degital Transactions
డిజిటల్‌ లావాదేవీలు సరే..!
ముంబై, డిసెంబరు 2: డిజిటల్‌ వ్యవస్థ వైపు భారత్‌ను నడిపించే కృతనిశ్చయంతో ఉన్నట్లు పాలకులు చెపుతున్నా అందుకు సంబంధించి డిజిటల్‌ రక్షణను అందించే చట్టాలు మనకు లేకపోవడం విచారకరం. ఒకవేళ ఎవరైన వ్యక్తి డిజిటల్‌ లావాదేవీల్లో తన సొమ్మును నష్టపోతే అందుకు సదరు వ్యక్తిదే బాధ్యతగా నెట్టి వేస్తున్నాయి. నగదు రహిత ఆర్థికవ్యవస్తను నిర్మిం చాలని చెపుతూ రూ.500 నోట్లు, రూ.1000 నోట్లు రద్దుచేసిన ప్రభుత్వం ముందు సెక్యూరిటీ చట్టాలపై దృష్టిపెట్టాల్ని అవసరం ఎంతో ఉంది. ప్రధాని మోడీ ప్రభుత్వంచేపట్టిన నోట్లరద్దు అని వార్యంగా డిజిటల్‌ లావాదేవీలు, మనీవ్యాలెట్‌ల వైపు నడిపిస్తోంది. అయితే డిజిటల్‌ చెల్లింపుల వ్యవస్థరక్షణకు సంబంధించి నిర్దిష్టమైన చట్టాలేవి లేవు. దీనివల్ల ఈ వ్యవస్థలో సందేహాలునివృత్తి చేసుకోవాలన్నా, న్యాయపరమైన విలువలు, న్యాయపరిమితులు వంటి వాటిని ఎవ్వరూ చెప్ప లేరని సుప్రీంకోర్టు సీనియర్‌ న్యాయవాది పవన్‌ దుగ్గల్‌ వెల్లడించారు.
ఇప్పటికే దేశంలో పేటిఎం, ఫ్రీచార్జ్‌, మొబిక్విక్‌సంస్థలు నాన్‌బ్యాంకింగ్‌ ఫైనా న్షియల్‌ కార్పొరేషన్స్‌ కేటగిరీలో ఉన్నాయి. ఇక ఫిన్‌టెక్‌ కంపెనీలపరంగా సెక్యూరిటీ పరంగాచూస్తే ఐటిచట్టంలోని సెక్షన్‌ 43(ఎ) పరిధిలో ఉంటుంది. ప్రస్తుతం లావాదేవీలన్నీ ఇక కస్టమరు,మొబైల్‌ వ్యాలెట్‌ సేవలందించే సంస్థలమధ్య జరుగుతాయి. వీటన్నింటినీచూస్తే ఒకకాంట్రాక్టు ఒప్పందం తరహా లో ఉంటుంది. అయితే ఈ లావాదేవీల్లో విని యోగదారుని సొమ్ముకు భద్రత కల్పించాల్సిన అవసరం ఎంతో ఉంది. పెద్దనోట్ల రద్దునుంచి పేటి ఎం సంస్థ 35మిలియన్ల లావాదేవీలు నిర్వహిం చింది. వివిధ కొనుగోళ్లు, లేదా నిధుల బదిలీకి సం బంధించి ఈ లావాదేవీలున్నాయి. ఫ్రీచార్జ్‌ అయితే ముంబైలోని ట్రాఫిక్‌ ఫైన్లు చలానాలు చెల్లిం చేందుకు పోలీస్‌తో ఒప్పందంచేసుకుంది.
బెంగ ళూరు కేంద్రంగా ఉన్న మేధో వేదిక సెంటర్‌ఫర్‌ ఇంటర్నెట్‌ అండ్‌ సొసైటీ (సిఐఎస్‌) అంచనాలను చూస్తే భారత్‌లోని ఎక్కువ ఐటి సంస్థలు టెక్నాలజీ కంపెనీలు ఈ సెక్షన్‌ 43ఎ పరిధిలోనికి రావని వెల్లడించింది. ఇలాంటి లోపాలవల్ల మొత్తం బాధ్య త అంటా వినియోగదారులకే వదిలివేయడం జరుగుతోంది. ప్రతి వినియోగదారుడు డిజిటల్‌ వ్యాలెట్‌లో నిల్వలు రూ.10వేలకు మించకుం డా చేసుకోవచ్చని ఆర్‌బిఐ ప్రకటించింది. అయి తే గతనెల 23వ తేదీ ఈపరిమితిని రూ.20 వేలకు పెంచింది. అయితే ఈలావాదేవీల్లో విని యోగదారుని సొమ్ముకు పూర్తిభద్రతనిచ్చే చట్టాలు నిర్దిష్టంగా లేవన్నారు. ప్రస్తుతం ఉన్న ఐటిచట్టంలోని 43(ఎ) ఎంతమాత్రం సరిపోద న్న భావన వ్యక్తం అవుతోంది. ఎలాంటి అవక తవకలు చోటుచేసుకోకుండా సజావుగా లావా దేవీలు జరగాలంటే డిజిటల్‌ చెల్లింపుల వ్యవస్థలో కస్టమర్ల సొమ్ముకు పూర్తి భద్రతనిచ్చే చట్టాలు ఉండాలన్న అభిప్రాయం వ్యక్తం అవుతోంది. వీటివల్ల వ్యాలెట్ల హ్యాకింగ్‌, సొమ్ము తస్కరించడం, లేదా దుర్వినియోగం చేయడం వంటివి తగ్గుతాయి.