title: Kerk van Scheemda
text: De Hervormde Kerk van Scheemda (ook wel Scheemder Kerk genoemd) werd volgens een tekstband op de orgeltribune in 1515 gebouwd nadat het Nederlandse dorp werd verplaatst vanwege de oprukkende Dollard. De fundamenten van de voorgaande 13e-eeuwse kerk en toren liggen bij de A7 en werden tussen 1988 en 1989 blootgelegd. Deze vroegere locatie van de kerk staat bekend als het 'Ol Kerkhof'. De kerk was gewijd aan de heilige Bartholomeus.
  
  De kerk is sinds 2001 eigendom van de Stichting Oude Groninger Kerken, samen met de (beklemde) eigendom van zeventien percelen grond die tot het kerkbezit hoorden. Maandelijks is er een dienst van de Vereniging van Vrijzinnige Protestanten, afdeling Winschoten/Scheemda.
  
  Beschrijving
  Het is een zaalkerk met een driezijdige koorsluiting. De kerktoren is vrijstaand. In de noordwand is een dichtgemaakte ingang te herkennen. Daarnaast bevindt zich een traptoren, die toegang verschaft tot de gewelven. Boven de ingang werd in 1888 een venster "in oude stijl" aangebracht, met daarin het beeld van een Bijbellezende vrouw; een allegorie op het geloof. De top van de toren met trapgevels en zeskantige opengewerkte torenspits is sterk gewijzigd bij de 'romantische' restauratie van 1887. De benedenruimte van de toren heeft een gerestaureerd koepelgewelf. In 2011 werd de kerk overgedragen aan de Stichting Oude Groninger Kerken.
  
  Het huidige orgel met twee manualen en een aangehangen pedaal werd gebouwd in 1874 door orgelbouwer Roelf Meijer uit Veendam. Het is in 1982 en 1992 door Mense Ruiter gerestaureerd en verbouwd en heeft nu 16 registers. Het diende als vervanger van het oude orgel uit 1526, dat mogelijk gemaakt is door de orgelbouwer Johan Molner uit Emden. De door een anonieme kunstenaar rijk beschilderde orgelkas van dit instrument werd in 1874 door de Hervormde Kerkvoogdij verkocht aan J. Verwer te Leeuwarden. Hij verkocht het in 1896 door aan het Rijksmuseum in Amsterdam, waar het zich sindsdien bevindt, met loos pijpwerk.
  
  Externe links 
  
   Kerk Scheemda.nl
   Oude Groninger Kerken: Scheemda, 2013 (webarchief)
  
  Rijksmonument in Oldambt
  Scheemda