title: Sydney
text: Sydney is de grootste en oudste stad in Australië en de hoofdstad van de deelstaat Nieuw-Zuid-Wales. Op 1 januari 2019 telde Sydney 5.312.163 inwoners. De agglomeratie is de grootste van Oceanië.
  
  Sydney ligt aan de Tasmanzee, in het zuidoosten van Australië. De stad heeft zich ontwikkeld vanuit de natuurlijke haven Port Jackson, waar zich vandaag de dag het Sydney Opera House en de Sydney Harbour Bridge – twee iconen van de stad – bevinden. Tegenwoordig strekt de stad zich verder uit en grenst ze enerzijds aan berg- en heuvelachtig landschap in het binnenland en anderzijds aan de kustlijn van de Grote Oceaan.
  
  Sinds de stichting in 1788 is Sydney uitgegroeid tot een zowel nationaal als internationaal belangrijke stad op economisch en cultureel gebied. De stad organiseerde de Olympische Zomerspelen 2000 en was in 2008 gastheer van de Wereldjongerendagen. Sydney Airport is de drukste luchthaven van het land.
  
  Geschiedenis 
  
  Het gebied rondom de haven van Sydney werd al langer dan 40.000 jaar bewoond door Aboriginalstammen. Hoewel verstedelijking de meeste sporen van deze bewoning heeft uitgewist, zijn er op verschillende locaties nog steeds rotstekeningen te vinden. De Europese belangstelling groeide toen kapitein James Cook in 1770 Botany Bay (nu een wijk in het zuiden van Sydney) ontdekte. Op instructie van de Britse overheid werd er in 1788 een strafkamp door Arthur Phillip gesticht. Hij kwam in eerste instantie aan land in Botany Bay, maar vond dit geen goede plaats. Na een korte zeiltocht noordelijk ging hij uiteindelijk aan wal in Sydney Cove in Port Jackson (de echte naam voor de haven van Sydney).
  
  Arthur Phillip noemde de kolonie "New Albion", maar om een onduidelijke reden kreeg het uiteindelijk de naam "Sydney", genoemd naar de toenmalige Britse minister van Binnenlandse Zaken Thomas Townshend, Lord Sydney (Viscount Sydney vanaf 1789). Wellicht is het gekomen doordat Lord Sydney Phillip toestemming had gegeven om een kolonie te starten. Gevangenen werden al snel te werk gesteld om een nederzetting te bouwen, en in 1822 had de stad banken, markten, straten en een georganiseerd politiekorps. In 1847 maakten de gevangenen nog maar 3,2% van de bevolking uit. Iedere week kwamen er schepen uit Europa met Ieren, Engelsen en andere Europese migranten die een nieuw leven zochten in een nieuw land. De eerste van verschillende goudkoortsen was in 1851, en sindsdien heeft de haven van Sydney veel mensen vanuit de hele wereld het land binnen zien komen.
  
  Met de industrialisering groeide Sydney snel, en aan het begin van de 20e eeuw had het al meer dan 1 miljoen inwoners. In de 20e eeuw bleef Sydney groeien, en de stad heeft tegenwoordig een kosmopolitische uitstraling door de grote hoeveelheid verschillende culturen die de stad binnenstroomden.
  
  In december 2005 braken in Sydney rassenrellen uit na een betoging.
  
  Geografie
  
  Topografie 
  
  Sydney ligt tussen de Grote Oceaan in het oosten en de Blue Mountains in het westen. Het heeft de grootste natuurlijke haven in de wereld, en heeft meer dan 70 stranden, waaronder het beroemde Bondi Beach. Sydney heeft 's werelds grootste suburbane gebied, twee keer zo groot als Peking, en zes keer zo groot als Rome of Groot-Londen.
  
  Alhoewel Sydney geen last heeft van cyclonen, en het risico op aardbevingen erg laag is, wordt de stad af en toe geteisterd door bosbranden, onder andere in 1994 en 2002.
  
  Natuur 
  Een aantal nationale parken liggen binnen de grenzen van de stad. Een van deze parken is het Nationaal park Royal. Dit 132 km² grote natuurgebied werd als tweede nationale park ter wereld uitgeroepen, na Yellowstone in de Verenigde Staten. Het park, dat ongeveer tweeëndertig kilometer zuidelijk van de stad ligt, biedt een verscheidenheid aan natuur – van heide en kliffen langst de kust tot dichtbegroeid regenwoud – en telt een groot aantal diersoorten, waaronder enkele dodelijke slangen en verschillende papegaaien-soorten.
  
  Een ander park is het Nationaal park Ku-ring-gai Chase, ten noorden van de stad. In dit 152 km² uitgestrekte park komt de rivier de Hawkesbury samen met de oceaan. Naast de steile afdalingen naar vele kleine strandjes, is het park een bosrijk gebied afgewisseld met heide. Het meest indrukwekkende uitkijkpunt West Head heeft een uitzicht op de noordelijkste suburb van Sydney Palm Beach. Een andere trekpleister van het park is de Aboriginal Art, die bestaat uit in rots gegrafeerde tekeningen, op verschillende plekken.
  
  Klimaat 
  De Olympische stad in het zuidoosten van Australië kent een vochtig subtropisch klimaat met in september, de eerste maand van de lente aangename temperaturen en veel zon. In oktober is het al een stuk warmer en minder aangenaam. Dagelijks mag gemiddeld op 7 uur septemberzon worden gerekend waarbij het in de middag een graad of 20 is en 's nachts minimaal 12 graden. Koud wordt het er dus niet, maar soms kan het rond deze tijd al wel meer dan 30 graden worden. De lucht is echter niet zo vochtig zodat het met de warmte meestal wel meevalt.
  
  Demografie
  
  Bevolking 
  1800: 2540 inwoners
  1820: 12.000
  1851: 39.000
  1871: 206.800
  1901: 487.900
  1925: 1.039.000
  2003: 4 miljoen
  2006: 4,3 miljoen
  2014: 5 miljoen
  2017: 5.5 Miljoen
  
  In 2022 was de mediane leeftijd van de bevolking van Sydney 37.1 jaar, hetgeen lager is dan het landelijke gemiddelde van 38.5.
  
  Bezienswaardigheden
  
  Toeristische trekpleisters 
  Daarnaast zijn er veel verschillende toeristische attracties te vinden in Sydney, zoals:
   Sydney Opera House
   Sydney Harbour Bridge
   Bondi Beach
   Sydney Aquarium, Darling Harbour, Olympic Park
   Chinatown
   Sydney Tower (ook wel Centrepoint Tower of AMP Tower), Central Business District
   Taronga Zoo, Mosman
   Darling Harbour
   Sydney Fish Markets
   Oceanworld, Manly
   Sea Life Aquarium
  
  Musea 
   Art Gallery van Nieuw-Zuid-Wales
   Australian Centre for Photography
   Museum of Contemporary Art
   Powerhouse Museum of Science and Design
   Sydney Observatory
   Museum of Sydney
   Australian Museum
  
  Parken 
   Royal Botanic Gardens
   Hyde Park
  
  Veel van deze toeristische trekpleisters zijn te bereiken per Sydney Ferry of te boeken via een georganiseerde cruise.
  
  Uitgaan 
  Er is in Sydney een uitgebreid nachtleven. Beroemde uitgaanscentra zijn de wijken Kings Cross en Darling Harbour.
  
  Verkeer en vervoer
  
  Luchthaven 
  De meeste buitenlandse toeristen arriveren op de internationale luchthaven "Kingsford Smith International Airport". Dit vliegveld werd geopend in 1920 en is daarmee een van de oudste luchthavens in de wereld. Per jaar vliegen er ongeveer 28 miljoen passagiers van en naar de wereldstad.
  
  Trein 
  In de omgeving van Sydney rijden de treinen van het vervoersbedrijf CityRail. Dubbeldeks rijden ze in de richtingen van de baaien, de steden Wollongong en Newcastle en het vliegveld.
  
  Light rail
  Sinds 1997 rijdt er in Sydney weer een tramlijn tussen het centraal station en Lilyfield. In het centrum rijdt de tram door de straten en daarbuiten over een voormalige spoorlijn. De verlenging naar Dulwich Hill werd op 27 maart 2014 geopend. Hiervoor werden vier van het type CAF Urbos 2 geleased. Drie komen van het stilgelegde trambedrijf te Vélez-Málaga en een van trambedrijf te Sevilla. Deze trams worden in het najaar van 2014 vervangen door zes nieuwe trams van het type CAF Urbos 3 gebouwd door CAF.
  
  Monorail
  In het centrum reed van 1988 tot 2013 een monorail boven de straten. Het bestond uit een ringlijn van 3,6 kilometer met 8 stations die tegen de klok in bereden werd. Per 1 juli 2013 werd de monorail opgeheven, waarna het systeem afgebroken werd.
  
  Metro
  Sinds mei 2019 kent Sydney een metrosysteem van ruim 36 km en heeft 13 stations. De metro bevindt zich alleen in het noordelijk deel van de stad maar door toekomstige uitbreidingen zal het ook het centrum en het oosten van Sydney bereiken. Hiermee is Sydney de eerste Oceanische en Australische stad met een metrosysteem.
  
  Veerboten
  Naast een aantal veerboten in Sydney zelf en de omgeving vertrekt vanuit de haven ook de Spirit of Tasmania, de veerboot naar Devonport op Tasmanie.
  
  Sport 
  
  In 2000 vonden de Olympische Spelen plaats in Sydney. Hiervoor werd een voormalig industrieterrein in Homebush Bay getransformeerd tot Olympisch complex, waarvan het Olympisch Stadion met een capaciteit van 117.000 toeschouwers het hoogtepunt was. Bij de sluitingsceremonie liet de toenmalige voorzitter van het IOC, Juan Antonio Samaranch, weten dat de Spelen van Sydney golden als "The best Games ever".
  
  Ook na de Olympische Spelen blijven de accommodaties en stadions in gebruik. Zo spelen de nationale Australische teams in het rugby union, rugby league en voetbal geregeld thuiswedstrijden in het (inmiddels verkleinde) Olympisch Stadion. Tevens maken enkele clubteams uit het rugby league (Bulldogs, West Tigers, South Sydney) geregeld gebruik van het stadion. Daarnaast wordt de Olympische basketbalhal gebruikt door de West Sydney Razorbacks, die uitkomen in de NBL (National Basketball League)
  
  Sydney was in 1998 gastheer van de eerste editie van de Australia World Cup, een eendaagse wielerwedstrijd voor vrouwen die meetelde in de strijd om de UCI Road Women World Cup. Sydney Olympic Park heeft faciliteiten voor atletiek, watersport, tennis, hockey, boogschieten, honkbal, fietsen, paardensport en roeien. Het omvat ook het grote Stadium Australia, dat wordt gebruikt voor rugby, voetbal en Australisch voetbal. Sydney Football Stadium, voor het eerst geopend in 1988, biedt onderdak aan rugby- en voetbalwedstrijden.
  
  Economie 
  Sydney is het ook het financiële en handelscentrum van Australië. Het is daarnaast een toeristische trekpleister met voornamelijk dure accommodaties. Sydney wordt regelmatig gekozen tot een van de mooiste en meest leefbare steden in de wereld. Daarnaast is het ook een van de duurste steden voor zowel inwoners als vakantiegangers.
  
  Bestuur
  
  Bestuurlijke indeling 
  De 38 Local Government Area's in Sydney zijn:
  
  Stedenbanden 
    Florence (Italië), sinds 1986
    Kanton (China), sinds 1986
    Nagoya (Japan), sinds 1980
    Parijs (Frankrijk), sinds 1998
    Portsmouth (Verenigd Koninkrijk), sinds 1984
    San Francisco (Verenigde Staten), sinds 1968
    Seoel (Zuid-Korea), sinds 1991
    Wellington (Nieuw-Zeeland), sinds 1982
  
  Onderwijs 
  In Sydney bevinden zich de volgende universiteiten:
   Sydney University
   Universiteit van Nieuw-Zuid-Wales
   Macquarie University
   Universiteit van Zuid-Sydney
  
  Bekende personen uit Sydney
  
  Externe link 
   Officiële website
  
  Hoofdstad van een Australische deelstaat