title: Viktor Astafjev
text: Viktor Petrovitsj Astafjev (Russisch: Виктор Петрович Астафьев) (Ovsjanka, (kraj Krasnojarsk; Siberië), 1 mei 1924 - Krasnojarsk, 29 november 2001) was een Russisch schrijver, die gold als 'de literaire stem van Siberië'.
  
  Leven en werk 
  Astafjev was een zoon van een Siberische boer, aanvankelijk spoorwegmedewerker en vocht als soldaat in de Tweede Wereldoorlog. Tijdens de ‘dooi’ vond hij de ruimte om te gaan schrijven.
  
  Astafjev geldt als een typische dorpsschrijver. Hij schreef over onopvallende mensen, hun harde leven en over de betrekkingen tussen de mensen die vaak op de proef worden gesteld. Zijn werk heeft een sterk autobiografisch karakter.
  
  Bekendere werken van Astafjev zijn de ook in het Nederlands vertaalde verhalenbundels “De keizervis” (1976) en “De beschermengel” (1957-1978).
  
  “De keizervis” bevat twaalf afzonderlijke verhalen, bijeengehouden door de verteller. Hoofdthema is de verhouding tussen mens en natuur. Het titelverhaal doet denken aan Hemingway’s “The old man and the sea”, over een man die een reuzensteur bovenhaalt en door zijn buit in het water wordt gesleurd: de natuur die zich wreekt op de mens.
  
  In de vijftien verhalen van “De beschermengel”worden episoden opgeroepen uit de jeugd van het jongetje Vitja in West-Siberië. De machtige rivier bepaalt het leven van de dorpelingen. Vitja wordt opgevoed door zijn grootmoeder, die hem de waarden van het boerenleven van voor de Sovjet-invloed bijbrengt. Het is een harde wereld, waarin vaak de “wet van de jungle” geldt. Astafjev gaat in het boek niet in op sociaal-politieke achtergronden.
  
  Astafjev was van 1989 tot 1991 volksvertegenwoordiger in de USSR. In 1993 tekende hij samen met 41 andere Russische prominenten de zogenaamde “Brief van Tweeënveertig”, in reactie op de gebeurtenissen van de Russische constitutionele crisis van 1993.
  
  Astafjev weigerde in de jaren zestig mee te doen aan de hetze tegen Solzjenitsyn’s “Goelag archipel”. In 2009, na de dood van Solzjenitsyn, kreeg hij daarvoor (testamentair beschikt) postuum de Solzjenitsyn-literatuurprijs.
  
  De Staatsuniversiteit van Krasnojarsk is naar Astafjev vernoemd.
  
  In het Nederlands vertaalde werken 
   De vlotreis, korte roman, 1959
   De diefstal, autobiografische vertelling over zijn jaren in een weeshuis, 1960.
   De beschermengel, verhalen, 1971
   Een laatste groet (vervolg op De Beschermengel), verhalen, 1979
   De keizervis, een vertelling in verhalen, 1976
   De droevige detective. korte roman, 1986
   De vrolijke soldaat. roman, 1999
  
  Literatuur en bronnen 
   E. Waegemans: Russische letterkunde, 1986, Utrecht
   A. Bachrach e.a.: Encyclopedie van de wereldliteratuur, 1980, Bussum
  
  Externe links 
    Viktor Astafiyev Russian Culture Navigator
    Bij de 75e verjaardag van Viktor Astfjev, door Lyubov Kuznetsova.
  
  Russisch schrijver