markdown:
# Phúc Kiến
[Trung Hoa Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)( [Đài Loan](/wiki/%C4%90%C3%A0i_Loan)), xem [Tỉnh Phúc Kiến (Trung Hoa Dân Quốc)](/wiki/T%E1%BB%89nh_Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn_(Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)). [Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [25°54′B 118°18′Đ / 25,9°B 118,3°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn¶ms=25.9_N_118.3_E_region:CN-35_type:adm1st)
|
|**Xuất xứ tên gọi** [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u)
建 kiến -
[Kiến Châu](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_%C3%82u) **Kiểu hành chính** [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Trung_Qu%E1%BB%91c)) **Thủ phủ**và **thành phố lớn nhất** **Bí thư tỉnh ủy Phúc Kiến** [Tôn Xuân Lan](/w/index.php?title=T%C3%B4n_Xu%C3%A2n_Lan&action=edit&redlink=1)(孙春兰) **Tỉnh trưởng** [Tô Thụ Lâm](/w/index.php?title=T%C3%B4_Th%E1%BB%A5_L%C3%A2m&action=edit&redlink=1)(苏树林) [Diện tích](/wiki/Di%E1%BB%87n_t%C3%ADch) 1 [km²](/wiki/Ki-l%C3%B4-m%C3%A9t_vu%C3%B4ng)( [thứ 23](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_di%E1%BB%87n_t%C3%ADch)) **(** [Dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) [2010](/wiki/2010))
-
[Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u) 1( [thứ 14](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_s%E1%BB%91_d%C3%A2n))
304/km² (
[thứ 17](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_m%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91)) **(** [GDP](/wiki/T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_qu%E1%BB%91c_n%E1%BB%99i) [2011](/wiki/2011))
- trên đầu người
[[1]](#cite_note-GDP-1) [NDT](/wiki/Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_t%E1%BB%87)( [thứ 12](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_GDP))
47.377
[NDT](/wiki/Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_t%E1%BB%87)( [thứ 9](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_GDP_tr%C3%AAn_%C4%91%E1%BA%A7u_ng%C6%B0%E1%BB%9Di)) **(** [HDI](/wiki/Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_ph%C3%A1t_tri%E1%BB%83n_con_ng%C6%B0%E1%BB%9Di) [2008](/wiki/2008)) [thứ 12](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_Trung_Qu%E1%BB%91c_theo_HDI)) — trung bình **Các**(2000) [dân tộc](/wiki/D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_Trung_Qu%E1%BB%91c)chính [Hán](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A1n)- 98% [Xa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Xa)- 1% [Hồi](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%E1%BB%93i)- 0,3% [Ngôn ngữ và phương ngôn](/w/index.php?title=Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_t%E1%BA%A1i_Trung_Qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1) [tiếng Mân](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n), [tiếng Khách Gia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Kh%C3%A1ch_Gia) [Cấp địa khu](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_c%E1%BA%A5p_th%E1%BB%8B) [Cấp huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_Trung_Qu%E1%BB%91c) 1 [Cấp hương](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_Trung_Qu%E1%BB%91c)
(
[31 tháng 12](/wiki/31_th%C3%A1ng_12), [2004](/wiki/2004)) 1 [ISO 3166-2](/wiki/ISO_3166-2) **:** [Website](/wiki/Website)chính thức [http://www.fujian.gov.cn](http://www.fujian.gov.cn)
(
[chữ Hán giản thể](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_gi%E1%BA%A3n_th%E1%BB%83)) 1 *Đây là số liệu chính thức của CHNDTH. Kim Môn được coi là một huyện và Mã Tổ là một hương.*
《中国统计年鉴—2005》/
*Niên giám thống kê Trung Quốc 2005* [ISBN 7503747382](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/7503747382)
Nguồn lấy dữ liệu dân tộc:
《2000年人口普查中国民族人口资料》/
*Tư liệu nhân khẩu dân tộc dựa trên điều tra dân số năm 2000 của Trung Quốc* [ISBN 7105054255](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/7105054255)
|Phúc Kiến|
|
|[Phồn thể](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n_ph%E1%BB%93n_th%E1%BB%83):
|
|[tiếng Khách Gia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Kh%C3%A1ch_Gia) [Khách Gia](/w/index.php?title=Chuy%E1%BB%83n_t%E1%BB%B1_La_Tinh_ti%E1%BA%BFng_Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng&action=edit&redlink=1): [Quan thoại](/wiki/Quan_tho%E1%BA%A1i) [Bính âm](/wiki/B%C3%ADnh_%C3%A2m): [Bản đồ bưu chính](/w/index.php?title=B%C3%ADnh_%C3%A2m_b%E1%BA%A3n_%C4%91%E1%BB%93_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh&action=edit&redlink=1): [Tiếng Mân](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n) [POJ](/wiki/B%E1%BA%A1ch_tho%E1%BA%A1i_t%E1%BB%B1) [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam): [BUC](/wiki/B%C3%ACnh_tho%E1%BA%A1i_t%E1%BB%B1) [tiếng Mân Đông](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_%C4%90%C3%B4ng): **Phúc Kiến** là một [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Trung_Qu%E1%BB%91c)) nằm ở ven biển đông nam của [đại lục Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c_%C4%91%E1%BA%A1i_l%E1%BB%A5c). Phúc Kiến giáp với [Chiết Giang](/wiki/Chi%E1%BA%BFt_Giang) ở phía bắc, với [Giang Tây](/wiki/Giang_T%C3%A2y) ở phía tây, và với [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng) ở phía nam. [Đài Loan](/wiki/%C4%90%C3%A0i_Loan) nằm ở phía đông của Phúc Kiến, qua [eo biển Đài Loan](/wiki/Eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan). Tên gọi Phúc Kiến bắt nguồn từ việc kết hợp tên gọi của hai thành [2] [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u)và Kiến Châu (tên cũ của [Kiến Âu](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_%C3%82u)) trên địa phận vào thời [nhà Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng). Tỉnh có đại đa số cư dân là [người Hán](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A1n)và là một trong những tỉnh có văn hóa và ngôn ngữ đa dạng nhất tại Trung Quốc. Hầu hết tỉnh Phúc Kiến do [Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa)quản lý. Tuy nhiên, các quần đảo [Kim Môn](/wiki/Kim_M%C3%B4n)và [Mã Tổ](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_M%C3%A3_T%E1%BB%95)nằm dưới quyền kiểm soát của [Trung Hoa Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)( [Đài Loan](/wiki/%C4%90%C3%A0i_Loan)).
## Mục lục
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=1)]
Những khám phá khảo cổ học gần đây đã chứng minh rằng cư dân bản địa ở Phúc Kiến đã tiến vào
[thời đại đồ đá mới](/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BB%93_%C4%91%C3%A1_m%E1%BB%9Bi) vào giữa thiên niên kỉ thứ 6 TCN. Từ di chỉ Xác Khâu Đầu (壳丘头, cách nay 7450–5590 năm), một di chỉ thời kỳ đầu đồ đá mới trên [đảo Bình Đàm](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A3o_B%C3%ACnh_%C4%90%C3%A0m&action=edit&redlink=1) (平潭岛) nằm cách khoảng 70 kilômét (43 mi) về phía đông nam Phúc Châu, rất nhiều công cụ làm bằng đá, vỏ, mai, [xương](/wiki/X%C6%B0%C6%A1ng), [ngọc thạch](/wiki/Ng%E1%BB%8Dc_th%E1%BA%A1ch) và [gốm](/wiki/G%E1%BB%91m) (gồm cả bàn xoay làm gốm) đã được khai quật, cùng với [bánh xe quay](/w/index.php?title=B%C3%A1nh_xe_quay&action=edit&redlink=1), một bằng chứng của hoạt động dệt. Di chỉ Đàm Thạch Sơn (昙石山) (cách nay 5500–4000 năm) ở ngoại ô Phúc Kiến trải qua cả hai thời đại đồ đá mới và [thời đại đồ đồng đá](/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BB%93_%C4%91%E1%BB%93ng_%C4%91%C3%A1), tại đây đã tìm thấy các công trình tròn bán ngầm ở các mức thấp hơn. Di chỉ Hoàng Thổ Lôn (黄土崙) (khoảng 1325 TCN), cũng ở ngoại ô Phúc Châu, mang đặc điểm của [thời đại đồ đồng](/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA%A1i_%C4%91%E1%BB%93_%C4%91%E1%BB%93ng).
Khu vực Phúc Kiến từng tồn tại vương quốc
[Mân Việt](/wiki/M%C3%A2n_Vi%E1%BB%87t). Từ "Mân Việt" là kết hợp giữa từ "Mân" (閩/闽; [Bạch Thoại tự](/w/index.php?title=B%E1%BA%A1ch_Tho%E1%BA%A1i_t%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1): bân), có thể là tên một dân tộc và có liên hệ với từ để chỉ các dân tộc man di trong [tiếng Hán](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Trung_Qu%E1%BB%91c) là "man" (蠻/蛮; [bính âm](/wiki/B%C3%ADnh_%C3%A2m): *mán*; [Bạch Thoại tự](/w/index.php?title=B%E1%BA%A1ch_Tho%E1%BA%A1i_t%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1): bân), và " [Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t)" là lấy theo tên [nước Việt](/wiki/Vi%E1%BB%87t_(n%C6%B0%E1%BB%9Bc)) thời [Xuân Thu](/wiki/Xu%C3%A2n_Thu) tồn tại ở khu vực tỉnh Chiết Giang ngày nay. Điều này là bởi vương tộc nước Việt đã bỏ chạy đến Phúc Kiến sau khi vương quốc của họ bị [nước Sở](/wiki/S%E1%BB%9F_(n%C6%B0%E1%BB%9Bc)) tiêu diệt và sáp nhập vào năm 306 TCN. Mân cũng là tên của dòng sông chính trong khu vực Phúc Kiến, [Mân Giang](/wiki/S%C3%B4ng_M%C3%A2n_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)), song tên gọi người Mân có từ trước.
Nước Mân Việt tồn tại cho đến khi bị
[triều Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n) bãi bỏ. Tuy nhiên, với việc nhà Tần sớm sụp đổ, nội chiến đã nổ ra giữa [Hạng Vũ](/wiki/H%E1%BA%A1ng_V%C5%A9) và [Lưu Bang](/wiki/H%C3%A1n_Cao_T%E1%BB%95), sử gọi là [Hán Sở tranh hùng](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_H%C3%A1n-S%E1%BB%9F); khi đó [Vô Chư](/w/index.php?title=V%C3%B4_Ch%C6%B0&action=edit&redlink=1) (无诸) đã quyết định xuất quân phụ giúp Lưu Bang. Sau đó, Lưu Bang giành chiến thắng và lập ra [triều Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n); để thưởng công, năm 202 TCN, Hán Cao Tổ phục hồi địa vị cho Mân Việt là một vương quốc chư hầu, phong Vô Chư là Mân Việt vương. Vô Chư được triều Hán cho phép xây thành phòng thủ ở [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u) cũng như một số địa điểm khác tại [Vũ Di Sơn](/wiki/Khu_th%E1%BA%AFng_c%E1%BA%A3nh_V%C5%A9_Di_S%C6%A1n), chúng đã được khai quật trong những năm gần đây. Vương quốc của Vô Chư đã mở rộng phạm vi ra ngoài ranh giới của Phúc Kiến đến các vùng đất mà nay là phía đông [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), phía đông [Giang Tây](/wiki/Giang_T%C3%A2y), và phía nam [Chiết Giang](/wiki/Chi%E1%BA%BFt_Giang).
Sau cái chết của Vô Chư, Mân Việt duy trì truyền thống chiến đấu của mình và tiến hành một số cuộc viễn chinh chống lại các nước chư hầu láng giềng tại
[Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), [Giang Tây](/wiki/Giang_T%C3%A2y), và [Chiết Giang](/wiki/Chi%E1%BA%BFt_Giang), việc này diễn ra trong suốt thế kỷ thứ 2 TCN và chỉ bị ngăn chặn bởi [triều Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n). Cuối cùng, hoàng đế triều Hán đã quyết định loại bỏ mối đe dọa tiềm tàng này bằng cách gửi lực lượng quân sự lớn tấn công Mân Việt từ tứ phía cả trên biển lẫn trên bộ vào năm 111 TCN. Những người lãnh đạo ở Phúc Châu đã đầu hàng để tránh một cuộc chiến vô ích, tuy nhiên quân Hán vẫn tiến hành hủy hoại cung điện, thành quách của Mân Việt; vương quốc đầu tiên trong lịch sử Phúc Kiến kết thúc tồn tại một cách đột ngột.
Sau khi triều Hán dần sụp đổ vào cuối thế kỷ 2, mở đường cho thời
[Tam Quốc](/wiki/Tam_Qu%E1%BB%91c). [Tôn Quyền](/wiki/T%C3%B4n_Quy%E1%BB%81n), người sáng lập ra nước [Đông Ngô](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Ng%C3%B4), đã phải mất gần 20 năm mới có thể khuất phục được người [Sơn Việt](/wiki/S%C6%A1n_Vi%E1%BB%87t), một nhánh Bách Việt sống ở vùng đồi núi. Làn sóng nhập cư đầu tiên của giới quý tộc người Hán đến khu vực Phúc Kiến ngày nay diễn ra vào đầu thế kỷ 4 khi [triều Tây Tấn](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A5n) sụp đổ và miền Bắc Trung Quốc bị các [các dân tộc Hồ](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%E1%BB%93) xâu xé. Những người nhập cư này chủ yếu đến từ tám dòng họ ở miền trung Trung Quốc: [Lâm](/wiki/L%C3%A2m_(h%E1%BB%8D)), [Hoàng](/wiki/Ho%C3%A0ng_(h%E1%BB%8D)), [Trần](/wiki/Tr%E1%BA%A7n), [Trịnh](/wiki/Tr%E1%BB%8Bnh_(h%E1%BB%8D)), [Chiêm](/w/index.php?title=Chi%C3%AAm_(h%E1%BB%8D)&action=edit&redlink=1) (詹), [Khâu](/wiki/Kh%C3%A2u_(h%E1%BB%8D)), [Hà](/wiki/H%C3%A0_(h%E1%BB%8D)) và [Hồ](/wiki/H%E1%BB%93_(h%E1%BB%8D)). Bốn họ đầu tiên vẫn là những họ chính của người dân Phúc Kiến hiện nay.
Tuy nhiên, địa hình gồ ghề và biệt lập với các khu vực lân cận đã góp phần khiến cho nền kinh tế và mức độ phát triển của Phúc Kiến tương đối lạc hậu. Bất chấp việc số người Hán trong khu vực đã tăng đáng kể, mật độ dân số ở Phúc Kiến khi đó vẫn còn thấp so với phần còn lại của Trung Quốc. Triều Tấn chỉ lập ra 2 quận và 16 huyện trên đất Phúc Kiến ngày nay. Giống như các tỉnh phía nam khác như
[Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), [Quảng Tây](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_T%C3%A2y), [Quý Châu](/wiki/Qu%C3%BD_Ch%C3%A2u) và [Vân Nam](/wiki/V%C3%A2n_Nam), Phúc Kiến thường là một địa điểm để triều đình đương thời lưu đày các tù nhân và các nhân vật bất đồng. Đến thời [Nam-Bắc triều](/wiki/Nam-B%E1%BA%AFc_tri%E1%BB%81u_(Trung_Qu%E1%BB%91c)), Phúc Kiến nằm dưới quyền kiểm soát của các hoàng triều phương Nam.
Thời
[Đường](/wiki/Nh%C3%A0_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) (618–907) là một thời kỳ hoàng kim của phong kiến Trung Quốc. Khi triều Đường sụp đổ, Trung Quốc bị chia cắt trong suốt một thời kỳ được gọi là [Ngũ Đại Thập Quốc](/wiki/Ng%C5%A9_%C4%90%E1%BA%A1i_Th%E1%BA%ADp_Qu%E1%BB%91c). Trong thời gian này, đã có một làn sóng nhập cư thứ hai đến Phúc Kiến để tìm chốn nương thân, dẫn đầu là [Vương Thẩm Tri](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_Th%E1%BA%A9m_Tri), người này đã lập ra [nước Mân](/wiki/M%C3%A2n_(Th%E1%BA%ADp_qu%E1%BB%91c)) với kinh đô đặt tại Phúc Châu. Tuy nhiên, sau khi quốc vương khai quốc qua đời, Mân quốc đã xảy ra xung đột nội bộ và sớm bị một nước phương Nam khác là [Nam Đường](/wiki/Nam_%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng) tiêu diệt. [[3]](#cite_note-source0-3) [Tuyền Châu](/wiki/Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u) là một hải cảng phồn hoa dưới thời Mân. Vào đầu thời [triều Minh](/wiki/Nh%C3%A0_Minh), Tuyền Châu là khu vực binh lính tập hợp và cung cấp vật phẩm cho chuyến thám hiểm hàng hải của [Trịnh Hòa](/wiki/Tr%E1%BB%8Bnh_H%C3%B2a). Việc hải cảng này phát triển hơn nữa bị cản trở do triều Minh đã ra lệnh [hải cấm](/w/index.php?title=H%E1%BA%A3i_c%E1%BA%A5m&action=edit&redlink=1), và Tuyền Châu đã dần bị thay thế bởi các cảng [Quảng Châu](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ch%C3%A2u), [Hàng Châu](/wiki/H%C3%A0ng_Ch%C3%A2u), [Ninh Ba](/wiki/Ninh_Ba) và [Thượng Hải](/wiki/Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_H%E1%BA%A3i) gần đó mặc dù lệnh cấm đã được gỡ bỏ vào năm 1550. Việc [Uy khấu](/wiki/Uy_kh%E1%BA%A5u) (hải tặc Nhật Bản) xâm nhập với quy mô lớn cuối cùng đã bị quân Trung Quốc và [Toyotomi Hideyoshi](/wiki/Toyotomi_Hideyoshi) của Nhật Bản xóa bỏ.
Thời Minh mạt và
[Thanh sơ](/wiki/Nh%C3%A0_Thanh) đã xảy ra làn sóng lớn người tị nạn đến Phúc Kiến và 20 năm cấm buôn bán trên biển dưới thời [Hoàng đế Khang Hy](/wiki/Khang_Hi), một biện pháp nhằm chống lại những người vẫn [trung thành với nhà Minh](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_%C4%90%C3%B4ng_Ninh) tại Đài Loan dưới quyền lãnh đạo của [Trịnh Thành Công](/wiki/Tr%E1%BB%8Bnh_Th%C3%A0nh_C%C3%B4ng). Tuy nhiên, những người tị nạn này đã không ở lại Phúc Kiến mà sau đó lại di cư đến các khu vực thịnh vượng ở [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng). Năm 1689, triều đình nhà Thanh sau khi thu phục được Đài Loan đã chính thức hợp nhất hòn đảo này vào Phúc Kiến. Sau đó, người Hán bắt đầu di cư với số lượng lớn ra Đài Loan, và phần lớn cư dân Đài Loan hiện nay có nguồn gốc từ những người nhập cư đến từ miền Nam Phúc Kiến. Sau khi Đài Loan trở thành một tỉnh riêng vào năm 1885 và rồi bị nhượng cho Nhật Bản vào năm 1895, Phúc Kiến vẫn duy trì nguyên trạng cho đến nay. Phúc Kiến chịu ảnh hưởng đáng kể của Nhật Bản sau khi ký kết [Hiệp ước Shimonoseki](/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C6%B0%E1%BB%9Bc_Shimonoseki) năm 1895 cho đến [Chiến tranh Trung-Nhật](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Trung-Nh%E1%BA%ADt) trong [Chiến tranh thế giới thứ hai](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi_th%E1%BB%A9_hai).
Sau
[Cách mạng Tân Hợi](/wiki/C%C3%A1ch_m%E1%BA%A1ng_T%C3%A2n_H%E1%BB%A3i), tỉnh Phúc Kiến nằm dưới quyền kiểm soát của chính quyền [Trung Hoa Dân Quốc](/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c). Năm 1933, [lộ quân 19](/w/index.php?title=L%E1%BB%99_qu%C3%A2n_19&action=edit&redlink=1) tiến hành binh biến và lập nên [Trung Hoa Cộng hòa quốc](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Trung_Hoa), đặt thủ đô tại [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u). Nước cộng hòa này chỉ tồn tại trong 55 ngày từ 22 tháng 11 năm 1933 đến 13 tháng 1 năm 1934. Sau [Nội chiến Trung Quốc](/wiki/N%E1%BB%99i_chi%E1%BA%BFn_Trung_Qu%E1%BB%91c), Phúc Kiến thuộc quyền kiểm soát của [Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa), riêng quần đảo [Kim Môn](/wiki/Kim_M%C3%B4n) và [Mã Tổ](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_M%C3%A3_T%E1%BB%95) do chính quyền Trung Hoa Dân Quốc tại Đài Loan chiếm giữ, chính quyền Trung Hoa Dân Quốc cũng thành lập nên [tỉnh Phúc Kiến](/wiki/T%E1%BB%89nh_Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn_(Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c)), song bộ máy chính quyền cấp tỉnh này hiện nay không hoạt động trên thực tế. [Eo biển Đài Loan](/wiki/Eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan) đã từng xảy ra ba cuộc khủng hoảng giữa hai bên vào các năm [1954-1955](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%A7ng_ho%E1%BA%A3ng_eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1), [1958](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%A7ng_ho%E1%BA%A3ng_eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_hai&action=edit&redlink=1) và [1995–1996](/w/index.php?title=Kh%E1%BB%A7ng_ho%E1%BA%A3ng_eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_nh%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1).
Kể từ cuối thập niên, kinh tế Phúc Kiến ở vùng ven biển đã hưởng lợi rất nhiều từ sự gần gũi về mặt địa lý và văn hóa với Đài Loan. Chính quyền Phúc Kiến và chính phủ Trung ương Trung Quốc cũng đề xuất thành lập
[khu kinh tế Bờ tây Eo biển](/w/index.php?title=Khu_kinh_t%E1%BA%BF_B%E1%BB%9D_t%C3%A2y_Eo_bi%E1%BB%83n&action=edit&redlink=1) để khai thác hiệu quả lợi thế này. Năm 2008, Đài Loan là nhà đầu tư số một tại Phúc Kiến. [[4]](#cite_note-4)
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=2)]
Phúc Kiến nằm ở vùng ven biển phía đông nam Trung Quốc. Phúc Kiến giáp với Chiết Giang ở phía bắc, giáp với Giang Tây ở phía tây, giáp với Quảng Đông ở phía tây nam. Ở phía đông và phía nam của mình, Phúc Kiến giáp với
[biển Hoa Đông](/wiki/Bi%E1%BB%83n_Hoa_%C4%90%C3%B4ng), [eo biển Đài Loan](/wiki/Eo_bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%A0i_Loan) và [biển Đông](/wiki/Bi%E1%BB%83n_%C4%90%C3%B4ng). Đường bờ biển của Phúc Kiến kéo dài 535 km theo đường thẳng. Tuy nhiên do có nhiều vịnh và bán đảo, đường bờ biển trên thực tế dài khoảng 3.324 km, chiếm 18,3% chiều dài đường bờ biển Trung Quốc. Các vịnh lớn tại Phúc Kiến là [vịnh Phúc Ninh](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_Ph%C3%BAc_Ninh&action=edit&redlink=1) (福宁湾), [vịnh Tam Sa](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_Tam_Sa&action=edit&redlink=1) (三沙湾), [vịnh La Nguyên](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_La_Nguy%C3%AAn&action=edit&redlink=1) (罗源湾), [vịnh Mi Châu](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_Mi_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) (湄洲湾), [vịnh Đông Sơn](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_%C4%90%C3%B4ng_S%C6%A1n&action=edit&redlink=1) (东山湾). Phúc Kiến có tổng cộng 1.404 đảo ven bờ, tổng diện tích của các hòn đảo này là khoảng trên 1.200 km². Các đảo chính là [5] [Hạ Môn](/wiki/H%E1%BA%A1_M%C3%B4n), [Kim Môn](/wiki/Kim_M%C3%B4n), [Bình Đàm](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A3o_B%C3%ACnh_%C4%90%C3%A0m&action=edit&redlink=1)(平潭岛), [Nam Nhật](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A3o_Nam_Nh%E1%BA%ADt&action=edit&redlink=1)(南日岛), [Đông Sơn](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A3o_%C4%90%C3%B4ng_S%C6%A1n&action=edit&redlink=1)(东山岛).
Địa hình Phúc Kiến chủ yếu là đồi núi, theo truyền thống được mô tả là "Bát sơn, nhất thủy, nhất phân điền" (八山一水一分田). Ở phía tây bắc, địa hình cao hơn với
[dãy núi Vũ Di](/wiki/Khu_th%E1%BA%AFng_c%E1%BA%A3nh_V%C5%A9_Di_S%C6%A1n) tạo thành ranh giới tự nhiên giữa Phúc Kiến và [Giang Tây](/wiki/Giang_T%C3%A2y), trong đó, [núi Hoàng Cương](/w/index.php?title=N%C3%BAi_Ho%C3%A0ng_C%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1) (黄岗山) với cao độ 2.157 m là điểm cao nhất tại Phúc Kiến, cũng là điểm cao nhất vùng Đông Nam của Trung Quốc. Vành đai núi Phúc Kiến từ bắc xuống nam chia thành [dãy núi Thứu Phong](/w/index.php?title=D%C3%A3y_n%C3%BAi_Th%E1%BB%A9u_Phong&action=edit&redlink=1), [dãy núi Đái Vân](/w/index.php?title=D%C3%A3y_n%C3%BAi_%C4%90%C3%A1i_V%C3%A2n&action=edit&redlink=1) (戴云山脉), [[dãy núi [Bác Bình Lĩnh](/w/index.php?title=B%C3%A1c_B%C3%ACnh_L%C4%A9nh&action=edit&redlink=1) (博平岭山脉). Đất đỏ và đất vàng là các loại đất chính của Phúc Kiến. Phúc Kiến là đơn vị hành chính cấp tỉnh có nhiều rừng nhất tại Trung Quốc, với tỷ lệ che phủ rừng đạt 62,96% vào năm 2009. Rừng tại Phúc Kiến có thể phân thành khu vực rừng thường xanh lá rộng cận nhiệt ở trung và tây bộ và rừng mưa cận nhiệt đới gió mùa ở đông bộ. [6]
Các sông chủ yếu tại Phúc Kiến là
[Mân Giang](/wiki/S%C3%B4ng_M%C3%A2n_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)) (闽江) dài 577 km, [Tấn Giang](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_T%E1%BA%A5n_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)&action=edit&redlink=1) (晋江) dài 182 km, [Cửu Long Giang](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_C%E1%BB%ADu_Long_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)&action=edit&redlink=1) (九龙江) dài 258 km và [Đinh Giang](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_%C4%90inh&action=edit&redlink=1) (汀江) dài 220 km. Với lượng mưa phong phú, lưu lượng nước hàng năm của các sông trên toàn tỉnh là 116,8 tỷ m³ nước, riêng lưu lượng dòng chảy bình quân của Mân Giang (1.980 m³/s) đã lớn hơn của [Hoàng Hà](/wiki/Ho%C3%A0ng_H%C3%A0) (1.774,5 m³/s). Đa số các sông suối có độ dốc lớn và chảy nhanh, có nhiều ghềnh thác, dự trữ thủy lực lý thuyết đạt 10,46 triệu kW, công suất lắp đặt đạt 7,0536 triệu kW. Tại vùng duyên hải, do có nhiều vũng vịnh nên có thể lợi dụng thủy triều để sản xuất điện, với 3000 km² diện tích chịu ảnh hưởng của thủy triều, dự trữ năng lượng thủy triều có thể khai thác là trên 10 triệu kW. Phúc Kiến có bốn đồng bằng lớn là [đồng bằng Chương Châu](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_Ch%C6%B0%C6%A1ng_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1), [đồng bằng Phúc Châu](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1), [đồng bằng Tuyền Châu](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) và [đồng bằng Hưng Hóa](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_H%C6%B0ng_H%C3%B3a&action=edit&redlink=1).
Phúc Kiến có khí hậu cận nhiệt đới ẩm gió mùa, khí hậu có lợi cho việc phát triển một nền nông nghiệp đa dạng. Nhiệt độ trung bình hàng năm là 17-21 °C. Mùa đông tại Phúc Kiến khá ấm áp, nhiệt độ tháng 1 tại vùng duyên hải là 7-10 °C, tại vùng núi là 6-8 °C. Mùa hè nóng với nhiệt độ dao động từ 20-39 °C, chịu ảnh hưởng của nhiều cơn bão nhiệt đới.
[Giáng thủy](/wiki/Gi%C3%A1ng_th%E1%BB%A7y) hàng năm đạt từ 1.400-2.000 mm, giảm dần từ đông nam đến tây bắc.
### Phân vùng[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=3)]
Mân Đông là một khu vực rộng lớn, bao gồm khu vực trung hạ du Mân Giang ở đông bộ và khu vực đồi núi ở đông bắc bộ Phúc Kiến, giáp eo biển Đài Loan và biển Hoa Đông. Về mặt hành chính, vùng Mân Đông bao gồm Phúc Châu và Ninh Đức. Tại Mân Đông, toàn bộ Phúc Châu và hai huyện
[Cổ Điền](/wiki/C%E1%BB%95_%C4%90i%E1%BB%81n), [Bình Nam](/wiki/B%C3%ACnh_Nam,_Ninh_%C4%90%E1%BB%A9c) của Ninh Đức nói [tiếng Phúc An](/w/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%BAc_An&action=edit&redlink=1) (福安话). [Quần đảo Mã Tổ](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_M%C3%A3_T%E1%BB%95) do Trung Hoa Dân Quốc quản lý cũng thuộc vùng Mân Đông.
Mân Trung gồm
[Phủ Điền](/wiki/Ph%E1%BB%A7_%C4%90i%E1%BB%81n) và đại bộ phận của [Tam Minh](/wiki/Tam_Minh). Trong vùng Mân Trung, các huyện [Vưu Khê](/wiki/V%C6%B0u_Kh%C3%AA) và [Đại Điền](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_%C4%90i%E1%BB%81n,_Tam_Minh) nói [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam); các huyện khu [Tam Nguyên](/wiki/Tam_Nguy%C3%AAn_(khu)), [Vĩnh An](/wiki/V%C4%A9nh_An,_Tam_Minh) và [Sa](/wiki/Sa_(huy%E1%BB%87n)) nói [tiếng Mân Trung](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Trung); tại [Ninh Hóa](/wiki/Ninh_H%C3%B3a) và [Thanh Lưu](/wiki/Thanh_L%C6%B0u,_Tam_Minh) nói [tiếng Khách Gia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Kh%C3%A1ch_Gia); các huyện [Thái Ninh](/wiki/Th%C3%A1i_Ninh,_Tam_Minh), [Tương Lạc](/wiki/T%C6%B0%C6%A1ng_L%E1%BA%A1c), [Kiến Ninh](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_Ninh) và [Minh Khê](/wiki/Minh_Kh%C3%AA) nói [phương ngôn Mân Cống](/w/index.php?title=Ph%C6%B0%C6%A1ng_ng%C3%B4n_M%C3%A2n_C%E1%BB%91ng&action=edit&redlink=1) (闽赣方言).
Mân Nam chỉ khu vực lưu vực
[Cửu Long Giang](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_C%E1%BB%ADu_Long_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)&action=edit&redlink=1) và [Tấn Giang](/w/index.php?title=S%C3%B4ng_T%E1%BA%A5n_(Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn)&action=edit&redlink=1) ở nam bộ Phúc Kiến, giáp với eo biển Đài Loan. Về mặt hành chính, Mân Nam bao gồm ba [địa cấp thị](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_c%E1%BA%A5p_th%E1%BB%8B) [Chương Châu](/wiki/Ch%C6%B0%C6%A1ng_Ch%C3%A2u), [Tuyền Châu](/wiki/Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u) và [Hạ Môn](/wiki/H%E1%BA%A1_M%C3%B4n). Vùng Mân Nam có nền kinh tế phát triển, còn được gọi là tam giác vàng Mân Nam. Các đảo [Kim Môn](/wiki/Kim_M%C3%B4n) do Trung Hoa Dân Quốc quản lý cũng thuộc vùng Mân Nam. Mân Nam là quê hương của một số lượng lớn [Hoa kiều](/wiki/Hoa_ki%E1%BB%81u), là tổ tiên của đa số người Đài Loan. Người dân vùng Mân Nam nói [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam).
Mân Bắc chỉ khu vực thượng du Mân Giang ở bắc bộ Phúc Kiến, phía đông nam của đoạn bắc
[dãy núi Vũ Di](/wiki/D%C3%A3y_n%C3%BAi_V%C5%A9_Di) và phía tây bắc của [dãy núi Đái Vân](/w/index.php?title=D%C3%A3y_n%C3%BAi_%C4%90%C3%A1i_V%C3%A2n&action=edit&redlink=1) (戴云山脉). Về mặt hành chính, Mân Bắc bao gồm [Nam Bình](/wiki/Nam_B%C3%ACnh_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)) và một bộ phận của [Tam Minh](/wiki/Tam_Minh). Mân Bắc giáp với Ninh Đức ở phía đông, giáp với [Thượng Nhiêu](/wiki/Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_Nhi%C3%AAu) và [Ưng Đàm](/wiki/%C6%AFng_%C4%90%C3%A0m) của tỉnh [Giang Tây](/wiki/Giang_T%C3%A2y) ở phía tây, phía nam đan xen vào Tam Minh, phía bắc giáp với [Lệ Thủy](/wiki/L%E1%BB%87_Th%E1%BB%A7y,_Chi%E1%BA%BFt_Giang) của tỉnh [Chiết Giang](/wiki/Chi%E1%BA%BFt_Giang). Người dân Mân Bắc nói [tiếng Mân Bắc](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_B%E1%BA%AFc).
Mân Tây thời cổ dùng để chỉ các châu quận ở cực tây của Phúc Kiến là
[Đinh châu](/w/index.php?title=%C4%90inh_ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) (汀州), ngoại trừ khu thành Long Nham và bên ngoài Chương Bình, là nơi cư trú của [người Xa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Xa), và là một trong tứ châu Khách Gia. Mân Tây là quê hương của nhiều người Khách Gia tại Đài Loan, Đông Nam Á và Tứ Xuyên. Hiện nay, Mân Tây dùng để chỉ [Long Nham](/wiki/Long_Nham). [Thổ lâu Phúc Kiến](/wiki/Th%E1%BB%95_l%C3%A2u_Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn) là một [di sản văn hóa thế giới](/wiki/Di_s%E1%BA%A3n_th%E1%BA%BF_gi%E1%BB%9Bi).
## Các đơn vị hành chính[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=4)] [Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa) cai quản hầu hết tỉnh này, và chia nó thành 9 đơn vị hành chính cấp [địa khu](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%8Ba_khu_Trung_Qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1):
|Bản đồ||#||Tên||Thủ phủ||
|[2010](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_%C4%91i%E1%BB%81u_tra_nh%C3%A2n_kh%E1%BA%A9u_l%E1%BA%A7n_th%E1%BB%A9_6_(C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa)&action=edit&redlink=1))
(km²)
![ Fujian prfc map.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/70/Fujian_prfc_map.png/301px-Fujian_prfc_map.png)
![ Fujian prfc map.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/70/Fujian_prfc_map.png/301px-Fujian_prfc_map.png)
**—** [Thành phố cấp phó tỉnh](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_ph%C3%B3_t%E1%BB%89nh)— [Hạ Môn](/wiki/H%E1%BA%A1_M%C3%B4n) [Tư Minh](/wiki/T%C6%B0_Minh)
Xiàmén Shì
**—** [Thành phố cấp địa khu](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Ba_c%E1%BA%A5p_th%E1%BB%8B)— [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u) [Cổ Lâu](/wiki/C%E1%BB%95_L%C3%A2u,_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u)
Fúzhōu Shì
[Long Nham](/wiki/Long_Nham) [Tân La](/wiki/T%C3%A2n_La,_Long_Nham)
Lóngyán Shì
[Nam Bình](/wiki/Nam_B%C3%ACnh_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)) [Duyên Bình](/wiki/Duy%C3%AAn_B%C3%ACnh)
Nánpíng Shì
[Ninh Đức](/wiki/Ninh_%C4%90%E1%BB%A9c) [Tiêu Thành](/wiki/Ti%C3%AAu_Th%C3%A0nh)
Níngdé Shì
[Phủ Điền](/wiki/Ph%E1%BB%A7_%C4%90i%E1%BB%81n) [Thành Sương](/wiki/Th%C3%A0nh_S%C6%B0%C6%A1ng)
Pútián Shì
[Tuyền Châu](/wiki/Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u) [Phong Trạch](/wiki/Phong_Tr%E1%BA%A1ch)
Quánzhōu Shì
[Tam Minh](/wiki/Tam_Minh) [Tam Nguyên](/wiki/Tam_Nguy%C3%AAn_(khu))
Sānmíng Shì
[Chương Châu](/wiki/Ch%C6%B0%C6%A1ng_Ch%C3%A2u) [Hương Thành](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_Th%C3%A0nh,_Ch%C6%B0%C6%A1ng_Ch%C3%A2u)
Zhāngzhōu Shì
9 đơn vị hành chính cấp địa khu này được chia thành 85 đơn vị hành chính cấp huyện, gồm 26
[quận](/wiki/Khu_(Trung_Qu%E1%BB%91c)), 14 thị xã ( *), và 45 huyện cấp thị* [huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_(Trung_Qu%E1%BB%91c)). Các đơn vị hành chính cấp huyện này lại được nhỏ thành 1107 đơn vị hành chính cấp [hương](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_(Trung_Qu%E1%BB%91c)), gồm 605 thị trấn ( *), 328* [trấn](/wiki/Tr%E1%BA%A5n_(Trung_Qu%E1%BB%91c)) [hương](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_(Trung_Qu%E1%BB%91c)), 18 [hương dân tộc](/wiki/C%C3%A1c_khu_v%E1%BB%B1c_t%E1%BB%B1_tr%E1%BB%8B_t%E1%BA%A1i_Trung_Qu%E1%BB%91c), và 156 *.* [nhai đạo](/wiki/Nhai_%C4%91%E1%BA%A1o_bi%E1%BB%87n_s%E1%BB%B1_x%E1%BB%A9)
Huyện
[Kim Môn](/wiki/Kim_M%C3%B4n) về mặt danh nghĩa là do thành phố [Tuyền Châu](/wiki/Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u) quản lý, nhưng thực tế lại do [Trung Hoa Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c) trên đảo [Đài Loan](/wiki/%C4%90%C3%A0i_Loan) quản lý. Huyện [Liên Giang](/wiki/Li%C3%AAn_Giang), thuộc thành phố Phúc Châu của CHND Trung Hoa, trên danh nghĩa quản lý [Quần đảo Mã Tổ](/wiki/Qu%E1%BA%A7n_%C4%91%E1%BA%A3o_M%C3%A3_T%E1%BB%95), nhưng thực tế Mã Tổ lại do [Trung Hoa Dân Quốc](/wiki/Trung_Hoa_D%C3%A2n_Qu%E1%BB%91c) quản lý, với tên gọi là huyện Liên Giang. Nhóm đảo [Ô Khâu](/wiki/%C3%94_Kh%C3%A2u) trên danh nghĩa thuộc quyền quản lý của khu [Tú Tự](/wiki/T%C3%BA_T%E1%BB%B1) thuộc thành phố [Phủ Điền](/wiki/Ph%E1%BB%A7_%C4%90i%E1%BB%81n) của CHND Trung Hoa song trên thực tế do huyện Kim Môn của Trung Hoa Dân Quốc quản lý.
## Nhân khẩu[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=5)]
### Dân tộc[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=6)] [Người Hán](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A1n) chiếm 98% cư dân Phúc Kiến, tuy nhiên cư dân người Hán tại Phúc Kiến lại có tính đa nguyên cao về ngôn ngữ và văn hóa. [người Mân](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_M%C3%A2n&action=edit&redlink=1) (người nói tiếng Mân) là nhóm Hán lớn nhất tại Phúc Kiến, tiếp theo là [người Khách Gia](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Kh%C3%A1ch_Gia), [người Triều Châu](/w/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Tri%E1%BB%81u_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1). Người Khách Gia sinh sống ở phần tây nam của Phúc Kiến. Người Huệ An, một nhánh người Hán có văn hóa và các tập tục khác biệt, sinh sống tại bờ biển đông nam Phúc Kiến gần trấn [Sùng Vũ](/w/index.php?title=S%C3%B9ng_V%C5%A9,_Hu%E1%BB%87_An&action=edit&redlink=1) (崇武镇) tại huyện [Huệ An](/wiki/Hu%E1%BB%87_An). [người Xa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Xa) sinh sống chủ yếu ở vùng núi phía bắc Phúc Kiến, chiếm 60% tổng số người Xa tại Trung Quốc, họ là dân tộc thiểu số lớn nhất tại Phúc Kiến.
Năm 2009, tỉnh Phúc Kiến có tổng cộng 11
[hương dân tộc](/wiki/C%C3%A1c_khu_v%E1%BB%B1c_t%E1%BB%B1_tr%E1%BB%8B_t%E1%BA%A1i_Trung_Qu%E1%BB%91c), trong đó có 18 hương dân tộc Xa và 1 hương dân tộc Hồi, có 562 thôn dân tộc. [[7]](#cite_note-7)
Phúc Kiến là quê hương của nhiều
[Hoa kiều](/wiki/Hoa_ki%E1%BB%81u) hải ngoại, đặc biệt là ở [Đông Nam Á](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Nam_%C3%81). Hậu duệ của những người di cư từ Phúc Kiến chiếm đa số trong cộng đồng người Hán tại Đài Loan và [Singapore](/wiki/Singapore). Tại [Hồng Kông](/wiki/H%E1%BB%93ng_K%C3%B4ng), theo ước tính có khoảng 1,2 triệu người Phúc Kiến, riêng người gốc Tuyền Châu là 700.000 người. Người gốc Phúc Kiến cũng chiếm một tỉ lệ đáng kể trong cộng đồng người Hán tại [Malaysia](/wiki/Malaysia), [Indonesia](/wiki/Indonesia), [Brunei](/wiki/Brunei) và [Philippines](/wiki/Philippines). Từ năm 1970 trở đi, [Phúc Thanh](/wiki/Ph%C3%BAc_Thanh) và [Trường Lạc, Phúc Châu](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_L%E1%BA%A1c,_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u) có nhiều người di cư đến [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Anh Quốc](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland), [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n) và [Nam Mỹ](/wiki/Nam_M%E1%BB%B9).
### Ngôn ngữ[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=7)]
Do có địa hình đồi núi với nhiều đợt nhập cư đến từ miền Trung Trung Quốc trong dòng chảy lịch sử, Phúc Kiến là một trong những nơi đa dạng nhất về ngôn ngữ trong số các khu vực người Hán trên toàn quốc. Trong một khoảng cách ngắn, các phương ngữ trong cùng một địa phương có thể không hiểu lẫn nhau. Điều này được phản ánh trong thành ngữ "nếu bạn đi năm dặm tại Phúc Kiến thì văn hóa sẽ biến đổi, và nếu bạn đi mười dặm, ngôn ngữ sẽ khác".
Việc phân loại các phương ngữ này khiến các nhà ngôn ngữ học lúng túng. Nhìn chung, hầu hết các phương ngữ tại Phúc Kiến được xếp thuộc về [8] [tiếng Mân](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n), nhóm này lại chia thành [tiếng Mân Bắc](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_B%E1%BA%AFc), [tiếng Mân Đông](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_%C4%90%C3%B4ng), [tiếng Mân Trung](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Trung), [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam), [tiếng Phủ Tiên](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%E1%BB%A7_Ti%C3%AAn), và [tiếng Thiệu Tương](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Thi%E1%BB%87u_T%C6%B0%C6%A1ng)(邵将). (phân nhóm thứ bảy của tiếng Mân, [tiếng Hải Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_H%E1%BA%A3i_Nam), không nói ở Phúc Kiến.) [Phương ngữ Phúc Châu](/w/index.php?title=Ph%C6%B0%C6%A1ng_ng%E1%BB%AF_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1)thuộc [tiếng Mân Đông](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_%C4%90%C3%B4ng), song một số nhà ngôn ngữ học lại phân nó thuộc tiếng Mân Bắc; [tiếng Hạ Môn](/w/index.php?title=Ph%C6%B0%C6%A1ng_ng%E1%BB%AF_H%E1%BA%A1_M%C3%B4n&action=edit&redlink=1)là một bộ phận của [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam). [Tiếng Khách Gia](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Kh%C3%A1ch_Gia), một phân nhánh khác của tiếng Hán, được người Khách Gia sinh sống quanh [Long Nham](/wiki/Long_Nham)nói. Cũng như các tỉnh khác, ngôn ngữ chính thức tại Phúc Kiến là [tiếng Phổ thông](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_Trung_Qu%E1%BB%91c), được dùng để đàm thoại giữa người dân ở các khu vực khác nhau. [[8]](#cite_note-NYTDialects-8)
## Kinh tế[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=8)]
Trước năm 1978, do nằm đối diện với Đài Loan, Phúc Kiến được xem là sẽ trở thành tiền tuyến trong một cuộc chiến tranh tiềm tàng giữa hai bờ eo biển. Vì thế, tỉnh không được chính phủ Trung ương Trung Quốc đầu tư nhiều và kinh tế chậm phát triển hơn so với phần còn lại của đất nước. Từ sau cải cách mở cửa năm 1978, Phúc Kiến đã nhận được nguồn đầu tư đáng kể của Hoa kiều gốc Phúc Kiến tại hải ngoại, từ Đài Loan và đầu tư ngoại quốc. Ngày nay, mặc dù là một trong các tỉnh giàu có của Trung Quốc, song GDP bình quân đầu người của Phúc Kiến vẫn đứng thấp nhất trong số các đơn vị hành chính ven biển phía đông của Trung Quốc.
Theo các số liệu sơ bộ, tổng GDP của Phúc Kiến năm 2010 đạt 1,4 nghìn tỉ NDT, tăng 13,8% so với năm trước, GDP bình quân đầu người đạt 39.432 NDT, tăng 13% so với năm trước, trong đó tỉ lệ ba khu vực [9] [một](/wiki/Khu_v%E1%BB%B1c_m%E1%BB%99t_c%E1%BB%A7a_n%E1%BB%81n_kinh_t%E1%BA%BF), [hai](/wiki/Khu_v%E1%BB%B1c_hai_c%E1%BB%A7a_n%E1%BB%81n_kinh_t%E1%BA%BF)và [ba](/wiki/D%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5)của nền kinh tế lần lượt là 9,5%-51,3%-39,2%. [[10]](#cite_note-10)
Hạ Môn, Phúc Châu và Tuyền Châu là những nơi kinh tế phát triển hơn cả tại Phúc Kiến. Tại vùng ven biển, các ngành công nghiệp chủ đạo là công nghiệp nhẹ, điện tử, thực phẩm, thủy sản, chế biến thực phẩm; còn tại vùng nội địa, các ngành công nghiệp chủ đạo là nguyên liệu thô, dệt may, gỗ, hóa chất. Phúc Kiến có các nhà máy chế biến
[trà](/wiki/Tr%C3%A0), cùng các nhà máy sản xuất trang phục và đồ thể thao của các hãng lớn như [Anta](/w/index.php?title=Anta&action=edit&redlink=1), [361 Degrees](/w/index.php?title=361_Degrees&action=edit&redlink=1), [Xtep](/w/index.php?title=Xtep&action=edit&redlink=1), [Peak Sport Products](/w/index.php?title=Peak_Sport_Products&action=edit&redlink=1) và [Septwolves](/w/index.php?title=Septwolves&action=edit&redlink=1). Nhiều hãng nước ngoài cũng có các hoạt động Phúc Kiến như Boeing, Dell, GE, Kodak, Nokia, Siemens, Swire, TDK và Panasonic. [[11]](#cite_note-11)
Phúc Kiến là tỉnh có nhiều đồi núi, thiếu đất canh tác.
[Lúa](/wiki/L%C3%BAa) là cây trồng chính, ngoài ra các nông dân còn trồng [khoai lang](/wiki/Khoai_lang) cùng [lúa mì](/wiki/L%C3%BAa_m%C3%AC) và [lúa mạch](/wiki/L%C3%BAa_m%E1%BA%A1ch). Ruộng lúa ước tính chiếm 81% diện tích đất canh tác, có thể trồng hai đến ba vụ luân phiên trong một năm, chẳng hạn theo công thức lúa gạo-lúa gạo-lúa mì. Phúc Kiến là một tỉnh trọng yếu trong việc trồng các loại cây trồng nhiệt đới và cận nhiệt đới tại Trung Quốc. Phúc Kiến cũng trồng [3] [mía](/wiki/M%C3%ADa)để sản xuất đường và trồng [cải dầu](/wiki/C%E1%BA%A3i_d%E1%BA%A7u). Phúc Kiến cũng dẫn đầu Trung Quốc về sản lượng [nhãn](/wiki/Nh%C3%A3n), [vải](/wiki/V%E1%BA%A3i_(c%C3%A2y)), [trà](/wiki/Ch%C3%A8_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt)). Theo công báo Phát triển Kinh tế và Xã hội Quốc dân tỉnh Phúc Kiến năm 2010, diện tích cây lương thực đạt 18,4845 triệu [mẫu](/wiki/M%E1%BA%ABu_(%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B_%C4%91o)), trong đó diện tích lúa là 12,8224 triệu mẫu, diện tích trồng [thuốc lá](/wiki/Thu%E1%BB%91c_l%C3%A1_(th%E1%BB%B1c_v%E1%BA%ADt))là 972.400 mẫu, diện tích trồng các loại hạt có dầu là 1.674.900 mẫu, khu vực có phát triển trồng rau là trên 10 triệu mẫu. năm 2010, sản lượng lương thực đạt 6,6 triệu [tấn](/wiki/T%E1%BA%A5n). [Hải sản](/wiki/H%E1%BA%A3i_s%E1%BA%A3n)là một thế mạnh khác của Phúc Kiến, đặt biệt là các loài có vỏ.
Tỉnh Phúc Kiến sẽ được hưởng lợi từ việc khai thông
[vận chuyển trực tiếp](/w/index.php?title=Tam_Th%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) với Đài Loan bắt đầu từ ngày 15 tháng 12 năm 2008. Điều này cũng bao gồm việc mở các chuyến bay từ Đài Loan đến các thành phố chính của Phúc Kiến như Hạ Môn và Phúc Châu. Bên cạnh đó, các cảng tại Hạ Môn, Tuyền Châu và Phúc Châu sẽ nâng cấp cơ sở hạ tầng để tăng trao đổi thương mại với Đài Loan. [[12]](#cite_note-economist.com-12) [[12]](#cite_note-economist.com-12) [[13]](#cite_note-13)
Năm 2011, GDP danh nghĩa của Phúc Kiến là 1,74 nghìn tỷ NDT (276,3 tỷ USD), tăng 13% so với năm trước đó.
GDP bình quân đầu người của tỉnh đạt 46.802 NDT (7.246 USD). [14] Đến năm 2015, Phúc Kiến hy vọng sẽ có ít nhất 50 doanh nghiệp có doanh thu hàng năm trên 10 tỉ NDT. Chính quyền cũng dự tính 55% tăng trưởng GDP sẽ đến từ lĩnh vực công nghiệp. [[9]](#cite_note-chinadaily.com.cn-9) [[15]](#cite_note-15)
## Giao thông[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=9)]
### Đường sắt[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=10)]
Người ta chỉ mới bắt đầu xây dựng đường sắt tại Phúc Kiến từ những năm 1950, khi hai bờ eo biển Đài Loan vẫn còn căng thẳng. Việc xây dựng đường sắt là một phần trong chiến lược của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa nhằm chống lại một cuộc tấn công có thể xảy ra từ Đài Loan. Vì thế, tuyến đường sắt từ
[Ưng Đàm](/wiki/%C6%AFng_%C4%90%C3%A0m) thuộc tỉnh [Giang Tô](/wiki/Giang_T%C3%B4) (được xác định là tuyến phòng thủ thứ hai) đến Hạ Môn đã được xây dựng, sau đó kéo dài thêm đến Phúc Châu. Để thu hút đầu tư, Phúc Kiến dự định sẽ tăng chiều dài đường sắt trong tỉnh lên 50%, đạt 2.500 km. Đến nay, đường sắt ở Phúc Kiến không còn phục vụ cho nhu cầu đi lại nội tỉnh mà chủ yếu phục vụ các tuyến đường dài đi đến các tỉnh khác. [16] [Đường sắt Phúc Châu-Hạ Môn](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_s%E1%BA%AFt_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u-H%E1%BA%A1_M%C3%B4n&action=edit&redlink=1) là một tuyến đường sắt cao tốc dài 274,9 km. Tuyến đường sắt này được bắt đầu xây dựng vào năm 2005, và đã được nghiệm thu vào tháng 10 năm 2009 và đi vào hoạt động từ năm 2010. Tuyến đường sắt có thể đạt tốc dộ trên 200 km/h và toàn hành trình chỉ mất khoảng 1 tiếng rưỡi. Tuyến đường sắt Phúc Châu-Hạ Môn là một phần của [Đường sắt cao tốc Hàng Châu-Phúc Châu-Thâm Quyến](/w/index.php?title=%C4%90%C6%B0%E1%BB%9Dng_s%E1%BA%AFt_cao_t%E1%BB%91c_H%C3%A0ng_Ch%C3%A2u-Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u-Th%C3%A2m_Quy%E1%BA%BFn&action=edit&redlink=1), vì thế, Phúc Kiến có thể kết nối một cách nhanh chóng và thuận lợi đến hai khu vực kinh tế lớn nhất đất nước là [đồng bằng Châu Giang](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_Ch%C3%A2u_Giang) và [đồng bằng Trường Giang](/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_b%E1%BA%B1ng_Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Giang). Dự kiến khi một cây cầu được xây dựng bắc qua [17] [vịnh Hàng Châu](/wiki/V%E1%BB%8Bnh_H%C3%A0ng_Ch%C3%A2u)để phục vụ cho tuyến đường sắt cao tốc, Phúc Kiến sẽ có thể kết nối trực tiếp đến [Thượng Hải](/wiki/Th%C6%B0%E1%BB%A3ng_H%E1%BA%A3i)bằng tuyến đường này. [[18]](#cite_note-18)
### Đường bộ[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=11)]
Mạng lưới đường bộ của Phúc Kiến đã được phát triển trong những năm đầu của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và luôn ở trong tình trạng tốt để có thể sẵn sàng phục vụ cho việc chuyển quân nếu xảy ra chiến tranh. Kể từ khi Trung Quốc tiến hành cải cách mở cửa vào năm 1978 và phát triển mạnh nền kinh tế thị trường với các ngành công nghiệp nhẹ, nhu cầu vận tải bằng đường bộ đã tăng lên rất nhiều. Tính đến năm 2012, có 54.876 kilômét (34.098 mi) đường quốc lộ tại Phúc Kiến, trong đó có 3.500 kilômét (2.200 mi) đường cao tốc. Theo
[Kế hoạch 5 năm lần thứ 12](/w/index.php?title=C%C3%A1c_k%E1%BA%BF_ho%E1%BA%A1ch_5_n%C4%83m_c%E1%BB%A7a_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa&action=edit&redlink=1), tức giai đoạn từ 2011 đến 2015, chiều dài đường cao tốc của Phúc Kiến sẽ tăng lên 5.500 kilômét (3.400 mi). [[19]](#cite_note-China_Briefing_Business_Guide:_North_East_China-19)
### Hàng không[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=12)]
Phúc Kiến có hai sân bay quốc tế là
[Sân bay quốc tế Trường Lạc Phúc Châu](/wiki/S%C3%A2n_bay_qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF_Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_L%E1%BA%A1c_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u), [Sân bay quốc tế Cao Khi Hạ Môn](/wiki/S%C3%A2n_bay_qu%E1%BB%91c_t%E1%BA%BF_Cao_Khi_H%E1%BA%A1_M%C3%B4n), và một số sân bay địa phương nhỏ hơn như là [Sân bay Tấn Giang Tuyền Châu](/wiki/S%C3%A2n_bay_T%E1%BA%A5n_Giang_Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u), [Sân bay Nam Bình Vũ Di Sơn](/wiki/S%C3%A2n_bay_Nam_B%C3%ACnh_V%C5%A9_Di_S%C6%A1n), [Sân bay Liên Thành](/wiki/S%C3%A2n_bay_Li%C3%AAn_Th%C3%A0nh). Những sân bay địa phương này được phát triển từ các sân bay quân sự song đến nay vẫn chỉ có một vài tuyến bay. Tuy nhiên, hai sân bay Phúc Châu và Hạ Môn đã được mở rộng và hiện đại hóa. Sân bay Hạ Môn có năng lực phục vụ 15,75 triệu hành khách vào năm 2011, còn Phúc Châu có năng lực tiếp đón 6,5 triệu hành khách mỗi năm với năng lực chuyên chở hàng hóa trên 200.000 tấn. Các sân bay tại Phúc Kiến có các tuyến bay trực tiếp đến 45 điểm, bao gồm cả các điểm quốc tế như [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n), [Malaysia](/wiki/Malaysia), [Thái Lan](/wiki/Th%C3%A1i_Lan), [Singapore](/wiki/Singapore) và [Hồng Kông](/wiki/H%E1%BB%93ng_K%C3%B4ng). [[16]](#cite_note-CNP-16)
### Giao thông đường thủy[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=13)]
Phúc Kiến có trên 3.700 km đường thủy nội địa, song lại có ít ý nghĩa vì các dòng chảy quá nông nên tàu lớn không thể đi lại. Ngoài ra, trên nhiều con sông có các đập thủy điện, vì thế Phúc Kiến khó có khả năng phát triển loại hình giao thông này. Tuy nhiên, với lợi thế nằm ven biển cùng nhiều vũng, vịnh, Phúc Kiến có khả năng phát triển giao thông đường biển. Một số hải cảng chính của Phúc Kiến là Hạ Môn, Phúc Châu, Tuyền Châu, Chương Châu, Hàm Giang. Ngoài ra, tỉnh Phúc Kiến còn sẽ hình thành một hải cảng lớn ở
[vịnh Mi Châu](/w/index.php?title=V%E1%BB%8Bnh_Mi_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) (湄洲湾) thuộc Phủ Điền. [[20]](#cite_note-20)
## Văn hóa[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=14)]
Một vài khu vực tại Phúc Kiến có hình thức
[hí khúc](/w/index.php?title=H%C3%AD_kh%C3%BAc&action=edit&redlink=1) (戏曲) riêng của mình. [Mân kịch](/w/index.php?title=M%C3%A2n_k%E1%BB%8Bch&action=edit&redlink=1) (闽剧) phổ biến tại khu vực xung quanh [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u); [Cao Giáp hí](/w/index.php?title=Cao_Gi%C3%A1p_h%C3%AD&action=edit&redlink=1) (高甲戏) phổ biến quanh [Tấn Giang](/wiki/T%E1%BA%A5n_Giang) và [Tuyền Châu](/wiki/Tuy%E1%BB%81n_Ch%C3%A2u); [Hương kịch](/w/index.php?title=H%C6%B0%C6%A1ng_k%E1%BB%8Bch&action=edit&redlink=1) (芗剧) phổ biến quanh [Chương Châu](/wiki/Ch%C6%B0%C6%A1ng_Ch%C3%A2u); [Phúc Kiến Nam khúc](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn_Nam_kh%C3%BAc&action=edit&redlink=1) (福建南曲) quen thuộc trên khắp vùng nam bộ, và [Phủ Tiên hí](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%A7_Ti%C3%AAn_h%C3%AD&action=edit&redlink=1) (莆仙戏) phổ biến quanh [Phủ Điền](/wiki/Ph%E1%BB%A7_%C4%90i%E1%BB%81n) và [Tiên Du](/wiki/Ti%C3%AAn_Du,_Ph%E1%BB%A7_%C4%90i%E1%BB%81n). [Ẩm thực Phúc Kiến](/w/index.php?title=%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit&redlink=1) có thế mạnh về [hải sản](/wiki/H%E1%BA%A3i_s%E1%BA%A3n) và là một trong tám trường phái lớn của [ẩm thực Trung Quốc](/wiki/%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_Trung_Qu%E1%BB%91c). Trường phái Phúc Kiến bao gồm các truyền thống ẩm thực đến từ các khu vực khác nhau, như [ẩm thực Phúc Châu](/w/index.php?title=%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) và [ẩm thực Mân Nam](/w/index.php?title=%E1%BA%A8m_th%E1%BB%B1c_M%C3%A2n_Nam&action=edit&redlink=1). Món ăn có thanh thế nhất của ẩm thực Phúc Kiến là [Phật nhảy qua tường](/w/index.php?title=Ph%E1%BA%ADt_nh%E1%BA%A3y_qua_t%C6%B0%E1%BB%9Dng&action=edit&redlink=1) (佛跳墙 "Phật khiêu tường"), một món ăn phức tạp gồm nhiều thành phần, bao gồm cả [vây](/w/index.php?title=V%C3%A2y_c%C3%A1&action=edit&redlink=1) [cá mập](/wiki/C%C3%A1_m%E1%BA%ADp), [hải sâm](/wiki/H%E1%BA%A3i_s%C3%A2m), [bào ngư](/wiki/B%C3%A0o_ng%C6%B0) và [rượu Thiệu Hưng](/w/index.php?title=R%C6%B0%E1%BB%A3u_Thi%E1%BB%87u_H%C6%B0ng&action=edit&redlink=1) (绍兴酒, *Thiệu Hưng tửu*).
Nhiều loại trà nổi tiếng có nguồn gốc từ Phúc Kiến, trong đó phải kể đến
[trà Ô Long](/wiki/Tr%C3%A0_%C3%94_Long), [Nham trà Vũ Di](/w/index.php?title=Nham_tr%C3%A0_V%C5%A9_Di&action=edit&redlink=1) (武夷岩茶)), và trà hoa nhài Phúc Châu. [Trà đạo Phúc Kiến](/w/index.php?title=C%C3%B4ng_phu_tr%C3%A0&action=edit&redlink=1) là một hình thức chuẩn bị và phục vụ trà công phu. Từ "trà" trong [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh), "tea", có nguồn gốc từ [tiếng Mân Nam](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_M%C3%A2n_Nam), *te*. [[21]](#cite_note-21) [Sơn mài thoát thai Phúc Châu](/w/index.php?title=S%C6%A1n_m%C3%A0i_tho%C3%A1t_thai_Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u&action=edit&redlink=1) (福州脱胎漆器), một kiểu [sơn mài](/wiki/S%C6%A1n_m%C3%A0i) nổi tiếng, có điểm đáng chú ý là sử dụng một cục [đất sét](/wiki/%C4%90%E1%BA%A5t_s%C3%A9t) và/hoặc [thạch cao](/wiki/Th%E1%BA%A1ch_cao) để tạo ra hình thù; cục này sau đó bị loại bỏ. Ở [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u) có nghệ thuật chạm khắc đá Thọ Sơn (寿山石).
## Giáo dục[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=15)]
|
||
|
## Đối tác hữu nghị[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=16)]
Tính đến ngày 1 tháng 7 năm 2009, Phúc Kiến đã thiết lập 61 mối quan hệ quốc tế với 28 quốc gia, trong đó quan hệ cấp tỉnh là 16, Phúc Châu: 9, Hạ Môn: 13, Tuyền Châu: 5, Chương Châu: 3, Phủ Điền: 2, Nam Bình: 2, Long Nham: 2, Thạch Sư: 2, Vũ Di Sơn: 2, Tam Minh, Ninh Đức, Nam An, Phúc Đỉnh, khu Tư Minh của Hạ Môn đều có một đối tác quốc tế.
Trong đó, các đối tác quốc tế cấp tỉnh, bang của Phúc Kiến là: [22]
|Đối tác hữu nghị||Thời gian||Nơi ký|
|
|![]()
[Tasmania](/wiki/Tasmania)( [Úc](/wiki/%C3%9Ac)) [Hobart](/wiki/Hobart) ![ Nhật Bản](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Flag_of_Japan.svg/23px-Flag_of_Japan.svg.png)
![ Nhật Bản](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Flag_of_Japan.svg/23px-Flag_of_Japan.svg.png)
[Nagasaki](/wiki/Nagasaki)( [Nhật Bản](/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n)) [Nagasaki](/wiki/Nagasaki_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a4/Flag_of_the_United_States.svg/23px-Flag_of_the_United_States.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a4/Flag_of_the_United_States.svg/23px-Flag_of_the_United_States.svg.png)
[Oregon](/wiki/Oregon)( [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3)) [Phúc Châu](/wiki/Ph%C3%BAc_Ch%C3%A2u) ![ Bỉ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg/23px-Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg.png)
![ Bỉ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/92/Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg/23px-Flag_of_Belgium_%28civil%29.svg.png)
[Liège](/wiki/Li%C3%A8ge_(t%E1%BB%89nh))( [Bỉ](/wiki/B%E1%BB%89)) ![ Đức](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/Flag_of_Germany.svg/23px-Flag_of_Germany.svg.png)
![ Đức](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/Flag_of_Germany.svg/23px-Flag_of_Germany.svg.png)
[Rheinland-Pfalz](/wiki/Rheinland-Pfalz)( [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c)) [Mainz](/wiki/Mainz) ![ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/23px-Flag_of_France.svg.png)
![ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/23px-Flag_of_France.svg.png)
[Basse-Normandie](/wiki/Basse-Normandie) [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Caen](/wiki/Caen) ![ Nhật Bản](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Flag_of_Japan.svg/23px-Flag_of_Japan.svg.png)
![ Nhật Bản](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/Flag_of_Japan.svg/23px-Flag_of_Japan.svg.png)
[Okinawa](/wiki/Okinawa)(Nhật Bản) ![ Ý](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/03/Flag_of_Italy.svg/23px-Flag_of_Italy.svg.png)
![ Ý](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/03/Flag_of_Italy.svg/23px-Flag_of_Italy.svg.png)
[Napoli](/wiki/T%E1%BB%89nh_Napoli)( [Ý](/wiki/%C3%9D)) [Napoli](/wiki/Napoli) ![ Papua New Guinea](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e3/Flag_of_Papua_New_Guinea.svg/20px-Flag_of_Papua_New_Guinea.svg.png)
![ Papua New Guinea](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e3/Flag_of_Papua_New_Guinea.svg/20px-Flag_of_Papua_New_Guinea.svg.png)
[Đông Cao Địa](/w/index.php?title=%C4%90%C3%B4ng_Cao_%C4%90%E1%BB%8Ba&action=edit&redlink=1)( [Papua New Guinea](/wiki/Papua_New_Guinea)) ![ Brasil](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/05/Flag_of_Brazil.svg/22px-Flag_of_Brazil.svg.png)
![ Brasil](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/05/Flag_of_Brazil.svg/22px-Flag_of_Brazil.svg.png)
[Ceará](/wiki/Cear%C3%A1)( [Brasil](/wiki/Brasil)) [Fortaleza](/wiki/Fortaleza) ![ Ukraina](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/49/Flag_of_Ukraine.svg/23px-Flag_of_Ukraine.svg.png)
![ Ukraina](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/49/Flag_of_Ukraine.svg/23px-Flag_of_Ukraine.svg.png)
[Odessa](/wiki/Odessa_(t%E1%BB%89nh))( [Ukraina](/wiki/Ukraina)) [Odessa](/wiki/Odessa) ![ Indonesia](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Flag_of_Indonesia.svg/23px-Flag_of_Indonesia.svg.png)
![ Indonesia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Flag_of_Indonesia.svg/23px-Flag_of_Indonesia.svg.png)
[Trung Java](/wiki/Trung_Java)( [Indonesia](/wiki/Indonesia)) [Semarang](/wiki/Semarang) ![ Hoa Kỳ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a4/Flag_of_the_United_States.svg/23px-Flag_of_the_United_States.svg.png)
![ Hoa Kỳ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a4/Flag_of_the_United_States.svg/23px-Flag_of_the_United_States.svg.png)
[Virginia](/wiki/Virginia)(Hoa Kỳ) [Bắc Kinh](/wiki/B%E1%BA%AFc_Kinh) ![ Cộng hòa Nam Phi](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/af/Flag_of_South_Africa.svg/23px-Flag_of_South_Africa.svg.png)
![ Cộng hòa Nam Phi](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/af/Flag_of_South_Africa.svg/23px-Flag_of_South_Africa.svg.png)
[KwaZulu-Natal](/wiki/KwaZulu-Natal)( [Nam Phi](/wiki/C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nam_Phi)) ![ Argentina](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1a/Flag_of_Argentina.svg/23px-Flag_of_Argentina.svg.png)
![ Argentina](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1a/Flag_of_Argentina.svg/23px-Flag_of_Argentina.svg.png)
[Misiones](/wiki/Misiones_(t%E1%BB%89nh))( [Argentina](/wiki/Argentina)) [Puerto Iguazú](/w/index.php?title=Puerto_Iguaz%C3%BA&action=edit&redlink=1) ![ Tây Ban Nha](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Flag_of_Spain.svg/23px-Flag_of_Spain.svg.png)
![ Tây Ban Nha](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Flag_of_Spain.svg/23px-Flag_of_Spain.svg.png)
[Cantabria](/wiki/Cantabria)( [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha)) [Santander](/wiki/Santander,_Cantabria)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=17)] [^](#cite_ref-GDP_1-0) [“福建省2011年国民经济和社会发展统计公报”](http://www.tjcn.org/tjgb/201202/23582.html). 中国统计信息网. Truy cập 20 tháng 11 năm 2011. [^](#cite_ref-2) [“深空(R) Web 应用防火墙 拦截提示 | SkyDeep Web Application Firewall Blocking Tips”](http://www.1.cn/fujian.asp). 1.cn. Truy cập ngày 7 tháng 5 năm 2012.
- ^
**a** **ă** [“Fujian province, China”](http://www.britannica.com/EBchecked/topic/221639/Fujian). Encyclopedia Britannica. Truy cập 8 tháng 2 năm 2015. [^](#cite_ref-4) [“Fujian, Taiwan record closer economic ties”](http://news.xinhuanet.com/english/2008-11/29/content_10431741.htm). Xinhua. Truy cập ngày 2 tháng 11 năm 2012. **《福建统计年鉴2007》，中国统计出版社，第一章《综合》：基本省情** [^](#cite_ref-CBTT_5-0) [^](#cite_ref-6) [“Forestry in Fujian Province”](http://english.forestry.gov.cn/web/article.do?action=readnew&id=201001211031538926)(bằng **(tiếng Anh)**). English.forestry.gov.cn. 21 tháng 1 năm 2010. Truy cập 7 tháng 5 năm 2012. **吴新榕.** [^](#cite_ref-7) [“2009年福建民族乡村经济社会发展情况分析”](http://www.stats-fj.gov.cn/fxwz/tjfx/0201009020028.htm). 福建省统计局. Truy cập ngày 13 tháng 8 năm 2010.
- ^
**a** [French, Howard W. "](#cite_ref-NYTDialects_8-1) **ă** [Uniting China to Speak Mandarin, the One Official Language: Easier Said Than Done](http://www.nytimes.com/2005/07/10/international/asia/10chinese.html)." *. 10 tháng 7 năm 2005. Truy cập ngày 13 tháng 6 năm 2008.* [The New York Times](/wiki/The_New_York_Times)
- ^
**a** **ă** [“Fujian GDP expected to hit 1 trillion yuan”](http://www.chinadaily.com.cn/bizchina/2008-12/19/content_7323066.htm). *China Daily*. Ngày 19 tháng 12 năm 2008. Truy cập ngày 7 tháng 5 năm 2012. [^](#cite_ref-10) [2010年福建省国民经济和社会发展统计公报](http://www.stats-fj.gov.cn/tjts/tjgb/0201102230012.htm) [^](#cite_ref-11) [“Market Profiles on Chinese Cities and Provinces”](http://info.hktdc.com/mktprof/china/mpfuj.htm). Hong Kong Trade Development Council. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2012.
- ^
**a** **ă** [“Ever cuddlier”](http://www.economist.com/world/asia/displaystory.cfm?story_id=12818200). *The Economist*. Ngày 18 tháng 12 năm 2008. [^](#cite_ref-13) [“China Pledges Loans to Taiwan Firms to Boost Ties (Update2)”](http://www.bloomberg.com/apps/news?pid=20601087&sid=aFZOzHvMdnjY&refer=home). *Bloomberg*. Ngày 21 tháng 12 năm 2008. **用户名:密码: 验证码: 匿名? CheckLogin(); 发表评论 (ngày 2 tháng 3 năm 2010).** [^](#cite_ref-14) [“福建省2009年国民经济和社会发展统计公报_中国统计信息网”](http://www.tjcn.org/tjgb/201003/6003.html). Tjcn.org. Truy cập ngày 7 tháng 5 năm 2012. [^](#cite_ref-15) [http://www.thechinaperspective.com/topics/province/fujian-province/](http://www.thechinaperspective.com/topics/province/fujian-province/)The China Perspective | Fujian Economic News and Data
- ^
**a** **ă** [“China Expat city Guide Dalian”](http://www.chinaexpat.com/list/88). China Expat. 2008. Truy cập ngày 8 tháng 2 năm 2009. [^](#cite_ref-17) [“闽首条高速铁路－福厦铁路建成通车（图）”](http://www.vos.com.cn/2010/01/01_145858.htm). 海峡之声网. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2012. [^](#cite_ref-18) [“Railway Bridge to Cross Hangzhou Bay”](http://business.highbeam.com/436093/article-1G1-187600522/railway-bridge-cross-hangzhou-bay). HighBeam Business. [^](#cite_ref-China_Briefing_Business_Guide:_North_East_China_19-0) [“China Briefing Business Reports”](http://www.stats-fj.gov.cn/tjts/tjgb/0201202240027.htm). Asia Briefing. 2012. Truy cập ngày 8 tháng 2 năm 2009. [^](#cite_ref-20) [“Land Area Forming Project of Fujian Meizhou Port Area Signed”](http://www.fjfao.gov.cn/cms/siteresource/article.shtml?id=150240535319090004&siteId=30228706003060000). Hong Kong and Macao Affairs Office of the Fujian Provincial People’s Government. Truy cập ngày 3 tháng 11 năm 2012. **Dahl, Östen.** [^](#cite_ref-21) [“Feature/Chapter 138: Tea”](http://wals.info/feature/138). *The World Atlas of Language Structures Online*. Max Planck Digital Library. Truy cập ngày 4 tháng 6 năm 2008. [^](#cite_ref-22) [“福建省与国外友城关系一览表”](http://www.fjfao.gov.cn/index/noDateCategory?id=51)(bằng tiếng Trung). 福建省人民政府外事办公室. Truy cập ngày 7 tháng 9 năm 2009.
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&veaction=edit&vesection=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn&action=edit§ion=18)]
|
|![]()
[Phúc Kiến](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:Fujian?uselang=vi)
|
|

X-Cache: cp1052 hit (1), cp1065 frontend hit (1)


markdown:
# Phan Kế Bính
**Phan Kế Bính** ( [1875](/wiki/1875) – [1921](/wiki/1921)), hiệu là **Bưu Văn**, bút hiệu **Liên Hồ Tử**, là một [nhà báo](/wiki/Nh%C3%A0_b%C3%A1o), [nhà văn](/wiki/Nh%C3%A0_v%C4%83n) nổi tiếng của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) đầu thế kỷ 20.
## Tiểu sử[
[sửa](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&action=edit§ion=1)]
Phan Kế Bính quê ở làng Thụy Khê, huyện Hoàn Long, tỉnh
[Hà Đông](/wiki/H%C3%A0_%C4%90%C3%B4ng_(t%E1%BB%89nh)) (nay thuộc phố Thụy Khuê, quận [Tây Hồ](/wiki/T%C3%A2y_H%E1%BB%93_(qu%E1%BA%ADn)), [Hà Nội](/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i)). Năm Bính Ngọ (1906), Phan Kế Bính dự thi [Nho học](/wiki/Nho_gi%C3%A1o) và đỗ [Cử nhân](/wiki/C%E1%BB%AD_nh%C3%A2n_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)), nhưng không ra làm quan, mà ở nhà dạy học. Trong thời gian này, ông công khai hưởng ứng [phong trào Duy Tân](/wiki/Phong_tr%C3%A0o_Duy_T%C3%A2n), nhưng không trực tiếp chỉ đạo. Từ 1907, ông bắt đầu viết báo cho nhiều tờ báo trong nước, trong vai trò là một trợ bút, chủ yếu là dịch thuật, biên khảo sách chữ Hán. Sau đó ông lần lượt cộng tác với các tờ báo: Ðông Dương tạp chí, Lục tỉnh tân văn, Trung Bắc tân văn. Đặc biệt là với tờ Đông Dương tạp chí, ông có thời gian làm trong ban biên tập Đông Dương tạp chí, và tác phẩm của ông phần lớn đều từng đăng trên tạp chí này.
### Tác phẩm[
[sửa](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&action=edit§ion=2)]
Các sách biên khảo:
- "
*Việt Nam phong tục*" (1915): nghiên cứu nghiêm túc, có tính phản biện, về thuần phong mỹ tục của Việt Nam;
- "
*Hán Việt văn khảo*" (1918): bàn về văn chương chữ Hán ở Trung Quốc, Việt Nam và triết học Trung Quốc;
- Các sách viết về danh nhân Việt Nam: "
*Nam hải dị nhân*" (1909), " *Hưng Đạo Đại vương*" (1912).
Sách dịch thuật:
- "
*Đại Nam nhất thống chí*" (1916);
- "
*Ðại nam điển lệ toát yếu*" (1915 - 1916);
- "
*Việt Nam khai quốc chí truyện*" (1917);
- "
*Đại Nam liệt truyện tiền biên*" (1918);
- "
*Ðại Nam liệt truyện chỉnh biên*" (1919);
- Đặc biệt là bộ "
*Tam quốc chí diễn nghĩa*" dịch chung với [Nguyễn Văn Vĩnh](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_V%C4%A9nh).
Phan Kế Bính mất lúc mới 46 tuổi vào năm Tân Dậu (1921).
Tên của ông hiện được đặt cho một con đường ở phường Cống Vị quận
[Ba Đình](/wiki/Ba_%C4%90%C3%ACnh) Hà Nội, cắt vuông góc với đường Liễu Giai. Ngày 29 tháng 5 năm 2005, tại [Văn Miếu - Quốc Tử Giám](/wiki/V%C4%83n_Mi%E1%BA%BFu_-_Qu%E1%BB%91c_T%E1%BB%AD_Gi%C3%A1m), Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam đã tổ chức Lễ tưởng niệm 130 năm ngày sinh và 85 năm ngày mất của ông.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Phan_K%E1%BA%BF_B%C3%ADnh&action=edit§ion=3)]
|
|![]()

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Apache

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Content-Encoding: gzip

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1053 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


markdown:
# Play (bài hát của Jennifer Lopez)
|"Play"|
|
|![]()
[Đĩa đơn](/wiki/%C4%90%C4%A9a_%C4%91%C6%A1n)của [Jennifer Lopez](/wiki/Jennifer_Lopez)
từ album
[J.Lo](/wiki/J.Lo_(album)) [Đĩa đơn](/wiki/%C4%90%C4%A9a_%C4%91%C6%A1n), [đĩa 12"](/w/index.php?title=%C4%90%C4%A9a_12-inch&action=edit&redlink=1) [Thể loại](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i_nh%E1%BA%A1c) [Dance-pop](/wiki/Dance-pop), [điện tử](/wiki/Electron)
3:31 (Bản sạch/Bản chỉnh trong album
*J.Lo*) [Hãng đĩa](/wiki/H%C3%A3ng_%C4%91%C4%A9a_ghi_%C3%A2m) [Epic](/w/index.php?title=Epic_Records&action=edit&redlink=1) [Sáng tác](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_vi%E1%BA%BFt_b%C3%A0i_h%C3%A1t) [Anders Bagge](/w/index.php?title=Anders_Bagge&action=edit&redlink=1), [Arnthor Birgisson](/w/index.php?title=Arnthor_Birgisson&action=edit&redlink=1), [Christina Milian](/w/index.php?title=Christina_Milian&action=edit&redlink=1), [Cory Rooney](/w/index.php?title=Cory_Rooney&action=edit&redlink=1) [Sản xuất](/wiki/Nh%C3%A0_s%E1%BA%A3n_xu%E1%BA%A5t_%C3%A2m_nh%E1%BA%A1c) [Chứng nhận](/wiki/Ch%E1%BB%A9ng_nh%E1%BA%ADn_doanh_s%E1%BB%91_%C3%A2m_nh%E1%BA%A1c) [ARIA](/wiki/Hi%E1%BB%87p_h%E1%BB%99i_C%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p_ghi_%C3%A2m_%C3%9Ac)) [Jennifer Lopez](/wiki/Jennifer_Lopez)
|"
|
(2000)
**Play**"
(2001)
[Ain't It Funny](/wiki/Ain%27t_It_Funny)"
(2001)
"
**Play**" (tạm dịch: " **Bật**") là đĩa đơn thứ hai trích từ album phòng thu thứ hai của ca sĩ [người Mỹ](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_M%E1%BB%B9) [Jennifer Lopez](/wiki/Jennifer_Lopez), *. Ca sĩ J.Lo* [Christina Milian](/w/index.php?title=Christina_Milian&action=edit&redlink=1)đã từng biểu diễn ca khúc trước khi Lopez khởi nghiệp và đồng thời cũng xuất hiện trong phần điệp khúc của bài hát. Dù vậy, cô không hề xác nhận hay từ chối thông này, nhưng Milian sau đó vẫn được liệt kê trong tập sách của album với vai trò là người hát phụ trong điệp khúc.
Đây trở thành một ca khúc thành công nữa của Lopez, leo lên vị trí 18 trên bảng xếp hạng
[ và thứ 2 trên bảng Billboard Hot 100](/wiki/Billboard_Hot_100) [Hot Dance Club Play](/wiki/Hot_Dance_Club_Songs).
Năm 2004, nhóm nhạc Hàn Quốc
[Baby V.O.X.](/w/index.php?title=Baby_V.O.X.&action=edit&redlink=1) đã trình bài lại ca khúc "Play" với ngôn ngữ của mình và tiếng Anh trong album cuối cùng của mình *Ride West*, cùng giọng ca của Christina Milian.
## Mục lục
## Đánh giá chuyên môn[
[sửa](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&action=edit§ion=1)]
Sal Cinquemani từ
[Slant Magazine](/w/index.php?title=Slant_Magazine&action=edit&redlink=1) cho rằng ca khúc rất "sôi động", trong khi Jake Barnes của [1] [Yahoo! Music](/wiki/Yahoo!_Music)cho rằng bài hát nghe như "bắt chước [Prince](/wiki/Prince_(ca_s%C4%A9))". [[2]](#cite_note-2)
## Video ca nhạc[
[sửa](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&action=edit§ion=2)]
Video được
[Francis Lawrence](/w/index.php?title=Francis_Lawrence&action=edit&redlink=1) đạo diễn, xoay quanh về chuyến bay trên một máy bay hiện đại.
Video bắt đầu với cảnh một Lopez thời trang và cùng các hành khách khác bước lên chuyến bay của mình. Tiếp theo là cảnh Lopez nghe nhạc, hát với tai nghe trong khi đang ngồi và thư giãn. Những cảnh khác chủ yếu chiếu phần ngoài của máy bay.
Lopez và những người bạn đã lên một tầng mới (mô phỏng), nhìn tương tự như hộp đêm của máy bay với những vũ công ở khắp các góc phòng. Tại đây, cô bước vào bằng hai chiếc cửa trượt, cùng kiểu tóc và trang phục hoàn toàn khác biệt. Một cảnh quay khác được quay là phần trình diễn vũ đạo của Lopez với những vũ công ở nền sau. Đồng thời có có nhiều cảnh quay khác khi cô trong một căn phòng vàng và một phòng màu xanh dương, nơi cô mặc một bộ trang phục ngắn. Sau đó, Lopez đã hỏi một người chỉnh nhạc (người lấy hình đại diện là một con mắt) rằng hãy chơi bài hát mà cô yêu thích (tương như lời bài hát). Cảnh cuối cùng đó chính là chiếc máy bay đi về phía chân trời.
Ngoài việc đóng các cảnh phim, những hiệu ứng đồ họa trong video phải mất 6 tuần để hoàn thành và sản xuất.
Khi được phát sóng trên truyền hình, đoạn đầu đã được cắt gọn hơn.
## Danh sách ca khúc[
[sửa](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Play_(b%C3%A0i_h%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Jennifer_Lopez)&action=edit§ion=3)]
- Đĩa CD số 1
- "Play" (Bản chỉ của đài phát thanh)
- "Play" (
[Full Intention](/w/index.php?title=Full_Intention&action=edit&redlink=1)Mix Radio)
- "Play" (Artful Dodger Mix) (Main Mix Radio)
- "Play" (
[Thunderpuss](/w/index.php?title=Thunderpuss&action=edit&redlink=1)Club Mix)
- "Play" (The Genie Mix)
- "
[Love Don't Cost a Thing](/wiki/Love_Don%27t_Cost_a_Thing_(b%C3%A0i_h%C3%A1t))" (Main Rap #1 cùng [Puffy](/w/index.php?title=Sean_Combs&action=edit&redlink=1))
- Đĩa CD số 2
- "Play"
- "Play" (Full Intention Mix Radio)
- "Love Don't Cost a Thing" (Main Rap #1 cùng Puffy)
- "Play" (Video)

X-Cache: cp1053 hit (1), cp1052 frontend miss (0)


markdown:
# Thể loại:Sinh 801
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|[800](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_800)– **801**– [802](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_802)– [803](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_803)– [804](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_804) [805](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_805)– [806](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_806)– [807](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_807)– [808](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_808)– [809](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_809)
Thể loại này liệt kê những
**người sinh năm 801** . Xem thêm [những người qua đời năm 801](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%E1%BA%A5t_801). **Về đầu trang** [A](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=A) [B](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=B) [C](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=C) [D](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=D) [E](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=E) [F](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=F) [G](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=G) [H](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=H) [I](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=I) [J](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=J) [K](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=K) [L](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=L) [M](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=M) [N](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=N) [O](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=O) [P](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=P) [Q](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=Q) [R](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=R) [S](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=S) [T](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=T) [U](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=U) [V](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=V) [W](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=W) [X](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=X) [Y](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=Y) [Z](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Sinh_801&from=Z)
|
|![]()
[Sinh 801](//commons.wikimedia.org/wiki/Category:801_births?uselang=vi) *Thể loại này hiện không có trang hay tập tin nào.*

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1066 frontend miss (0)


markdown:
Sáng nay, Ban quản lý dự án Mỹ Thuận - chủ đầu tư công trình đường Xuyên Á - thông xe kỹ thuật toàn tuyến đường bằng việc trải lớp một bêtông nhựa (lớp hai trải sau Tết) và đưa vào hoạt động nhiều hạng mục công trình từ Thủ Đức..
08:40 | Thứ hai 13/01/2003 (GMT+7)
Khoảng 8h sáng qua, một vụ ùn tắc giao thông nghiêm trọng xảy ra tại ngã tư Ga (giao lộ đường Xuyên Á - Nguyễn Oanh) kéo dài gần 5 giờ liền. Cả nghìn xe ôtô từ khu vực tỉnh Bình Dương, Thủ Đức, Bình Triệu đổ về nối đuôi nhau..
09:36 | Thứ hai 07/10/2002 (GMT+7)
Bộ GTVT vừa quyết định lập đoàn kiểm tra về tình hình mất an toàn giao thông trên tuyến đường này. Cuối tuần qua, đoàn đã khảo sát hiện trường và nhận thấy do thi công không đồng và lưu lượng phương tiện qua đây rất cao nên..
11:39 | Thứ sáu 04/10/2002 (GMT+7)
Hôm qua, Chủ tịch UBND TP HCM Lê Thanh Hải khẳng định, sắp tới, các dự án sẽ thực hiện giải tỏa đồng loạt và công tác giải phóng mặt bằng kiên quyết hơn. Công trình nào còn khoảng 10-15% số hộ không không chịu di dời bàn giao..
08:20 | Thứ năm 26/09/2002 (GMT+7)
Đó là một trong những biện pháp mạnh do ông Trần Quang Phương, Phó giám đốc Sở GTCC TP HCM, đưa ra tại cuộc họp ngày 25/9, nhằm chấn chỉnh việc thi công đường Xuyên Á.
07:10 | Chủ nhật 18/08/2002 (GMT+7)
Đến nay, cầu Bình Phước 2, nằm trên quốc lộ 1A, thuộc quận 12, TP HCM đã thực hiện được 75% khối lượng xây dựng. Công ty Công trình 61 (Cien Co 6) đã thi công xong các trụ và lao dầm hoàn tất 8 nhịp, còn lại các nhịp giữa sông..
08:49 | Thứ ba 06/08/2002 (GMT+7)
Chiều qua, Tổng cục cảnh sát thành phố cho biết sẽ làm rõ các sai phạm tại quốc lộ 57, đồng thời kiểm tra, xác minh dự án công trình đường xuyên Á, dự án đại lộ Đông - Tây, cầu Bến Lức và Thủ Độ (Long An), quốc lộ 1A đoạn từ Cà..
15:12 | Thứ năm 25/07/2002 (GMT+7)
Bộ GTVT vừa cho biết thông tin trên. Đó là những công trình quan trọng, bao gồm: quốc lộ 18 đoạn Bắc Ninh - Chí Lĩnh; quốc lộ 10 đoạn Ninh Bình - Hải Phòng; đường cao tốc 4 làn xe Hà Nội - Bắc Ninh, các đoạn Đông Hà - Quảng..
08:54 | Thứ bảy 20/07/2002 (GMT+7)
Sáng qua, Ban quản lý dự án Mỹ Thuận (Bộ GTVT) đã cho thông xe công trình đầu tiên trong dự án đường xuyên Á TP HCM - PhnomPenh, hoàn thành trước thời hạn 5 tháng. Tuy nhiên, tuyến đường này chỉ mới cho xe trọng tải dưới 10 tấn..
07:44 | Thứ năm 18/07/2002 (GMT+7)
Trong cuộc họp kiểm điểm tiến độ thực hiện các dự án đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng ở TP HCM mới đây, điệp khúc này luôn được các chủ đầu tư viện dẫn khi không thể hoàn thành đúng thời gian dự kiến. Hàng loạt công trình trọng..
09:50 | Thứ sáu 12/07/2002 (GMT+7)
Cuối tháng 7, công trình trọng điểm trên tuyến đường xuyên Á TP HCM - PhnomPenh, sẽ được đưa vào sử dụng, sau khi cho xe con qua trước vào ngày 20. Công ty Cầu 75 (Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông 8), đơn vị thi công..
10:41 | Thứ năm 27/06/2002 (GMT+7)
“Trách nhiệm của Hội đồng Nhân dân (HĐND) là giám sát, kiểm tra. Giám sát chưa tốt, kiểm tra chưa kỹ để xảy ra sai sót là chúng tôi có lỗi với dân và phải chịu trách nhiệm trước dân”, ông Phạm Xuân Ái, Phó ban kinh tế ngân..
'Để công an xã điều tra dễ bỏ lọt, oan sai'; Đâm vào dải phân cách, ô tô bị xuyên toạc trên cao tốc; Tịch thu bán đấu giá hòn đá gần 30 tấn, giá chục tỷ đồng;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 27/2.
Giảm gần 3 tỷ USD xây sân bay Long Thành; Bán sân bay Phú Quốc lấy vốn xây sân bay Long Thành; Thanh Hóa bắt xe giường nằm ‘nhồi" 117 khách; Hai PGĐ sở đánh nhau bị giáng chức, cảnh cáo;Đắk Nông: Đào được hòn đá quý 27 tấn...
ATM của Agribank bị phá, lấy đi gần 1 tỷ đồng; Vietjet muốn mua lại nửa sân bay quốc tế Nội Bài; Phá sàn vàng "hút" 180 tỷ đồng của nhà đầu tư; Ùn tắc kéo dài: Hà Nội tháo rào chắn; Tháng 3, có 4 đợt không khí lạnh...
Ông Nguyễn Quang Lập được tại ngoại điều tra; Siêu xe gây tai nạn đứng tên sở hữu Cường “đô la”; Sáp nhập ngân hàng: Những chuyện hậu trường; Cụ ông tử vong sau một giờ thuê khách sạn...
Hai xe khách tông nhau, 10 người chết; Đề nghị cách chức TBT báo Người cao tuổi; Sập hầm khai thác đá xanh, 3 người tử vong; 2 người Việt lọt danh sách tỷ phú thế giới; Nơi củ sâm to bằng… củ sắn... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 9/2.
Trang Trần liên tục có những lời lẽ thách thức, phản cảm khi ở trong trụ sở công an.
Lễ chùa đầu năm đã trở thành nét đẹp văn hóa của người Việt. Tuy nhiên, đi lễ chùa thế nào cho đúng thì không ai cũng biết.
Lễ cúng giao thừa được cử hành vào thời khắc kết thúc năm cũ chuyển sang năm mới (tức giờ Tý - từ 23 giờ ngày 30 tết đến 1 giờ mồng 1 tết).
Về vụ xe Audi đón Hồ Ngọc Hà gây tai nạn, ông Ngạch, một nạn nhân, đã tử vong sau 2 ngày điều trị.
Chỉ cần truy cập trang web cho thuê để xem danh sách "Người được thuê", chọn "người yêu" và gửi mail, hoặc liên hệ trực tiếp để ký thỏa thuận "thuê người yêu".
Cùng dõi theo những hình ảnh ngày làm việc của các nữ chiến sĩ CSGT vừa được Giám đốc Công an TP Hà Nội tặng bằng khen vì có thành tích xuất sắc.
Những ngày qua, cộng đồng mạng liên tục chia sẻ câu chuyện về đôi vợ chồng già bán xăng chịu cho người qua đường khi khách chẳng may "cháy túi" khiến nhiều người cảm động.
Trong khi chúng ta đang có một mùa đông ấm áp cùng gia đình, bạn bè thì ở ngoài kia biết bao em thơ và cụ già đang phải chống chọi với cái lạnh cắt da cắt thịt của tiết trời miền Bắc.
Đừng bao giờ nói câu "Năm sau con sẽ về" vì biết đâu đó là cái Tết cuối cùng ta còn được ở bên cha mẹ.
Và còn rất nhiều những lá thư, những dòng cảm tưởng được viết với nhiều tâm trạng và tình cảm khác nhau gửi đến ông lang vườn, nhưng ẩn trong tất cả những dòng chữ đó là một sự biết ơn, trân trọng.
Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.
Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------
ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.
Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn
Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

WARC-Truncated: length

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Cache-Control: max-age=3600, public


markdown:
=>game hay-hiên viên kiếm
=>wap tải game miễn phí cho điện thoại.
=>Game Mobi Army
=>tai game chien than
VIỆT GIỚI TÍNH
Trang nhất
diễn đàn
chat
mp3
Hi, Phòng khách!
Trang chủ
|
Đăng nhập
|
Đăng ký
Game Avatar mới nhất
Sieu bai iwin
Game võ lâm 3 (hot)
tải game khí phách anh hùng
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem phim les lam tinh tap the tren youtube
Trang chia sẻ những đoạn
xem phim les lam tinh tap the tren youtube - page
hay nhất miễn phí hỗ trợ điện thoại, tổng hợp xem phim
xem phim les lam tinh tap the tren youtube - page
tuyển chọn những video hình ảnh đặc sắc sinh động nhất
tuyển chọn
xem phim les lam tinh tap the tren youtube - page
đặc sắc 2013, wap chia sẻ những phim tình cảm, tâm lý yêu thích, cảm xúc thăng hoa cùng vietgioitinh.vn
Kết quả truy vấn
1
2
3
...
22
>>
Chồng chỉ xuất
tinh
khi
xem
phim
đen
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 14.12.2013 / 09:24
ng chiếu của vợ chồng thường xuyên gặp trục trặc trong việc xuất tinh khi chồng chỉ ra khi bọn em đang xem phim đen
Vợ chồng em mới cưới nhau nhưng chuyện chăn gối không được tốt cho lắm. Khi quan hệ, anh ấy không thể nào xuất tinh được. Anh có nói với em là trước khi lấy vợ, anh thủ dâm rất nhiều. Giờ đây mỗi khi vợ chồng làm “chuyện ấy”, anh đều phải xem phim xxx thì mới có thể “giải phóng”.
Tới chủ đề
Các chàng nghĩ gì khi bị nàng tán tỉnh?
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 27.08.2013 / 15:45
Những cô nàng đô thị sắc sảo, quyến rũ và tự tin đang tạo nên một sự “soán ngôi” ngoạn mục, gây bất ngờ và thú vị cho các chàng trai trên chặng đường yêu. “Anh thật khéo chọn, mùi hương này quyến rũ và ngọt ngào quá đi mất”, “Tối thứ bảy này anh có kế hoạch gì chưa? Có muốn khám phá một quán cà phê rất hay ho cùng em không?”,…Trên đây là một trong số những “vi phạm” đáng yêu quy tắc ngàn đời của á
Tới chủ đề
Làm sao khắc phục " Xuất
Tinh
Sơm "
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 09.06.2013 / 21:52
Híc híc,dạo này thủ dâm hơi nhìu nên mất điểm với bạn gái quá. Bạn nào có kinh nghiệm về chuyện khắc phục sự " Xuất Tjnh Sơm " có thể cho mình chút kinh nghiệm được không ?
Mình được biết 1 trong số các nguyên nhân dẫn đến xuất tinh sớm là do thủ dâm nhiều dẫn đến ( chai luôn ) Thành quen nên vậy ^^!
Không biết có đúng không nữa.năm nay mình mới 17 tuổi nên chưa có nhìu kinh nghiệm về giới t
Tới chủ đề
Khi gần xuất
tinh
e đã rút ra ngoài
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 22.06.2014 / 09:34
Em và bạn gái đã qhtd với nhau,khi qh ko dùng bcs,vì mới qh lần đầu nên hok biết !Khi gần xuất tinh e đã rút ra ngoài nhưng tinh trùng ko ra hết (e vào nhà vệ sinh & rữa dương vật của mình) sau đó e vẫn còn thấy hưng phấn nên đã qh tiếp tục.Khoảng 3' sau e ra hết phần tinh trùng còn lại (nhưng đã rút dương vật ra ngoài).Đến giờ bạn em đã trễ 10 ngày rồi mà vẫn chưa bị ( trước đây bạn em đã có lần
Tới chủ đề
Chữa xuất
tinh
sớm bằng phương pháp đơn giản
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 30.09.2012 / 21:05
(eva) - Hãy cố gắng hết mình để tự điều trị hoặc có sự phối hợp của bạn tình. Bạn phải tin rằng mình sẽ thành công thì phép màu mới đến.
Đây là bài tập đặc biệt ở nhà dành cho người bị xuất tinh sớm, với mục đích giúp cải thiện và làm gia tăng nhận thức một cách từ từ và có hệ thống đối với những khoái cảm tình dục xảy ra trước khi độ cực khoái xuất hiện. Tự tập hai đến ba lần một tuần ở nhà. N
Tới chủ đề
Giúp chàng bổ sung đội quân
tinh
binh
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 03.03.2012 / 22:56
(eva) - Số lượng "tinh binh" càng cao thì càng có nhiều khả năng thụ tinh được cho trứng.
Dưới đây là một số cách đơn giản song lại giúp các chàng tăng số lượng "tinh binh" hiệu quả. Đổi nội y, thay quần lót bó chặt bằng quần rộng hơn. Hoặc nếu muốn, bạn có thể không cần nó. Các chuyên gia nghiên cứu lĩnh vực tình dục cho tằng, nhiệt độ trung bình của cơ thể dễ khiến "tinh binh" không thể sống
Tới chủ đề
Rủ đi
xem
phim
... rẽ vào nhà nghỉ
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 15.07.2014 / 11:46
Khi đọc được những tâm sự của các bạn trẻ trên chuyên mục tình yêu, tôi cũng thấy ngậm ngùi và thương cho chính thân phận mình. Đọc những tâm sự của các bạn, tôi càng có động lực để viết ra những câu chuyện của!
Tôi và anh quen nhau qua một người bạn chung, anh hơn tôi 2 tuổi và khi đó, anh đang học ở một trường đại học, còn tôi đang học lớp 12. Chúng tôi quen nhau qua những dòng tin nhắn và sa
Tới chủ đề
(hỏi)e đã lỡ tay để dính 1 giọt
tinh
trùng??
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 13.07.2012 / 17:45
Em và người yêu có âu yếm nhưng chua phải là quan hệ . Trước khi dùng tay vào chỗ ấy của bạn gái em khoảng 2-3 phút thì em đã lỡ để ngón tay dính 1 giọt nhỏ tinh dịch nhưng em đã lau vào áo rồi . Liệu bạn gái em có thể có thai không?mong mọi n tư vẫn
Tới chủ đề
Dinh dưỡng giúp “đoàn
tinh
binh” khỏe mạnh
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 10.03.2012 / 11:19
Có rất nhiều loại thực phẩm có thể giúp tăng số lượng tinh trùng ở đàn ông như:
thịt chó, thịt bò, trứng, bắp cải, súp lơ, giá...
Những loại thực phẩm tốt cho "tinh binh"
Đối với thịt, có nhóm thịt đỏ, thịt trắng và hải sản:
- Nhóm thịt đỏ gồm: thịt chó, thịt bò (80 gram protein bò mộng có thể giúp sản sinh thêm một
gram tinh trùng), hươu, cừu, trứng (hoạt chất có trong tinh dịch), tinh hoàn
Tới chủ đề
(hỏi) Nhìn thấy một cô gái xinh đẹp nằm bất tỉnh trong nhà bạn sẽ làm gi?
mSexy – ứng dụng xem phim trên điện thoại
Tổng hợp hàng triệu clip giải trí nóng bỏng, sexy, scandal, hài hước, thể thao, độc, lạ...
Tải về miễn phí
xem thêm xem phim les lam tinh tap the tren youtube đăng ngày 09.07.2014 / 19:20
các bạn thử đưa ra ý ngĩ của bạn xem khi Nhìn thấy một cô gái xinh đẹp nằm bất tỉnh trong nhà thì bạn sẽ làm gi?
Tới chủ đề
1
2
3
...
22
>>
khách vào từ google qua các từ:,
Sexmucao
,
xem phim sec loan luân nhat ban
,
clip pha trinh gai moi lon
,
anh sex lồn chảy máu
,
japanxxxfhoto
,
doctryensex
,
vuclipvideosex
,
xvideos 10 tuoi
,
www.secxxx18
,
phim trẻ em địt nhau
,
.kiêunư.info.
,
Clip sex vo chong trung quoc com
,
phim sex trai tre dit ba gia
,
truyensexnguoivacho
,
phim sex loan luan vn thuyet minh
,
phimditgainhat
Trang chủ
Phát triển bởi thành viên
VIETGIOITINH.VN
Website đang chạy thử nghiệm chờ xin giấy phép ICP, MXH của bộ thông tin truyền thông
điều khoản
mọi thông tin trên vietgioitinh chỉ mang tính tham khảo. mọi góp ý vui lòng
liện hệ chúng tôi
,wap
tai phim cho dien thoai
miễn phí

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Set-Cookie: hosty=1; expires=Tue, 03-Mar-2015 00:00:00 GMT


markdown:
Bạn cần
**hinh nen thu phap ghep ten vao nhau cuc dep miễn phí**thì hãy kéo xuống dưới bình luận bằng tài khoản của mình, chúng tôi sẽ gửi **hinh nen thu phap ghep ten vao nhau cuc dep**qua cho bạn trong thời gian sớm nhất! Cảm ơn bạn đã quan tâm nhớ like và ++ cho chúng tôi để ủng hộ nha. Cảm ơn bạn! Còn nếu không bình luận bạn sẽ phải mất phí 15k để có thể xem nội dung.

Server: nginx

X-Cache: HIT from Backend


markdown:
Bạn cần
**xem phim hoat hinh boboiboy tieng viet miễn phí**thì hãy kéo xuống dưới bình luận bằng tài khoản của mình, chúng tôi sẽ gửi **xem phim hoat hinh boboiboy tieng viet**qua cho bạn trong thời gian sớm nhất! Cảm ơn bạn đã quan tâm nhớ like và ++ cho chúng tôi để ủng hộ nha. Cảm ơn bạn! Còn nếu không bình luận bạn sẽ phải mất phí 15k để có thể xem nội dung.


markdown:
Trụ sở chính : 41 Mạc Đĩnh Chi, phường Đa Kao, Q.1, Tp. HCM
Số điện thoại: (08) 38.234159 – Fax: (08) 38235060
Website được hiển thị tốt nhất bằng trình duyệt web Internet Explorer, Firefox, Chrome và chế độ hiển thị là 1024 hoặc 1280

Cache-Control: private


markdown:
v_line
Đăng nhập
hoặc
Đăng Ký
159 Roma Street, Brisbane City Center, Brisbane, Úc 4000
(Xem bản đồ)
Đặt phòng bây giờ!
Kiểm tra Giá & Phòng trống
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
Trả phòng:
Calendar
Rất tiếc, không còn phòng trống ở Hotel Jen Brisbane cho những ngày mà bạn đã chọn.
Các khách hàng đã xem khách sạn này thường đặt
8,2
từ 388 nhận xét
Đặt phòng bây giờ!
Ưu đãi kết thúc sớm!
Tìm khách sạn
Calendar
-
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
Customer Support
Bản quyền © 2005 – 2015 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd.
Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
AS-AGWEB-3B05

Cache-Control: no-cache, no-store

Access-Control-Allow-Methods: GET

Access-Control-Allow-Headers: Content-Type

Connection: Keep-Alive

Vary: User-Agent, Accept-Encoding


markdown:
v_line
Đăng nhập
hoặc
Đăng Ký
Đi:
Calendar
Đảm Bảo Giá Tốt Nhất
119A Lavender Street
87 Victoria street
No.77A & No.79A Geylang Road
76 Boat Quay
43A Jalan Besar
Lý do tốt nên đặt phòng với Agoda
Hơn 600.000 khách sạn toàn cầu – được cập nhật thêm mỗi ngày
Được tin cậy bởi hơn 18.500.000 khách hàng hài lòng
Đảm bảo giá tốt nhất
Hơn 9 triệu nhận xét khách sạn từ khách hàng Agoda
Hiện diện tại hơn 60.000 thành phố trên toàn thế giới
Ưu đãi đặc biệt của Agoda
Bao gồm các ưu đãi giờ chót(có thể trong cùng ngày!)Miễn phí một đêm nghỉNâng cấp hạng phòng miễn phí!
Customer Support
0.14 Km.
0.19 Km.
Gan khu mua sam, an uong va cac...
0.2 Km.
Gan trung tam , sach se va than...
0.21 Km.
Phong rong, gan mrt, nhan vien...
thai do phuc vu tot. vi tri trung...
0.23 Km.
check in nhanh, gan MRT va cac...
0.24 Km.
Gần khu ăn uống,MRT và shopping...
gan khu mua sam, tram dien ngam,...
gần trạm xe buýt và MRT, gần khu...
0.25 Km.
Vị trí gần Bugis nên sẽ tiết kiệm...
wifi manh cuc ki - sach se - gan...
0.26 Km.
Phòng sạch , vị trí thuận lợi,...
0.27 Km.
Vi trí tốt, chỉ 7 phút đến ga MRT...
Về đầu trang
Bản quyền © 2005 – 2015 Agoda Company Pte. Ltd. Giữ toàn quyền.
AGODA ® là thương hiệu được đăng ký của AGIP LLC, sử dụng theo giấy phép của Agoda Company Pte. Ltd.
Agoda là thành viên của
(NASDAQ:PCLN)
AS-AGWEB-3B07


markdown:
java.lang.NullPointerException at com.autotrader.components.ad.AdLegacy.writeTarget(AdLegacy.java:138) at com.autotrader.components.ad.AdLegacy.encodeBegin(AdLegacy.java:99) at javax.faces.component.UIComponent.encodeAll(UIComponent.java:928) at javax.faces.component.UIComponent.encodeAll(UIComponent.java:933) at javax.faces.component.UIComponent.encodeAll(UIComponent.java:933) at com.sun.facelets.FaceletViewHandler.renderView(FaceletViewHandler.java:592) at org.ajax4jsf.application.ViewHandlerWrapper.renderView(ViewHandlerWrapper.java:100) at org.ajax4jsf.application.AjaxViewHandler.renderView(AjaxViewHandler.java:176) at com.sun.faces.lifecycle.RenderResponsePhase.execute(RenderResponsePhase.java:110) at com.sun.faces.lifecycle.Phase.doPhase(Phase.java:100) at com.sun.faces.lifecycle.LifecycleImpl.render(LifecycleImpl.java:139) at javax.faces.webapp.FacesServlet.service(FacesServlet.java:266) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:324) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:83) at org.jboss.seam.web.IdentityFilter.doFilter(IdentityFilter.java:40) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.jboss.seam.web.MultipartFilter.doFilter(MultipartFilter.java:90) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.jboss.seam.web.ExceptionFilter.doFilter(ExceptionFilter.java:64) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.jboss.seam.web.RedirectFilter.doFilter(RedirectFilter.java:45) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.ajax4jsf.webapp.BaseXMLFilter.doXmlFilter(BaseXMLFilter.java:206) at org.ajax4jsf.webapp.BaseFilter.handleRequest(BaseFilter.java:290) at org.ajax4jsf.webapp.BaseFilter.processUploadsAndHandleRequest(BaseFilter.java:388) at org.ajax4jsf.webapp.BaseFilter.doFilter(BaseFilter.java:515) at org.jboss.seam.web.Ajax4jsfFilter.doFilter(Ajax4jsfFilter.java:56) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.jboss.seam.web.LoggingFilter.doFilter(LoggingFilter.java:60) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter$FilterChainImpl.doFilter(SeamFilter.java:69) at org.jboss.seam.servlet.SeamFilter.doFilter(SeamFilter.java:158) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.enterprise.common.context.AtcOverrideServletRequestFilter.doFilter(AtcOverrideServletRequestFilter.java:70) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.consumer.web.util.ZipCodeFilter.doFilter(ZipCodeFilter.java:49) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.consumer.web.util.AtcVersioningFilter.doFilter(AtcVersioningFilter.java:129) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.consumer.web.util.AtcVersioningFilter.doFilter(AtcVersioningFilter.java:129) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.consumer.web.util.AtcVersioningFilter.doFilter(AtcVersioningFilter.java:129) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.commons.webfilter.RequestContextHolderFilter.doFilter(RequestContextHolderFilter.java:51) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.util.bi.BIRFPageInstanceFilter.doFilter(BIRFPageInstanceFilter.java:204) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.enterprise.common.net.RequestParameterFilter.doFilter(RequestParameterFilter.java:62) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.enterprise.common.context.CodeTrackingFilter.doFilter(CodeTrackingFilter.java:89) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.enterprise.common.context.CodeTrackingFilter.doFilter(CodeTrackingFilter.java:89) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.enterprise.common.net.UrlResponseFilter.doFilter(UrlResponseFilter.java:23) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at com.autotrader.util.LegacyRequestFilter.doFilter(LegacyRequestFilter.java:45) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at org.tuckey.web.filters.urlrewrite.RuleChain.handleRewrite(RuleChain.java:176) at org.tuckey.web.filters.urlrewrite.RuleChain.doRules(RuleChain.java:145) at org.tuckey.web.filters.urlrewrite.UrlRewriter.processRequest(UrlRewriter.java:92) at org.tuckey.web.filters.urlrewrite.UrlRewriteFilter.doFilter(UrlRewriteFilter.java:381) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.internalDoFilter(ApplicationFilterChain.java:274) at org.apache.catalina.core.ApplicationFilterChain.doFilter(ApplicationFilterChain.java:242) at org.apache.catalina.core.StandardWrapperValve.invoke(StandardWrapperValve.java:275) at org.apache.catalina.core.StandardContextValve.invoke(StandardContextValve.java:161) at org.jboss.web.tomcat.security.SecurityAssociationValve.invoke(SecurityAssociationValve.java:181) at org.jboss.web.tomcat.security.JaccContextValve.invoke(JaccContextValve.java:88) at org.jboss.web.tomcat.security.SecurityContextEstablishmentValve.invoke(SecurityContextEstablishmentValve.java:100) at org.apache.catalina.core.StandardHostValve.invoke(StandardHostValve.java:159) at org.apache.catalina.valves.ErrorReportValve.invoke(ErrorReportValve.java:102) at org.jboss.web.tomcat.service.jca.CachedConnectionValve.invoke(CachedConnectionValve.java:158) at org.apache.catalina.core.StandardEngineValve.invoke(StandardEngineValve.java:109) at org.jboss.web.tomcat.service.request.ActiveRequestResponseCacheValve.invoke(ActiveRequestResponseCacheValve.java:53) at org.apache.catalina.connector.CoyoteAdapter.service(CoyoteAdapter.java:362) at org.apache.coyote.http11.Http11Processor.process(Http11Processor.java:877) at org.apache.coyote.http11.Http11Protocol$Http11ConnectionHandler.process(Http11Protocol.java:654) at org.apache.tomcat.util.net.JIoEndpoint$Worker.run(JIoEndpoint.java:951) at java.lang.Thread.run(Thread.java:744)
- <AjaxViewRoot id="_viewRoot" immediate="false" locale="en" renderKitId="HTML_BASIC" renderRegionOnly="false" rendered="true" selfRendered="false" submitted="false" transient="false" viewId="/research/modelinfo/overview.xhtml">
- <!DOCTYPE html >
-
-  <meta http-equiv="X-UA-Compatible" content="IE=10"/> <meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=UTF-8"/>
- <meta name="description" content="Learn about the #{year} #{make} #{model} #{body} at AutoTrader.com. See car photos, auto videos, car safety information, new car prices, special offers, reviews, and more."/> <meta name="keywords" content="New cars, new car shopping, new car models, #{make} #{model} #{body}, #{year} #{model}, #{make}, #{make} information, #{make} for sale, buy #{make} #{model}."/>
- <meta name="p:domain_verify" content="315d28475397cff9ca9875c3d437ee5b"/>
- <ComponentRef id="j_id5" rendered="true" transient="false">
- <meta name="apple-itunes-app" content="app-id=700740807"/>
- </ComponentRef>
- <title>
- <HtmlOutputText escape="true" id="j_id8" rendered="true" transient="false" value="2011 Nissan Titan Truck - Prices & Reviews"/>
- </title>
- <link href="//fonts.googleapis.com/css?family=Roboto:400,300" rel="stylesheet" type="text/css"/>
- <ComponentRef id="j_id11" rendered="false" transient="false">
- <HtmlOutputText escape="false" id="j_id12" rendered="true" transient="false"/>
- <HtmlOutputText escape="false" id="j_id13" rendered="true" transient="false"/>
- </ComponentRef>
- <ComponentRef id="j_id14" rendered="true" transient="false">
- <link rel="stylesheet" href="/#{headerAction.jawrBuildReleaseDirectory}/bundles/base.css" type="text/css"/>
- <HtmlOutputText escape="false" id="j_id16" rendered="true" transient="false" value=""/>
- </ComponentRef>
- <HtmlOutputText escape="false" id="j_id19" rendered="false" transient="false" value=" "/>
- <HtmlOutputText escape="false" id="j_id20" rendered="false" transient="false" value="

P3P: CP="NOI DSP COR DEVa TAIa OUR BUS UNI"

Vary: Accept-Encoding