Tom Sawyer, De Lotgevallen van | Mark Twain | Action & Adventure Fiction, Children's Fiction | 1/5
Hofdstuk 1 van de Lotgevallen van Tom Sawyer. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opnamen zijn vrij van uteursrechten. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilliger, ga naar LibriVox.org. Opname door Bart De Leeuw. De Lotgevallen van Tom Sawyer door markt 2. Hofdstuk 1. Tom. Geen antwoord. Tom. Geen antwoord. Waar zou die drommelse jongen toch zitten? Hoor je me niet, Tom? De oude dame die deze woorde sprak toch haar bril naar beneden om er overheen te kijken. Daarna duurden ze hem naar boven om er onderdoor te kijken. Zelfde of nooit gebruikten ze hem om er door te kijken, althans niet na een zo onbeduidend voorwerp als een kleine jongen. Immers, haar bril was haar roem, de tots van haar hart, en ze had hem gekocht om ons zag in te boezemen, niet om dienst te doen. Voor haar ogen toch, kon zij evengoed een deksel van een sauspan genomen hebben. Een ogenblik zag zij onthutst in het rond enzijde, die bepaald barst maar luid genoeg om door al de meubelen in de kamer gehoord te worden. Als ik je krijg dan zal. Meer kon ze niet uitbrengen, want al pratende had zij zich voorover gebukt om met een bezem onder het bed te voelen, of zich daar ook iemand verscholen had. En ze heigte haar adem, toen zij naar lang duwen en stompen niets dan de kat tevoorschijn haalde. Ik heb nooit van m'n leven zo jonger gezien, nu zullen we eens buiten kijken. Ze ging voor de open deur staan en keek de tuin rond tussen de tomatobroepjes en het door een appelkraut. Geen Tom. Daarna gebruikten ze haar handen als spreektrompet en schilder, ben je daar Tom? Wacht, daar hoort ze plotseling een licht gedruis achter zich en ze keert zich om juist bij tijds om een jongen bij de panden van het buisje te vatten en hem het ontkomen te beletten. Wel, ik had raar moeten denken dat je in de profisiekast zou zitten, zij zei. Wat heb je daar gedaan? Niets tante. Niets? Kijk eens naar je handen en je mond. Waarom kleven die zo? Dat weet ik niet, tante. Nu, ik wel. Er zit je lij aan. Heb ik je niet honderdmaal gezegd en broek zou het hebben als je je lijst snoepte. Geef me die roede eens aan.  De roede werd in de lucht geschwijd en was op het punt om op de jongen neer te komen toen hij uit riep. Tante, kijk eens achter u. De oude dame draaide zich om en legde de roede neer om een partij hemde te redden die ze op de haag te drogen had gehangen en die door haar eife om paraatenexecutie te houden op de grondware gevallen. De jongen maakte van de gelegenheid gebruik om over de schutting te klouteren en was in een ongezwaar verdwenen. Tante stond in mijn ogenblik beteutigdaad te kijken en barste toen een lachen uit. Die duivels jongen, zal ik dan nooit wijzer worden? Het spreekwoord heeft gelijk hoe ouder, hoe gekkig. Een ouderhond kan mee geen nieuwe kunst te leren. Elke dag verzint de jongen iets anders maar wie kan dat allemaal vooruit weten? Het is alsof hij voelt hoe lang hij meer pleigen kan voordat hij kwaad wordt en als ik dan eindelijk boos ben brengt hij mij in ogenblik van het onderwerp af en laat mij lachen en voorbij is het. Hij gelijkt me onder de vingers weg voordat ik hem kan straffen. Ik doe mijn plicht niet aan die jongen zo waar als ik leef. Staat er niet geschreven die de roede spaart bederft het kind? Ik vergroot ons beide zonden en leiden. Hij is gans en al bedorven maar helaas het arme schap is het eigen kind van mijn zus van Zaliger. Ik had het niet over mij verkrijgen hem te slaan. Iedere keer als ik hem niet straf klaart mij geweten mij aan en iedere keer dat ik hem slaag geef brengt mij het hart. Wat zal er van hem worden? Zo zal hij voor gauw en rad opgroeien. Hij zal vanmiddag zeker weer gaan strijken en dan zal ik om te straffen hem mooi gemoet te laten werken. Het is vreselijk hard om hem op zaterdag aan de arbeid te zetten als andere jongens vakantie hebben maar ik moet tenminste mijn plicht doen of ik zal het kind nog tot betere voorden. Tom bleef uit school en had een prettige middag. Hij kwam juist tijdig genoeg te huis om Jim, de zwarte loopjonger te helpen houtzagen en de blokjes voor het avondheten te hakken. Of, liever hij kwam bij tijd om Jim zijn avonturen te vertellen terwijl deze drie vierden van het werk deed.  Tom's jongere broeder of eigenlijk stiefbroeder, Sid was al lang klaar met zijn werk van Spaners op terrapen. Immers, hij was een bedaarde jongen van avonturen en waagels rijenhilds. Onder het eten deed Tante haar neef die af en toe stilletjes uit de zakenbond nam allerlei listige, diep zinnige vragen om hem er in te laten lopen. Gelijk vele andere eenvoudige lieden beroemden zij zich erop dat zij een aangeboren talent bezat voor geheimzinnige diplomatie en beschouden zij de meest allerdaagse kunstgrepen waarvan zij gebruik maakte als wonderen van list en vindingrijkheid. Was het niet warm op school, vroeg zij? Ja, Tante. Schrikkelijk warm niet waar? Ja, Tante. Had je geen lust om te gaan zwemmen, Tom? Tom gond non te ruiken en tracht de tantes gelaad uit te volgen maar het bleef onveriekbaar in dezelfde plooi. Nee, Tante, antwoorden hij niet zo bijzonder. De oude dame strekte de hand uit om te voeden of Tom's over hem ook nat was en zei je bent nu toch niet zo bijzonder warm, Tom? Ze was verbaasd over haar eigen slimheid. Ze had op deze manier ontdekt dat Tom's over hem droog was zonder dat iemand vermoedde dat het juist dat was waar ze achter wilde komen. Maar Tom wist al uit welke hoek de wind woeien en dacht dat het het beste zou zijn de vraag te voorkomen die nu volgen zou. We hebben ons hoofd onder de pomp gehouden, zei hij, en het mijne is nog dat voelmaag. Tante Pony was boos op zichzelf aan die omstandigheid welke hem van de schuld had kunnen overtuigen niet gedacht had en dus niet bij de hand genoeg was geweest. Maar ze kreeg een nieuwe ingeving. Tom, je hebt toch het boortje dat ik aan je over hem heb vastreinheid niet behoeven los te maken om je hoofd onder de pomp te houden? Wacht, ontknop je buis eens. Tom's gezicht klaarde weer op. Hij ontknopte zijn buis. Het boortje zat aan het hemd vast. Wel, loop dammel heen. Ik denk dat je van schoolwaard gaat strijken om te zwemmen, toch? Ik zal je maar vergeven. Het is met jou toch maar boter aan de galloch gesmeerd. Ze was half boos dat haar een scherm zinigheid geveild had en half blij dat Tom toevallig niet ongehoorzaam bleek te zijn.  Toen zei Sidney, Tante, heb je het boortje met wit of zwart garen genijd? Wel, natuurlijk met wit. Tom! Ik kreeg de pak zwaar zit voor het klikken. Zodra Tom buiten het bereik van zijn tante was, haalde hij twee grote naalden voor de dag. De één met zwart, de andere met wit garen omwonnen, die hij aan de binnenkant was en buis had gestoken en zei ze zou het nooit gemerkt hebben als Sid het niet verklaapt had. Het is een drommels werk. Nu is Nijtse met zwart, dan weer met wit garen. Ik wou maar dat ze zich bij het een of het andere bepaalde, dan wist hij de houda had. Maar Sid zal er van lusten of ik heet geen Tom Zoyer meer. Tom was niet de modeljongen van de top. Hij wist echter best wie dat wel was en ook dat hij een geduchte hekel aan hem had. In minder dan twee minuten had hij zijn verdriet vergeten, niet omdat hij het minder voelde dan van wassenen, maar omdat iets anders, dat zijn een belangstelling geheel neen nam, het onderdrukten en voor een ogenblik geeft. Dat andere was het aanleren van de nieuwe manier van fluiten, die hij juist van de negen had afgezien en waarin hij zich tans ongestoord kon oefenen. Het was een soort van zacht gequil dat aan het geluid van een vogel detenken en voortgebracht werd door met tussenpozen midden onder het fluiten met de tong het verhemel te aan te raken. De lezer zal zich uit zijn jongensjaren wel herinneren hoe men dat doet. Hij was een vreemdelijk beet en stapte hij door de straten met een mond vol harmonie en een hart, zoveel van dankbaarheid als dat van een sterrikundige die een nieuwe planeet ontdekt heeft. Wanneer men het genot van de astronoma had kunnen vergelijken met dat van Tom zou dat van de knap het in onvermengdheid gewonnen hebben. Het was midden in de zomer en de avonden waren lang. De duisternis was nog niet ingevallen toen Tom al fluiten zijn weg vervolgde. Een vreemdeling liep voor hem uit, een paar duim langer dan hij zelf. Een vreemdeling van welke leeftijd of seks ook was een merkwaardigheid in het kleine plaatje Sint-Petersburg. Deze jongen was mooi gekleed, veel te mooi voor een weekdag. Dat was al iets vreemds. Z'n pet was splinternieuw. Z'n toegeknoopt blauw buisje ditto.  Z'n broek even zo. Hij had schoenen aan en dat nog wel op vrijdag. Zelfs had hij een mooie zijde om. Hij zag er zo deftig uit dat Tom er kippenvel van kreeg. Hij stond dit monster van Pracht aan te gapen, toch hoe langer hij zijn neus tegen hem optrok, des te smeriger en te slordiger scheen hem zijn eigen plunje. Geen van beide spakken woord. Als de een zich bewoocht deed de ander hetzelfde. Ze bleven ookander aanstaren, tot dat Tom uitriep, ik kan je wel aan. Probeer het dan eens. Zeker ik kan wel, maar wil, dat kun je niet. Ik heb wel. Nee. Ja. Nee. Er volgde een onher spellende stilte waarna Tom zei, hoe heet je? Dat raakt je niet. Ik zal je leren dat het me wel raakt. Nu, doe het dan. Als je nog een woord spreekt, doe ik het. Nog een woord, wat verbeeld jij je wel. Je vind je eigen nogal mooi niet waar. Ik zou je wel met één hand op de grond kunnen krijgen als ik het verkoos. Waarom doe je het dan niet? Je zegt altijd dat je het kunt. Als je de gek met bestek, doe ik het. O, dat heb ik wel honderd jongens horen zeggen. Je denkt zeker dat je een hele piet bent. Wat een vieze pet heb jij op? Probeer eens bij die pet van het hoofd te nemen. Doe het eens. Je bent een lawvaart. En jij ook. Je bent een grote lawvaart. En je durft me niet aan. Hij is verder als je durft. Als je nog meer praatjes merkt, zal ik je een slag om de kop geven. Wel zeker, zul je dat? Ja, dat zal ik. Waarom doe je het dan niet? Waarom zeg je altijd dat je het doet zult? Is het omdat je bang bent? Ik ben niet bang. Jawel. Nee, jawel. Weer een pauze. Ik doe het niet. Ik doe het ook niet. Zo stonden ze beide met één voet vooruit. O, kan er duwende dat het een aard had. Maar geen van beide kon de ander uit de weg krijgen. Naar tegen O, kan er aangebondste gestoten te hebben, totdat de zweetoppels hun over het gezicht liepen, weken beide voorzichtig een weinig achteruit. En Tom zei, je bent een lawvaart. Je bent een lawvaart. Je bent een lawvaart. Je bent een lawvaart.  Je bent een lawvaart. Ik zal mijn oudste broer eens op je afsturen. Die kan je wel met zijn ping gaan. En hij zal het doen ook. Wat kan mijn oudste broer schelen? Ik heb een broer die nog veel groter is dan die van jou. En die smijt jou vierkant over de schutting. De twee broeders bestonden slechts in hun verbeelding. Dat is een leugen. Iets is toch geen leugen omdat je het blieft te zeggen. Tom maakte een streep in het stand met zijn grote teen. En zei, stap hier eens al. En ik zal je een pak geven dat je niet wil op je benen staan kunt. De nieuwe jongen stapte er dadelijk over en zei, nou, je zei dat je het doen zou. Doe het dan ook. Sarma niet, pas op. Wel, je zei dat je het doen zou. Waarom doe je het dan niet? Sopperloot, ik doe het voor twee centen. De nieuwe jongen haalde twee vuile centen uit zijn zak. En woont die Tom met een spottend gezicht aan. Tom smeed de centen op de grond. In een ogenblik rolde en buitelde de jongens in het stof en voegde als leeuwen. Een minuut lang rukte en plukte ze elkaar, trokken elkaar bij het haar en de kleren, stompten en krabpten ookander en overdekten zich met modder en laweren. Een ogenblik later kwam er orde uit de verwarring en Tom werd uit de damp van het slagveld zichtbaar op de nieuwe jongen gezeten en een regen van vuitslagen verdalen. Is het nou genoeg, voeg jij? De jongen worstelde om van de grond op te komen. Hij schilder meer uit woede dan van pijn. Is het nou genoeg? Zij tom en het kloppen ving weer aan. Eindelijk ontstapt de nieuwe jongen een onderdrukt genoeg en Tom liet hem opstaan met de woorden. Dat is een goede les voor je mannetje. Ik zou je raden een volgende keer te kijken wie je voor hebt eer je met iemand te gek steekt. De nieuwe jongen stond op, sloeg het stof van zijn klederen en liep snikkend weg terwijl hij gedurig het hoofd omdrijden en Tom dreigde dat hij hem een andere maal wel te pakken zou krijgen. Tom beantwoorde de dreigementen met schimpscheuten en stapte voort met hoge borst. Hij had zijn rug echter nog niet gekeerd of de nieuwe jongen dan een steen op.  Zweet hem die achterna, raakte hem daarmee tussen de schouders en rende toe weg zo snel als zijn benen hem dragen konden. Hij verraad erna tot aan zijn huis en ontdekte al zo waar hij woonde. Een tijdlang bleef hij bij de duur postvatten de vijand tartende buiten te komen maar deze hield zich schuil achter het raam waar hij tegen Tom gezicht is om te trekken. Eindelijk kwam de moeder van de vijand voor de dag die Tom voor een lelijke, gemene jongen uitschuld en hem gelast eens en biezen te pakken. Toen ging Tom heen en mompelde tussen zijn tanden dat de nieuwe jongen geen cent waard was. Hij kwam vrij laat te huis en toen hij voorzichtig het raam insprong viel hij in een nederlaag in de persoon van zijn tanden. Bij wie, toen zijn de staat zag waarin zijn krederen verkeerden het besluit om zijn vrije zaterdag in een gevangerschap met dwangarbeid te veranderen onherroepelijk vaststond. Einde van hoofdstuk 1 Hofstuk 2 van de Lotgevallen van Tom Soyer Deze LibriVox opname is vrij van auteursrechten. De Lotgevallen van Tom Soyer Van Maak 2 Hofstuk 2 De zaterdagborgen kwam een heerlijke, warme zomendag volvrolijkheid en leven. Alle harten waren blijden gestemd en die jeugd uit haar blijtschap in een opgewekt gezang. Genot was op elk gelaten lezen en van veerkracht getuigde iedere stap. De akasia stonden in volle bloei en de lucht was van de geur der bloesems vervuld. De heuvels in en buiten Sint-Petersburg waren met een groene zomerkleed getooid en zagen er zo rustig en uitlockend uit dat hij die ze in de verte zag droomde van het land van beloften overvloeiende van melk en honing. Tom verscheen aan de teur met een emmervol witkalk en een verfkwast met een lange stil. Hij overwoog de schutting die hij moest witten en de vrolijkheid weken uit zijn hart en een diepe droefgeestigheid daalde daarin neer. 30L schutting negen voet hoog. Ach, het leven was een last zwaar om te dragen. Als uchtende doopte hij zijn kast in de kalk en maakte een dikke streep. Er haalde het werk nog eens en nog eens vergelijk het onbetekenende streepje gewitte schutting met het grote veld dat nog gewit moest worden en zette zich ontboedigd daar kwam Jim een liedjesingende met een emmer aan de arm de deur uitruppelen.  Water uit de stadspop halen was tot nu toe in Tom's ogen een hatelijk werk geweest waar hij vandaag schenend hem zo heel naar niet. Immers, hij wist dat er mensen bij de pomp zouden zijn. Zij was op sommige uren ongenaakbaar vanwege de jongens en meisjes van allerlei soort blanken, kleurlingen en negers waren er altijd in menigde die, terwijl ze hun beurt afwachten zich met speelgoed verkwanselen twisten, vechten en krijgertje spelen vermaakten. Vandaar dat, hoewel de pomp vlakbij was, Jim nooit binnen uit de uurt terugkwam en dan nog moest hij meestal gehaald worden. Daarom zei Tom zeg eens Jim, zal ik water halen en jij witte. Jim schudde het hoofd en zei dat kan niet jongen heer de oude juffer heeft me gezegd dat ik water moest halen ze zei ook dat als de jongen heeft Tom me vroeg om te witten ik net doen moest als of ik het niet hoorde en dat ze zou komen zien of ik gedaan had wat ze gezegd had. O, sto je daar niet aan Jim dat zegt ze altijd Geef de emmer, ik ben binnen 2 minuten terug, zij zal het nooit te weten komen. Ik durf niet jongen heer, als de juffer het zak zou ze me daar haren uit het hoofd trekken. Zij? Ze slaat haar eens nooit en als je het doet is het alsof er een vee over je rug gaat. Ze heeft een grote mond maar praatjes doen geen zeer Jim, als je het doet krijg je een knikker, een albaste knikker. Jim begon te wijvelen een albaste knikker Jim en een baas ook. Wel, het is verleiderlijk jongen heer, maar ik ben zo bang voor de oude juffer doch Jim was een mens en de verleiding was te groot hij zette de emmer neer en nam de witte knikker. Een kwartier later juist roet dan de podium met een pantoffel in de hand, een glans van triompf op het gelaad uit de tuin kwam hoe de mens Jim luidkliggelend de volle emmer in de gang zetten en stond Tom weer dapper te witten. Maar die witwoerden duurde niet lang. Tom versiel spoedig in gepijns over de pretjes die hij zich van deze zaterdag had voorgesteld en zijn gevoel schoot vol.  Dan zouden alle jongens die vrij af hadden vol heerlijke plannen voorbij komen en dan zouden zij hem uitlachen omdat hij moest witten. Dat was al te erg. Hij haalde zijn wereldse schatten voor de dag, bekeek die en zag dat zij uit gebroken speelgoed en andere prullen bestonden. Het was genoeg om zijn werk voor een paar minuten af te kopen, maar veel te weinig om een half uur vrij te krijgen. Hij stak zijn bezintingen weer in de zak en gaf het denkbeeld van de trachten met die voorwerpen die jongens op de kopen op. In dit wanhopige ogenblik kreeg hij een schitterende inval. Hij nam de kwast en werkte rustig voor. Daar kwam Ben Rogers in het gezicht. De jongen wien spot hij boven alles vreesde. Ben Strept was in aanhoudend huppelen en springen en teken dat zijn hart licht en zijn verwachtingen groot waren. Hij had een appel en deed nu en dan een lang liefelijk gefluit horen gevolgd door een zwaarkninkend ding-dong ding-dong-dong-dong-dong immers hij stelde een stoomboot voor. Naarmate hij dichterbij kwam vertraagden hij zijn stap, hield het midden van de straat, leunde ver over steurbord en begon zeerkunstig met veel gewicht te laveren toen hij de stoomboot de grote missoorie vertonende. Er was de gelijkboot, kapitein en machinebel en moest zichzelf dus verbeelden op het dek de straan daarop bevelen te geven en die ten uitvoer te brengen.  Stop, meneer, ling ling ling de boot ging iets te spoedig vooruit en de knap trok langzaam zijwaarts iets daar achteren ling ling ling toen liet hij zijn arm stijf langs de zijde glijden Zet haar terug naar steurbord ling ling ling chow chow chow daarna begon hij met de rechter hand een cirkel te beschrijven welke beweging wil verbeelden terug daar pakboord ling ling ling chow chow chow de leke hand begon cirkels te beschrijven aan steurbord zijde stop ling ling ling aan pakboord zijde stop laat maar langzaam bijdraaien ling ling ling chow chow chow gebruik de hoofdhouwer vlug nu de boeglijn wat doet gedaar wint de kabel om diepel naar de stijger toe vooruit basine stil ling ling ling tom ging voort met witte en sloeg geen acht op de stoomboot bent staarde hebben ogenblik aan en zij toen je bent een oogelukkige stuppert geen antwoord tom bekeek de laatste streek van de witkwast met het oog van een kunstenaar maakte nog een kurig haaltje en zag hoe dat voldet ben ging naast hem staan tom watertanden bij het gezicht van de appel toch hij witte ijverricht door ben zij hele oude jongen je moet voor straf werken wel ben jij daar ik zag je niet zeg ik ga zwemmen zou je ook niet willen als je mocht maar jij moet werken niet waar tom keek de jongen aan en zei wat noem je werken wel is dit geen werken tom begon weer te witten en antwoordde koeltjes nu het mag werken zijn of niet wat ik weet is dat tom zo je het doel prettig vindt daar kwam de zaken in ander licht ben stond stil en beat op zijn appel tom streek met zijn kwast voorzichtig op en neer ging een strap of wat achteruit om te zien hoe zijn werk voldeed hier en een haaltje daar keek nog iets naar het effect wel ben elke beweging bespieden en hoe langer hoe meer belang in de arbeid begon te stellen eindelijk zei hij tom laat mij eens even witten tom bedacht zich een ogenblik en was op het punt toegeven maar kwam even spoelig op dat voornemen terug nee nee dat zal niet gaan je moet weten ben dat tante Polly verschrikkelijk precies is op die schutting als het nog achter was zou ik er niet tegen hebben en zou tante het wel goed vinden ze is vreselijk precies op het witte het moet keurig netjes gedaan worden en ik geloof niet dat er van de duizend nee van de 2 duizend jongens één is die het doet zoals het behoort zo is het zo moeilijk Ach toe laat mij het eens proberen eventjes maar ik had het jou al lang laten doen als je het mij gevraagd had tom ben ik zou het op mijn woord doorgaag doen maar tante Polly Tim vroeg het ook maar ze wou het niet hebben zit ook maar hij mocht even min begrijp je nu niet dat ik ervoor verantwoordelijk ben als ik eens kladden op de schutting maakte als er iets mee gebeurde Oh ik zal wel oppassen laat mij het maar eens proberen ik zal je het klokkenhuis van mijn appel geven nu goed dan nee toch niet ben ik ben bang voor ik zal je de hele appel geven Tom gaf de kwast met aardige blik en een verheugd gemoed over en terwijl de stoomboot de grote missoorie in de barre zon stond te werken en te zweten zat de kunstenaar rustig in de schadeel op een biervat zijn appel op de muizen en pijnste over nieuwe plannen om nog meer argelozen in de valt te locken de gelegenheid liet zich niet wachten verschillende jongens kwamen voorbij ze kwamen om te spotten en bleven om te witten toen Ben uitgeput van vermoeienis de kwastap neergedicht werd de beurt aan Billy Fisher afgestaan voor een vlieger en toen die gedaan had kocht John Miller een beurt voor een dode rat en een touw om hem aan te laten schommelen en zo ging het het ene uur voor en het andere naar en op het midden van de dag baden de sochtens doodarme jongens zich in zijn rijkdom de halve dingen die ik vermeld heb 12 knikkers gekregen een half kapot blaasinstrument een stukje blauw glas om door te kijken een garendspoeltje een roestige sleutel een stukje krijt een kurk met een glazen stop een lodensoldaat een paar jonge kickforsen 6 scissors een kopere deurknop het heft van de mes een halsbandje voor een hond hij had de ganze dag lekker gesgeluid en de schutting was met drie duimwitsel besmeerd als de kallek niet opgeraakt was zou hij al zijn vrienden geruineerd hebben Tom dacht dat het bij slotverrekening toch nog niet zo heel vervelend op deze aarde was hij had onbewust een de voortnaamste witte waardoor de mensenwereld geregeerd wordt leren kennen namelijk dat om iemand op iets verzot te maken met het slechts als moeilijk verkrijgbaar waren hij een groot wijsgeer geweest zoals de schrijver van dit boek hij zou begrepen hebben dat werken bestaat in het gegeven moment verplicht is te doen en spelen in te doen wat men niet verplicht is te verrichten en dat zou hem hebben doen vatten waarom het maken van kunstblommen of het arbeiden op de tredboden werken en waarom kegelen en het beklimmen van de momblauw uitspanning is er zijn rijke heren in Engeland die iedere dag of 30 meilen met hun vierspan afrennen omdat dit voorrecht hun een grote som geldskost wanneer ze echter voor danzelf de genoord betaald werden zou het werken worden en dan zouden ze het er aangeven einde van hoofdstuk 2 hoofdstuk 3 van de lot gevallen van Tom Sawyer deze LibriVox opname is vrij van hoteursrechten opname door Bart De Leel de lot gevallen van Tom Sawyer door markt 2 hoofdstuk 3 na het volbrengen van zijn arbeid maakte Tom zijn opwachting met Tante Pony die voor het ramen zat in een vrolijk vertrek aan de achterkant dat tegelijk als slaap eet een zitkamerdienstdienst de lekkere zomerlucht, de kalmen rust de geur der bloemen en dommelig gegons der bijen waren niet zonder uitweking op haar gebleven en ze zat over haar prijwerk te knikkenbollen haar enige zelschap was de kat en deze lag te slapen op haar schat de veiligheidshalve had zijn haar bril boven haar grijs hoofd gezet ze verwachte niet anders dan dat Tom lang van zijn werk zou zijn afgelopen en het verwondende haar de halve ten hoogste hem opeens met een onverschokke geluid voor haar te zien staan zijn eerste woord was mag ik nou gaan spelen Tante wat nu al hoe ver ben je alles is klaar Tante Tom ligt niet leugenaars kan ik niet uitstaan het is klaar Tante Ponys toeg me half geloof aan deze verzekering en ging naar buiten om zelf te kijken ze zou reeds tevreden zijn geweest in die 20% van Tom's verklaring waarheid geweest waren en toen zijn nu de gansen schutting met witsel bestreken vond en bestreken niet alleen maar netjes en met zorg bewerkt en zelfs de grond met een streek kallijk bedeeld had ze geen woorden genoeg om haar in bewondering het is zo iets gezien het is oogelooflijk jij kunt werken als je het op je heupen hebt Tom toch meteen verklein zei de waarde van het component door erbij te voegen het is jammer dat dit zelde gebeurt kom, ga niet maar spelen toch denk eraan dat je bij tijds de huis komt of ik zal je spreken Tom's heldenstuk had zo'n overweldigende indruk op haar gemaakt dat ze hem meenamd naar de profissiekamer en een prachtige appel uitkoos die ze hem overhandigde met een nuttige les over de waarde en de bijzondere geur die een lekkernij verkrijgt wanneer zij de vrucht is niet van zonde, maar van naastigheid en terwijl zij tot slot een toepasselijke plaats uit de schrift aanhaalde kaapte haar neef een spekpannekoek toen liep hij vroodig weg en zag juist zit verschrik de trap ophollen die naar de achterkamer op de tweede verdieping voerden voor de deur lag een hoop aarde en in een ogenblik was de lucht al kluiten die als het hagen bij op zit neervielen eerst aan de polie van haar verbazing bekomen kon en haar neef hulp verleden waren reeds een stuk of wat kluiten op haar eigen hoofd neergekomen en was Tom over de schutting verdwenen hij had wel door de poort kunnen gaan maar uit ontbakken maar een tijd om zo'n omweg te maken nu kon hij met een gerust hard gaan spelen want de rekening met zit over het klikken van het zwarte garen was verevend achterkant van de huizen tot had hij in een modderig steegje achter tantes koestal kwam toen acht hij zich tegen gevangenenning en straf beveiligd en begaf zich daar het bikeplein waar twee militaire compagnieën van school jongens volgens afspraak bijeenwaren gekomen om slag te leveren Tom was de generaal van het ene leger en Joe Haspen zijn boezemevriend de aanvoerder van het andere de twee grote bevelhebbers verwaardeten zich niet persoonlijk aan dit gevecht maar lieten dat aan de kleine bakvisjes over ze zetten zich naast Ocander op een hoogte neder en leiden de krijgsverrichtingen door bevelen te geven welke door veldmaatschouw kunnen werden overgebracht het leger van Tom behaalde naar een lange en bangestrijd een schitterende overwinning daarna werd het aantal doden geteld de gevangenen uitgeleverd de bepalingen voor het volgende geschil gemaakt en de dag voor de vereisde veldslag bepaald wanneer de beide legers zich met Ocander verenigden en afmarsierden terwijl Tom alleen naar huis ging toen hij het huis van Jeff Thatcher voorbij stapte zag hij daar een hem onbekend meisje in de tuin een lief klein ding met blauwe ogen, blond in twee lange vlechtig gescheiden haar een wit zomerjerkje en een gebordurede pantalon in een ogenblik verdween een zekere emuloren zaad zijn hart en was alsof die nooit had bestaan hij had zich verbeeld dat hij half gek van verliefdheid op haar was hij had gedacht dat hij haar aanbat en zie, het bleek niets dan een kleine voorbijgaande ingenomenheid geweest te zijn maandenlang had hij zijn best gedaan om haar hart te winnen en ze had hem juist acht dagen geleden bekend dat zij hem wederliefde schonk een week lang was hij dronker van geluk en de wereld te rijk geweest en nu was zij heel uit zijn gedachten verdwenen als het vluchtig bezoek van één ons onverschillige vreemde hij bleef zijn nieuwe engel instil te aanbidden totdat hij bemerkte dat ze hem in het oog kreeg toen deed hij alsof hij haar niet zag en begon allerlei dwaarze kunsten in grimasse te maken om haar aandacht te trekken na die zondelingen grappen en tijdlang volgehouden te hebben keek hij tebidden van een gymnastische oefening toevallig op zijde en zag dat het bij ze naar huis ging dadelijk hield hij op liep naar de haag en ging met een bedrukt gezicht in de hoop dat zij nog even zou toeven een ogenblik bleef zij op het bodest staan en ging daarop naar de deur toen zij de voet op de drempel zetten slaakte Tom een diepe zucht maar zijn gelaad klaarde daar stond weer op want in zijn de deur inging wierp ze een vioortje over de haag Tom liep naar de plek waar het vioortje lag bleef op een paar treden afstands van het bloempje staan en hield toen de hand voor de ogen alsof hij iets heel bijzonders op straat zag en stroohalme op en d10 met het hoofd achterover op zijn neus balanceren onder de beweging daderde hij langzamerant het vioortje eindelijk rustte zijn blote voet op het bloempje zij de buik samen meteen maakte er zich meester van hij hing er met zijn schat weg en verdween om de hoek van de straat voor een minute sterkt alleen maar om zich de tijd te gunnen de bloem onder zijn buis op zijn hart of waarschijnlijk op zijn maag te steken zodra de bloem veilig geboren was keerde hij terug hij bleef tot het vallen van de avond om de tuin hangen en kunst te maken maar het meisje vertonen zich niet meer en Tom moest zich de vrede stellen met de hoop dat zij wel ergens voor een venster staan en zijn oplettenheden voor haar zou bemerken eindelijk ging hij met lodenschoenen huiswaarts onder het avondeten was hij zo opgewonden dat tante zich verwonderde wat het kind toch zou hebben hij kreeg een verbazend standje over het gooien met de aardkluiten om geen er niets om te geven toen hij trachten de suiker onder de neus van zijn tante weg te halen die hij zich bedaagd op de vingers tikken zich slecht de vraag veroorlovenen waarom wordt zit nooit geslagen als hij suikers noemt waarop het antwoord volgde omdat zitten in mens niet zo plaat als jij als ik je niet voor duurend strafde zou je altijd met je vingers in de pot zitten toen ging tante naar de keuken en zit zalig in het bewustzijn van zijn onschenbaarheid een wijze van zich tegenover Tom op zijn rechten te vergoefwaardigen die ten ene malen onuitstaanbaar was maar de vingers gleden uit de potvieler begon en brak Tom was boven de wolken van plezier ja, zo verrukt dat hij zijn tong in toom hield en geen woord sprak hij overlegde bij zichzelf dat hij geen mond open zou doen zelfs die dat stand er binnen kwam maar doodstil blijven zitten totdat zij vroeg wie het gedaan had en dan zou hij het vertellen en hij zou iets zien dat hij nooit had gezien namelijk dat de model jongen slaag kreeg in zijn opgetogenheid kon hij zich nauwelijks inhouden toen de oude dame binnenkwam en met bliksemende ogen over haar beel op de verwoesting neer zag ha, dacht hij, nu komt het maar, ja wel het volgende ogenblik lag hij zelf op de grond te spachtelen de machtige arm werd opgeheven om weer te slaan toen Tom uitriep waarom moet ik geslagen worden zitten heeft het gedaan sprakeloos van ontzetting die Tante Polie de arm neervallen en Tom keek haar aan om een woord van mededogen op te vangen helaas, zodra ze weer tot aan het kwam zij zei, nu, je hebt toch niet onverdiend slaan gehad al braakt je de pot niet dan heb je toch zeker ander kattenkwaad uitgevoerd wél ik in de keuken was toch nauwelijks had ze dit gezicht of er begon haar geweten te spreken en ze brandde van verlangen om Tom een vriendelijk woordje toe te voegen maar nee, dat kon als een bekendnis van schuld beschouwd worden en zo iets zou met alle beginselen van orde en tucht in strijd geweest zijn daarom hield ze zich stil en ging met een onrustig hart aan het werk Tom zette zich in een hoek van de Kamer en vermijde zich in zijn droefheid hij wist dat Tante in haar hart wel voor hem op de knieën zou willen vallen en voelde zich als snikkende woorden over tuig ingestrild toch wilde hij geen signalen geven nog even min op die van Tante acht slaan hij wist dat er nu en dan door een nevel van tranen smekende blikken op hem geworpen werden maar hij hield zich alsof hij dat niet bemerkte in zijn verbeelding zag hij zich als doodziek te bed liggen en Tante over hem heengebogen om een woord van vergifende smekende maar hij lag daar met het hoofd tijd de muur gekeerd zonder dat het woord gesproken werd hoe zou zij zich dan wel gevoelden en hij verbeelde zich dat hij uit de rivier opgehaald en dood te huis werd gebracht met druiptatten haren en handen die zich niet meer hoeren konden en een hart dat niet meer klopte zag hoe zij zich op hem weer op in tranen baden en God smekte haar, haar jongen terug te geven die zij nooit, nooit meer val zou beschuldigen toch hij lag daar koud en bleek neer zonder een teken van leven te geven hij, de arme leider winst smarte nu geleden waren langs haar behalve verdiepte hij zich zozeer in deze somere gedachten dat hij in brokken zijn keel voelde en nauwelijks kon slikken en zijn ogen zwommen in een stroom van water die bij elke slik overvloeide en langs hij neus naar beneden druppelde ja, het genot van zijn smart de koesteren werd zo groot dat hij het door geen wereldse vreugde of luide vrolijkheid wilde laten verstoren toen dan ook zij niet meer dan ze de kamer in kwam opgetogen van blijtschap dat zij weer te huis was na een eeuwenlange week buiten te hebben doorgebracht stond hij op en stapte in wolken en duisteren is de achterdeur uit terwijl zij vrolijkheid en zonnerschijn door de deur binnen liet hij verwijderde zich ver van de gewone verenigingsplaatsen zijn er makkers en zocht eenzame plekjes op in overeenkomst met zijn gemoetstemming op een in de rivier liggend stuk van een houtflot zette hij zich neer en beschouwde de sommeren onafzienbare stroom met het verlangen van opeens door deze verzwogen te worden zonder de onaangename weg te gaan die door de natuur wordt voorgeschreven toen dacht hij aan zijn bloem hij haalde haar voor de dag helaas ze was verkwijpt en verlept en zijn doefheid werd nog groter hij vroeg zich af zou zij medeleinen met hem hebben indien zij het wist zou zij schrijden en wensen dat ze haar armen om zijn hals mocht slaan om hem te troosten of zou ook zij even als de gehele valse wereld hem de rug toe keren deze gedachte was zo volterend het toch zo zalig tegelijk maar op allerlei wijzen ging uitwerken totdat zij op het laatst een akkelijk schrikbeeld werd eindelijk stond hij zuchtende op en wandelde in de duisternis volgt tegen half 10 liep hij in de verlaten straat waar de aangebeden onbekende woonden hij bleef een ogenblik stilstaan zijn luisterend oor van dam geen geluid een kaars wierp in bijzondere glans op de gordijnen van het venster ener bovenkamer zou de heilige daar verblijf houden hij klauterde de heg over banen zich een weg door de planten tot hij onder het verlichte venster stond een boos bleef hij diep ontwoerd staan kijken toen ging hij op de grond op zijn rug liggen met de handen waarin het verlepte bloempje verborgen was gevouwen op de borst dus wilde hij sterven de koude wereld verlaten zonder dakboven zijn arm hoofd zonder vriendelijke hand om het dood zweet van zijn voorhoofd te wissen zonder een liefhebbend gelaad om zich vol medeleidend tot hem voorover te buigen wanneer de bange doodstrijd kwam en zo zou zij hem zien als zij in de vrolijke moeige naar buiten keek en oh zou zij in traan om zijn armen lijk laten vallen zou zij in zucht slaken als zij zo ook een jong leven zo ruw verwoest en zo ontijdig afgesneden zag daar ging het raam open de schilderstem van een dienstmijd ontheiligde de plechtige stilte en de stortbad van ijskoot water doorweekte de machtelaar die daar achterover op de grond lag onder zijn half gespoorden held sprong op met een kreeg die hem verlichte toen kwam er een gezuis in de lucht als van de slingersteen vermengd met het mompelen van een vloek wel op een geluid volgden als van rinkend glas en voetstappen thuis dan is wegsterven niet lang daarna toen Tom ontkleed bij een eindje vetkaars zijn doorweekt pak stond te bekijken werd zitwakker een dienend denkbeeld om te klikken in ogenblik in zijn ziel opkwam werd hij daarvan door een onheilspellende uitdrukking op Tom's gelaad teruggehouden deze laatste stapte in bed zonder zijn gewoonavond gebed op te zeggen en zitmaakte in stilteproces verbouw op van dat verzuim einde van hoofdstuk 3 hoofdstuk 4 van de lot gevallen van Tom Soyer deze LibriVox opname is vrij van uteursrechten opname door Bart De Leeuw de lot gevallen van Tom Soyer door markt 2, hoofdstuk 4 de zon ging op over een rustende wereld en weerpijl wil dadige stralen over het vreedzame stedige Sint-Petersburg zondags na het ontbijt was Tante Poddy gewoon huiselijke godsdienstoefening te houden deze begon met een gebed reeks bijbelplaatsen bedekt met een dunne laag woorden van eigenvinding en eindigde met een van grimmigheid overvloeiend hoofdstuk uit de mozaïse wetgeving afloop daarvan omgoorde Tom om zo te spreken zichten lendenen en ging aan het werk om zijn teksten in het hoofd te krijgen zit had zijn les dagen voorraad geleerd maar Tom moest al zijn krachten inspannen om 5 versen te onthouden of schoon hij in gedeelte van de bergredige kozen had daar hij geen teksten kon vinden die korter waren een half uur had Tom een vaarbegrip van het geheel maar meer niet, want zijn geest swerf over het gansche veld en zijn de handen hielden zich tot afleiding met allerlei vermakelijke kunstjes bezig Marie nam het boek om de les te overhoren en hij trachten de weg door de zware mist te vinden zalig zei de arre arre ja, de armen zalig zijn de armen van geest van geest zalig zijn de armen van geest want zij, zij want hunner want hunner zalig zijn de armen van geest want hunner is het koninkrijk der hemelen zalig zijn zij die treuren want zij zij want zij zullen want zij zullen oh, ik weet niet wat zij zullen zullen oh ja, zullen zij zullen, zij zullen treuren zalig zijn zij die treuren want zij zullen wat zullen zij, waarom zeg je het mij niet Marie het is gemeen om er zo te plagen Tom, armen jongen ik plaar geniet ik zou dit over mijn hart kunnen krijgen probeer het nog eens, geef de moed niet op je kunt het wel leren, en als je het doet krijg je iets moois van mij zo, nu is het goed me jongen ik zal het doen, maar zeg me dan eerst wat het is Marie nee Tom, je weet als ik zeg dat het mooi is, dan is het mooi op je woord van eer Marie goed, dan zal ik het wel zien in te pompen hij ging aan het werk en door nieuwsgierigheid en vooruitzicht van een beloning geprikkeld stamte hij de teksten in zijn geheugen en eindigde met een schitterende overwinning te behalen hij splinte een nieuw mis van 12,5 cent en Tom was boven de wolken van vreugde het is waar het best deed eigenlijk niet maar het was van echt staal en dat was al iets buitengewoonst hij maakte dadelijk een plan om het buffet door sneewerk te vervraaien en wilde juist zijn krachten op de etenskast beproeven toen hij geroepen werd om zich voor de zondagschool te kleden Marie gaf hem een tinne kom met water en een stuk shape waar hij buiten de deur op een bank zetten toen maakte hij de zeep nat en legte die naast de kom stroopte zijn mouwen op stochte het water zachtjes op de grond uit trot daarop de keuken binnen en begon ieverig zijn gezicht met een handdoek die achter de deur ging af te drogen doch Marie nam de handdoek weg en zei schaam je je niet Tom wees toch niet zo stout water zal je geen kwaad doen Tom was een weinig uit het veld geslagen de kom werd weer gevuld hij dacht zich een ogenblikje slaakte een diepe zucht en begon toen hij nu de keuken weer binnen had en met toegekrepe ogen naar de handdoek rondtasten dropt er een eervol getuigschrift van zeepsop en water over zijn gezicht maar bij nauwkeurige bezichtiging bleek de staat van zaken nog niet bevredigend te zijn want het gereinigd grondgebied hield als een masker bij de kin en wangen op buiten en onder de lijn was een donkere uitgestriktheid onbesproeide grond die zich voor en achter zijn hals uitbreiden Marie nam hem onderhanden en binnen een kwartier was hij een mens uit één stuk zonder verschil van kleur en zijn doorweekt haar was keurig geborsteld en in kleine evenredige krullen opgemaakt in het geheim streek hij altijd met moeite en inspallende krullen glad en plakte hij zijn haar aan zijn slapen vast want krullen waren meisjesachtig en dat was genoeg om ze te haten daarna haalde Marie kleren hij voor de dag dat al gedurende de laatste twee jaren alleen op zondag gedragen was het werd eenvoudige zijn andere pak genoemd uit welke benaming wij tot de omvang van zijn kouderomen kunnen besluiten toen hij het pak had aangetrokken legde het meisje de laatste hand aan zijn toilet zij knoopte zijn buisje tot onder de kin vast stoeg hem een grote halskager over de schouders skeurde hem af en kroonde hem met een gespikkelde strooie hoed wij hoopte dat Marie zijn schoenen zou vergeten nog die hoop werd vereideld zij poedste ze naar behoren en zette ze voor hem neer dit verdrood hem en hebben klaar er zich over zijn gebrek aan vrijheid nog Marie al het woorden overredend alsjeblieft Tom, kom deze goede jongen en zo stapt hij brommend in zijn schoenen Marie was spoedig klaar en de kinderen vertrokken naar de zondagschool een plaats die Tom haden met zijn gansen hart en Marie tollop waren die sabbatschool duurde van negende tot half elf en dan begon de kerk Marie en Zitt bleven altijd vrijwillig naar de prek luisteren Tom alleen omdat het van hoger hand gelast werd de kerk was in klein, onenzienlijk gebouw met een soort van koepel van sparenhout en op de hoge harde banken was voor omstreeks 300 personen plaats aan de deur bleef Tom in stap of wat achter en hield in keurig gekleden jongen en de kerk was aan de zeg eens Willem, heb je ook een geel kaartje? ja wat moet je daarvoor hebben? wat geef je daarvoor? een stuk soethout en een vishaak laat kijken Tom vertoonde de twee artikelen ze werden goed bevonden en de goederen veranderd in van eigenaar daarna verkort Tom een paar albaste knikkers voor drie rode kaartjes en een paar andere prullen voor blauwe bijna al die jongens die voorbij kwamen en het kopen en verkopen van kaartjes van verschillende kleuren werd nog een kwartier voor het gezet toen ging hij de kerk binnen met een troep andere, schoon gewassen laat ruchtige knapen en meisjes begaf zich naar zijn zitplaats en maakte een standje met het jongen die naast hem zat de onderwijzer, een deftig oud heer kwam tussen beide maar zodra hij zijn rug gekeerd had trok Tom en jongen die vorm zat bij het haar en was in zijn boek verdiept voor omkijk een seconde later prikt hij een andere jongen met een speld om hem ai te horen en haalde zich daardoor andermal een berisping op de huis de gehele klasse van Tom waren vogels van ene lijferen woelige, drukke lastige snaken maar toen zij hun les moesten opzeggen was er geen enkele die zijn versen voorkomen kende maar doorvoorzegend en invluisteren brachten zij het allen gelukkig zover dat ze enige kleine blauwe kaartjes machtig werden waarop een bijbeltekst geschreven stond wat opzeggen van twee teksten werd met een blauwe kaartje beloond tien blauwe kaartjes stonden gelijk met één rood en mochten daartegen geruilt worden tien rode kaartjes stonden weer gelijk met één gel en een leerding die tien gele kaartjes had kreeg van de kategiseermeester een zeer eenvoudig ingebonden bijbeltje dat in die goedkope tijden de waarde had van 40 cent ik twijfel of er onder mij deze svelen zullen zijn die moed en volharding zouden hebben om 2000 versen van buiten te leren zelfs indien zij met een bijbel van Doree beloond werden en toch had Marie op deze wijs twee bijbels verdiend maar het was een geduld werk geweest dat twee jaren gekost had een Duitse jongen had er vier of vijf gewonnen deze had eens 3000 versen achter elkaar opgezegd door zijn geestvermogens hadden onder dat ik zo geleden dat hij van die dag af idiot was geworden het was een groot verlies voor de school want bij plechtige gelegenheden plachtig had de gezeermeester hem altijd te gebruiken om mee te bluffen zoals Tom zeide doorgaans waren het alleen de oudere leerdingen die in de bezit van gele kaartjes kwamen en het vervelende werk vol hielden totdat zij een bijbel veroverd hadden vandaar dat de uitdeling van een dergelijke prijs een zeldzame merkwaarige gebeurtenis was en hij die dat monsterwerk verricht had was de held van de dag deze reuzenarbeid deed doorgaans een nieuw vuur van ijver in de borst van de leerlingen onbranden dat nietzelfde een week of wat aanhield het is zeer wel mogelijk dat Tom's verstandelijke vermogens nooit naar de prijs gehongerd of gedorsd hadden maar de wereldelijke mens in hem had ontegensegelijk zeer het geruimer tijd verlangend uitgezien naar deroom en de luister waarvan de uitdeling ver gezeld ging op de daartoe bestemde tijd stond de catechiseermeester op en ging voor de predigstoel staan met een gesloten gezangboek in de hand de wijsvinger tussen de bladen verborgen en verzorgd om stilte als een catechiseermeester zijn gewone aanspraken op de zondagschool houdt is het gezangboek voor hem een even onmisbaar artikel als het bladmuziek voor de zanger die een solo op het orkest moet zingen of schoon nog het gezangboek nog het bladmuziek wordt geraadpleegd onze catechiseermeester was een klein niedermannetje van 35 jaren met borstelig, zandkleurige bokkenhaar hij door een staand boord waarvan de bovenste rand bijna tot aan zijn oren rijkte en welks serpenpunten boven de hoeken van zijn mond uitkwamen een schutsmuur die hem dwong altijd rechtuit te kijken of wanneer een zuidelinkse blik verrijst werd het gehele lichaam om te wenden zijn kin werd geschraagd door een brede zich over het gansche boord uitstrekken de das welks tippen van van je waren voorzien de voorstukken van zijn schoenen liepen naar het gebruik van die tijd puntsgewijs in de vorm van een slede naar boven een mode die de toenmalige jongen lieden trachten te volgen door geduldig en volhardend met een voeten stijf tegen de muur te gaan staan de heer Walther had een ernstige laad en een hart als goud hij koest het er zoek een diepe eerbied voor gewijde dingen en hield hij zo zorgvuldig van wereldse zaken gescheiden dat zonder dat hij het bemerkt had zijn zondagsschoolstem een bijzondere klank had gekregen welke op weekdagen geheel ontbrak kinderen, dus begon hij mag ik u verzoeken zo recht en netjes te gaan zitten als gekunt en mij voor een paar minuten uw gehele aandacht te schenken dus betaamt het aan brave jongens en meisjes ik zie een klein meisje uit het ruim kijken het is dat zij denkt dat ik buiten sta misschien wel op een van die bomen om een praatje met de vogeltjes te houden toejuigend gegeegel het doet me weinig goed zoveel helderen, vriendelijke gezichtjes op een plaats als deze bijeen te zien om te leren wat braaf en goed is en in die geest ging het voort het zal niet nodig zijn er meer bij te voegen want de redenvoering liep over een onderwerp waarin weinig verschijnlijkheid is en dat we allen honderdmaal gehoord hebben het laatste gedeelte de speech viel in het water door het hervatten de gevechten en andere vermakkelijkheden onder sommige de ondeugendste jongens en door een zich wijd en zijt verspreidend gefluister en gedrij dat zelfs doordroomt tot aan de voet van ongedaakbare rotsen als marie en zit toch zodra mr.