title: Melopee
text: Melopee is een gedicht van de Antwerpse schrijver Paul van Ostaijen. Het verscheen in de bundel Nagelaten Gedichten (1928), die postuum uitgebracht werd. Het gedicht werd opgedragen aan Gaston Burssens.
  
  Een ‘melopee’ is een ritmische zangspraak, een droevige melodie, een soort recitatief ter begeleiding van een voordracht. Melopee is een typisch voorbeeld van het organisch expressionisme. De vorm volgt de inhoud.
  Het gedicht ademt een bijna stilstand, "een uiterst trage beweging", met "een hoofdrol voor de witregel", die er als het ware een syncope in vormt. Het is symbolisch op te vatten, het is dan "een verslag van Paul van Ostaijens leven." Alles lijkt in elkaar te schuiven, maar het zo vloeiende gedicht eindigt in mineur, met "als filosofische gedachte: wat heeft alles voor zin?"
  Van Ostaijen zelf noemde  Melopee in 1925  een voorbeeld van een "zuiver formeel-thematiese ontwikkeling". Hij wilde een melopee schrijven op een thema: "een stelling als het ware: 'Onder de maan schuift de lange rivier'. Die zin wordt vervolgens 'uitgerekt' door er telkens een nieuw element aan toe te voegen." Het gedicht nadert zo dicht tot een muziekstuk.
  
  Tekst 
  .
  
  Melopee
  
      Voor Gaston Burssens 
  
   
  Onder de maan schuift de lange rivier
   
  Over de lange rivier schuift moede de maan
   
  Onder de maan op de lange rivier schuift de kano naar zee
   
   
   
  Langs het hoogriet
   
  langs de laagwei
   
  schuift de kano naar zee
   
  schuift met de schuivende maan de kano naar zee
   
  Zo zijn ze gezellen naar zee de kano de maan en de man
   
  Waarom schuiven de maan en de man getweeën gedwee naar de zee
  
  .
  
  Bron
   Paul van Ostaijen, Verzamelde gedichten. Tekstverzorging en verantwoording Gerrit Borgers. Amsterdam: Prometheus/Bert Bakker,  11e druk 1996.
  
  Noot
  
  Nederlandstalig gedicht