lotgevallen van Ferdinand Huyck | Jacob van Lennep | Historical Fiction | Dutch | 9/11
Hoofstuk 31 van Ferdinand Huik. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opname behoort het publieke domein. Voor meer informatie, voel me je aantemeld als vrijwilligig. Ga naar LibriVox.org. Opname door Anna Simon. De lotgevallen van Ferdinand Huik door Jacob van Lennep. 31. Hoofstuk. Waarin het gedrag van meneer vrouw Blaak ten opzichte van Ferdinand wordt verklart en de vader van Amedia weder op de pop komt. Na het middagmaal, riep ik Suzanne ter zijde. Wel, vond ik, zei het ge iets te weten gekomen. Ja, voorzeker, antwoorden zij. Ik heb schone dingen van u gehoord, signeur. Waarlijk, mijn vriendschap voor u heeft mij een zotte rol laten spelen. Namelijk. Het lijkt zeker wel goed om twee koorden aan zijn boog te hebben, maar in sommige gevallen is het nog voorzichtig, nog verstandig. En zoals Kat zegt, twee op één in tijd te vrijen, ziet men zelden wel gedijen. Wat wilt je zeggen, komt toch daar hoofdzak? En vertel me eens, Ferdinand. Die mam zel die Gervan Ureize hebt medegebracht, is zij een hoog Duitse of een Italiaanse. Ze zingt zeker heel vrij. En wat kost haar toilet u wel in de maand? Oh ho, zei ik. Ik zie al waar de knoop ligt. De laster is aan het werk geweest en heeft waar en valst zo fijn doorheen geklutst dat zelfs de Engelen aan het twijfelen zouden raken. Nu, antwoord dan, zei de Susanne. Ik, die een onnozelen Amsterdamse burgerdochter ben, heb geen verstand van die nieuwe wetsen Franse beschaftheid. Zeg me toch, hoe zou het ge, indien de oude heer Blaak uw aanzoek had aangenomen en het hebben aangelegd om zonder voortuin twee huishoudens te verzorgen. En heb jij ook al aan die dwaarsheden geloofd? Volg ik. Welke gronden zou ik kunnen aanvoeren om het tegen te spreken? Wat deed jij in dat huis? Prans, quelquer raison que vous me pisezir, votre dé voil à bain, ne point du voet conduir. Maar het ergste van alles is dat jij de onbeschaamde tip gehad dat schepsel met een vroom ontschuldig mens als tante letje in kennis te brengen. Zo die eens hoort welk een lief persoontje zij aangehaald heeft, dan geef ik geen duid voor uw aandeel in de erfenis. Dat zal zo'n vaart niet lopen, zei ik grieem lachende. Tante weet alles wat haar betreft en is best met haar tevreden.  Dan heeft zij plan om haar te parkeerend, zei de Susanne. Anders vat ik het niet. Voei, dat jij zo slechtzijd geworden. Het spijt me dat ik mij om uw entwillen heb boosgemaakt periette, die toch wel degelijk gelijk had, dat zij uw schuims aanzag. Maar wat heeft zij u dan gezegd? Ik weet haast niet waarom ik mij de moeite geven van het u over te vertellen, want zij heeft mij niets gezegd, dan het geen gein zeker zo goed weet als iemand. Ja, ik heb moeite genoeg gehad om haar de woorden uit de keel te halen. En toen zij een sprak, had ik haar wel willen doen zwijgen. Wel, zij heeft mij verteld hoe jij bezoeken aflegt bij een jonge juffer die bij heins woont en die geen van uw reis hebt meegebracht. Ze zou hetzelfde nooit geloofd hebben indien zij u niet te muiden, gearmd met jufferatie lopen. En hoe jij haar daarom trend met mooie praatjes gepaard had. En hoe Lodewijk van het trappen gesmeten was. En jij zijn knecht belet had, hem bij te staan. En nog heel veel, te lang om te vertellen. Zodat ik met de mond vol tanden ben blijven zitten en de koets heb verlaten, zonder een woord haar uur verdediging te hebben kunnen uitbrengen. Het is gelijk ik dacht, zeid ik. Nu, de tijd zal mij wel rechtvaardigen. Al ben ik daar tans niet toe in staat. Ja, maar intussen gaat Lodewijk met haar strijken en dan helpt u uur rechtvaardiging wat. Dat is ook waar, zeid ik, nadenkend. En het is gek genoeg, want wat Paten overkaar slechts een gedeeltelijke opheldering geeft en overkaar al vertellen dat die juffer waarover zij zich bekommert, haar eigen nicht is. En zo weinig een ergelijk gedrag leidt dat mijn godvreesende tante zelf haar met voorkennis meis vaders huisvesting verleent. Wat vertel je daar? Vroeg Susanne, ten toppunt van verbazing? De lautere waarheid. Nu, dat gaat mijn begrip de boven. Heb je nu niet alleen tante, maar ook papa zelf een rat voor de ogen weten te draaien? Waarlijk niet, antwoord ik. En ik gaf haar een kort verslag van de zaak, zoals die zich gaat toegedragen.  Alleen voor haar, gelijk voor mijn vader, de aanleiding mijn erkennismaking met de heer van Lins Verbergende, daar ik die niet kon openbaren zonder te spreken van zijn verblijvende boerderij die ik van gedachte was dat hem wel ligt nogmaals tot toevlucht verstrekken kon. Het is een rare avontuur, hervatten zij. Het lijkt wel een romman. Maar met al al weet ik niet of Henriette er wel voorkomen door te vrede gesteld zouden worden. Al is de juffe haar nicht en de dochter van een graaf. Daarom kon zij wel uw liefst te zijn. Het is misschien een reden te meer om haar jaloesie op te wekken. Verdingend. Man, ik kan je maar slechte troost geven. Ik wilde garne het zes dubbele parelsnoer dat ik van grootje geerft heb tegen een streng breikatoen verruilen dat jij u niet in die mallen historie gemengd had, die ons niets dan verdriet veroorzaakt heeft. Papa heeft er al een week zo zwart van gekeken als de reuze in het doolhof, want waren ze ziek van. Mijn geheel humeur is er door bedorven, want wie heeft het hart om de schertzijn met zeelsbedroefd te lieden? Gij zelf hebt een gezicht van een L lang en Henriette zal misschien uit desperatie met haar neef trouwen en haar leven lang ongelukkig zijn. Ik wens ze dat die heer van Lins, van Talaveren, zoals hij de mag, op de hete rooster zat. Dat juist niet, zei ik. Ik waren dubbel tevreden, zodat hij maar staatsminister in Spanje gebleven waren, zodat ik nooit van de man gehoord had als uit de courante. Gij hebt gelijk in tussen, maar het is niet genoeg te weten hoe een man het er voor mij uitziet. Wij dienen ook op een middel te pijzen om de kwaarde gedachte weg te nemen die men van mij heeft. Met vader en moeder zal het wel schikken. Gij hebt kunnen zien dat zij mij over tafel weder vriendelijk behandelden als van oud. Maar hoe, of ik Henriette van mijn onschuld overtuig, weet ik waarachtig niet. Ik ben bij haar belasterd, en de laster is als de houtskool. Verbrandt hij niet, hij maakt toch zwart. Haleens spreken kan ik haar niet, en zo ik haar schrijf, ben ik niet zeker dat mijn brief in haar handen komt. En al kon ik haar spreken of schrijven.  Hoe zal ik mijn gedrag kunnen rechtvaardigen, zolang ik haar de drijferen mijn erhandelingen niet geheel kan blootleggen? Het is voor waarom turen lures te worden. Ik weet niet waarom ik, die alles behalve singular of eccentriek verlangt te schijnen, en nooit enige smaak in romantie heb gehad, tot mijn beproeving in zulke maalstroom van avonturen moet geslingerd worden. Die zo romansk zijn en zover wordt de rockander boelen, dat ik haar mij op het laatst niet meer weet uit te helpen. En soms denk ik dat alles maar een benoude droom is, waaruit ik tafend of morgen ontwaken zal. Ja, dat is alles heel onaangenaam, zei de Suzanne. Maar het baat niet, of jij daarover redeneert. En jij verspeelt al zo de kostelijke tijd althans tegen mij, die toch niet kan beoordelen of het al dan niet uw schuld is, dat jij er zo in zit. Wat nu een rejette betreft, ik zou haar wel kunnen schrijven, maar gij diep mij voor te zeggen wat. Of nog beter, schrijf jij haar, dan zal ik het adres op de brief zetten, anders loop genoeg gevaar dat hij u ongeopend terug wordt gezonden. Ja, zei ik, grijpt gelijk, schrijven moet ik. En waarom zou ik er tegenop zien? Ik heb mij niet te verwijten en behoeft slechts tijd te vragen om mij te verantwoorden. En wij gaat dit aan een misdadiger voor de rechtbank niet. En waarom zou mij dit verzoeken worden afgeslagen? Ik weet wat ik te schrijven heb. Zou het gij niet eerst een klatje maken, vroeg Suzanne, eer gij mama's beste papier gebruikt. Zij zag dat ik een voor mij staande portefeuille opnaam. En wil ik ook heen gaan? Nee, Santje, blijf maar. Wanneer mijn minnebrief te schrijven heeft, dan zal mijn dralen en pijnsen en klatjes maken en vrees en nog dat stijl en uitdrukking ongenoegzaam zullen zijn om de liefde te schetsen, die men gevoelt. En het hart der beminnende de vermermen. Maar wanneer het er op aankomt zijn naam als eerlijk man te handhaven, dan behoeft mijn slechts ronde onbewimpelde waarheid. Dan heeft mijn geen fraaie keus van woorden, geen sieraden nodig. Geef mij de papier. Ik zal u laten lezen wat ik geschreven heb. Ik plaatste mij in de tafel en schreef de na volgende brief, waar ik geen woord van veranderde. Mevrouw, uw mening was gegond.  En uw oom heeft mijn aanzoek om uw hand afgeslagen. Het voegd mij niet de redenen zijn er handelwijs te onderzoeken. Maar zo deze mij getroffen heeft, nog sterkere trofmyheden morgen, uw koele houding te mij waarts, welk ik, vergeef mij mijn open hartigheid, verre was van te verwachten, omdat ik weet die niet te verdienen. Toen ik op hij zicht afscheid van u nam, streelde ik mij met de gedachten dat uw edelen mijn oprechte liefde niet had versmaat. Deze gedachten maakte mijn hoogste geluk uit en deed mij ook het antwoord van de heer Blaak met meer gelatenheid dragen. Daar ik mij trooste met het denkbeeld dat de tijd en mijn stand vaste getrouw eenmaal over zijn weigering zouden zegenvieren, wanneer uw edelen bij dezelfde gevoelens bleefd welk uw edelen omtrend mij koesterd het. Tanz-echtig vind ik u geheelte mijn opzicht veranderd en wel, gelijk ik van mijn zuster verneem, ter gevolgen van omtrend mij lopende geruchten welk uw edelen voor waarheid aaneemt. Uw oom zou het mij ten kwaarde duiden indien ik tegen zijn wil u over mijn liefde onderhield. Doch hij kan nimmer verraken dat ik de pen opnemen ter verdediging van mijn goede naam. Ik mag volgensnog, daaraan het mij niet vrijstaat, geheimen van derden te openbaren, u de aanleiding niet ontvouwen mijn erkennismaking met zekere juffig, met welke uw edelen mij eens de muiden gezien hebt. Ik kan u alleen herhalen, dat mijn betrekking met haar geheel onschuldig is en dat ik voor haar geen ander gevoel heb dan achting voor haar zielsoedanigheden en medeleiden met haar ongeluk. Die je veristans met voorkennis mijn vaders bij mijn tante Huik gehuis vest, die stelig genen lieden bij zich zouden ontvangen wie er gedragperispelijk was. Wat verder de laster betreft die men omtrend mij heeft geuit, ik weet aan wie ik die moet toeschrijven en tevens dat alleen de eer van u naast bestaande te zijn, de lasteraar beveiligt voor de welverdiende straf welke ik hem anders had toegedacht. Nog één vraag, mevrouw. Zo u edelen nog argwaan tegen mij mocht voeden, schort, bittek u, slechts veertien dagen lang uw oordeel op. Als die verstreken zijn, houdt ik mij overtuigd dat het mijn licht zal vallen, mij van alle plaam te zuiveren en u te overtuigen dat ik niet onwaardig ben mij te noemen en zo wordt.  En denk je dat dit stuk veel zal uitwerken? Vox is Anne, toen ik haar de brief had laten lezen. Mij dunkt, in haar plaats, zou ik niet bijzonder gesticht wezen met die achtingen dat medeleiden die geen voor uur protégé gevoeld. Dat is wel geen liefde, maar het grenst er toch machtig na aan. Aan u zou ik misschien anders schrijven, zei ik, lachende, maar hij rejette zal, na ik vertrouw, het op zijn ware prijs weten te stellen dat het de reputatie van een onschuldig meisje zowel als de mijne verdedig. Heeft zij mij lief, dan zal ze mij geloven en nadere ophelderingen afwachten. Doet zij dit niet, dan is het ook een teken dat zij mij niet bemindt. En dan zal ik haar miskenning met meerdere gelatenheid dragen. Suzanne nam nu de verzending van de briefen op zich en ik begaf mij naar het kantoor. In de dagen welke er tussen dit gesprek en de jaardag mij naar moeder verliepen viel niet veel voor dat de slezers belangstelling waardig is. Van drie opstandigheden echter moet ik melding maken. De eerste was dat de kapitein pulver uitzelde en mij door zijn vertrek wat meer ruime tijd liet. De tweede, dat Heinz wiens betrekking tot de justitie nu door het babbelen van helding spoedig algemeen bekend was geworden en die al zo niet langer in het geheim van dienst kon zijn, een openbare bediening voor kreeg. Eén der onderschouten was kortervoerend gepensioneerd geworden en Heinz werd benoemd om die post voorlopig te vervullen met toezegging dat hem een dadelijke aanstelling geworden zouden zodra het hem gelukt zouden zijn de zich nog altijd schuil houdende graaf van Talavera aan de justitie over te leveren. Eindelijk ten derde Suzanne ontving een briefje van haar vriendin waarin deze in zeer korte bewoordingen te kennen gaf dat zij mijn brief ontvangen had en wel geloven wilde dat mij mijn gedrag in een ongunstige haar licht stelde dan het verdiende. Toch dat, wetende hoe zeer haar oom, wie zij alles verschuldigd was, tegen onze nadere kennismaking was, plichtmatig begreepte moeten handelen door mij te doen verzoeken, alle verdere moeite ten haren opzichten te staken en mijn woord terughaf.  Deze harde taal sloeg mij geheel ternedig maar ik begreep dat er voor het ogenblik niets tegen te doen was en dat ik moest afwachten ofwel ik de tijd in de gezintheid van de heer Blaak om mij zij niet te ontzeggen of in haar gezintheid om zijn wil op te volgen enige verandering teweeg mocht brengen. Een dag vroeger dan die waarop het verjaar feesten hijzicht zou gevierd worden vertrok ik derwaarts ten einde mijn tante van Bempten op haar verzoek in het maken van enige verlopen geschikkingen behulpzaam te zijn. Ik vond tante een blakende welstand en alsnaar gewoonte het zeer volhandighebbende.  Nauwelijks gonden zij zich de tijd mij welkom te heten maar liep het huis op en nedig en in en uit en riep nu de keukenmijd om nog enige veranderingen in de ondonatie van het maal te maken dan weder de linnemijd om met haar de benodigde tafellakens en servetten te krijgen aan af te tellen dan de kamernier om haar de bloemen te helpen schikken die heigende tuinknechts rusteloos in potten en mannen aanbrachten dan weder de werkmijd om de stoeptrappen nog eens over te doen die de tuinknechts met hun beslikte schoenen hadden vel gemaakt en dan liep zij weder naar de moestuin om de tuinman te zoeken en hem nog enige bevelen te geven of te vernieuwen er moest nog hulstwezen voor kielandes en nog spersen takken voor de vazen en nog ijs uit de ijskelder en dan moest de paarden geschoffeld waar het gezelschap door wandelen zou en het plein moest opgehaakt worden en de haag van de grote alee gesnoeid en het water van de Achthoeken-gevijverschoon gemaakt en dan ging zij naar de stal en onderzocht of de leidstals wel wit en de paarden wel gerost en het koper en zilverde tijgen wel glanzend waren en of er niets aan de rijtuig gehapende en of de zadelmaker de kussens der zittingen nieuw opgevuld en de nieuwe zwepen had gezonden en of het galon om de hoeden der kutsiers en der palfreniers was vernieuwd en dan werd zij weder binnengehoepen om een twist te beslechten tussen haar tegenwoordige knecht en haar vuggeren die getrouwd maar voor dit feest overgekomen was om zijn hulp te verlenen en waarvan de ene beweerde dat het oude olie en azzijnstel met de draker koppen en de andere dat het nieuwe met de laurierbladen moest gebruikt worden en dan was het weer wat anders dat haar tegenwoordigheid vereisde wel neef, zeiden zij, toen zij eindelijk een weinig toen de drukte heen was of liever toen het koffieuur der boeren en de schoftijd ter werklieden een parentes is in de beslommeringen van de dag daar stelden het verhug met het gekomt mijn hoofd loopt om en ik weet niet hoe ik met alles nog klaar komen zal wat hebben we weer gehad in de verlopen nacht ik heb geen oog toegedaan en dacht dat het hele huis onmooi het is dan vrij buiig en omstuimer van het jaar gelukkig dat het nu wat bedaard is anders zou de partij geheel mislukken want uw ouders komen zo zeldem buiten dat als zij mij eens de eer aandoen van op hij zich te verschijnen het ook niet is om de gehele dag in huis te zitten ja lieve tante, zei ik, het heeft boos gewaid het ziet er erg genoeg uit voor pulver die pas is uitgezuild en hij kon wel een geduchte avarij krijgen spreek daar niet van, hernam tante gij zou het mij al het genoegen dat mij dit feest belooft gans en gaar bederven niet dat ik over de schade zo zeer treuren zouden maar te denken dat wij hier warm en wel zitten en ons vermaken terwijl die arme zeelieden die hun leven wagen om ons schattende bezorgen met stormen en golvenkampen zeer dat die aak leggen toch met plaak heb ik een dubbel medeleide met die arme zielen maar met al al moeten we onze tijd niet verwaarlozen gij kunt als gij eerst koffie met mij gedronken hebt mij een groot genoegen doen zou het namelijk niet te veel van u gevecht is ik kom hierom uw behulpzaam te zijn, zei ik en het spreekt dus vanzelf dat uw edelen vrijelijk over mij kunt beschikken best, zeiden zij wel nu, mijn plan was het gezelschap hier te ontvangen en dan ter stond met ons alle naar de hoever bij de oude Martha te rijden al daar een collation te gebruiken en voort hier terug te komen om te eten zie daar een zeer goed plan, zei ik en dat gehos heen en weder over de heide zal het best geschikt zijn om aan het gezelschap een goede digestie van het ontbijt en een vernieuwde appetite voor het middagmaal te geven juist, nu wens ik wel dat gij eens naar de hoever eet en een ooglied gaan over de dagenmaakte toeverijtselen want het timmerman die het bezorgen zouden is een wijsneus die alles zeker naar zijn kop en niet naar mijn verkiezing zal willen doen naar de hoever, herhaalde ik met een gevoel van onaangename teleurstelling ja, neef, hervatte zij, zonder zoekst te bemerken gij kunt het bruin en scheedspaard nemen, dat is a-dummen ik zou je wel laten brengen, maar ik kan niemand missen gezet toch niet bang voor straukroofers het is tegenwoordig hier voorkomen veilig geeft de schoudmijn verzekerd en bovendien, volgde ze er scherzende bij de kapitein van de bende is in maar zijn intiem van u het verwondert me nog dat event niets uit de zijkamer heeft medegenomen toen hij u dat bezoek kwam geven dat je mij nooit geheel hebt opgehuilderd en wat moet ik aan de hoever verrichten, voel ik om tante maar spoedig van het onderwerp dat zij aanroerde af te brengen oh, heel wat, ik heb het alles opgeschreven voor eerst omdat ik en ten tweede ook dat gij het niet vergeten zoud zie hier de lijst, ik hoop dat er niets aan ontbreken zal maar, zeg me toch even, wat is dat voor een geschiedenis met het juffertje dat dan de letje bij zich aan huis heeft genomen is dat werkelijk een vreule van lint? oh, tante lief, antwoord ik, dat is een geschiedenis veel te lang om u tants te verhalen vraag mij daar eens over, als we geen hulp ons gemak zijn oh, al goed, dan zal ik geduld hebben maar verder net lief, wat heb gij u gehaast met die vrijereen met je blijk ik had u maar zo gezegd dat er nooit iets van zou komen had gij mijn raad maar gevolgd, en haar in tijd ze uit uw zinnen gezet dan had gij u die oneangename teleurstelling bespaard het spijt me wel van achteren dat ik u te samen in kennis gebracht had ik herinner mij niets van uw waarschuwing en tante lief niet? weet gij onze gesprek niet meer op het strand eerwijl we lodewijk blijk ontmoeten toen zei ik immers Reeds, zet dat uit uw gedachten maar goede raad, vergeet me gauw nu herinnerde ik mij dit gesprek zeer wel of schoon ik die enkele woorden bij die gelegenheid aan tante ontvallen niets waar geteld had terwijl zij geen redenen ter wereld had aangevoerd om aan haar advies enige klem bij te zetten ik voelte echt beter op dit punt te laten rusten en na een haastig ontbijt gebruik te hebben spoede ik mij naar stal zadelde de bruin en draafde de heide over en de weg op naar de mij te wel bekende boerderij ik vond ook daar geen geringen drukte overeenkomstigde bevelen van tante was mij er bezig met latten te slaan die van boom tot boom liepen en waarover zeildoek gespannen moest worden om een tent te vormen in welk het gezelschap de volgende dag zou onthaald worden en tegen de ongestaardige luimen van het najaars weer beveiligd zijn na aan de opzichte over dit werk de wil van tante gelijk ik die op de medegbrachtenlijst vond uitgedrukt nogmaals haar haalt en mij overtuigd te hebben dat de man haar bedoelingen volkomen begrepen had en geheel niet van plan was om gelijk zijn vreesde alleen zijn eigen hoofd te volgen zag ik het tweede artikel na dat ik te vol brengen had het luiden dat ik aan de oude Marta moest vragen of de stal genoeg opgeruimd was om al de paarden in te bergen die je de volgende dag zouden komen ik riep de oude vrouw dus die al dadelijk met een bedremmeld gelaten naar mij toekwam gelopen en mij blijkbaar onthutst vroeg wat er van mijn dienst was oh, zeiden zij, zo ras hij verstaan had wat ik van haar verlangde daar kan me vrouw gerust op wezen de stal is kant en klaar en ik heb schelen, tijs en pier, govert al besproken om een handje te komen helpen want na mijn zoonweg is en weg blijft zit ik hoogarm alleen niet voor het werk hij heeft meneer nog wat te belasten wacht, zeid ik, mijn lijst bij de hand neemende nummer drie zien of de tafels in de banken gekomen zijn ja, die staan kinderreeds nummer vier vragen aan Marta wie haar helpen zal koeken te bakken ja, wie zal dat doen? oh, heren met tijd maakt me vrouw zet haar ook al verlegen om wel, dat zou ik alleen niet wel afkennen al kwamen jullie met je vijftigen maar daar is Roya Els, van Krijlo en haar zuster die hebben meneer al beloofd als dat ze komen zellen oh, aan hoop zal het niet ontbreeken er zal volk zijn nog wezen als we zo wat rijk dan bij elkaar is het hoeft mij nooit op mensen verlegen te zijn en kostelijke koeken zal ik bakken het hoeft mij niet te verzekeren, zeid ik lachende ik heb die immers al eens bij u geproefd en weet hoe ze smaken het is waar ook, zeiden ze, met een bezorgd gelaten meneer uit men toch niet verklappt, hoop ik wees niet bang, zeid ik met ze maar niet weder gebeuren nummer vijf na zien hoeveel stoelen de rote boerderij zijn en of die nog bruikbaar zijn dat zullen we eens gauw gaan kijken, zeid ik naar de woningsnallende terwijl ik in mijzelf lachte omdat tot in alle kleine geden afdaal aan de verhoorzorgen van tante nauwelijks was ik echter in de keuken of Marta kwam hij met zoveel snelheid als haar oude benen het haar vergunnen achterop gelopen wat wil meneer, voeg ze en ze slecht onwillekeurig een angstige blik naar het trapje dat naar het opkamertje leidde juist, zeid ik, haar blik volgende daarboven moet ik wezen ik meen dat daar stoelen staan om godswille meneer, maak me niet ongelukk, zeiden ze, met een gesmoorde stem en de handen vringende hij is weer hier wat, mondbelde ik, is hij dan dwaas? en schier onwillekeurig, maar toch maak behoedzaamheid, besteg ik het trapje en zag door het sleutel gat naar binnen waar ik niet slechts van lins, maar nevens hem de oude heer Blaak herkende ik weet haar waarachter geen ander middel op om hun heer ongemerkt vandaan te krijgen zeiden de laatste genoemde we zullen er dan toe moeten besluiten zeiden van lins in de hoop dat mij voor die tijd niet gevangen neemt en gij belooft mij, hernaamde heer Blaak dat, ook al mocht dit gebeuren gij die de zaak niet zult uitbrengen en waarom zou ik dat? gij zegt immers dat uw zoon en u nigt elkaar beminnen ik had mijn hoofd reeds terug willen trekken omdat ik schaamde mij de luisterving te spelen maar deze laatste vraag prikkelde mij een nieuwsgierigheid te zeer dan dat ik de trek kon weer staan om het antwoord af te wachten ze beminnen elkaar ze zullen een paar worden, zeiden de heer Blaak gij zei het aan niets verbonden, zo ik u bedrieg ik verzeker het ie vernietigd toch dat, dat noodlottig stuk de koning vreemde handen komen geeft mij liever, ik zal nee dat niet Jakobus Blaak, zeiden van lins, met een spot achtergelach als ik in veiligheid ben en niet eer zult gij het bekomen en het zelf kunnen verbranden ik weet waaraan ik de hulp die gij me bewijzen zult dank moet weten en ken mijn voordeel te goed om er afstand van te doen nu het mij dienen kan ach, her naam Blaak gij zult er geen misbruik van maken gij zult mij niet bij het schande te graven doen Dalen ik help u immers, zoveel in mijn vermogen is ik heb zelfs meer gedaan dan ik u beloofd had ik heb daar een haag geschreven al mijn invloed zal ik aanwenden om de vervolgingen te doen staken om onze oude vriendschaps willen maak mij niet ongelukkig gij hebt mijn woord zei daarvan lins en dat moet u genoeg wezen morgen zal ik u verwachten traag nu ongemerkt van hier te komen en de plaats te bereiken waar u rijtuig u wacht ik zal Marta bellen om te horen of de uitocht veilig is na het uit deze bewoorden verhief hij zijn stem om Marta te hopen ik aarzelde een ogenblik toch bedenkende dat van lins toch van haar zouden vernemen dat ik geweest was besloot ik zelf binnen te gaan wenkte de oude vrouw die bevende achter mij stond toe dat zij wel terug kon blijven en opende de deur de heer huik rippen beide de ene puntoon van verwondering de andere met een uitdrukking van schrik vergeef mij mijn heren zei ik glimlachende zoek u bij inkomststoor maar ik ben hier door mevrouw van Bempten gezonden om enige toeverrijdselen te maken voor het feest van morgen en ik had ook in dit vertrekje iets te doen bijna gedacht ik dat het bewoond was ik bekend zei daarvan lins dat ik mijn tijd slecht gekozen heb zo de heer Plaak vervocht ik deze aanzienende die vast beefde zich wens te verwijderen zonder dat het opzienbare zal ik hem ga in een eindweefs vergezellen u Erik is al te goed meneer huik zei de Plaak stoterende ik neem uw vriendelijk aanbod dankbaar aan ik hoop u nog te zien als hij terugkomt zei dan dan lins mij met zijn doordringende ogen aanstaande ik boog een verlietend vertrek de heer Plaak volgde mij en beide traden wij de achter deur uit de tuin door waar zich niemand bevond en het bos pad op. Ik bemerkte dat mijn tochtgenoot moeite had om voort te wandelen, zozeer was hij van z'n stuk, en bood hem die volgens mijn arm aan. In mijnzelfelagende, om het zondelingen speldes noodlots, dat mij tot de geleider maakte van iemand die aan mijn vuurigste wensen de bodem had willen inslaan. Gaarna had ik een nadere uitlegging gevraagd van de woorden die mij het toevall had doen horen, maar de zaak was van een te tédere aard dan dat ik die snaardorst aanroeren, zonder daar toe een voegzame aanleiding te hebben. Ik bemerkte dat hij van zijn kant iets op het hart had, maar niet wist hoe het gesprek aan te vangen. Etelijke reizen open hij de mond als om mij een vraag te doen, maar de woorden bleven hem in de keel steken. Eindelijk scheen hij moeten vatten, en na een zware zucht bracht hij met een flauwe stem en nedegeslaag ogen het na volgende uit. Ik kan niet van mijn verwondering terugkomen dat ik de heer Huik, de zoon van de heer hoofdofficier, in betrekking zie met iemand die hier scheen aan haar zijn woorden te zoeken. Onze verwondering is wederkerig, meneer, zeid ik, met een glimlach. O, zei hij, mijn zijdelingsaanziende, alsof hij op mijn gelaat wilde uitforsten, of ik geloof hecht aan zijn woorden. M-mij is er een geheel ander geval. Ik heb hem vroeger gekend en zaken met hem uitstaande gehad. Mijn bekennis aan hem is niet van oude dagtekening, zeid ik. Hij kan echt een gerust zijn wat mij betreft. Ik zal hem niet verraten en ook niet ongevraagd van uw bezoek spreken in die nu edelen dit enige gerustheid kan verschaffen. Nee, dat is ook beter, zei hij, blijkbaar opgeruimd door mijn betuiging. Ik heb deze dm-mauge om best wil moeten doen. Ik blijf u edel in tussen zeer verplicht, doet mij recht leed, dat ik mij in de noodzakelijkheid gezien heb het vererend aanzoek van meneer af te slaan. Maar het geluk mij naar nigt, u edelen gevoeld. U edelen zal niet vergen, onderpak ik hem, dat ik juist de man zou zijn die gevoelen moet, dat u niet met een ander gelukkiger zal zijn dan met mij. Geen sins, hervat hij. Ik bedoel er maar, ziet u edelen, ik kan mij vooralsnog moeilijk over dit onderwerp uitlaten.  Over een paar jaren, als zij mondig zijn zal en dan nog vrij is, zal ik zeer graag naar uw voorspraak bij haar zijn, maar vooralsnog. Ik wil u niet verbergen, zei ik, dat ik zo even in het opkamertje hoerende spreken een ogenblik aan haar deur heb geluisterd, en u edelen bij die gelegenheid heb horen zinspeelen op een huwelijk tussen uw zoon en uw nigt. Gij hebt ons beluisterd, zei hij, sidrenden en bleek van toren zowel als van angst. Dat was zeer verkeerd van u meneer, of schoon, voegt hij erbij, waarschijnlijk bedenkende dat ik meer kon gehoord hebben dan hem lief was en dat hij mij dus te vriend moest houden. Ik kan het u niet kwalijk nemen, want uw edelen had recht een weinig verwonderd te zijn van ons daar te vinden. Nou ja, het is waar, ik wilde u zo even niet zeggen om u niet te bedroven. Dat huwelijk is altijd mijn vuurigste wens geweest, en het zal, blij je ik mij, wel draa voortgaan. Onmogelijk, riep ik uit, geheel teneden geslagen door deze mededeling. Het is stellig waar. De jongen lieden beminnen okandig, en ik verlang niets zozeer als hun beide geluk. Geloof me, me waarde heer Huik, stel die neiging uit uw hoofd. Er zijn genoeg schone meisjes in onze Nederlanden, en die beter door de voortuin bedeeld zijn dan mijn nigt. Maar ik bed u, doe geen verdere moeite, ik zal nu zelf mijn weg wel vinden. We waren op dit ogenblik het hak houdt uit, en aan een binnenweg gekomen, waar ik op enige afstand het rijtuig van de heer Blaak zag staan. En, zelf oordeelende dat hij mijn geleiden niet verder nodig had, keerde ik, na wederzijdse groeten, langs de weg terug die ik gekomen was. Gij ziet, zeiden van Linz, toen ik bij hem in het opkamertje was zo gekeerd, dat ik, bij gebrek aan een betere, mijn oude schuilplaats weder heb moeten opzoeken. Ik zie het, antwoord ik, het hoofd schuddende, maar ik vrees dat zij niet lang meer veilig zijn zal. Gij behoeft het hoofd aan de andere zijde slechts buiten te steken, om mee te overtuigen dat het hier geen eenzame plaats meer is, en morgen komen hier nog meer gasten. Ik zal hun erkomst niet afwachten, zeiden van Linz.  En hoopt Gij waarlijk ongemerkt te ontkomen, voeg ik? Heinz heeft ongetwijfeld uw gangen laten nagaan, en zo hij u niet eerder heeft doen vasthouden, is het omdat hem nog onbekend was, dat de heer van Bevren en de graag van Talavera één persoon waren. Martans weet hij dit, en ik tijfel er niet aan, of hij zal zijn onbedachtzaamheid hersteld hebben en geen middelen verwaarlozen, om u niet weder te laten ontsnappen. Ik weet het, herna mij somber. Ik speel een schaakpartij, met tien kansen tegen ene dat ik mat gezet worden. En toch, zolang mijn koning nog één vak open vindt, zal ik het spel niet gewonnen geven. Zo echte mijn vervolgers niet voormorgen hier zijn, lopen ze grote kansen van het nest ledig te vinden, en dan tart ik hun naasporingen. Gij verlaten dus dit land? Voor altijd, zo ik hoop. Ik heb er waarlijk geen genoeg samenverplichtingen aan om te betreuren. En uw dochter? Zij zal mij volgen, hoop ik, antwoorden hij zuchtende. Weet gij, waar ze zich tegenwoordig ophoudt? En wanneer gij het eenmaal oorbaar vinden zult, dankt aan uw waardige tante uit mijn naam, voor het geenzij aan een ongelukkige, verlatende wees heeft gedaan. Wat u betreft meneer Huik, ik ben u ook grote dankverschuldigd, want ik weet het, mijn verblijf en dat mijn dochter vooral is u de bron geweest van vele onangenaamheden. Ik wens er ook eenmaal iets voor u te kunnen doen. Ik zweeg enige ogenblikken. Ik had hem willen vragen, welk groot belang hij toch stelde in het huwelijk van Henriette met haar neef, welke laatste hem toch geen reden had gegeven om zijn partij te nemen. Maar een gevoel van bescheidenheid weer hield mij. Ik begreep dat er onder dit alles een geheimnisschool waar Henriette ingemoeid was, maar tevens dat ik daarmee er niets te maken had. Terwijl ik al dus stond te pijn zijn, hield van lint zelf mij op de weg. Gij hebt ongetwijfeld zo even het een en ander van ons gesprek gehoord. Dat heb ik, antwoord ik. Ik bekende tot mijn schanden, maar ik was zo verbaasd van u te zien dat... Gij behoeft u niet te verschonen. Vrouw Marlide dan Gij zei het zouden de verzoeking niet weer staan hebben. En wat hebt Gij vernomen? Niet veel, antwoord ik. Het was mij ontrend of Gij gauld deus spraakt.  Zo gij hem zinnig waren uw woorden. Niet veel, maar toch wat niet waar. Ik was op het punt van hem mijn verwondering te kennen te geven over hetgeen blak hem verteld had. Nopend de wederzijdse liefde van Lodewijk en Henriette. Maar een bedenking weder hield mij. Zoveel had ik uit het gesprek opgemaakt dat daarvan het stilswijgend scheen te zullen afhangen van van Lins omtrend iets uit welk blak bedreven had en dat het licht niet zien mocht. En met dat stilswijgen moest weder de hulp gekocht worden die blak hem bewees. Ik achter dus mijzelf een ongeroepen mijn mening om trend die voorgewende inclinatie der jonge lieden te uiten en daardoor de bedoelingen van blak bij van Lins verdachten maken en misschien aanleiding te geven tot een twist die voor beide noodlottig zijn konden. Dit stilswijgen van mij nezijde hoewel het uit een edelmoedige oorzaak voortspoot, want ik behoefde nog blak, nog zijn zoon te ontzien, was echter in het vervolg de middelijke oorzaak van het verlies van twee mensenlevens. Ik herhalu, zei ik, dat ik niets van jullie de gesprek heb begrepen. Alleen heeft het mij verwonderd de andersvrij hoog hachtgeheer blak zo beangst te zien. Niet waar, voeg van Lins? Ja, voor waar. Het moet al een vreemd schauspel zijn geweest voor een derde, de rijke heer van Guldenhof, de trotse Amsterdamse koopman wiens woord meer gewicht heeft dan de manifesten van een half dozijn Duitse mogendheden te zien blozen en sidren voor de blik van een arme zwerver die reeds in zes of zeven staten ter dood veroorderd is, wien de speurhonden de juistitie nazitten of hij een huispreker waren en die nauwelijks een plek kan vinden waar hij het hoofd ter rusten kan leggen. Waar hij weet het, de rijke man, dat ik slechts één woord heb te spreken om hem ellendiger te maken dan de arme zwerver ooit worden kan. Genoeg hiervan. Het is niet mijn hand die zonder noodzaak het gordijn zal opentrekken wanneer alles tot nog toe samengelopen heeft om het dichtgeschogen te houden. Daarom, mijn jonge vriend, vergeet wat jij gezien en ook wat jij mocht gehoord hebben. Ik wilde dat ik alles kon vergeten wat mij in de laatste weken gebeurd is, zeiden ik zuchtende. Maar het wordt laat. Ik moet vertrekken. Mijn tegenwoordigheid al hier zouden tot vermoeders kunnen aanleiding geven.  Vertoon u toch niet buiten en houd zelfs als ik u raadschuldig ben u ver van het raam. Er kon zo licht een oog vanuit die tuin naar binnen dringen. Wat zei ik u? Beiden hadden wij gelijk tijdig in de tuin gekeken en Beiden hadden we de geluipende oogjes van Simon de Marskramer op ons gevestigd gezien van achter de heining waar hij tegen leundde. We traden terug en zagen ook al eraan. Toen u nog maas aan het raam kwam, was hij verdwenen. Gij behoeft er niet meer aan te tijvelen, zei ik. Morgen, waar ligt deze avond nog, is het huis omringt. Ik heb hem herkend, zei de van Linds. Het is dezelfde jood die mij vroeger te Utrecht achtervolgt heeft en wie ik toen verschalkt heb. Wel nu, waarom zou dat mijn tans niet weer gelukken? Dan, ik ben waks van nieuwe listen in het werk te stellen. Waren het niet op mijn dochter, ik had mij reeds overgeleverd aan hen die mij zoeken. Ik kan u, zei ik, bij ons afscheid dan niets beters toewensen dan dat ik u morgen hier niet meer vinden mogen. Het zal zijn, gelijk het noodlot over mij beschikt heeft. Antwoordde hij, de schouders ophalende, en mijn hartelijk de handschuddelende knikte hij mij een vriendelijk vaarwel toe, zonder er een woord meer bij te voegen. Waarschijnlijk begreep of voorzag hij dat wij ook tans niet voor het laatst zouden afscheid nemen. Ik beantwoorde zijn handdruk en de woning daarop verlatende zette ik mij weder te paard en draafde met dubbele spoed naar hij zicht terug. Einde van 31e hoofdstuk. Deze opname bevindt zich in het publieke romijn. Hoogstuk 32 van Ferdinand Huik. Dit is een liepenvox-opname. Alle liepenvox-opname behoort tot het publieke romijn. Voor m'n informatie of om je aan te melden als vuiligig, ga naar liepenvox.org. Opname door Anna Simon. De lot gevallen van Ferdinand Huik door Jacob van Lennep. 32e hoofdstuk. Waarin overtuigend bewezen wordt dat de behendigste vogelaar ook wel eens vogels laat ontsnappen. De gasten, die tanten van Bem te verwachten, waren de volgende morgen op hun tijd aanwezig. Het waren, behalve mijn ouders met al hun kroost, tante letje en een half dozijn neven en nichten uit de stad, waarvan het onnodig zou zijn hier de afbeeldingen te geven, daar zij op alle mogelijke neven en nichten geleken.  De heer Plaak, wiens nicht mede genodigd was, maar zich wegen het onpastelijkheid dat later verschoonen. Lodewijk Plaak, van Balen en enige andere bijzondere vrienden van Tante, zo uit de stad als uit de nabierschap, zouden onmiddellijk aan de hoefen komen, zonder al voordat hij zicht aan te doen. Na de gewone plichtpliggingen en gelukwensingen, welke de lezer zich best zal kunnen voorstellen, kwamen de nodige rijtuigen voor. Aan elk werd volgens de voorafgemaakte regeling onze gastvrouw zijn plaats aangewezen, en zo begraven we ons de gader naar de hoefen, waarbij onder begunstiging van een uitmuntend weer ongeveer tegen 12 uur met vrij hongerige magen aankwamen. De heer Plaak was bereids verschenen en wandelde in een blijkbaar vrij onrustige gemoedbeweging onder de eikenbomen op en nedig. Mijn vader bejegde hem zeer beleefdelijk, waarschijnlijk wilde hij de koelheid goedmaken mijn ermoedig, die hem nog de slechte ontvangst van mijn aanzoek niet wel vergeven kon. Terwijl men aan de plichtpligging het bezig was, kon ik niet naanaten de blik nu en dan op de woning te slaan, alsof ik op de muren lezen kon of het de vervolgte zwerver reeds gelukt waren te ontsnappen. Het was echt er niet wel doenlijk daaruit iets op te maken, en het gelukte mij even min uit de gelaten trekken van de oude Marta, die ik met twee meehelpsters door de keuken op en nederzacht trekken, iets anders te lezen als dat zij het zeer druk had, met het bakken der beloofde koeken en het aanbrekend van het geen verre nodig was voor het ontbijt. Ik heb u het leedwezen mij naar niet te betuigen dat zij door een lichte ongesteldheid verhinderd wordt hier te verschijnen, zeiden de heer Blaak tegen tante van Bemten, terwijl mijn ouders zich met enige nieuw aangekomende gasten onderhielden. Ik hoop dat diegenen gevolgens al hebben, antwoordde tante, die zeer wel begreep hoe het met die voorgewende ongesteldheid gelegen was, maar mijn waarde, heer Blaak, ik hoor daarvan mijn kutzieg dat u elu-rijtuig teruggezonden hebt. Het had immersieer zeer goed kunnen blijven. Ik heb met opzet mijn neef gisteren nog hierheen gezonden om te zorgen dat er plaats gemaakt werd voor al de paarden die er te wachten waren. Ik wilde niet onbescheiden zijn, zeiden Blaak, op half luide toon, als vreemde hij dat deze op zichzelf weinig betekende woorden zouden verstaan worden.  Ik heb het ruidtuig naar huizen gezonden, het is daar ook zeer goed. En Tevens weep hij mij een smekende blik toe, die mij bevroede deed, dat er meer achter deze schijnbare nietige omstandigheden zat en dat hij mij een hulp winsten om hem uit de verlegenheid te redden. Wel tante, zeid ik, hoe staat het ermeden? Ik geloof, wanneer ik de aangezichten van uw jongeren gasten aanzien, dat zij zeer verlangenden zijn om zich te overtuigen of de smaak uw ergooise koekend beantwoord aan de aangename Reuk, die uit Ginzen keuken tot ons overwaait. Ja, ik wens niets liever dan te beginnen, zei de tante, maar al de gasten zijn nog niet aangekomen. Ik mist de jongen Blaak nog en de vriend van Balen. Oh, wat mij zo'n betreft, zei de Blaak, ik bed dat uw edelen om hem geen complimenten maakt. Het is zijn eigen schuld inderdaad niet op zijn tijd past, en al komt hij wat later, er zal nog wel altijd iets voor hem overschieten. Nu ja, maar van Balen, zei de tante, uw edelen weet dat in die wij begonnen, eer hij er was, hij zich de ongelukkigste man van de wereld zouden vinden. Oh, zei de Susanne, naderende, dat zal hij in alle gevallen, het zei hij op hem wacht of niet. Het zou mij slecht staan om hem kwalijk te nemen, zo hij wat later kwam, zei de ik, want er kunnen zo licht kantoorzaken opgekomen zijn die hem beletten zo voeg te vertrekken als hij had voortgenomen, en ik heb hem vandaag alleen aan het werk laten zitten. In dat geval, zei de tante, waren het misschien best hem maar te wachten als de koetjes in de wijn etende en drinkende, te meer daar ik de heer Lodenwijk ook zie aankomen. Lodenwijk reed inderdaad op dit ogenblik de werf op en trad ons weldraar met zijn gewone onbeschroomdheid nadig. Hij blooste niet toen hij mijn vader goedte, maakte slechts een flauwe voor ontschuldiging bij tante dat hij zo laat kwam, sprak ter loops een paar woorden met Suzanne en zei de mij vrij kultusgoed dag. Ik bekend dat mijn wedergoed ook alles behalve beleefd was, toch ik kon niet fijn zijn tegen iemand die mij zoveel verdriet berokkend had en wiens tegenwoordigheid mij al de genoegens van het feest vergalde.  Waar de tijd van vertrek bepaald was en mij niet om eniggenodigde al de overige kon laten wachten, liet tante nu de koeken en het verdere gedeelte van het ontbijt op tafel brengen. We namen onze zitplaatsen onder het zeil en begonnen met graagte de smakelijke voortbrengselen van Gooiland te betwisten aan de vliegen die door de strooplucht verlockt als echte tafelschijmers haar aandeel in ons maal kwamen op eisen. En het waren niet alleen de vliegen, maar weldraar kwamen ook de meer gevaarlijker wespen als de haar pijn van ouds schrik en angst onder de aanwezigere verspreiden. Vooral hadden zij het op een maner niet te voorzien die van natuur van alle insecten afkerig elk ogenblik wanneer slechts één dier onwelkomen gasten haar port of wijnglas genaakte, gillende opsprong en ze vergees met haar servet van de vervolging die er lastig gewezens zocht te ontslaan. Susanna zocht haar te troosten en beweerde dat tante die lieverdietjes alleen besteld had om aan te tonen dat de buitenvermakelijkheden ook haar schaduwzijde had en om aan de zodanigen die door de omstandigheden genoodzaakt waren in de stad te leven tevredenheid met hun lot in te boezemen. Op deze kleine onaangenaamheden na ging het maal verholen zijn gang en was het gesprek vrij levende geworden toen één der bedienen mijn vader naderte en hem zag iets in het oor fluisterde. Bij het vernemen waarvan deze enigszins donker cake gelijk men doorgaans doet wanneer men uit hun aangenaam gezelschap wordt opgeroepen tot de lastige beslommeringen die ansbetrekkingen met zich brengen. Is er enige zwaarigheid? Vroeg tante van Bempten, terwijl mijn moeder angstig mijn vader aanzag die oprees om zich te verwijderen. Ik kom dadelijk terug, antwoordde hij. Ik bed u, laat niemand zich over mij bekomen. En hij ging naar de kant van de schuur. Ik oogte hem bekommerd na, want een geheim voorgevoel, of liever, de opzomming van het vroeger voorgevallenen zeiden mij dat het ontbot mijn vaders in verband stond met het opsporen van van Lint. En ik werd niet weinig in mijn vermoedens versterkt, toen dezelfde bediende mij in ogenblik later kwam zeggen dat mijn vader mij liet roepen. Wel zo, vertrekt hij ook al? Vroeg tante van Bempten. Le Combe Finera Vot de Combatam vroeg de Susanna erbij. De heren willen onzeker een verrassing bezorgen. Het zou mij niet verwonderen, zeid ik, indien er werkelijk een verrassing plaats had.  En ik weer pin het heen gaan, een blik op de herplaak, die met een gelaat zo bleek als een doek onbeweegelijk op zijn plaats had en de ene teug water voor na opdronk. Ik vond mijn vader in de schuur en bij hem een ander her, die mij naar de hand bleek onderschoud van naden te zijn. Tegenover hen stond Heinz die aan een hevige geboedbeweging ten prooi scheen. Meneer, zei de mijn vader, zodra hij mij zag op een gestrenger toon. Kunt hij mij ook zeggen, waar zich de persoon bevindt met wie hij gisteren in de boeren woning een geheim onderhoud heb gehad? Nee, vader, antwoord ik, ik heb de man die u edelen waarschijnlijk bedoed bij het toevall hier ontmoet, daar ik een boodschap voor tante verrichten en weet niet waar hij gebleven is. Ik zeg u edelen gestangen dat hij nog moet zijn hier, zei de Heinz. Al mijn maats die hier in de omtrek de wacht hebben gehouden declareren dat zij hem niet hebben zien uitgaan. En de dina's van Gooyland declareren het ook. Had ik maar kunnen vermoeden wie die hier van Bevron was. Maar wie kon ook veronderstellen zo iets? Te denken dat de man die wij zochten heeft gewoond veertien dagen lang te mijnen huizen. It is om te worden eilhoftig, waar hij moet gevonden worden. En de goede man liep stamp voetende heen en wedig, beurtelingsgekwel door de gedachte dat men hem zo had beet genomen en bemoedigd door de hoop van de zwerver in zijn mag te krijgen. Juist, indien hij niet van hier is, moet hij zich hier nog bevinden. Zeiden de naader onderschoud deze alles sinds logische redanering met hem veel beteken het hoofdknikken voorzelf doen te gaan. Wat tungt u ervan hier hoofd schoud? Ik ben het voorkomen met u eens. Antwoorden mijn vader. En we zullen, geloof ik, best doen het huis en de aanhoorigheden nog eens te onderzoeken, terwijl het dinars al de uitganger blijven bewaken. Hunk, prokoel, obscura, latitantem, pate, videbis. Wat u betreft? Zijden hij, mij aanzienden. Ga je zult ons vergezellen. We kunnen beginnen met deze schuur. De schuur werd van alle kanten door snuffelt. Er was al daar weinig gelegenheid om iemand te verbergen. De ronde hield ons dus niet lang bezig. Vandaar gingen wij de woning binnen.  Marta, die voor het vuur tussen haar medehelpsters zat neergehoorkt, liet van ontsteltenis de inhoud van haar koekenpan over de plaatdruipen toen zij de onderschout met een barse stem hoorde roepen. Waar heb je die vent verstopt die je deze dagen gehuist heeft? Ik meneer, antwoorden zij bevende. Ach, God, ik ben een arme weduvrouw en leef hier eenzaam en alleenig sinds mijn zoon me verlaten had. Zou ik hier iemand in huis had hebben? We zullen deze trap op moeten, zeiden, zonder zich aan haar taal te bekreunen mijn vader, die mij al die tijd in het oog houden had en bespeurd dat ik bij het binnenkomen een blik na de joek had geslagen. We liepen alle naar boven, maar het opkamertje was ledig. Doorzoek de bedsteden, zeiden mijn vader. Heinz ontsloten deuren, maar daarachter was niemand te einden. Het beddengoed was opgerold en de kussens in het midden er bovenop gelegd, gelijk gewonelijk geschiet wanneer man van de slaaplaats geen gebruik maakt. Met dit oppervlakke onderzoek echter niet voldaan, haalde Heinz de gantse toestel over de vloer. "'Tis een mooie boel die je maakt,' zeiden Marten, die ons gevolgd was. Als je het balman weer in orde brengt, ik heb vandaag warren't er al drukter genoeg.' Deze lakens hebben gediend, zeiden Heinz, met een zegenvierende blik, terwijl hij aan de beide hoofdbeanten de kreukels deed opmerken. Nou ja, zeiden Marten, wat zou dat? Die lakens zijn ook buik geweest, niet langerleden, met kermis, had mijn zester in dienenblad geslapen en mijn zester zoon en dare. Maar vertel het toch niet aan mevrouw, ze mochten het met kwalijk nemen. Ondertussen had Heinz, als vendevullende onder de dekens, een geëmailleerde gesp opgeraakt, gelijk die bij een strop thuis gebruikt wordt. En deze gesp, voeg hij, behoort hij ook al aan uw zuster? Nee, aan mijn zester niet, maar aan haar zoon, antwoordde Marten, die niet licht van haar stuk te brengen was. Die had hij op de uiterste kermis gekocht. Wat zal hij blijven is als hij hem weer al meid. En ze strakt de hand uit om die terug te nemen. Hey, hey, wat, dat gaat zo niet, zei de Heinz, twaie de gesp nader beschouden. Dat is geen versierstel voor een boerenknap. Wat zegt u edelig strenger van? Het is als hij zegt, zei er mijn vader, de boerenknapen, zijn meer op plomper fatsoen gesteld.  En tussen hier is de man niet die wij zoeken. Zijn hier geen andere vertrekken in huis? Wij begraven ons verder. Alle kamers, zolders, kelders en hocken, zelfs de hoibergen en een houtstapels werden doorzocht, maar alles vruchteloos. En wij bevonden ons weder op het plein met de overtuiging dat het voorherb daarnaansporing ontsnapt was. Ik dacht dat uw dinaars beter wachtzouder gehouden hebben, zei de mijn vader, tegen zijn ambtgenoot. Sapperloot, zei de deze, meneer Huik, ze hebben het werk gedeeld met uw eigen volk. En wie zijn plicht heeft verzuimd is moeilijk uit te maken. En was die jood die hem gisterie hier zag, het mij maar ter stond komen zeggen in de plaats van de Amsterdam te gaan, om met de heer Heins te vertellen, dan had ik me gisteravond reed laten pakken. Maar dat helpt nu niet. Nee, vrouwtje, hoerings, pieg nu eens oprecht, anders zal je kennis met de boeien maken. Waar is de vent gebleven? Oh, mijn goeie heer, wat zal ik zeggen? Ik ben een arme weduwvrouw en weet niets van het geval af. Je kunt toch niet ontkennen dat hij hiervan lint, of zoals hij heet te mag, bij uw gehuizenwet heeft. Wat zou ik mij baten, hernam ze, al wou ik het ontkennen. Uw edelgestrengen geloof me toch niet, maar al zei ik nou, ze binnen naar Amsterdam, dan zou u edelgestrengen om op stocht te denken dat ik je voppe wou. Ze heeft gelijk, collega, zei de mijn vader. Maar ga je verder, inand, zult je me nu nog niet verklaren, welk belang ga je zelf in de graaf van talveren, waarom ga je gestadig met hem in gezelschappen vindt, en of ga je niet weinigd ook tans zijn vlucht begunzicht hebt. Ik oordelde dat de tijd tot spreken gekomen was, en dat er rond borstig verhaal van de toerdrag ter zaak de graaf niet meer schade, maar wel licht van tienten kon zijn. Onze ontmoetingen, zei ik, zijn altijd toevallig geweest, maar vader kon toch niet verlangen dat ik de maan verraden zou die mij het leven gered heeft. Het leven? En wanneer? Zie daar, wat ik u tans kan openbaren.  En ik was op het punt van een verslag van het gebeuren te geven, toen tanten, gevolg van de overige gasten, naar ons toe kwam, ongerust over ons lang wegblijven en over het zien der gerechtdienaars die zich van tijd tot tijd op verschillende punten vertonen. Wat ze toch aan de hand, volgst Suzanne, tante klaagt al, daarom mee dynamie, justie en vironnee. Wat wil men, vroeg tante, wie van het gezelschap moeten gepakt worden? Van het gezelschap niemand, antwoordde de naader onderschoud, maar het zal u edelen niet weinig bevremden van te vernemen dat die vrouw daar goed vindt, uw hoeven tot hun logies voor verdachte lieden te bezigen. Het is zo zuster, zei de mijn vader, de baron van Lins, die ga u nog wel herinneren, dan zult, heeft hij gisteren, en zo ook maar niet bedrieg, ook vroeger nog, zijn intrek gehad. Nu ja, zei de Marte, de zwijgende ondervraging van Tante's blik beantwoordende. Hij is hier geweest, en zijn dochter ook, en nou binnen zit God dank weg en vrij ook naar ik hoop. En al moest mevrouw mennen op mijn oude dag voor op straat zetten, ik kon niet alles doen als ik gedaan heb. Wie zou nou zo barbaars wezen, om als iemand, die me met zijn eigen melk uit de voet bijkomt en zei het, moeder Marte, ze zitten me overal op het lijf, en ik kan nergens een veilige schaalplaats vinden, om dan te zeggen, schier je van mijn deur weg. Daar is wat vanaan, zei de Tante, en ik kan toch ook niet vinden, dat mijn erf erdoor onteeerd is, dat er een grande van Spanje op gelogieerd heeft. En wat is er van hem geworden? Die armen van Lins, hij is zo dik was mijn cavalier geweest. Dat is juist de vraag, wat er van hem geworden is, zei de de nader onderschout. Hij heeft ondanks al onze voorzorgen, weten te ontsnappen. Dat verblijdt mij, zei de Tante letje, wat het zal tot een vertroosting strekken voor zijn armer dochter, die heden morgen, toen ik haar verliet, bitteren tranens rijden uit ongerustheid over het lot haar's vaders. Hoe, is het dan werkelijk zijn dochter, die ten uur huizen is? Gij zult mij dat alles naden vertellen, zuster, zei de Tante van Bumten.  Zij behoeft niet voor de mislagen haar's vaders te boeten, zei de mijn vader, en ik vlij mij, dat ze bij mijn zuster een meer betamens verblijf heeft gevonden dan bij Heinz, en haar althans aan geen lastige bezoekensal blootgesteld worden. Dit, zegende, zag mijn vader Lodewijk aan, die verpaast een stap achteruit deed. Hoe, gij bij, was die juffig? Hij eindigde de vol zin niet, met reden begrijpende dat de wijze waarop hij haar kennis gemaakt had, hem niet tot eer verstrekten. Edo gestringen, zei de Heinz, mijn vader ter zijde trekkende. Ik heb nog eens geinterrogeerd al die lieden, ze hebben niemand zien gaan van hier, als alleen de koetsier van de heer Blaak met het rijtuig. Dat rijtuig zou de huis installen, zei de mijn vader, zag-jes, haast u derwaarts, en hoor of het er werkelijk geweest is. De heer Blaak en de Graaf zijn oude bekenden. Dit gezegdhebbenen begaf mijn vader, zich met zijn ambtgenoot ter zijde, ten einde de meest geschikte maatregelen te beramen, waarop deze laatste zich verwijderde, en ook Heinz met de dina's in verschillende richtingen afdrok. Dit voorval had intussen de genoegens der partij gestremd, tot als de kinderen toe dorsten zich niet aan hun gewone, vrolijke luidruchtigheid overgeven bij het zien der opschudding die plaats vond, en der ontstelten is, welke opvelig gelaten te lezen was. Tante van Bemten bemerkte dit, en oordelende dat alleen de verandering van toneel, de gemoederen weder tot rust zouden brengen, gaf zij last om in te spallen. Terwijl dit plaats had, en de dames zich weder met de gewone toeverijtseling ter afreizen bezig hielden, deed ik aan mijn vader het verhaal van mijn kennismaking met de Graaf. In dien gij verkeerd gehandeld hebt, zeiden hij, na mij met bedaardheid te hebben aangehoord, zult gij genoeg gestraft zijn door de kwellingen die gij deze laatste weken hebt ondergaan. Ik zal u genen verwijten doen. uw toestand was moeilijk, en sterkere hoofden dan het uwen zouden ervan aan het malen zijn geraakt. Ik zal intussen blijden zijn in die een vreule gelegenheid vindt om tante te verlaten. Ik weet niet of het wel goed voor u en voor haar is dat zij daar langer blijft. Ik verzeker u, zei ik, dat ik voor haar alleen deelneming en niets meer gevoel.  Het is mogelijk, maar zij, zij is ongelukkig en dan hecht men zich lichtelijk aan hen die ons dienst te bewijzen en wanneer dan hij die de dienst bewezen heeft een knapper jongen is en zij die die dienst ontvangt een meisje met een niet- ongevoelig hart dan deugt zooks voor geen van beide en is de laatste vooral te beklagen. Dan, nu geen woord meer over dat onderwerp. Ik kon niet nalaten vanbij mijzelf de grim lachen over de samenstemming van het geen Amelia's vader mij vroeger had te kennen gegeven en het geen tans de bekommering van de mijne verwekte. Ik had echt ergenen zo grote inbeelding van mijzelf om te geloven dat ik nu juist de persoon zouden zijn op wie Amelia verlieven zouden. Een ogenblik daarna kwam het rijtuig van de heer Blaak terug. Een schijnbaar, onbeduidende wenk door deze aan de kutsier gegeven en welke de laatste met een hoofdknik beantwoorden bevestigde mij in mijn verbodenst ontrend de wijze waarop de graaf ontsnapt was. We reden nu allen weer naar hij zicht, al waar wij met een wandeling door de plaats de tijd pogten tekorten en nieuwe eetlist op te doen tot het middagmaal. Nauwelijks had de bel het teken hier toegegeven of hij zei aan het rijtuig van de heer Van Baalen oprijden en hij zelf met een bezorgd gelaten daaruit stappen. Wel mijn waarde van Baalen riept dan te hem toe. Heb hij zoveel druk aan het kantoor gehad? Waar reken dan die per op u? Wat helpt het klagen? zeiden hij, de schouders ophalende. Het is mijn lot en ik tref het altijd ongelukkig dat, zo waak ik uitverzocht word, er iets in de weg moet komen. Vriend Huik, ik moet u even spreken met verlof van het gezelschap. Is er zwaarigheid, voel ik, met hem daarzijde gaande. Niet gering, antwoordde hij, de fortuin is door de storm op de terschellingse banken geslagen. De equipage is gered en mij is bezig de lading te lossen waar het schip zal vrees ik verloren zijn. Dat is voor waar een jobstijding, zei de ik, ontroerd. En is uw edel is zeker dat niemand red leven bij ingeschoten heeft? Niemand, zeiden van palen, en dat is waarlijk een wonder te noemen. Nu ik hoop maar, dat pulver wijs genoeg zal zijn om een spoedige gelegenheid te vinden om de goederen verder te zenden.  Vooral de thee, want daar is nog een kapitaal op te winnen en wordt dat nu verzuimd dan is binnen een maand de markt overhoopt. Het is drommels uit de koers. Anders waren het nog altijd wel zaak er iemand heen te zenden om te zien hoe de zaken staan en wat er nog van te halen is. Eerder strandvonders en kustwaarders met alles gaan strijken. Dan is het misschien best dat ik er zelf maar heen zeilen, zei ik. Ik dorset u niet voorstellen, zeiden van palen, maar dat zou voorzeker een braver daad van u zijn. Wanneer zou het geen staat zijn te vertrekken? Wel, dadelijk, als het nodig is. Nee, Heden zou het jij toch geen gelegenheid mee vinden. En wij dienen vooraf nog deze en genen te spreken, want ik kon deze morgen met de zaterdag zegt de helft aantreffend van hen die ik nodig had. Zo geen morgen met de Harlinger Birdman vertrekt en verder een vissersvaartuig naar ter schelling neemt zal het toch altijd het beste middel van overtocht zijn, want de gewone route met de postschuit kan ik u niet echt aanraden. Dit punt al zo geregeld hebende begraven wij ons wederbij het gezelschap, waar wij natuurlijk geen geheim maakte van het voorval en de betuigingen van deelneming der aanwezigen erlangden. Een en ander was echt er weinig geschikt om de genoegens die men zich van het feestad voorgesteld te verhogen. Wel, lievermoedig, zeid ik, de beste vrouw bij de handnemende. Uw jaardag wordt onder geen blij de voortekenen gevierd. Oh, zeiden zij, mijn kus op het voorhoofd drukkende. Beklaag mij niet. Ik gevoel mij gelukkig, want ik heb op deze dag de zekerheid bekomen dat wij uw onschuldig verdacht hebben gehouden. En zou ik dat nog over iets anders kunnen bedroefd zijn? De gebeurtenissen van de dag waren echt er nog niet ten einde gelopen. Op het nagericht ontving mijn vader met de schraven landse schuit een pakket uit Amsterdam. Behalve enige berichten voor hem bevatten het een brief voor Tante Letje die hij haar te rand stelde. Ze opende die. Hij was van Amelia die haar onderwar met dankbetuigingen voor het haar verleende verblijf kennis gaf dat zij vertrokken was om haar vader terug te vinden en met deze de verenigde provincie voor altijd te verlaten.  Terwijl zij verschoning zocht van zich dus zonder afscheid te verwijderen, het geen men toch vooral aan geen gebrek aan hartelijkheid moest toeschrijven. Maar alleen aan de gebiedende noodwendigheid welke haar gedwongen had op een zo verhaaste wijze van de zich opdoende gelegenheid gebruik te maken. Ze maakten zich op en ging keenen, zei de Tante van Letje. Maar ik zeggen, de heren heeft haar laten gaan, want zij volgt haar vader wie zij verplicht is te eren en te gehoorzamen, of schoon hij een man belia als zij, vol van twistzoeking en ongerechtigheid. Ik sloeg haar het heilig kruis naar dien zij optrok na, zei de Susanne. Ja, ik ben ook maar blij dat zij weg is, zei de mijn moeder, want zij mogen dan zo mooi en verstandig zijn als men wil. Ik houd niet van die vreemde, voller madame, die zoge heel anders zijn als wij gewend zijn. Ik kon mij niet weer houden, te glimlachen over deze uitval van mijn anders zo goede moeder. Maar ook zij was niet vrij van het verschoonbare vooroordeel, het welke gemeenlijk door al de zodanigen die aan een orderlijke afgepaste, alledaagse sleur gewoond zijn, wordt opgevat tegen hen die daarvan met voordacht of onschuldig afwijken. Ik gevoelde geen trek om als Amelias verdediger op te treden, daar ik zelf indelijk over haar vertrek verheugd was en niet verlangde verder over haar te praten. En ten andere verhinderde ook de tegenwoordigheid van Lodewijk voor wie het onderwerp mede niet aangenaam kon zijn, zowel mij, als de overige heren, iets meer betreffende haar in het midden te brengen. Al het gebeurde had echt er enige stilte bij de aanwezigend teweeggebracht en maakte dat het feest, wat al dans de verolijkheid betreft, niet voorkomen aan dans verwachting beantwoorden. Vooral de heren Blaak, vader en zoon, waren afgetrokken van gedachten en het kwam mij voor dat het beide een voorlossingsgeen toen hun rijtuig werd aangemeld, waar zij dan ook niet vertoefden, gebruik van te maken, maar zich dadelijk verwijderden. Terwijl ik, kort daarna, met de heer van Balen, de terugtocht naar Amsterdam ondernaam. Einde van 32e Hoofstuk. Deze opname bevindt de Republieke Domijn. Hoofstuk 33 van Ferdigland-Huik. Dit is een Librivox opname, alle Librivox-opnamen behoort tot de publieke domijn. Voor mijn informatie of om je aan te melden als wij willen gij naar Librivox.org. Opname door Anna Simon.  De Lotgevallen van Ferdigland-Huik door Jacob van Lennep. 33e Hoofstuk. Vermeldende wie Ferdigland in de Beurtman aantrof, hoe hij op ter Schelling aankwam en welke zondelingen ontmoeting hij al daar had. De volgende morgen werd door mij besteed om van mijn compagnon en een paar anderen bij de zaakbelang hemmende lieden de laatste instructie om te ontvangen mijn goed te pakken en daarbij uit mijn vaders boekkerij enige werk aan te voegen handelende over het strandrecht. Welke lezing mij enigszins de staatshouder kunnen stellen om met meer kennis van zaken de mij opgedraagend taak te volvoren en tevend enig tijd verdrijf aan boord zou bezorgen. Na afscheid genomen te hebben van mijn ouders die afschonend noodzakelijke mijn erijs inzien de echter en vooral mijn moedig niet konden aan laten enige bekommering deswege te gevoelen te meer na de slechte ondervinding die korte voren van een zee toch je had opgedaan en de rampen welke de testselse lijst vermulden trok ik tegen zes uren naar de buurtman het was nog vroeg toen ik aankwam en er bevonden zich nog maar weinige passagiers aan boord toch weer getal van lieverleden aangegooide eindelijk ging de bel welke de leuteraar zijn achterblijvers waarschuwen moest dat het vertrek ophanden was. Toch niet weinig stond ik verwonderd toen ik de stijger langskijkende naar de passagiers die nu heigende en blazende aankwamen gelopen onder hen vriend Lukas Helding herkende het lijf in een dichte overjas gewikkeld en met een mantel zak onder de arm. Wel zo riep ik toen hij aan boord stapte Gij hier vriend Helding Gij waard wel de laatste man die ik tot reisgenoot verwachte. Is het mogelijk? riep hij van zijn kant uit.  Meneer Huik wel dat is een aangename verrassing ik kon niet hopen zulk een vererend gezelschap aan boord te vinden en gaat u edelen ook naar Harlingen als ik vragen mag? Dat zal wel waar zijn antwoord ik lachende want ik geloof niet dat de schipper ons ergens anders zal aan wal zetten althans dat zou een slecht teken zijn maar in zo ver is uw vraag zo onjuist niet in geval ga je doel mij een reis beoogd want die moet ze nog verder uitstrekken dan Harlingen maar wat jaagt u naar Friesland's kust? Oh meneer een teure gereden maar die ik zo niet vertellen kan en hier zag hij om zich heen als wilde hem uit te kennen geven dat hij zich in tegenwoordigheid van zoveel kreden niet vrij kon uitlaten later echter toen wij onder zeil waren en de meeste passagiers zich naar beneden hadden we gegeven deelde hij mij in het vertrouwen de reden zijn een reismede hij had namelijk van Heinz Wienz op last mijn vaders in het werk gestelde naaspoeringen eindelijk van uitwerking geweest waren het bericht bekomen dat zijn dochter klaartje na lang herg en derwaarts te hebben rondgezworven eindelijk was de land gekomen te Harlingen en al daar als meid diende in een kroeg welke juist niet in de beste reuk stond en gewoonlijk doorwaarends gezellen bezocht werd bij het ontvangen diermededeling had Helding zonder lang beraad het besluit genomen dadelijk op reis te gaan om het verdoelde schaap op te zoeken en zo mogelijk weer terug te brengen het was aandoenlijk op te merken hoe hij aan de ene zede huiverde tegen de ontmoeting en zich schaamde over haar die zijn onberispelijke naam onteerd had en aan de andere zede verlangde haar terug te zien en kon het zijn weder tot zich te nemen hoog zeiden hij ik weet het wel meneer Huik ze heeft gezondigd waar ze is toch mijn dochter mijn enige kind en was eenmaal het sprekende beeld van haar nu zalige moedig en goddank dat deze niet geleefd heeft om haar schande te zien of schoon indien de brave vrouw was blijven leven zij wel ligt ons kind weer houden had van de slechte weg op te gaan want daar tegen kan een vader toch zo niet waken als een moeder doet hoog dus misschien groot een deels ook mijn geschuld omdat ik het kind niet genoeg heb gade geslagen of ten mal met haar geweest ben ik had haar zo lief en als ik haar maar eens weer bij mij heb en zij berouwtoont dan zal zich alles wel weer schrikken en wij zullen nog blij de dagen samen beleven deze en dergelijke redenen had helding over vloedigde gelegenheid mij te herhalen gedurende onze overtocht die ruim 24 uur en duurde daar wij de wind vlak tegen hadden en dus genootzaakt waren gedurig te laveren en of schoon zijn stof tot onderhoud dus nog gevarieerd nog opeurend was hoorde ik hem echt wel liever over dit