Jeroen Struijs | Tranzo zorgsalon 18 maart | Tilburg University
...die ons wat meer zal vertellen over de monitoring en het onderzoek naar kansrijke starten. Jeroen, ga je gaan? Dankjewel. Ja, Jeroen Struijs, RIVM. Ik ga eigenlijk over hetzelfde thema met andere perspectieven kijken. En mij is gevraagd om het met name over het monitoreksdeel en het data-deel te krijgen. Naast dat ik werkzaam ben bij het RIVM ben ik ook werkzaam bij de LNMC Campus Den Haag. Het leuk aan het combineren van die beide functies is dat ik vanuit het RIVM met naam in het landelijke zit... ...en met één been dus ook in Den Haag in het meer lokale. Dat maakt, wat voor mij betreft, eigenlijk heel erg leuk. Kansrijke start. Nou, zoals door Artja toegelegd, 2018 is het landelijk actieprogramma gestart. Verschillende actielijnen voor de zwangerschap, tijdens de zwangerschap en na de geboorte. En ons is gevraagd eigenlijk vanuit het RIVM om het landelijk actieprogramma, zoals die dan door VWS... ...wordt uitgerold over Nederland om die te monitoren. Nou, dat doe ik niet alleen. Dat doe ik met een heel clubje. Daar zijn we voor de duidelijkheid niet fulltime met z'n allen mee bezig. Maar in ieder geval wel proberen wij heel veel kennis en kunde bij elkaar te brengen in het teamverband. De reden, denk ik, dat wij deze vraag vanuit VWS kregen, is eigenlijk voor grote deels... ...afkomstig, voorwege het feit dat wij de monitor integrale bekostiging van de geboortezorg hadden. En dat is in 2017 een experiment, dus met een alternatief bekostigingsmodel... ...niet met iedere zorgverlener afzonderlijk betalen, maar eigenlijk één tarief voor de gele zwangerschap... ...maar we hebben ook heel veel kramzorg vrij vertaald om die te evalueren. Daar zijn wij mee begonnen. In 2017 zijn er zes regio's gestart. Nou, goed, wij hebben daar 80 regio's in Nederland omheen. We hebben dus zes regio's in het experiment. En de vraag is eigenlijk wat doet nu het anders bekostige van die zorg... ...op eigenlijk de systeemdoelen die we hebben, betaalbaarheid, kwaliteit en toegankelijkheid. Om dat te gaan doen, hebben wij eigenlijk, om die vraag te bekunde antwoorden... ...zijn wij in 2016 gestart. Eigenlijk hebben wij perinet gevraagd van je op perinet... ...de gegevens die de volkskundige energiénicoloog registreerd binnen jullie bestanden. Kunnen jullie die voor ons uploaden richting CBS? Nou, dat hebben zij, dat doen zij voor ons jaarlijks nu. Wij hebben dat ook gevraagd aan Vectis, dus de zorgverzekeraard.  Ieder euro die binnen de ZVW wordt uitbetaald... ...die wordt gerapporteerd in het kader van de risicoverevening naar Vectis. Ook Vectis hebben wij gevraagd upload je data naar CBS. Dus van alle zwangere vrouwen wordt dat gedaan. Van alle pasgeborenen wordt dat gedaan. Tot die tijd doen wij eigenlijk niets behalve dat wij coördeneren... ...dat de uitlevingspecificaties akkoord zijn. Nou, goed, ik ben ondertussen ook echt een expert geworden op het gebied van de AVG. Wat mag wel en wat mag nou niet en hoe moet dat dan? Maar uiteindelijk lukt dat ons om AVG-proof... ...de gegevens van perinet, dus van alle zwangere vrouwen en de pasgeborenen... ...de uitkomst en de kwaliteit van zorg, die richting CBS te brengen. Vectis doet in feite dat hetzelfde met alle declaratiegegevens van zwangere vrouwen... ...en pasgeborenen. En vervolgens gebruiken wij CBS als een Trusted Third Party. Die doet de pseudonymisering voor ons. In die zin doen wij nog steeds niets. En vervolgens na pseudonymisering van beide bestanden... ...of nou goed zijn meerdere bestanden, maar van zowel perinet aspectusdata... ...kunnen wij in de beveiligde omgeving van CBS toegang krijgen tot die data... ...die zij dan gepseudonymiseerd en voor ons technisch gezien... ...geanonymiseerd. En daar zit dus een dimensieloos nummer in voor iedere zwangere vrouw... ...maar die is dus tussen perinet en effectus hetzelfde. En zo doen wij dus op individueel niveau... ...hebben wij zowel kwaliteit uitkomsten als zorguitgaven bij elkaar. Nou, om beeld te geven, perinet 2000 tot en met 2019 hebben wij nu... ...en effectus hebben wij vanaf 2012 tot en met 2018... ...hebben wij dat vrij groep in beeld, vrij diep uitgevraagd... ...op individueel niveau kunnen wij dat doen. Wij hebben voor de route CBS gekozen aan, natuurlijk... ...voorwege de faciliteiten dat ze dit kunnen en mogen... ...maar ook voorwege het feit, en dat sluit heel erg aan op het verhaal... ...denk van, ah ja, wat wij dan noemen de social determinants of health... ...of the wider determinants of health ook heel veel gegevens hebben. Ook groepzijden numiseert hem wel. En wij verrijken dus in feite perinet effectus met gegevens... ...over huishoudsamenstelling, over inkomen, over migratieachtergrond... ...over schulden, wanbetalers, eigenlijk alle gegevens... ...werkstatus, burgerlijke staat enzovoort. Die combineren wij op individueel niveau binnen de beveiligde omgevens CBS... ...en wij denken dat wij daar in de komende jaren eigenlijk gewoon een...  ...naar goed veel inzichten kunnen gaan genereren die we voorheen niet konden. Nou, die data infrastructuur is met een mislukt acroniem diaper genoemd in het kader van... ...het is data infrastructuur voor parents and children... ...maar het kader van beleidsevaluaties is dus een monitor van IB... ...maar dus ook kansrijke start. Gebruiken wij daar heel veel data van, ook de monitor onbedoelde tienerswangerschappen... ...die dan meer vanuit de staatssecretaris ingesteken is... ...van de 2007 stappenplan, daar denken wij dat wij... Nou ja, goed, de tijd van Big Data begonnen is om dit soort beleidsevelen... ...interventies en beleid te kunnen monitoren. Dus wij denken dat wij heel goed in staat zijn nu dus binnen de beveiligde... ...omgevens CBS om een hele, als wij een interventiegroep hebben... ...een hele goede controlegroep erbij te kunnen vinden... ...dat wij die logitudinaal over de tijd kunnen volgen... ...en dat wij eigenlijk niet alleen meer of te zorg hebben... ...of de verzekeraars hebben, maar dat wij het eigenlijk... Nou ja, ik heb hier een framework als plaatje neergezet... ...meer om te symboliseren... ...dat wij ook de social determinants of health... ...naast dus de medische uitkomsten en de zorguitgaven bij elkaar hebben. En ik denk dat diaper eigenlijk in de komende jaren... ...heel veel mogelijkheden voor onderzoek gaat zijn... ...voor dat evalueren van allerlei interventies... ...zodat nu niet zwanger komt voorbij... ...kunnen wij daar nu goede controlegroepen... ...kunnen wij de effectiviteit daarvan... Nou, ik denk dat daar in het kader van de academische pet... ...met mijn perspectief nu... ...dat wij daar voor ongekende mogelijkheden staan in de komende jaren. Wat ik dan nog vergeten vermelde... ...is dat binnen het landelijk actieprogramma... ...een algemene maatregel van bestuur is afgekondigd... ...dat ook de JGZ-data eigenlijk... Nou ja, daar hebben we nu geen landelijk beeld van... ...en momenteel is CBS en VBS bezig... ...om eigenlijk ook de JGZ-data... ...verwege deze algemene maatregel van bestuur... ...JGZ, alle 38 JGZ-organisaties... ...ook die gegevens naar CBS te sturen... ...met betrekking tot een kernenset aan indicatoren... ...en het RIVM en CBS zijn samen op weg bezig... ...om eigenlijk diaper verder te verrijken... ...ook met de JGZ-data. Ja, ik denk dat in het kader van... ...hoe effectief is nu kansrijke start... ...voor welke subpopulaties werkt dit nu wel... ...wat werkt nu niet... ...enzovoort enzovoort... ...dat daar hele mooie mogelijkheden liggen... ...om vragen te gaan beantwoorden... ...die we eigenlijk voorheen niet konden.  Voor mij ligt daar ook een beetje de academische vraag... ...van met dit soort observationele data sets... ...gekoppeld op individueel niveau... ...kunnen wij dan een stap verder komen... ...ook in het kader van... ...de screeningsinstrumenten zoals Artje aangeven... ...en nu zeggen we, je moet vragen... ...we welke vragen doen er nou echt toe... ...wat is nou echt die rode vlag? Kunnen we dat in beeld brengen? Ik denk dat daarvoor de academische wereld... ...prachtige kansen liggen momenteel. Ja, de Landelijke Monitor... ...dat is dus één van de projecten... ...die wij doen op basis van diaper. Wij doen meer dan alleen data. De diaper is het wel heel duidelijk... ...het kwantatieve poot en die is ook belangrijk... ...maar het verhaal erachter proberen wij ook. Doelstellingen van de Landelijke Monitor... ...is eigenlijk het ontwikkelen van een indicatorenset. Dat was de vraag één van... ...kunnen wij nu het proces in kaart brengen... ...en kunnen we ook kijken in hoeverre de uitkomsten... ...dus in de gewenste richting gaan. Kunnen wij eigenlijk jaarlijk zo'n soort rapportage... ...vullen met indicatoren... ...en de derde is eigenlijk een beetje... ...de duiding achter het verhaal. Kunnen wij, snappen wij het proces... ...waar lopen we nu tegenaan... ...waar lopen de lokale coalities die dan... ...gevormd worden binnen herkantrijke starten... ...tussen de gemeente Jegezet... ...en de geboortezorgprofessionals... ...die lokale coalities... ...waar lopen die nu tegenaan... ...zijn die knelpunten die zij ervaren... ...structereel zijn die incidenteel... ...welke zijn er één of twee jaar opgelost... ...en er waren dus echt opstartproblemen... ...welke blijven eigenlijk toch behoorlijk hard nekkig... ...en zo proberen wij ze wel... ...met dus een kwantatieve pet... ...en een soort kwalitatieve pet op... ...naar deze vragen te kijken... ...om eigenlijk VWS te voeden... ...met informatie en kennis. Nou goed, hier de factiet van 2020... ...wij hebben uiteindelijk een indicatorenset ontwikkeld... ...analog aan de actielijnen... ...voor tijdens en dus na de geboorte... ...en jaarlijks vullen wij die... ...naar de factiet is online... ...kan je kijken... ...ik heb hier nu alleen het dashboard... ...ik heb... ...een van de indicatoren is eigenlijk gewoon... ...de lokale coalities... ...die dan in het zeg maar lokaal echt aan de slag moeten... ...met kansrijke start... ...komen die nu en hoe staat het daar nu mee? Nou goed, ik heb nu nu... ...het is het... ...3 jaar achter elkaar... ...en momenteel is het rechterplaatje... ...zijn 275 van de 355 gemeenten...  ...die geven aan dat zij een lokale coalitie hebben... ...en dat zij een plan van aanpak mee bezig zijn... ... sommigen zijn daar al klaar mee... ... sommigen zijn daar echt nog heel erg... ...in die eerste fase rondom... ...wat willen we nou eigenlijk met elkaar... ...wat is nou eigenlijk onze missie en visie... ...en wat zijn nou eigenlijk de doelstellingen erbij... ...maar in 275 gemeenten krijgen dus nu... ...een impulskansrijke start vanuit VWS... ...en zijn dus echt eigenlijk aan de slag gegaan... ...dus in die zin wat mij betreft kunnen we wel stellen... ...dat er een beweging op gang is gekomen. Andere voorbeeldindicatoren... ...rechts is tegene nu niet zwanger... ...dan denk ik dat de volgende sprekenstaar... ...wel op inzielen gaan nog... ...nu niet zwanger is een programma... ...over de vrijwilligante conceptiegebruik... ...bij kwetsbare rondom... ...het hebben van de kinderwens... ...en is het nu het moment te jaaften nee... ...en worden daar gesprekken overgevoerd... ...dat is één van de actielijnen... ...binnen het kansrijke start... ...om die landelijk uit te rollen... ...de doelstelling was uit mijn hoofd... ...50 centrum gemeente... ...dan vervolgens weer veel meer gemeenten... ...daarin bedienen... ...wij monitoren in hoeverre... ...het percentage... ...of het aantal van 50 centrum gemeente... ...of dat wordt gerealiseerd. De linker... ...ik ben ondertussen auto aan het worden... ...en ik heb een bril nodig... ...ik had het niet lezen... ...is volgens mij als ik het goed zeg... ...percentage kinderen met vroeg geboord... ...of laag geboord te gewicht... ...de big toe... ...naar basis van Dijpen... ...kunnen we eigenlijk jaarlijks gewoon... ... laten zien... ...hoe die zich ontwikkelt... ...allerlei operationalisaties... ...en kwesties rondom... ...het afkappunt... ...22 weken... ...24 weken... ...aantal leventen... ...zeg maar leventen... ...en doodgeborene... ...wat stop je in de teller... ...en wat in de noemer... ...dus hier zit echt wel wat denkwerk achter... ...ook als je dit soort getallen ziet staan... ...tussen waar staat je gemeente... ...wat had je aangaf... ...en wat wij laten zien... ...nou daar zit er soms wel... ...een soort smaak in... ...wat is nou de juiste... ...operationalisatie... ...en volgens mij geven wij in de factiet... ...wel duidelijk aan wat wij doen... ...nou je ziet hier... ...lastig te zien... ...hij lijkt plat... ...maar de lijn... ...maar hij gaat volgens mij... ...van 16,3 naar 15,6... ...over de jaren heen... ...dus... ...hij lijkt zich in de gewenste... ...richting te ontwikkelen... ...wij beogen niet... ...overrins met de factiet...  ...om daar soort causale effecten aan te tonen... ...van zien wij nu dat... ...dat wij intervencie A doen... ...en B... ...dus de uitkomst te zien verbeteren... ...het is wat ons betreft wel echt een... ...nou ja goed... ...het startpunt van het gesprek... ...gaat het de juiste richting op... ...zijn we de juiste dingen aan het doen... ...met elkaar de ja of de nee... ...dat voor wat betreft... ...de landelijke monitor... ...wat duidelijk was... ...dat de landelijke monitor... ...wel in een behoefte voor zag... ...maar ook een aantal dingen... ...dingen zeer zeker niet... ...en met name over lokaal... ...kregen wij toch wel vaak terug... ...van ja leuk... ...dat jullie een indicator zetten hebben landelijk... ...maar wat heb ik hier nu aan... ...in mijn lokale setting... ...in mijn lokale coalitie... ...en uiteindelijk hebben wij de opdracht... ...vanuit VWS gekregen... ...om een x aantal... ...gemeenten te gaan ondersteunen... ...bij het vormgeven van de... ...van de lokale monitoring... ...dus is dit wel echt een onderscheid... ...in tussen wat de implementatie... ...van kansrijke start... ...daar hebben we het niet over... ...wij hebben het hier echt over het puzzelstukje... ...de monitoring... ...hoe kan je het instrument monitoring... ...lokaal inzetten... ...in jouw gemeente... ...om eigenlijk gewoon het gesprek... ...ja als een soort startpunt van gesprek... ...hoe hou je het op de agenda... ...bij richting je gemeente... ...hoe hou je het... ...tussen die je gezet... ...en een geboorte zorgsprofessionaal... ...naar hoe je dat... ...nou dat zijn wij aan het doen... ...aantal producten die daar... ...wij zijn recentelijk gestart... ...als een van de eerste dingen... ...die wij zullen doen... ...is dat wij naast een landelijk indicator zet... ...zullen opstellen... ...omdat die op een aantal dingen... ...goon anders is... ...landelijk mee te wij... ...bijvoorbeeld nu niet zwanger... ...ja... ...dat is voor VWS goed te zien... ...halen wij nou... ...de actielijnen die wij... ...de uitrol... ...naar die 50 centimeter lukt dat... ...waar op lokaal niveau... ...heb je aan zo'n indicator... ...uit de landelijk... ...zet eigenlijk helemaal niets... ...maar dan is de vraag... ...wat wil men dan... ...lokaal wel hebben... ...daar zijn wij... ...druk mee bezig... ...daarnaast zijn wij bezig... ...om een wegwijzer... ...we hebben het nu genoemd... ...genoemd... ...de vorm te geven... ...waarin wij eigenlijk... ...naar best practices verwijzen... ...dat wij verwijzen... ...naar waar staat je gemeente... ...waar kan je wat vinden... ...hoe zit er met vindbaarheid... ...denk hier aan... ...denk daar aan... ...om daar een soort document...  ...richting lokale collecties te ontwikkelen... ...met nogmaals... ...de focus dus op monitoring... ...en niet sezeren op... ...op de implementatie van... ...naar wij doen dat... ...we hebben een soort landelijke tafel... ...waar elf gemeenten bij aansluiten... ...met die elf... ...zitten wij meer van... ...waar ligt jullie behoefte nu... ...waar heb je nou echt behoefte aan... ...waar kunnen wij aan bijdragen... ...naar één van de is... ...is dus die lokale indicatoren zet... ...met die elf... ...zitten wij dus meer te bepalen... ...wat is nou de koers... ...en wat gaan we nou doen... ...en vervolgens gaan wij... ...naar thema tafels... ...hier weer gevisualiseerd... ...als zeg maar de lichtrolsen tafels... ...waar dan ook meer dan die elf... ...bij zullen aansluiten... ...dat wij eigenlijk... ...met bijeenkomsten... ...samen met die gemeenten... ...en die lokale coalities... ...echt aan de slag gaan... ...om te voorzien in hun behoefte... ...naar rechts hier een tijdslijn... ...over de verschillende... ...bijeenkomsten... ...tussen de landelijke... ...lerende monitor tafels... ...en de thema tafels... ...die daaronder zitten... ...daar gaan wij dit jaar... ...mee aan de slag... ...naar goed samenvatten... ...de activiteiten krijgen steeds meer vorm... ...rondom kansrijke start... ...van eigenlijk... ...van origine... ...vanuit het Rotterdams... ...vertaald na het landelijke... ...275 gemeenten... ...hebben nu een impuls... ...zijn dingen aan het opzetten... ...de gegeven... ...die we tot nu toe hebben... ...we redetief natuurlijk... ...een beperkte follow-up-duur... ...dus daar valt eigenlijk... ...nog niet zo heel veel... ...over te zeggen... ...wat nou het effect... ...van kansrijke start zelf is... ...ik denk ook... ...dat we niet op zoek zijn... ...naar causale effecten... ...zijn ook heleboel andere dingen... ...in de geboortezorg... ...buiten de geboortezorg... ...schuldsanering... ...of wat dan ook... ...huisvesting... ...alles draagt waarschijnlijk bij... ...dus ik denk ik niet zo zeer... ...dat wij nu op zoek moeten... ...naar... ...zeg maar wat is... ...het werkzame stofje... ...binnen kansrijke start... ...maar dat we eigenlijk... ...totale pakket... ...aan alle activiteiten en maatregelen... ...die er zijn... ...dat wij gewoon goed moeten monitoren... ...in hoeverre... ...die... ...naar bijdragen... ...aan de ontwikkeling in de... ...in de juiste richting... ...en ik denk dat met name... ...ook juist... ...het de metafoort tussen... ...een dijk en de zandzakken... ...dat we niet op zoek zijn... ...naar welke zandzak... ...nou eigenlijk het water tegenhoud... ...maar dat de gezamenlijkheid... ...van de 150... ...zandzakken... ...eigenlijk... ...de dijk stevig houdt. Nou de beschikbaarheid van data... ...ik denk dat diaper... ...dat wij er in de komende jaren... ...samen met CBS verder... ...op doorzullen gaan bouwen...  ...naar drukkelijk wil ik ook... ...vermelden dat wij... ...bij de uiteraard... ...CBS en RVM... ...publiekelijk gefinancierd worden... ...en dit ook... ...de data infrastructuur... ...echt ook toegankelijk maken... ...voor andere onderzoekers... ...ik uit mijn hoofd zeg ik... ...dat wij nu al vijf... ...andere onderzoekers... ...ook vanuit de groep... ...van Atja... ...maar ook breder... ...eigenlijk nu... ...dat wij daar... ...de data van diaper... ...voor beschikbaar stellen... ...onderzoeksvragen binnen... ...PC's te reacten... ...te beantwoorden... ...en in die zin... ...en... ...ja... ...steek ik de hand uit... ...om daar verder over na te denken... ...in die daar behoefte over is... ...rondom kansrijke start... ...zelf... ...uiteraard corona... ...heeft links en rechts... ...ook gevolgen gehad... ...vanuit de landelijke... ...monitoor... ...dan kijken wij niet... ...zozeer naar regionale verschillen... ...ik liet net de big toezing... ...die 15,6... ...ongetwijfeld... ...en dat liet ook al zien... ...rondom de kaartjes... ...en de landkaarten... ...de regionale verschillen... ...is denk ik iets waar wij in de komende jaren... ...veel meer opmaat... ...naartoe zullen werken... ...ook om gemeente te ondersteunen... ...bij hun lokale monitoring... ...dat zullen wij in afstemming doen... ...met CBS... ...met waar staat je gemeente... ...met CPZ enzovoort... ...als laatste wil ik nog even... ...nou ja, degene waar die op de eerste slide... ...zonder qua namen... ...een gezicht bij laten zien... ...en dan dank ik jullie voor je aandacht. Dank je wel. Dank je wel Jeroen. Ja, belangrijk denk ik... ...om een goeie monitoring op te zetten... ...voor zo'n groot programma... ...en wat ik vooral ook belangrijk vond... ...is dat je zegt... ...van je moet niet vooral gaan... ...om het zoeken naar dat ene werkzaam elementje... ...of het effect daarvan... ...maar die hele integrale aanpak... ...goed monitoren... ...kijken wat er gebeurt... ...en wat we dan ook regionaal... ...en bij gemeente kunnen zien. Dat lijkt me heel belangrijk. Ik vraag even... ...of er nog specifieke informatieve vragen waren. Die waren er niet. We hebben tot nu toe wel een aantal vragen... ...voor de discussie ook binnen gekregen. Daar gaan we zo meteen... ...in de discussie... ...met de speakers mee aan de slag. Dus die vragen komen echt. Ik denk dat we... ...we hebben nu even iets gezien... ...over hoe het in Rotterdam... ...al tien jaar gaat. We hebben monitoren gehad. Dan gaan we, denk ik, nu... ...hebben we een mooi bruggetje naar... ...hoe je ook lokaal aan de slag gaat... ...met professionals. We zijn heel blij... 