اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی (به روسی: Союз Советских Социалистических Республик) یا به‌طور خلاصه شوروی (به روسی: Совет)، یک حکومت سوسیالیست فدرال بود که در سال ۱۹۲۲ به‌وجود آمد و در ۱۹۹۱ ازمیان رفت. این حکومت، اتحادیه‌ای متشکل از روسیه و چندین جمهوری متحد در شمال اوراسیا بود که نظام تک‌حزبی داشت و توسط حزب کمونیست اتحاد شوروی اداره می‌شد. پایتخت آن مسکو در بزرگترین جمهوری خود، جمهوری فدراتیو سوسیالیستی روسیه شوروی، قرار داشت. از دیگر مراکز مهم این اتحادیه می‌توان به لنینگراد (روسیه شوروی)، کی‌یف (اوکراین شوروی)، مینسک (بلاروس شوروی)، تاشکند (ازبکستان شوروی) و آلما آتا (قزاقستان شوروی) اشاره کرد. شوروی از نظر مساحت بزرگترین کشور جهان بود و فاصله شرق به غرب آن بیش از ۱۰ هزار کیلومتر (۶٬۲۰۰ مایل) و شمال تا جنوب آن بیش از ۷٬۲۰۰ کیلومتر (۴۵۰۰ مایل) بود و نیز ۱۱ منطقه زمانی داشت. قلمرو آن شامل بیشتر اروپای شرقی، مناطقی از اروپای شمالی و تمام آسیای شمالی و مرکزی بود. پنج منطقه آب و هوایی آن شامل تندرا، تایگا، استپ‌ها، صحرا و کوهستان داشت. جمعیت متنوع آن در مجموع با عنوان مردم شوروی شناخته می‌شد. اتحاد جماهیر شوروی درنتیجه انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ که طی آن بلشویک‌ها به رهبری ولادیمیر لنین دولت موقتی را که جایگزین امپراتوری روسیه شده بود سرنگون کردند، روی کار آمد. آن‌ها جمهوری شوروی روسیه را تأسیس کردند. جنگ داخلی میان ارتش سرخ و بسیاری از نیروهای ضدبلشویک در سراسر امپراتوری سابق که بزرگترین آن‌ها ارتش سفید بود آغاز شد. با وجود کمک‌های شدید غرب نظیر بریتانیا به ارتش سفید، بلشویک‌ها محل به محل قدرت را به دست گرفتند و شوراها را تشکیل دادند در پایان در سال ۱۹۲۲ ارتش سرخ پیروز شد و اتحاد جماهیر شوروی را با اتحاد جمهوری‌های روسیه، ماورای قفقاز، اوکراین و بلاروس تشکیل داد. سیاست جدید اقتصادی (NEP) که توسط لنین معرفی شد، منجر به بازگشت نسبی بازار آزاد شد. این سیاست منجر به یک بهبود اقتصادی شد. به دنبال مرگ لنین در سال ۱۹۲۴، ژوزف استالین به قدرت رسید. استالین تمام مخالفت‌های سیاسی خودش را با حاکمیت خود در داخل حزب کمونیست سرکوب کرد و یک اقتصاد برنامه‌ریزی شده متمرکز را به اجرا گذاشت (برنامه‌های پنج ساله).
بازار ازاد چه گونه به روسیه بازگشت؟
سیاست جدید اقتصادی (NEP) که توسط لنین معرفی شد، منجر به بازگشت نسبی بازار آزاد شد