Gevolgen en Ervaringen Stigma en Werk - Tranzo - Tilburg University
Wat ik in die periode ook heel lastig vond, is dat ik al iets van negen jaar prima werkte en dan wordt je ziek, iets waar je ook niet zelf ook kiest. En dat je dan op zo'n manier met je om moet gaan, alsof er dus niet meer wordt gekeken naar die Jessica die van tevoren was en die prima ook haar bijdrage deed. En ook prima beoordelingen had en opeens wordt er anders met je om gegaan. Ja, dat voelde voor mij zo aardig. Daar heb ik me echt ook wel doorgevoeld dat, alsof ik niet meer gezien werd, niet meer gezien werd voor dat alleen mijn zieke deel werd gezien en niet meer mij als totaal persoon, zeg maar. Wat mooi is, is dat mensen vaak het uitspreken en dat ze maar niet tegematiseren en bedoelen. Dus je krijgt gewoon vragen, kun jij dat wel of ja, dat moeten we even goed vastleggen en dan denk ik van, waarom bij, mijn collega's schrijven je het ook niet op. Dus daar rijden mensen heel veel voor je invullen hoe ik mijn autisme en waar ik last van heb, zonder dat ik ze dat vertelte. Ik merkte dat ik toen ik toch kwam na mijn eerste depressie op het werk, dat mensen niet meer tegen mij wilde praten of durven te praten, dat mensen ook echt de andere kant uitkijken. Of er waren mensen echt achter een kast of een plant wegdoken van, oh, als ik haar zie, dan moet ik iets zeggen en ik weet niet wat. Of ik durf dat niet of ik vind dat misschien eng. Ik denk dat ik misschien nog het eerste, of een van de eerste dingen vond dat mensen in mijn optiek mij negeerden, alsof ik er niet meer was. Dat gaf me zo'n onzichtbaar gevoel van echt zo'n gevoel van ja, maar jij mag hier niet meer zijn of je doet er niet toe. Toen ik uit de kliniek kwam en ik weer bij mijn ouders ging wonen, werd ik gebeld op mijn mobiele nummer. Ik had nog steeds zo'nzelfde mobiele nummer en een oud collega beelde op en die zei, die wens mij eigenlijk een prettig leven verder. Dus die nam eigenlijk gewoon afscheid van me, die nam ik letterlijk afscheid van me. En ja, ik was verbijsterd en ook wel kwaad. Ja, voornamelijk dat.  Ik denk dat die afscheid van me wilde nemen omdat die bang van me was geworden. Omdat ik denk dat ik ben dat het ook niet zo'n hem zou doen, of dat ik slecht zou zijn voor zijn carrière, of dat de associatie met mij gewoon door andere, dat mensen daarmee zouden kijken. Ik denk dat het dat het was. Ik ben verplichtkundige van huisuit, zoals dat heet. En mijn eerste dag in de opleiding kreeg ik een welkomstspeech. En die man die opende met dat psychiatrie en psychiekwetsbaarheden op de voorgrond stonden in de opleiding, dat daar ook voor was. En dat er een aantal uitzonderingen waren van mensen die dus nooit verplichtkundige konden worden. En het eerste wat hij opnoemde was autisme. Ja, vier jaar later beweze ik dat dat gewoon prima kan. En inmiddels ben ik een 12 jaar. Dus dat vond ik wel heel tekenend van een stigma, zelfs in de gezondheidsorg, van iemand die verstand heeft van de psychiatrie, die dan onderuit schoffelt van, jij kunt je droom niet waarmaken. Dat doet ook wat met je natuurlijk. Als je dat gevoel hebt dat mensen over je roddelen. Ik weet ook dat mensen over me geroddeld hebben. Je ligt altijd onder vuur. Als je zelf een psychische kwetsbaarheid hebt of je bent verslaafd geweest, dan wil je altijd met een groot glas bekeken. Altijd. Een werk nemen met kanker wordt makkelijk ontzien met liefde. En daarmee wil ik zeggen dat mensen die met kanker hebben, dat roept veel empathie op. Dat is psychophonie. We verwegen het feit dat ze vaak terugtrokken zijn, niet zo sociaal zijn als dresd. We roepen wel minder empathie op. Soms krijgt het me zelf trouw heel erg. Omdat als iedereen in jouw omgeving of in je team, in mijn team tegen mij zegt, je ziet er moe uit of je hebt het zo druk, en als je dat een dag lang doet, dan denk ik om vijf uur. Ja, ik heb het inderdaad heel druk. Terwijl ik elke dag niks hoef te doen, bijvoorbeeld. Zo zwart wit kan het wel zijn. Het vervelende is dat hij juist dan zo'n overbezorgdheid of die betuteling juist maakt dat ik erover ga piekeren. En dat is wel weer niet willen, want dan raakt mijn hoofd vol. En loop ik vast en doe mijn werk niet.  Terwijl als we gewoon normaal een gesprek voeren en gewoon vragen één keer van heen, is het niet te druk voor jou. Dat kan natuurlijk gewoon. Ik ben, zeg maar, en meer collega's met mij, door een regulisatie. Dat gaat volgens een heel net principe. Ik weet dat dat nooit aangeven of het mijn ziek zijn aan een rol en heeft gespeeld. Ik heb dat echt wel zo ervaren, zeker omdat er op een gegeven moment wel weer ook nieuwe functies toch weer kwamen binnen dezelfde afdeling waar ik werkte. Waarbij dan tegen mij bij het gezegd dat dat een senior functie was en dat ik niet daar de senioriteit voor had, terwijl in de regulisatie was ik wel afgespiegeld tegen iemand die wel senior was. Het moment dat ik mijn baan verloor, het was een samenloop van de bestandigheden, maar mijn autisme speelde daar wel echt een rol in. Ik werkte op dat moment, zowel bij dat melastdienst als bij een intensive care afteling om een diploma zijn dergelijke op te poetsen. Dat was een bezuinigingsronde. Ik heb daar negen maanden met heel veel plezier gewerkt en een maand voor die bezuinigingsronde waren er opeens problemen in mijn interactie. Ik was niet duidelijk genoeg geweest na een collega en die collega vond dat vervelend. Nou, dat kan. In mijn hoofd is dat geen groot probleem. Ik krijg tegenover elkaar zetten, praat je het uit. Alleen met mij moeten er dan een BNC-leiding geven erbij zijn. Een PNO-medewerker. En moet het meteen op papier gezet worden wat zoveel druk oplevert dat mijn autisme in volle bloei ziet. Ik zeg dan ook niet de juiste dingen. Ik ga dan heel direct zijn, dus dan is het heel makkelijk streepje zetten en tadaal, en als een maand later stond je op straat. Dat was heel schokkend. Dat maakt dan dat ik ook denk van oké, ik kan het dus toch niet. Dan maakt het totaal iets anders. Dat kost dan een jaar. De periode dat ik werkzoekende was, was ik ook in behandeling voor mijn autisme. Dat werd gecombineerd met elkaar. Ik kreeg een jobcoach bij de GGZ of een arbeidscoach bij het GGZ. En we zijn samen eigenlijk weer begonnen van oké, waar sta je, wat wil je gaan doen? Ik wilde niet meer in de zorg werken, maar ik had wel die diplomas.  Er moest geld op de plank, dus ik werd naar de thuishoog gestuurd. Een grote thuishoogorganisatie open geweest over mijn kwetsbaarheid. En toen werd daar gezegd van ja, je bent al acht jaar verpleegkundige, maar dit is een nieuwe CAO. Dus je moet helemaal op nul beginnen. Dat was vreemd. Waarom? We willen wel zeker weten dat je je werk goed kunt doen, wordt er dan gezegd. En dan denk je van ja, maar daar is mijn proeftijd voor. Nou, toen ik in dienst kwam daar vanwege een nieuwe CAO en omdat het allemaal nieuw zou zijn voor mij werd besloten van oké, je bent HBO geschuld, je hebt werkervaring, dan zet je in de laatste slaren schaal niet van de HBO, maar van de MBO. Dus in plaats van schaal 45, schaal 40. Dat zouden ze dan een half jaar aanzien. En na het half jaar zou ik in een evaluatie komen en dan zou ik netjes betaald gaan. Zijn stemlikken in eerste instantie me heen. En na een half jaar wordt dat gespreid niet gevoerd. Ik merkte dat toen ik interna na een andere functie ging, dat er vanuit harem ook daadwerkelijk werd gezegd van we maken met jou aparte afspraken op papier je over je functioneren. En dat ging nog niet zo zeer over de functieinhoud, maar meer van of je wel je grenzen kon aangeven, of je wel genoeg pauze gaf. Dus ik had idee dat er op alles een vergroot gat glas lag, dat ik echt heel erg werd gevolgd of ik het wel kon volhouden. En ik merkte daarin dat ik voor mijn gevoel niet meer het vertrouwen kreeg. Dat hij juist uitgegaan van dat ik het misschien niet zou kunnen en het werd een beetje gebracht als zijnde van we nemen je in bescherming, maar zo heeft dat voor mij absoluut niet gevoeld. Nou, je merkt dat ze heel... Waar werkgevers bang van zijn is moeilijk te zeggen, omdat ze al heel krampachtig met je omgaan. Dat wil zeggen dat ze heel lastig vinden om te verwoorden hoe ze naar je kijken. Ze hebben in ieder geval bepaalde beelden bij bepaalde verwachtingen. Maar daar zijn ze over het algemeen redelijk gesloten over welk beeld dan precies. Toen ik dus bij de vrouwenopvang ging solliciteren en daar afgewezen werd, vond ik echt heel naar.  Ik had voor mezelf het gevoel van ik ben goed bezig, ik ben gestopt met mijn middelen gebruik, ik ga direct naar school toe, ik ga naar HBO-pleiding volgen. En ik kwam daar bij die vrouwopvang en daar werd eigenlijk verteld van nou, dat moest ik helemaal nog niet doen, want daar was ik nog helemaal niet aan toe. Dus ik werd een stuk in de tijd teruggeworden en deed wat met mijn eigen waarde. Ja, het feit dat ik niet weg aangenomen en doordat ze gehoord hadden van mijn vorige werkplek dat ik autisme maakte me heel erg boos, tegelijkertijd machteloos. En ik wist ook niet wat ik eraan kon doen en je droom valt eigenlijk en duigen omdat je juist een beeld hebt van een heel open-minded organisatie terwijl die dat helemaal niet blijkt te zijn. Nou, ik heb bij een reintegratiebroker gezeten en daar werd gewoon gezegd, je moet het niet vertellen. Ik had al redelijk wat schaamte. Als mensen dat tegen je zeggen van je moet het niet vertellen dan wordt de schaamte eigenlijk alleen maar groter en dan denk je echt van ik heb iets vreselijks meegemaakt zo vreselijk dat niemand dat eigenlijk mag weten. Nou, als je tegen stigma aanloopt zoals het mislopen van je droombaan dan heeft dat zeker effect op jezelfvertrouwen. Maar ik ben wel het type persoon die van een beetje friksy juist sterker wordt. Maar ik vond het wel lastig om weerbaar te zijn in die situatie omdat ik beginnend was op de arbeidsmarkt eigenlijk klaar was om alles te accepteren voor die droombaan en dan is het heel lastig om je te verzetten. Mijn vriend en ik waren altijd gestopt. We zijn samen gestopt. Zijn samen ook uit een verslavingskliniek weggelopen. Hij zat 17 maanden, ik negen maanden en we zijn uiteindelijk samen weggelopen. En zou de samen op een gegeven moment aan het werk gaan en ik ging mijn inlaat schrijven bij de uitzetende bureau's en hij ging zich laten inschrijven bij de uitzetende bureau's. Nou, ik had al heel snel werk eigenlijk al binnen een week omdat ik al van tevoren goed had nagedacht over ga ik dit nou vertellen dat ik verslaafd ben geweest bij die uitzetende bureau's of niet. 