Zes Novellen | Marcellus Emants | Single Author Collections | Audio Book | Dutch | 8/10
Zes novellen van Marcelus Iemans. Dit is een LibriVox opname. Alle LibriVox-opnamen zijn vrij van auteursrechten. Voor meer informatie of om je aantemelt als vrijwilliger, ga naar LibriVox.org. Opname door jullie van Walgem. Zes novellen van Marcelus Iemans. Opname 15. Ontwaakt deel twee. Gons wat gebeurt daar? Klonk het in herbrein. En onwillekeurig streeks met de hand over haar voorhoofd. Het was of met Henri eensklapt de hele kamer uit haar ogen verdween. Een grote schijnende plek was alle wat ze buiten zich nog waarnam. En tegelijkertijd plikten ze wezenloos in haar binnenste, waar haar stilgeluk zo rustig geordend was uitgebeeld geweest in zonnige taverheeltjes voor elk uur van de dag, voor elke dag van de week. En waar tans niets meer te zien bleef, dan een grouwe verwarring. Als waar op een natte schilderij alle tinte met een enkele rubbeveeg doorheen gesmeerd en vernietigd. Ze voelde dat haar iets vreselijk zo voorkomen was. Iets zo ontzettend als haar onbewogen leven nog niet had gekend. Doch ze besefte pas flauw wat dat ontzettende was. En ze aanschouden de gevolgen nog alleen als de dreigende zwartheid van een aaklig ledig. Daar ze nooit aan een sterfbed had gestaan, onderfond ze nu voor het eerst de verplettering van het onherstelbare. Maar toch kenden ze zichzelf te weinig om al te weten dat ze de elasticiteit der lauwen miste, voor wie verzoning en herstelling één zijn. Wel privelden haar lippen, nu is het voorbij. Nu is het voorbij. Maar ze begreep zelf niet wat ze daarmee bedoelden. Eerst langzaam kwam ze tot het beseffen van de plompheid, waarmee haar gelukswereld je was neengebeukt. En toen doorlichte haar de gedachte dat dit wereld je al lang niets anders en in haar fantasie had bestaan. En was het wel ooit iets meer geweest dan verbeelding. Maar onmiddellijk reageerde haar jongen gezonde veerkracht tegen de doodengde kiltijd van zulke ontnuchtering. Gelijk de leider a nacht maar is ontwaakt wanneer de weerstrebende levenskracht in hem roept zo kan het niet zijn, zo is het niet. Zo schoekte ze uit haar verbijstering op, toen haar doorgaamde, je vergist je. Het kan niet gewezen wat je denkt. En nu doemde de gezellige kamer met de verlichte tafel met de twee stoelen tegenover elkaar weer zo helder voor haar ogen op dat die levenoze dingen haar de levende bewijzen leken van haar nog altijd levende geluk.  Eens klap stond het bij haar vast dat Henri zich maar door haar tegenspracht het groot woorden had laten verleiden. Hij had niet gemeend wat zij zeiden. Hij had niet gemeend omdat hij het niet menen kon en hij kon ze niet menen, omdat ja, omdat zij er maar zo klakkeloos geen afstand kon doen van al wat haar dierbaar was. De gelovige wijgert naar de redeneringen te luisteren die hem zouden doen twijfelen aan zijn hemel. Haar zilver zette zich tegen elk van trouwen in de echtheid van haar paradijs op aarde. Maar te meddelen die de wet, de wet, deze woorden had hij toch bezigd. Zou dat dan maar een lozen bedreiging zijn geweest het voorhouden van een schrikbeeld net als ouders wel eens eens tegenover kleine kinderen doen? Nou was deze vraag in haar opgereden of ze zag Henri schrijf tafel voor zich met het wetboek er bovenop. Hij deed de middag slaapje op zijn bed. De kamer was dus leeg en een oogwenk was ze boven. Het gasprande laag. Flukse draaide zij het op tot een zuizende wijduitvlakkerende vlam. Nu nam zij het wetboek van het bureau en sloeg het open. Wat een warreling van woorden en cijfers. Eerst badden zij maar. Toen verdwaalde zij net er gister. Geerde terug naar de inhoud, vergissen zich in de bladzijde, vond eindelijk 5-titel. Van het huwelijk. De wet beschouwt, de man kan, tot het wezen van een jong man, de koning. Wat was dat allemaal voor onzin? Zenuwachtig sloopt zij de artikelen, de afdelingen door, vond maar al dit niets dat daar aan ging en stuite eindelijk op. Zesde titel, van de rechten en verplichtingen daar echt genoten. Hier zou het komen. Langzaam las ze door. De man is het hoofd daar echt vereniging. Nu ja, dat betekent niets. De vrouw is haar man gehoorzaamheid verschuldigd. Daar stond het. Maar als een man nu zijn macht misbruikt, een vrouw is toch geen slaafin en dan... Welke zijn die middelen? Weerlas zij haast zich verder en plotseling was het uit. Niets had zij gevonden. Zou het dan ergens anders staan? Nogmaals ging zij bladeren. Nogmaals liepzitten in hout door. Maar zij vond niets. Niets aan een ondoorkomelijke rommel van onduidelijke woorden. En nu kwam ze naar op dat die geschreven wetten even nutloos lorkon zijn.  Als al de bepaling en reglementen van verenigingen of spoorwegen of maatschappijen die zij zo herhadelijk had zien overtreden dat zij nooit begrepen had waardoor ze nog dienden. Ja, zo moest het zijn. Die wet betekent niets. Maar onderelkander waren de man het eens om trenten enige hulpmiddeltjes. En daarop had hij gezinspeeld. Deze gedachte maakte opnieuw haar beontwaardiging gaante. Zeer zeel kwam in opstand tegen laagheden. En zo iets als zeker een laagheid zijn. Maar als hij haar laaghardig behandelde dan bleef haar toch de macht om van hem te scheiden. En als hij haar daarin wilde dwarswomen dan bezat zij toch nog een vader om haar te helpen. Er waren toch nog rechters. En als die rechters maar behoorlijk werden ingelicht dan moesten zij ermers wel de partijen nemen van de onderdrukten. En de onderdrukker straffen. Was niet ondenkbaar dat in onze tijd een vrouw geheel machteloos zou tegen de dwingelandij van een man? Zeker, zeker. Maar het was ook niet zo. Scheiden? Zij? Hoe was mogelijk dat zo iets in haar op kon komen? Goedigot, wat een afschuwelijk denkbeeld. Nee, nee. Hoe meer zij erover nadacht hoe sterker nu haar overtuiging werd dat Henri haar eenvoudig pang had willen maken. Ach. Hij had maar wat klinkende woorden gebruikt. Een beetje herenmeester willen spelen. Hij zou wel inbinden zodra hij zag dat zij zich niet als een makschap liet duwen en drijven. Oh, zij zou zich geen vrees laten aannijagen. En liefde wilde zij alles. Ja, nog altijd alles voor hem doen. Maar tegen een brutale machtoefening kwam haar gemoeten dans evenheftig en verzet als voorheen op school. Toen de juffrouw zo woedend was geworden omdat zij het ongelijk niet had willen maken. Maar tegen een brutale machtoefening omdat zij het ongelijk niet had willen herkennen waardoor een overdrevenstraf rechtvaardigd waren geweest. Als zij nu maar eerst zekerheid had. Ze begon weer te twijfelen. Hij had misschien toch wel bedoeld die ongewisheid maakte haar vreselijk zenuwachtig. Zij kon nergens uithouden en zaten er al de tijd dat Henri op zijn bed lag. Doeloos, gejaagd rond. Eerst als een studeerkamer en dan in het salon waar zij even licht op stak dan door de kinderkamer waar het kind zo heerlijk, kalm, sluimerde en toen stopte door de eetkamer waar Sarah bezig was op de ruime.  Eindelijk was de tafel weer met het geblomde kleten bedekt en zond de t-blad klaar voor haar gewone plaats. Het teawater was er nog niet maar dat zou Sarah wel aansond brengen. En nu ging zij maar zitten wachten. Het hoofd in de handen geleund de alboog op de tafel gesteund recht voor zich uitstaarend door het licht heen naar het thuisder behang. Allengens bedaarde haar onrust. Toch nu doorkilde haar een akele gevolven verladenheid. Een rilling zitterde haar over de rug en grote tranen paarlde in haar structuurende ogen. Want was alles. Ja, alles om haar heenen opeens naar en doods geworden. Onwillekeur gedacht ze aan de straat. Die straat waarvan ze altijd zo'n hekel had gehad en dat ze haar als een grijze, vijandige tristigheid door de ramen naar binnen dronng haar zon is geen verduisterde, de atmosfeer verkilde en benauwend neer zijn kop haar gemoet. Maar wederom reageerde haar jeugd haar levenslust. Het was alles maar inbeelding. Zo ver naarigheid en dat vooral tijd? Oh nee, dat was onmogelijk. De geluiden en de kleur in haar ziel waren al te bekoorlijk geweest dan dat zij haar zo gauw in kon berussen ze nooit meer te zullen genieten. Gelijk treurende om en dode de afgestorvenen telkensmenen te zien en te horen omdat zij nog niet geloven kunnen in hun verlies. Zo drongen zich ook aan haar de herinneringen van haar geluk zo levendig op dat haar geestse onherroepelijkheid aanvaardde. Hori had gekheid gemaakt. Zo was het nu zeker. Al was hij wel eens wat klein geestig. Zo'n laverdwingeland had hij zich toch nog nooit getoond. Straks zou hij binnenkomen haar toelachen en alles bekennen. Wie weet of hij niet als vroeger haar de arme om de hand zou slaan en haar zoenen. Dan zou zij hem wel verzoeken haar nooit weer zo te plagen. Maar dan was er maar goed. Dat ze opeens zo veel ze ontzettend veel zou hebben verloren. Nee, dat wilde er toch niet bij haar in. Toen Hori eindelijk kort nadat de theewater gebacht was tergeerde, wilde er eens klaps uit de hartneggigheid waarmee haar zeel het verdreed ontkende allerlei lieven en speelse woord is onwelijkeurig omhoog.  Een blik, een gebaar had ze in vriendelijk ontlokken, maar de zwijgende strakheid waarmee hij zijn plaats in nam zijn stoel afvennen naar het vuur en de meegebrachte portefeuille met tijdscherfde openstoeg smoorde elk geluid op haar lippen. Park duidelijk schoen zij de twee kopjes thee in en voelden zij daarna de trekpot met water aan. Hier is je thee, Hori. Dank je. Zonder naar haar op te kijken nam hij het kopje aan. Zodat ze zijn ogen nog altijd niet verdwenen was. Een poos worcelde haar verlangen naar een oplossing met haar lust het gevaarlijke onderwerp maar te laten rusten. Zolke ogenblikken waren een mens zwijgend iets zijt veel, zijt weinig voor immer afschrijft op zijn geluk had zij al meer doorleefd maar tot nog toe was er waare betekenis ervan haar niet heldere bewust geworden. Dan ze besefte zij die allings duidelijker en het gevolg was dat haar flinkheid zich meer en meer tegen alle geschipperen en al onzekerheid verzette zowel de weten wat zij aan hem had. Hori ze begon zacht maar toch klonk haar stembeslist. Zonder op te zien antwoordde hij alleen met een veragend geluid van achter de gesloten lippen heen klinkend door de neus. Wat bedoelde je straks met die middelen van de wet waarmee je mij tot gehoorzaamheid zou kunnen dwingen? De laatste woorden kwamen haar niet gemakkelijk over de tong. Hori bleef verdiept in zijn platen de mens zij hield zich zo en gromde zeurend was in gedachten. Wel, ik bedoel dat een man die het gezag heeft natuurlijk ook de middelen bezet om dat gezachte handhaven. Maar laten we daar nu tweeëren jij hebt gezegd dat je doen wilde wat ik vraag nu dat is me genoeg we kunnen de heerlijk westen laten rusten wat zullen welkaar nog onaangename dingen gaan zeggen. 