Niervarenfamilie
De niervarenfamilie (Dryopteridaceae) is een wereldwijd voorkomende  familie varens met naargelang de gevolgde taxonomie 21 tot 60 geslachten en 900 tot 3000 soorten. Het zijn voornamelijk grond- en rotsvarens.

Van deze familie komen negen soorten van nature in België en Nederland voor, waaronder de zeer algemene mannetjesvaren.

Naamgeving en etymologie
 Synoniem: Aspidiaceae
Duits: Wurmfarngewächse
Engels: Wood fern family

De botanische naam Dryopteridaceae is overgenomen van het geslacht Dryopteris en komt van het Oudgriekse δρῦς, drus (= boom) en πτερίς, pteris (= varen).

De Nederlandse naam niervaren slaat op de niervormige dekvliesjes.

Kenmerken

De varens van de niervarenfamilie hebben allen een korte, kruipende of rechtstaande wortelstok met schubben. Ook de steel is beschubt en dikwijls voorzien van klieren en/of haren. De bladen of veren zitten bij elkaar in dicht bundels en zijn enkel, dubbel of meervoudig geveerd. Er zijn nooit steriele bladen, alle volwassen bladen dragen sporenhoopjes.

De sporenhoopjes zitten op de onderzijde van de bladen, zijn rond of ovaal, al dan niet afgedekt met een dekvliesje. Indien aanwezig kan dit eveneens rond of nier-, schild- of hoefijzervormig zijn.

Taxonomie

Geslachten
Arachniodes Blume
Bolbitis Schott
Ctenitis (C.Christens.) C.Christens. ex Tardieu-Blot et C.Christens
Cyclopeltis J.Sm.
Cyrtomium K.Presl
Dryopteris Adans.
×Dryostichum W.H.Wagner
Elaphoglossum Schott ex J.Sm.
Fadyenia Hook.
Hypoderris R.Br. ex Hook.
Lastreopsis Ching
Lomagramma J.Sm.
Lomariopsis Fée
Maxonia C.Christens.
Megalastrum Holttum
Nothoperanema (Tagawa) Ching
Oleandra Cav.
Olfersia Raddi
Phanerophlebia K.Presl
Polybotrya Humb. et Bonpl. ex Willd.
Polystichopsis (J.Smith) Holttum
Polystichum Roth
Rumohra Raddi
Tectaria Cav.
Triplophyllum Holttum

Beschreven soorten
Tot de niervarenfamilie behoren drie geslachten en negen soorten die in België en Nederland in het wild kunnen gevonden worden. Daarbuiten zijn er nog tientallen soorten uit de rest van Europa:

Familie: Niervarenfamilie (Dryopteridaceae)
Geslacht: Arachniodes
Soort: Arachniodes webbiana
Geslacht: Cyrtomium
Soort: Cyrtomium falcatum (IJzervaren)
Geslacht: Dryopteris (Niervaren)
Soort: Dryopteris aemula
Soort: Dryopteris affinis (Geschubde mannetjesvaren)
Soort: Dryopteris aitoniana
Soort: Dryopteris carthusiana (Smalle stekelvaren)
Soort: Dryopteris cristata (Kamvaren)
Soort: Dryopteris dilatata (Brede stekelvaren)
Soort: Dryopteris filix-mas (Mannetjesvaren)
Soort: Dryopteris guanchica
Soort: Dryopteris maderensis
Soort: Dryopteris oligodonta
Soort: Dryopteris villarii
Geslacht: Elaphoglossum
Soort: Elaphoglossum semicylindricum
Geslacht: Polystichum (Naaldvaren)
Soort: Polystichum aculeatum (Stijve naaldvaren)
Soort: Polystichum drepanum
Soort: Polystichum falcinellum
Soort: Polystichum lonchitis (Lansvaren)
Soort: Polystichum munitum (Zwaardvaren)
Soort: Polystichum setiferum (Zachte naaldvaren)

Externe links 
 Flora of North America
 Checklist of World Ferns: soortenlijst

Plantenfamilie
Varens en varenachtigen