kế để giặc chóng đạt được mưu đồ
chinh phục của chúng’ (Nghiên Cưú Lịch Sử số 60, 3-1964). Từ 1860,
Trương Vĩnh Ký vừa cung cấp những thông tin chính trị cần thiết (Nguyễn
Thế Anh, Monarchie et fait colonial au VN, L’Harmattan, 1992, trang 138)
và đi cùng với thực dân Pháp suốt chặng đường ngót một phần tư thế kỉ
(1860-1885) để đánh chiếm Nam bộ, Bắc bộ và đặt xong nền bảo hộ tại
Trung bộ. Trương Vĩnh Ký đã trở thành người đứng đầu danh sách khai quốc
công thần của chế độ thực dân Pháp ở Việt Nam (Vũ Ngự Chiêu, Các nhà Vua
dưới triều Nguyễn, tập I, NXB Văn Hóa (Hoa Kỳ) 1999, trang 140).
trong “Xuất và Xử trong cuộc đời của Trương Vĩnh Ký” của Nguyễn đắc Xuân
www.giaodiem.com/tapchi/41/truongvinhky.htm - 47k -
(12) Một phát hiện về mặt tư liệu “chưa hề được trích dẫn trên sách báo
xuất bản tại Việt nam trong hơn một thế kỷ qua”(sic) của Nguyễn Đắc
Xuân(NĐX) là bức thư của Trương Vĩnh Ký gửi cho Jauréguiberry, được
trích dẫn trong bài viết của mình “Xuất và Xử…”( chú thích số 11) như :
“tất cả chúng tôi chắc sẽ chịu chết nếu Ngài không kịp đánh đuổi kẻ thù
của chúng ta”, xin ”hãy thương xót chúng tôi, hãy thương xót chúng tôi!
Ngài là người sẽ giải phóng chúng tôi”, hơn thế NĐX dựa theo Jean
Bouchot trong tác phẩm viết về Trương Vĩnh Ký , rằng ông ta còn làm
“nhiệm vụ phức tạp và quan trọng hơn nữa” để cùng Mẫn Quốc lý giải đó là
công việc làm “tình báo chỉ điểm bày mưu lập kế để giặc chóng đạt được
mưu đồ chinh phục của chúng”(Nghiên cứu Lịch sử, số 60, 3/1964).
Thật là một sự “ tưởng tượng ghê gớm”, cố lờ đi việc tìm hiểu “trong
hoàn cảnh nào” (hoặc không biết) buộc Trương viết lên những dòng nầy
(Trương đang bị bố ráp tả đạo sống chết của vua quan, ngây ngô tin rằng
Pháp sẽ đến cứu giáo dân. Điều nầy đã được Trương nhận thức rất rõ—xem
chú thích số 24). Hơn nữa văn phong gửi quan chức(quan liêu) chính quyền
trong tiếng Pháp là một ngôn ngữ khách sáo tuyệt mỹ thì lối viết như vậy
của Trương là điều bình thường, không cần phải nhấn mạnh “Trương Vĩnh Ký
dùng cái khả năng tiếng Pháp tuyệt vời của mình… rất ư thống
thiết…”(Nguyễn Đắc Xuân) làm điểm nhấn để phê phán, chứng tỏ người sử
dụng trích dẫn không am tường ngữ khí (nuance) của tiếng Pháp.
Mặt khác, Võ Xuân Đàn trong bài viết “Trương Vĩnh Ký-Một thế kỷ nhìn
lại” (trong “Thế kỷ 21 nhìn về Trương Vĩnh Ký”, NXB Văn Hóa Sài gòn) nêu
lên việc ” Đại tá Jauréguiberry đánh giá Trương “là một phụ tá đặc biệt
quí báu đối với quan chỉ huy quân đội Pháp đang tổ chức và bình định
những vùng mới chiếm đóng” cũng với mục đích kết tội Trương Vĩnh Ký
tương tự như Nguyễn Đắc Xuân.
Với tiền đề xem Paul Bert là “một tên thực dân cáo già”, Võ Xuân Đàn cho
rằng ông ta đã sử dụng Trương Vĩnh Ký trong vai trò “nội ứng” trong thời
gian Trương làm việc tại Triều đình Huế !(tlđd). Liệu có ổn không khi
nâng Paul Bert lên một tầm mức “thực dân cáo già” để kết tội “đáng
nguyền rủa” của Trương như thế ? (HLT)
(13)Từ năm 1919 và 1921, tờ Bulletin des Amis du Vieux Hue (BAVH, Bản
tin của Hội Những nguời bạn của cố đô Huế) đã có những loạt bài dịch tập
Nhu Tây sứ trình nhật ký của Phan Thanh Giản và Phạm Phú Thứ. Các tài
liệu này đều xác nhận thông ngôn chính của sứ đoàn Nguyễn là Linh mục
Nguyễn Hoằng. Petrus Key và Tôn Thọ Tường là phụ tá của Trung tá
Aubaret, thông dịch viên chính thức cho sứ đoàn Phan Thanh Giản trong
thời gian tại Paris và Madrid. Xem, chẳng hạn, “L’Ambassade de Phan
Thanh Gian,” traduit par Trần Xuân Toạn et Nguyễn Đình Hòe; BAVH (1921),
pp. 147-187, 243-281; hay A. Delvaux, BAVH (1926), pp. 69-80. Năm 1919,
Cửu phẩm Ngô Đình Diệm tại Tân Thơ Viện Huế cũng dịch và giới thiệu tập
nhật ký của Phan Thanh Giản-Phạm Phú Thứ (Nguyên Vũ, tldd)
(14) “P. Vial – Công sứ Bắc Kỳ đã ám chỉ Trương Vĩnh Ký là “nhân vật
quan trọng” ở bên cạnh toàn quyền Paul Bert, và ông đã lợi dụng thế lực
của Paul Bert, để giúp cho triều đình Huế xây dựng lực lượng để chống
lại Pháp!”( theo Lê Tùng Minh—Thiên tài và Nhân cách)
www.daiviet.org/ dvc2.asp?action=vdt&mdn=615&chude_id=60 - 81k
Theo Hoang Phong ghi lại trong cuốn “Lịch sử cuộc viễn chinh Nam Kỳ
1861”(dịch) thì Paulin Vial là sĩ quan Hải quân(Trung úy), năm 1865 được
cử làm Giám đốc Nội chính(nội vụ) tại Sài gòn và sau đó giữ chức thừa
nhiệm Tổng Công Sứ hay Khâm sứ(Résident Général) tại Bắc Kỳ từ
11/11/1886 đến 28/1/1877 sau khi Paul Bert chết.
(15) Hoàng Lại Giang “Trương Vĩnh ký—Bi Kịch muôn đời” trang 588/598
(16) Hoàng Lại Giang, tldd trang 543
(17) Thư của Trương Vĩnh Ký gửi Paul Bert ngày 5/10/1886 (theo Lê Tùng
Minh,tldd)
(18) Milton E. Osbone , tldd
www.talawas.org/talaDB/showFile.php?res=12933&rb=0302 - 94k -
(19)Petrus Key và bao người đồng thời khác chỉ là sản phẩm của chế độ
thực dân Âu châu nói chung, và trực hoặc gián tiếp là nạn nhân của chính
sách thực dân Ki-tô/vật bản của Pháp. Chính vì thế mà mới có những trăn
trở cuối đời Petrus Key về “công và tội,” khi thức ngộ được rằng dẫu có
“đưa cả hai tay ra mà nắm lấy người Pháp” thì mình vẫn chỉ một thứ
“người bản xứ được khai hóa” để phục vụ quyền lợi Pháp và Hội truyền
giáo. Bài học “người bản xứ được khai hóa,” “văn minh hóa” hay “Pháp
hóa” này quốc dân Việt sẽ còn phải suy gẫm suốt thế kỷ XXI, nếu không
phải lâu hơn. Để cường điệu cho lối lập luận nầy, Nguyên Vũ đã dựa trên
những tác phẩm ca ngợi Petrus Key của Henri Cordier (“Pétrus Truong Vinh
Ky;” T’oung Pao, Séries II, 1 (1900), tr. 261-8) để tưởng nhớ ông, và
đặc biệt là Jean Bouchot, một viên chức quản thủ văn khố [archivist].
Bouchot bỏ ra một thời gian dài thu thập tư liệu của gia đình Petrus Key
hầu viết tiểu sử ông (Petrus J. B. Truong Vinh Ky, 1837-1898, Saigon,
Paulus Cua, 1927) v.. v... để buộc tội Petrus Key thủ diễn vai trò trung
gian bản xứ ngoại hạng(?!) trong cuộc xâm lăng và bình định xứ Nam Kỳ
của Pháp, cũng như mở rộng cuộc xâm lăng ra Bắc và Trung Kỳ (1859-1886),
hay sát nhập nước Ai Lao vào Liên bang Đông Dương thuộc Pháp (1893).
(20) Dựa vào bức thư của Trương Vĩnh Ký gửi Paulin Vial “Chánh trị mà
tôi đeo đuổi trên cương vị khó khăn ở Huế, cũng chẳng qua là chánh trị
của ông Paul Bert. Thiếu điều là ổng đọc cho tôi làm, tôi đã làm theo
những chỉ biểu cần thiết…” để Võ Xuân Đàn lấy đó kết tội Trương Vĩnh Ký
trong khi quên rằng Paulin Vial, Giám đốc Nội vụ là cấp trên của Trương
, luôn cảnh giác, theo dõi và đố kị với Trương Vĩnh Ký vì được Paul Bert
“tin dùng” hơn mình, có thể lý giải được tại sao Trương phải nói như thế
với ông ta(tldd, xem chú thích số 10). Paulin Vial đã từng nhận xét
“Trương Vĩnh Ký là hiện thân phần tử đáng nghi ngờ trong đám người Việt
nam”(theo Đinh Xuân Lâm, lấy từ “P.J.B Trương Vĩnh Ký- Un savant et un
patriote cochinchinois(Một nhà bác học yêu nước ở Nam kỳ 1927).
(21) Dương Mạnh Huy, “Một người tốt của nước Việt nam “, Lục tỉnh tân
văn (1927) trích dẫn theo Nguyễn Vy Khanh “Về Trương Vĩnh Ký và một số
văn bản, lối nhìn…”
(22)”Lịch sử Việt Nam cận đại luôn luôn phải nhắc đến Trương Vĩnh Ký như
một nhân vật phản diện điển hình. Đấy là một trường hợp có một không hai
trong lịch sử VN. Chúng ta cần phải nghiên cứu một cách nghiêm túc, đầy
đủ để có một sự đánh giá đúng đắn về tội làm tay sai cho giặc của nhà
‘bác học’, ‘siêu nhân’, siêu Việt gian Trương Vĩnh Ký . Cuộc đời làm tay
sai cho giặc của Trương Vĩnh Ký đã để lại cho các thế hệ sau ông một bài
học lịch sử: Một người tài như Trương Vĩnh Ký mà thiếu đức, mà phản quốc
vẫn bị đời đời nguyền rủa” ( Nguyễn Đắc Xuân, tldd).
Lối lập luận nầy không có gì mới, chỉ lời nhắc lại(tóm tắt) quan điểm
của một số người như Nguyễn Anh trong “Vài ý kiến về Trương Vĩnh
ký”(Nghiên cứu Lịch sử số 56, 11/1963) hay Nguyễn Khắc Đạm trong “Cần
nhận rõ chân tướng Trương Vĩnh Ký để đánh giá cho đúng” (Nghiên cứu Lịch
sử số 59, 2/1964) mà nguồn tư liệu chủ yếu để phê phán của những bài
viết nầy trích dẫn từ cuốn “Petrus J.B Trương Vĩnh Ký—Un savant et un
patriote cochinchinois” của Jean Bouchot(1927) hay bản in trước đó
(23)Trong một bức thơ gởi cho Paul Bert đề ngày 10-5-1886 Trương Vĩnh Ký
cảnh báo “....Tôi bị nhiều người dại dột hoặc hung ác, họ ganh ghét tôi
nên tôi không muốn vì đại nhân mà thêm một số người ganh ghét nữa. Vậy
tôi muốn về lập tức...”(Sương Mù Trên Tác Phẩm Trương Vĩnh Ký” - Bằng
Giang –trang 188) nhưng Paul Bert cũng không làm gì khác, và không may
(?) nửa năm sau thì Ông ta qua đời vì bệnh tả.
(24) Ngày 4/11/1886( tức chỉ một tuần trước khi Paul Bert qua đời)
Trương Vĩnh Ký đã gửi một bức thư bày tỏ sự thất vọng trước khả năng
không thể vượt qua rào cản(chủ trương tách ra nước Việt Nam ra 3 phần)
mà Paul Bert đã nói với Ông “Làm chính trị phải biết chấp nhận rào cản,
nếu không thì mọi cái sẽ trở về con số không”, rằng:
“…Ngài cũng thừa biết như tôi rằng sự tách ra 13 tỉnh Bắc Kỳ làm rướm
máu con tim của nhà vua và dân chúng An Nam…”(theo Hoàng lại
Giang,“Trương Vĩnh Ký—Bi kịch muôn đời”(nhà xuất bản Văn hóa và Thông
tin) , trang 579.
(25) xem Hoàng Lại Giang,tldd, chương 40-41, qua đó chúng ta có thể hiểu
rõ quan hệ “thân mật” giữa Trương Vĩnh Ký và Paul Bert, nội dung trao
đổi và thuyết phục của Ông đối với Vua Đồng Khánh và Paul Bert. Những
góp ý thức thời của Ông trước tình thế của đất nước trước hiểm họa chiếm
đoạt, thừa “nước đục thả câu” từ Trung Hoa cũng như thái độ lạnh nhạt,
đa nghi và bất bình của Paul Bert đối với Trương Vĩnh Ký sau khi chủ
trương của Mẫu quốc đối với thuộc địa thay đổi. (Xem thêm Phụ lục 1)
(26) “Các nhà nghiên cứu sử học thế hệ trước quá nhấn mạnh tới tội ác,
tiêu cực của triều đình phong kiến, người Pháp, Mỹ mà lại viết quá sơ
sài về các giá trị kinh tế, văn hóa mà tầng lớp trí thức sống trong
“vùng tạm chiếm” để lại. Đặc biệt, đã “lãng quên” hoặc đánh giá phiến
diện một loạt nhân vật lịch sử, trên chừng mực nào đó có những đóng góp
tích cực vào lịch sử dân tộc như Phan Thanh Giản, Trương Vĩnh Ký, Nguyễn
Văn Vĩnh, Phạm Quỳnh, Nguyễn Hữu Thu, Bạch Thái Bưởi, Nguyễn Sơn Hà,
Trịnh Văn Bô, Nguyễn Sơn ... Nếu chỉ dừng lại như trước đây, họ sẽ phải
gánh chịu “bi kịch muôn đời”. Nhưng GS Phạm Xanh cho rằng, đây chính là
thời kỳ mà “sử học đang mở lối” cho các nhà sử học trẻ "khỏa lấp" khoảng
trống đó...”(Phục dựng một mảng lịch sử - Việt Anh, Tia Sáng 03/08/2007)
http://www.tiasang.com.vn/print?id=1808
(27) ngạn ngữ la tinh, biện minh cho việc ra nhận lời làm thông ngôn cho
Trung tá Hải quân Jauréguiberry.
-Trong một thư khác viết bằng chữ La-ngữ gửi cho bạn là bác-sĩ
Chavannes, ông cũng bày tỏ rõ quan-điểm của mình: “Đây là việc tôi ở với
các anh chứ không phải vì theo các anh, đó chỉ là phận sự tôi phải làm
và điều này làm tôi an lòng”, ông nói: “sic vos non vobis, hoc est mea
sors et consolatio.” (Nguyễn Văn-Tố, Tựa cuốn Trương Vïnh Ký của Lê
Thanh, Bằng Giang, Sương Mù Trên Tác phẩm Trương Vïnh Ký, Văn Học tb,
1994. tr.71).
-Theo Hoàng Lại Giang ( tldd, trang 546-547):
Vua Đồng Khánh hỏi:
-Trẫm nghe người Phang sa đưa Khanh vào đây là để dò xét mọi việc triều
chính của triều đình*
…Trương Vĩnh ký hiểu rằng dầu gì đi nữa, trong ngài vẫn mang dòng máu
dân tộc Đại Việt. Suy nghĩ một lúc, Trương Vĩnh ký nói:
-Tâu bệ hạ, chắc bệ hạ biết việc Quan Vân Trường hàng Tào Tháo, nhưng
lòng vẫn thuộc về Lưu Bị.
Vua Đồng Khánh gật đầu.
Trương Vĩnh Ký tiếp:
-Nhờ người Pháp, thần được ăn học và trước tiên là thoát được bao cửa tử
do chính sách“sát tả” của tiên vương Hoàng thượng. Nhưng lịch sử đã nhắc
nhở thần là con cháu Đại Việt. Thần với bệ hạ xa xưa vốn cùng một dòng
máu của bà Âu Cơ. Và vì vậy không lý do gì thần lại phản nghịch tổ tiên
mình. Thần hứa với mình, phải học Quan Vân Trường: Theo họ nhưng không
lệ thuộc họ…”
*Có tư liệu ghi đây là lời của Hoàng Kế Viêm
_______________________________________________________________________
Từ chuyến sang Pháp tháp tùng phái bộ Phan Thanh Giản cho đến các hội
nghị khoa học quốc tế mà ông tham dự, Pétrus Ký đã đặt mối quan hệ, trao
đổi thư từ thường xuyên với các học giả trên thế giới, những người có ý
tưởng nhân đạo cao đẹp, với mong muốn sau này họ có thể giúp đỡ người
Việt trên nhiều lĩnh vực: khoa học, kinh tế, chính trị, xã hội... Trong
số đó có ông Paul Bert, người mà Pétrus Ký đã có được mối quan hệ có lẽ
là thân thiện nhất.
Ông Paul Bert là bác sĩ, giáo sư Đại học khoa học ở Bordeaux và Paris,
thành viên Hàn lâm viện Pháp, bộ trưởng Bộ Giáo dục và nghị sĩ Quốc hội
Pháp. Giữa hai ông đã có hơn 20 năm liên hệ với nhau qua thư tín, hướng
tới mục tiêu cải tổ VN để tiếp cận được với các nước văn minh trên thế
giới, theo phương châm “hợp tác, bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau” thay
vì chính sách “đồng hóa” (assimilation) của thực dân Pháp.
Sau này, khi được bổ nhiệm làm toàn quyền Đông Dương, chỉ trong vài
tháng đầu tiên ở cương vị mới ông Paul Bert đã cho thành lập một Hàn lâm
viện Bắc kỳ (Académie Tonkinoise) để duy trì và phục hưng nền văn hóa
truyền thống VN.
Cùng sang VN với ông Paul Bert còn có các cộng sự thân tín của ông như
J.Chailley; G.Dumoutier (nhà VN học đã kêu gọi sự hợp tác của các nhà
Nho học để cùng bảo tồn bản sắc dân tộc qua việc phục hồi chữ Hán -
Nôm).
(Theo Mai bá Triều)
Paul Bert tổng-trú-sứ lưỡng kỳ (Bắc và Trung-kỳ) mới được bổ nhiệm
8-4-1886. Trước khi nhiệm chức Paul Bert đã gặp Trương Vĩnh Ký, nhờ cả
ông soạn giùm bài hịch (thư 22-3-1886) mà cuối cùng chính họ Trương đọc
trước Vua, trình bày 7 điểm để cứu vãn tình hình bất an gay cấn giữa
Pháp-Việt và lương-giáo (xem đề nghị 7 điểm nầy trong « Trương Vĩnh
Ký—Bi Kịch muôn đời » của Hoàng Lại Giang, chương 40.
Trương Vĩnh Ký thân thiết với Paul Bert và theo thuyết ông này chủ
trương hoà hoãn, bình định, trong khi những người Pháp khác chỉ muốn áp
đặt guồng máy thống trị toàn cõi Việt Nam! Như vậy, người Pháp dùng
Trương Vĩnh Ký nhưng thường vẫn ngại ông. Joseph Chailley-Bert trong
cuốn “Paul Bert au Tonkin” viết về Trương Vĩnh Ký : "Ðể thêm người làm
việc cho vua, Paul Bert đã cho vào Cơ Mật Viện một nhà trí thức nổi
tiếng của nước Nam-kỳ thuộc địa tên Trương Vĩnh Ký. Ðây là người vẫn
được người Pháp bàn tán tranh cãi đặc biệt và có những ý kiến quá trớn"
. Phải chăng quá trớn cho quyền lợi Pháp? Trong một văn thư gửi toàn
quyền Noel Pardon, văn thư cuối cùng liên hệ với cầm quyền Pháp, họ
Trương trình bày những ưu tư và giải pháp ông nghĩ để giải quyết những
rối loạn ở Ðông dương! Nhiều lần Trương Vĩnh Ký đã tận dụng chức vụ để
bày tỏ với người Pháp những ưu tư của ông đối với người dân thường, như
trong tường trình ngày 28-4-1876 về Bắc kỳ, tường trình vốn bị nhiều
người lên án làm chỉ điểm cho Pháp chiếm Bắc-kỳ sau đó. Ông ưu tư trước
hiểm họa chiến tranh hao người tốn của như cụ Phan Thanh Giản trước đó
đã bầy tỏ qua cử chỉ nộp thành và quyên sinh! Biết thua thiệt, nên "bất
cượng chớ cượng làm chi" (tựa sách viết năm 1882), do đó ông muốn dựa
vào kẻ mạnh khoa học và giáo dục, hầu mong dân nước mình tiến bộ theo!
Hơn nữa, khác với Phạm Quỳnh, Trương Vĩnh Ký không bao giờ kết án những
người Việt chọn con đường yêu nước võ trang chống Pháp và cũng không hề
nịnh hót chính phủ thuộc địa để được quyền lợi vật chất. Người Pháp đã
không "bằng lòng" về Trương Vĩnh Ký nhiều lần khác. Như khi ông lo cho
học sinh được triều đình Huế gửi vào Sài-Gòn học trường thông ngôn, có
người đã nghi ông "phản" Pháp và chăm lo cho triều đình Huế, viên thống
đốc Nam-kỳ lúc đó chỉ trả lương chức Ðốc học cho ông và có khi còn bày
trò trả lương trễ cho ông! Chính những trò đời này và ông dư sức đã hiểu
tâm địa người Pháp sau một thời gian "hợp tác", cho nên sau đó cho đến
chết ông sống thanh bần, lo viết và in sách để phổ dương văn học và văn
hóa Việt Nam(Nguyễn Vy Khanh, tldd)
Trương Vĩnh Ký tận tụy, hăng say “viết sách cho đời” với cả trái tim của
kẻ sĩ! Ông chẳng hề nhận một sự tài trợ nào của chính quyền thuộc địa
của Pháp. Ông cũng không có nhận sự giúp đỡ tiền bạc của Giáo Hội hay
của một Mạnh Thường Quân nào! Ông chỉ sử dụng số tiền dành dụm của gia
đình, trong những năm ông còn làm việc, để thanh toán các khoản tiền in
ấn, phát hành. Chính vì thế, vào những năm cuối đời, gia đình ông đã
hoàn toàn khánh tận, nên phải chịu mắc nợ nhà in Rey et Curiot một số
tiền lớn, không có cách nào thanh toán nổi! Cho nên học giả Lê Thanh đã
cảm than rằng: “Vì quá tận tụy cho nhà, cho nước, cho văn chương, tư
tưởng mà Tiên sinh đã phải trả giá đắt bằng cả sức khỏe, và sau cùng
bằng cả cuộc đời của Tiên sinh!”(Trương Vĩnh Ký của Lê Thanh)
Vài tác giả Pháp cũng viết về Petrus Key như Henri Cordier (“Pétrus
Truong Vinh Ky;” T’õoung Pao, Séries II, 1 (1900), tr. 261-8) để tưởng
nhớ ông, và đặc biệt là Jean Bouchot, một viên chức quản thủ văn khố
[archivist]. Bouchot bỏ ra một thời gian dài thu thập tư liệu của gia
đình Petrus Key hầu viết tiểu sử ông (Petrus J. B. Truong Vinh Ky,
1837-1898, Saigon, Paulus Cua, 1927), v.. v... Đây quả là vinh dự cá
nhân cho Petrus Key. Nhưng, đồng thời, những tư liệu trên cũng hùng hồn
chứng minh vai trò trung gian bản xứ ngoại hạng mà Petrus Key thủ diễn
trong cuộc xâm lăng và bình định xứ Nam Kỳ của Pháp, cũng như mở rộng
cuộc xâm lăng ra Bắc và Trung Kỳ (1859-1886), hay sát nhập nước Ai Lao
vào Liên bang Đông Dương thuộc Pháp (1893) (Nguyên Vũ—Góp phần nghiên
cứu về Trương Vĩnh Ký)
-Lịch sử 80 năm chống Pháp tập I-II /1957 (Trần Huy Liệu), NXB Văn Sử
Địa
-Trí thức Nam Kỳ đối mặt với cuộc chiến tranh xâm lược của Thực dân Pháp
trong nửa sau thế kỷ 19—Luận án Tiến sĩ của Trần Thị Kim Nhung (2003),
bản đánh máy, Đại Học Quốc gia Thành phố Hồ chí Minh.
-Giáo sĩ Thừa sai và chính sách thuộc địa của Pháp tại Việt
nam(1857-1914) Cao Huy Thuần (2002) do Nguyên Thuận dịch. NXB Tôn Giáo
-Xứ đàng trong—Luận án Tiến sĩ của Li Tiana(1992) NXB Trẻ
-Trương Vĩnh Ký, Nhà văn hóa—Nguyễn văn Trung (1993). NXB Hội Nhà Văn
-Trương Vĩnh Ký--Con người và sự thật—Nguyễn văn Trấn (1993). NXB Thành
phố Hồ chí Minh( Ban Khoa học Xã hội Thành ủy)
-Nguyễn Trường Tộ--Con người và di thảo—Trương Bá Cần (1998). NXB Thành
phố Hồ chí Minh
-Nước Đại Nam đối diện với Pháp và Trung Hoa— Luận án Tiến sĩ của
Yoshiharu Tsuboi(1990). NXB Thành phố Hồ chí Minh(Ban Khoa học Xã hội
Thành ủy)
-Trương Vĩnh Ký—“Bi Kịch muôn đời” trong Hòang Lại Giang Tuyển tập
(2008). NXB Văn Hóa
-Thế kỷ 21 nhìn về Trương Vĩnh Ký—nhiều tác giả (2006) NXB Văn Hóa Sài
gòn
-Việt Nam Pháp thuộc sử : 1862-1945 / Phan Khoang (1961)
-Lịch Sử Cuộc Viễn Chinh Nam Kỳ năm 1861 của Leopold Pallu do Hang Phong
dịch và bình. NXB Phương Đông 2008
Và nguồn tư liệu tiếng nước ngoài (lược), trên tạp chí Nghiên cứu lịch
sử và các trang mạng Giao điểm, Talawas, Đất Việt…
như đã trích dẫn.
Các quan ta tiếp đãi Simon, thuyền trưởng chiến hạm Le Forbin, đến
Đà-Nẵng yêu cầu triều đình gửi Toàn quyền đại thần vào Gia-định thương
thuyết.
Thông ngôn: Trương Vĩnh Ký và Cố Trường (Le Grand de la Liraye)
Trương Vĩnh Ký đang giảng bài
Tượng Trương Vĩnh Ký đặt trong công viên sau lưng nhà thờ Đức Bà (Sài gòn), trước Dinh Độc Lập (dinh Thống Nhất ngày nay) đã bị dời đi sau ngày 30/04/1975


markdown:
ĐỔI TỘI
![](http://vinhnq.vnweblogs.com/gallery/9150/previews-med/AG6EMG3CAQNOLT1CAYUOLDQCATATKNKCAHC8M9DCASSLUIKCA32WJL4CAA2BJDQCABDM0SZCAZA2J8ECAKOGKNHCA7ABNELCAK3I988CAFHPNBXCAMJQ91LCA5072OJCAXD3XCCCACZXZV9CALU7LRV.jpg)
![](http://vinhnq.vnweblogs.com/gallery/9150/previews-med/AG6EMG3CAQNOLT1CAYUOLDQCATATKNKCAHC8M9DCASSLUIKCA32WJL4CAA2BJDQCABDM0SZCAZA2J8ECAKOGKNHCA7ABNELCAK3I988CAFHPNBXCAMJQ91LCA5072OJCAXD3XCCCACZXZV9CALU7LRV.jpg)
![](http://vinhnq.vnweblogs.com/gallery/9150/previews-med/133609-28.jpg)
![](http://vinhnq.vnweblogs.com/gallery/9150/previews-med/133609-28.jpg)
Tôi bị bắt vì tội lừa đảo: Nghĩa là người ta lo chi phí cho mình xin quota xuất khẩu sắt phế liệu nhưng không thực hiện. Tội là như vậy. Nhưng sau 4 tháng điều tra lần theo lời khai của tôi cơ quan điều tra đã không đủ chứng cớ để buộc tội vì thực sự chính tôi đã có công mang về cho tỉnh quota xuất 10 000 tấn sắt phế liệu. Những bằng chứng đã bảo vệ tôi.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


markdown:
# Tính cách con người trong công ty
[Thái ất Tử vi 2017 Đinh Dậu cho 12 con Giáp theo tuổi & giới tính !!!](http://www.blogphongthuy.com/cat/am-duong-tap-luan/xem-tu-vi-tu-vi/thai-at-tu-vi-2017)
[Bột Tẩy Uế chính hiệu, sản phẩm không thể thiếu của mọi nhà](http://www.blogphongthuy.com/bot-tay-ue-tru-ta-dung-trong-phong-thuy-va-y-nghia-tam-linh.html)
![ Tỳ Hưu độc ngọc](http://tyhuu.com/hanghiem.jpg)
![ Tỳ Hưu độc ngọc](http://tyhuu.com/hanghiem.jpg)
**Chúng ta đều biết rằng có những đồng nghiệp luôn niềm nở với ta, hết lòng với công việc đang đảm trách và sẵn lòng ra tay tương trợ không cần ta phải lên tiếng nhờ vả. Ngược lại, cũng có những người chẳng bao giờ tự nguyện giúp ai và luôn tìm ra lý do để biện minh cho ý tưởng nào đó không khả thi. Khí của một người, hay nghiệp của người đó, hoàn toàn không liên quan tới Phong Thủy, tuy nhiên nó lại gây tác động lớn lên bầu không khí của cả văn phòng.** **Khả năng tương hợp**
Cá tính của chúng ta phần nào đã được quyết định bởi năm chúng ta chào đời và khoa chiêm tinh của Trung Hoa cho rằng mỗi cá nhân chúng ta tương hợp với một số người và không tương hợp (hay xung khắc) với một số người khác. Chúng ta có thể sử dụng những hiểu biết này để duy trì sự hòa hợp ở nơi làm việc.
Con người có thể trở nên không vui vẻ do tác động của những người xung quanh. Với những hiểu biết về đặc điểm của con người ứng theo 12 con giáp, chúng ta có thể sắp xếp nơi làm việc sao cho những người đang làm việc gần nhau có tỷ lệ tương hợp cao.
**Ưu điểm và nhược điểm**
Mỗi người đều có những đặc điểm nổi trội, thích hợp với một loại công việc nào đó. Nếu ta nắm được các đặc điểm này và tránh bố trí nhân viên vào loại công việc không thích hợp với tính cách của họ thì ta có thể tạo được một lực lượng lao động hoàn bị và hăng hái. Các trang dưới đây mô tả đặc điểm của từng con giáp và loại hoạt động thích hợp nhất với các biểu tượng này.
**Tuổi Tý và công việc**
Người tuổi Tý là ông chủ tốt, người kiến tạo và lãnh đạo một đội ngũ. Trí óc linh hoạt cho phép họ đánh giá tình huống rất nhanh và sau đó nhắm thẳng đến những điểm mấu chốt. Họ không thích ứng tốt với kiểu làm việc công chức, có giờ giấc nhất định nhưng lại rất hiệu quả trong những hoàn cảnh đòi hỏi sự linh hoạt.
Tý (mạng Mộc)
Tích cực: Sung sức. Giàu ý tưởng. Mang đến niềm hứng khởi. Được lòng người khác.
Tiêu cực: Cứng nhắc.
Tý (mạng Hỏa)
Tích cực: Có tính ganh đua. Linh hoạt.
Tiêu cực: Ghét các thông lệ. Ngoại giao kém. Dễ buồn chán.
Tý (mạng Thổ)
Tích cực: Kiên định. Trung thành. Tính tình ôn hòa.
Tiêu cực: Cố chấp, không chấp nhận thay đổi.
Tý (mạng Kim)
Tích cực: Đòi hỏi cao. Sử dụng đồng tiền rất giỏi.
Tiêu cực: Ngoan cố.
Tý (mạng Thủy)
Tích cực: Hòa nhã. Sắc sảo. Hiểu biết rộng.
Tiêu cực: Bảo thủ. Kém kín đáo, tế nhị.
**Tuổi Sửu và công việc**
Trung thành, cần cù và trung thực, người tuổi Sửu đảm nhận việc gì cũng rất chu đáo và có thể xả thân để hoàn thành. Họ không chịu nổi thái độ bê trễ của người khác.
Sửu (mạng Mộc)
Tích cực: Người lãnh đạo. Phát ngôn viên. Tin cậy. Cần cù.
Tiêu cực: Dễ nổi nóng.
Sửu (mạng Hỏa)
Tích cực: Kiên quyết. Trung thực. Nhạy cảm. Bênh vực người dưới quyền.
Tiêu cực: Bộc trực. Thiếu thận trọng.
Sửu (mạng Thổ)
Tích cực: Trung thành. Chính xác. Sắc sảo.
Tiêu cực: Chậm chạp. Gây tẻ nhạt.
Sửu (mạng Kim)
Tích cực: Hăng hái. Đáng tin cậy.
Tiêu cực: Bộc trực. Ích kỷ.
Sửu (mạng Thủy)
Tích cực: Chính trực. Kiên trì. Biết tôn trọng ý kiến người khác.
Tiêu cực: Nhạy cảm.
**Tuổi Dần và công việc**
Người tuổi Dần rất năng động. Sự nhiệt tình mãnh liệt của họ có thể lôi cuốn người khác theo mình. Họ rất ham mê dấn thân vào những cuộc phiêu lưu mới. Mặt khác, họ có thể ra những quyết định liều lĩnh và có thể rất khắt khe với người khác. Họ thích đối đầu với thách đố và có tài lãnh đạo.
Dần (mạng Mộc)
Tích cực: Tính đồng đội cao. Tư duy tích cực. Khoan dung. Thích đổi mới.
Tiêu cực: Hay thay đổi trọng tâm chú ý. Xa lánh. Nóng nảy. Ích kỷ.
Dần (mạng Hỏa)
Tích cực: Được nhiều người mến. Lạc quan. Tháo vát.
Tiêu cực: Cô độc. Hiếu động.
Dần (mạng Thổ)
Tích cực: Có đầu óc phân tích. Thực tiễn. Khách quan.
Tiêu cực: Thiếu hóm hỉnh. Không nhạy cảm. Hách dịch.
Dần (mạng Kim)
Tích cực: Quyết đoán. Tính cạnh tranh cao. Chấp nhận mạo hiểm. Kiên trì đeo đuổi mục tiêu.
Tiêu cực: Hung hăng. Cứng đầu. Luôn cho mình là trung tâm.
Dần (mạng Thủy)
Tích cực: Có trực giác cao. Khách quan. Biết thông cảm.
Tiêu cực: Hay để bụng thù dai. Chần chừ, không quyết đoán.
**Tuổi Mão và công việc**
Người tuổi Mão lịch sự, biết suy xét và không thích mâu thuẫn dưới bất kỳ hình thức nào. Họ dễ nản lòng khi bị phê phán, không thích bị dồn vào chân tường và sẽ luôn tìm được cách tháo thân. Linh hoạt, họ không chấp nhận hoảng sợ. Có tính nghệ sĩ và trực giác cao, người tuổi Mão không bỏ qua việc gì. Họ lắng nghe những lời khuyên nhủ và thăng tiến nhờ biết cách cân nhắc, đánh giá tình thế, từng bước tìm cách giành lấy lợi thế cho tới khi đạt được mục đích, đôi khi khiến mọi người sửng sốt vì thành quả này. Ý chí của người tuổi Mão mạnh mẽ và họ vốn rất ý thức về giá trị của bản thân.
Mão (mạng Mộc)
Tích cực: Rộng lượng. Dễ thích nghi. Linh hoạt.
Tiêu cực: Thiếu kiên quyết. Nhu nhược. Không có cá tính. Tự đắc.
Mão (mạng Hỏa)
Tích cực: Thích vui nhộn, thích tiến bộ. Có trực giác cao. Có tài ngoại giao.
Tiêu cực: Tính khí thất thường. Bộc trực. Hay hoảng sợ.
Mão (mạng Thổ)
Tích cực: Kiên trì. Đáng tin cậy. Có lý trí. Thận trọng.
Tiêu cực: Tính toán. Theo chủ nghĩa vật chất. Nhút nhát, khép kín.
Mão (mạng Kim)
Tích cực: Trực giác cao. Tận tụy. Chu đáo. Tham vọng.
Tiêu cực: Ủ rũ. Xảo quyệt. Hẹp hòi.
Mão (mạng Thủy)
Tích cực: Hay giúp đỡ người khác. Có trí nhớ tốt. Thân thiện.
Tiêu cực: Quá nhạy cảm. Dễ xúc động. Do dự.
**Tuổi Thìn và công việc**
Người tuổi Thìn có tính chất của nhà doanh nghiệp, lãnh đạo. Họ có nhiệt tâm dồi dào và lòng tự tin cao độ vào khả năng của mình. Người tuổi Thìn không biết giữ bí mật, không chấp nhận bị người ta phê phán và cảnh tượng một người tuổi Thìn nổi giận rất đáng để ta mục kích.
Thìn (mạng Mộc)
Tích cực: Óc canh tân. Phóng khoáng.
Tiêu cực: Kiêu căng. Hợm hĩnh. Bộc trực. Hách dịch.
Thìn (mạng Hỏa)
Tích cực: Khách quan. Thích ganh đua. Mang lại hứng khởi. Nhiệt tình.
Tiêu cực: Đòi hỏi. Thiếu suy xét. Hung hăng. Bốc đồng.
Thìn (mạng Kim)
Tích cực: Trung thực. Uy tín.
Tiêu cực: Không khoan dung. Cứng nhắc. Thô lỗ. Hay chỉ trích.
Thìn (mạng Thủy)
Tích cực: Làm việc có phương pháp. Tháo vát.
Tiêu cực: Không có cá tính. Giáo điều. Chuyên quyền.
Thìn (mạng Thổ)
Tích cực: Quãng giao. Công bằng. Tiên phong.
Tiêu cực: Hách dịch. Xa cách mọi người.
**Tuổi Tỵ và công việc**
Sự thông thái kết hợp với trí thông minh của người tuổi Tỵ khiến họ thật đáng gờm. Họ thường làm việc theo cách của họ và để những công việc bình thường, nhàm chán cho người khác làm. Nếu bị công kích, họ tìm cách trả thù rất tinh vi. Người tuổi Tỵ có trực giác cao và khó lòng lừa họ. Họ hài hước một cách ráo hoảnh.
Tỵ (mạng Mộc)
Tích cực: Trực giác cao. Nhìn xa trông rộng. Tư duy lô gic. Kiên trì đeo đuổi mục tiêu.
Tiêu cực: Tự đắc. Xa lánh mọi người. Tiêu hoang.
Tỵ (mạng Hỏa)
Tích cực: Tự tin. Quyết liệt. Uy tín. Tham vọng.
Tiêu cực: Tự cao tự đại. Đa nghi. Ghen ghét. Không khoan nhượng.
Tỵ (mạng Thổ)
Tích cực: Đáng tin cậy. Điềm đạm. Biết tin người. Sắc sảo.
Tiêu cực: Bảo thủ. Bủn xỉn.
Tỵ (mạng Kim)
Tích cực: Phóng khoáng. Hợp tác. Tự lập. Biết chớp thời cơ.
Tiêu cực: Đa nghi. Mưu mô. Kém giao tiếp. Độc đoán.
Tỵ (mạng Thủy)
Tích cực: Trực giác cao. Thực tiễn, Có óc tổ chức. Kiên quyết.
Tiêu cực: Bí hiểm. Ăn miếng trả miếng. Tính toán.
**Tuổi Ngọ và công việc**
Người tuổi Ngọ chóng chán và chóng mất tập trung. Họ thích hành động và thích những chỉ thị ngắn gọn, cụ thể. Họ có khả năng làm việc không biết mệt mỏi để hoàn thành công việc đúng thời hạn. Họ tuân thủ chặt chẽ thời gian biểu làm việc riêng của mình và thích sự linh hoạt. Họ nhạy bén và có thể đưa ra những kết luận chớp nhoáng tuy rằng không phải lúc nào cũng đúng. Họ làm việc dựa trên linh cảm và có khả năng ứng biến giỏi. Họ dễ nổi nóng, nhưng rồi lại quên ngay nguyên nhân vì sao.
Ngọ (mạng Mộc)
Tích cực: Tư duy lô gic. Mang lại hứng khởi. Thông minh. Thân thiện.
Tiêu cực: Bất an. Dễ bị kích động. Thiếu quyết đoán.
Ngọ (mạng Hỏa)
Tích cực: Người làm việc trí óc. Hoa mỹ. Nồng nhiệt.
Tiêu cực: Dao động. Hay gây rối. Không nhất quán.
Ngọ (mạng Thổ)
Tích cực: Làm việc có phương pháp. Dễ thích ứng. Tư duy lô gic. Thân thiện.
Tiêu cực: Không cương quyết. Dễ bị căng thẳng.
Ngọ (mạng Kim)
Tích cực: Làm việc trí óc. Trực giác cao. Tư duy lô gic. Nhiệt tâm.
Tiêu cực: Ương ngạnh. Làm việc dở dang. Liều mạng dại dột.
Ngọ (mạng Thủy)
Tích cực: Dễ thích ứng. Nhanh nhẹn. Vui vẻ. Đầy nghị lực.
Tiêu cực: Do dự. Thiếu suy xét.
**Tuổi Mùi và công việc**
Người tuổi Mùi dễ kết thân với tất cả mọi người. Họ không thích những cuộc đối đầu và nản lòng khi bị khép vào kỷ luật. Kế hoạch, thời hạn đều là những thứ không thích hợp với người tuổi Mùi – họ chỉ phát triển khi được hoàn toàn tự do. Người tuổi Mùi lý tưởng hóa vấn đề và thường không thực tế nhưng họ có vẻ như dễ cuốn hút người khác đi theo hướng suy nghĩ của mình nhờ sự duyên dáng và kiên gan của họ. Khi sự việc diễn ra không như mong muốn, họ ỉu xìu ngay. Họ có bản năng sinh tồn cao do đó thường hay lo lắng và cần được động viên để làm việc có hiệu quả.
Mùi (mạng Mộc)
Tích cực: Có lòng trắc ẩn. Thích sự bình an. Biết tin cậy. Có lòng tương trợ.
Tiêu cực: Thủ cựu, Không thích sự thay đổi.
Mùi (mạng Hỏa)
Tích cực: Can đảm. Có trực giác cao. Biết thông cảm.
Tiêu cực: Hoang phí. Dao động. Thiếu kiên nhẫn.
Mùi (mạng Thổ)
Tích cực: Quãng giao. Quan tâm tới người khác. Lạc quan. Chăm chỉ.
Tiêu cực: Nhạy cảm. Bảo thủ. Buông thả.
Mùi (mạng Kim)
Tích cực: Nghệ sĩ tính. Thích phiêu lưu. Tự tin.
Tiêu cực: Ý thức sở hữu cao. Hay ủ rũ. Dễ bị tổn thương.
Mùi (mạng Thủy)
Tích cực: Ăn nói lưu loát. Thân thiện. Dễ gây cảm tình. Biết chớp thời cơ.
Tiêu cực: Nhõng nhẻo. Ghét thay đổi. Dễ bị ảnh hưởng. Dễ xúc cảm.
**Tuổi Thân và công việc**
Người tuổi Thân bản chất vốn là người giao thiệp rộng nên bao giờ cũng có người theo ủng hộ. Đầu óc lanh lẹ và tài lãnh đạo giúp họ không bao giờ bị cô lập cả. Người tuổi Thân có khả năng đạt được những thành tựu lớn và họ biết rõ điều đó. Họ không giả bộ khiêm tốn, nhưng cũng không khoác lác. Họ rất giỏi trong việc giải quyết khó khăn. Bản tính hoàn toàn linh hoạt, họ xoay chuyển tình thế để đạt được mục đích. Họ học nhanh và trí nhớ tuyệt vời cho phép họ vượt qua những người khác. Thi thoảng gặp người vượt trội hơn, người tuổi Thân cũng biết thoái bộ, chấp nhận đứng sau.
Thân (mạng Mộc)
Tích cực: Có trực giác cao. Tháo vát. Kiên trì. Giàu sáng kiến.
Tiêu cực: Bất an. Hay bất mãn. Cẩu thả.
Thân (mạng Hỏa)
Tích cực: Tự tin. Thật thà. Biết chủ động.
Tiêu cực: Chuyên quyền. Đa nghi. Ghen ghét. Hay gây mâu thuẫn.
Thân (mạng Thổ)
Tích cực: Đáng tin cậy. Phóng khoáng. Uyên bác. Trung thực.
Tiêu cực: Hay ủ rũ. Thô lỗ. Bất chấp luật lệ, quy ước.
Thân (mạng Kim)
Tích cực: Tự trông cậy vào bản thân. Có tình thương người. Sáng tạo. Cần cù.
Tiêu cực: Kiêu kỳ. Khó giao tiếp. Cứng nhắc.
Thân (mạng Thủy)
Tích cực: Nhân hậu. Linh hoạt. Có tài thuyết phục.
Tiêu cực: Dễ động lòng. Giấu giếm, giữ kẽ. Hay thoái thác.
**Tuổi Dậu và công việc**
Người tuổi Dậu kiêu kỳ, cứng đầu cứng cổ và hay thích đưa ra những lời khuyên không ai yêu cầu. Tuy nhiên, những lúc vui vẻ họ là người dễ dãi, hóm hỉnh và dễ kết thân. Họ không bao giờ bỏ qua chuyện gì và thật sự khắt khe với từng chi tiết. Người tuổi Dậu giỏi nghề kế toán và không để sót dù là một lỗi nhỏ. Nếu đó là lỗi của bạn thì bạn sẽ được nghe đầy lỗ tai.
Dậu (mạng Mộc)
Tích cực: Nhiệt tình. Đáng tin cậy
Tiêu cực: Dễ bị bối rối. Khe khắt. Sỗ sàng.
Dậu (mạng Hỏa)
Tích cực: Tự lập. Có óc tổ chức. Năng động.
Tiêu cực: Cuồng tín. Cứng nhắc. Nóng nảy.
Dậu (mạng Thổ)
Tích cực: Cần cù. Làm việc có hiệu quả. Cẩn thận.
Tiêu cực: Hay chỉ trích. Giáo điều.
Dậu (mạng Kim)
Tích cực: Siêng năng. Thích cải cách.
Tiêu cực: Gàn. Không khoan nhượng. Bị ức chế.
Dậu (mạng Thủy)
Tích cực: Giỏi thuyết phục. Nhiệt tâm. Đầu óc thực tế.
Tiêu cực: Hay quan trọng hóa vấn đề. Quan liêu.
**Tuổi Tuất và công việc**
Người tuổi Tuất giao thiệp rộng và công bằng. Họ cũng là người có thể tin cậy. Khi phải tranh đấu cho lẽ phải hoặc có ai đó cần sự giúp đỡ hỗ trợ, họ luôn sẵn lòng có mặt. Người tuổi Tuất hợp tác tốt với những ai họ thích, và có thể ngoảnh mặt làm ngơ trước những người họ không thích. Nếu bị chọc giận, họ dễ nổi cáu, nhưng lại không thù dai. Họ có thể chấp nhận, nhưng không thực sự sung sướng khi được mọi người chú ý tới. Trong tình huống khó khăn, họ luôn giữ được sự tỉnh táo và khơi dậy niềm tin ở những người xung quanh. Sở thích sống lặng lẽ của họ có thể gây ấn tượng buồn chán với người khác.
Tuất (mạng Mộc)
Tích cực: Dễ mến. Trầm tĩnh. Trung thực.
Tiêu cực: Tính chần chừ. Cố gắng lấy lòng người khác.
Tuất (mạng Hỏa)
Tích cực: Có tài lãnh đạo. Nhà cách tân. Trung thực.
Tiêu cực: Hay chống đối. Rất nóng nảy.
Tuất (mạng Thổ)
Tích cực: Công bằng. Làm việc hiệu quả. Kiên định. Nhân hậu.
Tiêu cực: Kín đáo. Hay đòi hỏi. Thích phô trương.
Tuất (mạng Kim)
Tích cực: Tận tụy. Cương quyết. Có lòng hảo tâm.
Tiêu cực: Kín đáo. Hay đòi hỏi. Tính khí cực đoan.
Tuất (mạng Thủy)
Tích cực: Biết cảm thông. Công bằng. Trầm tĩnh. Dân chủ.
Tiêu cực: Xa cách. Dễ nhân nhượng.
**Tuổi Hợi và công việc**
Người tuổi Hợi là sức mạnh trấn tĩnh trong
[công ty](http://www.blogphongthuy.com/tag/cong-ty). Bản tính thân thiện và rất có thiện chí, họ ít khi gây nên sự bất đồng mặc dầu có khi họ bỏ phí thời gian để chạy theo những kế hoạch không khả thi. Người tuổi Hợi không mưu mô, thủ đoạn và vẻ ngây thơ dễ mến của họ lôi cuốn được những người khác. Tính họ không thích tranh đua và đôi khi phản ứng chậm chạp một cách ngờ nghệch. Họ là những nhân viên có trách nhiệm, tôn trọng giờ giấc. Nếu phát sinh bất cứ vấn đề gì, họ đứng về phía lẽ phải và lôi kéo những người khác theo mình. Tuổi Hợi ít khi nổi giận, nhưng nếu có, phản ứng này chỉ thoáng qua và nhanh chóng trôi vào quên lãng.
Hợi (mạng Mộc)
Tích cực: Có đầu óc tổ chức. Người cổ động. Nhà hùng biện.
Tiêu cực: Kẻ hay sách động. Cả tin.
Hợi (mạng Hỏa)
Tích cực: Lạc quan. Chấp nhận mạo hiểm. Quả quyết.
Tiêu cực: Thích bắt nạt. Thủ đoạn.
Hợi (mạng Thổ)
Tích cực: Nhẫn nại. Đáng tin cậy. cần cù.
Tiêu cực: Không biết nhường nhịn
Hợi (mạng Kim)
Tích cực: Giao thiệp rộng. Thẳng tính. Dẻo dai.
Tiêu cực: Chuyên quyền. Xử thế vụng về. Hay bực bội.
Hợi (mạng Thủy)
Tích cực: Bền chí. Có tài ngoại giao. Trung thực.
Tiêu cực: Cả nể. Cẩu thả. Cả tin.
*Nguồn: Phong Thuy Tong Hop*
### Những Bài Nên Xem Khác
Khám Phá những Vật Phẩm độc đáo, ý nghĩa, giúp bạn may mắn nhiều hơn !
|
|![]()
[TH Phỉ Thúy](http://www.blogphongthuy.com/?page_id=2080) ![Tỳ Hưu Ngọc Phỉ Thúy Tỳ Hưu Ngọc Phỉ Thúy](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-ngoc-phi-thuy.jpg)
![Tỳ Hưu Ngọc Phỉ Thúy Tỳ Hưu Ngọc Phỉ Thúy](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-ngoc-phi-thuy.jpg)
[TH Trang Sức](http://www.blogphongthuy.com/?page_id=1430) ![Tỳ Hưu Trang Sức Tỳ Hưu Trang Sức](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-trang-suc.jpg)
![Tỳ Hưu Trang Sức Tỳ Hưu Trang Sức](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-trang-suc.jpg)
[TH Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/?p=3027) ![Tỳ Hưu Tài Lộc Bột Đá Tỳ Hưu Tài Lộc Bột Đá](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-tai-loc.jpg)
![Tỳ Hưu Tài Lộc Bột Đá Tỳ Hưu Tài Lộc Bột Đá](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-tai-loc.jpg)
[TH Bắc Kinh](http://www.blogphongthuy.com/?page_id=438) ![Tỳ Hưu Bắc Kinh Tỳ Hưu Bắc Kinh](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-bac-kinh.jpg)
![Tỳ Hưu Bắc Kinh Tỳ Hưu Bắc Kinh](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/ty-huu-bac-kinh.jpg)
[Cóc Tân Cương](http://www.blogphongthuy.com/?page_id=1506) ![Thiềm Thừ Tân Cương Thiềm Thừ Tân Cương](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-hoang-long.jpg)
![Thiềm Thừ Tân Cương Thiềm Thừ Tân Cương](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-hoang-long.jpg)
[Cóc Tây Tạng](http://www.blogphongthuy.com/?page_id=1144) ![Thiềm Thừ Tây Tạng Thiềm Thừ Tây Tạng](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-tay-tang.jpg)
![Thiềm Thừ Tây Tạng Thiềm Thừ Tây Tạng](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-tay-tang.jpg)
[Cóc Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/?p=3168) ![Thiềm Thừ Tài Lộc Thiềm Thừ Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-tai-loc.jpg)
![Thiềm Thừ Tài Lộc Thiềm Thừ Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/thiem-thu-tai-loc.jpg)
[Cầu Đá Quý](http://www.blogphongthuy.com/?p=2331) ![Quả Cầu Đá Quý Quả Cầu Đá Quý](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/qua-cau-da-quy.jpg)
![Quả Cầu Đá Quý Quả Cầu Đá Quý](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/qua-cau-da-quy.jpg)
[Cây Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/?p=2507) ![Cây Đá Tài Lộc Cây Đá Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/cay-tai-cay-loc.jpg)
![Cây Đá Tài Lộc Cây Đá Tài Lộc](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/10/cay-tai-cay-loc.jpg)
**Hệ thống Cửa hàng Vật Phẩm Phong Thủy - VatPhamPhongThuy.com** *- Khu vực Miền Nam:* **+ 145 Phan Đăng Lưu, Phú Nhuận, Tp.HCM - Tel: 028 2248 2256** [[bản đồ]](http://www.blogphongthuy.com/vppt/ban-do-ho-chi-minh.jpg) **+ 68 Lê Thị Riêng, Bến Thành, Q.1, Tp.HCM - Tel: 028 2248 7279** [[bản đồ]](http://vatphamphongthuy.com/so-3/68.bando01.jpg) **+ 362 Đường 3/2, P.12, Quận 10, Tp.HCM - Tel: 028 2248 4252** [[bản đồ]](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2010/12/ban-do.jpg) **+ 462 Quang Trung, P.10, Gò Vấp, Tp.HCM - Tel: 028 2248 3462** [[bản đồ]](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/01/462-ban-do.jpg) *- Khu vực Miền Bắc:* **+ 24A Trần Hưng Đạo, Hoàn Kiếm, Hà Nội - Tel: 024 66 731 741** [[bản đồ]](http://www.blogphongthuy.com/vppt/ban-do-ha-noi.jpg) **+ 256 Xã Đàn (KL Mới), Đống Đa, Hà Nội - Tel: 024 66 553 989** [[bản đồ]](http://www.blogphongthuy.com/wp-content/uploads/2011/07/ban-do.jpg) [, Trang Sức](http://trangsuc.com) [,](http://tubep.com) **Tủ Bếp** [,](http://thegioinoithat.com) **Nội Thất** [,](https://nhadatso.com) **Nhà Đất** [,](https://xehoiviet.com) **Xe Hơi** **Việc Làm**
Chào chú
Xin tư vấn giúp cháu một việc : cách đặt két sắt cho người tuổi TÂN HỢI, NỮ, NHÀ Ở HƯỚNG CHÁNH NAM THÌ ĐẠT KÉT NHƯ THẾ NÀO, XIN CẢM ƠN
Cháu chào chú ạ
Cháu tên Đoàn Thi lan Phúc sinh ngày 29/07/1988
Bạn trai của cháu là Lê Phước Thành SN 27/11/1982
hai đúa cháu quen nhau gân 3 năm rồi nhưng ba mẹ cháu mới biết chuyện hồi sau tết nguyên đáng đây bây giờ ai củng phản đối không cho cháu quen anh ấy nữa.Mẹ cháu nói tuổi 2 đứa không hợp cưới về sống được vài năm cũng chia tay.Chu giúp chau xem thử có phải tuổi chúng cháu không đến được với nhau không ạ.Cháu cảm ơn chú ạ
làm thế nào để biết được vận và mạng của một người qua tuổi của họ
Cháu tên Nguyễn Thị Thu Hiền, sinh 10/3/1983
Chồng cháu Nguyễn Thành Trung, sinh 27/9/1977
Cháu tháng 10(Dương lịch) này sinh con:
Nếu là con gái cháu đặt tên là: Nguyễn Tùng Lâm, Nguyễn Khánh Ly, Nguyễn Hương Giang, Nguyễn Tuệ Lâm, Nguyễn Phương Anh, Nguyễn Thảo Vi, Nguyễn Thuỳ Trâm.
Nếu là con trai cháu đặt tên là: Nguyễn Đức Lâm, Nguyễn Đức Nam, Nguyễn Đức Khôi, Nguyễn Đức Kiên, Nguyễn Đức Minh.
Rất mong được chú tư vấn giúp, nếu các tên trên cháu định đặt không hợp mong chú sẽ cho cháu 1 cái tên gợi ý nào khác.
Cháu cám ơn nhiều!
Tôi muốn hỏi: Tôi sinh 16h30 ngày 27 tháng 11 năm canh thân thì thuộc mạng gì? và tình hình năm 2009, sự phát triển như thế nào? cám ơn nhiều
Copy cái này lại để dành, biết đâu sau này cần. Cảm ơn anh Thắng về bài viết hữu ích
Tôi có mảnh đất rộng 4.5m dai 17.4m hướng nam,tôi tuổi Nhâm Tí định xây nhà 3.5 tầng dài 11m,xin bạn tư vấn cho tôi là nên bố trí hướng ban thờ,bếp,phòng ngủ,cầu thang nhà vệ sinh thế nào cho thuận lợi.Xin cảm ơn
Toi sing ngay 23 thang 05 nam 1974, toi co mot mieng dat huong dong. mat tien 09m sau 8m. toi muon xay nha chu L theo huong khuyet nao latot. Xin tu van cho toi. xin cam on
xin bạn tư vấn cho tôi chuyện này:”Tôi có 1 mảnh đất rộng 30m vuông mặt tiền 4m68 chiều sâu là 6m41 hướng Đông Nam,tôi tuổi Bính Thân nay tôi muốn xây nhà cao tầng,xin bạn tư vấn cho tôi là nên xây bếp,nhà vệ sinh hoặc cầu thang,ban thờ để thế nào cho thuận tiện,hợp phong thủy” cảm ơn bạn trước nhé

Server: nginx

Vary: Accept-Encoding,Cookie,User-Agent

Link: <http://www.blogphongthuy.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <http://www.blogphongthuy.com/?p=433>; rel=shortlink


markdown: *Card màn hình XFX Radeon HD 7770 Monster* [ có hình dáng bên ngoài không khác lắm so với bản Card màn hình XFX Radeon HD 7770 Monster](/tin-tuc/card-man-hinh-xfx-radeon-hd-7770-monster.html) [Radeon HD 7750 Monster](/tin-tuc/card-man-hinh-xfx-7750-monster.html). Vẫn sử dụng PCB và thiết kế tản nhiệt giống hệt bản cũ, **XFX Radeon HD 7770 Monster**sử dụng 1 tấm heatsink lớn bao phủ lun cả GPU, bộ nhớ và chip VRM. So với phiên bản chuẩn từ AMD có tốc độ xung nhân và bộ nhớ lần lượt là 1000 Mhz và 1125 Mhz (4500 Mhz hiệu dụng) thì 7770 Monster được ép xung lên 1 ít: 1100 Mhz cho xung nhân và 1250Mhz cho xung bộ nhớ (5000 Mhz hiệu dụng). Cũng giống như phiên bản trước đó thì **card màn hình XFX Radeon HD 7770 Monster**chỉ được bán ở tào khựa. *Heatsink che phủ cả GPU, RAM và VRM* *PCB nhìn sạch sẽ và gọn gàng* *Yêu cầu 1 đầu nguồn PCI-e 6pin* *Fan 9cm tốc độ cao tản nhiệt tốt* *Ngõ xuất hình gồm 2 cổng DVI, 1 cổng HDMI và 1 cổng DisplayPort*

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html


markdown: 一骑当千 一骑当千关云长 巨乳半露诱惑Cosplay图片壁纸下载 admin2017年4月27日0 C区Cosplay站（www.cilacila.com）： 更多精美Cosplay图片尽在C区，专注Coser...

Server: yunjiasu-nginx

Vary: Accept-Encoding


markdown:
### Đối tác
### Tin mới
![17/06/2017_Đổ bê tông sàn mái Alma Resort 17/06/2017_Đổ bê tông sàn mái Alma Resort](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_279.gif)
![17/06/2017_Đổ bê tông sàn mái Alma Resort 17/06/2017_Đổ bê tông sàn mái Alma Resort](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_279.gif)
Ngày 17/06/2017, Duracons đã hoàn thành đổ bê tông sàn mái Công trình Alma Resort
![Khởi công dự án Khu nhà ở Phước Long Khởi công dự án Khu nhà ở Phước Long](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_278.gif)
![Khởi công dự án Khu nhà ở Phước Long Khởi công dự án Khu nhà ở Phước Long](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_278.gif)
Ngày 22/05/2017, Duracons đã tiến hành khởi công Gói thầu 92 căn nhà block D & E thuộc Dự án Khu...
![Trúng thầu dự án Khu nhà ở Phước Long Trúng thầu dự án Khu nhà ở Phước Long](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_276.gif)
![Trúng thầu dự án Khu nhà ở Phước Long Trúng thầu dự án Khu nhà ở Phước Long](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_276.gif)
Ngày 03/04/2017, Duracons đã nhận thông báo trúng thầu Dự án Khu nhà ở Phước Long – Gói thầu: Thi công...
![05/04/2017_Đổ bê tông sàn tầng 8 - Alma Resort 05/04/2017_Đổ bê tông sàn tầng 8 - Alma Resort](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_275.gif)
![05/04/2017_Đổ bê tông sàn tầng 8 - Alma Resort 05/04/2017_Đổ bê tông sàn tầng 8 - Alma Resort](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_275.gif)
Ngày 05/04/2017, Duracons tiến hành đổ bê tông dầm sàn tầng 8 Dự án Alma Resort
![Khởi công Khách sạn Nguyễn Thị Minh Khai - Q7 Khởi công Khách sạn Nguyễn Thị Minh Khai - Q7](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_274.gif)
![Khởi công Khách sạn Nguyễn Thị Minh Khai - Q7 Khởi công Khách sạn Nguyễn Thị Minh Khai - Q7](/modules/mod_qmininews/thumb_images/thumb_274.gif)
Ngày 06/03/2017, Duracons đã tiến hành khởi công Công trình Khách sạn Nguyễn Thị Minh Khai tại … Duracons...
### Tuyển dụng
##
[
09/2016_Tuyển Nhân viên trắc đạc](/tuyen-dung/256-09-2016-tuy-n-nhan-vien-tr-c-d-c)
|Chức danh/Vị trí:||
|Cấn Tuyển Gấp Nhân Viên Trắc Đạc
|Số lượng tuyển:||2|
|Lĩnh vực ngành nghề:||-
|
-
-
-
[TP.Hồ Chí Minh](http://www.timviecnhanh.com/vieclam/tinhthanhpho/1/tp-ho-chi-minh.html)
- Cần Thơ
- Ninh Thuận
- Nha Trang
[Giờ hành chính](http://www.timviecnhanh.com/vieclam/tinhchatcongviec/18/gio-hanh-chinh.html) [Mô tả công việc](http://www.timviecnhanh.com/vieclam/motacongviec/214898/can-tuyen-gap-nhan-vien-trac-dac.html):
- Ưu tiên người trên 25 tuổi.
- TN TC, CĐ, KS ngành xây dựng, hoặc kiến trúc.
- Sử dụng vi tính và các phần mềm chuyên dụng thành thạo.
- Sử dụng thành thạo các loại máy đo đạc
- Sơ yếu lý lịch.
- Bản sao CMND và các bằng cấp có liên quan.
- Điền đầy đủ thông tin vào bản Dữ liệu ứng viên theo mẫu của công ty Duracons. Tải mẫu về theo đường link sau :
[Dữ liệu ứng viên](http://duracons.com.vn/download/dluv.doc)
Hồ sơ gửi qua email hoặc nộp trực tiếp về địa chỉ: 14 Đường 3A, Cư Xá Bình Thới, Phường 8, Quận 11
Lưu ý: Không hoàn trả hồ sơ, hồ sơ không cần công chứng, công ty sẽ yêu cầu hồ sơ gốc khi trúng tuyển. Chỉ phỏng vấn những hồ sơ đạt yêu cầu.
**10.02.2012**
##
[
09/2016_TUYỂN KỸ SƯ XÂY DỰNG](/tuyen-dung/255-tuy-n-k-su-xay-d-ng)
|
|Chức danh/Vị trí: |
|TUYỂN GẤP KỸ SƯ XÂY DỰNG LÀM VIỆC TẠI CÔNG TRƯỜNG
|
|Số lượng tuyển: |8|
|
|Lĩnh vực ngành nghề: |
|
|
|Địa điểm làm việc: |TP.Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Ninh Thuận, Khánh Hòa|
|
|Tính chất công việc: |Giờ hành chính|
|
|Mô tả công việc: |
|
|
|Kỹ năng công việc: |
|
|
|Trình độ: |Đại học|
|
|Kinh nghiệm: |2 năm|
|
|Giới tính:
|
|Hình thức làm việc: |Nhân viên chính thức|
|
|Mức lương: |Thỏa thuận|
|
|Thời gian thử việc: |02 Tháng|
|
|Các chế độ khác: |
|
|
|Yêu cầu hồ sơ: |
|
Lưu ý:
|
|Hạn nộp hồ sơ: |
|20/09/2016
##
[
(11/2015) Cần tuyển Kỹ sư xây dựng làm việc tại TP.HCM](/tuyen-dung/239-11-2015-c-n-tuy-n-k-su-xay-d-ng-lam-vi-c-t-i-tp-hcm)
|
|Chức danh/Vị trí: |
|TUYỂN GẤP KỸ SƯ XÂY DỰNG LÀM VIỆC TẠI CÔNG TRƯỜNG
|
|Số lượng tuyển: |5|
|
|Lĩnh vực ngành nghề: |
|
|
|Địa điểm làm việc: |TP.Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Khánh Hoà|
|
|Tính chất công việc: |Giờ hành chính|
|
|Mô tả công việc: |
|
|
|Kỹ năng công việc: |
|
|
|Trình độ: |Đại học|
|
|Kinh nghiệm: |2 năm|
|
|Giới tính:
|
|Hình thức làm việc: |Nhân viên chính thức|
|
|Mức lương: |Thỏa thuận|
|
|Thời gian thử việc: |02 Tháng|
|
|Các chế độ khác: |
|
|
|Yêu cầu hồ sơ: |
|
Lưu ý:
|
|Hạn nộp hồ sơ: |
|30/11/2015
##
[
09/2016_Tuyển GIÁM SÁT AN TOÀN LAO ĐỘNG](/tuyen-dung/254-tuy-n-giam-sat-an-toan-lao-d-ng)
|Chức danh/Vị trí:||
|Cần Tuyển Gấp Giám sát An Toàn Lao Động
|Số lượng tuyển:||8|
|Lĩnh vực ngành nghề:||- Xây dựng|
|Địa điểm làm việc:||- Tp.Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Nha Trang, Ninh Thuận|
|Tính chất công việc:||- Giờ hành chính|
|Mô tả công việc||- Giám sát công tác an toàn lao động trên công trường
|
- Nhắc nhở cán bộ nhân viên trên công trường thực hiện đúng các nguyên tác an toàn lao động.
- Làm báo cáo định kỳ gửi cấp trên
- Thực hiện các biện pháp nhằm ngăn chặn & giảm thiểu các rủi ro
- Thiết kế và lắp đặt các biển báo phù hợp với từng khu vực, từng hạng mục công việc
- Chi tiết công việc sẽ trao đổi thêm trong buổi phỏng vấn.
|Kỹ năng công việc:||- Trình độ trung cấp trở lên, có chứng chỉ an toàn lao động hợp pháp.
|
- Am hiểu về xây dựng
- Chịu được áp lực công việc
- Nhanh nhẹn, tháo vác, cẩn thận
- Sẵn sàng di chuyển địa điểm làm việc theo yêu cầu của cấp trên.
|Trình độ:||Chứng chỉ|
|Kinh nghiệm:||1 năm|
|Giới tính:||Nam|
|Hình thức làm việc:||Nhân viên chính thức|
|Mức lương:||Thỏa thuận|
|Thời gian thử việc:||Nhận việc ngay|
|Các chế độ khác:||- Được hưởng đầy đủ các chế độ về BHXH, BHYT, BHTN theo luật định và theo chế độ của Công ty (khi đuợc ký hợp đồng chính thức).
|
- Làm việc trong môi trường năng động, thân thiện
- Lương, thưởng tương xứng với năng lực làm việc
|Yêu cầu hồ sơ:||- Đơn xin việc làm.
|
-Chứng chỉ an toàn lao động
- Sơ yếu lý lịch.
- Bản sao hộ khẩu, CMND và các bằng cấp có liên quan.
- Giấy khám sức khỏe.
- Điền đầy đủ thông tin vào bản Dữ liệu ứng viên theo mẫu của công ty Duracons. Tải mẫu về theo đường link sau :
Hồ sơ gửi qua email hoặc nộp trực tiếp về địa chỉ: 14 Đường 3A, Cư Xá Bình Thới, Phường 8, Quận 11, Tp.HCM
Lưu ý: Không hoàn trả hồ sơ, hồ sơ không cần công chứng, công ty sẽ yêu cầu hồ sơ gốc khi trúng tuyển. Chỉ phỏng vấn những hồ sơ đạt yêu cầu.
|Hạn nộp hồ sơ:||
| 30.09.2016
##
[
Tuyển giám sát an toàn lao động (12/2014)](/tuyen-dung/203-gs-atld-12-2014)
|Chức danh/Vị trí:||
|Cần Tuyển Gấp Giám sát An Toàn Lao Động
|Số lượng tuyển:||8|
|Lĩnh vực ngành nghề:||- Xây dựng|
|Địa điểm làm việc:||- Tp.Hồ Chí Minh|
|Tính chất công việc:||- Giờ hành chính|
|Mô tả công việc||- Giám sát công tác an toàn lao động trên công trường
|
- Nhắc nhở cán bộ nhân viên trên công trường thực hiện đúng các nguyên tác an toàn lao động.
- Làm báo cáo định kỳ gửi cấp trên
- Thực hiện các biện pháp nhằm ngăn chặn & giảm thiểu các rủi ro
- Thiết kế và lắp đặt các biển báo phù hợp với từng khu vực, từng hạng mục công việc
- Chi tiết công việc sẽ trao đổi thêm trong buổi phỏng vấn.
|Kỹ năng công việc:||- Trình độ trung cấp trở lên, có chứng chỉ an toàn lao động hợp pháp.
|
- Am hiểu về xây dựng
- Chịu được áp lực công việc
- Nhanh nhẹn, tháo vác, cẩn thận
- Sẵn sàng di chuyển địa điểm làm việc theo yêu cầu của cấp trên.
|Trình độ:||Chứng chỉ|
|Kinh nghiệm:||1 năm|
|Giới tính:||Nam|
|Hình thức làm việc:||Nhân viên chính thức|
|Mức lương:||Thỏa thuận|
|Thời gian thử việc:||Nhận việc ngay|
|Các chế độ khác:||- Được hưởng đầy đủ các chế độ về BHXH, BHYT, BHTN theo luật định và theo chế độ của Công ty (khi đuợc ký hợp đồng chính thức).
|
- Làm việc trong môi trường năng động, thân thiện
- Lương, thưởng tương xứng với năng lực làm việc
|Yêu cầu hồ sơ:||- Đơn xin việc làm.
|
-Chứng chỉ an toàn lao động
- Sơ yếu lý lịch.
- Bản sao hộ khẩu, CMND và các bằng cấp có liên quan.
- Giấy khám sức khỏe.
- Điền đầy đủ thông tin vào bản Dữ liệu ứng viên theo mẫu của công ty Duracons. Tải mẫu về theo đường link sau :
Hồ sơ gửi qua email hoặc nộp trực tiếp về địa chỉ: 14 Đường 3A, Cư Xá Bình Thới, Phường 8, Quận 11, Tp.HCM
Lưu ý: Không hoàn trả hồ sơ, hồ sơ không cần công chứng, công ty sẽ yêu cầu hồ sơ gốc khi trúng tuyển. Chỉ phỏng vấn những hồ sơ đạt yêu cầu.
|Hạn nộp hồ sơ:||
| 30.12.2014

Content-Type: text/html; charset=utf-8

P3P: CP="NOI ADM DEV PSAi COM NAV OUR OTRo STP IND DEM"

Cache-Control: no-cache

X-XSS-Protection: 1; mode=block

X-Content-Type-Options: nosniff

X-Nginx-Cache-Status: MISS

X-Server-Powered-By: Engintron


markdown:
[Trang thông tin về du học đại học,cao học tại Nhật JPSS](/)
>
[Tìm nơi du học từ Nagano Đại học](/vi/search/t%E1%BB%89nh+th%C3%A0nh/nagano/)
>
[Nagano University](/vi/univ/408/)
> Business and Informatis
Được đồng vận hành bởi Hiệp hội Asia Gakusei Bunka và Công ty cổ phần Benesse Corporation, JAPAN STUDY SUPPORT đăng tải các thông tin của khoảng 1.300 trường đại học, cao học, trường đại học ngắn hạn, trường chuyên môn đang tiếp nhận du học sinh.
Tại đây có đăng các thông tin chi tiết về Nagano University, và thông tin cần thiết dành cho du học sinh, như là về các Ngành Tourism and EnvironmentalhoặcNgành Social-WelfarehoặcNgành Business and Informatis, thông tin về từng ngành học, thông tin liên quan đến thi tuyển như số lượng tuyển sinh, số lượng trúng tuyển, cở sở trang thiết bị, hướng dẫn địa điểm v.v...
[Nagano](/vi/search/T%E1%BB%89nh+th%C3%A0nh/Nagano/) / Công lập
|Code bưu điện||386-1298|
|Địa chỉ liên hệ||658-1 Shimonogo, Ueda-shi, Nagano|
|Bộ phận liên hệ||Admission & PR Office|
|Điện thoại||0268-39-0020|
|Fax||0268-39-0012|
|Tuyển chọn đặc biệt dành cho du học sinh||Tuyển chọn đặc biệt dành cho du học sinh|
|Số lượng tuyển sinh||Một vài người (Niên khóa 2017)|
|Số người thi tuyển||Một vài người (Niên khóa 2016)|
|Số người trúng tuyển||Một vài người (Niên khóa 2016)|
|Tiền đăng ký dự thi||30,000 Yên (Niên khóa 2017)|
|Tiền nhập học||180,000 Yên (Niên khóa 2017)|
|Tiền học phí / năm||580,000 Yên (Niên khóa 2017)|
|Các khoản chi phí khác||310,000 Yên (Niên khóa 2017)|
|Đơn xin gia hạn nộp phí hoặc hoàn phí||Không thể được|
|Ghi chú||Please refer to the application guidelines for details|
|Khoa||Business and Informatics|
|Thời gian phát hồ sơ tuyển sinh||Cần liên hệ|
|Đề thi tuyển sinh cũ||Không công khai|
|Thời gian nhập học (Đợt mùa xuân)||Nhập học tháng 4 năm 2017|
|Phân loại hồ sơ||Entrance Examination for International Students|
|Ngày bắt đầu nhận hồ sơ tuyển sinh||Ngày 7 tháng 11 năm 2016|
|Ngày kết thúc nhận hồ sơ tuyển sinh||Ngày 25 tháng 11 năm 2016 (Hạn cần gửi đến trước)|
|Ngày thi tuyển||Ngày 3 tháng 12 năm 2015|
|Ngày công bố kết quả thi tuyển||Ngày 9 tháng 12 năm 2016|
|Hạn nhận hồ sơ nhập học||Ngày 6 tháng 1 năm 2017|
|Môn thi tuyển riêng của trường đại học||Phỏng vấn, Test for Japanese and Basic Ability|
|Thời gian nhập học (Đợt mùa xuân)||Nhập học tháng 4 năm 2017|
Ngày cập nhập thông tin gần nhất: Ngày 02 tháng 09 năm 2016

Server: Apache

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Set-Cookie: _jh=univ%3A408; path=/


markdown:
# Linh phụ kiện iphone
linh phụ kiện iphone, phụ kiện iphone, linh kiện iphone, cáp nguồn iphone, xương vàng iphone
-
### Cáp Xịn IPAD AIR (Chính Hãng)105.000đ
-
### Cáp iphone 6S ( xịn)90.000đ
-
### Cáp pisen iphone 6 (Chính hãng)65.000đ
-
### Cáp IP6 Ok More (Chính Hãng)55.000đ
-
### Cáp 5 Joway LI5350.000đ
-
### Cáp Iphone 6 Hoco (Chính hãng)50.000đ
-
### Cáp Iphone 6 AAA ( Có hộp )35.000đ
-
### Cáp Joway Li5635.000đ
-
### Cáp chia sẻ điện30.000đ
-
### Cáp remax ip6 chính hãng (Hộp giấy)30.000đ
-
### Cáp Joway Li4228.000đ
-
### Cáp pisen iphone 4 chính hãng28.000đ
-
### Cáp IP6 AA ( Đầu chip bọc thép. Dán đen )20.000đ
-
### Cáp IP6 foxcom LA( Đầu Bọc Thép)14.000đ
-
### Cáp iphone 4-4S A+11.500đ
-
### Cáp iphone 5 A+11.000đ
-
### Cáp 4s L2 (Dây thường) Không BH5.800đ
-
### Cáp iphone 4-4S L1Liên hệ
-
### Cáp iphone 5S loại A-0Liên hệ
-
### Cáp remax IP6 chính hãng(Hộp nhựa)Liên hệ

Set-Cookie: zone=HI; expires=Tue, 22-Aug-2017 22:48:31 GMT; Max-Age=2592000; path=/; domain=www.linhphukiengiagoc.vn

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate


markdown:
**Gọi điện để đặt hàng ngay 0936.166.666 - 0916.543.999**
Cửa hàng linh phụ kiện giá gốc luôn luôn có uy tín với các khách hàng tại Hà Nội, TP HCM và các tỉnh lẻ,
Miễn phí vận chuyển khu vực Hà Nội với đơn hàng lớn hơn 2 triệu, dưới 2 triệu vui lòng liên hệ hoặc trả thêm phí ship. Đặt hàng nhanh vui lòng gọi
**0936.166.666 Hoặc 0916.543.999** *Giá các mặt hàng linh phụ kiện luôn luôn giảm mạnh so với thị trường để biết thêm chi tiết vui lòng liên hệ: 0936.166.666 Hoặc 0916.543.999*

Set-Cookie: zone=HI; expires=Tue, 22-Aug-2017 22:48:58 GMT; Max-Age=2592000; path=/; domain=www.linhphukiengiagoc.vn


markdown:
59612 vol56
59613 vol56
59701 vol56
59672 vol56
59626 vol56
59628 vol56
59656 vol56
59669 vol56
59620 vol56
59678 vol56
59611 vol56
59607 vol56
59629 vol56
59639 vol56
59668 vol56
59609 vol56
59704 vol56
59653 vol56
59688 vol56
59692 vol56
59632 vol56
59637 vol56
55663 vol43
52207 vol29
55887 vol44
57761 vol51
57443 vol50
57066 vol48
58426 vol53
59266 vol55
58268 vol52
56376 vol46
58388 vol53
56702 vol47
55969 vol45
50487 vol29
58133 vol52

Powered-by: CaoBox 1.1