text:
Chủ đề nóng: Những thói hư tật xấu của người Việt - Giáo án Điện tử - Sách giáo khoa - Học tiếng Anh - Bài giảng trực tuyến - Công lý: Việc đúng nên làm - Món ăn bài thuốc - Chăm sóc bà bầu - Môi trường - Tiết kiệm điện - Nhi khoa
Từ các cửa ô Hà Nội đến Ô Cầu Giấy
Bài từ Tủ sách Khoa học VLOS
Chính bài hát “Tiến về Hà Nội” của Văn Cao và bài “Người Hà Nội” của Nguyễn Đình Thi đã làm tôi luôn bị ám ảnh về các cửa ô của Hà Nội. Bài của Văn Cao thật hùng, bài của Nguyễn Đình Thi thật tráng.
Nguyễn Đình Thi viết những lời từng làm xao xuyến hàng triệu con tim (ít nhất tôi đã hát bài này thường xuyên trên môi suốt những năm học phổ thông):
Hà Nội vui sao
Những cửa đầu ô
Tíu tít gánh gồng
Đây ô Chợ Dừa, kia ô Cầu Dền
Làn áo xanh nâu Hà Nội tươi thắm...
Còn khi nghe bài hát của Văn Cao có câu “5 cửa ô đón mừng đoàn quân tiến về” tôi vẫn thường nghĩ Hà Nội chỉ có 5 cửa ô. Đó là: Ô Quan Chưởng, Ô Đống Mác, Ô Chợ Dừa, Ô Cầu Dền và Ô Cầu Giấy. Tôi đã nghĩ thế là nhiều rồi (như Hải Phòng thì cũng chỉ có “5 cầu, 4 cống, 3 cửa ô”[1] mà thôi). Rồi cái thời đi học tôi cứ thường lang thang qua các cửa ô, khi vô tình lúc cố ý. Mỗi cửa ô đều để lại trong tôi những cảm xúc khác nhau. Rồi thì tôi muốn tìm hiểu…
Đầu tiên tôi hiểu rằng cửa ô là lối ra vào thành, có vọng gác, chốt chặn để kiểm soát, thu thuế, bảo vệ cuộc sống trong thành (Ô Quan Chưởng hiện nay để lại hình ảnh rõ nét, vậy thì phải chăng các cửa ô khác ngày xưa cũng như thế này?). Các cửa ô được đặt tên theo làng theo tổng. Mỗi cửa ô thời ấy có lẽ là một chiếc cổng ngày mở đêm đóng bởi mỗi phường như một làng khép kín, có cây có rào, có tuần đinh canh phòng để ngăn ngừa đạo chích và canh chừng hoả hoạn. Cụ Lê Hữu Trác trong cuốn Thượng kinh ký sự tả cái Ô Chợ Dừa thế này, xin trích ra đây để bạn đọc tham khảo về hình ảnh một cái cửa ô: “Một cái thành đất không cao lắm. Bên cạnh là một cái tường nhỏ, trên mặt tường là đường xe ngựa đi, ở mé ngoài hàng rào che kín mít. Dưới chân tường là hào sâu. Trong hào thả chông xem ra rất kiên cố. Thành có ba vọng canh, nơi nào cũng có lính sắp hàng, gươm súng sáng quắc".
Trong các thư tịch từ thời Lê trở về trước ít nhắc đến các cửa ô. Các cửa ô không đóng một nơi nhất định mà mỗi thời đều có vị trí khác nhau, tuỳ tình hình đắp lũy bố phòng. Thời Lý-Trần thành rộng phía Tây, có cửa Ô Cầu Giấy. Thời Nguyễn, thành thu hẹp về, lập Ô Thanh Bảo bên trong (nay là khu Vạn Bảo, Vạn Phúc). Sang đời nhà Nguyễn sách Bắc thành dư địa chí soạn hồi đầu thế kỷ XIX cho biết Hà Nội có tới 21 cửa ô, nhưng rất tiếc, lại không kể tên đầy đủ. Hỡi ôi, vật đổi sao dời, từ 21 mà sao sau chỉ còn 5?
Đến năm 1831 trong bản đồ Tòa thành Hà Nội của các ông Lê Đức Lộc và Nguyễn Công Tiến có ghi lại vị trí và tên của 16 cửa ô (vậy là bay đi đâu mất 5 cái): Ô Yên Hoa (nay là ngã ba đê Yên Phụ - đường Thanh Niên), Ô Yên Tĩnh (nay là ngã ba đê Yên Phụ - Cửa Bắc), Ô Thạch Khối (nay là đầu dốc Hàng Than), Ô Phúc Lâm (nay là đầu phố Hàng Đậu), Ô Thanh Hà (nay là ô Quan Chưởng), Ô Trừng Thanh (nghe nói ở vào khoảng bên phải nhà tắm công cộng Chợ Gạo cũ, không biết cái nhà tắm đó còn không, hôm nào chắc rằng sẽ phải đi tìm lại), Ô Mỹ Lộc (nay là ngã ba đường Trần Quang Khải - Hàng Mắm), Ô Đông An (nay là ngã ba Trần Quang Khải - Hàng Thùng), Ô Tây Luông (nay là Nhà hát Lớn), Ô Nhân Hòa (nay là ngã ba Trần Quang Khải - Trần Hưng Đạo), Ô Thanh Lãng (nay là ô Đống Mác), Ô Yên Ninh (nay là ngã tư phố Huế - Đại Cồ Việt, tức Ô Cầu Dền), Ô Kim Hoa (ở ngã tư quốc lộ 1 - Đại Cồ Việt, tức Ô Đồng Lầm), Ô Thịnh Quang (nay là ngã tư Hàng Bột [Tôn Đức Thắng] - Khâm Thiên, tức Ô Chợ Dừa), Ô Thanh Bảo (nay là bến xe Kim Mã), Ô Thụy Chương (nay là khoảng vườn hoa Tây Hồ ở đầu đường Hoàng Hoa Thám). Thế có nghĩa là phía ngoài các cửa ô ấy đều là “nhà quê” cả (như Phường Nghĩa Đô bây giờ [nơi tôi đang ở] quê của nhà văn Tô Hoài thì quê đặc chứ còn phố phường gì với ai nữa. Lại không còn thấy tên Ô Cầu Giấy đâu! Thế có nghĩa là từ cái danh sách này thì 16 cửa ô thời ấy nay chỉ còn có 4. Vì thời gian hay vì con người thời nào cũng hay “lấn chiếm”?
Tìm hiểu tiếp thì đến năm 1866 mất đi một cửa ô. Vì trong bản đồ Tỉnh thành Hà Nội vẽ năm 1866 đời Tự Đức thì chỉ còn 15 cửa ô, mất đi cửa ô Nhân Hoà (nhường cho sự ra đời cái dốc Vạn Kiếp chăng?). Nhiều cửa ô lại mang tên mới: Yên Hoa thành Yên Phụ, Yên Tĩnh thành Yên Định, Thạch Khối thành Nghĩa Lập, Phúc Lâm thành Tiền Trung, Tây Luông thành Trường Long, Thanh Lãng thành Lãng Yên, Yên Ninh thành Thịnh Yên, Kim Hoa thành Kim Liên, Thịnh Quang thành Thịnh Hào. Khoảng mười lăm năm tiếp theo, cũng vẫn 15 cửa ô, nhưng Yên Định đã đổi ra Yên Ninh, Đông Hà thành Thanh Hà, Trường Long thành Cựu Lâu. Phần lớn các cửa ô đều thông ra sông Hồng: ở phía tây có 2 cửa, phía nam có 3 cửa, ra sông Hồng có 11 cửa. Đó là vì các cửa ô chính là các cửa của thành đất bao bọc quanh kinh thành. Ra vào kinh thành tất phải qua cửa ô. Ban đêm, tại các cửa ô đều có tuần phiên canh gác, kiểm soát việc ra vào. Nhưng thời đó đường giao thông nối Thăng Long với các nơi chủ yếu là đường sông cho nên dọc sông Hồng có nhiều bến, phố xá đông đúc với nhiều hiệu buôn lớn của người Việt và người nước ngoài. Vì thế người ta phải mở nhiều cửa ô để việc đi lại được dễ dàng. Hai cửa ô Thanh Hà và Trừng Thanh rất gần nhau vì thời xưa cửa sông Tô Lịch nằm giữa hai ô này.
Hơn 100 năm sau 15 cửa ô kia đã biến thành phố xá, chỉ còn sót lại một cửa! Và trong ký ức của người dân chỉ lưu lại tên tuổi của 6 cửa ô mà phần lớn được gọi bằng tên nôm: Yên Phụ, Quan Chưởng (tức Thanh Hà), Đống Mác (tức Lãng Yên), Cầu Dền (tức Thịnh Yên), Đồng Lầm (tức Kim Liên), Chợ Dừa (tức Thịnh Hào). Có một cửa ô nữa đã đi vào ca dao - Ô Hàng Đậu, tức Phúc Lâm - nhưng nay không có ai nhắc tới nữa. Tất cả các cửa ô chỉ còn cái tên chứ chả còn cái ý nghĩa xưa. Cái cửa ô duy nhất còn sót lại là Ô Quan Chưởng (đầu phố hàng Chiếu, ngay gần chợ Đồng Xuân). Một cửa ô duy nhất còn lại cái cổng ba cửa như cổng thành, có vọng lầu, xây bằng gạch vồ nâu đỏ, có cả tấm bia đá của Tổng đốc Hoàng Diệu cho dựng năm 1882 cấm ngặt binh lính quan nha không được sách nhiễu người dân qua lại đây vào thành. Đây vốn là cửa ô xây dựng năm 1749 thời vua Lê Hiển Tông. Quan Chưởng là cái tên nôm na để chỉ một ông Quan Chưởng coi việc ở đây. 260 năm đã trôi qua nhưng công trình vẫn được giữ gìn như xưa, đã được xếp hạng di tích lịch sử, ngày ngày dân mình vẫn qua lại buôn bán nhộn nhịp. Cửa ô này tạo cho phố phường một nét cổ kính Tràng An hàm khí “rồng thiêng”.
Tôi xin trở về với Ô Cầu Giấy, “liệt sĩ” đầu tiên trong số 20 cửa ô bảo bọc cho vua, quan và dân lành của kinh đô nước Việt đã tử nạn. Có lẽ vì là đệ nhất liệt sĩ nên “ngài” cứ luôn ám ảnh tôi, theo sát cuộc đời tôi cho đến tận bây giờ.
Ngài sinh ra trong thời Lý, hiên ngang lẫm liệt như anh hùng hảo hán, như “Cromwell the Protector” vĩ đại của Cách mạng Anh, che chắn cho tất cả ở cửa ngõ phía tây uy linh (theo thuật địa lí-phong thủy là nhằm hướng “long nhập thủ”) của kinh thành Thăng Long, trải qua suốt thời Lý, thời Trần, thời Hồ, thời Lê, thời Mạc để rồi hi sinh dưới tay triều Nguyễn. Thôi thì cũng an ủi rằng dẫu sao thì ngài cũng thọ hơn bất kì triều đại nào.
Sự hi sinh của ngài cũng thể hiện được đường lối chính sách của các triều đại. Thời Lý-Trần mở rộng kinh đô về phía tây nên mới có Ô Cầu Giấy. Đó là định hướng hoàn toàn đúng đắn về mặt phong thủy, thể hiện rõ trong sự thịnh trị của các triều đại đó. Theo môn khoa học này thì thành Thăng Long bị kẹt ở phía đông vì sông Hồng quá hung dữ. Vì thế khí đất bên bờ đông sông Hồng thuộc về suy khí, khó mà phát triển được. Phía nam thì chỉ là đất phên dậu, xưa kia toàn đầm lầy là nơi các cụ đặt “bình phong”, “tiền án” cho kinh thành, xin đừng bàn chuyện đô hội gì ở đó. Phía đông bắc thành thì chỉ thịnh phát thương mại. Phía đông nam thì lụp xụp. Tóm lại kinh thành chỉ có thể phát triển được chủ yếu về phía tây bắc, tây và một tia về hướng tây nam. Đến thời Nguyễn đặt đô ở Huế, lại co rút hướng tây thành Thăng Long lại đã là điềm triệu cho sự suy vong và mất nước vậy.
Theo học giả Nguyễn Vinh Phúc thì Cầu Giấy và Ô Cầu Giấy cách nhau đến…4 km!
Cầu Giấy là tên cây cầu bắc ngang sông Tô và cũng là tên một con đường dài tới 1800 mét, đi từ ngã ba phố Kim Mã - đường La Thành (trước cửa đền Voi Phục) vượt qua cầu, tới ngã ba phố Nguyễn Phong Sắc - phố Xuân Thủy, tức là chạy cắt ngang thị trấn Cầu Giấy. Còn Ô Cầu Giấy thì là một cửa ô xẻ qua tòa thành đất bao quanh khu đông dân cư của kinh thành Thăng Long xưa, được nhiều nhà nghiên cứu gọi là vòng thành giữa, mà bức tường phía tây chạy từ núi Sưa (trong vườn Bách Thảo) theo phố Ngọc Hà, vượt phố Sơn Tây, Nguyễn Thái Học, trở thành chính phố Giảng Võ ngày nay. Cửa ô này vốn có tên chữ Hán là Thanh Bảo và ở vào chỗ gần bến xe Kim Mã bây giờ.
Theo tôi, ông Nguyễn Vinh Phúc đã nhầm. Ô Thanh Bảo mới có từ đời Nguyễn. Ô Cầu Giấy có từ thời Lý ở gần Cầu Giấy (có thể nằm trên đê đường Bưởi) thì đúng hơn. Vì cũng chính ông Nguyễn Vinh Phúc đã tả công việc đắp một cổng thành từ thời Lý như sau:
Nguyên ở khu vực đầu phía Đông cây cầu vốn có một cửa của một tòa thành mà bức tường phía Tây chạy ven bờ trái sông Tô, từ chợ Bưởi xuống đến Cầu Giấy. Đó là tòa thành đất mà Lý Thái Tổ cho đắp từ năm 1014. Việt sử thông giám cương mục có ghi: "Năm Giáp dần (1014) đắp thành đất Thăng Long: bốn bề xung quanh ngoài kinh thành đều sai đắp thành đất". Cái cửa phía Tây này có tên là Tây Dương. Cửa Tây Dương đã đi vào lịch sử với đoạn ghi sau đây của Đại Việt sử ký toàn thư : "Năm Mậu Thân (1128), tháng giêng, ngày Kỷ Sửu, biếm chức Đại liêu ban Lý Sùng Phúc vì khi đi qua cửa thành Tây Dương, tuần lại có hỏi mà không trả lời". Đây là tòa thành mà nhiều nhà nghiên cứu gọi là vòng thành Đại La hoặc vòng thành ngoài mà đến đời Hồng Đức được xây gạch và vẽ trên bản đồ.
Như vậy là ở đời nhà Lý, tại cửa thành này có lính tuần canh gác nghiêm ngặt. Khi đi qua cửa thành mà không đáp lời bọn lính ấy thì dù là quan to cũng vẫn cứ bị kỷ luật. Và do nằm đối diện với cửa thành Tây Dương đó nên chiếc cầu bắc ngang qua sông Tô thuở ấy cũng có tên cầu Tây Dương.
Phải chăng đấy chính là Ô Cầu Giấy được khai sinh từ gần 1000 năm trước? Vậy là ngài ra đời sau “Chiếu dời đô” của Lý Thái Tổ có mấy năm đâu, có điều chắc rằng lúc đó ngài chưa mang tên là Ô Cầu Giấy (chắc là Ô Tây Dương chăng). Vì cái tên “Giấy” xuất hiện trong một sự kiện xảy ra vào tận thế kỉ XIII (1215) được ghi lại trong Việt sử lược. Sách này có nói đến một địa điểm là “Chỉ Tác hạng” tức là ngõ Làm Giấy (nằm ở đầu cầu phía tây). Còn cái tên cầu Tây Dương vẫn còn trong các sách đến tận các thế kỉ XV-XVII. Sách Đại Việt sử kí toàn thư có ghi:
Ngày 22 tháng chín năm Bính Ngọ (1426) các tướng của Lê Lợi đem một vạn quân đến cầu Tây Dương để bao vây quân Minh ở thành Đông Quan.
Đến thế kỉ XVII (1679) có tấm bia “Trùng tu Tô Giang kiều bi ký” của Tiến sĩ Bùi Văn Trinh ghi như sau:
Xã Thượng Yên Quyết, thắng cảnh có cầu danh tiếng ở sông Tô. Phía đông cầu tiếp cận kinh thành văn vật, tụ hội thuyền xe xum vầy. Phía tây cầu thì xa xa là núi Tản Viên hình dáng lạ kỳ, anh linh hiển ứng. Sông Nhị vòng phía bắc, một dòng nước đi về. Miếu thần ở phía Tây Nam, người trong hạt được phồn thịnh. Bên cầu khách đang chén tạc chén thù, trên đường người qua, kẻ lại tấp nập. Thực là nơi ngoại ô lớn thông suốt bốn phương năm ngả trên đường thiên lý.
Văn bia cũng cho biết cầu kết cấu theo kiểu "thượng gia hạ kiều" - trên là nhà, dưới là cầu:
Cầu dài 15 gian như cánh nhạn vút qua trời thu hòa cùng non cao nước biếc, như cầu vồng ôm vòng dải Ngân Hà, một gác cao tỏa chiếu ánh hồng thịnh vượng, rực rỡ, thanh thoát. Trụ cầu vững vàng giữa dòng, đi trên ván cầu như đi trên đất bằng, trên lợp mái.
Cái tên Cầu Giấy mới xuất hiện vào thời Nguyễn. Sách Ðại Nam nhất thống chí ghi: “Cầu Giấy dài ba trượng, trên cầu có nhà lợp ngói.” Có lẽ các sử gia lúc đó cứ theo nghề làm giấy của làng mà gọi tên cầu.
Cái “ngõ Làm Giấy” chính là Kẻ Cót, tức phường Yên Hòa bây giờ. Ông Nguyễn Vinh Phúc kể:
Chuyện xưa kể rằng, ông tổ nghề giấy dó là Thái Luân từ Tàu sang đã đi suốt dọc ven sông Tô để dạy nghề. Thoạt tiên ông đến làng An Hòa - Thượng Yên Quyết toan truyền nghề cho dân. Song có người đối đãi với ông không tốt, ông bỏ đi lên vùng Bưởi, dạy nghề cho làng Hồ Khẩu, làng An Thọ, làng Đông Xã, làng Yên Thái, cuối cùng là Nghĩa Đô. Ở mỗi nơi ông dạy làm một loại giấy riêng. Làng Hồ học được cách làm giấy bản, làng Đông học được cách làm giấy quỳ tức loại giấy vừa mỏng vừa dai để dân làng Kiêu Kỵ dùng lót dát vàng quỳ. Làng Yên Thái học được cách làm giấy lệnh, tức giấy bản tốt mà khổ lại lớn để viết lệnh chỉ của triều đình. Ở Nghĩa Đô có người họ Lại học được nghề làm giấy sắc là loại giấy dùng để viết thần sắc vua ban. Loại giấy này khi xeo xong còn phải "nghè" tức là đặt trên phiến đá rồi dùng vồ đập vào giấy cho giấy được thật mịn mặt và bền. Do đó làng này có tên là làng Nghè.
Lúc này dân làng An Hòa mới thấy ông là của quý nên cử bô lão lên Bưởi xin ông bỏ qua chuyện cũ mà dạy cho dân nghề nghiệp mới này. Cũng nể tình nhưng để tránh đụng chạm đến vùng Bưởi, ông chỉ dạy dân An Hòa cách dùng những thứ dó xấu, những đầu mẩu, đầu mặt - danh từ nghề nghiệp gọi là xề - để làm ra những loại giấy xề tức thứ giấy thô chỉ dùng phất quạt, làm hàng mã và gói hàng. Và thế là từ khi có nghề này, làng Cót Thượng dần dần được gọi là làng Giấy, nhất là từ khi cái tên chữ Hán Thượng Yên Quyết được đổi ra là An Hòa thì không mấy ai nhớ đến cái gốc "Kẻ Cót" nữa. Từ đó, cái tên "làng Cót" chỉ chuyên dùng để chỉ làng Hạ Yên Quyết.
Cầu Giấy chính thuộc làng Hạ Yên Quyết mà thực ra còn có tên nôm là làng Giấy, thuộc tổng Dịch Vọng, huyện Từ Liêm, phủ Quốc Oai. Từ năm 1889 đời Vua Thành Thái làng mới được đổi tên thành An Hòa, thuộc tổng An Hạ, huyện Hoàn Long, phủ Hoài Đức.
Người làng Giấy làm giấy quạt nổi tiếng nhất, người làng Lủ đến cất về làm quạt giấy đưa vào phố Hàng Quạt của kinh thành.
Chợ giấy họp đông vui tấp nập bên kia Cầu Giấy, năm ngày một phiên - ngày Một và ngày Sáu âm lịch; dân làng chuyên bán giấy các loại và mua nguyên liệu làm giấy về[2].
Dân làng Giấy có câu ca đầy tự hào và tình tứ:
Hỡi cô thắt dải lưng xanh,
Có về cầu Giấy với anh thì về.
Cầu Giấy có cây bồ đề,
Có sông tắm mát, có nghề xeo can.
Sau khi “hi sinh oanh liệt” (có lẽ vào khoảng thế kỉ XVIII) khí phách Ô Cầu Giấy vẫn hùng tráng ở lại phù trì những dân đen con đỏ và đất trời Thăng Long.
Trong hai cuộc xâm lược Bắc Kỳ và Hà Nội (1873 và 1882) của thực dân Pháp Ô Cầu Giấy đầy khói lửa tang thương. Do nằm trên huyết mạch giao thông quan trọng nên Ô Cầu Giấy là điểm huyết chiến chiến lược giữa quan quân triều đình và quan Pháp. Và hai chiến thắng oanh liệt (được gọi là “Chiến thắng Ô Cầu Giấy lần thứ nhất” [21.12.1873] và “Chiến thắng Ô Cầu Giấy lần thứ hai” [1883]) đều gắn với tên tuổi của một con người - Thống đốc Trấn Bắc Đại tướng quân Hoàng Kế Viêm, như quân Pháp đã từng nhận định: “Dân chúng Bắc Hà tin vào Viêm hơn Tự Đức.”
Hoàng Kế Viêm (1820-1909) sinh tại tỉnh Quảng Bình, là con trai út Thượng thư Hoàng Kim Xán dưới triều Gia Long, được vua Minh Mạng gả con gái là công chúa Hương La. Sau làm quan ở nhiều địa phương, ở đâu Hoàng Kế Viêm cũng là một vị quan thanh liêm, quan tâm đến đời sống nhân dân nên dân được an cư lạc nghiệp. Lúc bấy giờ tình hình biên cương phía Bắc rất phức tạp: quân phỉ từ bên kia biên giới tràn sang, Lý Tam Đường chiếm cứ vùng Thái Nguyên, Lý Dương Tài đánh phá Lạng Sơn; bọn Cờ Vàng, Cờ Đen, Cờ Trắng đóng chiếm cả một giải thượng du; bọn Hoàng Tề, Tô Tứ quấy nhiễu ở ven biển… Nguyễn Tri Phương tâu xin vua cho Hoàng Kế Viêm được toàn quyền làm tướng dẹp giặc. Tự Đức ban cho Hoàng Kế Viêm một thanh gươm vàng và 5 lá cờ lệnh, coi đó là ân điển của triều đình. Hoàng Kế Viêm đã dẹp được giặc ở biên cương, thu phục được quân Cờ Đen, góp phần làm nên chiến thắng Ô Cầu Giấy sau này. Năm 1872, ông được phong Bắc Kỳ Đại nguyên soái, năm 1873 Tiết chế quân vụ Bắc Kỳ...
Ngày 20.11.1873, viên đại úy Françis Garnier với 200 quân tấn công thành Hà Nội, Tổng đốc Nguyễn Tri Phương trấn giữ thành bị thương nặng, tuyệt thực và hy sinh, Hà Nội thất thủ. Thành Hà Nội mất, song hai cánh quân của triều đình do Hoàng Kế Viêm và Trương Quang Đản chỉ huy vẫn còn nguyên vẹn. Triều đình Huế không muốn dựa vào lực lượng này để giành lại đất đai bị mất, mà muốn qua thương lượng để chuộc lại. Được đà, quân Pháp đánh chiếm Hưng Yên, Hải Dương, Nam Định, Ninh Bình… Trong lúc phái đoàn Trần Đình Túc (làm Tổng đốc sau khi Nguyễn Tri Phương mất) đang đàm phán với F. Garnier, Hoàng Kế Viêm lệnh cho cánh quân Lưu Vĩnh Phúc phối hợp với quân triều đình do ông tổng chỉ huy bố trí mai phục ở Ô Cầu Giấy, mặt khác cho quân vào thành Hà Nội khiêu chiến buộc F. Garnier tạm dừng thương lượng, tự dẫn quân đi ứng chiến và sa vào ổ phục kích. Trận chiến xảy ra ác liệt. Quân của Hoàng Kế Viêm chém đầu F. Gernier vào giữa trưa ngày 21.12.1873...[3]
Thế nhưng triều đình Huế bạc nhược đã lệnh cho Hoàng Kế Viêm (cũng như cánh quân của Trương Quang Đản) phải rút lui khỏi Hà Nội về Sơn Tây. Theo hòa ước Giáp Tuất 1874 Pháp trả thành Hà Nội, lúc này do Tổng đốc Hoàng Diệu trấn giữ. Năm 1878, Hoàng Kế Viêm được phong Thự Đông các Đại học sĩ và ngay sau đó ông được lệnh điều quân đi dẹp bọn giặc Lý Dương Tài đang quấy phá ở Lạng Sơn. Một năm sau bọn Lý Dương Tài bị đánh tan... Biết giặc Pháp không từ bỏ đánh chiếm Bắc Kỳ, năm 1882 Hoàng Kế Viêm cùng Hoàng Diệu tâu vua Tự Đức xin đưa quân về ứng cứu Hà Nội. 8 giờ ngày 25.4.1882 viên Đại tá Henri Rivière tổng chỉ huy quân đội Pháp ở Bắc Kỳ gửi tối hậu thư buộc Hoàng Diệu đầu hàng. Tổng đốc Hoàng Diệu không thèm trả lời. 15 phút sau địch tấn công thành Hà Nội, quan triều đình chống giữ không nổi, Hà Nội thất thủ, Hoàng Diệu tuẫn tiết.
Hà Nội thất thủ và cái chết của Hoàng Diệu làm cho nhân dân Bắc Kỳ sôi sục căm thù. Lúc này cánh quân Hoàng Kế Viêm vẫn án binh bất động. Triều đình không dựa vào lực lượng này để đẩy mạnh cuộc kháng chiến, trái lại, phái người ra Hà Nội thương thuyết và lệnh cho Hoàng Kế Viêm và Nguyễn Chính lui quân về Hà Đông. Hai ông phản ứng, dâng sớ vạch tội Pháp. Hoàng Kế Viêm kháng sắc dụ bãi binh. Tự Đức giao cho triều đình luận tội ông đã trái lệnh vua, mặt khác lấy tình gia tộc khẩn cầu ông bãi binh...Ông khẳng khái: "Vua ta sợ giao chiến mãi với Pháp, mãi không thấy thắng sẽ mất cả giang san, lo sợ không còn đất đai cho hoàng gia sinh sống. Chúng ta có quyền tự hỏi: Tại sao nhà vua không hỏi rằng toàn dân sẽ ở vào đâu?"...[4].
Sau khi Hà Nội thất thủ, nhân dân Hà Nội nổi dậy chống Pháp. Ngày 24.3.1883, H. Rivière đưa quân đánh chiếm Nam Định. Thừa cơ, 2 đạo quân do Hoàng Kế Viêm và Trương Quang Đản chỉ huy đã hội quân vây Hà Nội. Quân Trương Quang Đản áp sát tuyến ven sông Hồng, quân Hoàng Kế Viêm án ngữ dọc bờ sông Tô. Rạng sáng 26.3.1883, Hoàng Kế Viêm cho 4.000 quân từ phủ Hoài Đức tiến về Hà Nội, tấn công một số căn cứ giặc ở trong thành, quân Trương Quang Đản chặn đánh dọc sông Hồng, pháo kích căn cứ Đồn Thủy. Quân của Hoàng Kế Viêm đem cả voi đi tuần trong lòng Hà Nội, tấn công cứ điểm Hàm Long…, buộc H. Rivière phải xin lệnh Thống đốc ở Sài Gòn dẫn quân ra Phủ Hoài Đức. 4 giờ ngày 19.5.1883, H. Rivière chỉ huy 500 quân theo đường Trường Thi kéo quân về Phủ Hoài Đức. Quân Pháp lọt vào ổ phục kích ở Hạ Yên Quyết, Trung Thôn và bị đánh bất ngờ đã tháo chạy ngang qua vị trí cánh quân ta mai phục ở Tiền Thôn. Quân mai phục xung phong đồng loạt và H. Rivière bị chém đầu. Thế là trong 2 chiến thắng Ô Cầu Giấy cách nhau 10 năm (1873-1883), hai viên tổng chỉ huy quân Pháp ở Bắc Kỳ bị chặt đầu trên đất Ô Cầu Giấy. Người chỉ huy lập nên 2 chiến thắng đó là Thống đốc Trấn Bắc Đại tướng quân Hoàng Kế Viêm[5].
Ngày 17 tháng 7 năm 1883, Vua Tự Đức băng hà. Trong di chiếu nhà vua đã viết: “Thống đốc Hoàng Tá Viêm thân tuy ngoài Bắc, thực quan hệ đến biên phòng, lâu nay dẹp yên biên giới Bắc Kỳ, trung thành công nghiệp rực rỡ. Giao cho người làm Trấn Bắc Đại tướng quân, các việc bình Tây, định Bắc đều giao cả cho người…”
Như vậy, hai viên sĩ quan chỉ huy của thực dân Pháp đều bỏ mạng ở cửa ô này. Tam nguyên Yên Ðổ Nguyễn Khuyến đã làm bài tế đầy trào lộng các ông quan thực dân ấy, dân kinh thành ai cũng thuộc, đọc như đọc vè:
Nhớ ông xưa:
Tóc ông quăn
Mũi ông lõ...
Ai ngờ nó chém cổ ông mất
Ðầu ông nó mang đi
Xác ông nó để đó
Chúng tôi vâng lệnh triều đình
Tế ông:
Chuối một buồng
Rượu một tuần
Trứng một ổ
Ông ăn cho no
Ông nằm cho yên
Khốn nạn thân ông...
Có một điều khó hiểu là tại sao đến nay ở quận Cầu Giấy hay thành phố Hà Nội chưa có con đường hay con phố nào mang tên Hoàng Kế Viêm.
Trong cuộc Giải phóng Thủ đô oai hùng năm 1954 chúng ta được biết vào sáng 10.10.1954 Tiểu đoàn 265 của Trung đoàn 57 được lệnh vào tiếp quản đồn Cầu Giấy khi cả phố Cầu Giấy vẫn vắng lặng. Khi quân Pháp rút lui, chiến sĩ của ta vào trong đồn thì ngoài phố cờ đỏ sao vàng đã rực rỡ cả vùng cửa ô. Từ đây Tiểu đoàn hành quân theo đường Kim Mã vào gò Ðống Ða, ga Hà Nội, nhà Ðấu Xảo. Quân ta đi đến đâu, cờ hoa mọc lên đến đó đỏ rực phố phường. Xin có mấy câu thơ để tưởng nhớ ngày cách đây gần 55 năm:
Ma quỷ cuồng ngông
Lại ném bom đốt cờ
Vận nước lại một phen đen bạc
Những lá cờ lại được giấu trong tim
9 năm đi tìm
Hồn dân tộc tưởng chừng như tắt lịm
Nhưng
Những họng pháo đã gầm lên
Đào cái huyệt cuối cùng
Chôn lũ trời không dung
Xây nền cho một cột cờ vĩnh cửu
"Cửu cửu càn khôn dĩ định"
81 năm qua đi
Hoa lại nở trên đường đoàn quân về tiếp quản
"Hồ binh bát vạn nhập Tràng An"
Hà Nội ơi các mẹ lại may cờ
Công khai
Trước những cái nhìn làm ngơ của những tên hung tặc cuối cùng
Đoàn quân trang phục chỉnh tề trùng trùng điệp điệp
Tiến vào đến đâu cờ đỏ sao vàng mọc lên đến đó
Để Thủ đô rợp bóng cờ bay…
Vào đại học tôi đi học trong Đại học Sư phạm (nơi được gọi là “Ki-lô-mét số 8 đường Hà Nội - Sơn Tây”), lại được thường xuyên qua lại nơi cửa ô lịch sử này. Khi đó nhiều bạn gái sống nơi phố cổ chưa từng một lần đến Cầu Giấy đâu đấy, vì nó vẫn hoang vu và heo hút lắm, “nhà quê” lắm. Cái để lại ấn tượng nhất về cửa ô này là một bến cuối tầu điện với những cột điện bằng sắt sơn đen. Giờ nó không còn, nhớ ghê gớm. Cầu Giấy cách đây khoảng hơn 25 năm xây bằng gạch, rất nhỏ, chắc chỉ đủ cho hai ôtô tránh nhau (vậy là kém cái cầu xưa của các cụ ghê gớm lắm). Chẳng rõ gì nguồn gốc, lũ sinh viên chúng tôi hay đùa là cầu này được gọi là Cầu Giấy vì sáng ra chân cầu có rất nhiều giấy [báo]. Không giải thích thì chắc rằng các bạn trẻ không biết được hồi đó giấy báo là rất lí tưởng để làm toilet paper. Tầm nửa đêm về sáng có hai cái chợ đầu mối nổi tiếng thường họp ở đây, đó là chợ rau xanh và chợ của “quân khu hai sọt” (chuyên bán phân bắc tươi). Nhiều khi chợ của “quân khu hai sọt” còn họp giữa ban ngày ban mặt. Ra trường, thất nghiệp, tôi vẫn lang thang miền cửa ô thân yêu này với các bạn tôi. Rồi tôi khởi nghiệp đi làm cũng ở đây. Và bây giờ khi đã có gia đình con cái rồi chúng tôi lại về sống bên cửa ô này. Không biết có định mạng gì không?
Có câu ca dao được truyền tụng từ hàng trăm năm về cửa ô Cầu Giấy:
Ngã tư Cầu Giấy của ta
Bàn tay mở giữa bao la đất trời.
Dù đi dù ở muôn nơi
Hai bốn tháng tám ngược xuôi nhớ về.
Đó là câu nhắc nhở mọi người nhớ ngày lễ chính (24 tháng 8 âm lịch) ở Điện Nghiễm Phúc, nơi thờ Hưng Đạo Đại vương.
Điện thờ này được lập cách đây hai thế kỉ tại xóm Quan Hoa. Gọi là Quan Hoa vì ở đây có cụ Giám sinh ở Quốc Tử Giám về đây mở trường gọi là Quan Hoa Học Đường (trường này tồn tại đến 1945 mới thôi). Cửa điện đắp nổi 3 chữ “Đông A Trấn”. Hậu cung có thờ Quốc Mẫu. Gian bên phải thờ Tứ vị Thánh tử là 4 người con trai của ngài: Trần Quốc Hiến, Trần Quốc Nghiễn, Trần Quốc Uy, Trần Quốc Tảng, cùng con rể của ngài - Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Gian bên trái thờ Nhị vị Vương cô là 2 người con gái của ngài: một là Hoàng hậu - vợ vua Trần Nhân Tông, một là Phu nhân Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Nơi oai nghiêm của gian chính điện đặt pho tượng Đức Thánh Trần tạc bằng gỗ mít sơn son thiếp vàng theo nguyên mẫu ở đền Kiếp Bạc, tượng ở tư thế ngồi, trang nghiêm, nhân hậu, đôi mắt sáng ngời, anh linh. Có điều lạ là khi Hà Nội bị chiếm cả vùng Cầu Giấy bị tàn phá nặng nề nhưng điện Nghiễm Phúc vẫn yên. Có lần quân Pháp đến cổng điện, nhìn thấy 3 chữ Đông A Trấn thì lại lặng lẽ bỏ đi. Sử cũ có ghi lại rằng sau 3 lần đánh thắng quân Nguyên-Mông, quân giặc đều sợ uy danh của ngài không dám gọi tên, chỉ dám gọi Hưng Đạo Đại Vương. Sau khi Đức Thánh Trần mất, các châu huyện ở Lạng Giang hễ có tai họa, bệnh dịch lại đến đây cầu đảo. Khi có giặc giã, dân ta đến điện lễ, nếu thấy tráp đựng kiếm có tiếng kêu thì thế nào cũng thắng lớn. Với diện tích 200 m2, điện Nghiễm Phúc có thể sánh với các đền tiêu biểu thờ Đức Thánh Trần ở Hà Nội như đền Ngọc Sơn (ở phố Đinh Tiên Hoàng), đền Phúc Nam (ở ga Hàng Cỏ - phố Lê Duẩn), đền Lừ (ở phường Hoàng Văn Thụ, quận Hoàng Mai)... Lễ hội ở đây diễn ra vào ngày 20 đến ngày 24 tháng 8 âm lịch, rất đông người tham gia. Điện Nghiễm Phúc xứng đáng được coi như là một góc đền Kiếp Bạc ở Ô Cầu Giấy, như một địa điểm mang tính văn hóa tín ngưỡng tâm linh rực rỡ ở cửa ô phía tây này.
Linh thiêng và hiển liệt lắm!
Gần 55 năm sau ngày Thủ đô giải phóng Cầu Giấy bây giờ có hai làn đường trên cửa ô mở rộng. Nhiều công trình mới, hiện đại của Thủ đô đã và đang được xây dựng trên địa bàn quận theo hướng quy hoạch và phát triển mạnh về phía tây thành phố. Thật là một định hướng đúng đắn. Tuy nhiên, đây vẫn còn là một trong những đầu mối kẹt xe khủng khiếp nhất Hà Nội, nhờ thế mà thi sĩ Hoàng Xuân Sơn đã từng có bài thơ rất hay mang tên: “Kẹt xe ở Ô Cầu Giấy”.
Ô Cầu Giấy ra đời từ thời Lý khi kinh thành mở ra về phía Tây. Nay vào thế kỉ XXI với chế độ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa đang mở rộng hết cỡ thủ đô về phía tây tôi thiết nghĩ chúng ta nên xây dựng lại hình ảnh của cái cửa ô này. Như ý tưởng xây dựng Cổng Hà Nội ở phía nam thủ đô mà người ta đang tiến hành vậy. Không biết có ai ủng hộ tôi không?
(Hà Nội, ngày 05 tháng 04, 2009)
Chú thích
- ^ Thơ Tố Hữu
- ^ Nguyễn Phạm Quang, “Từ cầu Tây Dương đến Cầu Giấy”.
- ^ Đỗ Duy Văn, “Hoàng Kế Viêm với chiến thắng Ô Cầu Giấy”.
- ^ Tôi (Đặng Thân) nhấn mạnh.
- ^ Đỗ Duy Văn, “Hoàng Kế Viêm với chiến thắng Ô Cầu Giấy”.

markdown:
![ Bulbgraph.png](http://tusach-img.thuvienkhoahoc.com/images/thumb/6/60/Bulbgraph.png/32px-Bulbgraph.png)
**Chủ đề nóng:** [Những thói hư tật xấu của người Việt](/wiki/Nh%E1%BB%AFng_th%C3%B3i_h%C6%B0_t%E1%BA%ADt_x%E1%BA%A5u_c%E1%BB%A7a_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t) - [Giáo án Điện tử](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Gi%C3%A1o_%C3%A1n_%C4%90i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AD) - [Sách giáo khoa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:S%C3%A1ch_gi%C3%A1o_khoa) - [Học tiếng Anh](/wiki/H%E1%BB%8Dc_ti%E1%BA%BFng_Anh_tr%E1%BB%B1c_tuy%E1%BA%BFn_v%E1%BB%9Bi_Mr_Duncan) - [Bài giảng trực tuyến](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:B%C3%A0i_gi%E1%BA%A3ng_tr%E1%BB%B1c_tuy%E1%BA%BFn) - [Công lý: Việc đúng nên làm](/wiki/C%C3%B4ng_l%C3%BD:_Vi%E1%BB%87c_%C4%91%C3%BAng_n%C3%AAn_l%C3%A0m) - [Món ăn bài thuốc](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%C3%B3n_%C4%83n_b%C3%A0i_thu%E1%BB%91c) - [Chăm sóc bà bầu](/wiki/Ch%C4%83m_s%C3%B3c_b%C3%A0_b%E1%BA%A7u) - [Môi trường](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:200_c%C3%A2u_h%E1%BB%8Fi_%C4%91%C3%A1p_v%E1%BB%81_m%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng) - [Tiết kiệm điện](/wiki/C%C3%A1c_ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_ti%E1%BA%BFt_ki%E1%BB%87m_%C4%91i%E1%BB%87n_hi%E1%BB%87u_qu%E1%BA%A3) - [Nhi khoa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nhi_khoa)
# Từ các cửa ô Hà Nội đến Ô Cầu Giấy
### Bài từ Tủ sách Khoa học VLOS
Chính bài hát “Tiến về Hà Nội” của Văn Cao và bài “Người Hà Nội” của Nguyễn Đình Thi đã làm tôi luôn bị ám ảnh về các cửa ô của Hà Nội. Bài của Văn Cao thật hùng, bài của Nguyễn Đình Thi thật tráng.
Nguyễn Đình Thi viết những lời từng làm xao xuyến hàng triệu con tim (ít nhất tôi đã hát bài này thường xuyên trên môi suốt những năm học phổ thông):
*Hà Nội vui sao*
Những cửa đầu ô
Tíu tít gánh gồng
Đây ô Chợ Dừa, kia ô Cầu Dền
Làn áo xanh nâu Hà Nội tươi thắm...
Còn khi nghe bài hát của Văn Cao có câu “5 cửa ô đón mừng đoàn quân tiến về” tôi vẫn thường nghĩ Hà Nội chỉ có 5 cửa ô. Đó là: Ô
**Quan Chưởng**, Ô **Đống Mác**, Ô **Chợ Dừa**, Ô **Cầu Dền** và Ô **Cầu Giấy**. Tôi đã nghĩ thế là nhiều rồi (như Hải Phòng thì cũng chỉ có “5 cầu, 4 cống, 3 cửa ô” mà thôi). Rồi cái thời đi học tôi cứ thường lang thang qua các cửa ô, khi vô tình lúc cố ý. Mỗi cửa ô đều để lại trong tôi những cảm xúc khác nhau. Rồi thì tôi muốn tìm hiểu… [1]
Đầu tiên tôi hiểu rằng cửa ô là lối ra vào thành, có vọng gác, chốt chặn để kiểm soát, thu thuế, bảo vệ cuộc sống trong thành (Ô Quan Chưởng hiện nay để lại hình ảnh rõ nét, vậy thì phải chăng các cửa ô khác ngày xưa cũng như thế này?). Các cửa ô được đặt tên theo làng theo tổng. Mỗi cửa ô thời ấy có lẽ là một chiếc cổng ngày mở đêm đóng bởi mỗi phường như một làng khép kín, có cây có rào, có tuần đinh canh phòng để ngăn ngừa đạo chích và canh chừng hoả hoạn. Cụ Lê Hữu Trác trong cuốn
*Thượng kinh ký sự* tả cái Ô Chợ Dừa thế này, xin trích ra đây để bạn đọc tham khảo về hình ảnh một cái cửa ô: “Một cái thành đất không cao lắm. Bên cạnh là một cái tường nhỏ, trên mặt tường là đường xe ngựa đi, ở mé ngoài hàng rào che kín mít. Dưới chân tường là hào sâu. Trong hào thả chông xem ra rất kiên cố. Thành có ba vọng canh, nơi nào cũng có lính sắp hàng, gươm súng sáng quắc".
Trong các thư tịch từ thời Lê trở về trước ít nhắc đến các cửa ô. Các cửa ô không đóng một nơi nhất định mà mỗi thời đều có vị trí khác nhau, tuỳ tình hình đắp lũy bố phòng. Thời Lý-Trần thành rộng phía Tây, có cửa Ô
**Cầu Giấy**. Thời Nguyễn, thành thu hẹp về, lập Ô Thanh Bảo bên trong (nay là khu Vạn Bảo, Vạn Phúc). Sang đời nhà Nguyễn sách *Bắc thành dư địa chí* soạn hồi đầu thế kỷ XIX cho biết Hà Nội có tới 21 cửa ô, nhưng rất tiếc, lại không kể tên đầy đủ. Hỡi ôi, vật đổi sao dời, từ 21 mà sao sau chỉ còn 5?
Đến năm 1831 trong bản đồ Tòa thành Hà Nội của các ông Lê Đức Lộc và Nguyễn Công Tiến có ghi lại vị trí và tên của 16 cửa ô (vậy là bay đi đâu mất 5 cái): Ô Yên Hoa (nay là ngã ba đê Yên Phụ - đường Thanh Niên), Ô Yên Tĩnh (nay là ngã ba đê Yên Phụ - Cửa Bắc), Ô Thạch Khối (nay là đầu dốc Hàng Than), Ô Phúc Lâm (nay là đầu phố Hàng Đậu), Ô Thanh Hà (nay là ô Quan Chưởng), Ô Trừng Thanh (nghe nói ở vào khoảng bên phải nhà tắm công cộng Chợ Gạo cũ, không biết cái nhà tắm đó còn không, hôm nào chắc rằng sẽ phải đi tìm lại), Ô Mỹ Lộc (nay là ngã ba đường Trần Quang Khải - Hàng Mắm), Ô Đông An (nay là ngã ba Trần Quang Khải - Hàng Thùng), Ô Tây Luông (nay là Nhà hát Lớn), Ô Nhân Hòa (nay là ngã ba Trần Quang Khải - Trần Hưng Đạo), Ô Thanh Lãng (nay là ô Đống Mác), Ô Yên Ninh (nay là ngã tư phố Huế - Đại Cồ Việt, tức Ô Cầu Dền), Ô Kim Hoa (ở ngã tư quốc lộ 1 - Đại Cồ Việt, tức Ô Đồng Lầm), Ô Thịnh Quang (nay là ngã tư Hàng Bột [Tôn Đức Thắng] - Khâm Thiên, tức Ô Chợ Dừa), Ô Thanh Bảo (nay là bến xe Kim Mã), Ô Thụy Chương (nay là khoảng vườn hoa Tây Hồ ở đầu đường Hoàng Hoa Thám). Thế có nghĩa là phía ngoài các cửa ô ấy đều là “nhà quê” cả (như Phường Nghĩa Đô bây giờ [nơi tôi đang ở] quê của nhà văn Tô Hoài thì quê đặc chứ còn phố phường gì với ai nữa. Lại không còn thấy tên Ô Cầu Giấy đâu! Thế có nghĩa là từ cái danh sách này thì 16 cửa ô thời ấy nay chỉ còn có 4. Vì thời gian hay vì con người thời nào cũng hay “lấn chiếm”?
Tìm hiểu tiếp thì đến năm 1866 mất đi một cửa ô. Vì trong bản đồ Tỉnh thành Hà Nội vẽ năm 1866 đời Tự Đức thì chỉ còn 15 cửa ô, mất đi cửa ô Nhân Hoà (nhường cho sự ra đời cái dốc Vạn Kiếp chăng?). Nhiều cửa ô lại mang tên mới: Yên Hoa thành Yên Phụ, Yên Tĩnh thành Yên Định, Thạch Khối thành Nghĩa Lập, Phúc Lâm thành Tiền Trung, Tây Luông thành Trường Long, Thanh Lãng thành Lãng Yên, Yên Ninh thành Thịnh Yên, Kim Hoa thành Kim Liên, Thịnh Quang thành Thịnh Hào. Khoảng mười lăm năm tiếp theo, cũng vẫn 15 cửa ô, nhưng Yên Định đã đổi ra Yên Ninh, Đông Hà thành Thanh Hà, Trường Long thành Cựu Lâu. Phần lớn các cửa ô đều thông ra sông Hồng: ở phía tây có 2 cửa, phía nam có 3 cửa, ra sông Hồng có 11 cửa. Đó là vì các cửa ô chính là các cửa của thành đất bao bọc quanh kinh thành. Ra vào kinh thành tất phải qua cửa ô. Ban đêm, tại các cửa ô đều có tuần phiên canh gác, kiểm soát việc ra vào. Nhưng thời đó đường giao thông nối Thăng Long với các nơi chủ yếu là đường sông cho nên dọc sông Hồng có nhiều bến, phố xá đông đúc với nhiều hiệu buôn lớn của người Việt và người nước ngoài. Vì thế người ta phải mở nhiều cửa ô để việc đi lại được dễ dàng. Hai cửa ô Thanh Hà và Trừng Thanh rất gần nhau vì thời xưa cửa sông Tô Lịch nằm giữa hai ô này.
Hơn 100 năm sau 15 cửa ô kia đã biến thành phố xá, chỉ còn sót lại một cửa! Và trong ký ức của người dân chỉ lưu lại tên tuổi của 6 cửa ô mà phần lớn được gọi bằng tên nôm: Yên Phụ,
**Quan Chưởng** (tức Thanh Hà), **Đống Mác** (tức Lãng Yên), **Cầu Dền** (tức Thịnh Yên), Đồng Lầm (tức Kim Liên), **Chợ Dừa** (tức Thịnh Hào). Có một cửa ô nữa đã đi vào ca dao - Ô Hàng Đậu, tức Phúc Lâm - nhưng nay không có ai nhắc tới nữa. Tất cả các cửa ô chỉ còn cái tên chứ chả còn cái ý nghĩa xưa. Cái cửa ô duy nhất còn sót lại là Ô Quan Chưởng (đầu phố hàng Chiếu, ngay gần chợ Đồng Xuân). Một cửa ô duy nhất còn lại cái cổng ba cửa như cổng thành, có vọng lầu, xây bằng gạch vồ nâu đỏ, có cả tấm bia đá của Tổng đốc Hoàng Diệu cho dựng năm 1882 cấm ngặt binh lính quan nha không được sách nhiễu người dân qua lại đây vào thành. Đây vốn là cửa ô xây dựng năm 1749 thời vua Lê Hiển Tông. Quan Chưởng là cái tên nôm na để chỉ một ông Quan Chưởng coi việc ở đây. 260 năm đã trôi qua nhưng công trình vẫn được giữ gìn như xưa, đã được xếp hạng di tích lịch sử, ngày ngày dân mình vẫn qua lại buôn bán nhộn nhịp. Cửa ô này tạo cho phố phường một nét cổ kính Tràng An hàm khí “rồng thiêng”.
Tôi xin trở về với Ô Cầu Giấy, “liệt sĩ” đầu tiên trong số 20 cửa ô bảo bọc cho vua, quan và dân lành của kinh đô nước Việt đã tử nạn. Có lẽ vì là đệ nhất liệt sĩ nên “ngài” cứ luôn ám ảnh tôi, theo sát cuộc đời tôi cho đến tận bây giờ.
Ngài sinh ra trong thời Lý, hiên ngang lẫm liệt như anh hùng hảo hán, như “Cromwell the Protector” vĩ đại của Cách mạng Anh, che chắn cho tất cả ở cửa ngõ phía tây uy linh (theo thuật địa lí-phong thủy là nhằm hướng “long nhập thủ”) của kinh thành Thăng Long, trải qua suốt thời Lý, thời Trần, thời Hồ, thời Lê, thời Mạc để rồi hi sinh dưới tay triều Nguyễn. Thôi thì cũng an ủi rằng dẫu sao thì ngài cũng thọ hơn bất kì triều đại nào.
Sự hi sinh của ngài cũng thể hiện được đường lối chính sách của các triều đại. Thời Lý-Trần mở rộng kinh đô về phía tây nên mới có Ô Cầu Giấy. Đó là định hướng hoàn toàn đúng đắn về mặt phong thủy, thể hiện rõ trong sự thịnh trị của các triều đại đó. Theo môn khoa học này thì thành Thăng Long bị kẹt ở phía đông vì sông Hồng quá hung dữ. Vì thế khí đất bên bờ đông sông Hồng thuộc về suy khí, khó mà phát triển được. Phía nam thì chỉ là đất phên dậu, xưa kia toàn đầm lầy là nơi các cụ đặt “bình phong”, “tiền án” cho kinh thành, xin đừng bàn chuyện đô hội gì ở đó. Phía đông bắc thành thì chỉ thịnh phát thương mại. Phía đông nam thì lụp xụp. Tóm lại kinh thành chỉ có thể phát triển được chủ yếu về phía tây bắc, tây và một tia về hướng tây nam. Đến thời Nguyễn đặt đô ở Huế, lại co rút hướng tây thành Thăng Long lại đã là điềm triệu cho sự suy vong và mất nước vậy.
Theo học giả Nguyễn Vinh Phúc thì Cầu Giấy và Ô Cầu Giấy cách nhau đến…4 km!
*Cầu Giấy là tên cây cầu bắc ngang sông Tô và cũng là tên một con đường dài tới 1800 mét, đi từ ngã ba phố Kim Mã - đường La Thành (trước cửa đền Voi Phục) vượt qua cầu, tới ngã ba phố Nguyễn Phong Sắc - phố Xuân Thủy, tức là chạy cắt ngang thị trấn Cầu Giấy. Còn Ô Cầu Giấy thì là một cửa ô xẻ qua tòa thành đất bao quanh khu đông dân cư của kinh thành Thăng Long xưa, được nhiều nhà nghiên cứu gọi là vòng thành giữa, mà bức tường phía tây chạy từ núi Sưa (trong vườn Bách Thảo) theo phố Ngọc Hà, vượt phố Sơn Tây, Nguyễn Thái Học, trở thành chính phố Giảng Võ ngày nay. Cửa ô này vốn có tên chữ Hán là Thanh Bảo và ở vào chỗ gần bến xe Kim Mã bây giờ*.
Theo tôi, ông Nguyễn Vinh Phúc đã nhầm. Ô Thanh Bảo mới có từ đời Nguyễn. Ô Cầu Giấy có từ thời Lý ở gần Cầu Giấy (có thể nằm trên đê đường Bưởi) thì đúng hơn. Vì cũng chính ông Nguyễn Vinh Phúc đã tả công việc đắp một cổng thành từ thời Lý như sau:
*Nguyên ở khu vực đầu phía Đông cây cầu vốn có một cửa của một tòa thành mà bức tường phía Tây chạy ven bờ trái sông Tô, từ chợ Bưởi xuống đến Cầu Giấy. Đó là tòa thành đất mà Lý Thái Tổ cho đắp từ năm 1014. Việt sử thông giám cương mục có ghi: "Năm Giáp dần (1014) đắp thành đất Thăng Long: bốn bề xung quanh ngoài kinh thành đều sai đắp thành đất". Cái cửa phía Tây này có tên là Tây Dương. Cửa Tây Dương đã đi vào lịch sử với đoạn ghi sau đây của Đại Việt sử ký toàn thư : "Năm Mậu Thân (1128), tháng giêng, ngày Kỷ Sửu, biếm chức Đại liêu ban Lý Sùng Phúc vì khi đi qua cửa thành Tây Dương, tuần lại có hỏi mà không trả lời". Đây là tòa thành mà nhiều nhà nghiên cứu gọi là vòng thành Đại La hoặc vòng thành ngoài mà đến đời Hồng Đức được xây gạch và vẽ trên bản đồ.*
Như vậy là ở đời nhà Lý, tại cửa thành này có lính tuần canh gác nghiêm ngặt. Khi đi qua cửa thành mà không đáp lời bọn lính ấy thì dù là quan to cũng vẫn cứ bị kỷ luật. Và do nằm đối diện với cửa thành Tây Dương đó nên chiếc cầu bắc ngang qua sông Tô thuở ấy cũng có tên cầu Tây Dương
*.*
Phải chăng đấy chính là Ô Cầu Giấy được khai sinh từ gần 1000 năm trước? Vậy là ngài ra đời sau “Chiếu dời đô” của Lý Thái Tổ có mấy năm đâu, có điều chắc rằng lúc đó ngài chưa mang tên là Ô Cầu Giấy (chắc là Ô Tây Dương chăng). Vì cái tên “Giấy” xuất hiện trong một sự kiện xảy ra vào tận thế kỉ XIII (1215) được ghi lại trong
*Việt sử lược*. Sách này có nói đến một địa điểm là “Chỉ Tác hạng” tức là ngõ Làm Giấy (nằm ở đầu cầu phía tây). Còn cái tên cầu Tây Dương vẫn còn trong các sách đến tận các thế kỉ XV-XVII. Sách *Đại Việt sử kí toàn thư* có ghi: *Ngày 22 tháng chín năm Bính Ngọ (1426) các tướng của Lê Lợi đem một vạn quân đến cầu Tây Dương để bao vây quân Minh ở thành Đông Quan*.
Đến thế kỉ XVII (1679) có tấm bia “Trùng tu Tô Giang kiều bi ký” của Tiến sĩ Bùi Văn Trinh ghi như sau:
*Xã Thượng Yên Quyết, thắng cảnh có cầu danh tiếng ở sông Tô. Phía đông cầu tiếp cận kinh thành văn vật, tụ hội thuyền xe xum vầy. Phía tây cầu thì xa xa là núi Tản Viên hình dáng lạ kỳ, anh linh hiển ứng. Sông Nhị vòng phía bắc, một dòng nước đi về. Miếu thần ở phía Tây Nam, người trong hạt được phồn thịnh. Bên cầu khách đang chén tạc chén thù, trên đường người qua, kẻ lại tấp nập. Thực là nơi ngoại ô lớn thông suốt bốn phương năm ngả trên đường thiên lý*.
Văn bia cũng cho biết cầu kết cấu theo kiểu "thượng gia hạ kiều" - trên là nhà, dưới là cầu:
*Cầu dài 15 gian như cánh nhạn vút qua trời thu hòa cùng non cao nước biếc, như cầu vồng ôm vòng dải Ngân Hà, một gác cao tỏa chiếu ánh hồng thịnh vượng, rực rỡ, thanh thoát. Trụ cầu vững vàng giữa dòng, đi trên ván cầu như đi trên đất bằng, trên lợp mái*.
Cái tên Cầu Giấy mới xuất hiện vào thời Nguyễn. Sách
*Ðại Nam nhất thống chí* ghi: “Cầu Giấy dài ba trượng, trên cầu có nhà lợp ngói.” Có lẽ các sử gia lúc đó cứ theo nghề làm giấy của làng mà gọi tên cầu.
Cái “ngõ Làm Giấy” chính là Kẻ Cót, tức phường Yên Hòa bây giờ. Ông Nguyễn Vinh Phúc kể:
*Chuyện xưa kể rằng, ông tổ nghề giấy dó là Thái Luân từ Tàu sang đã đi suốt dọc ven sông Tô để dạy nghề. Thoạt tiên ông đến làng An Hòa - Thượng Yên Quyết toan truyền nghề cho dân. Song có người đối đãi với ông không tốt, ông bỏ đi lên vùng Bưởi, dạy nghề cho làng Hồ Khẩu, làng An Thọ, làng Đông Xã, làng Yên Thái, cuối cùng là Nghĩa Đô. Ở mỗi nơi ông dạy làm một loại giấy riêng. Làng Hồ học được cách làm giấy bản, làng Đông học được cách làm giấy quỳ tức loại giấy vừa mỏng vừa dai để dân làng Kiêu Kỵ dùng lót dát vàng quỳ. Làng Yên Thái học được cách làm giấy lệnh, tức giấy bản tốt mà khổ lại lớn để viết lệnh chỉ của triều đình. Ở Nghĩa Đô có người họ Lại học được nghề làm giấy sắc là loại giấy dùng để viết thần sắc vua ban. Loại giấy này khi xeo xong còn phải "nghè" tức là đặt trên phiến đá rồi dùng vồ đập vào giấy cho giấy được thật mịn mặt và bền. Do đó làng này có tên là làng Nghè.*
Lúc này dân làng An Hòa mới thấy ông là của quý nên cử bô lão lên Bưởi xin ông bỏ qua chuyện cũ mà dạy cho dân nghề nghiệp mới này. Cũng nể tình nhưng để tránh đụng chạm đến vùng Bưởi, ông chỉ dạy dân An Hòa cách dùng những thứ dó xấu, những đầu mẩu, đầu mặt - danh từ nghề nghiệp gọi là xề - để làm ra những loại giấy xề tức thứ giấy thô chỉ dùng phất quạt, làm hàng mã và gói hàng. Và thế là từ khi có nghề này, làng Cót Thượng dần dần được gọi là làng Giấy, nhất là từ khi cái tên chữ Hán Thượng Yên Quyết được đổi ra là An Hòa thì không mấy ai nhớ đến cái gốc "Kẻ Cót" nữa. Từ đó, cái tên "làng Cót" chỉ chuyên dùng để chỉ làng Hạ Yên Quyết
*.*
Cầu Giấy chính thuộc làng Hạ Yên Quyết mà thực ra còn có tên nôm là làng Giấy, thuộc tổng Dịch Vọng, huyện Từ Liêm, phủ Quốc Oai. Từ năm 1889 đời Vua Thành Thái làng mới được đổi tên thành An Hòa, thuộc tổng An Hạ, huyện Hoàn Long, phủ Hoài Đức.
Người làng Giấy làm giấy quạt nổi tiếng nhất, người làng Lủ đến cất về làm quạt giấy đưa vào phố Hàng Quạt của kinh thành.
*Chợ giấy họp đông vui tấp nập bên kia Cầu Giấy, năm ngày một phiên - ngày Một và ngày Sáu âm lịch; dân làng chuyên bán giấy các loại và mua nguyên liệu làm giấy về* . [2]
Dân làng Giấy có câu ca đầy tự hào và tình tứ:
*Hỡi cô thắt dải lưng xanh,*
Có về cầu Giấy với anh thì về.
Cầu Giấy có cây bồ đề,
Có sông tắm mát, có nghề xeo can
*.*
Sau khi “hi sinh oanh liệt” (có lẽ vào khoảng thế kỉ XVIII) khí phách Ô Cầu Giấy vẫn hùng tráng ở lại phù trì những dân đen con đỏ và đất trời Thăng Long.
Trong hai cuộc xâm lược Bắc Kỳ và Hà Nội (1873 và 1882) của thực dân Pháp Ô Cầu Giấy đầy khói lửa tang thương. Do nằm trên huyết mạch giao thông quan trọng nên Ô Cầu Giấy là điểm huyết chiến chiến lược giữa quan quân triều đình và quan Pháp. Và hai chiến thắng oanh liệt (được gọi là “Chiến thắng Ô Cầu Giấy lần thứ nhất” [21.12.1873] và “Chiến thắng Ô Cầu Giấy lần thứ hai” [1883]) đều gắn với tên tuổi của một con người - Thống đốc Trấn Bắc Đại tướng quân Hoàng Kế Viêm, như quân Pháp đã từng nhận định: “Dân chúng Bắc Hà tin vào Viêm hơn Tự Đức.”
Hoàng Kế Viêm (1820-1909) sinh tại tỉnh Quảng Bình, là con trai út Thượng thư Hoàng Kim Xán dưới triều Gia Long, được vua Minh Mạng gả con gái là công chúa Hương La. Sau làm quan ở nhiều địa phương, ở đâu Hoàng Kế Viêm cũng là một vị quan thanh liêm, quan tâm đến đời sống nhân dân nên dân được an cư lạc nghiệp. Lúc bấy giờ tình hình biên cương phía Bắc rất phức tạp: quân phỉ từ bên kia biên giới tràn sang, Lý Tam Đường chiếm cứ vùng Thái Nguyên, Lý Dương Tài đánh phá Lạng Sơn; bọn Cờ Vàng, Cờ Đen, Cờ Trắng đóng chiếm cả một giải thượng du; bọn Hoàng Tề, Tô Tứ quấy nhiễu ở ven biển… Nguyễn Tri Phương tâu xin vua cho Hoàng Kế Viêm được toàn quyền làm tướng dẹp giặc. Tự Đức ban cho Hoàng Kế Viêm một thanh gươm vàng và 5 lá cờ lệnh, coi đó là ân điển của triều đình. Hoàng Kế Viêm đã dẹp được giặc ở biên cương, thu phục được quân Cờ Đen, góp phần làm nên chiến thắng Ô Cầu Giấy sau này. Năm 1872, ông được phong Bắc Kỳ Đại nguyên soái, năm 1873 Tiết chế quân vụ Bắc Kỳ...
*Ngày 20.11.1873, viên đại úy Françis Garnier với 200 quân tấn công thành Hà Nội, Tổng đốc Nguyễn Tri Phương trấn giữ thành bị thương nặng, tuyệt thực và hy sinh, Hà Nội thất thủ. Thành Hà Nội mất, song hai cánh quân của triều đình do Hoàng Kế Viêm và Trương Quang Đản chỉ huy vẫn còn nguyên vẹn. Triều đình Huế không muốn dựa vào lực lượng này để giành lại đất đai bị mất, mà muốn qua thương lượng để chuộc lại. Được đà, quân Pháp đánh chiếm Hưng Yên, Hải Dương, Nam Định, Ninh Bình… Trong lúc phái đoàn Trần Đình Túc (làm Tổng đốc sau khi Nguyễn Tri Phương mất) đang đàm phán với F. Garnier, Hoàng Kế Viêm lệnh cho cánh quân Lưu Vĩnh Phúc phối hợp với quân triều đình do ông tổng chỉ huy bố trí mai phục ở Ô Cầu Giấy, mặt khác cho quân vào thành Hà Nội khiêu chiến buộc F. Garnier tạm dừng thương lượng, tự dẫn quân đi ứng chiến và sa vào ổ phục kích. Trận chiến xảy ra ác liệt. Quân của Hoàng Kế Viêm chém đầu F. Gernier vào giữa trưa ngày 21.12.1873...* [[3]](#cite_note-2)
Thế nhưng triều đình Huế bạc nhược đã lệnh cho Hoàng Kế Viêm (cũng như cánh quân của Trương Quang Đản) phải rút lui khỏi Hà Nội về Sơn Tây. Theo hòa ước Giáp Tuất 1874 Pháp trả thành Hà Nội, lúc này do Tổng đốc Hoàng Diệu trấn giữ. Năm 1878, Hoàng Kế Viêm được phong Thự Đông các Đại học sĩ và ngay sau đó ông được lệnh điều quân đi dẹp bọn giặc Lý Dương Tài đang quấy phá ở Lạng Sơn. Một năm sau bọn Lý Dương Tài bị đánh tan... Biết giặc Pháp không từ bỏ đánh chiếm Bắc Kỳ, năm 1882 Hoàng Kế Viêm cùng Hoàng Diệu tâu vua Tự Đức xin đưa quân về ứng cứu Hà Nội. 8 giờ ngày 25.4.1882 viên Đại tá Henri Rivière tổng chỉ huy quân đội Pháp ở Bắc Kỳ gửi tối hậu thư buộc Hoàng Diệu đầu hàng. Tổng đốc Hoàng Diệu không thèm trả lời. 15 phút sau địch tấn công thành Hà Nội, quan triều đình chống giữ không nổi, Hà Nội thất thủ, Hoàng Diệu tuẫn tiết.
*Hà Nội thất thủ và cái chết của Hoàng Diệu làm cho nhân dân Bắc Kỳ sôi sục căm thù. Lúc này cánh quân Hoàng Kế Viêm vẫn án binh bất động. Triều đình không dựa vào lực lượng này để đẩy mạnh cuộc kháng chiến, trái lại, phái người ra Hà Nội thương thuyết và lệnh cho Hoàng Kế Viêm và Nguyễn Chính lui quân về Hà Đông. Hai ông phản ứng, dâng sớ vạch tội Pháp. Hoàng Kế Viêm kháng sắc dụ bãi binh. Tự Đức giao cho triều đình luận tội ông đã trái lệnh vua, mặt khác lấy tình gia tộc khẩn cầu ông bãi binh...Ông khẳng khái: " Vua ta sợ giao chiến mãi với Pháp, mãi không thấy thắng sẽ mất cả giang san, lo sợ không còn đất đai cho hoàng gia sinh sống. Chúng ta có quyền tự hỏi: Tại sao nhà vua không hỏi rằng toàn dân sẽ ở vào đâu?"...* [[4]](#cite_note-3).
Sau khi Hà Nội thất thủ, nhân dân Hà Nội nổi dậy chống Pháp. Ngày 24.3.1883, H. Rivière đưa quân đánh chiếm Nam Định. Thừa cơ, 2 đạo quân do Hoàng Kế Viêm và Trương Quang Đản chỉ huy đã hội quân vây Hà Nội. Quân Trương Quang Đản áp sát tuyến ven sông Hồng, quân Hoàng Kế Viêm án ngữ dọc bờ sông Tô. Rạng sáng 26.3.1883, Hoàng Kế Viêm cho 4.000 quân từ phủ Hoài Đức tiến về Hà Nội, tấn công một số căn cứ giặc ở trong thành, quân Trương Quang Đản chặn đánh dọc sông Hồng, pháo kích căn cứ Đồn Thủy. Quân của Hoàng Kế Viêm đem cả voi đi tuần trong lòng Hà Nội, tấn công cứ điểm Hàm Long…, buộc H. Rivière phải xin lệnh Thống đốc ở Sài Gòn dẫn quân ra Phủ Hoài Đức. 4 giờ ngày 19.5.1883, H. Rivière chỉ huy 500 quân theo đường Trường Thi kéo quân về Phủ Hoài Đức. Quân Pháp lọt vào ổ phục kích ở Hạ Yên Quyết, Trung Thôn và bị đánh bất ngờ đã tháo chạy ngang qua vị trí cánh quân ta mai phục ở Tiền Thôn. Quân mai phục xung phong đồng loạt và H. Rivière bị chém đầu. Thế là trong 2 chiến thắng Ô Cầu Giấy cách nhau 10 năm (1873-1883), hai viên tổng chỉ huy quân Pháp ở Bắc Kỳ bị chặt đầu trên đất Ô Cầu Giấy. Người chỉ huy lập nên 2 chiến thắng đó là Thống đốc Trấn Bắc Đại tướng quân Hoàng Kế Viêm
[[5]](#cite_note-4) *.*
Ngày 17 tháng 7 năm 1883, Vua Tự Đức băng hà. Trong di chiếu nhà vua đã viết: “Thống đốc Hoàng Tá Viêm thân tuy ngoài Bắc, thực quan hệ đến biên phòng, lâu nay dẹp yên biên giới Bắc Kỳ, trung thành công nghiệp rực rỡ. Giao cho người làm Trấn Bắc Đại tướng quân, các việc bình Tây, định Bắc đều giao cả cho người…”
Như vậy, hai viên sĩ quan chỉ huy của thực dân Pháp đều bỏ mạng ở cửa ô này. Tam nguyên Yên Ðổ Nguyễn Khuyến đã làm bài tế đầy trào lộng các ông quan thực dân ấy, dân kinh thành ai cũng thuộc, đọc như đọc vè:
*Nhớ ông xưa:*
Tóc ông quăn
Mũi ông lõ...
Ai ngờ nó chém cổ ông mất
Ðầu ông nó mang đi
Xác ông nó để đó
Chúng tôi vâng lệnh triều đình
Tế ông:
Chuối một buồng
Rượu một tuần
Trứng một ổ
Ông ăn cho no
Ông nằm cho yên
Khốn nạn thân ông...
Có một điều khó hiểu là tại sao đến nay ở quận Cầu Giấy hay thành phố Hà Nội chưa có con đường hay con phố nào mang tên Hoàng Kế Viêm.
Trong cuộc Giải phóng Thủ đô oai hùng năm 1954 chúng ta được biết vào sáng 10.10.1954 Tiểu đoàn 265 của Trung đoàn 57 được lệnh vào tiếp quản đồn Cầu Giấy khi cả phố Cầu Giấy vẫn vắng lặng. Khi quân Pháp rút lui, chiến sĩ của ta vào trong đồn thì ngoài phố cờ đỏ sao vàng đã rực rỡ cả vùng cửa ô. Từ đây Tiểu đoàn hành quân theo đường Kim Mã vào gò Ðống Ða, ga Hà Nội, nhà Ðấu Xảo. Quân ta đi đến đâu, cờ hoa mọc lên đến đó đỏ rực phố phường. Xin có mấy câu thơ để tưởng nhớ ngày cách đây gần 55 năm:
*Ma quỷ cuồng ngông*
Lại ném bom đốt cờ
Vận nước lại một phen đen bạc
Những lá cờ lại được giấu trong tim
9 năm đi tìm
Hồn dân tộc tưởng chừng như tắt lịm
Nhưng
Những họng pháo đã gầm lên
Đào cái huyệt cuối cùng
Chôn lũ trời không dung
Xây nền cho một cột cờ vĩnh cửu
"Cửu cửu càn khôn dĩ định"
81 năm qua đi
Hoa lại nở trên đường đoàn quân về tiếp quản
"Hồ binh bát vạn nhập Tràng An"
Hà Nội ơi các mẹ lại may cờ
Công khai
Trước những cái nhìn làm ngơ của những tên hung tặc cuối cùng
Đoàn quân trang phục chỉnh tề trùng trùng điệp điệp
Tiến vào đến đâu cờ đỏ sao vàng mọc lên đến đó
Để Thủ đô rợp bóng cờ bay…
Vào đại học tôi đi học trong Đại học Sư phạm (nơi được gọi là “Ki-lô-mét số 8 đường Hà Nội - Sơn Tây”), lại được thường xuyên qua lại nơi cửa ô lịch sử này. Khi đó nhiều bạn gái sống nơi phố cổ chưa từng một lần đến Cầu Giấy đâu đấy, vì nó vẫn hoang vu và heo hút lắm, “nhà quê” lắm. Cái để lại ấn tượng nhất về cửa ô này là một bến cuối tầu điện với những cột điện bằng sắt sơn đen. Giờ nó không còn, nhớ ghê gớm. Cầu Giấy cách đây khoảng hơn 25 năm xây bằng gạch, rất nhỏ, chắc chỉ đủ cho hai ôtô tránh nhau (vậy là kém cái cầu xưa của các cụ ghê gớm lắm). Chẳng rõ gì nguồn gốc, lũ sinh viên chúng tôi hay đùa là cầu này được gọi là Cầu Giấy vì sáng ra chân cầu có rất nhiều giấy [báo]. Không giải thích thì chắc rằng các bạn trẻ không biết được hồi đó giấy báo là rất lí tưởng để làm toilet paper. Tầm nửa đêm về sáng có hai cái chợ đầu mối nổi tiếng thường họp ở đây, đó là chợ rau xanh và chợ của “quân khu hai sọt” (chuyên bán phân bắc tươi). Nhiều khi chợ của “quân khu hai sọt” còn họp giữa ban ngày ban mặt. Ra trường, thất nghiệp, tôi vẫn lang thang miền cửa ô thân yêu này với các bạn tôi. Rồi tôi khởi nghiệp đi làm cũng ở đây. Và bây giờ khi đã có gia đình con cái rồi chúng tôi lại về sống bên cửa ô này. Không biết có định mạng gì không?
Có câu ca dao được truyền tụng từ hàng trăm năm về cửa ô Cầu Giấy:
*Ngã tư Cầu Giấy của ta*
Bàn tay mở giữa bao la đất trời.
Dù đi dù ở muôn nơi
Hai bốn tháng tám ngược xuôi nhớ về.
Đó là câu nhắc nhở mọi người nhớ ngày lễ chính (24 tháng 8 âm lịch) ở Điện Nghiễm Phúc, nơi thờ Hưng Đạo Đại vương.
Điện thờ này được lập cách đây hai thế kỉ tại xóm Quan Hoa. Gọi là Quan Hoa vì ở đây có cụ Giám sinh ở Quốc Tử Giám về đây mở trường gọi là Quan Hoa Học Đường (trường này tồn tại đến 1945 mới thôi). Cửa điện đắp nổi 3 chữ “Đông A Trấn”. Hậu cung có thờ Quốc Mẫu. Gian bên phải thờ Tứ vị Thánh tử là 4 người con trai của ngài: Trần Quốc Hiến, Trần Quốc Nghiễn, Trần Quốc Uy, Trần Quốc Tảng, cùng con rể của ngài - Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Gian bên trái thờ Nhị vị Vương cô là 2 người con gái của ngài: một là Hoàng hậu - vợ vua Trần Nhân Tông, một là Phu nhân Tướng quân Phạm Ngũ Lão. Nơi oai nghiêm của gian chính điện đặt pho tượng Đức Thánh Trần tạc bằng gỗ mít sơn son thiếp vàng theo nguyên mẫu ở đền Kiếp Bạc, tượng ở tư thế ngồi, trang nghiêm, nhân hậu, đôi mắt sáng ngời, anh linh. Có điều lạ là khi Hà Nội bị chiếm cả vùng Cầu Giấy bị tàn phá nặng nề nhưng điện Nghiễm Phúc vẫn yên. Có lần quân Pháp đến cổng điện, nhìn thấy 3 chữ Đông A Trấn thì lại lặng lẽ bỏ đi. Sử cũ có ghi lại rằng sau 3 lần đánh thắng quân Nguyên-Mông, quân giặc đều sợ uy danh của ngài không dám gọi tên, chỉ dám gọi Hưng Đạo Đại Vương. Sau khi Đức Thánh Trần mất, các châu huyện ở Lạng Giang hễ có tai họa, bệnh dịch lại đến đây cầu đảo. Khi có giặc giã, dân ta đến điện lễ, nếu thấy tráp đựng kiếm có tiếng kêu thì thế nào cũng thắng lớn. Với diện tích 200 m2, điện Nghiễm Phúc có thể sánh với các đền tiêu biểu thờ Đức Thánh Trần ở Hà Nội như đền Ngọc Sơn (ở phố Đinh Tiên Hoàng), đền Phúc Nam (ở ga Hàng Cỏ - phố Lê Duẩn), đền Lừ (ở phường Hoàng Văn Thụ, quận Hoàng Mai)... Lễ hội ở đây diễn ra vào ngày 20 đến ngày 24 tháng 8 âm lịch, rất đông người tham gia. Điện Nghiễm Phúc xứng đáng được coi như là một góc đền Kiếp Bạc ở Ô Cầu Giấy, như một địa điểm mang tính văn hóa tín ngưỡng tâm linh rực rỡ ở cửa ô phía tây này.
Linh thiêng và hiển liệt lắm!
Gần 55 năm sau ngày Thủ đô giải phóng Cầu Giấy bây giờ có hai làn đường trên cửa ô mở rộng. Nhiều công trình mới, hiện đại của Thủ đô đã và đang được xây dựng trên địa bàn quận theo hướng quy hoạch và phát triển mạnh về phía tây thành phố. Thật là một định hướng đúng đắn. Tuy nhiên, đây vẫn còn là một trong những đầu mối kẹt xe khủng khiếp nhất Hà Nội, nhờ thế mà thi sĩ Hoàng Xuân Sơn đã từng có bài thơ rất hay mang tên: “Kẹt xe ở Ô Cầu Giấy”.
Ô Cầu Giấy ra đời từ thời Lý khi kinh thành mở ra về phía Tây. Nay vào thế kỉ XXI với chế độ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa đang mở rộng hết cỡ thủ đô về phía tây tôi thiết nghĩ chúng ta nên xây dựng lại hình ảnh của cái cửa ô này. Như ý tưởng xây dựng Cổng Hà Nội ở phía nam thủ đô mà người ta đang tiến hành vậy. Không biết có ai ủng hộ tôi không?
*(Hà Nội, ngày 05 tháng 04, 2009)*
## Chú thích
**Thơ Tố Hữu** [^](#cite_ref-0) **Nguyễn Phạm Quang, “Từ cầu Tây Dương đến Cầu Giấy”.** [^](#cite_ref-1) **Đỗ Duy Văn, “Hoàng Kế Viêm với chiến thắng Ô Cầu Giấy”.** [^](#cite_ref-2) **Tôi (Đặng Thân) nhấn mạnh.** [^](#cite_ref-3) **Đỗ Duy Văn, “Hoàng Kế Viêm với chiến thắng Ô Cầu Giấy”.** [^](#cite_ref-4)
Ý KIẾN CỦA BẠN

Server: Apache/2.4.6 (CentOS) PHP/5.6.3

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Cache-Control: private, must-revalidate, max-age=0


text:
(Dân trí) - Theo quyết định điểm chuẩn trúng tuyển vào ĐH Sài Gòn thì vẫn còn 160 chỉ tiêu xét tuyển NV2 vào hệ đại học, còn hệ cao đẳng thì 1.750 chỉ tiêu NV2.
Điểm chuẩn được công bố dành cho HSPT, KV3. Các khu vực ưu tiên kế tiếp giảm 0,5 điểm; các nhóm ưu tiên kế tiếp giảm 1,0 điểm. Riêng đó các ngành Âm nhạc, Sư phạm Âm nhạc, Sư phạm Mĩ thuật, điểm năng khiếu đã được nhân hệ số 2.
Điểm trúng tuyển hệ đại học:
Ngành
Mã
Khối
Điểm chuẩn
Công nghệ thông tin
101
A
15,0
Khoa học môi trường
201
14,0
B
16,5
Kế toán
401
D1
17,0
Quản trị kinh doanh
402
17,5
Tài chính - Ngân hàng
403
18,0
18,5
Luật
503
C
16,0
Việt Nam học (Văn hóa - Du lịch)
601
15,5
Thư viện Thông tin
602
Tiếng Anh (TM-DL)
701
Âm nhạc
801
N
28,0
Sư phạm Toán học
111
Sư phạm Vật lí
112
Sư phạm Hóa học
211
Sư phạm Sinh học
311
Sư phạm Ngữ văn
611
Sư phạm Lịch sử
612
Sư phạm Địa lý
613
GD chính trị
614
Sư phạm Tiếng Anh
711
Sư phạm Âm nhạc
811
31,0
Sư phạm Mĩ thuật
812
H
26,0
GD Tiểu học
911
14,5
GD Mầm non
912
M
Quản lí Giáo dục
913
Điểm trúng tuyển hệ cao đẳng nguyện vọng 1, nguyện vọng 2:
Điểm chuẩn NV1
Điểm chuẩn NV2
CĐ Giáo dục Mầm non
C99
Điểm nhận hồ sơ xét tuyển NV2
Chỉ tiêu xét tuyển NV2
40
20
Luật
100
CĐ Công nghệ thông tin
C65
CĐ Kế toán
C66
250
CĐ Quản trị kinh doanh
C67
150
CĐ Khoa học môi trường
C68
120
CĐ Việt Nam học (Văn hóa – Du lịch)
C69
CĐ Quản trị Văn phòng
C70
CĐ Thư ký Văn phòng
C71
50
CĐ Tiếng Anh (TM-DL)
C72
CĐ Thư viện - Thông tin
C73
CĐ Lưu trữ học
C74
CĐ Sư phạm Toán học
C85
60
CĐ Sư phạm Vật lí
C86
CĐ Sư phạm Hóa học
C87
CĐ SP Kĩ thuật Công nghiệp
C89
30
CĐ Sư phạm Sinh học
C90
CĐ Sư phạm Kĩ thuật Nông nghiệp
C91
CĐ Sư phạm Kinh tế Gia đình
C92
CĐ Sư phạm Ngữ văn
C93
CĐ Sư phạm Lịch sử
C94
CĐ Sư phạm Địa lý
C95
CĐ Sư phạm Tiếng Anh
C97
CĐ GD Tiểu học
C98
200
Cộng
1.750
Dân trí
Các bài mới
Các bài đã đăng
Chuyên mục của báo Điện tử Dân trí

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Cache-Control: private

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close


text:
hoànglonghải – Chống Giặc Tầu (Bài 5) – Người Tầu ở hải ngoại
1)-Một chút về địa phương Sịa, thuộc xã Quảng Phước, Quận Quảng Điền là một thị trấn ở phía tây phá Tam Giang – Phá Tam Giang là một cái đầm rộng, nơi gặp gỡ của ba con sông: Sông Hương, sông Bồ và sông Ô Lâu.
BÌNH LUẬN

markdown:
##
[
hoànglonghải – Chống Giặc Tầu (Bài 5) – Người Tầu ở hải ngoại ](http://vantuyen.net/2015/08/22/hoanglonghai-chong-giac-tau-bai-5-nguoi-tau-o-hai-ngoai/)
1)-Một chút về địa phương Sịa, thuộc xã Quảng Phước, Quận Quảng Điền là một thị trấn ở phía tây phá Tam Giang – Phá Tam Giang là một cái đầm rộng, nơi gặp gỡ của ba con sông: Sông Hương, sông Bồ và sông Ô Lâu.
## BÌNH LUẬN

WARC-Truncated: length

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Vary: Accept-Encoding

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

Link: <http://wp.me/1udDq>; rel=shortlink

Content-Encoding: gzip

X-ac: 3.dca _dca


text:
Đăng nhập
Đăng ký
Thêm từ
Phát âm
Nghe & Học
Ngôn ngữ
Thể loại
Phát âm
Thành viên
Phát âm
Dịch + Phát âm BETA
Tìm kiếm từ
Idiomas
Tiếng Anh - Tiếng Ả Rập
Tiếng Anh - Tiếng Đức
Tiếng Anh - Tiếng Nga
Tiếng Anh - Tiếng Nhật
Tiếng Anh - Tiếng Pháp
Tiếng Anh - Tiếng Tây Ban Nha
Tiếng Anh - Tiếng Ý
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Ả Rập
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Anh
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Đức
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Nga
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Nhật
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Pháp
Tiếng Tây Ban Nha - Tiếng Ý
Buscar
cheeseburgers
Ối! Không có từ.

Set-Cookie: forvo_cookies=1; expires=Sat, 27-Aug-2016 00:17:23 GMT; Max-Age=31536000; path=/; domain=.forvo.com

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


text:
Tất cả các khách sạn tại Edinburgh, Scốt-len, Vương Quốc Anh
1 phòng, 2 người lớn
Britannia Way, Ocean Drive, Edinburgh, Scotland, EH6 6JJ, Vương Quốc Anh, 120-32-103 (Số điện thoại miễn phí ở Việt Nam)
Holiday Inn Express Edinburgh Waterfront - Edinburgh
Giá thấp nhất2.552.770 ₫
giá cho ngày 31/08/2015
Đảm bảo Giá Tốt nhất
Khách sạn 3 sao với quầy bar/khu lounge, gần Du thuyền Hoàng gia Britannia
- Bữa sáng buffet với món nóng và nguội miễn phí, WiFi miễn phí và chỗ đậu xe miễn phí
Tiện nghi, dịch vụ nổi bật
- 145 khu phòng không khói thuốc
- Quầy bar/khu lounge
- Quầy tiếp tân phục vụ 24 giờ/ngày
- Phục vụ cà phê tại sảnh
- Máy điều hòa nhiệt độ
- Dịch vụ dọn phòng hàng ngày
- Két an toàn ở quầy tiếp tân
- Dịch vụ giặt ủi
- Phòng họp
- Dịch vụ trông giữ/bảo quản hành lý
- TV ở sảnh
Lân cận
- Tại Leith
- Du thuyền Hoàng gia Britannia (0,3 km)
- Nhà hát Playhouse Edinburgh (3 km)
- Sân vận động Easter Road (2,5 km)
- Cung điện Holyroodhouse (3,4 km)
- Núi Arthur's Seat (3,6 km)
Tuyệt vời
Our stay at Holiday Inn was enjoyable. The room was comfortable and quiet. It is not in…
Very friendly and helpful staff and close to public transport facilities. Overall a great…
Xếp hạng của Khách tại TripAdvisor: 4
Từ 914 nhận xét
Nhập ngày để kiểm tra giá
Thông tin về khách sạn: 120-32-103 (Số điện thoại miễn phí ở Việt Nam)từ 2.552.770 ₫
- Phòng
- Phòng
- One Double Bed With Sofa Bed Nonsmoking
- Phòng, 1 giường đôi, Phù hợp cho người khuyết tật, Không hút thuốc
- Phòng
Khách sạn được đề xuất
Xem tất cả khách sạn tại EdinburghXem theo danh sáchXem trên bản đồ
Tổng quan
Thông tin cần biết
Quy mô khách sạn
- Khách sạn này có 145 phòng
- Khách sạn này gồm 5 tầng
Nhận phòng/Trả phòng
- Giờ nhận phòng là 14:00
- Giờ trả phòng là 11:00
Giấy tờ cần có khi nhận phòng
- Đặt cọc bằng thẻ tín dụng hoặc tiền mặt
- Phải có giấy tờ tùy thân (ID) có ảnh hợp lệ
Đồng hành
Vật nuôi
- Có thể mang theo vật nuôi
Internet
- WiFi miễn phí tại các khu vực chung
- WiFi miễn phí trong phòng
Đi lại
Đậu xe
- Bãi đậu xe tự phục vụ miễn phí
Thông tin khác
- Khách sạn không khói thuốc
Khách sạn 3 sao lân cận tại Edinburgh
Tại khách sạn
Ẩm thực
- Bữa sáng buffet với món nóng và nguội miễn phí hàng ngày
- Bar/khu lounge
- Quán cà phê
- Phục vụ cà phê/trà tại sảnh
Làm việc từ xa
- Một phòng họp
Dịch vụ
- Quầy lễ tân phục vụ 24 giờ
- Dịch vụ giặt khô/giặt ủi
- Bảo quản/gửi hành lý
Tiện nghi
- Số lượng tòa nhà/tháp - 1
- Năm xây dựng 1999
- Thang máy
- Két an toàn tại quầy lễ tân
- TV ở khu sảnh
Hỗ trợ người khuyết tật
- Phòng tắm phù hợp cho người khuyết tật
- Phòng được trang bị phù hợp cho người khuyết tật
- Phòng tắm phù hợp cho xe lăn
Tại phòng
Tiện nghi như tại nhà
- Máy điều hòa nhiệt độ
- Dụng cụ pha cà phê/trà
- Bàn ủi/Dụng cụ ủi quần áo
Ngon giấc
- Danh sách nhiều loại gối để chọn lựa
- Cỡ sofa giường giường đôi
Nghỉ ngơi
- Phòng tắm riêng
- Chỉ có phòng tắm vòi sen
- Đồ dùng nhà tắm miễn phí
- Máy sấy tóc
Giải trí
- TV LED 32 inch
- Truyền hình kỹ thuật số
Kết nối
- Bàn
- Wifi miễn phí
Xem thêm
- Dọn phòng mỗi ngày
Khách sạn hàng đầu tại Edinburgh
Khách sạn trong khu vực
Mô tả khách sạn này không chính xác? Hãy cho chúng tôi biết!

markdown:
[Tất cả các khách sạn tại Edinburgh, Scốt-len, Vương Quốc Anh](/search/search.html?children[0]=0&numberOfRooms=1&rl=CITY%3A554344%3APROVIDED%3APROVIDED&roomInfoList[0].numberOfAdults=2&vt=LIST)
1 phòng, 2 người lớn
Britannia Way, Ocean Drive, Edinburgh, Scotland, EH6 6JJ, Vương Quốc Anh, 120-32-103 (Số điện thoại miễn phí ở Việt Nam)
# Holiday Inn Express Edinburgh Waterfront - Edinburgh
Giá thấp nhất2.552.770 ₫
giá cho ngày 31/08/2015
Đảm bảo Giá Tốt nhất
**Khách sạn 3 sao với quầy bar/khu lounge, gần Du thuyền Hoàng gia Britannia**
- Bữa sáng buffet với món nóng và nguội miễn phí, WiFi miễn phí và chỗ đậu xe miễn phí
### Tiện nghi, dịch vụ nổi bật
- 145 khu phòng không khói thuốc
- Quầy bar/khu lounge
- Quầy tiếp tân phục vụ 24 giờ/ngày
- Phục vụ cà phê tại sảnh
- Máy điều hòa nhiệt độ
- Dịch vụ dọn phòng hàng ngày
- Két an toàn ở quầy tiếp tân
- Dịch vụ giặt ủi
- Phòng họp
- Dịch vụ trông giữ/bảo quản hành lý
- TV ở sảnh
### Lân cận
- Tại Leith
- Du thuyền Hoàng gia Britannia (0,3 km)
- Nhà hát Playhouse Edinburgh (3 km)
- Sân vận động Easter Road (2,5 km)
- Cung điện Holyroodhouse (3,4 km)
- Núi Arthur's Seat (3,6 km)
Tuyệt vời
Our stay at Holiday Inn was enjoyable. The room was comfortable and quiet. It is not in…
Very friendly and helpful staff and close to public transport facilities. Overall a great…
[Xem tất cả 356 nhận xét tại Hotels.com](/ho213544-tr/holiday-inn-express-edinburgh-waterfront-edinburgh-vuong-quoc-anh/)
Xếp hạng của Khách tại TripAdvisor: 4
Từ 914 nhận xét
![](http://www.tripadvisor.com/img/cdsi/partner/transparent_pixel-11419-1.gif)
## Nhập ngày để kiểm tra giá
Thông tin về khách sạn: 120-32-103 (Số điện thoại miễn phí ở Việt Nam)từ
**2.552.770 ₫**
- Phòng
- Phòng
- One Double Bed With Sofa Bed Nonsmoking
- Phòng, 1 giường đôi, Phù hợp cho người khuyết tật, Không hút thuốc
- Phòng
### Khách sạn được đề xuất
Xem tất cả khách sạn tại Edinburgh
[Xem theo danh sách](/search/search.html?children[0]=0&numberOfRooms=1&rl=CITY%3A554344%3APROVIDED%3APROVIDED&roomInfoList[0].numberOfAdults=2&vt=LIST) [Xem trên bản đồ](/search/searchmap.html?children[0]=0&numberOfRooms=1&rl=CITY%3A554344%3APROVIDED%3APROVIDED&roomInfoList[0].numberOfAdults=2&vt=LIST)
## Tổng quan
### Thông tin cần biết
#### Quy mô khách sạn
- Khách sạn này có 145 phòng
- Khách sạn này gồm 5 tầng
#### Nhận phòng/Trả phòng
- Giờ nhận phòng là 14:00
- Giờ trả phòng là 11:00
#### Giấy tờ cần có khi nhận phòng
- Đặt cọc bằng thẻ tín dụng hoặc tiền mặt
- Phải có giấy tờ tùy thân (ID) có ảnh hợp lệ
### Đồng hành
#### Vật nuôi
- Có thể mang theo vật nuôi
### Internet
- WiFi
*miễn phí*tại các khu vực chung
- WiFi
*miễn phí*trong phòng
### Đi lại
#### Đậu xe
- Bãi đậu xe tự phục vụ
*miễn phí*
### Thông tin khác
- Khách sạn không khói thuốc
### Khách sạn 3 sao lân cận tại Edinburgh
## Tại khách sạn
Ẩm thực
- Bữa sáng buffet với món nóng và nguội miễn phí hàng ngày
- Bar/khu lounge
- Quán cà phê
- Phục vụ cà phê/trà tại sảnh
Làm việc từ xa
- Một phòng họp
Dịch vụ
- Quầy lễ tân phục vụ 24 giờ
- Dịch vụ giặt khô/giặt ủi
- Bảo quản/gửi hành lý
Tiện nghi
- Số lượng tòa nhà/tháp - 1
- Năm xây dựng 1999
- Thang máy
- Két an toàn tại quầy lễ tân
- TV ở khu sảnh
Hỗ trợ người khuyết tật
- Phòng tắm phù hợp cho người khuyết tật
- Phòng được trang bị phù hợp cho người khuyết tật
- Phòng tắm phù hợp cho xe lăn
## Tại phòng
Tiện nghi như tại nhà
- Máy điều hòa nhiệt độ
- Dụng cụ pha cà phê/trà
- Bàn ủi/Dụng cụ ủi quần áo
Ngon giấc
- Danh sách nhiều loại gối để chọn lựa
- Cỡ sofa giường giường đôi
Nghỉ ngơi
- Phòng tắm riêng
- Chỉ có phòng tắm vòi sen
- Đồ dùng nhà tắm miễn phí
- Máy sấy tóc
Giải trí
- TV LED 32 inch
- Truyền hình kỹ thuật số
Kết nối
- Bàn
- Wifi miễn phí
Xem thêm
- Dọn phòng mỗi ngày
### Khách sạn hàng đầu tại Edinburgh
### Khách sạn trong khu vực
[Mô tả khách sạn này không chính xác? Hãy cho chúng tôi biết!](https://secure.opinionlab.com/ccc01/o.asp?id=InPecsCs&custom_var=982272ab-0438-4836-81fa-afecaf049f8a%7CHCOM_VN%7Cvi_VN%7C213544&referer=http%3A%2F%2Fhotelinfo.hotels.com%2Fvi.hotels.com%2Fho213544%2Fholiday-inn-express-edinburgh-waterfront-edinburgh-vuong-quoc-anh%2F)

Server: Application-Server

Content-Language: vi-VN

Cache-Control: max-age=0, no-cache, no-store

Set-Cookie: user=QSp2aV9WTnxIQ09NX1ZO; Domain=.hotels.com; Expires=Sat, 27-Aug-2016 00:22:36 GMT; Path=/


text:
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.

Server: Cowboy

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-Xss-Protection: 1; mode=block

X-Content-Type-Options: nosniff

Cache-Control: max-age=3600, public

Via: 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: MISS


text:
sianie
¯\_(ツ)_/¯ There aren't any definitions for sianie yet.
Can you define it?
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.×

markdown:
sianie
¯\_(ツ)_/¯ There aren't any definitions for
*sianie* yet.
Can you define it?
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận
**Từ vựng của Urban** mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.


text:
Thuở nhỏ, hầu như năm nào tôi cũng có dịp được thỏa thích ngắm năm, bảy đoàn dâng bông đi ngang qua ngõ. Đoàn dâng bông với những dầy (bà), những mìn (cô), những bòn (chị), mặc những chiếc xà rông (y phục truyền thống của dân tộc Khmer) mới tinh bưng những cây bông rực rỡ, lặng lẽ nối thành hàng, lũ lượt dọc đường quê mênh mang nắng gió, hướng về phía những ngôi chùa Khmer thâm nghiêm dưới những “rừng” cây xanh mát...
Những cô gái đẹp được chọn bưng những cây bông rực rỡ, lung linh bao sắc màu huyền ảo. Trong con mắt trẻ thơ của tôi, cây bông mới lạ lẫm và đẹp đẽ làm sao! Những cây bông được trang trí bằng những sợi tua rua đong đưa theo bước chân người, lấp lánh bởi những chiếc gương tròn nhỏ, xinh xinh. Đong đưa theo nhịp chân bước còn là những đồng tiền giấy được xếp gọn và cột lại rất xinh xẻo. Lễ dâng bông tiếng Khmer gọi là Bon phkar. Lễ được tiến hành theo nghi thức Phật giáo. Vào lễ, ngày đầu tiên bắt đầu vào buổi tối. Trước hết các sư sãi đọc kinh cầu nguyện, xong tới các chương trình ca nhạc, vui chơi giải trí phục vụ người đến dự lễ. Con sóc (người dân sống trong sóc) đến chùa đầy đủ. Khuôn viên chùa rộng vài héc-ta chật cứng người. Qua một đêm lễ hội, sáng hôm sau, đồng bào Phật tử mới làm lễ dâng bông dâng lên sư sãi.
Khi những cây bông cuối cùng được dâng lên, buổi lễ kết thúc.
Dâng bông là một tục lệ rất có ý nghĩa trong đời sống cộng đồng: Người ta tổ chức quyên góp để đắp đường, tu sửa trường học, nhà tăng, nhà hội... Lễ dâng bông của từng địa phương, tuy cách làm cây bông mỗi nơi có khác nhau đôi chút nhưng việc tiến hành lễ và mục đích lễ ở cả khu vực miền Tây Nam bộ nói chung đều rất giống nhau. Tất cả đều thể hiện một ý thức cộng đồng rất cao. Điều này dễ dàng nhận thấy qua hình ảnh ngôi chùa ở từng phum sóc. Dù nhà ở của con sóc còn đơn sơ, đời sống còn khó khăn nhưng ngôi chùa của họ vẫn cứ uy nghi, tráng lệ. Trong không gian yên bình, ngôi chùa vươn mái cong lên nền trời xanh như một niềm kiêu hãnh, một niềm tin mãnh liệt vào một ngày mai tươi sáng.
Vietbao (Theo: hanoi.vnn.vn)
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Lễ dâng bông của người Khmer Nam Bộ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Le dang bong cua nguoi Khmer Nam Bo ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Lễ dâng bông của người Khmer Nam Bộ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Lễ Hội Việt Nam của chuyên mục Khám Phá Việt Nam.
Mass offered by the Khmer Southern Cotton
Khmer south, toward, cotton, the temple, the people, Khmer, bright, offered, holidays, new
Union offered with thick cotton (she ), the mine (her), the four (sister), dressed in a hollow beam (traditional garb of the Khmers) the brand new trap cotton brilliant, quietly in rows, vast droves along the country road bring sun and wind, toward the ...
Tàu đâm ôtô, lái xe văng xuống cống tử vong; Ông Đặng Thành Tâm đối mặt với tin đồn bị bắt; Một nửa ít biết của MC Thanh Tùng, Thụy Vân; Bé gái bị mẹ tẩm xăng đốt vì thiếu nợ tiền vé số;
Dân khóc ròng vì 1.600 cây sưa đỏ bị chặt trộm; Thanh sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô; Ảnh bất ngờ của MC Long Vũ, Anh Tuấn; Xác định được lái xe Audi gây tai nạn trên cao tốc;
Bộ GTVT lên tiếng vụ xây cầu treo phục vụ chủ tịch xã; Lạ: Đang sống, cả nhà tự làm đám tang cho mình; Siêu xe 15 tỷ "nát đầu" sau khi đâm dải phân cách; Tài sản kếch xù của đại gia vừa đột tử ở HN;
Bộ trưởng nhận trách nhiệm về bất cập trong xét tuyển ĐH; Ông Đoàn Văn Vươn được đề nghị đặc xá năm 2015; Xuất hiện dòng suối 'máu' bất thường ở Điện Biên; MC Thảo Vân bị tổn thương nặng nề trên máy bay; Giết vợ rồi đi cả ngàn km về quê chém chết tình địch; Xe máy chứa hơn một tỷ đồng bỏ lại bên lề đường...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.
"Chúng ta nợ nhân dân đường sắt cao tốc BắcNam”; Hà Nội: Cháy dữ dội gần hồ Đền Lừ; Gần 43.000 lượt thí sinh thay đổi nguyện vọng; Bi kịch 2 gia đình vụ giết vợ và tình địch;... là những thông tin đáng chú ý ngày 22/8.
Đã có rất nhiều trường hợp vận chuyển ma túy, đối tượng truy nã bị bắt giữ ngay trên đường di chuyển và dĩ nhiên ở góc độ này, Cảnh sát giao thông chính là những người đấu tranh trực tiếp với những kẻ phạm tội
19 giờ tối 17/8, một quả bom được cài ngay bên trong khuôn viên ngôi đền Hindu giáo ở trung tâm thủ đô Bangkok của Thái Lan đã phát nổ, gây ra một cảnh tượng tang hoang, hỗn loạn. Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm gây ra vụ..
Nhận định về tình hình kinh tế Việt Nam trong sự biến động của tỷ giá, HSBC cho biết, Việt Nam trong thời gian gần đây đã thể hiện là một trong vài nền kinh tế châu Á có số liệu xuất khẩu mạnh mẽ... ------------ Xem thêm: Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%, http://vietbao.vn/tp/Ty-gia-tang/12367640/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Đó là lời khẳng định của các bác sỹ chuyên ngành trước hiện tượng, có nhiều trẻ mới chỉ 5 tuổi, thậm chí 2-3 tuổi đã có những biểu hiện của tuổi dậy thì.
Mang tấm biển kể lể về hoàn cảnh khó khăn sau tốt nghiệp, ông bố 9X nhận được rất nhiều ý kiến đa chiều từ dân mạng, các bạn trẻ.
'Nước sâm lạnh ngon, bạn cứ lấy uống nhé. Cảm ơn! Miễn phí'.
Từ vỏ chai, gốm hỏng, đất cát ven sông… đều được chàng trai trẻ thu gom để bán nhằm gây quỹ từ thiện ủng hộ người dân vùng cao.
Cùng dõi theo những hình ảnh ngày làm việc của các nữ chiến sĩ CSGT vừa được Giám đốc Công an TP Hà Nội tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc.
Những ngày qua, cộng đồng mạng liên tục chia sẻ câu chuyện về đôi vợ chồng già bán xăng chịu cho người qua đường khi khách chẳng may "cháy túi" khiến nhiều người cảm động.
Trong khi chúng ta đang có một mùa đông ấm áp cùng gia đình, bạn bè thì ở ngoài kia biết bao em thơ và cụ già đang phải chống chọi với cái lạnh cắt da cắt thịt của tiết trời miền Bắc.
Clip tắm bé sơ sinh trong bồn rửa inox gây tranh cãi; Cẩn trọng với bệnh viêm màng não; Bé gái 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu; Con nhiễm lỵ amip, đau bụng triền miên vì mẹ cho ăn cơm "nhá"; Ăn chay tốt cho sức khỏe hay không; Suy kiệt cơ thể và nhập viện vì mắc chứng loạn dâm;...là những tin sức khỏe đáng chú ý tuần qua. ------------ Xem thêm: Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox, http://vietbao.vn/Suc-khoe/Tin-Suc-khoe-tuan-qua-15082208-Tranh-cai-clip-tam-be-so-sinh-trong-bon-inox/2147590769/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Chiều 19/8 giá xăng giảm gần 800 đồng/lít, với lần điêu chỉnh này các DN xăng dầu vẫn tiếp tục lãi lớn nhờ giá xăng dầu NK giảm xuống mức thấp kỷ lục; cũng ngày 19/8 NHNN quyết định tăng thêm 1% tỷ giá bình quân liên ngân hàng giữa đồng Việt Nam với Đô la Mỹ, nới biên độ tỷ giá từ +/-2% lên +/-3% với mục đích chủ động dẫn dắt thị trường; CEO và Phó tổng giám đốc DongA Bank bị đình chỉ chức vụ, quyền hạn tại ngân hàng... Cùng với đó, những thông tin về bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1608-22082015/2147590745/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Bục túi nước hầm lò than ở Quảng Ninh; Thực hư sinh viên trường múa thoát y phản cảm ở quán bar?; Cô gái xinh đẹp bỗng hóa thành bà lão đã qua đời; Tắm trẻ sơ sinh trong bồn rửa bát; Hà Nội mất nước, trách nhiệm như đứa trẻ mồ côi....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1608-2208/2147590760/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Đằng sau những vụ đột kích sới bạc lớn; Những má mì xinh đẹp điều hành bán dâm; 'Nóng' tội phạm trộm cắp xe máy; Những chiến công thầm lặng của lực lượng 141 Hà Nội; Nghi án con dâu hạ độc cả nhà bằng thuốc trừ sâu tại Trung Quốc; Những “bóng hồng” phá án khiến không ít trùm ma túy phải khiếp sợ;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1608-2208/2147590736/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Bangkok rung chuyển vì đánh bom; Indonesia đánh chìm 34 tàu cá nước ngoài; tình hình căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên; nữ Thủ tướng đầu tiên của Hàn Quốc lãnh án tù... là những tin chính trong tuần qua.
Viết phản hồi

markdown:
|
|![]()
Thuở nhỏ, hầu như năm nào tôi cũng có dịp được thỏa thích ngắm năm, bảy đoàn dâng bông đi ngang qua ngõ. Đoàn dâng bông với những dầy (bà), những mìn (cô), những bòn (chị), mặc những chiếc xà rông (y phục truyền thống của dân tộc Khmer) mới tinh bưng những cây bông rực rỡ, lặng lẽ nối thành hàng, lũ lượt dọc đường quê mênh mang nắng gió, hướng về phía những ngôi chùa Khmer thâm nghiêm dưới những “rừng” cây xanh mát...
Những cô gái đẹp được chọn bưng những cây bông rực rỡ, lung linh bao sắc màu huyền ảo. Trong con mắt trẻ thơ của tôi, cây bông mới lạ lẫm và đẹp đẽ làm sao! Những cây bông được trang trí bằng những sợi tua rua đong đưa theo bước chân người, lấp lánh bởi những chiếc gương tròn nhỏ, xinh xinh. Đong đưa theo nhịp chân bước còn là những đồng tiền giấy được xếp gọn và cột lại rất xinh xẻo. Lễ dâng bông tiếng Khmer gọi là Bon phkar. Lễ được tiến hành theo nghi thức Phật giáo. Vào lễ, ngày đầu tiên bắt đầu vào buổi tối. Trước hết các sư sãi đọc kinh cầu nguyện, xong tới các chương trình ca nhạc, vui chơi giải trí phục vụ người đến dự lễ. Con sóc (người dân sống trong sóc) đến chùa đầy đủ. Khuôn viên chùa rộng vài héc-ta chật cứng người. Qua một đêm lễ hội, sáng hôm sau, đồng bào Phật tử mới làm lễ dâng bông dâng lên sư sãi.
Khi những cây bông cuối cùng được dâng lên, buổi lễ kết thúc.
Dâng bông là một tục lệ rất có ý nghĩa trong đời sống cộng đồng: Người ta tổ chức quyên góp để đắp đường, tu sửa trường học, nhà tăng, nhà hội... Lễ dâng bông của từng địa phương, tuy cách làm cây bông mỗi nơi có khác nhau đôi chút nhưng việc tiến hành lễ và mục đích lễ ở cả khu vực miền Tây Nam bộ nói chung đều rất giống nhau. Tất cả đều thể hiện một ý thức cộng đồng rất cao. Điều này dễ dàng nhận thấy qua hình ảnh ngôi chùa ở từng phum sóc. Dù nhà ở của con sóc còn đơn sơ, đời sống còn khó khăn nhưng ngôi chùa của họ vẫn cứ uy nghi, tráng lệ. Trong không gian yên bình, ngôi chùa vươn mái cong lên nền trời xanh như một niềm kiêu hãnh, một niềm tin mãnh liệt vào một ngày mai tươi sáng.
Vietbao (Theo: hanoi.vnn.vn)
|
|
00:00 / --:--
|
|
|
|
TIN
![]()
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết
** bằng cách gửi thư điện tử tới Lễ dâng bông của người Khmer Nam Bộ**
Tàu đâm ôtô, lái xe văng xuống cống tử vong; Ông Đặng Thành Tâm đối mặt với tin đồn bị bắt; Một nửa ít biết của MC Thanh Tùng, Thụy Vân; Bé gái bị mẹ tẩm xăng đốt vì thiếu nợ tiền vé số;
Dân khóc ròng vì 1.600 cây sưa đỏ bị chặt trộm; Thanh sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô; Ảnh bất ngờ của MC Long Vũ, Anh Tuấn; Xác định được lái xe Audi gây tai nạn trên cao tốc;
Bộ GTVT lên tiếng vụ xây cầu treo phục vụ chủ tịch xã; Lạ: Đang sống, cả nhà tự làm đám tang cho mình; Siêu xe 15 tỷ "nát đầu" sau khi đâm dải phân cách; Tài sản kếch xù của đại gia vừa đột tử ở HN;
Bộ trưởng nhận trách nhiệm về bất cập trong xét tuyển ĐH; Ông Đoàn Văn Vươn được đề nghị đặc xá năm 2015; Xuất hiện dòng suối 'máu' bất thường ở Điện Biên; MC Thảo Vân bị tổn thương nặng nề trên máy bay; Giết vợ rồi đi cả ngàn km về quê chém chết tình địch; Xe máy chứa hơn một tỷ đồng bỏ lại bên lề đường...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.
"Chúng ta nợ nhân dân đường sắt cao tốc BắcNam”; Hà Nội: Cháy dữ dội gần hồ Đền Lừ; Gần 43.000 lượt thí sinh thay đổi nguyện vọng; Bi kịch 2 gia đình vụ giết vợ và tình địch;... là những thông tin đáng chú ý ngày 22/8.
Đã có rất nhiều trường hợp vận chuyển ma túy, đối tượng truy nã bị bắt giữ ngay trên đường di chuyển và dĩ nhiên ở góc độ này, Cảnh sát giao thông chính là những người đấu tranh trực tiếp với những kẻ phạm tội
19 giờ tối 17/8, một quả bom được cài ngay bên trong khuôn viên ngôi đền Hindu giáo ở trung tâm thủ đô Bangkok của Thái Lan đã phát nổ, gây ra một cảnh tượng tang hoang, hỗn loạn. Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm gây ra vụ..
Nhận định về tình hình kinh tế Việt Nam trong sự biến động của tỷ giá, HSBC cho biết, Việt Nam trong thời gian gần đây đã thể hiện là một trong vài nền kinh tế châu Á có số liệu xuất khẩu mạnh mẽ... ------------ Xem thêm: Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%, http://vietbao.vn/tp/Ty-gia-tang/12367640/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Đó là lời khẳng định của các bác sỹ chuyên ngành trước hiện tượng, có nhiều trẻ mới chỉ 5 tuổi, thậm chí 2-3 tuổi đã có những biểu hiện của tuổi dậy thì.
Mang tấm biển kể lể về hoàn cảnh khó khăn sau tốt nghiệp, ông bố 9X nhận được rất nhiều ý kiến đa chiều từ dân mạng, các bạn trẻ.
'Nước sâm lạnh ngon, bạn cứ lấy uống nhé. Cảm ơn! Miễn phí'.
Từ vỏ chai, gốm hỏng, đất cát ven sông… đều được chàng trai trẻ thu gom để bán nhằm gây quỹ từ thiện ủng hộ người dân vùng cao.
Cùng dõi theo những hình ảnh ngày làm việc của các nữ chiến sĩ CSGT vừa được Giám đốc Công an TP Hà Nội tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc.
Những ngày qua, cộng đồng mạng liên tục chia sẻ câu chuyện về đôi vợ chồng già bán xăng chịu cho người qua đường khi khách chẳng may "cháy túi" khiến nhiều người cảm động.
Trong khi chúng ta đang có một mùa đông ấm áp cùng gia đình, bạn bè thì ở ngoài kia biết bao em thơ và cụ già đang phải chống chọi với cái lạnh cắt da cắt thịt của tiết trời miền Bắc.
Clip tắm bé sơ sinh trong bồn rửa inox gây tranh cãi; Cẩn trọng với bệnh viêm màng não; Bé gái 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu; Con nhiễm lỵ amip, đau bụng triền miên vì mẹ cho ăn cơm "nhá"; Ăn chay tốt cho sức khỏe hay không; Suy kiệt cơ thể và nhập viện vì mắc chứng loạn dâm;...là những tin sức khỏe đáng chú ý tuần qua. ------------ Xem thêm: Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox, http://vietbao.vn/Suc-khoe/Tin-Suc-khoe-tuan-qua-15082208-Tranh-cai-clip-tam-be-so-sinh-trong-bon-inox/2147590769/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Chiều 19/8 giá xăng giảm gần 800 đồng/lít, với lần điêu chỉnh này các DN xăng dầu vẫn tiếp tục lãi lớn nhờ giá xăng dầu NK giảm xuống mức thấp kỷ lục; cũng ngày 19/8 NHNN quyết định tăng thêm 1% tỷ giá bình quân liên ngân hàng giữa đồng Việt Nam với Đô la Mỹ, nới biên độ tỷ giá từ +/-2% lên +/-3% với mục đích chủ động dẫn dắt thị trường; CEO và Phó tổng giám đốc DongA Bank bị đình chỉ chức vụ, quyền hạn tại ngân hàng... Cùng với đó, những thông tin về bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1608-22082015/2147590745/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Bục túi nước hầm lò than ở Quảng Ninh; Thực hư sinh viên trường múa thoát y phản cảm ở quán bar?; Cô gái xinh đẹp bỗng hóa thành bà lão đã qua đời; Tắm trẻ sơ sinh trong bồn rửa bát; Hà Nội mất nước, trách nhiệm như đứa trẻ mồ côi....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1608-2208/2147590760/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Đằng sau những vụ đột kích sới bạc lớn; Những má mì xinh đẹp điều hành bán dâm; 'Nóng' tội phạm trộm cắp xe máy; Những chiến công thầm lặng của lực lượng 141 Hà Nội; Nghi án con dâu hạ độc cả nhà bằng thuốc trừ sâu tại Trung Quốc; Những “bóng hồng” phá án khiến không ít trùm ma túy phải khiếp sợ;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1608-2208/2147590736/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Bangkok rung chuyển vì đánh bom; Indonesia đánh chìm 34 tàu cá nước ngoài; tình hình căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên; nữ Thủ tướng đầu tiên của Hàn Quốc lãnh án tù... là những tin chính trong tuần qua.
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi

Cache-Control: max-age=280, public


text:
Thanh pho Buon Me Thuot hien da tran ngap cac loai banh Trung thu mang nhan hieu san xuat tu Sai Gon, Ha Noi nhu Kinh Do, Dong Khanh, Nhu Lan, Thanh Liem... nhung ban rat cham.
Nhieu nguoi ban hang cho biet, gia mot hop bang nuong, nhan dau xanh (4 cai) tu 50.000 den 80.000 dong. Do gia ca phe dang rot qua thap, ba con o Buon Me Thuot phai ban 1 ta ca phe qua moi mua duoc mot hop banh Trung thu.
Lao Dong
TIN Kinh Tế NỔI BẬT
Ngày 26-8, tại Hà Nội, Cục Điều tiết điện lực (Bộ Công thương) đã tổng kết 3 năm vận hành thị trường phát điện cạnh tranh và công bố kế hoạch triển khai thị trường bán buôn điện cạnh tranh.
Giá dầu thế giới trong những phiên gần đây đã liên tiếp thiết lập mức đáy mới. Giá nhiên liệu này đang chịu sức ép giảm mạnh từ nỗi lo của giới đầu tư về sự giảm tốc của nền kinh tế Trung Quốc và toàn cầu sẽ kéo tụt nhu cầu tiêu thụ năng lượng.
Giới nghiên cứu và dư luận cho rằng nguy cơ 'chiến tranh tiền tệ' do phá giá đồng Nhân dân tệ là chưa đủ tính thuyết phục.
Thời gian qua, ngành chăn nuôi gà có sự phát triển bùng nổ cả về số lượng sản lượng dẫn đến tình trạng khủng hoảng thừa. Những yếu kém nội tại của ngành bắt nguồn từ sự lệ thuộc vào con giống, thức ăn, thuốc thú y, tất cả đều nhập từ nước ngoài với số lượng lớn. Làn sóng gà nhập khẩu giá rẻ tràn vào Việt Nam càng làm đẩy ngành chăn nuôi gà Việt Nam vào "ngõ
Việc nới room bản chất rất tích cực, tuy nhiên từ nay đến cuối năm áp lực tăng tỷ giá VND rất lớn, nếu không giữ ổn định được tỷ giá thì NĐ 60 mở cửa cho NĐT ngoại cũng không còn nhiều ý nghĩa, vốn ngoại không vào mà còn rút khỏi TTCK - ông Yun H.J nhận định.
Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Giá một hộp bánh Trung thu bằng một tạ cà phê quả bang cach nhan chuot vao duong dan tren.
Nhan xet, hay lien he ve tin Gia mot hop banh Trung thu bang mot ta ca phe qua co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Gia mot hop banh Trung thu bang mot ta ca phe qua de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin kinh te trong chuyen muc Kinh te.

markdown:
|
|
Thanh pho Buon Me Thuot hien da tran ngap cac loai banh Trung thu mang nhan hieu san xuat tu Sai Gon, Ha Noi nhu Kinh Do, Dong Khanh, Nhu Lan, Thanh Liem... nhung ban rat cham.
Nhieu nguoi ban hang cho biet, gia mot hop bang nuong, nhan dau xanh (4 cai) tu 50.000 den 80.000 dong. Do gia ca phe dang rot qua thap, ba con o Buon Me Thuot phai ban 1 ta ca phe qua moi mua duoc mot hop banh Trung thu.
|
|
Viet Bao
|
|
00:00 / --:--
|
|
|
|
TIN
![]()
Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet
*Giá một hộp bánh Trung thu bằng một tạ cà phê quả* bang cach nhan chuot vao duong dan tren.
Nhan xet, hay lien he ve tin
** co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Gia mot hop banh Trung thu bang mot ta ca phe qua**


text:
Nhiều phim đề cử Oscar ra mắt khán giả Việt
Những phi vụ làm ăn tiền tỉ ở lễ trao giải Oscar
5 ca khúc đỉnh cao tranh Oscar 2013
Những ngôi sao nhỏ tuổi nhất được đề cử Oscar
Những bộ váy đẹp nhất trên thảm đỏ Oscar
Đề cử Oscar 2013 gây thất vọng lớn
Bảng đề cử Oscar phim xuất sắc nhất năm nay dừng lại ở 9 phim, nằm trong hạn mức cho phép từ 5 đến 10 phim được đề cử mỗi năm. Sự linh động số lượng cho phép Oscar đưa ra một bảng đề cử đa dạng các dòng phim và bất cứ ai cũng có thể nhìn thấy dăm ba bộ phim yêu thích của mình trong đó.
Phim “Argo”.
Số lượng đề cử nhiều hơn con số 5 phim cứng nhắc trước đây đồng nghĩa với việc cuộc cạnh tranh khó đoán định hơn vào lúc đầu. Diện mạo cặp đối thủ nặng ký nhất và những “chú ngựa ô” chỉ có thể rõ nét hơn khi một loạt giải thưởng “tiền Oscar” được trao bởi các hiệp hội đưa ra kết quả.
Xét trên thực tế này, bộ phim chính trị, hình sự được 7 đề cử “Argo” – do nam tài tử Ben Affleck làm đạo diễn và đóng chính – gần như đã chạm một tay tới Oscar. Nó loại các đối thủ của mình ở một loạt giải thưởng quan trọng như Quả cầu vàng, giải của các hiệp hội sản xuất, diễn viên, đạo diễn, phê bình.
“Argo” dựa trên một sự kiện lịch sử có thật xảy ra ra vào ngày 4/11/1979, các phiến quân tấn công vào tòa đại sứ Mỹ ở Tehran và bắt cóc hơn 50 con tin. Nhưng 6 người trong số đó đã kịp bí mật trốn thoát vào nhà đại sứ Canada, việc họ bị phát hiện và thủ tiêu chỉ còn vấn đề thời gian. Ben Affleck vào vai Tony Mendez, một chuyên viên của CIA giúp 6 con tin nói trên trốn thoát.
Phim “Zero Dark Thirty”.
Được giới phê bình tán dương rộng khắp, đạt doanh thu lên tới gần 200 triệu USD, gấp bốn lần kinh phí làm phim 44,5 triệu USD, “Argo” hoàn toàn là cái tên mà Oscar nên lựa chọn nếu muốn tìm một bộ phim được sự công nhận của cả giới chuyên môn lẫn khán giả.
Thế nhưng, “gót chân Achilles” của “Argo” lại nằm chính ở sự kiện lịch sử mà nó dựa vào để xây dựng nội dung. Trong buổi chiếu phim lần đầu cho các thành viên tham gia bỏ phiếu, Ben Affleck đã phải bước lên bục giải thích rằng: Dù dựa trên sự kiện có thật về cuộc khủng hoảng con tin tại Iran 1979, nhưng bộ phim, đặc biệt ở diễn biến cuối, là hư cấu. Điều này có nghĩa trên thực tế không có chuyện rượt đuổi xe hơi và những phút cuối căng thẳng tại sân bay mà bộ phim bơm thổi để tạo cảm xúc.
Trước đó, đối thủ của “Argo” là “Zero Dark Thirty” với 5 đề cử cũng vướng phải yếu điểm này. Bộ phim kể về cuộc tìm kiếm trùm khủng bố Osama bin Laden kéo dài 10 năm của tình báo Mỹ. Dù đạo diễn Kathryn Bigelow và biên kịch Mark Boal giải thích là trước khi làm phim, họ đã tiếp cận được nguồn thông tin mật từ Chính phủ nhưng bộ phim vẫn thổi bùng lên tranh cãi về tính xác thực ở cách mà nó mô tả CIA đạt được tiến bộ trong cuộc tìm kiếm nhờ phương pháp thẩm vấn tra tấn (cột trói, làm mất ngủ, nhúng đầu xuống nước...), và cũng như thẩm quyền cung cấp nguồn thông tin.
Phim “Lincoln”.
Cùng khai thác chuyện “có thật” trong lịch sử, trường hợp của “Lincoln” với 12 đề cử (nhiều nhất) có vẻ “vô can” hơn khi tránh được những tranh cãi về các chi tiết chính xác hay không chính xác. Một phần kịch bản được dựa trên cuốn sách về vị Tổng thống được kính trọng ở nước Mỹ với rất nhiều sử liệu đã được chứng minh.
Tuy nhiên “Lincoln” lại không phải là một bộ phim quá hấp dẫn trong mắt khán giả toàn cầu, dù rằng nó rất gần gũi với người Mỹ bởi liên quan đến một bước ngoặt lịch sử trong quá trình phát triển nước Mỹ như một hiệp chủng quốc. Nhưng bộ phim này lại có lợi thế do với hai đối thủ cùng dòng lịch sử, vì xét trong quá khứ Oscar thường không chọn những bộ phim gây tranh cãi vì dựa trên câu chuyện hoặc chân dung có thật.
Oscar những năm gần đây nặng xu hướng hoài cổ, thiếu hẳn những khoảnh khắc chia sẻ cùng thế giới những câu chuyện đẹp của hôm nay, như lúc mà nó gọi tên “Triệu phú khu ổ chuột” cho giải Phim xuất sắc nhất năm 2008. Thế nên, người ta đang đoán chừng rằng Oscar sẽ làm một cuộc “lột xác” bằng cách gọi tên bộ phim hài “Silver Linings Playbook”, được 8 đề cử.
Phim “Silver Linings Playbook”.
Đây là bộ phim đầu tiên kể từ bộ phim “Reds” (1981) nhận được đề cử tại tất cả các giải quan trọng nhất, bao gồm: phim xuất sắc, đạo diễn, kịch bản, nam – nữ diễn viên chính, nam – nữ diễn viên phụ. Phim kể lại câu chuyện về người đàn ông tên Pat (Bradley Cooper) trở về nhà bố mẹ sau thời gian điều trị tâm thần vì mất kiểm soát hành vi sau vụ phát hiện vợ ngoại tình. Bộ phim là cái nhìn hài hước tươi sáng vào những bất ổn tâm lý của con người trong cuộc sống hôm nay.
Như vậy, có thể nói, trên đường đua Oscar 2013, ngoài cặp đối thủ chính “Argo” và “Silver Linings Playbook”, còn có thêm ba “chú ngựa ô”: “Lincoln”, “Zero Dark Thirty”, và bộ phim được đề cử 11 giải “Life of Pi”.
Minh Chánh

markdown:
- Cuộc đua giữa 9 bộ phim được đề cử Oscar phim xuất sắc nhất 2013 đang khép lại với hai cái tên nổi bật: “Argo” và “Silver Linings Playbook”.
![ ](http://img.vietnamnet.vn/logo.gif)
[Adele sẽ hát ca khúc chủ đề "Skyfall" tại Oscar](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/106770/adele-se-hat-ca-khuc-chu-de--skyfall--tai-oscar.html) [Nhiều phim đề cử Oscar ra mắt khán giả Việt](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/106689/nhieu-phim-de-cu-oscar-ra-mat-khan-gia-viet.html) [Những phi vụ làm ăn tiền tỉ ở lễ trao giải Oscar](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/106434/nhung-phi-vu-lam-an-tien-ti-o-le-trao-giai-oscar.html) [5 ca khúc đỉnh cao tranh Oscar 2013](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/106243/5-ca-khuc-dinh-cao-tranh-oscar-2013.html) [Những ngôi sao nhỏ tuổi nhất được đề cử Oscar](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/105734/nhung-ngoi-sao-nho-tuoi-nhat-duoc-de-cu-oscar.html) [Những bộ váy đẹp nhất trên thảm đỏ Oscar](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/104788/nhung-bo-vay-dep-nhat-tren-tham-do-oscar.html) [Đề cử Oscar 2013 gây thất vọng lớn](http://vietnamnet.vn/vn/van-hoa/104769/de-cu-oscar-2013-gay-that-vong-lon.html)
Bảng đề cử Oscar phim xuất sắc nhất năm nay dừng lại ở 9 phim, nằm trong hạn mức cho phép từ 5 đến 10 phim được đề cử mỗi năm. Sự linh động số lượng cho phép Oscar đưa ra một bảng đề cử đa dạng các dòng phim và bất cứ ai cũng có thể nhìn thấy dăm ba bộ phim yêu thích của mình trong đó.
![ ](http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2013/02/06/15/20130206154026_Oscar-1.jpg)
Phim “Argo”.
Số lượng đề cử nhiều hơn con số 5 phim cứng nhắc trước đây đồng nghĩa với việc cuộc cạnh tranh khó đoán định hơn vào lúc đầu. Diện mạo cặp đối thủ nặng ký nhất và những “chú ngựa ô” chỉ có thể rõ nét hơn khi một loạt giải thưởng “tiền Oscar” được trao bởi các hiệp hội đưa ra kết quả.
Xét trên thực tế này, bộ phim chính trị, hình sự được 7 đề cử “Argo” – do nam tài tử Ben Affleck làm đạo diễn và đóng chính – gần như đã chạm một tay tới Oscar. Nó loại các đối thủ của mình ở một loạt giải thưởng quan trọng như Quả cầu vàng, giải của các hiệp hội sản xuất, diễn viên, đạo diễn, phê bình.
“Argo” dựa trên một sự kiện lịch sử có thật xảy ra ra vào ngày 4/11/1979, các phiến quân tấn công vào tòa đại sứ Mỹ ở Tehran và bắt cóc hơn 50 con tin. Nhưng 6 người trong số đó đã kịp bí mật trốn thoát vào nhà đại sứ Canada, việc họ bị phát hiện và thủ tiêu chỉ còn vấn đề thời gian. Ben Affleck vào vai Tony Mendez, một chuyên viên của CIA giúp 6 con tin nói trên trốn thoát.
![ ](http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2013/02/06/15/20130206154026_Oscar-2.jpg)
Phim “Zero Dark Thirty”.
Được giới phê bình tán dương rộng khắp, đạt doanh thu lên tới gần 200 triệu USD, gấp bốn lần kinh phí làm phim 44,5 triệu USD, “Argo” hoàn toàn là cái tên mà Oscar nên lựa chọn nếu muốn tìm một bộ phim được sự công nhận của cả giới chuyên môn lẫn khán giả.
Thế nhưng, “gót chân Achilles” của “Argo” lại nằm chính ở sự kiện lịch sử mà nó dựa vào để xây dựng nội dung. Trong buổi chiếu phim lần đầu cho các thành viên tham gia bỏ phiếu, Ben Affleck đã phải bước lên bục giải thích rằng: Dù dựa trên sự kiện có thật về cuộc khủng hoảng con tin tại Iran 1979, nhưng bộ phim, đặc biệt ở diễn biến cuối, là hư cấu. Điều này có nghĩa trên thực tế không có chuyện rượt đuổi xe hơi và những phút cuối căng thẳng tại sân bay mà bộ phim bơm thổi để tạo cảm xúc.
Trước đó, đối thủ của “Argo” là “Zero Dark Thirty” với 5 đề cử cũng vướng phải yếu điểm này. Bộ phim kể về cuộc tìm kiếm trùm khủng bố Osama bin Laden kéo dài 10 năm của tình báo Mỹ. Dù đạo diễn Kathryn Bigelow và biên kịch Mark Boal giải thích là trước khi làm phim, họ đã tiếp cận được nguồn thông tin mật từ Chính phủ nhưng bộ phim vẫn thổi bùng lên tranh cãi về tính xác thực ở cách mà nó mô tả CIA đạt được tiến bộ trong cuộc tìm kiếm nhờ phương pháp thẩm vấn tra tấn (cột trói, làm mất ngủ, nhúng đầu xuống nước...), và cũng như thẩm quyền cung cấp nguồn thông tin.
![ ](http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2013/02/06/15/20130206154026_Oscar-3.jpg)
Phim “Lincoln”.
Cùng khai thác chuyện “có thật” trong lịch sử, trường hợp của “Lincoln” với 12 đề cử (nhiều nhất) có vẻ “vô can” hơn khi tránh được những tranh cãi về các chi tiết chính xác hay không chính xác. Một phần kịch bản được dựa trên cuốn sách về vị Tổng thống được kính trọng ở nước Mỹ với rất nhiều sử liệu đã được chứng minh.
Tuy nhiên “Lincoln” lại không phải là một bộ phim quá hấp dẫn trong mắt khán giả toàn cầu, dù rằng nó rất gần gũi với người Mỹ bởi liên quan đến một bước ngoặt lịch sử trong quá trình phát triển nước Mỹ như một hiệp chủng quốc. Nhưng bộ phim này lại có lợi thế do với hai đối thủ cùng dòng lịch sử, vì xét trong quá khứ Oscar thường không chọn những bộ phim gây tranh cãi vì dựa trên câu chuyện hoặc chân dung có thật.
Oscar những năm gần đây nặng xu hướng hoài cổ, thiếu hẳn những khoảnh khắc chia sẻ cùng thế giới những câu chuyện đẹp của hôm nay, như lúc mà nó gọi tên “Triệu phú khu ổ chuột” cho giải Phim xuất sắc nhất năm 2008. Thế nên, người ta đang đoán chừng rằng Oscar sẽ làm một cuộc “lột xác” bằng cách gọi tên bộ phim hài “Silver Linings Playbook”, được 8 đề cử.
![ ](http://imgs.vietnamnet.vn/Images/2013/02/06/15/20130206154125_Oscar-4.jpg)
Phim “Silver Linings Playbook”.
Đây là bộ phim đầu tiên kể từ bộ phim “Reds” (1981) nhận được đề cử tại tất cả các giải quan trọng nhất, bao gồm: phim xuất sắc, đạo diễn, kịch bản, nam – nữ diễn viên chính, nam – nữ diễn viên phụ. Phim kể lại câu chuyện về người đàn ông tên Pat (Bradley Cooper) trở về nhà bố mẹ sau thời gian điều trị tâm thần vì mất kiểm soát hành vi sau vụ phát hiện vợ ngoại tình. Bộ phim là cái nhìn hài hước tươi sáng vào những bất ổn tâm lý của con người trong cuộc sống hôm nay.
Như vậy, có thể nói, trên đường đua Oscar 2013, ngoài cặp đối thủ chính “Argo” và “Silver Linings Playbook”, còn có thêm ba “chú ngựa ô”: “Lincoln”, “Zero Dark Thirty”, và bộ phim được đề cử 11 giải “Life of Pi”.
**Minh Chánh**

X-Cache: MISS from Cache1848