title: Kapellen
text: Kapellen is een plaats en gemeente in de Belgische provincie Antwerpen. De gemeente ligt in de Kempen, in het noorden van de provincie.
  
  Kapellen telt 27.743 inwoners (1 jan 2023) en bestaat uit verschillende wijken, onder andere Kapellen centrum, Putte-Kapellen of het oostelijk deel van het grensdorp Putte, Kapellenbos, Hoogboom en Zilverenhoek. De gemeente heeft een groen en residentieel karakter en wordt onder meer gekenmerkt door villaparken, exclusieve landhuizen en verschillende kastelen. Het is een van de rijkste gemeenten in Antwerpen.
  
  Kapellen is de hoofdplaats van het kieskanton en gerechtelijk kanton Kapellen.
  
  Geschiedenis
  De leefgemeenschappen die thans deel zijn van de gemeente Kapellen dateren van de 13de eeuw. Hoogboom vinden we terug als Hobonia op documenten uit 1267. Hoghescote, het huidige centrum volgt tien jaar later samen met Ertbrand, ofwel het huidige Putte. De wijk Zilverenhoek, pas sinds 1983 bij Kapellen, verschijnt pas in 1844 voor het eerst op een kadasterplan.
  
  Vanaf de oorsprong maakte Kapellen deel uit van de heerlijkheid Ekeren. Sinds de 13de eeuw wisselden delen van het grondgebied geregeld van eigenaar. Uiteindelijk kwam in 1714 de volledige heerlijkheid Ekeren onder het bewind van 1 familie, die van de heren van Salm-Salm. Tijdens de Franse bezetting werd Kapellen in 1795 in de municipaliteit van Stabroek ondergebracht om uiteindelijk in 1800 een zelfstandige gemeente te worden. Kapellen ontving een deel van het grondgebied van Hoevenen toen die gemeente werd opgeheven in 1828 en een deel van de gemeente Ekeren bij een grenscorrectie in 1846. De huidige gemeentegrenzen liggen sinds 1983 vast wanneer de Ekerse wijken Hoogboom en Zilverenhoek naar Kapellen worden overgeheveld.
  
  In tegenstelling tot de wereldlijke macht heeft de geestelijke macht een minder complex traject afgelegd. De parochie van Hoghescote werd in 1277 overgedragen aan de Sint-Bernardusabdij van Hemiksem. Tot dan was de parochie afhangend van de Sint-Lambertuskerk te Ekeren.
  
  De kerk van Kapellen is het oudste gebouw van de gemeente. Tot de 14de eeuw volstond een kapel om de inwoners voort te helpen. De kerk is door de tijden heen steeds verder opgebouwd en verbouwd. Het koor dateert bijvoorbeeld uit de 14de eeuw terwijl de kruisbeuk in de 16de eeuw gebouwd is. In de 19de eeuw werden de toren en het inwendige van de kerk neogotisch herbouwd.
  
  De verdere geschiedenis van Kapellen is gekenmerkt door periodes van bloei en van armoede. Ten tijde van het Beleg van Antwerpen door de Spanjaarden heeft Kapellen zwaar te lijden gehad. Alle belangrijke gebouwen en 90% van de huizen waren vernietigd. Tijdens het Twaalfjarig Bestand was er een korte heropleving van de gemeente tot in 1623 de pest zwaar huis hield. De echte heropbouw moest op zich laten wachten tot 1674 wanneer de kerk werd heropgebouwd.
  
  Aan dit alles kwam een abrupt einde bij het begin van de Eerste Wereldoorlog. De opeisingen door het Duitse leger en de Spaanse griep zorgden voor sterfte onder de bevolking. Na de oorlog was er een korte herstelperiode tot 1930 wanneer de crisis neerdaalde over de gemeente. Pas na de Tweede Wereldoorlog kon de gemeente terug beginnen aan het herstel. De gemeente Kapellen werd op 4 oktober 1944 door het Canadese bataljon Les Fusiliers Mont-Royal bevrijd.
  
  Geografie
  
  Aangrenzende gemeenten
  
  Bezienswaardigheden 
  
  De Sint-Jacobus de Meerderekerk
  De Onze-Lieve-Vrouw-Onbevlekt-Ontvangenkerk aan de Antwerpsesteenweg in de wijk Zilverenhoek.
  De Onze-Lieve-Vrouw van de Vredekerk aan de Kapelsestraat 182.
  De Sint-Jozefskerk in het gehucht Hoogboom aan de Hoogboomsteenweg
  De Onze-Lieve-Vrouw-van-Fatimakerk aan de Binnenweg
  De Redoute van Kapellen
  Een groot aantal villa's en kasteeltjes
  Tal van bunkers, loopgraven en dergelijke uit de Eerste Wereldoorlog
  
  Natuur en landschap 
  Kapellen ligt in de Noorderkempen. De plaats kenmerkt zich door uitgestrekte villabossen. De plaats ligt aan de rand van de Antwerpse agglomeratie. Natuurgebieden zijn De Uitlegger, het Wolvenbos en het Domein Oude Gracht.
  
  Demografie
  
  Evolutie van het inwonertal
  
  19e eeuw
  
  20e eeuw tot aan herinrichting gemeenten
  
  Na de gemeentelijke herinrichting
  
  Politiek
  
  Structuur 
  De gemeente Kapellen maakt deel uit van het kieskanton Kapellen, gelegen in het provinciedistrict Kapellen, het kiesarrondissement Antwerpen en ten slotte de kieskring Antwerpen.
  
  Gemeentebestuur
  
  Geschiedenis
  
  (Voormalige) Burgemeesters
  
  Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 
  
  De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt. De grootste partij is in kleur.
  
  Mobiliteit
  
  Verleden 
  
  In 1759 werd er een kasseiweg aangelegd tussen Merksem en Kapellen. Tegenwoordig kennen we deze baan als de Kapelsesteenweg (op het grondgebied van Ekeren en Brasschaat) of Antwerpsesteenweg (op het grondgebied van Kapellen). In 1853 werd de spoorlijn Antwerpen-Rotterdam aangelegd. Daarmee kon de eerste stoomtrein in 1854 door Station Kapellen rijden. Door de goede spoorverbinding gingen veel rijke Antwerpenaren villa's in de gemeente bouwen. Verder werden spoorweghaltes zoals station Heikestraat en station Kapellenbos gebouwd. De buurtspoorwegen bereikten Kapellen Station op 31 juli 1927 en de tram wordt op 1 december 1928 doorgetrokken naar de grens bij Putte. De gelijkvloerse oversteek van de tram op de spoorweg is maar van korte duur. Op 1 maart 1934 wordt de lijn Hoevenen Kapellen geopend en vanaf 1 februari 1938 rijden de trams Antwerpen Putte via Hoevenen. (lijn 72, tussen 1/9/1936 en 1/2/1938 reden geen trams tussen Kapellen en Putte). Vanaf 31 augustus 1936 is de tram vanaf Merksem beperkt tot vlak voor de overweg (lijn 65). Op 26 mei 1967 reed de laatste tram in Kapellen, als lijn 65.
  
  Bekende Kapellenaars 
  Bekende personen die geboren of woonachtig zijn of waren in Kapellen of een andere significante band met de gemeente hebben:
  
  Geboren 
   Theophile Blankers (1913-1998), voetballer
   Senne Rouffaer (1925-2006), acteur en regisseur
   Jacky Buchmann (1932-2018), ondernemer en politicus
   Herman Suykerbuyk (1934), politicus
   Eric Walter Elst (1936-2022), astronoom
   Frans Daneels (1941), norbertijn en bisschop
   Frank Roos (1942), atleet
   Sam Bogaerts (1948-2021), regisseur, acteur, auteur en docent 
   Michel Meynen (1952), docent en filosoof
   Guusje van Tilborgh (1952), actrice 
   Erik Vlaminck (1954), schrijver
   Rudi Van Den Bossche (1957), regisseur, scenarist, producent
   Chris Soetewey (1957), atlete
   Dirk Van Mechelen (1957), politicus
   Erik Meynen (1957), stripauteur en cartoonist
   Greet Rouffaer (1958), actrice
  Herman Verbruggen (1963), acteur
   Dirk De Smet (1969), zanger en winnaar van de 2e reeks van X-factor
   Sam Bettens (1972), zanger van de popgroep K's Choice
   Hans Francken (1972), popmuzikant en producer
   Tom Vanstiphout (1975), popmuzikant
   Nathalie Delcroix (1976), zangeres van de folkgroep Laïs
   Vaast Colson (1977), kunstenaar
   Kevin van Dessel (1979), Belgisch voetbaltrainer en voormalig profvoetballer  
   Thomas Vermaelen (1985), Belgisch voetballer 
   Tom De Mul (1986), Belgisch voetballer 
   Mathieu van der Poel (1995), Nederlands wielrenner en veldrijder
  
  Inwoners 
   Gert Bettens, gitarist en zanger
   Edouard Biart, politicus
   Michael Boogerd, wielrenner
   Philippe De Backer, politicus
   Rocco Granata, zanger
   Margaretha Guidone, huisvrouw/milieuactiviste
   Koen Helsen, politicus
   Franciscus Hoelen (1870-1904), fotograaf (Hij maakte opnamen in de regio en publiceerde briefkaarten onder de naam F. Hoelen.)
   Cathérine Jacques, judoka
   Jan Janssen, wielrenner
   Patrick Lebon, filmregisseur
   Max Smeets, dirigent en pianist
   Jean Speth, industrieel en politicus
   Christian Vandekerkhove, auteur
   Adrie van der Poel, wielrenner
   David van der Poel, wielrenner en veldrijder
   Terry Van Ginderen, tv-presentator
   Maja Van Honsté, musicalactrice
   Valerie Van Peel, politica
   Bo Van Spilbeeck, VTM-journaliste
   Renée Eykens, atlete
   Toby Alderweireld, voetballer
  
  Nabijgelegen kernen 
  Hoevenen, Putte, Ekeren, Sint-Mariaburg, Heide
  
  Externe link 
   Officiële website van de gemeente Kapellen
  
  Plaats in Antwerpen (provincie)