Eline Vere | Louis Couperus | Literary Fiction | Audiobook Full | Dutch | 8/10
en dat zonder de minste verwaandheid doet nee met de grootste neiviteit als je hun vertelde dat het nog andere mensen waren die van elkaar hielden en met elkaar gelukkig waren zouden ze ongelooflig een hoofd schudden zij zijn Adam en Eva en met hen begint alles Frederik lacht en zacht en verkoord door zijn woorden ik vind ze heel aardig met elkaar vervolgde Paul hoewel je me moet toegeven dat ze eigenlijk op een vlakke gemeentje zijn maar geen van beide zit veel George is een goede verstandig jongen daarmee is alles gezegd goed en verstandig dat is toch al veel sprak ze nadenkend ja maar ik meen George heeft nooit in zichzelf met iets een strijd gevoerd zijn leven is tot nu toe een vlakpaatje geweest en zo zal het wel altijd blijven maar heb jij dan zoveel in jezelf gestreden vroeg zij met iets als schert meer dan George merkte hij op ik dacht dat ik een artiest was en ik heb gemerkt dat ik me vergiste voor je je bij zo'n vergissing neerlegt strijd je wel eens met jezelf begrijp je dat niet? zeker en ook dat je energie in zo'n strijd het onderspit moet delven haar opmerking klonk wat hatelijk en ze hadden dadelijk berouw over wat behoefden zij artistiek eerst in hem op te wekken en ze hadden geen genialiteit misten maar je scheen niet vernomen te hebben wat zij geantwoord had want hij voer er voort weet je wat ik zo vreemd vind nu ik daarover nadenk George en Lily kende alkander betrekkelijk kort en ze hebben al heel goed gevoeld dat ze vooral kander in de wieg waren gelegd terwijl je soms dik was bij andere mensen vindt dat ze elkaar heel lang kennen zonder dat in te zien tot er ineens een licht voor hen op gaat zij voelde haar hart sneller kloppen bij zijn woorden terwijl hij bloed naar haar wangen steeg een hoogere bloosend hoofdje en weinig voorover en scheen zeer bezig te zijn met de krawads lichte tikjes te geven op de sleep van haar amazonen vind je ook niet vroeg hij ik vind niet ik heb daar nooit zo over nagedacht hij zweeg en zij zweegen beide in ogenblik het is hier benauwd onder die bomen meermilden zij eindelijk met een mattenstem en zachtjes knippende oogleden ik kan hier bijna niet adem halen laten we dit zijpad ingaan dan komen we op de grote weg en dan galloperen we heerlijk naar de witte kaal zij gevoeligde zich zeer verremd haar die nooit last van de warmte had werd het eens klaps of zij in onmacht zou zinken het schemende voor haar ogen en de teugels siddende in haar vingers het spannende corsage de amazonen was haar een harnas te klemden zij zag niet meer terwijl zij het nauwe bijna niet te bereiden zijpad insloeg en de blest tot een galop aanspoorden zij hoorde pal iets roepen en ze ingevoelden zij een prikkelende pein in haar haar terwijl het hoge heroeutje als afgerukt werd en neerviel schreeuw zij van smart en ze hield met een ruwe ruk haar paard in dat trillend staam bleef in haar halve zwijmeling had ze niet gezien hoe een lange dennetak de weg versperde en de scherpe twijg had haar even het voorhoofd geschamd en zich in haar kapsel verwacht uit vrees zich nog meer te verwonden hield zij zich achterover gebogen het onbeweeglijke hoofd door haar haren als vast gestrengend aan de tak zei hij steeds Paul reed haar dadelijk op zij nam haar de teugels uit de handen en bedaarde de onrustige paarden met een klopje op hun halzen ik riep je nog toe, voorzichtig met die tak te zijn sprak hij angstig hier, leun tegen mijn schouder dan zal ik je haar losmaken hij weerp zijn karwat sneer hij trok zijn handschoenen uit en weerp die eveneens op de grond en terwijl de paarden trillend zijn zij stonden Frederik zit in tegen hem aan zich en hij zich over haar heen boog de tak die hij afbrak uit het verwaarde glans en bruine haar te ontworren haar speelde vielen op de grond heb je je pijn gedaan, vroeg hij ja, steunde zij doe ik je ook pijn nee, oh nee het was een fijn werk en al deden zijn vingers het ook nog zo zorgzaam toch was het een pijnlijke behandeling die zij onderging maar zijn tederheid deed haar de pijn vergeten en toen hij ten laatste gereed was bleef zij een weinig moe nog tegen hem aanleunen zijn glimlach glans daar verblindend in de ogen als de glimlach van een jonge, mooie god en zij sloot de ogen het scheen haar als zonking alles om haar weg maar eens klaps, daar voelde zij zijn adem overheur gelaatszuchten daar voelde zij zijn lippen met een liefkozing zo gloeiend en warm zo hardstochtelijk haar lippen drukken dat zij zich als met een elektrische schok in het zaal oprichten en woedend bliksemende haar bruine ogen hem toe pow, riep zij zeer gekrenkt verder wist zij haar woorden niet meer te vinden wist zij niet meer wat te doen hij bleef haar aanzien half verlegen, half dries, smeekend en steeds glimlachend en opeens als met een plotselingen ingeving liet zij zich van de blest glijden zetten zich de afgevallen hoed op het nu los hangende haar raapt haar kawads op in een seconde zat zij weder in het zaal het paard stijgde onder haar vindige zwiep en voort vloog het over het nauwpad onder de takkerderpijnen zij zag niet naar pal om, zij rende voort als had zijn kus haar met de angle van een bijgestoken en haar razend van machteloze woorden gemaakt op de open weg gekomen, rende zij voort steeds voort, zonder naar hem om te zien zij zwiepte de bles en haar beest vloot met haar weg tussen het brandende goud van het koren en in de gouden brand van de zon hun haren golfde haar witte voalen golfde, haar amazonen golfde de boeren in het veld zag haar verbaasd achterna tussen aanplanten van hak hout en langs hij de velden eelde zij verder maar zij liet zich niet lang zo medes leren door de vaart van hun paard en de woede van haar gedachte hun hand trilde niet meer, krachtig hield zij het hollende dier in het bedaarde en rustig reed zij tant zonder om te zien het ijkerbos door tot zij aan hun zand groeven kwam daar steeg ze af, bond de bles aan haar jonge beuk en daalde haar sleep over de arm in de grote kom van zand die men op de hoorse algemeen de witte kaal noemde het zand korrelde af onder haar trit blokken zand vielen naar beneden en lieten een roodachtige kleilaag waardoor de wortels de bomen heendrongen zichtbaar beneden gekomen bleef zij staan sloot even de ogen en weer op zich toe met een betroefde zucht op het zand dat de vroege morgen in de zon roosterde met dat nu koel en overschaduwd was zij weerp haar hoed af, legde zich het hoofd in de armen, overstroomd door het lange zware haar en ze begon zagjes te snikken de witte kaal was een plek die hun alle dierbouw was, zo Marianne is goed wilde dweepen en eenzaam wilde lezen toog zij de zafels naar de witte kaal en eens had Kor die nu adelborst eerste klasse was en haar mede gedeeld dat hij verliefd was op een meisje in Den Helder de kinderen speelden het liefst in de witte kaal en wisten de bonnes niet waar ze te vinden dan zorgt mensen daar en Frederique die tans wilde uitwenen had geen ogenblik gedacht naar een andere plaats voor haar tranen te zoeken dan de witte kaal ze was zeer bedroefd dat Paul haar die zoen had gegeven en zij was nu boos op zichzelf dat zij gevlucht was in plaats van hem flink de waarheid gezichten hebben over zijn onbehoorlijkheid scherzende had hij haar vroeger wel eens nagelopen haar gevangen en haar gekust maar toen waren zij kinderen geweest tenminste zij en hij had in deze zoen een warme gloed gelegd die haar nieuw was en die haar verschikt had waarom had hij dat gedaan oh waarom had hij dat gedaan die zoen had alles anders tussen gemaakt en de zachte vriendschap die ze voor hem gevoelde vrede gestoord troostloos snikten zij door en zij hoorde niet dat Paul die haar gevolgd was tans boven aan de zoom van de witte kaal zijn paard deed stilstaan afstapte in de volst bij de blessbond zij hoorde niet hoe het zand onder zijn voeten afbrokkelde en neerplofte zij hoorde niets voordat zij dicht aan haar hoor haar naam hoorde fluisteren Freddy verschrikt hiel zij zich op en wezenloos zag ze hem aan onmachtig haar ontroering te verhelen hij lag voor haar gekneeld in het zand en zag haar met een glimlach zo inne gezacht aan dat ze haar gramschap geheel voelde weg smelten waarom ben je zo boos van m'n weg gereden vroeg hij met zijn verleiding de stem heb ik zo'n grote zonde gedaan ja zeker haar nam zij vier bij de herinnering aan zijn liefkozing die haar half wilde half smaad was geweest zeker ik heb je nooit het recht gegeven om mij te zoenen nooit nooit waarom hij zich zou veronschuldigen zeker met haar te doen herdenken dat haar weleens meer gekust had zonder het recht te toe te hebben maar hij deed het niet hem was deze zoen dus ook iets anders geweest zelfs veronschuldigde hij zich in het geheel niet nu zij nadat zij opnieuw haar hoofd in haar arme verborgen had goed luisterde na zijn woorden maar als ik dat recht nu is vroeg Freddy als ik nu voor altijd dat recht van je vroeg als ik je nu al lang dat recht had willen vragen zou dat ook zonder in me zijn zij richtte zich nu op en zag hem om golfd in hun haren onbestemd aan ik begrijp je niet murmelde zij bijna onhoorbaar begrijp je niet dat ik je vraag of je van mij houden wilt of je zoveel van mij houden wilt om mijn vrouw te worden zij bloosde en haar lippen trillde weer voelde zij de bekoring van haar zwakte en wekheid voelde zij dat het zoet zou zijn zich zonder strijd in zijn armen te vleien maar tevens richtte al haar weer spannige vierheid zich met een hoge voel van eigen waarde op zijn vraag rukte haar een blinddoek van de ogen en zij zag hem opeens zoals zij hem steeds gezien had in haar haag egoist, wuft, eidel jij meent dat niet pal antwoorden zij hart en koel hem woont nu zeer kalm hun losse haren vast op haar hoofd men ik dat niet, riep hij gekrenkt en hij zag haar angstig uitvoorsend aan je meent misschien op het oogmelijk wat je zegt, vervolgde zij, haar woorden verbeterend, maar je meent zeker niet wat je op het oogmelijk je verbeeld voor me te voelen wat je je verbeeld voor me te voelen is geen liefde je voelt hetzelfde nu voor mij, morgen voor Leonie Eekhoff, overmorgen voor Frans Waze oude dijk en de dag daarop voor ik weet niet wie, mijn amazoner flatteert me misschien dat je me zo een gekke vraag durft doen haar stem klonk zo ironisch en vinnig als hij haar nooit had horen spreken hij wist niet wat hij het eerste oogmelijk zou antwoorden dat hij uit kwam geheel en al uit zijn hart denk je echt geen oogmelijk aan Freddy, dat je pijn kan doen met zoiets te zeggen het zou moest pijten pal zo dit het geval was antwoorden zij zonder zich door hem bijna niet te bedwingen opwelling van tederheid te laten medeslepen maar denk je dat je mij niet beledigd hebt met die zoen te geven ik had mijn vraag toen al op de lippen Freddy, is die wedervraag dus het enige antwoord dat ik krijg zij zweeg een oogmelijk zij streekt, de tranen welden in haar ogen ik kan je geen ander antwoord geven pal ik kan het niet geloof me ik ken je misschien beter dan jij jezelf bekent je houdt niet zo van me als ik zou willen hebben, dat mijn man van mij hield je mag me graanen, je verbeeld je misschien op het oogmelijk verlieft op me te zijn maar je houdt te veel van jezelf om veel van de ander te kunnen houden je kent me dus wel goed sprak hij bitter en zijn mond trilde onder zijn blonden snor laten bevrienden blijven antwoorden zij en stak hem haar sidder in de hand toe we zouden niet gelukkig zijn met elkaar en eens al je me dankbaar zijn dat ik nu je verzoek, weiger maar hij nam haar hand niet aan hij was genootzaakt die on aangehoord weer terug te trekken nu kent me dan wel goed, herhaalde hij bitter, ik wist niet dat je mijn karakter zo goed bestudeerd had en ik wist niet dat ik zul knauwkeurige studie nog waard was men heeft heus niet veel mensen kennis die kunnen nog om je te doorgronden antwoorden zij hoog en bijna schamper ik tenminste die je bijna dagelijks hebt zien omgaan met meisjes van onze kringen kan als je me verklijt van me te houden onmogelijk zoiets van je geloven dus je denkt dat ik aan al die kinderen het hoofd heb gemaakt ik dacht dat je beter ernst van gekheid kon onderscheiden en ik wist niet dat het zo een grote zonde was vrolijk te zijn zulke gekheid en zulke vrolijkheid zijn een man onwaardig pau en de andere niet ze hadden zichzelf onder wijze lesen maar het was haar onmogelijk tans die grief welke uit een weinig saluzie voor het sproot niet te uiten dus je bedoelt dat ik hartig gebroken heb geloof me Freddy, je vergist je de meisjes zijn tegenwoordig heus zo naïef niet om niet drommelsgoed in te zien wat gekheid en wat ernst is jij hebt dat niet willen zien en ik verzeker je dat als ik die kinderen die je bedoelt werkelijk het hoofd had willen maken ik geheel anders tegen ze zou geweest zijn dat verzeker ik je er klonk iets dreigends in zijn stem en zij vond hem bijna gevaarlijk zij zweeg maar je zij zo even vervolgde hij zachter dat je me niet geloven kon wanneer ik je verklade van je te houden zeg me nu oprecht Freddy wat zou het je zijn wanneer je dat kon geloven wanneer ik mijn best deed dat je dat kon geloven ze werd zeer verwacht en hij zag die verwarring zeg me nu Freddy wanneer ik dat kon geloven Paul sprak zij zich herstellende dan zou ik medeleider met je hebben maar nu geloof ik wel dat je spoedig over je verdriet heen zal zijn en daarom zou ik zo graag een goede vrienden met je blijven we behoeven elkaar in het vervolg niet te bauderen omdat je mij bij toeval tenuulijk hebt gevraagd en omdat ik als een meisje dat niet naïef was geen ernst in die gekheid zag hij zweeg verpletterd onder haar minachting innerlijk woedend over haar luchtige woorden langzaam stond hij op goed sprak hij schijnbaar kalm laat het dan zo zijn hij sloeg met zijn krawads het zand van zijn bruine fluële rijbroek en zag op zijn horloge het is bij twaalfen willen we niet naar huis gaan, vroeg hij alsof er niets gebeurd was uitstekend antwoorden zij zij richten zich even neens omhoog plooien aan de vader van hun roed en zetten zich die op het hoofd even sloeg zij haar sleep uit en klom het zand dat telkens onder de voet wegleed op wil ik je mijn arm geven, vroeg hij cool dank je, ik kan wel, sprak zij boven bond hij de paarden los en hij heel paar zonderen woord opstijgen merci, zij zij ze ging een steeds zwijgend en ogenblik naast elkaar toen versnelde hij de stap en reed voor haar uit zij was trurig te moeden, overtuigd dat zij verkeerd geantwoord had buiten het bos op de open weg ze wilde haar ver vooruit en zij zag steeds zijn rug terwijl de zon loodrecht en smoor heet neergroeiden en haar blikken verblinden zij had zich in dit ogenblik geen reekerschap van haar gevoelens kunnen geven over haar ziel die steeds helder en onbewolk voor haar oog was geweest als de hemel boven haar daalde een nevel die zij niet doorzacht in dit ogenblik had zij niet kunnen zeggen of zij gewild had wat zij had gedaan en zij was zich slechts bewust van een grote twijfeling van een onvoldaanheid als had zij een rampzalige zegenbehaald met de vrede wapenen van vieren trots en eigenwaarden zij bleven steeds achter elkaar rijden toen hij aan het ijzige hek van de grote rijdland haar horse gekomen was, bleef hij staan en wachten tot zij hem stapvoedst ingehaald had daarna reden zij naast elkaar zwijgende, voort, de horse om tot bij het koetshuis en de stallen waar Klaas met de stalknecht bezig was met de wielen van de oude tentwagen te wassen zij stegen af en zou over tien minuten koffiedrinken en vredrie had slechts eeuw de tijd zich van haar amazonen te omdoen in de vestibule ontmoeten zij Etienne, moe gewerkt dans in een jasje en met gekamde haren zo, weet hij haar toe zo, ben je daar terug je moest je schaam te gaan rijden zonder mij zij zag hem aan met een vreemde blik en eens klaps barst haar onder vredeheid over zichzelf uit en ik verzoek je voort dan zelfs niet uit gekheid met iets slechts toe te wensen sprak zij hartstochtelijk bijna open gereden aan het tak wanneer die maar zoveel lager was geweest kijk, mijn voorhoofd is geschampt je moet nooit meer zoiets zeggen, nooit meer ik ben bijgeloviger dan je wel denkt zeven de volgende morgen zou Paul vertrekken hij had naar hij zij in Keulen zijn vriend oude dijk de broer van Frans Waze rand in voeg gegeven en zij zouden vandaag een reis door Duitsland of de Zwitserland naar Italië te samen aanvangen niemand bespeurde aan hem iets bijzonders alleen aan tafel sprak hij bijt en cynisch over verschillende onderwerpen en personen op die satirische toon die hem eigen was en die in vrede minnachtende uitdrukking om zijn blonden kneevel giften Frederik was stil wat, toen men van de tak gehoord had, een hoofdpijn werd toegeschreven toch zouden zij beide moeilijk hebben kunnen verbergen dat er iets tussen hen verbroken was, zo die middag de beide jongens Willy en Gustav niet van Koschol waren thuisgekomen met grote vakantie 14 en 12 jaar waren zij uitdruchten van uitgelatenheid bij terugzien van alles wat hun lief was de lucht der hoors is geen en dronken te maken en in de doelheid van hun grappen met Marianne wie je deftigheid hun geen ontzag inboezemde met de van reiseltjes de kleine volstrale burger en meemee merkten niemand op dat Paul en Frederik elkaar ontweken die avond in het grote bed was Frederik dankbaar dat Marianne lang doorkeuvelde over Adam Bede en Romola en Marianne's stortvloed van wijsgerig psychologische aanmerkingen verhindende de Frederik na te denken de volgende morgen nam Paul van hen alle afscheid en ook zij stak hem haar hand toe die hij even drukte er werd geen woord meer tussen hen gewisseld en hij vertrok zwaar voelde zij zich gedrukt door haar stil verdriet en zij smacht het iemand mede te delen niet aan Marianne, Marianne was nog zulk een kind, niet aan mama mama kon haar kinderen niet zien leiden Amateelde zij zocht Amateelde en vond ze in de kamer met haar vier kinderen op het punt dagelijkse les te beginnen boeken en kajés lagen op tafel en Nico kraste reeds op zijn lij oh, vond schulderde Freddy zich binnen tredende nemen ik kwaarlijk, ik dacht niet aan de les ik had je willen spreken zij wilde zich terug trekken, maar haar teleurstelling was zo zichtbaar dat Amateelde haar tegenhield waarover, vroeg zijn Frederik Azelden sloeg een blik op de kinderen ik zal straks al terugkomen antwoorden zij Amateelde echter gaf de kinderen een uur vrij af en zij buitelde de kamer uit de trap af Frederik begon zagjes te snikken en Amateelde trok haar tot zich op de bank het was onmogelijk het je niet te komen vertellen sprak Freddy tussen haar snikken door gister morgen is Paul me gevraagd en ik heb hem afgewezen Amateelde zag verbaasd op zij was gewend aan de intimiteit tussen Paul en Freddy en het verwondelde haar te horen dat zich achter deze intimiteit tenminste van zijn kant liefde verstak ik geloof dat ik hard tegen hem ben geweest te hard, vervolgde Freddy ik heb hem gekrankt zonder het te willen het is vreemd dat men soms door iets onweerstaanbaars gedwongen wordt woorden te spreken die men niet spreken wil ik had hem ook zonder hardheid kunnen zeggen dat ik niet genoeg van hem hield niet waar zij verhaalde Amateelde hoe zij hem verklaard had dat ze niet aan zijn liefde geloven kon had je dan garende daar aan willen geloven vroeg Amateelde zacht en boge arm om Freddy's middel Amateelde deed dus bijna dezelfde vraag die Paul gedaan had maar Freddy door zelfs bij haar zuster zich niet geheelen al uitstorten en zij verscholen zich een weinig achter haar woorden ach nee, sprak ze blozend dat niet het speet me alleen later dat ik hem niet zachter heb toegesproken dan ik gedaan heb waarom had ik toen geen meenleiden met hem en later wel Amateelde riet dat zij niet alle zijden en Freddy zelf ontdekte zich door er smartelijk bij te voegen maar het is niet moeilijk als je iets gewichtigs doen moet en je weet niet hoe het te doen ik wist niet dat ik ooit zo weinig zeker van mijzelf had kunnen zijn maar til de zuchten en dof murmelden zij zeker, het is iets verschrikkelijk zijn besluiten moeten nemen soms neemt men een besluit in een roes van leidschap zonder er over na te denken en me wordt ongelukkig soms neemt men een besluit, men denkt er over na wanneer het genomen is men komt tot andere gedachten en niemand zal zeggen dat men door zo te doen soms durf men geen besluit te nemen zij voldoorde haar gedachten niet ze had beurtlinks gedacht aan zichzelf aan Elina en na Freddy en ze wilde er voor de laatste niet bij voegen dat het geluk ook niet in besluitenloosheid lag want Mateelde had doorzien dat Freddy niet had durven besluiten zoals zij gewenst had te doen Mateelde doorzacht dat Freddy's wijging meer uit besluitenloosheid was gesproot dan uit onverschilligheid maar Freddy kon zich niet langer verbergen ja, zo is het ik durst niet besluiten en waarom niet omdat ik mezelf als een zottin op een hoge voetstuk stel omdat ik mij, zoals Theodor het uitdrukt, voel oh zeker, ik weet het pal heeft zijn fouten pal heeft grote fouten maar ik hou van hem met zijn fouten en ik hou misschien wel van hem omdat hij egenwist is omdat hij niet een ideaal van genie en deugd is maar een mens met zijn goed en zijn kwaad wat denk ik dan voor mezelf en wat zoek ik in hem het schijnt waarlijk wel of ik me inbeeld dat ik zelf een ideaal van genie en deugd ben en dat hij me niet waard is alsof ik misschien nog niet onbeduidender ben dan hij met mijn dwazen trots maar er zitten ras in me oh ja, er zitten ras in me ze omvatten Mathilde in haar arm en weerp zich snikkende aan haar borst en Mathilde had Freddy liever dan ze ooit gehad had Freddy die zich nu verlaagde om de man die haar dierbaar was naar bij te komen maar zij verlaagde zich nu te laat was zij had zich eerder moeten verlaagden had zij gelukkig willen zijn zeven een week kwam je het met vakantie thuis van de kostschuld Tabon de vanstralen burger vertrokken naar Zwolle en in hun plaats kwamen de Howards uit Londen maar in weerwiel van de drukte die er wisselende gasten in weerwiel van Mathilde's sympathie gevoelde Freddy zich eenzaam en zij vroeg een Theodor en een trus of deze haar toestonden Marie Verstraat te logeren te vragen nog Theodor nog trus maakte bezwaar in de horse was altijd plaats en Freddy schreef aan haar vriendin Marie kwam en Freddy ging zelf haar met de oude wedstrijd paneer aan het station van Elze afhalen zijn mende en niet tegenstaande de volheid van haar gemoed dat ze gewenste uitgestorten glimlachten zij op Marie die zeer vrolijk was en haar overstelten met vragen maar al waren zij alleen Faridriek had de stalknicht thuisgelaten toch vond zij het ogenblik niet vertrouwelijk genoeg voor een bicht alleen toen Marie vroeg en Paul is hij amusant geweest antwoorden zij straks hij klonk zo vreemd en verschik dat Marie haar verbaasd aanzag en nadacht ze vroeg als afleiding of men aan het station voor haar koffer zou zorgen en Frederik stelde haar gerust de koffer zou dadelijk gebracht worden met een kruiwagen in tussen wat Marie ook mocht vermoeden haar vrolijkheid werd er niet door het temperte en op de horse aangekomen niet zij de kinderen op haar schoot klauteren en stoeien ze met ze die nacht maakte Marie-Anne een goedwillig plaats voor Marie en in de grote eikhoutenkamer Frederik is geheim zij zaten naast elkaar op de ruime vensterbank reeds ontkleed in haar witte nachtjaponnen terwijl alleen een nachtlampje het holenvertrek verlichte Frederik snikte de handen voor het gelaad maar Marie trok ze zacht weg maar Freddy wanneer je van hem houdt kan immers alles geschikt worden hij zal niets liever willen dan dat je van hem houdt ik zal hem schrijven met wedende ogen maar kalm richte Frederik zich op nee Marie ik heb nooit toestemmen dat je dat doet ik heb hem afgewezen en ik kan mij nu niet aan hem opdringen ik haal ook niet omdat hij voor mij verloren is ik ben alleen verdrietig omdat ik hard ben geweest omdat ik mij hield als nam ik zijn vraag niet in ernst op wanneer hij zich nu ongelukkig voelt is dat mijn schuld en ik heb eerbied voor hem dat hij zich na mijn wijk gering zo waardig tegen mij heeft gehouden als ik nooit gedacht had dat hij zou doen dat bewijst dat hij eigen waarde heeft zo goed als ik bespotterlijk trots het bewijst dat hij ook zich voelt en zo zullen jullie als twee bokken tegenover elkaar blijven staan omdat jullie je beide voelen voor Marie uit alle verstandigst dat moet ik zeggen nee Freddy wil je oprecht zijn bekend dan dat je zijn karakter verkeerd hebt ingezien en maak alles goed wat leg je hem te lasten? zijn egoïsmen alle mannen zijn egoïst hoe wil je dan in Zemelsnaam dat hij het niet is? dat tante Dore over hem klaart? en hebben dat een moeder niet over een jongen die bij haar in huis woont klaagt maar Cherami dit kan onmogelijk anders zie het leven praktisch in zoals het is neem een jong mens van 27 jaar zoals hij is en niet anders zijn kan ik spreek natuurlijk niet van je broers Otto is heel bijzonder en voegde zij er zeer zacht bij Otto heeft verdriet gehad en Etienne is een kind, een goede lieve jongen maar een kind vergelijk pal dus niet met hen die geld heeft daarom door de wereld bedorven wordt en zich gaan er laat bederven niet dat ik met al die filosofie wil beweren dat pal een flink karakter heeft een man uit één stuk is volstrekt niet maar ik verklare mee dat hij zwak is ik kan nooit van een man houden die zwak is antwoorden Freddy Stur Marie sloeg haar armen om Freddy's haals Freddy lieve sprak ze je maakt me naar alles wat je in me verteld hebt onmogelijk wijs dat je niet van pal houdt hij mag zwak zijn, hij mag egoïst zijn hij mag alles zijn wat hij wil maar je houdt van hem Freddy zag haar smachtelijke glimlachend aan Ja, sprak ze treurig dat is zo ik wil het niet meer ontkennen ik heb het al aan Mathilde bekend ik hou van hem met en om zijn fouten aan jou bekende ik dat niet dadelijk omdat je hem verdedigde en omdat het mij zo goed deed dat je hem verdedigde laat me hem dan schrijven nee, sprak Freddy hard en zij richtte zich hoogmoedig op beloof me Marie dat je dat nooit zal doen je mag geen misbruik maken van wat je hebt toevertrout ik heb als een dwaas mijn geluk verspeeld en ik wil daarvoor leiden, ik wil dat de zomer ging om zonder dat pal en Freddy elkaar meer zagen de Howards gingen terug naar Londen de jongens en Jet naar Koschol Marie vertrok naar Den Haag maar Freddy ontving Weldra een brief van Marie waarin deze haar mededeelde dat pal geschreven had uit Rome waar hij met veel artiesten samen was en waar hij een atelier had gehuurd om te schilderen toen de Erlevoors echter in oktober in Den Haag terugkwamen vernam Freddy dat pal niet meer schilderde maar nu te bodegraven woont waar hij werkte op de secretari hij wilde burgemeester worden einde van hoofdstuk 31 opgenomen door Karola Jansen op 24 oktober 2008 te Rotterdam voor LibriVox.org www.karolajansen.nl hoofdstuk 32 van Eline Veren dit is een opname voor LibriVox alle LibriVox opnames zijn vrij van oorteursrechten ga voor meer informatie of om mee te doen naar LibriVox.org voorgelezen door Karola Jansen Eline Veren van Louis Coupérez hoofdstuk 32 1 doktorijen had er nogmaals uitdrukkelijk bij Eline op aangedrongen dat zij zich bezigheden zou schepen dat zij niet in lome melancholie zich vermijmeren zou van de vroeg morgen tot de late avond Eline verontschuldigde zich over haar traagheid door de schuld te werpen op de warmte van de zomer die haar verpletterde nu de bladeren afvielen nu de eerste herfstkoel te haar fris in het gelaatwoei scheen het haar dat zij ruimer ademde gevoelden zij zich opgewekte en verkladen zij beslits dat zij bezigheid zou zoeken mevrouw van Raad bleef haar steeds bezorgd aanzien want met Eline's grotere opgewektheid was Tevens haar kug teruggekomen een dof krijzende kug die zich uit haar keels geen op te vringen intussen kleden zij zich tegenwoordig weer met meer behaagdzieke zorgvuldigheid dan zij die zomer gedaan had en studeerden zij ijverig op de nieuwe Bergstein maar de muziek was haar geen bezigheid genoeg zij zocht deze elders hoewel ze haar vroegere kennissen en weinig verwaarloosden ontmoeten zij ze toch een enkelemaal in de salons van Betsy uit verveling had ze daar met een oude fruele Eekhof, een tante van Angen Leonie afspraak gemaakt om de volgende zondag verzamelijk naar de Franse kerk te gaan ze had dit in geen jaren gedaan en de zaterdags drukte de beloft haar nog al zwaar op de schouders zodat ze op het punt was een briefje te schrijven mevrouw van Raad tronkt er echt erop aan dat Eline zou gaan en Eline ging er preekte een nieuwe predikant met grote zwarte dweepende ogen en aristocratische witte handen Eline kwam in extase thuis en verhaalde mevrouw van Raad opgewonden van de preek waarna zij zeer aandachtig geluisterd had ze betreurde het slechts in zichzelf dat een protestantse kerk sokaal en leeg was en dat men er zo slecht zong ze had gane katholiek willen zijn haar ziel zou op een AV Maria of een Gloria in Excelsis als op vleugelen van melodie omhoog zijn gestegen zij zou bij de heilige transformatie in de mystieke glans van het altar gesidderd hebben van zaligheid en de wierrock zou hem met een geur van teatrale vroomheid hebben bezwijmeld maar ze was niet katholiek ze trooste zich met haar Franse kerk zij ging nu vaak met Fröde Eekhoff er de zondags heen Weldra was het haar een gewoonte geworden en nam zij haar haar vaste plaats zij groeten er haar kennissen met een strak ernstig gezichtje met een zacht smeltende blik en een gesloten treurig mondje en men verwondelde zich er algemeen over dat Eline verre vroom was geworden Fröde Eekhoff was in het bestuur van vele dames verenigingen en zij had weinig overredingskracht nodig om Eline over te halen lid te worden van tesselsgaden en bij te dragen voor de kresjes en lichtliefde leven zelfs werd zij op raad van Fröde Eekhoff gekozen in het dagelijks bestuur de kinderbewaar plaatsen en had zij er een vaste dag van bezigheid zij eivende een week lang zeer bedrijven voor een fancy fair hoewel zij zelf niet verkopen wilde en Dickwils haalde Fröde Eekhoff haar over tot het bezoeken van armen een maandlang vond zij in deze vroomheid en fielandtropie genoegen toen verveelde haar de eentoonigheid terzelfende woorden van de predekant en kon zij vooruit voorspellen hoe hij zou hemelen met zijn ogen wanneer men zong of welk gebaar zijn blanke hand zou maken wanneer hij de zegen uitsprak het gezang ontsenu de haar daar zij het om zich heen uit schoren en ongeoefende keelen hoorde opkrijzen de eenvoud van de witte muren van de prikstoel en der houten zitbanken prikkelde meer en meer haar ergenis ze begon te vermoeden dat al die mensen welke daar gekomen waarom gesticht te worden huigelde de zalving van de predekant was gehuigel de deftigheid haar diakene gehuigel Fröde Eekhoff naast haar huigelde en zij zelf had gehuigeld met haar smeltende ogen en haar ernstige laat door Fröde Eekhoff hoorde zij van onenigheden en kleine twisten der bestuurde resten van de verschillende verenigingen en zij twijfelde nu ook of zij inderdaad het goede wilde ze haden tans die fielandtropie waardoor neid en jaloezie gleurde en zij kon niet meer geloven aan de oprechtheid dierdames zelfs niet aan de oprechtheid van die welkaar sympathie hadden ingeboesend een ieder huigelde en had gemene drijferen een ieder was egoist en dacht slechts om zichzelf onder de schijn van anderen te willen helpen ze had niet kunnen zeggen welke die drijferen waren maar ze bestonden bij elk dierdames van de armen welke zij met de oude Fröde bezocht welgde zij nu na die maand de muffen benauwdheid hun onzindelijke kleine kamertjes geheel hun ellende en hun gebrek beklemde harde keel zij zou gestikt zijn had zij een dag in zulke vuile bekrompenheid moeten ademen en evenals zij de dames bestuurde resten niet vertrouwen vertrouwden zij tans de havenloosheid dierarmen niet er speelde haar verhalen van rijke bedelaars door de geest ze had ergens het lezen dat er in Londen bedelaars leefden die schatten bezaten en de saafs feesten gaven en vormen champagne en schone vrouwen al deze armen welke zij met Fröde Eekhoff ondersteunen hadden Juwelen en Goud in hun walgelijke matrassen genaid hun overdreven dankbaarheid zelfs hun onverschillige lompheid was gehuigel en hoewel zijn lid bleef de verenigingen en Fröde Eekhoff vaak geld te hand stelde voor een zieke wedu of een blinde orgelman ging zij niet meer naar de kerk en naar die vieze mensen en nam zij haar ontslag uit de dagelijks bestuur ze kwam en Eline bleef om haar hoest zeer veel thuis bij mevrouw van Raad in doffe werkloosheid sleepte zich de ene dag naar de andere voort onveranderlijk, eentonig voor de hondeste maal in haar leven vroeg Eline zich af waarom zij leven moest indien zij niet gelukkig kon worden na de teleurstelling van haar filantropie en vroomheid vertrouwden zij niemand meer zij zag om zich rond en zij geloven niet dat George en Lily van Alcander hielden en met Alcander gelukkig waren het kon niet anders of zij moesten hebben en nu huigelden zij om dit te verbergen zij geloven niet dat Betsy gelukkig was al was zij rijk want hoe zou het mogelijk zijn dat zij van Henk hield en dat zij niet smachten naar een hartstochtelijker liefde zij geloven nu ook niet dat Otto haar ooit had lief gehad hoe had hij dit kunnen doen terwijl zijn karakter zo geheel verschillend was van het haren zelfs kwam er een ogenblik waarin haar achterdocht zo hoogsteeg dat zij niet meer geloven kon dat mevrouw van Raad onwaadzuchtig van haar hield mevrouw van Raad had gehoopt een lieve dame de compagnie in haar te vinden en zij, Eline, viel nu zeker tegen mevrouw van Raad huigelde zoals iedereen huigelde vroeger zou Eline zich met zulke bitteren gevoelens tot stervenstoel van hopig hebben gevoeld maar nu was er zoveel in haar ziel afgesleten dat zelfs die bitteren gevoelens haar niet prikkelde zij bleven onverschillig onder het deerde haar niet dat het leven één grote leugen was het was zoals het was ze mocht er niets aan te veranderen zij zou meeligen tenminste wanneer het niet anders kon wanneer men haar opwekte tot een emotie tot het leven anders zou zij blijven neer liggen in haar onverschilligheid als in een verdovende rust zo dacht zij en zij dwoong haar jeugd onder het jeugd deer appartiet te beugen ze gaf ze geheel en al over aan die appartiet zij verloor zelfs haar innemendheid zij wekte zelfs bij haar kennissen geen meenleiden meer op en ze placht zij te bed te blijven en hoewel mevrouw van Raad dit afkeurde liet zij Eline des niet te min haar ontbijt op haar kamer brengen omdat Eline anders niet zou ontbijten dequels liet Eline het echte on aangehoord staan was zij opgestaan dan kon zij niet besluiten zich aan te kleden zij huilte zich slechts in haar peignoir viel op de divaneer en bleef wezenloos op een stoel uit het venstel staren eindelijk om streekst 12 uur kwam zij beneden moe van een verwekende loomheid deel haar lichaam als een lauw vocht doorvloeide rijig kwam en dong haar uit te gaan trots regen, wind en sneeuw maar hoewel zij zelf naar buitvlucht snakten ging zij of niet of keerde zij na 5 minuten huiswaarts hoestende sleepte zij zich van een stoel bij het raam naar een stoel bij de kachel zij rielde en haar vingers waren er steeds als eis een starende blik van glas tintelde in haar ogen en haar lippen sloten zich met een ontevrede trek op elkaar of een raadvloor al haar goede moed in dit zich uitputtende leven enige levenslust op te wekken zoals zij vermoed had toen rij je haar zijn gedacht had mede gedeeld de taak die zij zo graag had willen vervullen was haar te zwaar haar hoop zonk weg zelf verviel zij in haar doffe neerslachtigheid in de grijze nevels van haar meloongolie terug en er ging een uur om dat de oude vrouw en het jonge meisje in hetzelfde vertrek gezeten geen woord met alkanden wisselde een hoopeloze mijmering 2 Eline begreep dat deze sombere samenleving niet kon duren iets dat zij niet had kunnen omschrijven ergerde haar in mevrouw van Raad en in haar huis onmiddelkeurig liet Eline zich door kribbige cure medeslepen om de oude vrouw harde driftige woorden toe te voegen soms zonder de minste aanleiding mevrouw zag haar slechts even weer moedig aan en Eline gevoelde ogenblikkelijk hoe zij ongelijk had soms was zij dan te trots dit ongelijkt willen bekennen en sprak zij in een bouderie die vaak een dag duurde, nauwelijks een enkel woord maar soms was zij zo overvol van berouw dat zij zich snikkend op haar knieën weer haar hoofd in mevrouw schootlegde en om vergeving bad mevrouwtje moest er maar niet op letten als zij Eline zulke akelige buien had zij wist zelf niet wat die waren zij kon ze niet bedwingen oh ze waren als duifels die haar willo's meesleerden de volgende dag sleurde dezelfde duifels Eline op nieuw willo's mee het ging niet meer dacht Eline zij schreef een lange brief aan omdaniel en Elise een brief waarin zij veel van haar ziel neerlegden zoveel als zij vroeger in haar achterhoudend tijd nooit zou gewaagd hebben te doen zij schreef dat zij zich hoe lief mevrouw van Raad ook was diep ongelukkig voelde en dat zij sterf zou van melancholie zo zij langer bij haar bleef zij smachten naar een andere omgeving omdaniel kwam in Den Haag sprak met mevrouw van Raad en met Eline en vroeg Eline zonder van de brief te rappen in het bijzender oude vrouw of zij de familie te Brussel geheel in alve gat en of zij haar niet eens wil opzoeken Eline wist niet wat te beslissen maar mevrouw zelf verdrongen met haar treurige stem op aan dat Eline ooms verzoek niet zou afslaan en dat zij naar Brussel zou gaan oom bepaalde nu dat Eline twee dagen daarna hem zou vergezellen toen daniel veeren vertrokken was bleef mevrouw van Raad als verpletterd onder een zware teleurstelling roerloos neergezet en hun grijs hoofd viel met starende ogen haar nog matter dan anders op de borst overmorgen zou Eline haar verlaten daar was dus het einde haar in verwachtingen zij had hoe zwak ze ook was gehoopt dit jonge leven te nutten te zijn en die doffe jeugd levenslust in te blazen en zij riet dit Eline vervrouwde al meer en meer Eline verlangde naar afwisseling hoe had zij, oude vrouw zo grote aanmatiging kunnen koesteren Eline zag dit stille leed en een grote wanhoop maakte zich van haar meester een wanhoop over haar egoismen ze had niet aan mevrouw gedacht toen zij Omdaniel geschreven had ze had slechts aan zichzelf gedacht en zij deed nu mevrouw leed door haar vertrek terwijl ze overtaagd was dat zij zelf en haar verwisseling van woonplaats dezelfde zou blijven die zij verwelkt van lichaam en ziel het al jaren was moes je, riep zij eensklapps wenend uit doet het je veel verdriet dat ik weg ga zeg, had je me nog langer bij je willen houden met mijn ondankbaarheid en mijn drift zij liet zich op een kussen aan mevrouw's voeten neer en zoen daar haar hand mevrouw streek Eline zacht over het voorhoofd verdriet, verdriet doet het me ja Ellie, stamelde zij maar toch is het beter dat je gaat niet dat ik je niet zou kunnen verdragen al ben je niet altijd meer lief tegen me oh als ik wist dat je nog te vrede met me zou kunnen zijn dan zou ik je niet zeggen, ga weg maar nu zeg ik, ga mijn arm kind, ga en kom bij me terug wanneer je wilt Eline snikte oh, ik weet zo goed dat het alles mijn fout is, kreeg zij smartelijk u is zo lief, u heeft alles voor me over en het eerst harde woord moet ik nog van u horen u zou me willen bederven als uw eigen kind en ik stoot u af met een regentheid aan mijn bitsheid oh het is wel vreselijk dat ik ben zoals ik ben, ik zou zo gaar naar anders willen zijn vroeger zou ik het heerlijk gevonden hebben door u bedorven te worden, maar nu nu kan het me niet schelen niet dat ik niet van u hou, ik hou van u het meest van alle mensen die ik ken maar ziet u, niets kan me meer schelen niets, niets voei Eline, je mag zo niet spreken oh, ik weet het wel, dat ik slecht ben lieve, goed en vriendelijk en tevreden willen zijn, ik kan me niet veranderen u zegt wel eens dat ik moest bidden dat mij dat zou verluchten, wel ik ben naar de kerk geweest en het heeft mij niet verlucht, en zo bidden als u doet dat kan ik niet, vroeger wel vroeger heb ik wel eens zo om iets gebeden, maar dat gebed is niet verhoord geworden, zij dacht aan die nacht op de horzer waarin zij gesmeekt had, dat haar geluk, haar geluk met Otto zich niet zou omwenden en zij liet zich door de gedachte voorteslepen.