title: Sublimatie
text: Vervluchtigen of sublimatie is de directe faseovergang van een stof uit de vaste fase naar een gasvormige fase (zie echter onder Zuiveringsmethode). Zo kan bijvoorbeeld ijs in strenge winters, bij erg droog weer, vervluchtigen tot damp, waarbij de vloeibare fase wordt overgeslagen.
  
  Bij de directe overgang van gas naar vaste stof spreekt men van neerslaan, desublimeren of (ver)rijpen.
  
  Voorbeelden 
  Di-jood (I2), onder standaardomstandigheden een vaste stof, vervluchtigt bij hogere temperaturen. Een stof die bij normale druk sublimeert is vaste koolstofdioxide (CO2), als vaste stof vaak aangeduid met koolzuursneeuw of droogijs.
  
  Andere stoffen die vervluchtigen - al of niet bij hoge temperatuur en onder vacuüm - zijn naftaleen, antraceen, kamfer, 1,4-benzochinon, nikkeloceen, ferroceen, chromoceen, kalium-tert-butoxide, arseen, hexachloorethaan, hexamine, fumaarzuur, tereftaalzuur, trimethyloxoniumtetrafluorboraat, decaboraan, joodheptafluoride, neptunium(VI)fluoride en distikstofpentaoxide.
  
  Ammoniumbromide vervluchtigt bij verhoogde temperatuur, maar ontleedt ook snel tot ammoniak en waterstofbromide. Seleenhexafluoride sublimeert reeds bij -46°C.
  
  Technologische toepassingen 
  Het vriesdroogproces berust op vervluchtiging.
  Sublimatie wordt eveneens gebruikt voor het industrieel bedrukken van textiel, maar ook van gebruiksvoorwerpen zoals snowboards. Onder druk en bij hoge temperatuur wordt een verflaag op het voorwerp aangebracht, waardoor die een verbinding aangaat met de acrylaat of polyester ondergrond. Aldus bedrukte voorwerpen zijn goed was- en krasbestendig, omdat de verf niet op het oppervlak is bevestigd, maar in het oppervlak is geïntegreerd.
  
  Zuiveringsmethode 
  In de scheikunde worden de gecombineerde stappen
   onder invloed van warmte overgaan van de vaste fase naar de dampfase en
   onder invloed van koelen overgaan van de dampfase naar de vaste fase
  vaak samen aangeduid als "sublimeren".
  
  Sublimatie is voor een aantal onder Voorbeelden genoemde stoffen een belangrijke methode tot zuivering. Daar wordt vaak een koelvinger bij gebruikt.
  
  Zie ook 
   Sublimatiepunt
  
  Externe link 
   Theoretische achtergrond over sublimatie 
  
  Thermodynamisch proces
  Aggregatietoestand
  Scheidingsmethode