title: Base (scheikunde)
text: Een base of loog – ook wel alkali genoemd – is een substantie die  eigenschappen heeft tegengesteld aan een zuur. De mate waarin een in water opgeloste stof basisch is, wordt aangegeven met de pH-waarde: 7 is neutraal, hogere waarden zijn basisch, lagere waarden dan 7 zijn zuur.
  
  Meting 
  Traditioneel gebruikt men lakmoespapier om te testen of een stof basisch is: een base in oplossing zal  het papier blauw kleuren. Een modernere en nauwkeurigere manier is met een pH-meter.
  
  Definities 
  Basen kunnen op drie manieren gedefinieerd worden:
   volgens Arrhenius
   volgens Brønsted en Lowry
   volgens Lewis
  
  Volgens Arrhenius 
  Een base volgens Arrhenius (een Arrhenius-base) is een molecuul dat in water (H2O) aanleiding geeft tot het vormen van een hydroxide-ion (OH−). Het molecuul kan ook zelf een hydroxide-ion bevatten, maar dat hoeft niet. Twee voorbeelden van Arrhenius-basen zijn natriumhydroxide (NaOH) en ammoniak (NH3):
  NaOH -> Na^+ + OH^-
  NH3 + H2O -> NH4^+ + OH^-
  
  Volgens Brønsted en Lowry 
  Een base volgens Johannes Nicolaus Brønsted en Thomas Lowry is een molecuul of negatief geladen ion dat waterstofionen (H+) kan opnemen en wordt een brønsted-base genoemd. Deze twee chemici kwamen in 1923 tegelijkertijd, maar onafhankelijk van elkaar met deze definitie. Vaak wordt echter alleen de naam van Brønsted vermeld. Elke Arrhenius-base is ook een Brønsted-base, maar dat geldt niet omgekeerd. Volgens Arrhenius moet het molecuul namelijk opgelost worden in water. Dit is volgens de definitie van Brønsted en Lowry echter niet noodzakelijk.
  
  Volgens Lewis 
  Een base volgens Lewis is een molecuul met een vrij elektronenpaar (:) en wordt een lewisbase genoemd. Het elektronenpaar kan met een zuur gedeeld worden, bijvoorbeeld in de reactie tussen boortrifluoride en ammoniak:
  
  BF3 (zuur) + :NH3 (base) -> F3B:NH3
  
  Alle brønstedbasen zijn ook lewisbasen, maar het omgekeerde geldt niet altijd.
  
  Voorbeelden van basen 
   natriumhydroxide (NaOH) (een oplossing van natriumhydroxide in water wordt natronloog genoemd)
   kaliumhydroxide (KOH) (een oplossing van kaliumhydroxide in water wordt kaliloog genoemd)
   bariumhydroxide (Ba(OH)2) (een oplossing van bariumhydroxide in water wordt barietwater genoemd)
   calciumhydroxide (Ca(OH)2) (een oplossing van calciumhydroxide in water wordt kalkwater genoemd)
   ammoniak (NH3)
   natriumcarbonaat Na2CO3
   ureum
   guanidinium
   Oxiden, zoals koper(II)oxide
   Hexametyleentetramine ofwel hexamine
   Andere organische aminen.
  
  Zie ook 
   Zuurgetal
  
  Base