lotgevallen van Ferdinand Huyck | Jacob van Lennep | Historical Fiction | Soundbook | Dutch | 8/11
Hoogstuk 27 van Ferdinand-Huik. Dit is een Liepevox-opname. Alle Liepevox-opname behoort het publieke domein. Voor m'n informatie of om je aan te melden als gewilligig, ga naar Liepevox.org, opname door Anna Simon. De lotgevallen van Ferdinand-Huik door Jacob van Lennep, 27e Hoogstuk, waarin onze held in nieuwe onaangenaamheden wordt gewikkeld. Ik had nog nauwelijks 20 stappen stadswaarts gedaan toen diezelfde helding die even te voeren zo verstandig gesproken had, mij plotseling bij de arm nam. Het is toch zonde en jammer, zeiden hij, toen moet de aftrekken, zolang er nog zulke goede wijn in de fles is. Ik zag hem aan. De ogen peilde hem uit het hoofd, en een misstap die hij op dat ogenblik deed en waardoor hij bijkants tegen mij aantuimelde, deed mij overtuigend zien dat hij dronken was, althans door de plotseling overgang uit de warme koepel in de lucht bevangen geraakt. Hou je maar bij daar het vriend helding, zeid ik, en laat ons voortstappen, zonder de mensen te dwingen van naar ons te kijken. Wij wandelden verderop, en ik deed mijn best de sukkel voor te krijgen, die bij elke stap tegen mij aankwakte en met de benen al de bewegingen maakte van een schaatsenrijdig. Ik begon gelukkig al te schemeren, en er waren weinig mensen meer voor de herbergen, maar ik schamen mij toch om met het dronke man de poort in te komen. Reeds had ik een paar keren stilgestaan en rondgezien naar iemand om een rijtag te bestellen, toen tot mijn blijtschap Rijnhoven met twee der officieren ons achterop kwam gelopen. Ik wenkte hen toe en ze hadden niet veel moeite om te zien hoe de zaak geschapen stond. De hagenaar poot mij ter stond zijn hulp aan, dachten beide anderen, die waarschijnlijk haast hadden, wendt ze ons in het voorbijgaan, plezierige wandeling, en stapte voort, zonder zich wij er zo voor ons te bekomen. Rijnhoven nam nu helding bij de andere arm, en op die wijze gelukte het ons hem tot in de poort te krijgen. Op het Haarlemmerplein gekomen bestelde wij een slede, en pakte onze maat, die zo goed wee als een schaappas er nergens meer besef van had, daarin, terwijl wij, gearmd, naast het voertuig voortbleven wandelen. Ik voeg aan Rijnhoven hoe het met zijn paard gesteld was.  Oh, zei de Rijnhoven, het is zo gezond als een vis, en ik laat het uit Pricosi op stal staan. Moest hij morgen weer aan de gang, hij zou aan de blesten van Blaak desnoods een zeshonderd roep vooruitgegeven, want wat die betreft, ik geloof niet dat haar ooit weer mee zal kunnen rijden. Dit is dan, zei ik, een wedderschap geweest waar niemand bij gewonnen heeft. Gij zet het geld kwijt en Blaak een paar brave paarden. Hij verliest er meer bij dan ik, zei de Rijnhoven, lachende. Ik zie niet dat Celkes uw enige troost kan geven dat twee edele schepselen buiten gebruik raken en het wel ligt met de dood bekopen, terwijl zij buiten deze dwaasheden de eigenaar tot nut en genoeg hadden kunnen strekken. Maar voei, het is een lot, waar zijn de hartravers voor, anders was om te lopen. Gij zult toch een echt nationale gewoonte als de hartraverijen niet willen condemneren. Volstrek niet, hernam ik, maar de paarden welke men daartoe bezigd, worden er aardrukkelijk toepestemd en door een gestadige oefening bekwaam gemaakt om het lang uit te houden en sterke beweging te doen zonder nadeel voor hun gezondheid. En bovendien bereden door Lieden die de nodige zorg dragen dat ze zich niet behoeven hun krachten inspannen. Wat ik veroordeel, zijn die bijzondere wedderschappen waarbij wel opgevoerde Lieden zich met rosthuisers gelijk stellen, hun paarden slaan, mishandelen en bederven en per slot slechts een schralen roem inoogsten. Ik geloof dat ik mij desten vrijer jeegd u al dus mag uitlaten, omdat ik best beurt heb dat Gij uitliefde voor uw beest en op niet te bederven, de kans daarover winning verspeeld hebt. Toch juist dit toont aan dat Gij-Altans verderegelijke grappen de man niet zijdt. Om die mede te doen, moet een beginnen met alle gevolgen van deernis uit de schudden. Ik geloof dat Gij gelijk hebt, zei de Rijnhoven. M'er, Kevoelifoe. Gij-Altans, vervocht ik, zou het niet handelen, gelijk blaak gedaan heeft een optie te van velders. Gij ziet waar die paarden kopers zeden kunnen toeprengt. Ik verzeker u, zei de Rijnhoven, dat toen ik kennis maakte met Lodewijk ik hem voor een bronkompagnon aanzag, die weeligd zijn gebreken had, maar rond en voor de vuist was. Maar hij is mij erg tegengevallen, en dan de manier waarop hij over zijn cousin spreekt, foei.  Apropos, is het een indiscretie u te vragen of Gij vies op haar hebt? Het is nu de tijd niet daarover te spreken, antwoord ik, ongenegen hem tot mijn vertrouweling te maken. In tegendeel, hernam hij, en Gij behoeft voor mij niet te vrezen, er zal dus ons geen rivaliteit bestaan. Maar wat kan de reden zijn dat haar oom zo geweldig op een huwelijk tussen haar en Lodewijk gesteld is, en zich daar zo zondelingen dringend over uitluikt? Heeft hij dat in u bij zijn gedaan? Voeg ik, verast. Aha, die vraag is een antwoord op het geen ik zo even voeg. In mijn bijzin, miye kusse, tegen mijzelf, vriend lief, hoe dat? Luister eens, in de gepasseerde nacht lag ik gerust op mijn bed, toen opeens de deur van mijn slaapkamer wordt opengedaan. Wie is daar, vraag ik. Geen antwoord. Ik ga overeind in mijn bed zitten, en zie, daarna had mij een lange gestalte, bloodsvoets en het lijf in de nachtjapon gewikkeld, met een slaapmuts op en een kaars in de hand die naar mij toetreed. Het was de oude herblaak. Inderdaad? En wat kwam de hier vertellen? Daarna was ik niet minder nieuwsgierig dan Gij. Mijn godmeneer blaak, wat is er gebeurd? Voeg ik. Maar hij, zonder mij te antwoorden, zette de kaars op de tafel en een stoel neemende plaatste hij zich aan het hoofd en eind van mijn bed. Toen bemerkte ik eerst dat hij een slaapwandelaar was. En hij sprak mij toen? Hij nam mij naar hand tussen de zijnen en toen mij met een gelaat vol angst aanziende. Om gods wil, lodewijk, zei hij, maak uw oude vader niet ongelukkig, heb meedleiden met mij, geef mij de rustmijner zielweer en neem hij rejette tot vrouw. Ik heb heden weer een aanzoek voor haar afgeslagen. Hij zei dit? Ik herhaal u zijn eigen woorden. Oh, wist gij, vervolgde hij, wat het zegt, jarenlang de volteringen des gewetens te gevoelen en slechts één middel tot herstel van het misdrijf te kennen. Het is in u een macht, mijn lodewijk, mij de rust terug te geven. Ik heb u altijd uw wil laten doen. Ik heb u weer licht te veel liefgehaald. Ja, god weet het, veel te veel. Toen gij dan het enige wat gij voor mij doen kunt. O, begrijpelijk.  En welk geheim kan het zijn dat hem zo zwaar op het hart ligt? Ik weet het niet. En ik was liever de camera uitgelopen dan op een zodanige wijze de confident te worden van iemand aan wiens huis ik hospitaliteit geniet. De slapende vervolgde. Gij weet het niet waarom ik zo sterk op dat huwelijk insisteer. Hij gezond het ook nooit weten dan de urenmijnsdoots. En die zal niet ver meer verwijderd zijn in die gij al dus voortgaat met een beden te weerstreven. Schrikkelijk. En wat toch kan het zijn dat hij achter schuilt? Het toneel begon mij te vervelen en ik groep zo dicht tegen de wand dat ik buiten zijn bereik lag. Hij taste nog enige ogenblikken naar mij, zucht het zo diep, rees op, nam de kandelaar en trok af gelijk hij gekomen was. Ik zou dit geval maar niet rond vertellen, zei ik. Het geen u gezegd is als niet voor uw oren bestemd, en op een harte gezegd, steekt er niet een soort misbruik van vertrouwen in het aan derde mede te delen. Dat zegt Gij nu gij het weet, zei de Rijnhoven, lachende. Maar, gij het gelijk, en ik zou het u ook niet verhaald hebben, dacht ik niet dat het u interesseer kon, en u de sleutel geeft van het refus dat gij geleden hebt. Ah, lodewijk, echter heb ik gemeente te moeten zeggen, die er hartelijk om heeft gelachen, en gezegd dat hem dergelijke bezoeken zo dik was gebeurden, tot hij eindelijk de resolutie had genomen van zijn deur te sluiten wanneer hij naar bed ging. Ik geloof dat ik zijn voorbeeld volgens al voor de weinige dagen die ik nog denk te blijven, want ik ben niet op de herhaling die je verziet is gesteld, en zou wij licht meer horen dan mij aangenaam was. Denk gij spoedig weer naar Den Haag te gaan? Ik geloof van ja, ik verlang met die blaken niet intim te worden, en bovendien, uw vader heeft mij een goede raad gegeven, en dat zal de mijne aangenaam zijn indien ik mij in deze of gele carrière begeef. Voor mijn vertrek echter kom ik stille nog eens ten uur aan. We spraken nu over onverschillige zaken, totdat wij ons aan de deur der woning van Heinz bevonden.  Mijn oogmerk was om ten einde de gelegenheid te vermijden van media opnieuw te ontmoeten, onze patiënt aan Heinz over te leveren, en deze de verdere bezorging op te dragen. Doch de huisheer was uit, en daar de mijt natuurlijk geen kant zag om helding, die gevoel oos als een blok in de slede lag, naar de derde verdieping de showen, zagen wij ons wel genootzaakt deze taak zelf te aanvaarden. Juist op het oogomblik dat wij de poëet uit de sleet hilden, kwam Lodewijk aangelopen, gevolgd van zijn bediende. Zo, zei hij, zei het ga daar eindelijk, ik heb mij in het zweet gelopen om mij in te halen. Gij vergeet dat ik ook bij de grap hoor. Dit zegende, pakte hij mede een been van helding aan, dacht ik bemerkte dadelijk dat zij naar hulp ons weinig baten zouden, want hij wachtelde zelf, en had alles schijn van onder de invloed van de wijn te handelen. Ook liet hij, zodra wij de beschoen kunnen de beneden trappen opgeschout hadden, deze los en ging op het per taal zitten. Intussen zeepte wij helding hoger op, maar ik had in het voorbij gaan gemerkt dat de deur van al media's kamer even was geopend geworden, en dat haar vader waarschijnlijk ongerust over het buiten gewoon gedruis om het hoekje gekeken had. Lodewijk, die misschien ook niet zonder doel was achtergebleven, had hem ook bespeurd, was wederop gestaan en de kamer van Amelia binnengetreden. Ik zag dit met een zwenk. Oh wee, zei ik tegen Rijnhoven, laten we ons haasten, anders komt de gekkheid daar beneden. Wij legten hem ook, zonder verdere omslag te maken, de snorkende helding op zijn bed, en stoof weer de trappen weer af. De deur van Amelia's kamer stond open, zijzelf was aan haar werktafel, bleek van schrik en met de handen krampachtig samengevouwen. Haar vaardig stond midden in het vertrek, met de armen over elkaar de geslagen en staarde Lodewijk aan, die nauwelijks op de benen staan kon en al verloekende uitriep. Nu zie ik het eindelijk juffertje, al wil je mij niet tot geland, ga je ontvangt toch fusitis van de heren. Voor huik blijft de deur niet gesloot, en wie is deze snaak? Zeker de betaalmeester en chef, hè? Plaak, riepen Rijnhoven en ik, en van weersijden bij de hand neemende. Stel u toch zo niet aan, ga met ons.  Met uw verlof, zei de bos, is deze de heer Blaak, die de onbeschaamdheid heeft gehad, aan mij net dochter schanderlijke voorstellen te doen. Uw dochter, hij haalde Lodewijk, een ogenblik verrast. Nu ja, wat doet u te toe, vervolgde hij met zijn gewone onbeschaamdheid. Ik heb haar rijk willen maken, en zo gaan verstandig manzijd zul je er niets tegen hebben. Er stekte maar geen kwaad in op een mooi meisje te verlieven. Hij zei neemt ook presente aan, al houdt ze zich fijn. Wacht, zei de bos, en meteen een laden openhalende, kreeg hij het doosje met juelen voor de dag, en strak het Lodewijk tussen vest en hemd, waarna hij, zonder een woord bij te voegen, hem met de andere hand een heftige slag in het aangezicht gaf. Meneer, zei de Rijnhoven, onthutst, wij zeiden wel zorgen dat hij u niet incommodeert, maar zo gaan hem slaat, laten wij hem los. Mijne heren, zei de bos, op een bedaardentoon. Hij bekomt niet als het honderste deel van het geen hij verdient, en het is hoog nodig dat hij eens leren hoe hij hier in het vervolg ontvangen zal worden. Gij zult het mij betalen, perlde Lodewijk, pogingen aanwendende om zich los te rukken. Houd me niet vast, lamme, valse vrienden die gezegd. Pieter, mijn zweep, ik wil die schoft moris leren. En Pieter, die geen haar beter was dan zijn heer, stormde binnen en kwam het opgeheven zweep op bos aan. Ik sprong tussen beiden, maar zag maar hierdoor genootzaakt Lodewijk los te laten, die zich nu ook van Rijnhoven bevrijdende als een razende roeland op bos toeschoot. Maar deze, hem zonder schroom afwachtende, greep hem met de ene hand in de das en met de andere in de gordel, doog hem, ondanks zijn tegenspartelen, de deur uit en smeedt hem toen van al de trappen af. O, god, wat zal het gevolg van dit alles zijn? Ripp Amelia, mijn huik in zijn hemelsnaam, help hem toch aan het pedaren. Ga u hier oprappen, zei de bos, terugkeerende tegen Pieter. Of ik zal u dezelfde wegwijzen. Pieter, hoewel anders een onbeschofte, ruwe kerel, en voor geen kleintje vervaard, is geen echte ongenegen een nieuw bewijs uiterlokken van de kracht des forsgespierde mans die voor hem stond en begaf zich zonder een tweede bevel af te wachten naar beneden. Rijnhoven trapt nadig.  Is dit niet wat hard geprocedeerd, meneer, vroeg hij, onze vrienden zijn weinig beschonken en, en ik behandel hem als zodanig, zei de bos. Geen zult mij genoegen doen, hem te volgen. Ik verlang vrij op mijn kamer te zijn en van bezoeken verschoon te blijven. Meneer Huik, een woord met u eergig gaat. Ik verlaten u, meneer, zei de Rijnhoven, want ik erken dat jij hier meester zei, maar permetteer mij om u te zeggen dat ik hier toevallig ben ingekomen en wel om een dispute dat ik vreemde te prevenieren en dat ik uw forse manier van ageren niegens iemand die zich niet wel defenderen kan, nimmer zal approberen. Al genoeg, hernaam bos, met een beweging van ongeduld, en terwijl hij hem de deur wees. Rijnhoven haalde de schouders op, boog ze voor Amelia, gaf bos zijn trotsenblik terug en vertrok. Wat is de aanleiding van Dictoneel, vocht bos zodra hij weg was? Ik had niet verwacht dat dergelijke onaangenameheden herhaald zouden worden. Ik gaf hem een kort verslag van de oorzaak onze komst en betuigde hoe zeer het mij zelf speed zonder opzet opnieuw in een geschil als dit gewikkelde zijn geweest. Het is wel, zei hij. Ik geloof u, en ik ben overtuigd dat ik niets van de heer Huik te wachten had als op het tamelijk en voegsaam is. De hemel geven, zei de Amelia, dat deze ontmoeting geen onaangename gevolgen voor u hebben. Dat waren van weinig aanbelang, zei ik, maar ze kan de aandacht der justitietrekken en zo blaak om zich te vreken een beklag inleverd vrees ik dat uw edelen wijn ligt niet langer hier veilig zult zijn. Het is zeker dat ons alles te duchten staat, zei de bos, maar het baat mij niet of ik angstig de toekomst in zie. Ik heb mij in erge gevaren bevonden en mijn gestarnte heeft mij immer daaruit gered. Tot nog toe schijnt mijn geen achterdocht tegen mij te voeren en wellicht heb ik zweens twee dagen meer nodig om mijn zaken hier af te doen en voor altijd dit land te verlaten. Vlui u niet te veel, zei ik, het hoofdschuddende. U edelen begraat onvoorzichtigheden.  Of is het geen onvoorzichtigheid aan de zuster van de hoofdschouten bezoek te geven? In tegendel, zei de hij, niets is meer geschikt om de vermoedens af te wenden, maar ik wil u niet langer ophouden, waar wel, en dat er helemaal met u zij. Ik vertrok, op straat gekomen zag ik de sleder vertrekken met de bediener van Lodewijk ernaast, terwijl Rijnhoven mij nog stond af te wachten. Ik heb blaak aangeraden om van die equipage gebruik te maken, zei de hij. Maar verhaal mij, bittegu, wie is toch die senior daarboven die een paar vuist heeft als een smitsgezel en een houding als een burgemeester? Gij schijnt hem te kennen. Ik was op deze vraag voorbereid en antwoorde zonder aarzelen. Die heren heb ik laatst op een dichtest kans bij Helding ontmoet. Zijn rechtenaan weet ik u niet te zeggen. Maar foi, hij heeft een schone dochter en ik begrijp licht dat Lodewijk er een kansje op wagen wilde. Maar in alle gevallen heeft de oude heren toch wat erg gemaakt. En is al het Lodewijk niet kwalijk nemen indien hij hem satisfactie vraagt wegen de geledene inscherie. Zo namelijk die heren mannis aan wie men zonder zich te comprimiteren een uitdaging zenden kan. Lodewijk zal, hoop ik, verstandiger zijn, zei ik, besroomd over de gevolgen welke een zodanige handelwijze ook voor mij zouden kunnen met zich brengen. Hij is de oorspronkelijke belediger geweest en niemand zou toch kunnen goedkeuren dat hij de vader voor de dege eisten omdat deze het voor zijn van ongelijk de dochter had opgenomen. Dat is waar ook, zei de Reinhoven, en moet niet denken dat ik het gedrag van Lodewijk aprofeeer. Maar die andere, met zijn rode rok, heeft het toch ook wat erg gemaakt. Afen, het is zoals het is. En nu zult hij mij niet kwalijk nemen dat ik u verlaten en naar mijn logisch ga. Lodewijk zou anders met reden klagen dat ik hem geheel aan zijn lot abandonneer. En ik zal toch al werks genoeg hebben om hem te appasseren. Vaarwel. We na m'n afscheid. Reinhoven volgde de weg die desleden gegaan was en ik trok naar huis. Waarschijnlijk doeg mijn gelaad enige blijker van de gemoetsaandoeningen door het gebeurde bij mij verwekt. Halt ans, mijn vader zag mij ernstig en mijn moeder enigszins bezorgd aan.  Terwijl Suzanne, toen ik zonder van de laatste ontmoeting te reppen in korte woorden verhaalde dat ik in gezelschap uit Blaak, Reinhoven enzovoort geweest was, mij verklaarde dat zij mij op mijn verjaardag een zweepje en een bokaaltje zouden present doen. Aangezien ik bij mijn overige, beminnelijke hoedanigheden die van een rost thuis zich en een drinkers geen te willen voegen. Mijn moeder zuchte en mijn vader zeiden bij het scheiden. Ferdinand, teleurgestelde liefde kan somtijds tot dwazen stappen vervoeren. Neem u in acht. Einde van 27e hoofdstuk. Deze opname bevindt zich in het publieke domein. Hoogstuk 28 van Ferdinand Huik. Dit is een liepenvoxtopname. Alle liepenvoxtopname behoort tot het publieke domein Voor m'n informatie of om je aan te melden als schuilwilligig, ga naar liepenvoxt.org. Opname door Anna Simon. De Lotgevallen van Ferdinand Huik, doeljak op van Lennep. 28e hoofdstuk. Waarin lelijke donderbuien boven het hoofd van Ferdinand samenpakken. De volgende dag op de beurs zeinde werd ik aangesproken door de makelaar Velters, die, na met mij enige woorden gewisselt te hebben over de commissies welke hij voor ons kantoor te verrichten had, mijn vergunning verzocht mij in eindweegs huiswaarts te vergezellen. Ik verbeelde mij dat er deze ofgene verkoping op handen was, waarbij hij in aanmerking wensen te komen en deswege mijn voorspraak verlangde. En ik was niet weinig verwonderd toen hij, zodra wij de beurs verlaten hadden, mij vroeg of het mij hetzelfde was, de bijpenmarkt om te lopen, terwijl wij daar minder gedrang zouden vinden en meer ongestoord kunnen spreken dan op het roca of in de Kalverstraat. Is het zo belangrijk, voeg ik, verwonderd over deze geheim zinnige handelwijze. Waarom komt u edelen dan niet liever bij mij aan huis? Verschoon mij, was zijn antwoord, maar het is beter dat ik met u edelen spreek voordat u edelen thuiszijdt. Er is toch geen samenswering op handen, voeg ik, lachende, terwijl ik aan zijn verzoek voldeed en met hem de stille weg ging die hij verkozen had. Nauwelijks waren we op de pijpenmarkt of hij fing het gesprek aan door mij met warmte te danken voor het genik te zijnen behoeven gedaan had. Gij meent mijn voorspraak bij de heer Van Balen, zeid ik, maar lieve vriend, daarvoor hebt gij mij gisteren immers reeds aan de beurs uw dank betuigd.  Daarvoor kan ik nooit dankbaar genoeg zijn, zeid hij, maar ik bedoel een dienst van een andere aard in die zaak over dat paard van de heer Blaak. Niemand als uw edelen kan mij die hebben bewezen. Gij zei het misleid, zeid ik, of ik begrijp u niet. Ik verklaar u dat ik eerst gisteren avond kennisontvangen heb van die gehele geschiedenis. Nu, dat is om het even, zeid hij, dat bewijst mij alleen dat uw edelen niet rust zodra uw edelen het onrecht verneemt, om het ook te herstellen. Gij spreekt raadzals, hernam ik, en wekt mijn nieuwsgierigheid op. Wat is er dan gebeurd? En welk onricht is er hersteld? In alle gevallen is het buiten mijn toedoen geschiet. Wel, zeiden veilters, uw edelen weten dan op welke laag gewijze de heer Lodewijk Blaak mij misleid heeft. Hij dacht voorzeker dat, omdat ik in zekere opzichten van zijn vader afhankelijk ben, hij met mij zou kunnen handelen, gelijk de leeuw met zijn jacht gezellen. Maar, toen ik de ware toetracht erzaak vernam, zegen vierde mij voor ontwaardiging boven alle andere bedenkingen, en liep ik naar een advocaat om raad te vragen. Deze stelde mij voor ogen, hoe dwaas het zou zijn tegen een vermogend man te procederen, ik, de aardepot tegen de ijzeren. Zijn taal overreden mij, ik besloot, hoe ongaar nou ook, mijn vraagzucht op te geven, en dacht aan de zaak niet meer. Dan, hedemorgen vroeg, ontving ik een uitnodiging om mij aan het kantoor van de heer Hoofdschout te vervoegen. Ik kwam daar op de bepaalde tijd, melde mij aan, en werd er stond bij uw heer vader binnengelaten, waar ik ook de schermse jaspers vond, die nu, door de scherpe ondervragingen van de heer Hoofdschout gedrongen, alles moest opbiegten. Uw heer vader vroeg mij toen, of ik mijn geld terug begeerde, dan, of ik vreeste, dat ze ook mijn nadeel in mijn betrekking zouden doen. Ik aarzelte een ogenblik, dochter zucht om te tonen, datgene vrees voor geldelijke schade mij verhinderte mijn recht te zoeken, en de hoop dat alle eerlijke lieden mijn partij nemen, en mij daarom hun een klanditie niet ontzeggen zouden, deden mij besluiten aan zijn edelige strenga te antwoorden, dat ik mijn geld gaar naar terug zou bekomen.  Toen zijn edelige strenga dit hoorde, gelasde hij dat de heer Lodewijk die mede ontboden was, en in een ander vertrektoefde zou worden binnengeroepen. Hij kwam, en stond eniggens beteut het, geloof ik, van mij en jaspers daar te zien. Uw heer vader stelde hem op een trefende wijze het schandelijke van zijn gedrag voor ogen, en besloot met hem te zeggen dat hij de som terug moest geven, of de gevolgen van een procesweegers op de gedraai afwachten. De jonge heer bromde en pruttelde wel wat, toch beloofde eindelijk zulks te doen. Hij liet zich bij die gelegenheid ontvallen, dat uw edel het zeker waard die de heer hoofdschout tegen hem had opgezet door de zaak te verdraaien. Daaruit nam ik aanleiding om uw edel te houden voor degene die mij naar voorspraak bij zijn edelige strenga waard. Gij had bij de mis, zei ik, de hoofdschout behoeft niet door zijn zoon onderricht te worden om te weten wat er omgaat, en er is geen voorspraak bij hem nodig om hem rechtvaardig te doen handelen. Maar dit is niet alles, vervochten velders. In het heen gaan herhaalde de heer Lodewijk dat hij zeer wel wist aan wie hij dit alles te danken had, en dat niets dergelijks zijn verwonderde van iemand die hij met een vreemd huis lokte om hem te mishandelen. Hoe meende hij mij, riep ik uit, ontsteld en verontwaardigd, Tevens? De heer hoofdschout voeg hem terstond wat die woorden te beduiden hadden en zeiden dat, zo hij een klacht had in te brengen, al waren die tegen zijn eigen zoon gericht, hij daarmee dan terstond voor de dag moest komen. De heer Blaak scheen zich nu een weld te bedenken en zeiden vervolgens dat het zaak liever blauw-blauw zouden laten. Dat geloof ik wel. Hij nam ik. Hij kan door last er mij meer nadeel doen dan door een loyale aanklacht. Vervolgens, zeiden felters, voeg hem zijn edelen gestrengen wie hem gisteravond ten huizen van de portrateur Heins van de trappen gesmeten had en of uw edelen dat gedaan had. Hoe, mijn vader wist het reeds? Maar waarover veronder ik mij? Meneer, zeiden Blaak toen, ik beschuldig vol als nog niemand, maar uw zoon heeft zich niet zo gedragen gelijk ik van een fatsoenlijk man verwachtende was.  Zo uw edelen mijn knecht verkies te horen, zal deze u zeggen dat uw zoon hem verhinderte mij te hulpen te komen, terwijl een ander mij in de borst geef en mishandelde. Die ellendige, riep ik, voorzekerig als de zaak op die wijze wordt voorgedragen, moet mijn handelwijze vreemd en berispelijk schijnen. Zij een edelig strenger antwoorden niet, maar na zich een korte tijd bedachten hebben, zeiden hij, meneer Blaak, we zullen deze zaak nader onderzoeken. En hoe dat onderzoek aflopen, wees verzekerd, dat wij uw edelen recht zullen doen wedervaren. Daarmee de krechte jongen hier zijn afscheid. Maar toen kwam er nog wat en ik vrees daarbij verkeerd gehandeld te hebben. Uw heervader vroeg mij, zodra wij alleen waren, of ik uw edelen ken. Ik antwoordde toestemmend. Ja, zeiden zij de edelen gestrengen. Ik weet, jij hebt te zamen een avond bij M. Helding doorgebracht. Vergun mij uw vraag te doen. Is uw edelen het niet die hij naar huis heeft gebracht? Edelen gestrengen, antwoord ik, enigszins verwonderd. Die eer heb ik niet gehad, uw zoon is vroeger vertrokken. Ach, zeid ik, daar begint de straf van mijn logen. Het ernstige laad van uw heervaardig, vervolgde velders, liet geen de minste verandering besturen. En toch was het mij, toen hij mij zeiden, dat ik afgedaan had, alsof zij een stem mij te kennen gaf, dat hij ontevreden was. En ik gevoelde dat ik uw edelen kwade dienst gedaan had, door de waarheid te spreken. Dit smert er mij, maar ik mag toch niet liggen. En nu meende ik waar het best uw edelen vooraf te waarschuwen van het voorgevallende ten einde uw edelen in staat te stellen van naar benvind van zakelen te handelen. Het is waar, zeid ik, naar enigst stilswijgen. Gij hebt mij een slechte dienst gedaan, maar goppen waren mij van te wensen, dat gij om mij neemt willen aan de waarheid zou het hebben tekort gedaan. Ik heb, of schoonom best wil, mij met een logo moeten behelpen en dien het tans de gevolgen van te dragen. Maar, we nadenken ons huis, laten we hier afscheid nemen. Het zou ook u in onaangenaamheden kunnen wikkelen, zo met ons tans bijeen te zagen. Geloof dat ik u dankbaar blijf voor de dienst mij door u bewezen. Al is die dienst genoegzaam geweest, om mij mijn eetlust voor deze middag te benemen.  Veld is verliet mij, en ik kwam in een vrij onaangename stemming thuis. Nauwelijks dors ik de ogen op slaan toen ik binnen zat. Mijn vader was ernstig en sprak weinig. Mijn moeder zuchte, zag mij nu en dan met een weenmoedige blik aan. En ik kon duidelijk aan haar gezolle ogen bemerken, dat zij gewend had. Mijn zuster Susanne leed in de beginne enige pogingen om het gesprek gaande te houden. Toch zij bemerkte alras dat zij zich vochteloze moeite gaf. En onze afgetrokkenheid, althans die van mijn moedig en de mijne, waarschijnlijk toeschrijvende aan verdriet over het mislukken mijn ervriage, hield zij af en zweeg, zodat ons middagmaal, zonder de kinderen die nu en dan hun stem verheven, veel op een trappiste vergadering zouden geleken hebben. Zodra het nagebed was gedaan, reed mijn vader op, en zeiden tot mij dat het hem aangenaam zouden zijn, mij een ogenblik te spreken, indien namelijk mijn kantoorzaken, of andere bezigheden, voegte hij op een schampere toon bij, mij de tijd tot ik kort onderhoud vergunnen. Ik betuigde dat ik tot zijn dienst was, en volgde hem met een kloppend hart naar zijn studeervertrek. Al daar gekomen nam hij plaats en verzocht mij te gaan zitten, met een plechtigheid die mij tot een slecht voorteken strikte van het geen volgensouden. Zijn gelaad stond strak als gewoonlijk, maar behalve die trek van ernst, was er in de bijna onmerkbare beweging van het oog, en in de opgetrokken hoeken van de mond een uitdrukking van drofheid te lezen, die getuigde dat zijn ziel meer leed dan hij verlangde dat ze opgemerkt worden. Meneer, zeiden hij, na mij gedurende enige ogenblikken die hebben aangezien, als had hij in de diepste meisgemoets willen lezen. Ik begin zeer goed te begrijpen dat de heer Blaak uw verdere kennismaking met zijn pubil niet heeft willen toelaten, en het doet mij leed dat ik mij door de gebeden uw goede moedig tot het wazestap die ik deed heb laten we praten. Hoe dat, vader, voel ik bevende. En wazestap? Ik begrijp u niet. Ik prijs de voorzichtige man, vervochten mijn vader, die het hem toevertrouwde pand niet wil overgeven aan iemand wiens gedrag niets dan ongunstige waarborgen oplevert voor het toekomstig geluk zijn er gade. Mijn gedrag, herhaalde ik, verblijd over de gedachte dat ik mij tenminste van die zijde onschuldig gevoelde.  Wat kan de heer Blaak mij te verwijten hebben? Hoe, meneer, iemand die zich niet schaamt op de dag zijn er terugkomst bij zijn ouderen, de dag waarop zijn hart alleen vervuld behoorde te zijn met reinen en betamende gedachte aan het geluk dat hij op de beurt viel van zijn vaders huis en zijn betrekkingen in gezondheid terug te zien. Die, zeg ik, op z'elk een dag zich niet schaamt een metres met zich te brengen en te kameren. Die gedoogd dat zijn vrouwen en niet erg denkende tanten in kennis komt met een slecht voorwerp. Die om zijn bezoeken bij haar te bewimpelen mij wijsmaakt dat hij nachtwandelingen met welters doet. Die van een dronkomanspartij terugkerende een medeverijer van de trappen laat smijten. Kem Frankeren, Postes, Non-Pudet, Ed Rixas, Inceroisse, Juwat. Gij ziet dat ik van alles onder richt ben. En die onder de bedrijven zich nog inbeeld dat hij aanspraak op de hand van een fatsoenlijk meisje kan maken. Ferdinand, Ferdinand, hoe diep zij het gij gevallen? Tantanete, Falax, Kepera, Oblivia, Nostri. Vadig, zei ik, met zoveel bedaardheid als ik magtig kon blijven. Van al wat Uelë daarop noemt is er slechts één aantijging waarop ik schuld bekennen moet. Namelijk dat ik U voorgelogen heb betreffende mijn wandeling met filters. Wat mijn kennis betreft aan de juffrige die bij Hains logeert, deze schaam ik mij niet. Uelë had mij beloofd daarnaar niet meer te vragen. Dit had ik gedaan omdat ik een vast vertrouwen stelde in uw oprechtheid en in uw godsdienste gevoel. Maar nu ga je eenmaal en je bekent het zelf, mij bedrogen hebt in één punt. Hoe wilt jij dan dat ik in het overige staat maak op de woorden van iemand kwem non peruria termt? Is het nu mijn plicht niet, als vader die zijn zoon moet terughouden wanneer hij met rassen schreden de weg ten verderver ziet inslaan en als hoofdschout die voor de goede orde in de stad moet waken, een perk te stellen aan dergelijke ongeregeldheden? Ik ben wel te beklagen, zei ik, te meer omdat mijn verdediging zo gemakkelijk mogelijk zou zijn in die mij niet een heilige, maar noodblot geplicht het spreken verboot. Het is genoeg meneer, zei de mijn vader op reisende. Ik weet dergelijke kinderpraat op zijn waarde te schatten. Voortaan zullen uw gangen worden nagegaan, daar kunt jij op rekenen.  Als vader zal ik zorg dragen dat jij mijn eerlijke naam geen verdere schande aan doet. Als hoofdschout zal ik waken dat jij de goede orde in deze stad niet weder verstoord. Gij hebt afgedaan, ik wil u niet langer ophouden. Nee, mijn vader, riep ik uit, op reisende en om de hand drukkende, die hij niet gaf, nog terugtrok, maar bewegingloos in de mijne liet. Zo kunnen wij niet scheiden, ik moet te minstens de hoop meenemen dat uw edelen eenmaal mijn gedrag beter beoordelen zult. Hier werd aan de geheimen duur getikt, het was het zijn van heins. Wacht een ogenblik, riep mijn vader, snel het hoofd omwendende. Maar nee, vervolgde hij zich bezinnende. Het is beter zo. Binnen! Hij ging weer zitten. Hijnst had de kamer in en zag mij enigszins verwonderd aan. Ga gerust toe gang, zei de mijn vader, gekend mijn zoon. Welk nieuws is er? Hijnst nam zijn boekje en begon te lezen. Nr. 1. De zielverkoopers op de zeedijk hebben opgelicht twee knapen die bezopen kwamen uit een nachthuis. Het zijn lichtmissen, daar niet zijn eens bedoven en die getekend zijn met een zwarte kol. Om het even, zei de mijn vader, er moet huiszoeken gedaan worden bij dat volkje en de beide knapen, zowel als de zielverkoopers, morgen voor mij gebracht worden. Verder. Nr. 2. De zoon van de weduwe letten is gepresd door de zielverkoopers van de Oost-Indische Compagnie. Het is wel jammer, zo'n oppassende jongen, de enige kostwinner zijn er moedig. De jammer, haalde mijn vader het hoofd schuddende. Maar hier valt niets aan te doen. Zorg mij de woonplaats der weduwen en haren bestaansmiddelen te doen weten. Het is niet meer dan billig dat de Oost-Indische Compagnie haar onderhouden nu ze haar zoon neemt. Ondanks de kwellingen die mij bezig hielden, kon ik niet nalaten een onaangename gewaarwoording te gevoelen bij de gedachten dat gewone zielverkoopers streng gestraft werden, terwijl de mensenroof voor rekening daar compagnie gepleegd onverhindert zijn gang mocht gaan. En ik had een zucht over voor de arme weduwe aan wie men het verlies van een zoon met een geldelijke schadeloofstelling zouden denken te vergoeden. En dan nog was ik verzekerd dat het niet de compagnie, maar mijn vader zouden zijn van wie zij die aal moest bezoden bekomen. Hijns vervolgde zijn lijst. Nr.  3 Mijn is voornemens de bestelende heedenavond het pakkaus van de weduwe Pieters en Compagnie. Eén uit Dieven heeft gelaten opsluiten daarin en zal de klokken 12 uur zijn makkers daar binnen laten. We zullen zorgen, zei de mijn vader, dat zij er niet alleen hun maat, maar ook nog een behoorlijk aantal dinaars in vinden. Nr. 4 Het goud oorloosje van de slachter Vlijshouwig is terugbekomen bij Moses Natans. Hij had het van Vlijshouwers eigen zoon gekocht die van zijn vader zeker te weinig ontvangt om te verslampen. De jood en de jongeling beide zullen een plaats in het spinnaus bekomen. Geen genade voor een zoon die zijn vader bedricht. Is er niets meer? Niets van de Vlijshouwig? Niets? Als gewoon hij zich naar alle gedachten nog hier of in de buurt moet ophouden, want er is weer geld voor hem uit de bank gelicht, gelijk onze spion bij de bank mij vertelt heeft. Het is onbegrijpelijk dat wij hem niet op het spoor komen. Vrij onhandig zeker. En zo ik wie niet beter kende, Hijns, zou ik waarachter denken dat de Vlijshouwier u omgekocht heeft. Is er niets meer? Niets, edegeschijnlijk, buiten enige zakkrollerijen. Op de Haarlemmerweg gisterenavond gepleegd, bij gelegenheid een en hard traverij. Niets anders? Waard ik niets? Antwoordde Hijns zijn zakboekje nazienden. Niets? Ej, dan is het mijn beurt, zei hij mijn vader, hem scherp aanzienden. Nr. 1 Hij heeft gisterenavond ten huizen van Zagarías Hijns een twistplaats gehad. De gevolgen waarvan de heer Lodewijk Blaak van al de trappen is gesmeten. Meneer Hijns, die zo goed bekend is met al wat in de stad omgaat, schijnt dus niet te weten wat er in zijn eigen huis gebeurt. Hé doch, strengen, stamelde Hijns, terwijl hij mij een verlegen aanzag. Met uw permissie. Die zaak heeft gehad geen gevolgen. Ik achte het niet waardig de moeite daarvan te spreken. Dat staat u niet te beoordelen. Wie heeft aanleiding tot het remoer gegeven? Nu, kijk mij zomaar niet aan. Antwoord zonder omwegen. Hé, doch, strengen. Ik weet waarachtig weinig of niets van de zaak af. Ik was niet thuis en dacht toen ik vernam wat er had plaatsgehad. Het waren best dergelijke gevalletjes. Waar jongen lieden van de eerste familie in bedrokken zijn, maar niet te fijn uit te pluizen. Zo.  Dus denkt u een wijsheid dat er een andere schaal bestaat waarin de eerste als waarin de mindere klasse behoort gewogen te worden? Maar ik ben nog niet ten einde. Nummer twee. De gezegde Zagarías Hijns geeft huisvesting aan verdachte personen en schaamt zich niet, oogluikend te dulden, dat Zekere Juffig, die een kamer tot zijn een betrokken heeft, bezoeken ontvangt van jongen lospollen. Hier zag mijn vader, mij, veel betekend aan. Met die voor loft edel gestrengen, kan ik qua denken van een Juffig die is vereerd geworden door uw edelige strengen zoon met zijn bezoeken en bekend is bij meer voor uw zustig. En bovendien, wat heb ik ermeden te maken zodat haar eigen vader gekomen is en mede bij mij inwoont? Laat elk zorgen voor de zijnen. Ik kan de man geven geen ongelijk zo hij gooit de heer Blaak van de trappen omdat hij drinkt in zijn kamer. Elk moet wezen vrij in zijn huis. Voorzeker, zei de mijn vader. Hoe heet uw logeergast ook? De heer van Beveren uit Deventer. Nummer drie. Zagarías Hijns huist iemand die zich van Beveren uit Deventer noemt zonder te onderzoeken of er een zodanige persoon bestaat. En dus kan ik hem verzekeren dat volgens mijn berichten zodanige naam en zodanige persoon te Deventer onbekend zijn. Onbekend, herhaalde Hijns met verbazing. En de notaris bouwveld heeft mij nog wel aanbevolen die lieden. Pasper op, zei de mijn vader. Is qui fugitifum kelvit furrest. Maar misschien zal mijn sonu de ware naam van die personen wel kunnen aan de hand doen. Ik ben geen verklikker, zei de ik, vrevelig. En al wist ik de geheimen van die vreemdeling. Het zou een laagheid zijn die te openbaren. Dit kunt geen niet eisen, mijn vader. Mijn vader zag mij lang en scherp in het gezicht. Waarom tren dit punt althans, was mijn geweten zuiver. En wist ik dat ik naar behoeren handelde en de ogen niet behoefte neerde te slaan. Na een lang duurig stilswijgen, haar watte hij. Er schuilt hier iets achter, dat ik niet begrijp. Intussenverdingand, of schoon ik volgens nog wil geloven dat jij minder schuldig bent dan ik waande, mag ik niet nalaten zodanig maatregelen te nemen als de omstandigheden voordelen. Hijns, jij zorgt dat ik in alles van de gang op m'n huishuistgenoten onderricht worden. En tevends houdt hij ook mijn zoon in het oog.  Zodra hij iets bespeurt, dat u verdacht voorkomt, zult hij er mij van onderrichten. Bemerk ik dat hij voor mij de minste kleinigheid verzweigt, dan heb ik voor het vervolg, uw diensten niet meer nodig. Hoe mijn vader, riep ik uit. Het is op een blote schijn dat u eerder mij gelijk staat met misdadig is waarvan het ergste te verwachten is. Ik pit u, laat hij eens nog een ogenblik blijven. Hij kan getuigen of ik meer dan drie malen te zijn naar huizen ben geweest. En of niet telkens reizen, helding, de oorzaak mij naar komst was. Terwijl slechts toevallige omstandigheden mij met die vreemdeling of zijn dochter in betrekking gebracht hebben. Ik heb u reeds de kennengegeven dat ik mijn oordeel wederom opschort, zei de mijn vader. Zo gij ontschuldigzijdt, heb gij niets van een onderzoek uerdaden te vrezen. En zo gij verkeerd gehandeld hebt, wel nu. Gij zei het gewaarschoet voor het vervolg. Maar ik houdt u niet langer op. Mijn zal u reeds wachten aan het kantoor. Hier viel niets op te antwoorden. Ik goedte, verwijderde mij met een beklemd hart en ging naar het kantoor. Aha, zei de heer Van Balen, zodra hij mij gewaar werd. Ik wacht u reeds met ongeduld. Gij moet mij en u zelf een dienst bewijzen en even naar de notaris bouwveld wandelen. Hij is betig en ik weet dat hij reeds mensen gesproken heeft. Gij moet u niet laten afschrikken door een afwijzende boodschap. En u vooral niet te vrede stellen, zomaar u zegt dat de eerste claercuel helpen zal. Naar de notaris bouwveld, herhaalde ik. En wat moet ik hem vertellen? Zie hier de zaak. Hij heeft altijd onze voldmachten opgemaakt op onze vrienden van Overzee. Heden heb ik die wederom als naar gewoond ontvangen. Maar zo het mij voorkomt, zijn er abuizen in. En is mijn althans, ik weet niet op welke reden, van het gewone formuleer afgeweken. Zie hier de stukken. Gij die gestudeerd heb, zult mij wel kunnen zeggen of ik gelijk heb. Dat is dan niet zeker, antwoorde ik. Want tussen theoretische en praktische kennis bestaat een groot verschil. Een rechtsgeleerde, al is hij een bijkershoek. Zal somtijd zijn dergelijke stukken een vlater over het hoofd zien, die een kantoor lijkt ontdekken zal. Maar laten we de voldmachten eens doorlopen.  Ik zette mij naast Van Balen-Nedig, terwijl deze mij, onder het lezen, de verkeerdheden aanwees welke hij in de opgemaakte stukken mee had te vinden. Ik kon niet nalaten, mij, in de meeste opzichten, met zijn gevoelens te verenigen. Ik begrijp zeer goed waaraan die abuizen moeten worden toegeschreven, zeiden Van Balen. Gedurende de ziekte van de notaris heeft zijn eerste claerc die stukken gesteld, en Baufeld, de zwak van hoofd om dat alles over te lezen, heeft maar op goed geloof getekend. Intussen moet dit geredrisseerd, en wel spoedig, want Pulver wacht erop en kan zonder dat niet vertrekken. Hij lieve, wees dus zo goed en ga zelf naar de notaris. Het is beter dat u edeler heen gaat dan ik of een ander, want uw titel als meester in de rechten zal nog enige invloed bij hem hebben, in geval hij eens koppig waren en geen ongelijk wilde erkennen. Ik ga, zei Dik, of schoon ik geloof dat hij nog meer deferentie zouden hebben voor uw opinie dan voor de mijne. Maar uw edel is al mijn parapluën moeten lenen, want ik zie dat het fris is begonnen te regenen, zei Dik hier ben. Van harte garen, wil ik anders de koets ook laten inspannen. Ik dank u wel, zei Dik, dat houdt me op, tot straks, want ik zal u bescheid komen brengen. Ik ging dan op weg, bij mijzelf de zondelingen grillen van mijn lot overdenkenden, maar door alles wat ik hoorde of verrichten moest zich op deze of genen wijze in verbandstelde met de heer Bos of zijn dochter. Ik was niet ongelijk aan iemand die zich in een sterrenbos bevindt en welke laan hij ook insla altijd de grote boom of het standbeeld verogen heeft waar al de lenen op uitlopen.  Met dat al gevoelde ik een zekere nieuwsgierigheid om die notaris te zien, minst name in de laatste dagen zo Dik werf wat horen noemen en aan wie ik niet denken kon zonder mij een macht getover naar voor te stellen, die de sleutel bezat door ingewikkelde geheimenissen welke mij zoveel kwelling veroorzaakten, en door zijn wil in staat zouden zijn de ontknoping te bewerken die er voor mij zo lastig raads was, want dat dit bezoek hoe zeer de gevolgen van zeer prozaïse en alledaagse beroepsbezigheden afgelegd, mede rond aanleiding zouden geven tot nieuwe verwarringen in het drama uit welke onwillig medespeelde, daar aan twijfelde ik geen ogenblik, en de uitkomst deed zien dat mijn voorgevoel mij niet bedroog. Einde, 28e hoofdstuk. Deze opname befit zich in het publieke damijn. Hoogstuk 29 van Ferdinand Huik. Dit is een liepenvoxtopname. Alle liepenvoxtopname behoort tot de publieke domijn. Vorm je informatie of om je aan te melden als vrouw Willigig, ga naar liepenvoxt.org. Opname door Anna Simon. De lot gevallen van Ferdinand Huik, ur Jacob van Lennep. 29e hoofdstuk. Vermeldende wat het aan huizen van de notaris bouwveld voerviel. De kantoorbediening van de notaris, die mij de deuren open deed, liet mij, nadat ik mijn naam en betrekking genoemd en hem verklaard had, dat ik zijn patroon persoonlijk spreken moest, een zijvertrekt binnen, het welke op de spreekamertje diende, en waar hij mij verzocht, mijn beurt af te wachten. Ik vond al daar slechts één persoon aanwezig, wie ik aan zijn duffels gewaad, aan zijn vierkante lichaamsbouw, aan de stevengewijzen, waarop hij met de knieën wijd van okandig en de handen op de knieën gezeten was, en vooral aan het in een bondgeruid de doek geknoot pakje, dat tussen zijn benen lag, voor een zaankantig, althans voor iemand van de overzijden van het ei herkende. Hij beantwoorde mij goed als een Chinese manderein, namelijk met een hoofdknik, en vermoedende dat er geen hel uit hun onderhoud met dit lomstuk vlees te halen waren, ging ik voor het raam staan, en kijk, zoveelte tegen de ruiten, kletterende regen, zilksgedoogde, naar de voorbijgangers. Nauwelijks had ik enige minuten al daardoor gebracht of een rijtuig hield voor de deur stil, waarvan ik de kleur en lieverij spoedig genoeg herkende.  Ik zag, nadat er gebeld en open gedaan was, de heer Jacobus Blaak uit het portier stijgen en een ogenblik later het vertrek binnen treden. Er zijn weinige ontmoetingen lastiger dan die tussen twee personen waarvan de één, kort tevoren de ander, een gewichtig verzoek heeft afgeslagen. Beiden maken bij die gelegenheid een gek figuur, vooral wanneer zij overigens van dezelfde stand in de maatschappij zijn en al kan daar vorig op een gemeenschame voet gezien hebben, zodat er althans enige woorden van beleefdheid gewisseld moeten worden. De een is dan bang dat er op het verzoek zal teruggekomen en dat een verklaring of uitlegging zijn er handelwijzens al afgevergd worden. Hij vreest, zo hij te beleefd is, bij de anderen hoopte verwekkend op iets dat toch niet verwezelijk kan worden. En hij wil toch niet door lom te zijn, nieuwe en onnodige reden tot misnoegdheid verwekkend. De ander is even minder op zijn gemak, want bij de vrevel die men in hem over de geleden weigering veronderstellen moet, wil hij niet te beleefd zijn uit angst dat men hem van laagheid verdenken zal. En toch wil hij ook niet door gebrek aan beleefdheid de goede kansen die hij misschien nog hebben mocht ten ene malen verspelen. In mijn geval kwam hier nog de onaangenaame omstandigheid bij dat ik niet wist of de heer Blaak het geval met zijn zoon ten huizen van Hains bewist was, en zo ja, op welke wijze hem zulks voorgesteld was en of ik mij deswege al of niet moest verontschuldigen. Hoe dit ware, het bleek mij duidelijk dat mijn tegenwoordigheid hem alles behalve aangenaam Hij beantwoorde mij goed met een stijve buiging, nam geen notitie van de zaangkant er, zette zich, haalde een zakdoekje voor de dag en doorliep enige papieren welke hij daar uitnaam. Dit good zoveel als een wenk dat hij in geen onderhoud verlangen te treden, en ik hervatte dus mijn voorgehouding zonder achter op hem te slaan. Op deze wijze verliep er een vrij onaangenaam kwartieruurs en ik voorsag dat mijn toestand nog lastiger zou worden wanneer de derde man die zich in het vertrek bevond en winst tegenwoordigheid ons wederzijd stilswijgen nog enigszins weddigde zou binnengeroepen worden en ik mij al zo met de heer Blaak alleen bevinden. Weldra scheen dat ogenblik te zullen komen.  Ik hoorde de schel van de notaris klingelen, de klerk de trappen ophollen en kort daarop weder beneden komen, om de genen minst audiëntie was afgelopen uitgeleider te doen en een nieuwe bezoeker op te roepen. Werkelijk werd de deur van het vertrek geopend en de stem van de klerk nodigde kneelpoppens uit hem te volgen. De zaangkant er rees op, mompelde een goede avond tegen ons en volgde de klerk naar boven. Dezelfde tijd hoorde ik de man die van boven gekomen was, zeggen. Met uw vlof, ik heb een paraplu in de zijkamer laten staan. De spreker trapt binnen en tot mijn spijt herkende ik in hem niemand anders dan Amelia's vader, met zijn scharlaken rok en zijn bril. Hij herkende mij insgelijks, gelijk ik uit hun schier onmerkbaar gevondsel zijn er wenkbrauwen opmaakte. Om zijn paraplu te krijgen die in een hoek van het vertrek stond moest hij de heer Blaak voorbij, die nog altijd in dezelfde houding was blijven zitten en geen acht op hem scheen te slaan. Voor hem gekomen bleef de heer Bos even staan, hield het oog op hem gevestigd, deed een stap achteruit en zei hij toen met een duidelijke, toch zachte stem. Ja, corbus Blaak! Vreder ik van lins, riep deze, verblekende, terwijl hij opsprong en zijn bekende van vroegere jaren met een blik van verbazing en schrik aanstaarde. Ik zelf, zeiden van lins, ik zie dat hij, in spijtmijner vermomming, mijn stem nog herkent. Maar hoe durft hij? Lieve God, bedenk toch! En de heer Blaak scheen hem door een zijdelingsblik te willen doen opmerken dat ze zich niet alleen bevonden. Oh, dat is niets, zeiden van lins, met een glimlach. De heer Huik zal mij niet verklappen en bovendien ik heb geen keuze en moet de gelegenheid nu ze zich voordoet bij de haren vatten. Er kon voor mij geen gelukkiger ontmoetting zijn dan deze, want ik had al op de middelen gepijnst om een onderhoud met u te hebben. Met mij? En wat kunt u mij toch te zeggen hebben? Maar ik spreek toch zacht om Zemels wil. Betek dat u hoe veilig gaat. Die hangt van u af. Gij alleen kunt mij helpen. Gij zult dit doen om onze ouder vriendschapswille, om de wille van onze braver broeder die in de hemel is. Ik zag dat de heer Blaak opnieuw van kleur verschoot.  Zwijg toch, bitter ku, fluisterde hij. Ik wil u immer scharne helpen, maar laten we ergens anders gaan dan hier. En hij haalde zijn zakdoek voor de dag, om de zweetroppelen af te vegen die langs zijn voorhoofd ropen. Ik traat nadig. Vergeeft mij mijn heren, zeiden ik. Ik wil niet onbescheiden zijn. Ik zal wel even in het voorhuis gaan en uw gelegenheid geven te zamen te praten. Men zal mij wel zo aanstond roepen. Ach, wat helpt dat, vroegde heer Blaak, terwijl hij zijn angstige blikken beurtelings van mij op van Lins liet wandelen. Meneer Huik heeft toch reeds te veel gehoord. Hoe kan het zo onvoorzichtig zijn? En wat is er toch, vroeg van Lins, terwijl hij met gekruisde armen tegen de wand stond, waarover gij u bekommert. Wie toch in de wereld kan natuurlijk kwalijk nemen dat gij enige woorden wisselt met een oude kennis, met de zwager van uw broedig. De heer Huik weet, zo goed als gij, dat ik vogelvrij verklaard ben. En het had slechts van hem afgehangen, het had hem slechts één woord gekost, om mij mijn vrijheid en bijgevolg mijn leven te doen verliezen. Maar hij heeft dat woord niet gesproken en zal het ook niet spreken. Van zijn en het wegen heb ik dus niets te vrezen. En ik vertrouw dat hij het u ook niet kwalijk zal nemen, in die gij mij, hoe eerder, hoe beter, hiervan daan helpt. In tegendeel, zeid ik, met overhaasting. Het verblijf van de heer van Lins, of zoals meneer Hete mag, en dat vervloekte geheim, hebben mij reeds last en onaangenameheden genoeg veroorzaakt. En ik zal de heer Blaak uiterst dankbaar zijn, in die zijn er bemuyingen, daar een einde aan maken. Al zo, zeiden van Lins, glimlachende, zou het ga ik u van het bewaren van ons geheim ontslagen rekenen, wanneer ik eens van hier waren. Ongetwijfeld, antwoord ik, dat was immerste afspraak. Voorzeker, zeiden van Lins, maar het zou de heer Blaak welicht onaangenaam zijn, in die een wist dat hij enig aandeel in mijn ontkoming had. Waarom zou ik dit uitbrengen, vroeg ik. Ik hoop dat de heer Blaak te goede gedachte van mij heeft, dan dat hij mij voor m'n verklikker zouden aanzien. Voorzeker, zeiden Blaak, in blijkbare verwarring. Ik heb uit Munten.  Ik heb de beste gedachte ter wereld van de heer Huik, maar vervochten hij het tegen van Lins. Is het hier een plaats om over uw zaken te spreken? Kom met mij naar mijn huis, of... naar uw huis, herhalde van Lins? Nee, dat niet. Het zou welicht u zo niet zeer aangenaam zijn mij te ontmoeten, na de les die ik hem gisteren avond gegeven heb. Hoe, wat, zei het gij die heer Van Bevren met wie hij die affaire gehad heeft? Toch, gij hebt gelijk. Mijn huis is ongeschikt. Maar ga toch met mij, ik zal een veilige schuilplaats voor u uitdenken. Wij zullen dat in het rijtuig overleggen. Meneer Huik zal wel zo goed willen zijn, maar bij de notaris te willen voor ontschuldigen, door hem te zeggen dat ik geen tijd had, of wat hij verkist. Wel, het zei zo, hernaam van Lins. Meneer Huik, ik zeg u nog geen verwel, want het schijnt dat ons noodlot ons, het zei wij willen of niet, Thou kunst weder in aanraking wil brengen, en we zullen ook ander waarschijnlijk nog wel eens ontmoeten. Nog slechts één raad heb ik u te geven, zei Dik, haast u, want een uur verwel kan u noodlotig zijn, en daarvan datans kan ik u de verzekering geven dat het huis van Heinz voor u tegenwoordig een onveilige schuilplaats is. En uw edelen beloofd mij van deze ontmoetting niet te zullen spreken, zei de blaak, zich naar mij toewendende, en mij de handgramp achtig drukkende, terwijl van Lins mij met een hoofdknik voor mijn raad bedankte. Ik heb u reeds gezegd dat ik geen verklikker ben, antwoordde ik met enige trots, en ik herhaal u, wat ik eenmaal aan de heer van Lins zeide, dat ik slechts dan zal spreken wanneer mijn plicht het gebied. Ik weet niet of de heer blaak zich met deze belofte voorkomend tevreden stelde, doch hij diende er wel genoegen mee te nemen. De beide heren vertrokken en ik zag aan een ogenblik daarna gezamenlijk wegrijden, waarheen was mij onbewust. Weinige ogenblikken daarna kwam de zaankant er de trappenweerder af, en werd ik bij de notaris binnengelaten.  Ik zal mijn geschrijf niet nutteloos vermeerderen met een verslag te geven van het geniek met de heer Baufeld verhandelde, want hoe dikwijls zijn naam ook in de loop mijn verhaal genoemd is, en welke invloed hij onwetend en middelijk uitoevende op de gebeurtenissen welk ik te boek stel, zijn deel daar aan was echt er van een onregeschikte of liever van een verwijderde aard, en hij was in zekere opzichten te vergelijkend met de kaarsenmaker van de Schouwburg, die de verlichting bezorgd en zonder wie het spel niet vertoont, althans niet gezien zouden worden, maar die zelf nimmer tentoneelentreed. Voor hen echter, wie er nieuwsgierigheid enigszins door het voorafgaande geprikkeld en tans teleurgesteld is, wil ik er wel bijvoegen dat de notaris Baufeld een klein, schraal, in één gedromme ventje was van ongeveer 60 jaren, met een ziekelijke safraangeletronie, een baard van zes dagen en een knijpereel op de neus, een slaapmits op het hoofd en een servet daaroverheen, een gebloemde japon met een rode scherp aan het lijf, dat lijf gedoken in een met zitsbekleden leunstoel en de inpantoffels gestoken voeten rustende op een kopere stoof, dat hij gezeten was achter een brede tafel, vol schrifturen, akten, drankvlesjes, contracten, kashoudosjes, schepenkennissen en likkapotjes, en dat hij na een vrij langdurig gesprek, terwijl hij door herhaalde hoestbuien meer dan eens gedrongen was af te breken, erkende dat zijn oudste klerk gedwaald had, en de akten naar mijn zin, of liever, naar die van de heer Van Baanen, veranderde. Einde van 29e Hoostuk. Deze opname bevindt zich in het publieke domein. Hoostuk 30 van Ferdigland-Huik. Dit is een Libifox opname. Alle Libifox opnamen behoren tot het publieke domein. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilligig, ga naar Libifox.org, opname door Anna Simon. Door lot gevallen van Ferdigland-Huik door Jacob van Lennep. 30e Hoostuk. Het ging langer dan het voorgaande, en niet meer of minder belangrijk wezen zal.  Ik was met een enigszins luchtige gemoet van de notaris teruggekeerd, dan ik bij het heen gaan bezat, want de aanwezigheid van Van Lins daar te plaatsen, had mij doen vermoeden dat hij de papieren, in welke hij zoveel belang scheen te stellen, en waarom hij eerst zijn dochter naar Amsterdam gezonden had, en vervolgens zelfgekomen was, eindelijk had ontvangen, en dus geen reden meer bezat, om langer in een stad te vertoeven, waar zijn verblijf hem aan gevaar bloot stelde. Terwijl aan de andere kant, de weinige woorden tussen hem en de heer Blaak gewisseld, mij alle hoop gaven dat deze zich het lot seins voormalige bekenden zou aantrekken en de nodige midden in het werk stellen, om hem over de grenzen te helpen. En het zij dit gelukte, het zij van Lins betrapt werd, ik verzag dat in beide gevallen het ogenblik niet ver en meer af was waarop het mij vergun zou zijn te spreken. Hierbij nog kwam, dat even gelijk een minnaag in de kleinste zwaarigheid reden vindt tot bitterer ongerustheid en angst, zo ook de geringste straal van hoop door hem als de morgens stond enerblijde toekomst verwelkomd wordt, en de omstandigheid alleen dat de heer Blaak mij om geheimhouding verzocht had van het geen er tussen hem en Van Lins was voorgevallen, een omstandigheid welke hem al zo in zekere opzichten aan mij verplichte, was genoeg saam om mij met de hoop te strelen dat hij goede gedachten van mij opvatten zouden en zich in gevallen Lodewijk en Henriette afkerig bleven van het door hem gewenst de huwelijk niet langer ongenegen zouden toden mijn zielswens te vervullen. De ondervinding had mij toen nog niet geleerd dat verplichtingen van dienaart bij hem die ze aangaat, genige negenheid, maar enkel vrees en zelfs een zekere afkerigheid in opzichten van de verplichter doen ontstaan. De achtermiddag van de volgende dag zat ik op mijn kamer te werken toen Helding bij mij werd aangediend. Vrevelig dat opnieuw iemand uit dat noodlotte gehuis van Hains zich bij mij vervoegde en door zijn komst verse aanleiding tot vermoedenswekker kon, beknoorde ik de meid die hem gezicht had dat ik thuis was, en stond een ogendelijk in baraat haar met de boodschap weg te sturen dat ik bezigheden had en niemand kon afwachten.  Bij enig verder nadenken echtig en gedreven door de hoop dat Helding welicht een welkome tijding zouden brengen, veranderde ik van besluit en gaf last hem bij mij te laten. Hij verschende ook weldra, nam naar enige buiging een plaats en verhaalde mij dat hij, vernomen hebben op welke wijze ik hem thuis had gebracht, mij daarvoor zijn dank kan betuigen. — Wat zal ik u zeggen, meneer Huik? — zeiden hij, enigszins verlegen, en zijn hoed tussen de handen draaiende. Ik had wat typ in het glaasje gekeken, maar Inza Nivimus Omnes, gelijk weer op de Latijnse school, zeiden. Intussen, ik kan het haast niet verklaren hoe ik zo weinig compostmentes was. Het is waar, ik had wat hard gelopen, en dan wil mij wel zeggen dat men daardoor vatbaarder is voor de invloed van Bagus, en dus van de wijn alleen kan het niet gekomen zijn. Ik kon niet nalaten te glimlachen, want ik kende de waardij van dergelijke verschoningen. Aan welke reden men ook de dronkerschap waarin men verkeerd toeschrijven, de wijn heeft er nooit geen schuld aan. — Troost u, meneer Helding, — zeid ik — — we waren allemaal min of meer onder de invloed van Bagus. — Ja, her naar mij, dat is wel mogelijk, zoals anders goede wijn, misschien wel wat sterker dan ik gewoon ben. Het spijt mij intussen recht, want ik heb daardoor wel licht aanleiding gegeven dat het gezelschap spoediger opgebroken is dan anders het geval zou geweest zijn. Het was jammer, we zaten zo genoeg er bij elkaar, en die officieren waren aardige heren, en schenen vrij wat kennis en smaak te hebben in de poëzie. — Ze wisten wat iemand toekwam. — Dat hebben zij ten uwend opzichte getoond, — zeid ik — — hij zag dit als een compliment aan en lag te wittjes. — Overplinding der Vleierij, dacht ik bij mezelfen. — Maar, vervochten hij, — ik het op mijn leedwezig hoort, dat de heer Lodenwijk bij ons aan huis zo lelijk is te pasgekomen. — Dat is hij, antwoordde ik, — maar het zal beter zijn dat onderwerp maar niet aan te roeren. — Uw heer leeft gelijk, — zeid hij — — ja, het is wat onbegrijpelijk, — een geburen buiten die meer rare dingen bij ons aan huis, — wie had het ooit kunnen denken, — die hiervan beveren.  — Wel nu, — vroeg ik, — nieuwsgierig om te vernemen wat er nu weer gebeurd was. — Wel, — vervochten hij, — om met vader Vondel te spreken, — hij trok al heimelijk af en zonder enig teken van Wapen of Trompet. — Hij trok weg, — riep ik — — God dank. — Met de noorderzond verhuist, — hernam hij, — enigszins verwonderd over de uitroep van Blijdschap. — En zijn dochter? — Nee, — die is er nog, — antwoordde hij, — maar ze zal niet lang meer blijven, — althans, — Heinz wil haar niet in huis houden. — Niet? — En wat is er nou voorgevallen, — vroeg ik — enigszins minder — in mijn schrik — met dit tweede bericht. — Ik was gisteravond bij mijn buurjever op een kommetje koffie genodigd, — want uw edelen moet weten, — zij verzoekt me nog wel eens avonds, — en ik heb er altijd vrij aan tre, — een eer die aan alle heren niet gegund wordt. — Ja, — zei ik — ik begrijp dat zij zwak voor u heeft. — Nu — dat is tot daarom toe, — hernam hij, — maar het is in alle gevallen niet in haar te mispreisen dat zij niet te eidel is, — omdat een oud man, — als ik ben, — wat te keuvelen, — en zei we de smaak in, — als ik haar nu en dan in zijn versje voorlees. — Ik was enigszins verwonderd over deze smaak van Amelia, — maar bij verder nadenken begreep ik — dat zij — in de afwezigheid — haar vaders, — na het voorgevallen, — liever niet alleen was, — en dat het gezelschap van helding al was het niet onder de belangrijkste te stellen, — haar toch altijd enige gerustheid moest inboezemen. — En was haar vader niet thuis, — vroeg ik — — dat is het mooie, — antwoordde hij — glimlachende. — Ik zat moedersiel alleen met haar, — in vis-à-vis, — zoals de Franse zeggen, — en ik had een pijp opgestoken. — Ik zou haar juist mijn gedichtje op het keltje gaan voorlezen, — dat haar de monsieurs — zo beviel. — Weet u edelen? — Ik weet al. — En toen? — Daar kwam net haar papa thuis.  — Wel, papa, — volgens zij zo, — is u edelen geslaagd in uw bezoek? — Ja, — zei hij. — En toen haalde hij een dik pakpampier uit zijn rockzak en leidt op tafel. — Ik begon al ongerust te worden over u lang wegblijven, — zei hij. — Ja, — zei hij. — Ik heb nog een ontmoeting gehad. — En toen keek hij mij zo schuins aan van onder zijn bril, — alsof hij wilde zeggen, — pak je biezen. — Ik was juist voornemend, — zei ik — aan de juffig — een gedichtje het gaan voorlezen. — Ga uw gang, — zei hij, — monsieur Helding, — en laat ik u niet stoeren. — Ik dacht, — de man wil het toch eens horen, — maar daar kwam niet van. — Hij haalde een kassette voor de dag, — open het pak dat hij mede gebracht had, — nam enig pampieren daaruit, — die hij wederbij zich stak, — en verborg de rest in de kassette, — zonder bij dat alles tenminste achtergeven op het genikvoorlas. — Dat als niet beleefd, — zei ik, — maar inderdaad, — het scheer mij die avond op uw krantje, — reedst toe, — dat hij hier geen rechte smaak vond in de poëzie. — Alles behalve. — En toen ik gedaan had, — in de plaats van toon het een of ander te zeggen over mijn werk, — of mij tenminste over de genome de moeite te bedanken, — daar draaide hij zich op een man naar mij toe en zegt, — monsieur Helding, — als u edel nog van een kommentje koffie gediend plieft, — zo is het uw gegund, — maar drink het dan spoedig op, — want ik heb het ene en ander met mijn dochter te onderhandelen. — O, — zei ik, — ik ben niet gaar met het overlast, — dan ga ik liever direct heen. — want ik was knorrig, — precies, — ik ben doodgoed, — maar ik heb niet graag dat iemand mij affonteert.  — En ging uw edelen toen heen? — Nog niet, — als uw edelen horen zal, — het mooisste moet nog komen, — terwijl ik mij gereed maakte om te vertrekken en nog een kommentje aannam, — dat me je vrouw Amelia, — die het, — geloof ik, — weer goed wel maken mij toerrijkte, — daar komt Heinz binnen en begint de praatje. — Zo, — senior Heinz, — zei de heer van Bevren, — uw edelen komt juist van pas, — ik moet heen de avond nog de stad uit. — Ei, — ei, — dacht ik, — en wilde u betalen, — hetgeen ik u tot heen is schuldig ben, — en u meteen verzoekend zorgt te dragen dat mijn dochter geen in bezoeken meer tegen haar zin ontvangt. — Wel wel, — zei Heinz, — gaat uw edelen heden nog op reis, — zeker naar Deventer, — voegd hij erbij, — met een spotachtig gezicht. — De heer van Bevren keek hem aan, — als wilde hij zeggen, — dat zijn uw zaken niet. — Wees maar zo goed, — zei hij, — mij uw briefje van verschotten te geven, — dan zal ik u betalen, — en de maand uit meteen. — Hm, — zei de Heinz, — mag ik u vragen of er nog meer heren van uw naam te Deventer zijn? — Gij zei het nu schierig vanavond, — senior Heinz, — zei de heer van Bevren, — met een gezicht, — als of hij hem van de trappen wilde gooien. — Desmaar, — vervolgde Heinz, — omdat de lieden zijn die beweren dat er nooit iemand van die naam binnen Deventer bestaan heeft. — Dat zou al toevallig zijn, — zei de anderen, — mijn vind die anders overal. — Maar senior Heinz, — wacht tot gij tenminste onderschout geworden zijn, — al voor ons mij met dergelijke onbescheidende vragen lastig te vallen. — Daar had u edelet gezicht van m'n juffer Amelia moeten zien. — Het arm is gaaf, — werd zo pleek als een doek. — En Heinz, — keek ook zuurig, — dat beloof ik u. — Meneer, — zei, — gij mocht dan van Bevren heten of niet, — maar al ben ik geen onderschout, — zo zou er toch een onderschout kunnen komen en uw vragen doen die u niet aangenaam waren. 