Camera Obscura | Nicolaas Beets | Single Author Collections | Talkingbook | Dutch | 7/13
De familie Keche, de grootmoeder, uit Kamera Obscura. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opname behoren tot de publieke demijn. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilliger, ga naar LibriVox.org. Opname de Branco-Colin. Kamera Obscura van Hildebrand. De familie Keche, de grootmoeder. Toen ik de volgende morgen na het ontbijt de bibliotheek binnen Trat, is dat daar de oude dame in een ruime lage leunstoel met rood leren, zitting en rug, die waarschijnlijk tot de strofering van haar eigen kamer behoorde, bij het vuur. Een kleine tafel was daarbij aangeschoven, en daarop lag een Engelse octavo-bijbel, waarin zij ijverig las. Zij hield daarin boven een breiwerk in de hand. De schone lange hond zat wedernaast haar stoel en keek opletten tot haar op. Weerkelijk vroegde hij met zijn goede geogen iedere beweging van haar hoofd en hand, als zij van de bijbel naar haar breiwerk keek om de steek in te tellen, of een blad omsloeg. Van alle personen die het huisgezin uitmaakte, kende ik deze het minst. Daar zijn nooit dan bij het middagmaal verscheen, en na afloop daarvan onmiddellijk weer vertrok. Was het alleen daardoor dat zij mijn belangstelling prikkelde? Of was het ook door haar deftig, stil en ingetrokken voorkomen, de weinige, korte, verstandige, maar dikwijls wel wat harder woorden die zij sprak, en de verknochtheid van haar schone lange hond? Hoe het zij, ik hoopte hartelijk dat zij een gesprek met mij zou aanknopen. Ze scheen mijn binnenkomen niet bemerkt te hebben, en terwijl ik mijn nedel zette en mijn boeken open sloeg, hoorde ik haar half overluid de schone plaats van Paulus oplazen, voor we zijn gevolgd door hoop, maar hoop dat het gezien is niet hoop. Voor wat een man ziet het, waarom heeft hij hoop voor? Maar als we hoop voor dat we niet zien, dan doen we met patiënten het wachten. Zij schoofde de Bijbel een weinig veruit en leundde met de rug in haar stoel, als om daarover na te denken. Zachtjes haalde zij de woorden, than do we with patience wait for it. Plotseling bemerkte zij dat ik mij in het vertrek bevond. Gij zult mij vandaag moeten dulden meneer, dus begon zij. Mijn kamer wordt schoongemaakt, en dan ben ik gewoonlijk hier. Gij leeft een zeer, eenzaam leven mevrouw, antwoordde ik. Drukte zal u misschien hinderen. Oh nee, hernam zij, met een luide stem.  Ik ben sterk genoeg, mijn hoofd is zeer sterk, ons mensen geslacht is zo zwak niet. Maar ik ben niet meer geschikt voor gezelschap, ik ben te somber, te ernstig geworden. Ik zou hinderen, ik zou vervelend zijn. Dit boek, zij zij, op haar Bijbelreisende, dit boek is mijn gezelschap. Zij zweeg enige ogenblikken en streeelde de kop van haar hond met de bruine hand. Daarop hief zij zich weder een weinig in haar stoel op. Gij zei-t-ie nu reeds een paar dagen meneer Hildebrand, hernam zij, en de aanleiding tot uw kennismaking met de familie is van dien aartat. Zeg, mens, heeft men al eens met u over de lieve William gesproken? Het spijt mij mevrouw, dat ik u ontkennend moet antwoorden neen. Men heeft met mij nog geen woord over William gewisselt. Heb ik het niet gedacht, riep zij uit, haar handen in elkaar slaande en een diepe zuchtlozende, die in een droevige glimlach overging. Ik wist het wel, ach, ik wist het wel. Zij zag treurige hond aan, die, als verstoond haar, haar klachten zijn voortpoot op haar schoot legde, en zijn kop tot haar aangesicht ophief om haar te strelen. En toch is hij nog geen drie jaar dood die aan, zij zij, de poot van de hond aanvattende. De lieve Bil is nog geen drie jaar dood. Ik wil wedden, vroeg te zij, en met nadruk bij, dat de hond hem nog niet vergeten heeft. Enige ogenblik is dat zij in een gepijns, waar ik haar niet in durven storen. Hij was mijn oog-appel, barsten zij uit, mijn lieveling, mijn uitverkoren, mijn schat. En toen, bedaarder, hij was zijn lieve jongen, niet waar, meneer Hildebrandt. Dat was hij, zei ik. En toen hij weg ging, ging de roodmoeder voort, was het alsof het mij werd ingefluisterd dat ik hem niet weer zou zien, en Dianne hield hem bij zijn mantel terug. Niet waar, Dianne, Bil had niet moeten weggaan, haar moeten blijven, moeten oud worden in plaats van de vrouw, en als zij dan verstrekt had moeten sterven, dan had tenminste zijn grootmoeder hem de ogen moeten toedrukken. Wie heeft het nu gedaan? Wat deed het mij goed aan het hart hard te kunnen zeggen, dat ik het zelf was geweest. Inderdaad, vroeg zij met een zachte lach, ik beneedt u. En zij zagt mij aan met een lange en strakke blik.  Deze zakdoek ging zijn na enige ogenblik eens wijgens voort, op de voelaarwijzende die zij onderhal strog, liet hij bij het afscheid liggen. Hij ging de deur uit, maar kwam nog weer terug om hem te halen. De arme jongen had hem wel nodig, want ik kon hem in zijn tranen wassen. Ik wist zijn ogen af en wilde de doek behouden. Die doek en deze brieven zijn mij een enige troost. Zij sloeg haar bijbel op verschillende plaatsen op, en toonde mij de brieven die zij van William ontvangen had en in dat boek bewaarde. Zij nam er een op en tuurde een poosje op het adres. Hij schreef een mooie hand, deed hij niet, zei zij, en rijkte mij de brieft toe. Ik las het adres. Het luidde aan mevrouw E. Marison. E.M. Dat waren de voorlettes die op de ring gegraveerd stonden, die hij mij op zijn sterfbed gegeven had. E.M. Ik had aan die ring een gantse roman geknopt, in die letters de naam van een lief jeugdig meisje gelezen, dat haar jong harde rits vroeg voor William geopend had. Maar hoeveel aandoenlijke was dit pand een al invoudige genegenheid tussen grootmoeder en kleinkind. Schoon ik anders de ring niet droeg, had ik hem toch deze al dagen aangetrokken. Ik nam hem van mijn vinger. Deze gedachtenis, zei ik, gaf hij mij op zijn sterfbed. Hij bevolgde mij aan als iets dat hem heel dierbaar was. Het gelaad de oude vrouw helde de op, en nu voor het eerst schoten er tranen in die ogen, die tot nog toen ze strak gestaard hadden. Mijn eigen ring riep zij uit. Ja, ik gaf hem die voor de neustoek. Heeft hij hem altijd gedragen? Tot weinige uren voor zijn dood. En zei hij dat hij hem heel dierbaar was. De lieveling. Heeft hij zijn laatste krachten nog gebruikt om dat te zeggen, en waren zijn laatste gedachten ook bij zijn grootmoeder? Zie je wel, Dianne, zei ze tot de hond. Het is het ringetje van de vrouw dat de lieve bil gedragen heeft. Hij heeft ons niet vergeten, Dianne, en wij hem niet. Of schoon dan ook. Ach meneer ging ze voort. Mijn dochter was in het eerst zo hevig bedroefd, maar zij gevoelde niet diep. Zij was de laatste, de enige overgeblevene, maar niet de gevoeligste van mijn kinderen.  Ook had zij zoveel kinderen over, maar ik, ik had mijn hart op William gezet. Hij droeg de naam van zijn grootvader, mijn eigen prave William. Hij was altijd zo eenvoudig, zo lief, zo deer, zo anhalig voor mij. Het was een lieve jongen. Wat doen wij hier zonder hem, Dianne? Weer volgde een korte pauze. Kegge is een goed mens, ging zij voort. Hij is goed, hij is hartelijk, hij is week, maar hij is volvaltse schaamte. Hij wil nooit met een traan gezien worden. Hij verdrijft zijn betere gevoel door luidruchtigheid. Toen hij Han dat trouwde, was zij een speelskind die met zes jonge honden door de plantage liep. Hij heeft haar niet ontwikkeld, niet geleid. Zij ziet hem na de ogen, zij richt in alles zich naar hem. Onder zijn invloed durst hij niet anders zijn dan hij zich voortdoet. Sontijds ben ik hart tegen Kegge, en daarom leef ik liever alleen. Hij verstaat mij niet, en dan dat er nooit, nooit een woord over de lieve William gesproken wordt. Maar wij spreken van hem niet waar Dianne, en zij streeelde hem zachtjes over de kop. Wij spreken van hem. Hij was zo goed voor de hond, en de hond had als er vroeg met hem gespeeld. Als ik lang naar de hond kijk, is het als zag ik de kleine bil nog met hem spelen. Zijn ander ring weer op. Ik zal hem u weer geven als hij weg gaat, zei zij, maar laat mij hem nog een paar dagen houden. Houdt hem uw gehele leven mevrouw, riep ik haar toe. Gij hebt er de grootste en tederde rechten op dan ik, en ik rijkte haar de hand. Mijn gehele leven, antwoorden zij, ik wenste wel dat dat niet lang waren. Ik ben niet geschikt voor dit land. Mijn vader was een Engelsman, maar mijn moeder een West-indice van ouder tot ouder, een inbodingen. De lucht is mij hier te laf, de zon te flauw. Zo gij wist wat het mij gekost had de West te verlaten. Maar mijn enige kind en het graf van mijn klein kind trokken mij hierheen. Ook wilden men mij niet alleen achterlaten. Ik mocht niet blijven in het huis waar ik William voor mij had gezien.  Ik moest afscheid nemen van de plekjes waar ik hem had zien spelen, waar hij op zijn kleine paardje voor mijn ogen had rondgereden. Ik zou zijn graf willen willen zien. Ik verlang om naast hem te slapen in de vreemde grond. Dian, die zijn kop weer weer moedig in haar schoot gelegd had, hieft hij langzaam op en zag haar droevig aan. Er lag een vraag in zijn ogen. En wat zal er dan van Dian worden? Einde van de familie Kegge, de groot moeder. De familie Kegge, een concert uit camera op skeura. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opnamen behoren tot het publieke domein. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilliger ga naar LibriVox.org. Opname door Marcel Koenders. Camera op skeura van Hildebrandt. De familie Kegge, een concert. De belangrijke dag waarop, zoals de charmante gezegd had, al wat in de stad smaak had en ik vroeger bij lid was van het concert Melodia stond verrukt te worden door het spel van mevrouw Henriette Kegge. De mooie dochter van den Rijken Westindier was gekomen. De piano was vroeg in den Morgen, terk-ont-zichtzalen gebracht om te acclimatiseren en de heer van de Hogen was er zelf heen gegaan om haar te ontvangen. Ja, hij was zelfs enigszins martelaar van die gedienstigheid geworden. Daar de kastemakersgezellen die het stuk hadden overgebracht, bij het strijken, een der poten, opsmanslikdoren, hadden doen neerkomen, dat hij alleraf vreust zeer had gedaan. Papa had aan het dineen zich een paar malen onderwonden op te merken dat zijn dochter toch wel wat bleek werd als er van het concert werd gesproken, iets het welke trouwens maar zeer weinig het geval niet was, maar hij wilde het volstrekt niet bekennen en zou er eindelijk zelfs boos omgeworden zijn. Na de eten begon met dadelijk toilet te maken en tegen half zeven kwam de schone Henriette beneden. Zij droeg een zeer laag japon van cross de napels, van een zeer licht bruinachtig geel en had een snoer volkomend gelijke kleine paren door haar lokken gevlochten. Verder droeg zij genen versier slun hoe genaamd. Mama Keche was veel schitterender.  Haar klein hoofd zoeg de onderen een grote toke met een paradijsvogel, een gouden halsketting die het dubbel kon wegen van den genen die zij altijd droeg en waarmede zij geloof ik ook schliep, hing over haar schouders en haar japon was vooral niet minder dan vuurrood. De kleine handen was gelukkig in het wit maar lag ook al aan een gouden ketting. De beide jongens zagen eruit als gewoondelijk maar dat zij ieder een cilinder uurwerk op zak hadden, dat zij geen van beide konden opwinden en waar slechts een van beide zowat half en half op kijken kon hoe laat het was, scheen mij toe niet overnootsakelijk te wezen. Trouwens indien zij er maar gelukkig mee geweest waren. Ik had hen die uurwerken als speelgoed gernig gegund, maar zij waren reeds volkomen blazee op het punt van dat moois. Ben je er niet heel blij mee, vroeg ik aan den oudsten, wel neven antwoorden de jongsten. Meneer Keche wilde volstrekt met slaan van zevenen vertrekken, maar Henriette stond erop dat men niet gaan zou voor kwart overzevenen. De charmante kwam nog eens aangedraft en was charmanter dan ooit. De mouwtjes van de bruine rok die hij droeg, waren nog korter dan zijn groenen. De overgeslagen nonchetten, nog politer en nog meer gesteven, zijn handschoenen nog geler, zijn vest, vertoonden in rood en zwart een schitterend design op een reuzachtige schaal. Hij zette zijn ornjet in de hoek van het oog om een overzicht van Henriette te nemen. Om voor te knielen riep hij uit, alles charmant, mevrouw van Keche je hebt eer van je dochter. En daarop huppelde hij wederheen om de familie in de zaal op te wachten en te zorgen dat de plaatsen niet in bezit genomen werden, want het zou kriant vol zijn. Henriette liep heen en weer door de kamer en sprak nu en dan met een kakken toe om haar gerustheid te tonen. Welke gerustheid niet te min, enig sinds weer tegengesproken door een rehaald en ten laatste wel wat overtollig kijken op de pandule die eindelijk op kwartier over zeven stond. Het rijden gewachten en wij reden ter muziekzaal. De charmante stond in den gang ons op te wachten en bood zijn arm aan mevrouw Keche aan. Ik volgde met Henriette en net luid, geschwatel van stemmen dat een stormwind der muziek vooraf gaat, liet zich horen.  De komst van de familie Keche maakte enige opschudding onder de jonge heren, die achter in de zaal stonden en die door den heer Keche, na mate hij hen passeerde, zeer luidkeelsbegoed werden. Over het algemeen sprak zijn edelen een toon of wat te hoog en tebaar voor een publieke plaats. Van de hoogen, waar moeten de dames zitten? Ik hoop wat voor aan. Henriette moet zo'n lange wandeling niet maken, als ze spelen zal. Hier denkt me, op deze drie stoelen, Henriette op de hoek, mama in het midden en de kleine kleuters daar. Toen keek hij triomfantelijk rond om te zien welke uitwerking deze onafhankelijke taal op de grote Hansen en aardelijke heren die rondom stonden maken zouden. Men zat. Een aantal loignetten geraakten in beweging om de mooie juffrouw Keche, een aantal hoofdjes van dames die in een zeer druk gesprek gewikkeld waren, draaide zich van tijd tot tijd naar haar om, zonder eventueel dan schijnt te willen hebben en werk van te maken haar gade te slaan. Sommige keken verbaasd van de toek van mevrouw. Andere lachten in haar geboord duurde zakdoek om de drukte van meneer. Een paar stieten elkanderaan wegen ze de charmantheid van de charmanten. Is fröhle Nagel hier ook, vroeg hem Henriette, haar donkere boa een weinigje laatende zakken, in de laatste dagen had zij veel aan de hoge boeren gedacht. Nog niet antwoorden hij het loignet uit zijn oog laatende vallen, alsof het een grote traant geweest waren. Nog niet, maar zij komt ongetwijfeld. Gisteren nog maakte ik een visite bij den Baron van der Hogen, zei ze. Ik lang wiseer naar morgenavond. Hij zie, daar komt ze juist. Zij zal hier in de buurt komen. Charmant, charmant. De dame die hij hierop als de vreule constanzen uitduiden, werd binnengelijkt door een oud-achtig edelman met een bijna kaal hoofd. Maar dat aan de slapen nog versierd werd door enige dunne spierwitte krullen die aan zijn kleuren gelaad een zeer belangwekkend voorkomen bijzetten. Zijzelfde was één de schone jonge vrouw van omstreek zes of 27 jaren. Nooit zag ik edelen voorkomen. Her haar was van een donker kastanjebruim en op de allereenvoudigste wijze gekruld en geflochten. Haar hoog voorhoofd ging over in een enig sinds gebogen neus en maakte daarmee de schoonstmogelijke lijn.  Grote, lichtkleurige ogen werden door lange zwarte pinkers die er iets buiten gewoon zachts en ernstigst aangaven omzoomd en de zuiverheid haar donker wenkebrouwen was benijdenswaardig. Haar mond zou iets troesgehaald hebben in dien met de vriendelijkheid van haar doordringend oog dit had weggenomen. Zij was middelmatig groot en hield zich volkomen recht. Behalve dat zij niet den Hals, maar het hoofd misschien een weinig gebeurt hield. Haar kleed was van een licht grijzekleur en een kleine mantille van zware witte zijden met zwanendonserranten rusten met veelkiesheid op haar lagen en net gevormde schouders. Waarlijk, dit was het gelaat, het oog, de houding, nog het gewaad van een jongvrouw die gezegd werd ziek te zijn. Naar de maraboes van je vrouw Keche en te smachten naar een conceptavond. Zij koos haar plaatsen paar rijen voor de zitplaatsen van onze dames en hoewel de heer van de Hogen deze omstandigheid in het vooruitzicht charmant genoemd had, geloof ik dat zij hem toch min of meer genant voor kwam. Immers, hoe garne hij die ook zou hebben willen tentoonsprijden toen hij de vreulen van Nagel en hij moest wel zijn compliment ging maken, bleek ons weinig of niets van die gemeensamheid waar hij zo hoog van had opgegeven. De vreulen beantwoorden zijn diepe buiging met een stijvend groet die hem op een ouderakeligste afstand hielden, voor zover ik bemerken konden. Kwam er in de weinige woorden die zij hem ten antwoord gaf, veel van meneer, maar niets van van de Hogen, nog van langquizeren of iets dergelijks. Het was duidelijk dat de charmanten haar erbiedelijk op hangriette opmerks aanmaakten, maar zij was te beleefd om bepaald om te kijken en eerst veel later toen de heer van de Hogen was heen gegaan om zijn viool te stemmen, want hij was werkend lid, wenden zij haar schoonhoofd even om en weer per blik op hangriette. Die mij juist influisterde dat die vreule nagel zeker wel een jaar of 30 tellen moest. De kleine Hannah had ook reeds haar aanmerkingen op de aanwezigen en was bijzonder geestig op het punt ener bejaarde dame, die zij vond dat er dol uitzag met die Bayadere van Gitten. Nu werden er een paar slagen op de pauke gehoord.  Erden aardrat, bratenen en lachenden en zulkste meer, naarmate zij met die opkomst enig sinds verlegen waren, dat mengsel van virtuose en dilettanten op, het welk gewoonlijk op een dames concert zijn de krachten samenspant om alle harten te betoveren, plaatsen zich achter de respectieve lessen naar hem en begon die vervaarlijke, snerpende, krassende, kattenmuziek uit te voeren, welk aan ieder muzikaal genot noodzakelijk schijnt vraag te moeten gaan. Het gedruis in de zaal hield op. Ieder schrikte zich op zijn gemak. De heren en daaronder ik, dijnsten meestal, op een enkel jong mens na, die zich op het poseeren en fixeren toelij. Daar waren onwiegstaanbare ogen en alles veroverende talles. Naar de achtergrond de zaal terug. En alles was doodstil. Daarop vergief de orkestmeester zijn ebbenhouten stafje en de symfonie begon. Natuurlijk de zoveelste van Beethoven. Wel mocht Goethe zeggen dat de gedaante van de muzikant het muzikaal genot altijd verstort en dat ware muziek alleen voor het oor moest wezen en ik deel in zijn denkbeeld dat al wat strijkt blaast of sinkt, amtshalve onzichtbaar zijn moest. Niets is zeker lelijker dan een gansenmenigde manspersonen met dassen, roken en somtijds epuletten. Manspersonen met zwart haar, blond haar, grijs haar, rood haar en in het geheel geen haar en met allerlei soort van oogvertrekking en aanmonding, zicht tegelijk te zien vermoeien en afwerken achter een overeenkomstig getal houten en koperen instrumenten. Totdat ze bond en blauw in het aangesicht worden, alleen om een effectenweeg te brengen, zo weinig even redig aan zou mogelijk iemand zeggen, maar gewiss zo weinig gelijk zorter met de midden. Eén geestige vrouw zeiden mij eens dat zij honger kreeg van de lange streken van een strijkstok. Maar wat krijgt men niet van het op- en nedige zweef van een 25-tal strijkstokken en van al de bewegingen van vangen, armen en handen die een vol orkest maakt. Waarlijk, er moest een scherm voor hangen. De stroom van geluiden moest als uiteenend duisteren stilte tot ons komen, of wij moesten een algem blinddoek toe luisteren. Maar wat werd er dan van de toilettes en van onze mooie ogen? Ondertussen zou ik geuten tegen moeten spreken, indien hij beweerde dat de zindesgezichts volstrekt niets met de muziek te maken heeft, want ik moet mijn lezeren de gewichtige bekentenis doen, dat ik de muziek in het afgetrokkenen waarlijk zie.  En ik twijfel niet of zij zelf er zullen met enige opmerkzaamheid op hunnige waarwoordingen en inspanning van ziel hetzelfde ontdekken. Er zijn tonen en samenkoppelingen van tonen die zich aan mijn oog voordoen als patten de vonken, dikke en dunne strepen, krommenspelden, slangen en kerkentrekkers als bliksemschichten, liefde strikken, krakelingen, varkendstaarten, waterstralen en ziegezagen. En ik zie de mogelijkheid om een geheel muziekstuk voor mijn gevoel bevredigend in figuren op te schrijven. Die dit niet begrijpt, verzoek ik te beseffen dat hij in een eeuw leeft waarin hij al zulke dingen behoort te begrijpen. En indien hij kerkhistorie heeft gestudeerd, gedenken hij aan de heesujugasten die zo lang op hun maag staarden tot ze haar van een geheim zinnig licht om schenen zagen. Drie der gewone onderdelen van de symfonie waren afgespeeld toen ik mijn zachtkens op den schouder voelde teken. Ik zag om en bemerkte den arm en het gelaad van den goeden koekenbakker die van zijn introductiekaartje gebruik had gemaakt, maar te verstandig was bij deze geleienkenheid zijn neefschap te laten gelden en dus geen notitie van de familie nam. Rijke familien met arme broed verwanten, oh, of alle neven zo bescheiden waren, maar de meesten gillen hun neefschap luidkils uit en laten zich door niets afkopen. Moet nu niet keggen er niet aan, verluisterde hij mij met een vergenoegd gezicht in het oor. Wel neem, antwoorde ik, nog in lang niet. Ik verzeker u van wel, hernam hij, of dat rode papiertje moet jokken. Kijk, ze staat de vierde en we hebben al drie stukken gehad. De goede, de groot, had één der onderdelen van de symfonie voor een obligaat op den hoorn genomen. Ik onderrichtte hem omtrend die dwaling en hij betuigde dan ook al gedacht te hebben, wat merk ik die een hoorn weinig. De man met een hoornverscheem op zijn beurt, geheel in het zwart en met lange haarlocken, blinkende van pomaden. Hij maakte een stroeverbuiging en zette een gezicht, als of hij ons alle verachtte. Dit stond hem eventueel lelijk, want hij verdiende, die avond, een goede hand vol geld. En schoon ik weet dat de kunst onbetaalbaar is, zo ben ik toch van oordeel dat men voor geld in een goede ontvangst tenminste een beleefd gezicht zou kunnen overhebben. Nu staken de kennis het hoofd op en legde de hand aan de oorschelp en riepen psst.  Als de jonge dames verluisterden, die daarop haar zakdoek aan den mond brachten, waarop de oude dames boos omkeken. Vooral de herkeggen was in dit psst, roepen zeer overvloedig, en men kon het op zijn aangezicht lezen dat hij zich in deze volmaakt onafhankelijk gevoelden, ook van alle mogelijke grote handzinnen en adelijke dames. De hoornist blies zijn warmen op, zijn ogen uit en zijn hoorn vol, tot algemenen verrukking eraanwezigen die van hun hoorn hielden. Of schoon er verschijnen waren die met een wijs en veelbeduidend aangezicht bewerden dat het potnevent niet was. Eender blijkbaarheid, die ook door het programma voldingend werd uitgewezen. Het schoonste van Sman's spel is geen daarin te bestaan dat het geluid van zijn hoorn op alle geluidige leek die gewonelijk uit andere instrumenten komen. Nu eens knoorde hij als een jichtige vahot, dan weder had hij al het roggelende van een vetten walt hoorn, dan weder het door de neuspratende van een intrigante ootboa of het uitgelatenen van een opgewonden trompet, ja zelfs nu en dan iets van het gillende enerysterische dwarsvluid. Zelfs het maar gelijk hij op het geen hijwaarlijk was, een klep hoorn en eenmaal was het geluid zo zacht en zo verfeindt dat ik zo ik niet. De rijk gering de vingers van den vertuwoos had zien bewegen waarlijk zo geswooren hebben dat er niets gebeurde. In zo verre was het maar weer goed dat de muzikant zichtbaar was.  Ik vermaakte mij gedurende het spel machtig met het gadeslaan van een dik heer achter op het orkest die den duizend kunstenaar had geangageerd en alle liefste knip oogjes aan alle de leden rondzond die tegelijkertijd moesten beduiden hoe heerlijk hij het vond en vragen of zij het ook niet heerlijk vonden en van een lang jong mens dicht bij mij met zwarte haren en bleke wangen die zijn de ogen aandachtig toedeed onder het spel en de maat met zijn tenen slug en dan weer een hoe is het mogelijk gezicht zetten en een schrikkelijke nood had om aan iedereen te vertellen hoe familieaar hij die duizend kunstenaar kende en hoe goed die duizend kunstenaar beeljagde en hoe een aangenaar mens en van welk een goede familie die duizend kunstenaar was en hoe die duizend kunstenaar enkel speelde omdat hij het niet later kon en welk een duizend wondertje van een mooi snuifdoosje die duizend kunstenaar van een prinses had gekregen en hoe hij zelf in eigen persoon op de repetitie van die duizend kunstenaar geweest was en hoe de duizend kunstenaar hem verhaald had dat die eigen hoorn daar hij op speelde hem duizend gulden had gekost nu had er een machtige beweging op het orkestplaats ik weet niet hoeveel listeners werden achteruitgeschovem de kastelijn van de concertzaal bracht met een gewichtig gelaad twee waskaarsen op de piano en de heer van de hoogen maakte haar open plaatste de muziek erop en schoofde tabouret eronder vandaan al de heren verlieten het orkest uitgenomen de contra bassist een oudman die zijn bril op zijn voorhoofd schoof en de paukeslager die zijn handen in de zij plaatsten en kwamen achter ons in de zaal dringen daarop daalde de heer van de hoogen af om door Henriette af te halen voorlopig aan zijn bestemming te voldoen zij zag zeer blik en ik verdacht haar van een obligaat op den hoorm juist niet veel gehaald te hebben de heer van de hoogen nam haar bijna pink en leidde haar op ze maakte een compliment zeer gracieus voor een liefhebster zonder evenwel tot het diepe neigen en het verleidelijk gezicht van eentonneelspeels tot te komen en nam daarop onder een luidhandgeklap en onstuimig voorwaarts dringen van de heren plaats aan het instrument trok haar hand schoenen uit en de lieve handen zweefden over de toekse de eerste mate handen en indruk van de onrustige beweging van haar pols maar langzamerhand herstelden zij zich haar natuurlijke kleur kwam weder en zij speelde als of zij thuis was met haar eigen verwonderlijke vlugheid inderdaad het was wonderlijk dat mensen vingers dat doen konden vluisterde de groot mee in nadat hij een weinigje van de schrik bekomen was die het optreden van Henriette den goede man gekost had het is als of zij aan draadje zitten alles leeft wat eraan is kijk hier ze gooit haar armen over elkaar of het zo niets was en ze slaat er goed op ook dat is verradelijk zei hij als zij na lang met beide handen in de lage tonen te hebben gewerkt zonder om te zien plotseling de toetsen van den hoogsten octaaf een fixen tik gaf trommels nou dat gaat per post het is als of in een grootwoord lopen de heer van de hoge stond met een hoek van den hoogsten 130 graden naar de piano gebogen en maakte zich verdienstelijk met het omslaan der bladen maar toen hij aan de laatste bladzijde was nam hij voorgoed ene hart vervoeren de houding aan met de ene hand op de piano leunende en de andere in de zijde zetten terwijl hij zijn en lelijke ogen verlockend door de zaal liet wijden of ze ook nog in het voorbij gaan een hart of tien veroveren mochten het stuk was uit hangen jetten stond op en dankte met een stuurs gezicht voor het daarvoor een handgeklap de charmante bracht haar weer tot haar plaats en deelde in haar triomphe de oude keggen had tranen in de ogen en de charmante drukte hem de hand het was onbegrijpelijk charmant geweest Henriette liet zich door mevrouw keggen de boa wederomden halzwerpen en speelde met het einde daarvan daarop begon zijn gesprek met de kleine Hannah zodat de gehele wereld verbaasd stond over ene jonge dame die zo voortreffelijk speelde en zo lief was met haar zusje de drukke finale der symfonie waarin machtig veel gepaukt en machtig veel gebazuind werd besloot de eerste afdeling van het zoveelste damesconcert van het gezelschap melodia en de pauze begon dat is niet het minst belangrijke gedeelte van een concert als het dissonerend vocaal het harmonisch instrumentaal voor een half uur afwisseld de dames hebben dan al altijd liever een noem maar minder op het programma dan een korte pauze en zulks is niet te verwonderen wanneer men bedenkt hoeveel praatziekten hoeveel verliefdheden hoeveel kunstgedienstigheid hoeveel eerzucht praalzucht en behaagzucht hierbij een zijn indien men een wagen had op welke ene schaal men alle deze vergaderde ziekten en zuchtend constapelen en mijn lijk daar tegenover op de andere het muzikaal gevoel ja leggen het muzikaal gehoorbaar bij deze laatste zou ongetwijfeld omhoog gaan en gewichtig voorzeker was dat de ogenblik waarop deze koopbeurs van beleefdheden en praatjes aanging en het hoffelijk gedrang begon als de blonden en bruine hoofden de veders en de bloemen zich ophiven de sterren op de voorhoofden harenloop begonnen en de eerste regelmatige rijen van schoonen en moeders van schoonen van matribus pulchris filia pulchrioris en omgekeerd zicht op bevallige groepen schikten waaruit vonkelende ogenstralden en vrolijke lachjes opgingen als de twarling van jonge heren een aanvang nam waarvan ieder zijn prima donna zijn rennen die bal zocht de een met een glimlach de ander met een sentimentel gezicht de derde met een kloppend hart en de vierde met een opgestreken kijf waarvan de een boos de ander onnozel en de derde kippenkeek uit verlegenheid waarvan de een om te beginnen zijn net te sprijden overal wat mooi was en de ander in het wild is geen rond te vladderen maar om toch wat meer eclectisch te werk te gaan terwijl de tovermachten van deze moest berusten in een nauwfest en genen en filtrum meende te bezitten in de gedaalde van pomaande lulle daar de talisman van een derde in zijn handschoenen berusten terwijl een enkele begreep dat hij het mee zouden interesseeren door met een knorren gezicht en een medeleilende glimlach op al het gedraai en geworm neder te zien ik deed mijn best om Henriette te genaken die in een kring van heren stond welke zij ten delen kende ten delen nimmer geluid had horen geven maar die allen van deze gelegenheid gebruik maakten om haar iets aangenaamst te zeggen iedereen was even verrukt en de charmante weet niet van haar de zijde ik maakte haar mede mijn compliment en niet mij daarop van hoeken tot kanten dringen waarbij ik het voordeel had veel te zien en te horen dat mij voor die avond belangrijk voorkwam ze zullen die je vrouw keggen hiet ze zo niet het hoofd wel op holmaken merkte een mevrouw van een zekere leeftijd met een zwarte gazentok aan het is niet goed voor zo'n jong ding en zij sloot haar mond zo dicht zo dicht als of zij er van af zag dan gehele verder een avond iets meer in het midden te brengen oh ik vind dat ze er allerinteressant uit kan zien sprak een jonge dame in antwoord op het zeggen van een heer van middelbare jaren dat je vrouw keggen heel mooi was maar vanavond denkt mij heeft ze haar boos jour niet kent u die familie keggen volgen anderen aan een jonge heer en zij legde duizend pond nadruk op de naam vraag excuse was het antwoord ik weet niet anders dan dat de mensen rijk zijn maar ging hij zachter voert ze zijn volstrekt niets haar grootvader was hier ten steden een kruidenier of zowat en haar vader die heeft voor tuin gemaakt in de west en ik vind ook wel dat men haar dat aan kan zien sprak een derde die dit gesprek had gehoord schoon zij er met een rug naartoe had gestaan zelf een gelaad vertonende dat alles behalve ongemeen was ik hou niet van dat soort van ogen hoorde ik aan één andere kant uit de mond van een jong meisje van 30 die zeer flets uit haar eigen keek de vreurele van nagel scheen zeer tevreden over het spel maar liet zich over de speelster volstrekt niet uit ik bewonderde onder de menigte van schone vrouwen van middelbare leeftijd ene die met een allerbevolgst voorkomen en zeer innemende manieren het voorwerp de algemene belangstelling scheen te zijn al de heren kwamen voor haar buigen en al hun vrouwen lieten zich de ene voor de anderen na bij haar brengen de jonge dames deden hun best om haar te naderen of wenkte haar met het daarbij behoorend lachend gezicht toe dat het onmogelijk was zij gaf een soort van pleeggehoor meer malend pogte zij te gaan zitten maar juist op het ogenblik dat zij er toe besloot verschenen weder altijd iemand om haar zijn beleefdheid te bewijzen en ik bewonderde instilte de goede gratis waarmee de zij zich terstond weder tot de nieuw aangekomenen wende en de onbeduidende gezichten die vrijwel met het door alle zijne voorgangers gehouden gesprekken overeen kwamen met verse moet beantwoorden haren dochter een meisje dat nog geen 16 jaren mocht hebben bereikt was aan haar zijde en scheen deze minzame bevalligheid reeds in haar mate te hebben overgenomen wat beide beleefdheid het aangenaamst maakte was het invoudige en ongedwongene het voorkomen vriendelijke en opgewekte dat er eigen was en niet anders voortkomen kom dan uit ene lieve harmonische stemming desgemoets en ene helderen de vredenheid desharten voor mij was het er waar genoegen haar gade te slaan en ik kon niet nalaten met minachting te denken aan de valse redenering van een aantal zich noemende mensenkenners die hoffelijkheid altijd voor willen doen komen als laagheid en wel willendheid als huigelarij waarlijk die echte humaniteit die goede toon die beleefde innemendheid welke de blijke dragen van in overeenstemming te zijn met een gehele persoon die ze aan de dag legt is tegelijk enig gaven en een verdienste en ik wenste wel dat men algemeen gevoelde hoe men de wetten der wel willendheid met de wetten de fijnste zedelijkheid en het meest kiezen gevoel in verband kan brengen al het misbruik dat vanaf gemaakt is door intriganten en hypocrieten neemt niet weg dat ze één der schoonste sieraden van het mensdom is en één der verhevendste onderscheidingen boven het dieren geslacht doet uitkomen ik vanaf later dat deze bevallige vrouw ene dame was wie er huis bekend stond voor een plaats waar men zich niet meer verveelde die niet slechts veel mensen zag maar haar gezelschap altijd geheel bezielde en doordrong van de lievelijkheid haar aangeboren den stroom volgende werd ik nog voorbij vele paartjes gesleept die werk van alkander maakte ook langs gruchteren jongelingen die zich verstouten hun geheel onbekende dames noodeloze diensten te bewijzen als daar zijn boa's op te rapen die nog niet gevallen waren en schaals over haar stoel te hangen die ze nog niet nodig hadden als mede langs vele ophopingen van jonge meisjes die iedereen uitlachten hier en daar zat of stond in de oude dame stokstij voor haar stoel te midden van een jong geslachten in mobiles in mobile en herinneren zich de dagen dat ook zij mobieler was of verbeelden zich dat zij ook nu nog mobieler zijn konden indien zij maar wilde of verheugde zich dat nu haar kinderen waren zoals zij geweest was of verklaarde dat de pauze nu eenmaal lang genoeg geduurd had zo kwam ik tot aan de deur en nu bezocht ik ook de koffiekamer hier waren de standen meer dooreen gemengd en vooral onder de werkende leden vond men van alles de muziek het ijs remaak en het tabakroken nemen al een aanzien des persoons weg hier werd hevig gerookt door allerlei soort van rookers er waren er die pijpen en er waren er die sigaren er waren er die bijrookten sommigen hadden al lang naar een rook toestel gesmacht anderen deden het alleen omdat de rook der overige hun dan minder hinderte er waren er die het niet laten konden en er waren er die het doen en laten konden allebij en het daarom zoveel mogelijk deden verslaafden en vrijwillige dienst knechten en de kleine kechetjes drongen door de menigte heen en hadden waardelijk ook ieder een sigaartje in de mond ter zaken waarvan hun vader lachte dat hij schaterde die je vrouw keggen speelt admirable niet waar zij een beschaafd her zijn viool weer uit de vioolkast neemende om zich voor de tweede afdeling gereed te maken en omziende naar een groot liefhebber een dik persoon met een lomp uiterlijk die ik in het orkest met een walthorm gezien had ze speelt verdraaid vlug antwoorden die van de walthorm veel smaak veel smaak riepen wijs burger her die een dwarsvluid blies smaak riep een klein hertje dat zich juist aan een heetglas punch brandde met een pieperig stemmetje smaak geen zeersmaak al den duivel vlug uit kuntjes brielen een mooie piano niet waar hoorde ik in een andere hoek uit de mond van een werkend lid ja en een weergas en mooie meid ook antwoorden een honoreer lid voei oude snoeper maar kijk je na zei de eerste spreker zo gaat het wanneer hij op concerten speelt waarom laat hij het niet liever de tweede afdeling bood niets bijzonder opmerkenswaardigzaam een welgemaakt officier der zware ruiterij trat in burgerkleding met een witfest op en zong een paar coquette romances die beurt links zeer laag en zeer hoog liepen en met een afwisselend kwaad aardig en snoeperig lachend gezicht gezongen werden maar waarvan de toon en de inhoud zo min overeen kwamen met zijn zware knevels als met de op- en nedegesten die hij met het tussen zijn beide handen uitgespannen bladpapier maakte voorts hadden wij nog een obligaat op de violoncelle van een duitser met een plat hoofd en een gouden bril en het concert eindigde zoals een deugtzaam concert behoorten eindigen met ene overturen de zaaldeur werd open gezet en de geparfumeerde damkring door een gevoelig tocht gezuiverd de boa's en pelarines werden opgehaald de cephaliden werden om die kopjes die al lief mee uitzagen vastgestrikt of anders in de hand gereed gehouden en de jonge heren die het erop gezet hadden de een of andere schone naar het rijtuig te geleiden met hetzelfde voornemen om die nacht van dat gelukte dromen zochten zich van stonden aan van een gunstig standpunt te verzekeren de heren die vrouwen hadden waren boos dat hun rijtuigen zo laat kwamen en de heren die paarden hadden maakten zich ongerust dat het hunnen misschien langzaam moeten wachten de jonge meisjes speet het dat het haren zo vroeg kwam een enkel opgewond de jonge heren spraken ervan dat het aardig zou wezen de concertzaal in een balzaal te veranderen en hingen in een verleidelijke schilderij van deze gelukszaaligheid op van de hoge was weder in ons midden en stond zo dicht mogelijk tegen de link arm van Henriette aangedronen zij was allerliefst jerenzijn en scherzde en lachte maar toen de knecht met groot misbaar de koets van meneer keggen aankondigde draaide zij zich eensklappst om en greep in een aanval van behaagd zieke speelsheid mijn arm van die ogenblik aan haden mij de charmante zegenvierend zag Henriette om meneer keggen die haast maakte volgde met mevrouw van de hoge moest zich dus met de kleine hanna behelpen naar welke hij zich helemaal scheef moest overbuigen tot groot genoegen van de dubbelerij van heren en dames tussen welke wij bij het verlaten der zaal doortogen een charmante spitsroede wij kwamen thuis er werd een buitengewoon soepé aangericht tegen het dessert dook de herkeggen zelf in zijn wijnkelder en bracht zulk een menigde van allerlei merken boven dat het hart mij van angst in de keel begon te kloppen de charmante die van de partij was stelde een toost op de schone pianisten in en last daarbij een frans extemporeetje van zijn eigen maaksel voor waarin hij op een charmante wijzen over alle regelen ter taal had gezegervierd hoofdzakelijk zeiden hij dat Henriette een mooi meisje met bruine ogen een engel en enigro dinder muziek was en daarbij kwamen enige opmerking omtrent uitgetrokken harten en optone drijvende zielen wij waren al een geheel bewondering en maar vrouw keggen niet het minst het geen ongetwijfeld veel voor de zaakrijkheid van het gedicht pleiten daar haar edelheid van de zes woorden emmer drie verstaan had meneer keggen dronk den dichter en de dichter dronk den herkeggen en de herkeggen liet de keurken van champagneflessen tegen den zolderspringen en de heer van de hoge sloeg met de platte hand op champagne glazen dat de wijn opnieuw begon te schuimen en dit alles was de heren van jevrouw Henriette keggen einde van de familie keggen een concert opname door marxel konders de familie keggen ochtendbezoek een avond wandeling uit camera op skeura dit is een lieprevoxtopname alle lieprevoxtopname behoren tot de publieke domain voor meer informatie of om je aan te melden afrijwierigen ga naar lieprevoxt.org camera op skeura van heel de brand de familie keggen ochtendbezoek en avond wandeling des anderen dag voor de middag werd de goede de groot aangediend en trapte kamer binnen verselschapt van zijn lieve dochter die in grote gunstelingen van de heer keggen was en in zijn huishouden goede diensten beweest die middag zoals zij met ons dineren en haar vader bracht haar zelf omdat hij meteen zijn dankbaarheid wilde komen betuigen voor het introductiekaertje hij sprak met de grootste opgewonenheid over de avond van gisteren nooit in zijn leven had hij zo iets moos gezien of gehoord dat was een rijkdom dat waren stukken muziek hij wist niet hoe het mogelijk was dat een mens zo vlug op een klavea wezen kon als nichthoriette en toen hij haar zo had zien zitten misschien was het zonde geweest maar hij had gedacht dat zij zo mooi was als een engel uit een hemel hoor je te glimlachten en vergat om het streelende de vergelijking dat zij die voor dit maal uit een mond vernam van een koekenbakken zij begon daarop zeer vriendelijk naar je vrouw de grote vragen en hij spijt de betuigen dat zij niet op de vergoodpartij had kunnen komen zij zou je vrouw de groot nog eens in persoon haar excuses komen maken nee maar je vrouw ik wil zeggen nichthoriette zij de goede man dat behoeft in het geheen niet uw bezoek zou haar welkom zijn maar excuses acht dat behoeft niet dat weet neefkeke wel mijn vrouw heeft het ook verstrek niet kwaal ik genomen dat moet u toch vooral niet denken nu neef de groot zij hore nette vriendelijk en wie weet hoe lief zij zo geweest zijn maar het woord bestuurvaren op de lippen want de charmante trouwt binnen en maarten wat ik zijn compliment de kutum noemde wel je voor hore nette is de narkus goed geweest na de fatique van gisteren ik heb geen oog toe kunnen doen ik was nog zo ge enthousiasmeerd van de muziek het was een charmante avond de gehele wereld had zich dan ook perfect geamuseerd de stad is van u vervuld vliegen zij hore nette maar ik weet liet zij erop goedigen toen op volgen ik weet dat jij het goed meent en zij rijkte hem dan hij nam die niet vervoering aan en trok haar naar de vensterbank wie is die man vroeg hij den goeden de groot van het hoofd tot de voet opnemende de vaarde van zaartje antwoorden hore nette bedeest oh ho zij de heer van de hoogen die dat ook wel zeer wist hem de rug toe draaiende en zijn loget in het oogklevende besachheid en ruiker bloemen die in een zeerlijke porcelijn een vaas op een guurie dan voor het raam stond wat een mooi boeket zo laat in het jaar maakte hij aan papa is zo lief geweest het mij mee te brengen het heeft zijn beste dagen al gehad rijkende steden allemaal wel goed aan het water vroeg de charmante hij stak om zich daarvan te overtuigen zijn hand diep in den ruiker en toen hij die weder terugdruk was het als of er iets violetkleurigs in achterbleef dat na de punten van een klein biljet zweemde de herkijgen was ondertussen druk bezig met neefde groot die echt er niet op zijn gemak was aangezien azer en mimmy het hem verbazend lastig maakte en hoewel mevrouw keggen hem gedurig verzekerde dat het de liefste dietjes van de wereld waren die nood iemand leed deden bevielen hem de steeds luider uitvallen en het gestaardig pronken met hun witte tanden zeer weinig zijn bezoek was slechts kort hij groeten meneer en mevrouw keggen alle hardruks je vrouw ik wil zeggen niet horeyette zeer erbiedig en maakte ook een buiging voor van de hoge die hem met een hoog hartig goede dag betaalde van de hoge ging daarop meneer en mevrouw keggen bezig houden en horeyette trad op de bloemruik er toe haalde er het biljet uit en borg het in haar centuur even wel zo handig niet of ik bemerkte het voorkomen zij vermoedde dit en kreeg een kleur de kakker toe werd daar op haar toe verlaten zij hield hem een stukje beschuid voor wat zegt koko dan tegen de vrouw bazop bazop riep de kakker toe die blijbaar in de war was van de hoge vertrok spoetig daarop en de dag had voor eerst weinig merkwaardigst meer groot mama liet naar zeertje vragen zij bleef een uurtje boven en kwam daarna met rode ogen beneden jij hebt de lieve oude vrouw wat gelukkig gemaakt vluisterde zij mij in ik had gelegenheid in den loop van den middag de lieve blonden eens zo goed als alleen te spreken en spoetig maakte ik daarvan gebruik om het gesprek op haar vriendin nu waar het te brengen zij verhaalde mij van sucetes onvergelijkelijke gehechtheid en haar moeder van haar voorbeeld lozen werkzaamheid waardoor zij zoveel mogelijk in de behoeften van deze voorzacht van haar eigen schaam op kamertje en van alles wat haar om den wel haar moeder zo zeer bekommerde ook delen zij mij mede dat er in knappe jongen in de stad was in schrijven op een der stadsbureaus die een dol zin in suzette had en dat zij geloofde dat hij suzette ook niet ten ene maar onverschuldig liet maar dat zij het voor zichzelf niet wilde bekennen omdat zij meende dat de inwurriging van een dergere gevoel in een mis dat was tegen haar moeder dat zij daarom die jongeling altijd op in afstand hield en hem soms wel wat erg behandeld had wat zeker tegen haar eigen hart was en dat zij zich dat deze dagen bijzonder verweed nu zij vernomen had dat hij er en wanhopende oud haarige negenheid te zon verwerven en toch ook voor eerst geen mogelijkheid zinde om haar in onafhankelijk bestaan te verzekeren het plan had opgevat om zijn geluk in de west te gaan beproeven oh dat maakt haar tegenwoordig zo ongelukkig vervoeg de zaartje erbij met een traan in de mooie ogen en dan verwijt zij zich weer dat haar gedachten in ogenblik aan iemand anders behoren dan aan haar moeder orjette was din gele dag bijzonder aangenaam en liefthal gegens mij zij had allerlei zoete oplettendheden aan tafel prijs mij verschijtende malen in het aangezicht en gaf mij zelfs bij haar doorbladeren van haar dekenportefeuille uit in open reden in allerliste tekening op reispapier te geschenken in het schemer uur bracht ik zaartje thuis en het lusten mij daarna in kleine stads wandeling te maken in dat bij uitstek drukke uur waarin de werklieden en schoek kinderen naar huis gaan en de dienst maagden haar boodschappen beginnen haar minaren toevallig tegenkomen of ook kan er gewichtige mededelingen doen om trend de verschillende karakters van haar heer haar mevrouw de oudste jonge heer en de oudste juffrouw bij welke gelegenheid de heer er al te beter afkomt dan de mevrouw en de mevrouw beter dan de oudste juffrouw terwijl de jonge heer een van tweeën of een aakelijks stuurs mens of een hertje is ik heb dit uit mijn vroege jeugd overgehouden dat ik gerne de lichten in de winkel zie opsteken en ook dit maal stond ik nu eens stil bij een in het donker voor al zo plechtig smits vuur waaruit de gloeiende buiten schitterend tevoorschijn kwamen om onder de slagen van de voorhamer een horizontaal fontein van vuur uit te spreiden waarbij het zwarte gelaad van de smit fantastisch verlicht werd dan wederboede mij het vreed aardig schouw spijl ene slachterij waar de kneks in hun bloedre gewoorkozen tot over de knien reikende en met een oude hoed over hun blauwe slaatmutsen zichzelf een belichten met een brandend smerkhaasje op gemelde hoed vasgekleefd dat in toverachtig licht in een open gehouden koebeesten weer weer in wendige belangen zij verzorgden de straatland tarens waren nog niet opgestoken en zouden eerst twee uren later aanlichten omdat het onmogelijk is dat een vreemdeling op een stik donker gracht in het water loopt als het nog niet langer dan anderhalf uur stik donker geweest is het gebeurde dat ik op zoek in donker gracht voortschrijdende zonder precies te weten waar ik mij bevond op enige afstand twee personen ontwaarde waarvan de een evenveen neiging toende om de andere te ontlopen als de andere gezinsgeen de eerste terug te houden na daarbij komende zag ik dat gemelde personen tot verschillende kunnen bewoorden en daarop hoorde ik in een zachte vrouwenstem maar schoor van zenuwachtigheid duidelijk zeggen laat me los meneer of ik schreeuw het leek mij toe dat meneer tot wien deze bedrijking gerecht was en die in lange manterdroeg van natuur in vijand van schrijven was althans hij liet de persoon die gesproken had ogenblikkelijk los en verdween in een zijstraat ik had de stem herkend zei het je vrouw nooret wie durft u aan te raken laat ik u thuis brengen sprak ik had toe het arme meisje kon niet antwoorden zij bevde van het hoofd tot de voeten en ik had moeite haar op de been te houden het is verschrikkelijk sneakte zij oh indien jij zo goed wilt wezen het is eishoork meer kwam er niet uit ik geleide haar zwijgend tot naar den kleine komen eiswinkel waar zij haar kamertje had in het voorhuis zonk zij op een bank neder het was er donker want op de geringen neering kon geen licht overschieten de vrouw uit een komen eiswinkel kwam naar voren gelopen met een baklamp in de hand oh lieve help wat scheelt u je vrouw wat zit ze bleek is de je vrouw was goed en gauw in het kantoortje je vrouw ik ga de kaars opsteken zij ging heen om de blaken van je vren waar het te haren en ik brak die in een klein van het voorhuis afgeschoten kamertje dat zij mij als het kantoortje had aangewezen en dat die naam met recht verdiende daar aan niets te vinden was dan ene kleine hangwoord tafel vier matten tabretten en in lelijk gezicht in een lijstje aan den wand voorstelende den hout van speik maar mijn lieve gunst wat scheelt dat dan toch aan riep de komen eisvrouw uit toen zij de blaken van zuzetten aangestoken en haar eigen lamp daar er geen twee lichten nodig waren onmiddel ik daarop uitgeblazen had ik liet haar in glaswater haren zuzetten dronk er een teugje van en het glas klapperde tussen haar tanden nog kon zij niet spreken het klamme zweet stond haar op het aangesicht maar mijn lieve gunst begon te bezorgden met nog meer een ischelige hospital weer dat snout toch wel een rare geval de jevrouw had het desperaard op herzenu gestel wil ik na de aptek lopen en een rode schrik poeie halen de jevrouw is aangerand zei ik er loopt kwaad volk ik was op het eis bij men wilde haar afzetten aangerand riep de hospitaar uit of zetten ja het is een eiselijkheid dat er geen werk is en mijn koop is is ook nog bij de weg die kennen ze dan ook nog wel aanranden en of zetten of schooning juist niet meer bij je met dan zijn zuver ologie en daar is een stevige koper kastel dat is een geluk ja ik heb al lang gedochten dat het niet precies was hier in de stad daar is nog reis een winter geweest dat het zo erg was het was in de tijd dat ik op alle dag liep van me derde met toen braken ze in beide leu en kwam het voor de leu daar bed staan met een ampie van een ongebouw kind daar zou mij hier wel van gehoord hebben en dan stakken ze zo'n ampie in brand en ze draaiten het driemaal over de leu daar hoeft om en dan zei je ze ja wat zei ze ook dan zeggen ze die waakt die waakt die slaapt die slaapt en in die omstandigheid wil ik maar zeggen daar je dan in verkeerde daar bleef je ook in aanranden het is wat moes in een kristeland gelukkig nog je vrouw dat ze je diapon niet of hebben aangrand dat zou een lelijk had wezen en zij nam ze zetten in toegespeld pak af dat deze nog altijd stijf onder de armind en lei het voorzichtig op één de matten tabouretten breng het boven moedertje zei ik en laat ons even alleen want ik hoop dat de juffrouw mij den persoon zou kunnen beschrijven dan zal ik hem bij de politie aangeven beskrijven ja dat gaat zover als het voeten had antwoorden de klapper en weet je wat koelbezijd ze krijgen naar de verkeerde deur te pakken laatst leeden varken markt hebben ze nog een jong gezel een die hier zelf maar zijn vreemd was opgepakt daar komt om als altijd op de varken markt hier zijn pauvertjes kraam nou hij mocht zo bij die pauvertjes kraam staan te kijken naar die grote kopere schuttels en zo daar komt er een diendanaam toe die leest op een pampiertje en toen kijk je je man nou de jonge wist van de prins ging qua maar de diendazij tegen hem jongen zei die ga jij reis even mee ik dank je vriendelijk man zei teander maar het hoort niet want de diendazij maartje zei die kijk reis even wat ik hier onder mijn jas heb nou dat waren niets anders als van die duimscroefjes als meneer waar hij zou gezien hebben daar ze een mens mee vast groeven zal ik maar zeggen dat hij geen vind veroeren kan nou die markt die man niet dat ie mij slacht zo gezegd zo gedaan daar hoopt geen lieve moeder dan hij moest en hij zou mee met toen hij vijf dagen had zitten brommen hij was toch maar al die tijd uit zijn werk zie je daar komt die zout diende in zijn hok zou het maar zeggen of waar hij dan zat en zij dat hij maar stiljes voort zou gaan maar hij zei nee zei die dat gaat zo niet want hij wil dan verhaal op hebben zie je meneer maar dat weten we wel dat gaat zover als het voetenheid zodat ik maar zeggen wil dat beschrijven niet veel of doet maar daarom zij koop is altijd in die winter toen het nog reis zwerg was als ik er eentje te pakken kreeg ik zou hem tekenen dat ik hem voorgoed zou kennen ik haalde mijn wens om met je vrouw de barret alleen te blijven zodra de babbelachtige vrouw gegaan was borst zij in tranen uit dit heeft hij mij in de hand gestopt riep zij uit verbrant het in de kaars en zij weer in violette kleurig briefje op de tafel dat zij in haar zenuwachtige spanning geheel verfrontseld had daarop zijde zij met ene in de asje vuj meneer van der hoge ik nam een briefje op mag ik het bewaren vroeg ik haar het kan mij te pas komen ik herstelde het in zijn vroegere gedaamte en stak in mijn portefeuille toen ze zetten wat bedaard was deelde zij mij meden hoe zij sedert enige tijd overal door van de hoge vervolgd werd hij was immer op haar weg bij het gaan van haar kamer na het hoofdje en bij het uitgaan der kerk ja in de laatste week had hij in paar maanden het hoofdje zelf tot zijn naamiddag wandeling gekozen onbeschaamd bij haar moeder inkeken en tegen haar ze zetten geglimlacht zo erg als vanavond had hij het even wel nog nooit gemaakt zij was uitgegaan om fruuren nagel in japan te passen zonder hem nog dan stond moeten de fruuren had haar bij het heen gaan met haar gewone vriendelijkheid als ze zetten zij de bescherming van haar lakkee aangeboden maar zij had het afgeslagen daar zij niet had gedacht dat het buiten als de donker was ondertussen was de avond op eens gevallen en zij was nog in twintig schreden van het huis van de heer van nagel of zij hoorde reeds den stap van van de hoge achteraar terwijl hij haar door zonderlingen geluiden op zijn nabijheid opmerks aan maakten zonder op of om te zien had zij haar schreden versneld in haar angst had zij gemeent hem te zon ontvlieden door een zijstraat in te slaan hij was daar ook daar gevolgd toen zij op de donker gracht was gekomen had hij haar om de middel gegrepen en haar enige woorden toegesproken die zij even wel door de schreek niet verstaan had hij had daarop het briefje in de hand gedrukt dat zij zich zeker werktuigelijk had laten wel gevallen daarop had hij haar willen kussen en had zij de woorden uitgesproken die ik gehoord had na deze mededeling en nadat zij geheel van de schrik zijde bekomen te zijn of schoon zij nog auto's bleek zag verzorgd zij mij dat ik haar verlaten zouden zij wilde zich door één der kinderen van haar hospita naar haar moeder laten brengen die van niets weten moest ik vertrok op straat verdiepte ik mij in ernstige overleidingen hoe mij naar dit alles te gedragen vandaar horen had mij zeer dat onze eerste ontmoeting niet willen bevallen en ik had opgelaten en meneer af weinig gunstige vermoedens van hem opgevat dat hij het hoofd en horiette maakte had ik daar stond gemerkt en met leden ogen aangezien ik vrees dat een dien niet luid haar geld dan misschien haar geld vermederd met haar schoon den vat aan lokte die ik daar boven voor een slecht suiet hield dat haar ongelukkig zouden maken ondanks alle harenkuren was horiette hier toe te goed en in gedachte had ik haar een man toegezegd die haar door medaarheid in verstand verbeteren en eenmaal tot ene lieve vrouw maken zouden tot welke verijste zij toch waarlijk vele bestandelen bezat vandaar hogen had mij zoals de lezer zich herinneren zou met een woord gezegd dat hij ook te leiden had gerezideerd en daar ik het geluk had in de sleutelstad mensen van allerlei stand te kennen had ik al spoedig omtrend zijn ene enige berichten in gewonnen deze waren niet gunstig voor den jamanten uitgevallen en pleiten even min voor zijn gedrag als mens als voor zijn beginsteren als ambtena ondertussen was hij dagelijks voortgegaan met de jeugdige te bestormen die hem waarschijnlijk wel niet lief had maar jong en onervaren zich en haren behaagssucht overgaf en aan den prikkel van het romaneske waardoor zij enige neiging toende daar en boven kon men aan van de hoge enige uitlijke voorrechten niet ontzeggen het was nu tussen een beide in sterre liefdeshistorie geworden dat wil zeggen zo gevaarlijk als een liefdeshistorie zijn kan het biljet in den ruiken had dit voor mij boven al het wijver verheven ondertussen had de charmante zich in het gebeurde met je vrouw waret en mij vertoont als een lage dubbel hartige bedrieger en avontuurlijke licht mis die het op het geluk en de onschuld van onervaren en weerlozen toe lijkt en ik van achter hem in het diepst van mijn ziel ik begreep dat het mijn plicht was je vrouw waret tegen alle verdere lagen te beschermen en horietten om in versleten leenspreukte gebruiken van de afrond terug te leiden op welks rand zij in zo slecht gezelskap om de woede waar ik eindruk toe besloot zou het volgende hoostuk leren einde van de familie keggen ochtendbezoek en avond wandeling de familie keggen in hoostuk waarmee de oordeur eiselijk verlegen is enzovoort uit camera op skeura dit is in LibriVox opname alle LibriVox opname behoren tot het publieke domein voor meer informatie of om je aan te melden of jij wilgen ga naar LibriVox.org camera op skeura van heldenbrand de familie keggen in hoostuk waarmee de oordeur eiselijk verlegen is omdat hij er zelf de mooie rol in speelt iets dat hij wel weet dat hem in het geheel niet past maar dat hij toch voor dit maal niet helpend kan.