B-2 Spirit
De B-2 Spirit is een Amerikaanse strategische bommenwerper met stealthtechnologie (sluipbommenwerper) voor intercontinentale afstanden. Het toestel is in staat zowel conventionele als nucleaire wapens af te werpen. Het heeft een vorm die voor die tijd uniek leek, maar al eerder door nazi Duitsland werd toegepast bij de bouw van de Horten Ho 229. De toestellen vertonen een meer dan sterke gelijkenis.

De B2 is uitgerust met technologie (zoals speciale radar-absorberende verf) die het toestel zo goed als onzichtbaar maken op de radar.

De Amerikaanse luchtmacht was eerst van plan een groot aantal van deze vliegtuigen te kopen van vliegtuigfabrikant Northrop. Uiteindelijk zijn door het einde van de Koude Oorlog begin jaren 90 slechts 21 vliegtuigen gekocht. Door de hoge reeds uitgegeven ontwikkelingskosten en het drastisch teruggebrachte aantal vliegtuigen is de prijs per toestel opgelopen tot meer dan 2 miljard dollar.

De operationele thuisbasis van de B-2 is Whiteman Air Force Base in Missouri, maar het onderhoud gebeurt bij het Oklahoma City Air Logistics Center op Tinker Air Force Base in Oklahoma.

Ontwikkeling 
De ontwikkeling van de B-2 begon in 1978 als een geheim project onder de naam Advanced Technology Bomber. Twee teams van bedrijven werden aangesproken om het project verder te ontwikkelen, Northrop/Boeing en Lockheed/Rockwell. Hoewel het tweede team meer ervaring had met het ontwikkelen van stealth-vliegtuigen (Lockheed had toen al de SR-71 Blackbird en de F-117 Nighthawk ontwikkeld) werd in november 1981 het team van Northrop gekozen om het toestel uit te ontwikkelen. In april 1988 lekte de eerste informatie over het project uit in de vorm van een tekening. Deze tekening zou op 22 november 1988, toen het vliegtuig aan het publiek gepresenteerd werd, verrassend nauwkeurig blijken te zijn. Tijdens de eerste testvluchten zagen burgers het vliegtuig regelmatig aan voor een UFO.

Bemanning 
De B-2 bemanning bestaat uit twee personen die dezelfde taken (vlieger/radar-navigator) uitvoeren, zodat ze elkaar tijdens een missie kunnen aflossen.

Inzet 
Hoewel de B-2 betrekkelijk nieuw is werden de toestellen al enkele keren daadwerkelijk ingezet.

 In 1999 werden door B-2’s tijdens acties boven Kosovo voor het eerst satellietgeleide JDAM bommen gebruikt.

 Ook werd de B-2 ingezet in Afghanistan bij de operatie Enduring Freedom. Hierbij vertrokken de toestellen van Whiteman Air Force Base, voerden hun missie uit boven Afghanistan en landden op het eiland Diego Garcia. Hier werd de bemanning en lading gewisseld en vertrokken de toestellen waarbij de route in omgekeerde volgorde werd gevlogen. Dit leidde tot missies met een vluchtduur van 30 tot soms wel 50 uur. Voor een gewoon toestel zou dit onmogelijk zijn, maar de vérgaande automatisering van de B-2 maakt het mogelijk een bemanningslid te laten eten en slapen terwijl de ander de vlucht bewaakt.

 Ook werd het toestel diverse malen ingezet boven Irak bij operatie Iraqi Freedom. Hierbij werden de toestellen tijdelijk op Diego Garcia gestationeerd.

 Het toestel werd ook gebruikt boven de no-flyzone in Libië om het bewind van Qadhafi te stoppen.

 De B-2 Spirit vliegt regelmatig verkenningsvluchten in internationaal luchtruim als antwoord op de vluchten van de Russen met de Tupolev Tu-95 'Bear' Tupolev bommenwerper.

 De B-2 Spirit is de enige bommenwerper in zijn klasse die voor elk doelwit ter wereld in staat is om dit binnen 24 uur aan te vallen en weer te landen op Amerikaans grondgebied.

 De B-2 Spirit bommenwerper beschikt over een zeer klein toilet en koffieruimte, waardoor de piloten in staat zijn om een zeer lange tijd in de lucht te zijn.

Bewapening 
De B-2 is geschikt voor de volgende wapentypes:

 Nucleair
 16x B61-kernwapen of
 16x B83-kernwapen
 Conventioneel
 80x Mark 82 (500 ponder) of
 16x Mark 84 (2000 ponder)
 34-36x CBU-87 of
 34-36x CBU-89 of
 34-36x CBU-97
 Precisie munitie
 216x Guided Bomb Unit-39 Small Diameter Bomb (250 ponder) of
 80x GBU-30 Joint Direct Attack Munition (JDAM 500 ponder) of
 16x GBU-32 JDAM (2000 ponder)
 8x GBU-27 of
 8x Extended GBU-28 of
 8x GBU-36 of
 8x GBU-37 of
 8-16x AGM-154 Joint Stand Off Weapon (JSOW) of
 8-16s AGM-137 Tri Service Standoff Attack Missile (TSSAM)
 2x Massive Ordnance Penetrator/Direct Strike Hard Target/Big BLU (MOP/DSHT)

Registraties van de B-2 Spirit 
Vanwege het geringe aantal vliegtuigen heeft ieder toestel naast zijn gebruikelijke registratie ook een officiële naam gekregen.

 82-1066 Spirit of America
 82-1067 Spirit of Arizona
 82-1068 Spirit of New York
 82-1069 Spirit of Indiana
 82-1070 Spirit of Ohio
 82-1071 Spirit of Mississippi
 88-0328 Spirit of Texas
 88-0329 Spirit of Missouri
 88-0330 Spirit of California
 88-0331 Spirit of Carolina
 88-0332 Spirit of Washington
 89-0127 Spirit of Kansas (neergestort)
 89-0128 Spirit of Nebraska
 89-0129 Spirit of Georgia
 90-0040 Spirit of Alaska
 90-0041 Spirit of Hawaii
 92-0700 Spirit of Florida
 93-1085 Spirit of Oklahoma
 93-1086 Spirit of Kitty Hawk
 93-1087 Spirit of Pennsylvania
 93-1088 Spirit of Louisiana

Ongeluk 
Op 23 februari 2008 stortte een B-2 Spirit Stealth Bomber neer, de 89-0127 "Spirit of Kansas". De beide piloten konden zich in veiligheid brengen door middel van hun schietstoel. Het toestel crashte vlak bij Andersen Air Force Base op het eiland Guam. Volgens de Amerikaanse luchtmacht was de oorzaak van de crash een door vocht beschadigde sensor, die voor een storing in de computer zorgde waardoor het vliegtuig direct na het opstijgen te steil ging klimmen, daardoor erg veel snelheid verloor en vervolgens crashte.

Externe links 
 Whiteman AFB
  B-2 informatie
  AirVectors Northrop Grumman B-2 Spirit Stealth Bomber

Voetnoten 

Bommenwerper
Stealthvliegtuig
Vliegtuig van Northrop