title: Alexander Kielland
text: Alexander Lange Kielland (Stavanger, 18 februari 1849 - Bergen, 6 april 1906) was een Noors schrijver die met Henrik Ibsen, Jonas Lie en Bjørnstjerne Bjørnson wordt gerekend tot de "Grote Vier" van de Noorse literatuur van de 19e eeuw. Hij schreef verhalen, romans en toneelstukken met een sterk sociale inslag.
  
  Biografie 
  Kielland kwam uit een welgestelde familie van kooplieden en reders. Zijn vader Jens Zetlitz Kielland (1816-1881), was bankier en viceconsul van Portugal en had vele kunstzinnige hobby's, waaronder het schrijven van talloze romans. Alexanders zuster was de landschapschilderes Kitty Lange Kielland (1843-1914). Zijn dochter was Beate Kielland, de vrouw van Vilhelm Krag.
  
  Zelf bleef hij - hoewel welgesteld en directeur van een steenfabriek - zich zijn leven lang het lot van de minvermogenden aantrekken. Zijn werk is sterk realistisch en satirisch. Tot zijn bekendste werken behoren de komedies Tre Par en Professoren, de romans Garman & Worse en Skipper Worse en de romantrilogie Gift, Fortuna en Sankt Hans Fest, waarin hij de hypocrisie van de Noorse geestelijken op de hak neemt. 
  
  Na 1891 schreef hij geen fictie meer en begon een tweede loopbaan in de politiek. Hij werd eerst burgemeester van Stavanger en in 1902 amtmann (bestuurder) van de provincie Møre og Romsdal. Zijn gezondheid was slecht: hij kon het eten niet laten, leed aan kortademigheid en obesitas en kreeg meermalen een hartinfarct. Hij overleed op 57-jarige leeftijd.
  
  Werken
  
  Korte verhalen 
   Novelletter, 1879 
   Nye novelletter, 1880
   To Novelletter fra Danmark, 1882
  
  Romans 
   Garman & Worse, 1880 - 
   Arbeidsfolk, 1881
   Else, 1881
   Skipper Worse, 1882
   Gift, 1883
   Fortuna, 1884
   Sne, 1886
   Sankt Hans Fest, 1887
   Jacob, 1891
  
  Toneelstukken 
   Paa Hjemvejen, 1878
   Hans Majestæts Foged, 1880
   Det hele er Ingenting, 1880
   Tre par, 1886
   Bettys Formynder, 1887
   Professoren, 1888
  
  Essays 
   Forsvarssagen, 1890
   Menneker og Dyr, 1891
   Omkring Napoleon, 1905
  
  Teksten over (het werk van) Alexander Kielland 
    (1897) - 'Alexander Kielland'. In: De Gids, 61e jrg., p. 292-320. online in dbnl.
  
  Noors schrijver