 කොරෝනා ප්‍රතිපත්ති ක්‍රියාමාර්ග සමාජයට ප්‍රයෝජනවත්ද නැද්ද යන්න ගැන රචනයක් ලියන්න
COVID-19 වසංගතයෙන් වසර දෙකකට ආසන්න කාලයක් සහ තවත් අගුලු දැමීමකින් පසුව, නෙදර්ලන්තය අවට බොහෝ මිනිසුන් නොසන්සුන්ව වැඩෙමින් සීමාවන් සමඟ වෙහෙසට පත්ව සිටිති. Rijksoverheid ට අනුව, ජනවාරි 28 වන දින නෙදර්ලන්තයේ වාර්තාගත රෝගීන් 74,000 ක් තහවුරු කරන ලද අතර, කොරෝනා ආශ්‍රිත ICU ඇතුළත් කිරීම් හෝ මරණ දහයක් (“ආසාදන-තහවුරු කළ අවස්ථා”, 2022). මෙය විවාදය මතු කරයි: රජය මෙම ක්‍රියාමාර්ග දිගටම ක්‍රියාත්මක කළ යුතුද නැද්ද? පිළිතුරක් සකස් කිරීම සඳහා, යමෙකු මුලින්ම වෛරසය සහ එය පැතිරෙන ආකාරය තේරුම් ගත යුතු අතර, දේශපාලන, සදාචාරාත්මක, සමාජීය සහ ආර්ථික දෘෂ්ටිකෝණයන්ගෙන් විවාදය සලකා බැලිය යුතුය. COVID-19 රෝගය ඇති කරන SARS-CoV-2 හි පළමු සිද්ධිය වාර්තා වූයේ 2019 දෙසැම්බර් 31 ("කොරෝනා වයිරස් රෝගය", 2022) වන අතර එය ලොව පුරා දේශපාලන අස්ථාවරත්වයේ දාම ප්‍රතික්‍රියාවක් ඇති කළේය. චීනය තුළ මුලින්ම වසංගතයක් ලෙස ආරම්භ වූ එය මාස කිහිපයක් ඇතුළත ලෝකයේ සෑම රටකටම පාහේ ළඟා විය. පසුගිය වසර 20 තුළ, බොහෝ රටවල් SARS වැනි Covid-19 සම්බන්ධ වෛරස් වලට ගොදුරු වී ඇත. පෙර අත්දැකීම් නිසා ඔවුන් වහාම සුදුසු පියවර ගත්තා. නිදසුනක් වශයෙන්, චීනයේ බිලියන 1.5 ක ජනගහනයක් සිටියද, වසංගතය ආරම්භයේ සිට රෝගීන් 110,000 කට වඩා වැඩි සංඛ්‍යාවක් වාර්තා වී නොමැත (වර්ල්ඩෝමීටරය, 2022). කෙසේ වෙතත්, තුර්කිය වැනි දේශපාලනික වශයෙන් අඩු ස්ථාවර රටක්, මිලියන 85 ක ජනගහනයක් සිටියද, අඩු සූදානමකින් සහ මිලියන 12 ක නඩු වලින් පීඩා විඳිති. වෛරසය ඉතා ඉක්මනින් පැතිරෙන්නේ එහි වාතය හරහා සම්ප්‍රේෂණ යාන්ත්‍රණය නිසාය. යමෙක් ආසාදිත පුද්ගලයෙකු අසල සිටී නම්, වාහකයාගේ පිටකිරීම වෛරසය රැගෙන යා හැකි අතර නිරෝගී පුද්ගලයින්ට ආශ්වාස කළ හැකිය. වෙස්මුහුණක් පැළඳීම සහ දුරස්ථව සිටීම ආසාදිත පුද්ගලයින් නිරෝගී පුද්ගලයින් අසල වෛරස් අංශු පැතිරීම වැළැක්වීමට උපකාරී වේ. කෙසේ වෙතත්, ක්‍රියාමාර්ග ක්‍රියාත්මක නොකළ රටවල අධික මරණ සංඛ්‍යාව විශාල ලෙස වැඩි විය. නව omicron ප්‍රභේදය එහි විකෘති 30 නිසා මුල් වික්‍රියාවට වඩා අවම වශයෙන් 20 ගුණයක් වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වන බව ඔප්පු වේ (Grossman and Stahel, 2022). වාසනාවකට මෙන්, එය එහි මුල් අවධියේදී පෙනහළු පටක වලට පහර නොදෙන නිසා එය ඉතා අඩු මාරාන්තික වේ (Zimmer සහ Ghorayshi, 2021). කෙනෙකුට ආචාරධාර්මික දෘෂ්ටිකෝණයකින් කොරෝනා වයිරස් සීමාවන් විශ්ලේෂණය කළ හැකිය: එසේ කිරීමෙන් තවත් ජීවිත අවදානමට ලක් කළ හැකි වුවද අපි කොරෝනා පියවර අඩු කළ යුතුද? 2021 ජනවාරි 28 වන විට, කොරෝනා වයිරසයේ මරණ අනුපාතය 0.51% කි. 0.01% ක මරණ අනුපාතයක් ඇති ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා වැනි අනෙකුත් ශ්වසන වෛරස් හා සසඳන විට මෙය සාපේක්ෂව ඉහළ ය. දියවැඩියාව, තරබාරුකම හෝ ස්වයං ප්‍රතිශක්තිකරණ රෝග වැනි යටින් පවතින සෞඛ්‍ය තත්වයන් ඇති අය වැනි අවදානමට ලක්විය හැකි කණ්ඩායම්වලට COVID-19 අසමාන ලෙස බලපායි. මෙය විශේෂයෙන්ම සත්‍ය වන්නේ මහලු අය තුළ, සෞඛ්‍ය තත්වයන් වැඩි වීම මෙන්ම වයසට යාමෙන් ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය පිරිහීම හේතුවෙනි. කොරෝනා වයිරසය පෙනහළු ඇතුළු ඉහළ ශ්වසන පත්රිකාව ආසාදනය කරයි. එය සෛල වලට කැඩී ගොස් වෛරසයේ පිටපත් සෑදීමට නියෝග කරයි. සෛලය පුපුරා ගොස් වෛරසයේ නව පිටපත් වෙනත් සෛල වෙත යවයි. අවසානයේදී, ඵලදායී ප්‍රතිශක්තිකරණ ප්‍රතිචාරයක් නොමැති නම්, පෙනහළු හානි හේතුවෙන් රෝගියා මිය යනු ඇත, විශේෂයෙන් Omicron ප්‍රභේදයට පෙර COVID-19 වික්‍රියා සමඟ. අගුලු දැමීමේදී, අවම මිනිස් සම්බන්ධතා ඇති අතර එය වෛරසය පැතිරීම මන්දගාමී කරයි. කෙසේ වෙතත්, සමාජ සම්බන්ධතා වැළැක්වීම එහිම විනාශකාරී බලපෑම් ඇත. නිදසුනක් වශයෙන්, අගුලු දැමීමේදී ළමුන් මිලියන 2.5 කට වඩා ඉගෙනීමෙන් පසුබෑමේ අවදානමක් ඇත (“ජොන්ගෙරන්” 2021') ("අධ්‍යාපනය සහ COVID-19", 2022). තවද, OSF Healthcare ට අනුව, "තරුණ ගැහැණු ළමයින් අතර සියදිවි නසාගැනීමේ උත්සාහයන් සඳහා හදිසි අනතුරු අංශය වෙත පැමිණෙන සාමාන්‍ය සතිපතා සංචාරය වසරකට පෙර එම කාලයට වඩා 50% කට වඩා වැඩි විය" (OSF Health Care, 2021). මේ අනුව, තවත් ජීවිත අවදානමට ලක් කළද, අවදානම් කණ්ඩායමේ සිටින අය සඳහා අමතර ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමෙන්, කෙනෙකුට ආරක්ෂිතව සමාජය නැවත විවෘත කළ හැකි අතර තරුණයින්ගේ සියදිවි නසාගැනීම් සහ ඉගෙනීමේ දුර්වලතා වළක්වා ගත හැකිය. එපමනක් නොව, එන්නත් මගින් පටක වලට විශාල හානියක් සිදු වීම වළක්වා ගත හැකිය. සමාජීය ඉදිරිදර්ශනයකින්, කිරීටක වයිරසය “පැහැදිලි ගැටළුවක්” බව ඔප්පු වී ඇති අතර, සමහර පුද්ගලයින් එන්නත් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමකට තල්ලු කරයි. බොහෝ පුරවැසියන් ප්‍රතිවිපාක සැබෑ ලෙස වටහා නොගෙන එන්නත් ලබා ගැනීමෙන් වැළකී සිටිති. එන්නත් වර්ග දෙකක් තිබේ: mRNA සහ වෛරස් දෛශිකය. mRNA COVID-19 එන්නත සාමාන්‍ය ජනතාව තුළ භාවිතා කළ පළමු mRNA එන්නතයි. mRNA එන්නත් වල ලිපිඩ තුළ RNA ඇති අතර එමඟින් RNA සෛලයට ඇතුළු වීමට උපකාරී වේ. රයිබසෝම RNA කියවා SARS-CoV-2 වැනි ස්පයික් ප්‍රෝටීන සෑදීමට සෛලවලට උපදෙස් දෙයි. එවිට ශරීරය කොරෝනා ස්පයික් ප්‍රෝටීන ආක්‍රමණිකයන් බව හඳුනාගෙන ඒවා විනාශ කිරීමට ප්‍රතිදේහ නිර්මාණය කරයි. සංසන්දනාත්මකව, වෛරස් දෛශික එන්නත් මගින් එම ස්පයික් ප්‍රෝටීන් DNA සමඟ වෛරසයේ හානිකර පිටපතක් ඇතුළු කරන අතර, ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය එයට පහර දී එය මතක තබා ගැනීමට හේතු වේ. එන්නත් වර්ග දෙකම සඳහා, අනාගතයේදී පුද්ගලයා සැබෑ වෛරසයට නිරාවරණය වුවහොත් මතක B සෛල ප්‍රතිදේහ නිර්මාණය කිරීම දිගටම කරගෙන යනු ඇත. වෛද්‍ය ස්ටැහෙල්ට අනුව, “ඔමික්‍රොන් කොතරම් විකෘති වී ඇත්ද යත් එය හඳුනා ගන්නා එන්නතෙන් ලැබෙන ප්‍රතිදේහ සම්බන්ධයෙන් අඩු සම්බන්ධතාවයක් ඇත, එබැවින් පිළිතුර බූස්ටර වෙඩි තැබීමයි, මන්ද ඔබ වෛරසය ප්‍රමාණයෙන් යටපත් කරනු ඇත. පරිපූර්ණ ගැලපීමක් නොමැති වුවද ප්‍රතිශක්තිකරණ ප්‍රතිචාරය” (ග්‍රොස්මන් සහ ස්ටැහෙල්, 2022). මේ අනුව, මුල් එන්නත් මාත්‍රා සහ, වඩාත් මෑතක දී, බූස්ටර එන්නත ආසාදන වැලැක්වීම සඳහා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි, නමුත් වඩාත් වැදගත් වන්නේ දරුණු රෝගාබාධ හා මරණයේ අවස්ථාව අඩු කිරීම සඳහා ය. කෙසේ වෙතත්, නව අධ්‍යයනයන් පෙන්වා දී ඇත්තේ ඵලදායී ප්‍රතිශක්තිය මාස හයක් ඇතුළත නැති වී යා හැකි අතර, ඉන්ෆ්ලුවෙන්සා (ඩූක්ලෙෆ්) හා සමාන වාර්ෂික මාත්‍රාවක් ලබා ගැනීම අවශ්‍ය වේ. 18ට වැඩි ජනගහනයෙන් 13.6% ක් එන්නත් ලබා ගැනීම ප්‍රතික්ෂේප කරයි, මූලික වශයෙන් රජය කෙරෙහි ඇති අවිශ්වාසය (“එන්නත් COVID-19 එන්නත්”, 2022). මෙමගින් රංචු ප්‍රතිශක්තියේ බලපෑම් සීමා කරයි, ප්‍රමාණවත් පුද්ගලයින්ට එන්නත් ලබා දෙන්නේ නම්, සියලු ඉලක්ක ප්‍රතිශක්තිකරණය වීම හේතුවෙන් වෛරසය තවදුරටත් පැතිරීමට නොහැකි වනු ඇති සංකල්පයකි. අවසාන වශයෙන්, අගුලු දැමීමේ ආර්ථික ඇඟවුම් සලකා බැලිය යුතුය. අගුලු දැමීම විශාල විරැකියාවකට හේතු විය, විශේෂයෙන් සංචාරක කර්මාන්තයේ සේවය කළ අයට. උදාහරණයක් ලෙස, ලෝක ආර්ථික සංසදයට අනුව, 2020 දී මිලියන 114 ක ජනතාවකට රැකියා අහිමි විය (රිච්ටර්, 2021). තවද, ලොව පුරා අගුලු දැමීම් නිසා ශ්‍රම ආදායමෙන් යුරෝ ට්‍රිලියන 3.2 ක පාඩුවක් ද සිදු විය. විනාශකාරී ආර්ථික ප්‍රතිවිපාක තිබියදීත්, සුදුසු කොරෝනා ක්‍රියාමාර්ග නොගත් විට ජීවිත අනතුරේ හෙළන බව යමෙකු සලකා බැලිය යුතුය. NPR ට අනුව, ප්‍රමාණවත් පියවර නොගත්තේ නම්, චීනයේ රෝගීන් සංඛ්‍යාව මෙන් 488 ගුණයක් පමණ වනු ඇත, එබැවින් මිලියන ගණනක් ජීවිත බේරා ගනී (Beaubien, 2020). අවසාන වශයෙන්, COVID-19 දේශපාලන, සදාචාරාත්මක, සමාජීය සහ ආර්ථික කාචයකින් සලකා බැලීමෙන්, වෛරසය ඉතා බෝවන සහ ඇතැම් කණ්ඩායම්වලට මාරාන්තික වුවද, අගුලු දැමීම තාවකාලික විසඳුම් පමණක් බව මම නිගමනය කරමි. අගුලු දැමීම අපගේ සමාජයට ප්‍රයෝජනවත් වන්නේ අධික මරණ සංඛ්‍යාව ඉහළ යාමට පටන් ගත් පසු පමණි. එබැවින්, කල්තියා පියවර ගැනීමෙන්, රටවලට වෛරසය පැතිරීම සීමා කළ හැකිය. නිදසුනක් වශයෙන්, වෙස්මුහුණු පැළඳීම ශක්‍ය පියවරක් ලෙස දැකීමට මාස හයක් ගත විය. පළමු අගුලු දැමීමේදී පෙනෙන පරිදි, දස දහස් ගණනකට රැකියා අහිමි වූ අතර ළමුන් මිලියන 2.5 කට වැඩි පිරිසකට නෙදර්ලන්තයේ දුරස්ථ ඉගෙනීමට සිදු විය ("ජොන්ගෙරන්", 2021). මේ අනුව, නියමිත වේලාවට පියවර ගැනීමෙන් සහ සූදානම් වීමෙන්, අගුලු දැමීමකට යා යුතු නැත. කෙසේ වෙතත්, මරණ අධික වීමට පටන් ගන්නේ නම්, සමානුපාතික ප්‍රමාණයේ කොරෝනා පියවර ක්‍රියාත්මක කිරීම වටී.