Senegal
Senegal (uitspraak: [ˈseneɣɑl]; Frans: Sénégal), officieel de Republiek Senegal (Frans: République du Sénégal), is een land in Afrika dat grenst aan Mali, Guinee, Guinee-Bissau, Gambia en Mauritanië. De rivier de Sénégal vormt de grens tussen Senegal en Mauritanië.

Geschiedenis

Vóór de onafhankelijkheid 
Vanaf de 15e eeuw concurreerden Portugal, de Nederlanden en Engeland om handel in het gebied van huidig Senegal. De eerste Franse handelspost werd er in 1624 gesticht. Vanaf 1677 bezat Frankrijk op het eiland Gorée voor de kust bij wat tegenwoordig Dakar is een belangrijk vertrekpunt voor de slavenhandel. In de jaren 1850 breidde Frankrijk zijn invloed uit op het vasteland van Senegal onder leiding van generaal Faidherbe. Deze stichtte er in 1854 een kolonie, later Frans territorium of protectoraat genoemd. Faidherbe was de eerste gouverneur van Frans Senegal. Dat werd in 1890 hernoemd tot de kolonie Frans-Soedan.

Na de onafhankelijkheid 
Senegal werd op 20 augustus 1960 formeel onafhankelijk door zich terug te trekken uit de amper één maand eerder van Frankrijk onafhankelijk geworden Federatie van Mali, een losse federatie van Senegal en Mali. Dit gebeurde nadat op 4 april van dat jaar een onafhankelijkheidsverdrag met Frankrijk was getekend. Senegal vormde tussen 1982 en 1989 een confederatie met het door Senegal ingesloten Gambia onder de naam Senegambia. De integratie tussen de twee landen kwam echter niet van de grond.

Na 2000 
De ondergang van de veerboot Joola op 26 september 2002 leidde, vanwege de gebleken veronachtzaming van de veiligheidsvoorschriften, tot heftige kritiek op de regering. In reactie hierop ontsloeg president Abdoulaye Wade premier Mame Madior Boyé. Zij werd vervangen door kabinetschef Idrissa Seck.

Tot de belangrijkste problemen van Senegal behoren de economische crisis en corruptie. Daarnaast is een gewapende onafhankelijkheidsbeweging actief in de provincie Casamance. De inwoners voelen zich onderdrukt door de Senegalese Wolof-meerderheid. In september 2002 kwam het tot een wapenstilstand en vredesbesprekingen, maar in januari 2003 kwam het opnieuw tot gewapende conflicten tussen leger en rebellen. Op 31 december 2004 werd officieel een vredesverdrag tussen de rebellen en de regering getekend.

Internationaal profileert Wade zich als een voorvechter voor democratie en economische liberalisering in Afrika. Hij is onder meer medeontwerper van Nepad, een economisch hulpprogramma voor het Afrikaanse continent, en heeft vergeefs getracht te bemiddelen in de burgeroorlog in Ivoorkust.

In februari en maart 2012 werden verkiezingen gehouden (twee rondes). Deze verliepen zonder noemenswaardige incidenten. Op 26 maart 2012 werd de nieuwe president Macky Sall verkozen. Minister van cultuur en toerisme werd Youssou N'Dour.

Geografie 

Het noordelijk deel van Senegal is gelegen in de Sahel.

Er zijn twee belangrijke rivieren: de langste is de Sénégal, die de noordgrens vormt met Mauritanië, en in het zuidoosten stroomt de rivier de Gambia.

Steden 
De grootste steden tijdens de volkstelling van 2002 waren:

Bestuurlijke indeling 

Senegal is bestuurlijk onderverdeeld in 14 regio's (région/diiwaan). De regio's kennen als regionaal uitvoeringsorgaan de departementen (département/tund) en de arrondissementen (arrondissement/ndiiwaan). Op lokaal niveau bestaan steden (ville/ekkü), gemeenten(commune) en rurale gemeenschappen (communauté rurale).

Bevolking 
Senegal heeft een bevolking van meer dan 12,5 miljoen vgl. een Frans rapport uit 2012. Daarvan woont ongeveer 42 procent op het platteland en dus 58 procent in de steden. De bevolkingsdichtheid wisselt van 77 inwoners per vierkante kilometer in de westelijk-centrale streek tot 2 per vierkante kilometer in de droge oostelijke helft.

 Levensverwachting: 52 jaar (2001)
 Analfabetisme: mannen 52%, vrouwen 71% (2001)
 Etnische groepen: Wolof 41%, Fulbe / Tukulor 34%, Sérères 15%, Diola 5%, Mandingo 4%, diverse andere Westatlantische volken. Moren etc. 12%

Talen 
Frans (officiële taal), Wolof, Pulaar (Fulfulde), Jola, Mandinka, Serer, Bambara, Sarakolé.

Religie 
Ongeveer 94 à 95 % van de bevolking is islamitisch. De drie belangrijkste islamitische groeperingen zijn de Tijaniya, de Quadiriya en de Moeriden.

Ongeveer 5 % van de Senegalezen is christelijk (voornamelijk katholiek). Dakar is het aartsbisdom met zes suffragaanbisdommen. 1 % hangt natuurgodsdiensten (animisme) aan. In de jaren 1970 was nog 10 % van de bevolking christen en 14 % hing inheemse religies aan.

Politiek systeem 

Senegal is een democratische republiek. De volksvertegenwoordiging (de Assemblée nationale) bestaat uit één kamer met 165 leden (2017), die elke vijf jaar gekozen wordt. De president wordt elke vijf jaar rechtstreeks gekozen.
 President: Macky Sall (sinds april 2012)
 Premier: Amadou Ba (sinds september 2022)

Economie 

 Munteenheid: CFA-Frank (XOF)
 Koers: XOF 1 = €0,001525 (2012) of €1 = XOF 655.82
 BNP: $14,23 miljard ($2000 per persoon) (2011)
 Groei: 2,6%
 Inflatie: 3,4%
 Ontwikkelingshulp: ontvangst $419 miljoen

Armoede 
Volgens het Ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties leeft in Senegal 33,4% van de bevolking onder de armoedegrens.

Bezienswaardigheden 
 Monument voor de Afrikaanse Wedergeboorte
 Dakar
 Slaveneiland "Ile de Gorée met het Maison des esclaves
 Roze Meer
 Schelpeneiland Fadiouth
 Sine-Saloum
 De Casamance
 Saint-Louis (Senegal)
 Nationaal park Niokolo Koba

Bekende personen van Senegalese afkomst 
 Léopold Senghor (1906-2001), staatsman, schrijver en eerste Afrikaan die zetelde in de Académie française
 Amadou-Mahtar M'Bow (1921), staatsman, voormalig president-generaal van UNESCO
 Mariama Bâ (1929-1981), schrijfster, activist en feminist
 Baaba Maal (1953), muzikant
 Omar Seck (1957), muzikant
 Youssou N'Dour (1959), muzikant
 Ibra (1989), muzikant
 Fatma Samoura (1962), secretaris-generaal van de FIFA
 Akon (1973), muzikant
 Patrice Evra (1981), voetballer
 Mbaye Leye (1982), voetballer
 Idrissa Gana Gueye (1989), voetballer
 Kalidou Koulibaly (1991), voetballer
 Edouard Mendy (1992), Voetballer
 Sadio Mané (1992), voetballer

Zie ook 
 Monumenten op de Werelderfgoedlijst
 Frans-West-Afrika
 Frans-Soedan
 Lijst van Afrikaanse muzikanten