Reinaart de Vos | Unknown | Myths, Legends & Fairy Tales | Audiobook Full | Dutch | 1/2
Maakt toch dat hij niet ontspringt, want geen weet, zijn list is groot. Raakt hij drie voet buiten nood, hij zal u beiden nog ontsnappen. En wie zal hem dan ooit nog knappen? Moet hij hangen, hangt hem dan. Eer men een golg bereiden kan, ik zeg het u ernstig, is het nacht. Heer Isengrim sprak wel bedacht. Koning, er staat een golg hiernaarbij. En bij die woorden zucht hij. Toen sprak de kater, heer Isengrijn, u hard doet zeer, en het mag wel zijn. Maar als men laatst uw broeders richten, wie was het die hen meest betichte? Was het Reinaard niet, die medeging totdat men ze aan de golg ging, die arme ruden en weide lanken? Zou het gij het Reinaard nu niet denken? Had het gij moed, het waar al gedaan, maar geblijft hier werkeloos staan. Isengrim, antwoorden gestoord. Geef uw lessen waar het behoort, hadden wij maar een goede strop, vanavond wist er iets lang zijn kropp, wat zijn achtereind mag wegen. Reinaard had te lang gezwegen. Heerens sprak hij, verkort mijn pijn. Thiebert heeft een sterke lijn, die nog van geen ezel brak, hij draagt hij in de binnenzak, sinds hij die nacht de pastoor beet, die voor hem stond zonder kleed. Tot een beul zeid gij verkoren, die er juist toezijd geboren. Wat Goudus Isengrim de held, en Bruyn die meezijd aangestelt, om Reinaard uw een bloedverwand op te knopen met eigen hand. Toen sprak hij de koning aan. Doe ook Thiebert meedoen gaan. Hij kan klimmen waar het moed zijn. Thiebert, ga, en draag de lijn. Maak met die herende gal gereed. Wat uw scheelt, dat doet mij leed. Dan sprak Isengrim tot Bruyn. Waarlijk, bij de monnekskruin die boven op mijn hoofd nog staat, ik hoorde niet meer beet gen raad, dan de raad van Reinaard hier. Hij verlangt naar Kloosterbier. Kom, we zullen het hem gaan brouwen. Thiebert stond het aan te schouwen. Haal voor de lijn, zei Bruyn. Haal voor, nu vergeld mij, Reinaard, oor, wangen en klauwen, en u het oog. Opweg, opweg, hij hangen zo hoog, zo schandig dat al zijn vrienden hem merken. Ja, zo krijgt hij loon naar werken, spakt de kater. Op, komt op, beleider doe ik nooit een strop. Zo zijn deze erop gesteld, om te gaan naar het Galgenveld.  Nochtans ging Izengeem niet heen, of riep eerst allen nog bijeen, vrienden, buren, nichten, neven, die binnen het hoeftijdskoningsbleven, en hun sprekend van de vos, zij hun streng, laat die niet los. Zelfs beval hij aan zijn wijf, vrouw herzinde, op straf van het lijf, dat zij Reinaard onvervaard vast zou houden bij de baard. Hij hem niet zou lossen, wat hij zei, hoe hij dreigde, of hoe hij schrijde. Noch uit liefde, nog door nood, zelfs al kostte het haar de dood. Reinaard sprak met korter woorden, dat zij het allen duidelijk hoorden. Heer Izengeem, uwe zorg is groot, al sta ik aan uw schimpen bloot, al juicht geef rij om mijne schade, toch vraag ik u een halve genade, laat herzinde van mij af. Het waren voor haar te harde straf. Armkens waar ik in gerust heb, handelkens die ik gekust heb, komen hier niet wel te pas. Dacht ze wie voor haar ik was, liever dan mij op te snoeren, zou zij mij de dood ontvoeren. Ik zal niet vluchten, heb geen schroom, Izengeem, mijn dierbare oom, Thiebert, Bruin, verricht uw werk, want uw vrok kent paal nog perk. Door uw een onverzoembare haat bracht hij mij in deze staat, rooft hij nu mijn eer en leven. Doch op u zal de schande kleven. Het zij zo, ik sterven dan, maakt spoed, ik trek eruit met klukkenmoed. Het is maar eens, ik moet er door, en mijn vader ging mij voor. Ik doe het kort en koen als hij. Gaat en recht de golg maar vrij. Ewig ter hellen moet hij varen, wilt hij mij nog langer sparen. Amen, antwoorde Izengeem. Amen, ja, zo moet het zijn. Ewig ter hellen moet hij varen, die hem langer zouden sparen. Haasten wij ons, viel Thiebert in, en zij sprongen, blij van zin, samen vooruit, wipten, melden, overgrachten, struiken, velden. Thiebert viel het lopen wat zwaar, het stropseel sleepte hem achternaar, doch hij draafde met goede wil. Reinaard stond en zweeg al stil. Zag badaard zijn de vijanden lopen, om de strop aan de galk te knopen, maar hij dacht, ik hang nog niet, mogelijk dat het nooit geschiet. God in de hemel, zie die heren kinderspringen, wippen, keren, hoe ze rap en vrolijk zijn. Na vreugde komt ook pijn. Ik zal de jongkers wel hun lopen en hun lachendoen bekopen. Het zal met hen maar slecht vergaan.  Met Reinaard is het nog niet gedaan. Ondertussen ben ik blij, dat zij kinder zonder mij, galk en strop gereed gaan maken. Ze beter zal ik mijn doel weet raken, nu getoond wat ik nog kan. Menig dier en menig man heb ik in mijn leven bedrogen, maar nu zal de fijnste logen komen die men ooit bedacht. Op de gantse nacht, de koning is slim, ze zal hem verbazen. Noble deed de hoerenblazen en beval met kracht en klem naar het golgenveld met hem. Reinaard sprak. Laat ze eerst bereiden, de golg waar jij mij heen doet leiden, ik kan die immers niet ontgaan. Intussen zal ik mijn oevel daan, al mijn fouten, al mijn zonden, bichtend aan hof en volk verkonden, op dat men later geen anderen beticht, met het zicht. De koning sprak. Nu, zeg het dan. Reinaard, als een droevig man, keek allen langzaam aan in het rond en als zichtend spakt zijn mond. Dat god mij zijn genade leen. Ik zie tans niemand om mij heen of ik heb hem wat misdaan. Daarom hoort maandachtig aan. Gij allen, groot en edele heren, laat een arme man u leren door zijn voorbeeld, wat het zij en slaaf te zijn van poeverij. Ik was een lief en aardig kind door een ieder zeer bemind en nog nauwelijks van de man ging ik spelen met een lam. Zijn geblaad klonk zoet mint oor. Eens, het staat me nog duidelijk voor, betek het uit lauter spel. Doch mijn beet dronk door zijn vel. Ik lept het uit geroonde bloed en het smaakte mij zo zoet. Ik proefde toen het vlees erbij en het was mijn echte ney. Dan waar ik geiten hoorde blaten in het wout of op de straten sprong ik uit en vlamd op vlees. Ik was daarbij niet zonder vrees, maar betek eerst twee bockskins neer. Ik deed nadien al meer en meer. Zo werd ik stout en rap en koen. Ik had een haan op, dan een hoen. Dan een gans, het smaakte alles goed. Hoe meer mijn tans zich doopt in bloed, hoe vreder en velle werd ik bij het eten. Dan heb ik doodgebeten. Lang daarna, bij winterijm ben ik eens met Izingrijm tot dicht bij Bazelen gegaan, waar hij mij plechtig deed verstaan onder een grote eikenboom dat hij mijn oom was. Ja, mijn oom. En al mijn magen opkontellen.  Te Bazelen werden wij gezellen. Wij zoeren daar malkanderen trouw tot mijn eeuwig naberrouw. Sinds dit plechtig hulpbeloven gingen wij samen wandelen en roven. Hij is straalt groot en ik het kleen. Alle bejaagde was gemeen. Oh, wij stolen machtig veel, maar ik kreeg schier nooit mijn deel. Nee, dat kreeg ik nog niet half. Roofde Izingrijm een geit, een kalf, of hier een hamel, daar een ram, dan broelde hij zo wild en gram, toonde mij zo kwoest gelaad, scheen zo toornig en zo kwaad, dat hij mij wel haast verdreef en gans de buit de zijnen bleef. Om kakeel en haat te vlieden liet ik dat nog tans geschieden. Als wij een grotere prooi belaagden een os, een koei of een zwijn bejaagden, had ik op zijn best een beet. Dadelijk was de vraad gereed met zijn wijf en zeven telgen om het alles in te zwelgen. Wat knoch of been hem lang gevraagd, al door de zijnen afgeknaagd, wie heb hij mij toe en zelden meer. Toch beminnik Izingrijmzeer. Ja, al hadden ik niets verwoorden voor mijn oom, waar ik gestorven. En nu brengt hij mij ter dood. Doch, ik leed genen hoornsnood, want ik was toen door mijn list rijker dan wel iemand wist. Koning Noble, ik bezat en bezit nog zo'n schat dat geen volgeladen wagen dien op zeven maal zou dragen. De Koning Riep verwondert uit, zo, waar haalt het gijt die buit en zeg, waar is die schat gegaan? Rijnard zeiden, vorst, hoor mij aan. Laat Muus zeggen wat ik weet het zijn mij lief of het zijn mij leed, na mijn dood blijft niets verholen. Weet dan, ik had die schat gestolen. Oh, ik redde toen u hoofd, want had ik hem niet geroofd, zeker waard gij nu vermoord, edele koning. Bij dit woord riep de koning in ontsteld, hemel Rijnard, wat gij meldt in de naam die eeuwigheid waar de gulch u henen leidt en waar God uw ziel moog sparen, wil ons toch alles openbaren wat gij gezien hebt of gehoord, vanbaraat tot zulke moord. God bewaar mij een echtgenoot, zegt de waarheid, Frank en Bloot.  Hoort nu Rijnard's lozen zin, hoe hij koning, koning in, en hedet hoofd door zijn verhalen, door zijn lichen, zal doen dwalen, maken dat hij de dood niet sterft, maar is konings hoogste gunst verwerft, ja, dat beruinen is een grijn zelf beschuldigd zullen zijn en het bier nog drinken zullen pijden, dat zij zo zuurd voor hem bereiden. Met een schijnbaar droefgezicht sprak hij, mevrouw, ik ken mijn plicht en weet wat mij te doen behoort, al had ik uw edel vermaan niet gehoord. Ik zal de waarheid openleggen en wat mij bezwaart vrij moedig zeggen. Ded ik het niet, voor weinig uren zou ik het in de hel bezuren waar mijn eeuwig brandt en blaakt. Zo de koning wat stilte maakt meldt ik wie uw edele gade wou vermoorden, reeds verraden. Nochtans beef ik om zaand te klagen, want meest allen zijn mijn magen die ik lief heb bovenal. Ik breng ze nood in ongeval. Doch ik vrees dus straf der hel waarin eeuw gepijn en gekwel leiden moeten boven maten zij die hem moord verholen laten. De koning wat het hart is waar. Rijenaard sprak hij, is het wel waar? Of het waar is, welke vraag, zo waar en wis als ik vandaag gehangen wordt zo waar en wis. Koning, jij weet hoe het met mij is kan ik nog de dood ontgaan? Nee, hoe zou ik dan bestaan u een logen voor te dichten zonder voor de schrik te zwichten van het lot dat mij genaakt dat mij verdoemd of zalig maakt. Ik ben een arm verlaten man die geen list meer redden kan die na de eeuwigheid overgaat. 