Jan Anne Roukema: doorbehandelen of niet. Wie beslist? - Tilburg University
Wie bestel is er over doorbehandelen? Dat vind ik een heel belangrijke vraag, want dat zou natuurlijk de patiënt moeten zijn. En dat is in feite zelden het geval. We roepen daar wel over, maar er zijn bizar verschillen in doorbehandelen. Niet alleen tussen verschillende disciplines in de zorg bijvoorbeeld. De pleeghuisartsen gaan er heel anders mee om dan internisten. En chirurgen gaan er wel heel anders mee om de neurologen. En een heel bijzonder voorbeeld zijn de longartsen bij Longkanker, de grote killer van deze tijd, die heel lang doorgaan met behandelen. En als nou de patiënt daar nou werkelijk in alles echt een stem had en ook gehoord werd en dat werd echt meegenomen, niet alleen in de interactie tussen de dokter en de patiënt, maar ook blijdsmatig in breder verband, dan zou dat een enorme stap voorwaard zijn. Op dit moment, als je het meet, als je het werkelijk meet, wordt de grootste beslissing door te wandelen of niet, zeker de heide maar de dokter wat er moet. Dat is wat er nu gebeurt. Dat is ook niet zo vreemd. Een medisch specialist weet veel meer. De meeste patiënten zijn er lang blij dat ze het kunnen volgen waar het over gaat. Dat is ook helemaal niet zo vreemd. Dus wij zouden als beroepsgroep veel meer moeten vragen aan de patiënten, want vindt u er zelf van? Het is onze verantwoordelijkheid, vind ik. Wij zouden dat moeten doen. Het wordt er duur om dat we geen echte beslissingen durven te nemen. Als wij als artsen samen met degene waar we voor zijn, de patiënten, buiten de politiek om, maar gewoon een groep hadden gevormd en is met alle verstandigen gepraat over hoe ver ga je door met de behandeling. Dan was dit misschien allemaal niet nodig geweest. Maar dat is niet gebeurd. Als ik moet beslissen of mevrouw Janssen wel of niet toch nog chemotherapie krijgt, Areson van 10.000 euro per maand, waarmee ze misschien 2-3 maanden langer leeft, en die mevrouw kijkt mij aan, die wil heel graag nog meemaken dat haar dochter overkomt uit Amerika die net de kindje heeft gekregen.  Ja, ga ik dan zeggen, die krijg je niet, die chemo? Als wij met z'n allen beleid maken en zeggen dit soort behandelingen, dat gaan wij niet meer doen met z'n allen, voordat mevrouw Janssen bij mij het spreken komt, dan hebben we kans dat we de samenleving een beetje beter kunnen maken, maar dat gebeurt niet. Ik ben op zich geen tegenstander van dat de macht er onzeker aan toeneemt, want eindelijk is er een instantie in het land die ergens een halt toe roept. We hadden het zelf moeten doen, we hebben het niet gedaan. Nou, dan de verzekeraar Maag, dat vind ik nog niet zo erg, maar het maken van wijze keuzes over hoe lang je doorgaat met de behandeling zou de beroepsgroep samen met de patiënten moeten doen, dat zie ik nog niet gebeuren, dus daarom gaat het de verkeerde kant op. En wat krijg je dan voor maatregelen? Ik heb een oude stelling, die heb ik ook in mijn oratie heel lang alleen gebruikt. De term gezondheidszorg bestaat uit twee woorden, gezondheid en zorg. En die woorden hebben steeds minder met elkaar te maken. Gezondheid en illusies op gezondheid, daar worden miljarden aan verdiend en daar hebben we het de hele dag over. En zorg kost alleen maar heel veel geld en dan moeten we proberen vanaf te komen. En dat zie je gebeuren, dat neemt alleen maar toe. Ook in de zogenaamde participatiesamleving is gewoon een smoesje voor minder zorg, doe het maar zelf. En dat zie je overal, want zorg is heel duur, dat moet namelijk door mensen worden gegeven, aan een andere mens, van niks op te verdienen. Het is heel duidelijk zo dat als je ouder wordt, dat heel veel mensen de kans krijgen om ook wijzer te worden. Dat doen ze helaas niet allemaal, maar wel een heleboel. En als je dus een gesprek hebt met een klein kind, een jong kind, ik heb dat niet heel veel gevaar met me, maar als ik daar van collega's over hoor, die zijn, die kinderen zijn vaak bewijzerd, dan zien we een eigen behandeling wanneer het een eerste gezicht is dan hun ouders. Dan krijg je de tussenfase tussen de adolescenten en de werkende samenleving en dan krijg je de bejaarden. En die tussengroep, daar wordt ook al het geld in verdiend en die wil maximaal doorleven. 