Econtrack - Lans Bovenberg over het zes stappenplan
Het plan zou voor het kabinet heel eigentrekkelijk kunnen zijn, omdat het op die manier toch de onzekerheid boven de woningmarkt weghaalt, waardoor het consumentenvertrouwen weer kan toenemen en uiteindelijk ook straks minder bezuinigd hoeft te horen. Het plan heeft heel veel verschillende doelen. Ik denk dat sommige mensen zich afvragen, willen jullie eigenlijk niet teveel met één plan. Ik denk juist dat een kracht van dit plan is dat het geïntegreerd kijkt naar al die aspecten. Als je alleen naar de woningmarkt kijkt en niet naar de financiering, dan wordt het plan afgeschoten omdat het niet rekening houdt met situatie van de banken bijvoorbeeld. Wat wij hebben geprobeerd is om al die problemen geïntegreerd te bekijken. Als je kijkt naar de publieke discussie dan zie je dat er een oproep is uit verschillende hoek om nu zijn delta-plant te maken waar al die aspecten in zijn geïntegreerd. Het fiscale aspecten, de situatie van de banken, de woningmarkt, arbeidsmobiliteit. Dit is een poging van economen om dat te doen. Vandaar die verschillende doelen en de geïntegreerde kijkt op de woningmarkt, de financiële markt, de arbeidsmarkt. De wereld is helemaal complex en we moeten met al die dingen rekening houden om een plant te maken wat ook enige realiteitswaarden heeft. Een deel van de planten bedoelt voor weerstand te bieden bij slechtweer. Mocht de situatie over 10, 15 jaar anders zijn met wel een hoge rente en wel een hoge inflatie die bij de nu laag zijn. Is het plan dan ook bestender? Eén van de redenen van het plan is om juist voor te zorgen dat de overheidsfinanciën niet onder enorme druk komen te staan, juist in zo'n situatie, want stel je voor dat de rente weer hoog wordt en dat het allemaal aftrekbaar is, dat zou een enorme druk geven op de overheidsfinanciën. Een ander aspect van de inflatie is dat we met het plan ook beogen dat het aantrekkelijker wordt voor pensioenfonds om een grote deel van Nederlandse hypotheekschuld te financieren. En denk dan een heel aantrekkelijker manier zou zijn om hypotheek ook meer te gaan koppelen aan de inflatie, waardoor het voor pensioenfonds aantrekkelijker wordt om in deze producten te beleggen. Met het nieuwe pensioenakkoord willen we ook meer naar een reëel pensioenstelsel, waar de pensioenuitkeringen de inflatie volgen.  En als we op de woningmarkt een plan zouden kunnen dat zaken veel meer inflatie gelinkt zijn en veel meer reëel denken, dan zouden we ook het pensioenstelsel beter kunnen maken. Het voorstel is een compromis van 22 economen, er waren vier economen die je toch niet wilde ondertekenen. Wat waren de zwaarstweegende argumenten? Ja, iedereen heeft zo zijn eigen argumenten. Kijk, vaak is het zo dat iedereen zijn eigen favoriete plan heeft. Dus ja, als je iets met elkaar doet, dan kun je zelf niet helemaal je eigen plan doordrijven. En er zijn een aantal mensen inderdaad die toch vast hielden aan hun eigen plannen. Nou, er zijn verschillende renenden voor. Sommige economen vinden het toch belangrijk, bijvoorbeeld dat als we die partekerente aftrek afschaffen, dat we dat geld ook geven aan de lagerde inkomens. Die willen dus het plan ook gebruiken om middelen te herverdelen van rijk naar Arnhem. Ja, wij hebben de expliciet voor gekozen om dat niet te doen, juist om het ook aantrekkelijk te maken voor verschillende groepen. We willen dit dossier niet vermengen met inkomenspolitiek. Nou, sommigen van mijn collega's dachten daar anders over. En anderen hadden zo iets van, ja, dit plan is politiek onvoldoende haalbaar, omdat met name de VVD en de PVVL hebben uitgesproken dat ze niet aan de hypotheek-rentaftrek willen komen. En die hadden we een eigen plan, wat wel ligt politiek aanvaardbaar zou zijn. Maar is het zo gek om te veronderstellen dat dit plan politiek niet aanvaardbaar is? Ook economen die in deze groep zitten zijn van divers politiek plemmage. Ja, ik denk dat het een van de krachten van het voorstander juist is dat we dit plan proberen eigenlijk wel voor links als voor rechts interessante elementen in te brengen, voor rechts bijvoorbeeld tariefverlaging in inkomstbelasting lager, toptarief, meer financieringen voor het MKB, betere prikkels voor ondernemerschap, maar ook voor links dat we een tijdbomb onder de openbare financiën weghalen. Een arme overheid is zeker niet in het belang van mensen aan de onderkant van de samenleving. Dus we hebben juist geprobeerd om links en rechts bij elkaar te brengen, zodat een brede consensus ontstaat in Nederland over hoe het verder moet met de woningmarkt. 