Tijl Uilenspiegel in Vlaanderen | Jan Bruylants | Historical Fiction, Myths | Talking Book | 1/10
Boek 1, hoofdstuk 1 van Tijl Uylenspiegel in Vlaanderen. Dit is een LibriVox-opname. Alle LibriVox-opnamen zijn vrij van uteursrechten. Voor meer informatie of om je aan te melden als vrijwilliger, ga naar LibriVox.org. Opname door Bart De Leeuw. Tijl Uylenspiegel in Vlaanderen, de Jan Brailands, boek 1, hoofdstuk 1. Wat er gebeurde toen Uylenspiegel werd geboren. De lucht ging open en toe, zo snel schoten de bliksem schicht in achter elkaar uit het zwangere zwijk en rusteloos volgde donderslag op donderslag met gebulder en gebrom. En het regende zodanig dat de ene druppel de andere voorbij viel. Het hutje van Klaas, de houthakker, gans alleen in het woud, daarbij dammen, taverde bij het dreunen van het hemelgeschut en angstig blikte Anna, de gade van Klaas, de voetvrouw aan die bij haar gezeten was en ze privelden beide een gebets. Het ratelde daarboven. Een bliksemstraal, heller dan al de vorige, lichte heel de hut en een droge knal deed Klaas morrend op springen. Wist was het hebelvuur weer op een woudhuis neergekomen. Een jongen, zei de voetvrouw, Klaas, het is een jongen. Goden zijn lof, antwoordde de houthakker, Goden zijn lof, want het was mijn wens. En met de helm geboren, jaagte de vrouw. Hij zou gelukkig zijn, jubelde de moeder, en slim voegde de andere erbij. Dat is minder waard, zei Klaas, want het is beter een beker geluk dan een vat verstand. Hij wezen braver en eerlijk, meer vraag ik niet. Toen het kind gewassen en verzorgd was, kwam de zonne door de gebarte wolkenpinken en zond een warme goldestraal door het van waterperlent gebladerte, recht op de kleine af, die in dat dichtbad aan het schrijigen ging. Zie eens wat wolk van de jonge Klaas, sprak Anna vier, terwijl zij het kindje susm tegen haar borst aandrukten. Zelfs de zon komt naar hem zien. Hij deed het onweer keren, Anna, de hebel zal hem beschermen. Ze keken alle naar de ingang, maar een droog kuggen hun aandacht trok. Daar stond Nelle, de oude Nelle, de heks van het woud, die de macht ter kruiden kende om dieren en ook mensen te genezen en in het boek der toekomst lezen kon. Ze stond daar, gebogen, op hun stokje leunende, met vonkende oogjes in het grau gerimbald smal kort gelaad. En ze lachte schel, als ze zag hoe de twee vrouwen het teken des kruisersloegen.  Een kind, alleke, mag ik het eens zien, ze trat binnen. De vrouw van Klaas stak die hand afweerend uit als op de kleiden te beschermen. Handen naar afdellen, zei de houthakker, kort, halfdreigend. Wees gerust, ik zal het kind geen kwaad doen. Ik hou veel van kinderen, van heel kleine kinderen, want als ze groter worden, komt er de mens in. En dan deugen ze niet meer. De oude staden strak het kindje aan. De nieuwsgierigheid won het op de vrees van de moeder. Wat denkt Genelle, zal het een gelukkig kind zijn? De heks stak de geopende hand uit. Op een blik van Anna werd de klaas een munstuk in de percamente holte. En de oude sprak. In heel ons land werd nimmer zo'n kind geboren, want het zal onsterfelijk zijn. Er zit een geest in, die zal blijven voortbestaan, als het stoffelijk om hulsel zal vergaan. Die geest zal helder vlammen werpen in de nacht, om voor te lichten hen die goed zijn, en te misleiden hen die boos zijn, te steunen hen die het waard zijn, te bespotten hen die val zijn. De Vlaamse geest, zo lang verloren, werd in uw zoon herborgen. Zo zal het wezen, zo zal het wezen. En Nelle strompelde de hut uit. Ik versta er geen gemene tijdwoord van, zei klaas. Ik even min, sprak Anna na denkend. Wie weet, zei het geen toverwoorde, opperde de voetvrouw. En ze nam het palktakje uit de bus met gewijd water, dat uit de wand hing, en zegende uilenspiegel. Het einde van half stuk 1. Boek 1, hoofdstuk 2 van Tijl Uilenspiegel in Vlaanderen. Deze LibriVox opname is vrij van oudteursrechten. Opname door Bart De Leeuw. Tijl Uilenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands. Boek 1, hoofdstuk 2. Hoe uilenspiegel gedopt werd. De jong geborenen werd te dabbig gedopt en tijdelijk geheten naar zijn Peter, broer van klaas, wisverkoper en een der plezantste mannen van de omtrek, grappenmaker en kluchtverteller als niet één. Het ging er dan ook vreugdig toe, als naden de opvoetvrouw en kind, vader en Peter en gehele doopgeleiden in de ton van wilde gezeten waren en het lekkere nat bijna zo spoedig door het keelgat ging als in de beker. En potten schuimen bier volgden op potten schuimen bier.  De Peter was opgestaan en met een gevulde knap in de hand sprak hij de lop van zijn Peterkind in de toekomst, toen één der meiden van de ton van wilde hem tegen de arm liep en de inhoud over de kleine tijden spatten. Dat is zijn tweede doopsel, lachte de visverkoper. En op dat tweede doopsel werd er nog een pot geledigd, zodat allen in de hoppegaard des heren verkeerden als het terug naar de hut van Klaas gingen. De lucht was met droeven, grijze wolken overtrokken en het werd grower en grower tot een hevige regenvlaag het water met emmers naar beneden groot en de kleine uiterspiegel druipend van het nat in de van het water lekkende armen de voetvrouw aan het huilig ging. Laat hem zingen, zei de Peter, dat is zijn derde doopsel. Langs het bos liep er een brede beek waarover een paar boobstronken gelegd waren die tot brug moesten dienen. De regen had de schoks glibberig gemaakt en het was een hele kunst om er over te geraken. De voetvrouw die niet gewoon was zoveel potte bier te ledigen en weer benen zoiets niet verdragen konden, ging met schrik over de brug. Wie bevreesd is lichte het eerst en zo kwam ze met het kind in het water er beek terecht. Alles verliep nog op zijn beste en de beide drinkelingen stonden draa op het troog. Dat is nu zijn vierde doopsel, kreeg de visverkoper. Zoek me nog zo een Peter kind dat viermaal op één dag gedoopd wordt. Het hoeft niet gezegd dat tijdens je na al die doop wederwaardigheden er niet zeer fris meer uitzag. De kleine werd er ook thuis met warm water gewassen en zijn Peter danste van plezier als hij dat ontwaarde. Een koninkluk Peter kind jubelde hij, dat is zijn vijfde doopsel. Het einde van half stuk twee. Boek één, half stuk drie van Thijl Eulenspiegel in Vlaanderen. Deze LibriVox-opname is vrij van acteursrechten. Oplamen door Bart De Leeuw. Thijl Eulenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands. Boek één, half stuk drie. Eulenspiegel spreeuwst die jeugd. De kleine Thijl groeide op als een bloem in de wijn. Gekoesterd door zijn ouders die geen kinderen meer kochten en dan ook hun ene getelk zo lief hadden als het licht hunnerogen. Een bedorven dans was hij in de volle zin van het woord, want de moeder liet hem alles toe.  En vader, als hij na de arbeidsavonds thuis kwam, zette er wel eens een paar grote ogen op, maar liet toch ook de kleine zijn goesting doen. Zo werd de knap vijf jaar. Hij was veel groter dan de andere kinderen van zijn jaren en veel verstandiger ook. De ganze dag bracht hij door in het woud en kwam sterkte naar vaders huis om te eten en te slapen. Hij kende ieder hoekje, ieder boopje, elk plekje in het uitgestrekte bos en had ook de hut ontdekt waar Nelle de heks voor bleef. Eulenspiegel was de vriend geworden der oude en Dick was vertoefde hij er uren en keek met aandacht in de vijf, zes, groter in percamentgebonden boeken die de heks bezat en waarin schone gekleurde platen te zien waren. Greetig luisterde hij dan naar de ophelderingen die Nelle hem gaf en er kende op het laatst zowel de betekenis der printjes als zijzelf. Thuis sprak hij nooit een woord over de heks want hij gisterde dat zijn moeder hem dan zou belet hebben de oude nochten naderen. Moen hij vijf jaar geworden was en weer in de hut van Nelle op de grond zat met een boek op de schoot, zei de heks, zeg eens jongen, gewocht vandaag vijf jaar. Als je slim wilt worden is het nu tijd dat geleerd lezen. Lezen, antwoordde de snaak. Lezen, ja, dat zou ik willen leren. Ik zal het u leren. Tijd klapte in de handjes van blijdschap. Dan zult ge al die vreemde tekes met hun naam noemen, er woorden uitmaken en deze lezen die bij de plaatjes staan en je zult heel veel weten. Maar het is moeilijk om te leren. Ik zal mijn best doen, zei de kleide tijl, en dan zal het wel gaan. Ik heb wel leren op de bomenklauter en in de beek zwemmen. Lezen zal zo gemakkelijk niet gaan. Kom. Nelle had buiten de hut op een houten bank plaatsgenomen, de lijvige folianten op de schoot en naast daar staande de blodde lokken door het zonnelicht verguld ten midde van het gezakken der vogels ontving uit de spiegel zijn eerste les in de leeskunst. Het einde van hoofdstuk 3. Boek 1, hoofdstuk 4 van Tijle Uilenspiegel in Vlaanderen. Deze LibriVox opname is vrij van uteursrechten. Opname door Bart De Leeuw.  Tijle Uilenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands, boek 1, hoofdstuk 4, hoe Uilenspiegel met zijn vader te paard naar Brugge reed en de goede burgers plaagde. De broeder van Klaas, de vissverkoper die Vijfbelpeter van de kleine tijl geworden was, had zijn vrouw verlogen die hij in ik lief had gehad en de vent was sindsdien een heel ander mens geworden. Hij liep gedurig met de kop op de brocht en geen enkel kluchtig woord kwam hem nog over de lippen. Hij gaat er van kapot, zeiden de mensen. En zo was het. Korte tijd daarna moest hij te bed blijven en op het daar middag kwam een bruggeling die naast de vissverkoper woonde, Klaas op het werk verwittigen dat zijn broeder op zijn uiterste was. De houthakker hield veel van de oudste, zoals hij hem noemde, en besloot dadelijk naar bruggen te rijden, te paard, want zijn baas wilde hem wel een rij die je afstaat voor deze gelegenheid. Mag ik mee rijden, vaar, vroeg tijl? Nee, jongen, nee. Ik heb geen tijd te verliezen en ik zou te veel last met u hebben. Ik zal heel wijs zijn. Nee, heb ik gezegd. De Kleine ging bij moederklagen en die te waterlanders over zijn wangerolle. Wel, neem het kind mede, zei Anna. Het is toch zijn Peter die op sterven ligt. Het is zo een lastige jongen. Hij zal zich goed gedragen, he, tijl? Ja, moe, mag ik vaar? Kom dan maar op, zei Klaas, die geen twee minuten van zijn telg kon weer staan. De houthakker sprong te paard en de moeder plaatste de kleine tijl achter de vader op het dier. Goed vasthouden, tijl? Ja, moe. Toen ze te dammen kwamen, stonden de meeste lieden aan de deur hunne woning. Al ik goedte hen, want ze kende Klaas als een braaf man. Maar niet zodra waren de twee ruiters voorbij, of ieder kreeg, oh wat een boos getrek. Deug niet van een jongen, daar zullen ze nog plezier van hebben. De kleine schalk had, telkens en dammen naar de vader groeten, zijn hemd opgelicht en niet aan de verbaasde lieden zijn jeugdige maand bewonderen. Toen zijn eindweegs hadden afgelegd, hielte vader het paard staan en zich omkeren, dan sprak hij uit de spiegel toe. Wat hebt genuweer aangevangen? Niet zwaar.  Waarom riep je die van dammen ons dan na? Ik weet het niet zwaar, ze doen dat altijd als ze bezien. Ik begrijp er niets van. Ik ook niet. Ik stel toch niet veel vertrouwen in uw tuintje, kom, zit die vormen op het paard, daar kan ik u het oog houden. Zo kwamen ze te bruggen. De kleine staak, zodra zij een mens ontmoeten, stak zover mogelijk zijn tock uit en vertrok zijn gelaten zo lelijk als het maar enigszins kon. En de voorbijgangers riepen de vader toe, een schoon kind dat gedaar hebt. Ziet de kleine niets waard daar in zitten, teug niet de jongen. Er waren er die dreigende, vuisterdaar klaas opstaken, die schudde bollen tot zichzelf zei. Ik begrijp er niets van, zou mijn zoontje onder een slecht gestermd te geboren zijn. Hij zit daar nu toch zo stil als een kinderke Jezus in de kerk en de mensen zijn boos op hem. En de kleine uilen spiegel versteekten in klaas die gedachten door zich om te keren en te zeggen. Er zit wel ervaardig dat de mensen allemaal boos op me zijn, al zeg of doe ik niets. Het is waar, zei klaas, het is waar. De vis verkopen was aan het sterven als de houthakker een tijl binnen te raden. Hij had nog juist de tijd om zijn petenkind te zegenen en met een paar woorden zijn dochterkun die nog een jaar jonger was dan tijl onder de hoede van zijn broeder te stellen om dan de eerlegheid in te treden. Met twee kinderen keerde de houthakker naar de hut in het Wout terug. Niet geheel in zijn schik, want hij wist niet wat zijn vrouw wel over dit onverwacht geschenk zou zeggen. Ze hadden het al niet te breed, want het karig loon van klaas was het nauwelijks voldoende om in hun eenvoudig bestaand te voezien. De mensen op de weg die weer bij de tong en het lelijk vertrokken gezicht hadden af te rekenen, liepen achter de groep te paard alle zorgden van liefdelijkheden en tot overmaat van ramspoed aapte het dochterke haar neef daar en had klaas twee kinderen voor hem zitten die de voorbijgangers hun toontje lieten bewonderen. De lukkigluk werd hij thuis met de twee dergen die te goed ontvangen door Anna, die meende waar er eten is voor drie is er ook eten voor vier.  Tijdtje heeft nu een speelgezellin. We zetten een kruisbrave vrouw, sprak klaas en om hels te teler zijn gade. En we zullen goede vriendjes zijn, ze er uit de spiegel tot zijn nichje. Hij sleurde het meisje bij het haar zodat het aan het huiliging. Het einde van half stuk 4. Boek 1, half stuk 5 van Tijl uit de spiegel in Vlaanderen. Deze lieprievoksopname is vrij van auteursrechten. Opname door Bart Tellew. Tijl uit de spiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands. Boek 1, half stuk 5, hoe de heks stierf en Tijl onder drie voorwaarden haar enig erf genaam werd. Uilerspiegel groeide voort in het wild op en zijn nichje eveneens. Het meisje dat Nelen heette had veel plaagereeën van tijd te verdragen, maar zijn bezat in zachtzinnig karakter en hield bovendien zeer veel van haar goudige neef. Ondanks tijds Poetsen bleven ze dus goede vrienden, destem meer daar de jongen geen slechte inbost bezat en voor zijn vriendinnetje zou hebben willen sterven. Zo werd hij 14 jaar. Een sterke jongeling die reed zijn vader bij de arbeid behulpzaam was, maar echter weinig lust toonde om houdhakker te worden. Hij werkte wel, maar het was goed te bemerken dat het meer tegenzin was. Dus na middags was hij nooit te vinden hoe zijn vader ook op hem schuld en het Nelen vertrouwt niet te weten waar hij dan ging. Tijl had geen geheimen voor zijn nichje. Hij had haar alles begedeeld wat hij zelf wist, behalve dat hij een dagelijks bezoek aan de oude Nelen bracht en dat hij lezen kon. Een na middag, toen hij weer zijn gewone uurtje in de hutte de heks ging slijten, vond hij deze laatste erg krank op de dode bladeren liggen die haar tot legersteden tiende. Het was met zwakke stem dat ze hem toesprak. Best de jongen, het is met mij gedaan. Dat mocht er niet zeggen, moeder Nelle. Ik voed het jongen. Eer het avond is, zou geen adem meer over mijn lippen komen. Zit neer en luister eens. Ik heb u veel te zeggen.  Uilenspiegel plaatste zich op een houten bankje, een brokboomstam, en terwijl de oude zijn handgreep kwam de grote, donkerbruine uier die steeds in de hut vlanderde en de lieden die bij de heks omraad kwamen de schik op het lijfjoeg, want zij zagen in hem de duivel op zijn schouder gevlogen, als wilde de vogel ook het verhaal de oude Nelle horen. De heks sprak. Ik heb veel geleden thuis, zeer veel geleden. Mijn jeugd was zonnig, maar toen ik in het huwelijk zat is die zon voorgoed verdwenen. Mijn echtgenoot is gedood geworden, mijn kinderen zijn gestorven. Al wat ik bezat werd mij ontnomen en ik stond gans alleen op de wereld. Toen ik oud geworden was moest ik vluchten uit de stad, want slechte mensen hadden mij aangeklaagd als heks en ik zou streng gestraft geworden zijn. Toen kwam ik hier in het Wout een schuitplaats zoeken en besloot de Lieder hun slechte handelwijze duur te doen bekopen. De goede moesten het met de slechte betalen. Dat is niet eerlijk, moeder Nelle. Nee, dat was niet eerlijk, maar tegenover mij hadden ze ook niet eerlijk gehandeld. Het weinige dat ik van de heelkunde kende en in mijn boeken las, heeft mij veel doen verdienen, want ik heb de kruiden die ik in het bos vond duur doen betalen. En nog meer muntstokken heb ik verdiend met de toekomst te voorspellen. Ze waren bang geworden van de vrouw, die zul je zelf tot heks hadden uitgeroppen en ze geloofden de gekste dingen die, naar ik zegde, zouden gebeuren. De wereld wil bedrogen zijn, moeder Nelle. Dat is nu al voorbij en ik hoop dat de heer mij zo genadig zijn. Ik heb gemeten met de maat waarmee ik gemeten werd. Ik heb veel voor u over gehad, Tijl, sinds jij hier in mijn hut zei gekomen, zonder vrees voor de heks. Het scheen me dat de heer mij in u mijn zoonjesaliger terug schonk. Al wat ik bezit, is voor u. Mijn geld en mijn boeken. Geboed me echter tribelof te doen. Ik ben nog toe bereid, moeder Nelle. Mijn lijk in het woud begraven en een houten kruis op mijn gaf planten. Dat zal ik. Mijn belzenbud meenemen en hem goed verzorgen totdat hij ook de eeuwigheid invliegt. Ik zal het doen, moeder Nelle, sprak Tijl en steelde de ui over de kattenkom.  En nu de derde, maar moeilijk te volbrengen beloften. Geboed hier weg uit het woud en naar de steden gaan om ervan uw geleerdheid en mijn goud gebruik te maken om de braven mensen te helpen en de kwaarden te straffen. Zult je dat doen? Uilenspiegel dacht in ogenblik na. Ik zal het doen, sprak hij, besloten. Het ratelde even in haar keel en ze was niet meer. Uilenspiegel groeft haar gaf, bat er lang en keerde naar vaders hut met een zakje voor gouden geld. De boeken de heks onder de arm en de uil op zijn schoudig. De jongen voelde lang de waterlanders in zijn ogen want hij had de oude Nelle liefgekregen. Het kropte hem in de keel en als hij terugdacht aan de lot gevallen der oude dan wilde een treurig gevoel in hem op. Gevoel dat ontstond uit medeleide voor de mensen die zo dom waren geweest een brave vrouw als modernelle uit hun midden te badden omdat er beweerd werd dat zij een heks was. Tijl was droef en door zijn ziel schoot de eerste straal van het licht der mensenkennis. Het einde van hoofdstuk 5. Boek 1, hoofdstuk 6 van Tijl Uilenspiegel in Vlaanderen. Deze LibriVox-opname is vrij van uteursrechten. Opname door Bart De Leeuw. Tijl Uilenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands Boek 1, hoofdstuk 6 waar Uilenspiegel het voornemen te kennen geeft zijn derde belofte te volbrengen. Toen Tijl met zijn erfenis thuis kwam zette heel het gezin grote ogen op. Modernelle is dood, zei de jongen, en ik ben haar erf gedaan. Ze was rijk de heks en hij liet het geld in de beurs rinkelen. Wat is dat voor een lelijk beest, creed Nelen de uilaanwijzende die haar met zijn ronde ogen straks had aan te kijken. Dat is zij de hoogheid, Belzebud. De duivel die verwenst werd in een uil omdat hij zo nieuwsgierig was, antwoordde Tijl. Pas maar op of hij wordt in een uil in veranderd Wat gaat hij met die boeken doen, vroeg de moeder? Lezen, zei Tijl 4. De drie andere lachten om die zet, zo dachten ze, van de goud. Luister maar, weder voor Uilenspiegel en er las enige regels uit het boek zo snel en duidelijk dat alle de handen samensloegen. Wie heeft u dat geleerd? Kreeg de vader naar enige stonden zijn zoon met open mond en stormenvermazing te hebben aangegaapt.  De oude Nelle, die me nog andere lessen heeft gegeven mijn gedeerde heeft de mensen naar weiden te schatten en te behandelen.  Als er maar geen kwa de hand op u rust met al die zonnelingen zaken, zei de moeder Ik heb het niet erg op met die uil Hij zal niet lang hier zijn moeder Gaat ik het best verkopen? Geen sinds? Ik heb beloofd het bij mij te houden tot het dood valt Ik ga u verlaten Spotgen, tuil? Nee, hier kan ik niets blijven uitrichten Ik heb geen lust om gans mijn leven bomen te velen Ik ga de weide wereld in om mijn bro te zoeken Dat is gek uit tuil, zei de vader Misschien gemocht ik me echter niet beletten vader want dan ga ik toch de ene of andere dag op de vlucht Ik wil hier weg zijn naar bruggen, gend, antwerpen, brusselgaan en mijn geluk overal beproeven Maar wat zult gedoelen maar in de kost te komen? Al wat het er doen valt en zijn wel gekke mensen, maar geen zon te bedrijven De moeder en Nelen zaten te wenen Ween niet moeder sprak tuil Het zal voor mij gelukt zijn daarbij in de buurste heks is er genoeg om geruimetijd door de wereld te komen De helft voor u en de helft voor mij Gaat dat? En ik moet hier alleen blijven, snikt de Nelen Ik dacht dat jij zoveel van mij hield Het was dan een leugge dat je me gisteren in het bos verteld hebt Nelen, zei uilenspiegel Ik heb u meer liefd dan de appel mij naar ogen Het is ook voor uw geluk dat ik hier weg moet Ik wil iemand worden in de wereld Zodra het mogelijk is, kom ik u hier halen en we gaan regelrecht de dammen naar de pastoor Dat beloof ik u plechtig De jonge uilenspiegel was niet te weerhouden en zanderen dag in de vroege morgen als de vogeltjes pas hun kopje van onder de vering tevoorschijn hadden gebracht rijkte moeder Anna de reisvaardige tijl een groot pak met brood en ham toe Hij om hels de vuur richt moedig en Nelen drukte vaarden nog eens flink de hand en tat de weide wereld in De uil alleen vergezelde hem Waarheen ging hij? Dat wist hij zelf niet, maar toch stapte hij snel voort Het was alsof een geheimzinnige macht hem voortreef naar het doel, het welk hij niet kende, maar dat toch bestond zich door een onverklaarbare drang in hem op een baarde en daarom stapte hij verder vol betrouwen in het lot Het einde van hoofdstuk 6 Boek 1, hoofdstuk 7 van teil uilenspiegel in Vlaanderen Deze Librivox opname is vrij van houtteursrechten opname door Bart de leeuw teil uilenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands Boek 1, hoofdstuk 7 hoe uilenspiegel lamme goed zak ontmoeten en hem tot reisgezel kreeg toen teil in diep gebijns in Verzonken een half uurtje door de kleine weegeltjes van het bos had gestapt werd plotseling zijn aandacht getrokken door een vuurtje dat bezijde de weg een eind tussen de bomen een helde vlammentje uitwierp uilenspiegel trat erop af want het kon wel een begin van brand zijn en het woud was hem dierbaar hij bebekte draad dat het een vuurtje was op een open plekje met droge bladeren en takken gestokt en zag plotseling de stoker tussen de bomen tevoorschijn komen het was een jongeling die wel een paar jaar ouder kon zijn dan teil zeer flink gebouwd en met open gelaad fris van kleur en van een paar vinnige zwarte kijkers voorzien enige lompe maakte zijn kleed zo uit hij had een vogeltje gans gepluimd op een lange, smalle primsteken en begon het aan dit eigen aardig spit boven het vuur te braden uilenspiegel was de zondelinge kok genaderd die door het kraakender takjes onder tijdens voet uit zijn beslommering gewekt werd en onze held aankijk Goedemorgen zei uilenspiegel Morgen antwoorden de anderen zonder verder aandacht aan tijd te wijden om zich geheel aan het bradende vogeltje terug te schenken het ruikt u lekker in uw keuken, sprak tijl vliegende vogels scheuren niet, antwoorden de jonge kerel daarom is het ook veel beter 1 vogel aan de punt van uw bradprim dan 10 die genoeg moet vangen, weet je ervoor uilenspiegel de ander keek hem strak aan geziet jij er mij een vieze gast uit sprak hij ik geloof dat wij niet zullen vechten vandaag kan ik uw plezier doen met een half vogeltje ik heb een half uur geleden mijn bekomst gegeten dan gaat het helemaal in één graf lachte de vagebond het is wel niet veel maar wie het klein niet begeert is het groot niet weerd kan ik uw plezier doen met een paar stukken brood met ham dat zou ik denken uilenspiegel open in zijn pak en rijkte de jongeling een brood toe het was op korte tijd verslonden in gezelskap van het gebraden vogeltje tijl had zich op het mos tegen een boomstam neergezet zonder te weten waarom het was alsof een geheimzittige macht hem bij de vreemdeeling hield als deze zijn maal geëindigd had, keek hij uilenspiegel een paar stonden strak aan en sprak dan geziet er een braver kerel uit gezond zeggen, we moeten zijn hart op de tong niet dragen en dat is waar toch, ik stel u alleen die vraag om te weten of we samen niet in eindweeks kunnen afleggen misschien wel, waarheen gaat jij? nergens, en overal zoals ik dan kunnen we lang bij elkaar blijven zolang de reis duurt de wereld is een zee de mensen zijn de baren en wie geen schuitje heeft moet in zijn hoedje varen, zo zit met mij gesteld in we samen de weg op gaan, die geen einde heeft dan aan het gaf wil ik u mijn toestand bekend maken ik bezit niet dan een paar sterke armen veel vrijheidslust, veel dorst en honger dat is al een geikameraat ik weet veel en bezit goudstukken denk je er wel aan dat het gevaarlijk is bij dat hier in het bos waar geen mensen een uur in het rond te vinden is bekend te maken goudstukken zou er mij zeer welkom zijn ik ben niet bang ik kan u in tweebreken vind je beproeven het eens nee, ik heb geen reden om u kwaad te doen wil ik u eens in tweebreken sportje of daartje me uit? neem het zoals gewild eilenspiegel had op de vagebond toe en vooraleer deze er aan dacht had hij een stomp op de maag en de borst ontvangen met zoveel kracht toegebracht dat hij keudend omtuimonde Thijl had dat van zijn vader geleerd als de andere recht gekomen was voeg eilenspiegel hem wat denk je ervan ze zijn een sterke kerel rijk met de hand voor daar mocht je op mijn vriendschap steunen en gij op de mijne, hoe heet ge? m'n naam is Lamme naar mijn Peter en Goedzak naar mijn meter dat hebben ze me toch wijs gemaakt wat mijn ouders betreft die hebben mij vergeten te zeggen waar ze gingen wonen als ze mij ergens kocht naar mijn geboelten op een doopsweg te vinden lechten en gij? ik ben de zoon van Klaas, de houthakker en heet Thij, naar mijn Peter die ter brugge vissverkoper was je hebt deftige familie en, mag ik weten wie de derde makker is? Lamme wees de uil aan die enige tijd in een naburige bomen gezeten en nu op de schone van Thijl terugplaats genomen had dat is Belsbud, de schoonste uil van de wereld waarom draag je dat bezig mee? omdat ik tussen de mensen gaan wil en als ze die uil op mijn schouders zien zij zich wel ligt aan de wijsheid van Minervas Vogel zullen spiegelen een uilenspiegel goed gezegd, we zullen een uilenspiegel wezen en nu de baan op Lamme ik volg u uilenspiegel en de twee jongelieden zetten hun weg naar het onbekende voort het einde van half stuk 7 poek 1 half stuk 8 van Thijl uilenspiegel in Vlaanderen deze LibriVox opname is vrij van uteursrechten opname door Bart De Leeuw Thijl uilenspiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands poek 1 half stuk 8 waar uilenspiegel aan het minne water op de koortanst en die van Brugge aan het vechten krijgt te Brugge, waar het tweede al aan landen naar een korte omreis in Vlaanderen was uilenspiegel weldraad door Rijk en Arm jong en oud gekend want hij liep met Lamme, Herberg in en Herberg uit en werd dikwijls ten huizen van burgers en edelen ontboden hij voorspeelde de toekomst en deed het op een zo geestige wijze met al van zinspedingen op de uil die steeds zijn meester weg gezeld dat men geld gaf om hem te horen spreken een zondag na middag was er veel volk bijeen aan het minne water en er kwamen nog steeds nieuwsgierigen want er werd verteld in de stad dat uilenspiegel op de koort zou dansen de huid had inderdaad over het minne water van de ene populier naar de andere een koortgespannen en als er genoeg mensen naar zijn zin vergaderd waren een paar malen op het touw heen en weer en begonnen in het midden op te zwijen en te dansen uren hadden zich daar in het woud in vroeger jaren als hij nog een kind was, op toegelegd en er was er in geslaagd het wonderwel te leren de bijval was groot en Lamme die met zijn hoofddeck zo een omhaling deed bij de toeschouwers als over de giften zeer tevreden uilenspiegel had zich nu neergehoorkt op de koort en deze ook met de handen vast genomen zo langzaam over het water zwijend zong hij het volgende lied burgers van het oude bruggen hebt hij het liken al gehoord van de man die zonder vallen weet te dansen op het koort dansen doen toch alle mensen schoon de dansen niet behoord maar ze doen het op de aardbol en ik doe het op het koort lijkt de vrouwen in Begheren dansen vele mannen voort op de maat die wijfjes spluiten ik tas liever op de koort lieden die zeer hoog gezeten voeren hier het hoge woord dansen naar de vorst zijn nukken ik dans liever op de koort heel de wereld danst op krukken waar de levenslang gaat spoord ik zweef boven al die zotten en dans liever op mijn koort het liedeken vond een overgrote bijval en uilenspiegel moest het opnieuw zingen terwijl Lamme weer zijn ronde deed en het geld in zijn pet regende en luidel klonken de kwingslagen die hij tenbestig af om de ene of andere bruggeling die met open ontstond te luisteren zijn penningen te doen storten sinds het bestaande wereld sinds Kajen zijn boer Abel dode vindt ge overal op aarde mensen die branden van neid en jaloersheid en slechts genoot vinden in het onheil van hun even naaste die onverpoost al doen wat me enigszins mogelijk is om een ander te plagen en ongeluk boven zijn hoofd te roepen de bijval die uilenspiegel oogste de afgeunst op van een paar jongelingen die lelijk misbakerd waren en besefte dat ze er nooit zouden inslagen op de kort te dansen ongemerkt waren ze eender bomen genaderd waar aan het touw was vastgehecht en in hun omzin haal zet met hun mes doorgesneden zodat de op de kort wiegende tijl in het water plonsten het volk lachte iemand die valt doet de toeschouwers lachen dit zit nu eenmaal in de mens uilenspiegel zwoop als een vis en vond zich dat ook spoedig op het drogen hij sprak een paar ogenblikken met lame en begaf zich dan naar het naastgelegen herberg om zijn klederen bij het vuur te hangen lame had zich in tussen met het volk onledig gehouden en riep zoveel het zijn longen bij toelieten mensen komt bij en luistert mensen komt bij en dan sprak hij als voort het is de ene hond leed dat de andere in de keuken gaat enige deugnieten die toch hun verdient loon zullen ontvangen maar uilenspiegel deperkt gebakken waarvan geallend getuigen werd ik heb gezien hoe hij het gedaan heeft en ik was dan ook van plan de twee kerels een vetting van belang te geven maar uilenspiegel die zo braaf is als het best dat steeds op zijn schouder zit want veel te goed is halfzot heeft het mij verboden ze zullen dus elders de gallen vinden die niets waarden ik ga het taal terug vastknopen en heb de eer u te melden dat uilenspiegel zodra zijn klederen droog zijn een tweede vertoning zal geven met nog schoudere kunsten dan de eerste komt bij en zegt het voort het volk, klein en groot jong en oud, bleef natuurlijk wachten want de nieuwsgierigheid maakt ook deel uit van de menselijke plagen uilenspiegel kwam een half uur later terug en toen hij op de koortsprong goede hij vriendelijk de menigte die hem op gauw en hand geklap onthaalde wie ooit koordendanser wilde het zij in de rechten zin deswoord, het zij figuurlijk hij wezen vriendelijk gegens degene die hem al eens in het water doen plonsen en hij zal in populaire banheten thuis richten het woord tot de toeschouwers mensen, het is de laatste wel dat ik hier te bruggen dansen zal, want ik ga de weide wereld in om overal mijn kunsten te vertonen ik wil elders lauren plukken en ik zal dan beter kunnen doen dan hier want niemand is profet in zijn eigen land ik zal tot afscheid dat je je verrichter dat je nog nooit gezien hebt maar ik moet daarvoor 100 al schoenen van uw rechte voet hebben wie geeft ze mij ieder verhaasde zich zijn schoen uit te doen en hem lame toeterijken want de mensen zijn erop uit dienst te bewijzen aan iemand die hoger staat dan zij lame bonden de schoenen aan elkaar en langde uit de spiegel die tof deze zwijde een paar malen het pak schoenen heen en weer en lieten dan tussen de menigte terechtkomen onder de uitroep het zijne het gevolg is lichteraden elk een wilde zijn schoen terug hebben en mannen, vrouwen en kinderen weerpen zich op de samengebande schooi zoals rippen, schreeuwen tieren, stompten, duwden zodat horen en zien vergingen de banden trok een partij voor hun vrouwen de ouders voor hun kinderen en eerder een tiental minuten verlopen waren wanschans die bies werden aan het vechten uile spiegel en lame waren verdwenen het einde van hoofdstuk 8 boek 1, hoofdstuk 9 van tijle uile spiegel in Vlaanderen deze LibriVox opname is vrij van oudersrechten opname door Bart De Leeuw tijle uile spiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands boek 1, hoofdstuk 9 hoe uile spiegel en lame aan een noemau geraakten de twee vrienden hadden vele steden en dorpen van de beide Vlaanderen bezocht de uile spiegel had nogal wat verdiend met op de korte dansen en de toekomst te voorspellen maar het Vlaamse Gerstenat en het Franse Druijversap werden niet door hen versmaat even min als een goede tafel op een schone na middag was het goud van de hek ze had het verdiende geld op en keek tijl bedroefd naar de bodem zijn er beurs ze zaten op de boord ene gracht om oorlogsraad te houden het is op, op zei uile spiegel we hadden aan de toekomst moeten denken als het kalverdronken is, vult men de put en men bespot het beest omdat er ingevallen is ik voel maagkrampe mijn bier groot dan moet gegras eten er is niet zo goed voor pijn in de buik zie de honden eens ik heb geen buikpijn en ben ook geen honds ik heb honger honger is een woordlammer dat genooit mocht uitspreken als de beursledig is dat onzalig wordt scherp de eetlust er is aan mijn eetlust niets meer te scherpen hij is als een naald zo fijn en dorst heb ik niet minder kinder loopt een beek met cristalhelder water water een gevaarlijk vochttuil zie eens na hoeveel mensen er in het water zijn omgekomen we zullen die beek maar laten lopen en dorst leiden zolang als het mogelijk is het is maar ten einde raad dat er mensen in het water springt je hebt gelijk en zoveel zijn we toch niet ik heb mijn koord nog om je op te hangen nee om een duitje te wagen de eeuwigheid in dat heb je vandaag zwarte gedachten ze komen recht uit mijn maagtuil ik ga daar in het dorp wat op de koord tansen hier ik geloof dat er in dat gehoord 5 mannen kunnen komen naar kijken en dat je de muntstukken die je er voor je kunst zult krijgen met uw ellenbogen zult mogen in ontvangst nemen eten moeten we het is het ijs der natuur en drinken we ook dat deden we vroeger wel zonder dorst kom maar mede ik zorg voor het noemmaal ze keuden door het dorpje waar slecht 1 afspalling van wat zoek te ontdekken was in de bonten os op de grote baan waar men volgens het uitgangbord kon eten en slapen en stallen zonder waarborg we zullen daar ons buis kevullen zonder waarborg zet tijd ze traden er binnen en deden de baas die er een brave keroer uitzag al opdienen wat hij mag geven kon en dronken er meer bekers bruin erbij dan de hospus ooit op 1 dag getapt had en ze nodigden de gelukkige hospus uit met hen te drinken zodat hij op het laatste onder zijn schedule een onweervoelde opkomen als het mail was afgelopen spakuilen spiegel tot de baas ik wil niet weten hoeveel dat mail kost de hospus keek hem verbluffd aan vanmids wij kruis nog munt hebben om te betalen moest hem het beloop de rekening ons geen belang in dat is mis plaatste spot crete man nee, dat is zo ernstig als bij een beurs leeg is ja maar, dat gaat hier zo niet hoe gaat het hier dan baske sekt de bekers nog eens vol dat zie ik ervan hier ik ga mijn krecht roepen om je naar het gemeentegevang te leiden en dan gezond gestraft worden deugdieten afdrugelaars dieven en dat is hoe rekening betaald nee, maar ik heb toch voldoening daar kunt je uw bakker niet mee betalen nee baske zo willen we u niet vast hebben leggen kan ik niet maar als je de bekers nog eens vult zal ik u iets leren dat voor een man als schij tien noenmalen en een wat bruine waard is wat zou dat zijn vroeg de hospus ongeloovig nee baske, eerst tappen de nieuwsgierigheid treefde herbergier naar de ton en geste dat vloeiden door het keelgat van tijl en lammen ik zal u leren ze uit de spiegel van het vlees in een gewone kat kieken vlees te maken was het noenmel kwijtsgeld sfeert je dat ik heb niets te verliezen sprak de hospus want het is toch niet mogelijk ik sfeer het luister dan goed weder voor tijl gevangt een kat en winst ze met een sterre touw aan de poot ene tafel vast dan neemt je een dikke knuppel danst rond de kat en dreigt ze te slaan en gemaakt ze zodaner bang dat ze van schrik het kieken vlees krijgt zo is het de baas was kwaad maar hij had zijn eet gedaan en uit de spiegel en lammen goed zak konden ongedeerd de afspanning verlaten het einde van hoofd stuk 9 boek 1, hoofd stuk 10 van tijl uit de spiegel in Vlaanderen deze LibriVox opname is vrij van houtteursrechten opname door Bart De Leeuw tijl uit de spiegel in Vlaanderen door Jan Bruilands boek 1, hoofd stuk 10 hoe uit de spiegel een ezel leerde lezen als ze hartelijk lachend over de baan gingen naar de goede poedst die ze de waard uit de bonte os hadden gespeeld zij uit de spiegel dat is nu al goed en wel lammen maar we moeten trachten aan ons brood te geraken overal zullen we er zo gemakkelijk niet doorkomen langs de weg die we nu bewanderen geraken we in de gevangenis laat ons dan maar snel een andere weg nemen al de wegen die we tans betreden leiden naar de gevangenis komen we een groter op tegen of in stad en ik ons brood als dansende maar in de kleine vlekken zullen we onze buikrie moeten toehalen tot onze maag een blad papier even naart in dunte heb je nooit in stil geleerd daar werd ik te fijn voor opgevoed ik heb nooit iets anders gedaan dan gewandeld en geslapen daar is weinig mee te verdienen het is gezond als je er de kost bij hebt ja, want anders gaat je er dood van op dit ogenblik kwam er een ezel met een pakbeladen de baan op gevolgd door een gezond boerke dat tussen de tanden het lidelijke vloot van het lozen vissertje we gaan trachten bij Defend aan de kost te komen zij uit de spiegel doe maar, ik heb vertrouwen in u toen het boerke hergenaderd was trotteil op hem toe met geopende armen en sloot het mannenke aan zijn boezem mijn oude, trouwe, cis zij uit de spiegel ik heet niet cis, ik heet Wannes Wannes, dat wilde ik zeggen ik was te verheurd om uw naam goed te zeggen ik ken u niet kent hij uw neef tuin niet meer van dammen nooit gehoord dat ik daar een def had maar hij zei toch Wannes Wannes Bruinviss, zei het boerke juist, dat is het Wannes Bruinviss van Wannes, sprak het boerke ja, zo is het en geherkent mij niet ik uw welwangers en uw vrouw, die braven hoe heet ze nu weer Mie, zei het boerke juist, die braven Mie ik zal ze met plezier terugzien en zich plots tot de ezelkerende omdat hij zag dat Wannes Bruinviss dus had om zijn neef meerdere toelichtingen te vragen, kreeg tuin wat verstandige ezel die ziet er zo slim uit als mijn uil Lammen hielp het mantje waarin Belse butte de reis met zijn meester medemaakten tot voor de ogen van Wannes ja, dom is mijn ezel niet het is pijter dat hij geen betere opvoeding ontvangt neef zij uilen spiegel zeer ernstig hey, antwoord de Wannes dat mocht geniet zeggen er is geen ezel op de hele wereld die beter verzorgd wordt dan onze chef aan een spiegel dat zijn pet van het hoofd en sprak in bedig buigend wees gegroet meester chef en dan weer tot Wannes neef, ik twijfel niet aan dat je voor uw ezel vaderlijke zorgen over hebt maar dat zijn digaamelijke zorgen en het is voor zijn geestelijk ontwikkeling dat je het nodig zou moeten doen wat wil je daarmee zeggen je moet aan de toekomst van uw ezel denken je moet hem leren lezen het boerke begon te lachen zo hevig dat de twee uiteinden van zijn mond zijn oren draakten zie neef deze dikzak hier is de geleerdste man van het land hij heet Dr.