రాజు అయ్యా‌డిలా మోస‌గాడు
సత్యం స్కాం నుంచి తీర్పు వరకు
            బిజినెస్‌ డెస్క్‌ : ప్రపంచ ఐటి పరిశ్రమలో పెను సంచలనం సృష్టించిన సత్యం కంప్యూటర్స్‌ కుంభకోణం కేసులో సోమవారం ప్రత్యేక కోర్టు తీర్పును వెలువరించడంతో, మళ్లీ ఈ ఉదాంతం తెరపైకి వచ్చింది. ఈ కేసులో ప్రధాన నిందితుడు సత్యం కంప్యూటర్స్‌ ఛైర్మన్‌ రామలింగ రాజు సహా ఇతర డైరెక్టర్లకు శిక్షలు ఖారారయ్యాయి. 2009లో బయటపడిన సత్యం కుంభకోణం దేశాన్ని కుదిపేసింది. సికిందాబాద్‌లో 1987లో రామలింగరాజు దీన్ని చిన్నగా ప్రారంభించి, బిలియన్‌ డాలర్లకు చేర్చారు. 2009లో తనంతట తానై కుంభకోణం బయట పెట్టేంత వరకు ఐటి పరిశ్రమలో రారాజుగా వెలిగారు. భారీగా కృత్రిమ లాభాలు చూపిస్తు సత్యం కంప్యూటర్స్‌లోని లాభాలను తాన కుమారుడి పేరుపై ప్రారంభించిన మైటాస్‌ సంస్థలకు బదిలీ చేశారు. ఈ క్రమంలో అప్పట్లో భారీగా రియల్‌ ఎస్టేట్‌ బూమ్‌ కొనసాగడంతో ఈ రంగంలో భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టడానికి వరుసగా సత్యం షేర్లను విక్రయిస్తూ వచ్చారు. ఓ దశలో సత్యం కంపెనీ నిధులు పెద్ద మొత్తంలో మళ్లించి ఆ సంస్థలో అకౌంటింగ్‌ కుంభకోణానికి తెరలేపారు. మరోవైపు తనఖా పెట్టిన షేర్లను విడిపించుకోవడానికి నిధులు లేకుండా పోయాయి.
వాస్తవానికి సత్యం కంపెనీ క్షీణిస్తున్న దశలో భారీగా లాభాలు పెంచి చూపారు. ఈ అంశంలో మాజీ చీఫ్‌ ఫైనాన్సీయల్‌ ఆఫీసర్స్‌ బి రామరాజు, శ్రీనివాస్‌ వడ్లమాని, భాగస్వాములు ఎస్‌ గోపాలక్రిష్ణన్‌, తలూరి శ్రీనివాస్‌, ఇంటర్నల్‌ ఆడిటర్స్‌ బి సత్యనారాయణ రాజు, ప్రభాకర్‌ గుప్తా, ఫైనాన్స్‌ హెడ్‌ జి రామక్రిష్ణ కీలక భాగస్వామ్యం వహించారు.
చిన్న ఇంటి నుంచి...
            రామలింగ రాజు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా బీమవరం మండలం గరగపర్రు గ్రామంలో బుర్రాజు సత్యనారాయణ దంపతులకు 1955 సెప్టెంబర్‌ 16న జన్మించారు. 10వ తరగతి వరకు భీమవరం, హైదరాబాద్‌, యెండకండి ప్రాంతాల్లో చదువుకున్నారు. ఇంటర్మీడియట్‌, బికాం విజయవాడలోని ఆంధ్ర లయోలా కాలేజీలో పూర్తి చేశారు. అనంతరం అమెరికా హార్వర్డ్‌లో బిజినెస్‌ అడ్మినిస్ట్రేషన్‌లో ఎంబిఎ చేశారు.
కుటుంబంలో ఆయనే పెద్దవాడు. 1977లో పెళ్లి జరిగింది. ఇద్దరు పిల్లలున్నారు. ఇదే సమయంలో దనుంజయ హౌటల్స్‌, సత్యం స్పిన్నింగ్‌ మిల్స్‌ వ్యాపారం ప్రారంభించారు. అనంతరం 1987లో సికింద్రాబాద్‌లోని పిఅండ్‌టి కాలనీలో ఓ చిన్న ఇంటిలో సత్యం కంప్యూటర్స్‌ను ప్రారంభించారు. క్రమంగా ప్రపంచ ఐటి మార్కెట్‌లోనే మంచి గుర్తింపును తెచ్చుకున్నారు. కాగా మైటాస్‌ కంపెనీ స్థాపించి నిధులు మళ్లించడం ఇతర పరిణామాలు సత్యంను బొర్లా బొక్కలా పడేలా చేసింది.
లెక్కల మోసంతో జైలుకు..
            కృత్రిమ లాభాలతో ప్రపంచాన్నే నివ్వెరపోయేలా చేసిన సత్యం రామలింగరాజు తాను తోడుకున్న గోతిలో తానే పడి ప్రస్తుతం ఊచలు లెక్కించే దుస్తితి తలెత్తింది. 2009 జనవరి 7న సత్యం కుంభకోణం వెలుగులోకి వచ్చింది. రెండు రోజుల్లోనే సిఐడి కేసు నమోదు, రామలింగ రాజు అరెస్టు చేయడమూ జరిగి పోయాయి. ఈ కేసులో ప్రధాన భాగస్వాములైన రామరాజు, సూర్యనారాయణ రాజు, వడ్లమాని శ్రీనివాస్‌, ఆడిటర్లు గోపాలకృష్ణన్‌, తాళ్లూరి శ్రీనివాస్‌, మాజీ ఉద్యోగులు రామకృష్ణ, వెంకటపతి రాజు, శ్రీశైలం, అంతర్గత ఆడిటర్‌ ప్రభాకర్‌ గుప్తాలపై కేసు నమోదైంది. ఐపిసి 120బి, 420, 409, 419, 467, 471,477ఎ, 201 సెక్షన్ల కింద కేసు నమోదయ్యింది. 2009 ఫిబ్రవరి 16న సిబిఐ రంగంలోకి దిగింది. ప్రత్యేక కోర్టు ఏర్పాటు, న్యాయమూర్తిగా బివిఎల్‌ఎన్‌ చక్రవర్తి నియామకం జరిగింది. మూడు అభియోగ పత్రాలను కలిపి ప్రత్యేక న్యాయస్థానం విచారణ చేపట్టింది. జ్యుడిషయల్‌ కస్టడిలో ఉన్న రాజుకు 2011 నవంబర్‌ 4న సుప్రీంకోర్టు బెయిల్‌ మంజూరు చేసింది. ఈ కేసుతో మదుపరుల నష్టంతో కలిపి రూ.14 వేల కోట్ల కుంభకోణంగా సిబిఐ ప్రకటించింది. ఈ కుంభకోణంలో రాజు సహా ఇతర నిందితులు మొత్తంగా రూ.2743 కోట్లు అక్రమంగా సంపాదించారు. ఈ కేసులో కోర్టు 226 మందిని విచారించింది. 3115 దస్థ్రాలను పరిశీలించింది.
సత్యం ఎగిసి.. పడిందిలా...
- 1987- సత్యం కంప్యూటర్‌ సర్వీసెస్‌ లిమిటెడ్‌ను రామలింగరాజు ప్రారంభించారు.
- 1991లో బాంబే స్టాక్‌ ఎక్సేంజీలో సత్యం ఐపిఒకు 17 రెట్ల స్పందన.
- 1991లో యువ ఔత్సాహికవేత్త, అత్యధిక సంపాదించే వాడిగా గుర్తింపు.
-  సెప్టెంబర్‌ 23న : సత్యంకు కార్పొరేట్‌ గవర్నెన్స్‌ అండ్‌ కంప్లాయిన్స్‌ నుంచి గోల్డెన్‌ పికాక్‌ అవార్డు.
- డిసెంబర్‌ 16న : తన కుమారుడు నిర్వహించే మౌలిక వసతుల కంపెనీ మైటాస్‌ను 1.6 బిలియన్‌ డాలర్లకు కొనుగోలు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు.
-  డిసెంబర్‌ 17న : ఈ కొనుగోలుపై విమర్శలు రావడంతో వెనక్కి తగ్గారు.
- డిసెంబర్‌ 23 : సెక్యూరింగ్‌ కాంట్రాక్టుల విషయంలో సత్యం అవకతవకలకు పాల్పడిందని ప్రపంచ బ్యాంకు 8 ఏళ్ల పాటు నిషేదించింది. దీంతో షేర్లు నాలుగేళ్ల కనిష్టానికి పడ్డాయి.
-  డిసెంబర్‌ 25 : సత్యం ప్రపంచ బ్యాంకును క్షమాపణ కోరారు.
- డిసెంబర్‌ 26 : సత్యం బోర్డు నుంచి మంగళం శ్రీనివాసన్‌తో పాటు వినోద్‌ ధమ్‌, క్రిష్ణ పలెపు వైదొలిగారు.
- 2006-బిలియన్‌ డాలర్ల రెవెన్యూకు చేరింది. సత్యం నాస్కామ్‌ ఛైర్మన్‌గా నియమితులయ్యారు.
-  2009
- జనవరి 2 : వ్యవస్థాపకుల వాటా మూడో వంతు నుంచి 5.13 శాతానికి తగ్గిందని సత్యం వెల్లడి.
- జనవరి 6 : సత్యం కంపెనీ ఎకౌంటింగ్‌లో అవకతవకలకు పాల్పడుతుందని ఓ బ్యాంకు సెబీ దృష్టికి తీసుకెళ్లింది.
- జనవరి 6 : తాను మోసానికి పాల్పడ్డానని సత్యం తన ఉద్యోగులకు లేఖ రాశారు.
- జనవరి 7 : రూ.7,000 కోట్ల లెక్కలు తప్పుగా చూపించారని ప్రాథమిక అంచనా. సత్యం రాజీనామా చేశారన్న వార్తలు గుప్పుమన్నాయి.
- జనవరి 8 : సత్యంకు చెందిన 30 ఖాతాలను సిటీ బ్యాంకు రద్దు చేసినట్లు ప్రకటించింది. ఉద్యోగులకు కూడా వేతనాలు చెల్లించలేమని స్పష్టం చేసింది.
- జనవరి 9 : రామలింగరాజుతో ఆయన సోదరుడు బి రామరాజు అరెస్ట్‌. ప్రభుత్వం సత్యం బోర్డును రద్దు చేసింది.
- జనవరి 10 : సత్యంలో పెద్ద మొత్తంలో వాటాలు కలిగిన వారిని బోర్డులో సభ్యత్వం కోసం సెబీ దరఖాస్తులు కోరింది.
- జనవరి 23 : ఇద్దరు ఆడిటర్లను సిఐడి అరెస్ట్‌ చేసింది.
- ఏప్రిల్‌ 6 : సత్యం వ్యవస్థాపకులతో పాటు మరో 8 మందిపై సిబిఐ ఛార్జ్‌షీట్‌ నమోదు.
- 2010
- ఆగస్టు 18న : సత్యం మాజీ చీఫ్‌ రామలింగరాజుకు బెయిల్‌ మంజూరు.
-  2011
- అక్టోబర్‌ 29 : సత్యం బెయిల్‌ను రద్దు చేస్తూ సుప్రీంకోర్టు నిర్ణయం.
- నవంబర్‌ 23 : సత్యం కేసులో రామలింగరాజును సెబీ విచారణ,
- 2012
- మార్చి 21 : సత్యం కంప్యూటర్స్‌, టెక్‌ మహీంద్రాలో విలీనం. దీంతో దేశంలోనే ఐదో అతిపెద్ద ఐటి ఎగుమతుల కంపెనీగా ఆవిర్బావం.
- 2013
- సెప్టెంబర్‌-17న సత్యం కేసులో అమెరికా కోర్టు తాజా వివరాలు అందిచాలని ఆదేశం.
- 2014
- జులై 16 : రామలింగరాజును మార్కెట్ల నుంచి 14 ఏళ్ల పాటు బహిష్కరిస్తున్నట్లు సెబీ ప్రకటన. ఈ కేసులో రూ.1849 కోట్ల జరిమాణ చెల్లించాలని ఆదేశం.
- 2015
- జనవరి 25 : రాజు అనుబంధ కంపెనీలపై ఆర్‌బిఐ నిఘా.
- మార్చి 9 : ఈ కేసులో తుది తీర్పును ఏప్రిల్‌ 9న ప్రకటిస్తామని న్యాయస్థానం వెల్లడి.
- ఏప్రిల్‌ 9 : ఛైర్మన్‌ రామలింగరాజుతో పాటు 9 మంది దోషులకు శిక్ష విధిస్తున్నట్లు ప్రత్యేక కోర్టు ఆదేశాలు.
మీ స్నేహితులకు రికమెండ్ చెయ్యండి