title: Sint-Agatha-Berchem
text: Sint-Agatha-Berchem (Frans: Berchem-Sainte-Agathe), vaak afgekort tot Berchem of naar Frans voorbeeld Berchem-Sint-Agatha genoemd, niet te verwarren met Berchem nabij Antwerpen of Berchem bij Kluisbergen, is een plaats en gemeente in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Tot 1954 behoorde de gemeente nog tot het Nederlandstalig gedeelte van de toenmalige provincie Brabant. De gemeente telt ruim 25.000 inwoners.
  
  De belangrijkste verkeersassen in de gemeente zijn de Gentsesteenweg en de Keizer-Karellaan (bij de aansluiting met de Brusselse ring en het winkelcentrum Basilix), die beide zeer druk zijn. Naast deze verstedelijkte assen telt Sint-Agatha-Berchem vooral rustigere woonwijken.
  
  In het noorden grenst Sint-Agatha-Berchem aan Ganshoren, in het oosten aan Koekelberg en Sint-Jans-Molenbeek. Aan de westelijke, Vlaamse kant liggen Zellik (deelgemeente van Asse), Dilbeek en haar deelgemeente Groot-Bijgaarden.
  
  Politiek
  
  Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976 
  (*) 1982: UDRT-RAD (4,76%), UDB (1,49%) / 1988: EVA / 1994: PLUS. 2006: VIVANT. De grootste partij is in kleur.
  
  Representativiteit 
  Voor Sint-Agatha-Berchem, net zoals voor de andere gemeenten van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, geldt dat het aantal kiezers in verhouding tot het aantal inwoners erg laag ligt, zowel absoluut als in vergelijking met de rest van het land. Dit is het gevolg van het hoge aandeel niet Belgische inwoners (ook al kunnen deze onder bepaalde voorwaarden over gemeentelijk stemrecht beschikken). Daarnaast ligt ook het aantal kiezers dat niet komt opdagen, ondanks de stemplicht, erg hoog zodat het totaal aantal uitgebrachte stemmen, inclusief ongeldige en blanco, in de 19 gemeenten van het gewest slechts 44,66% van het aantal inwoners bedraagt. Sint-Agatha-Berchem scoort duidelijk beter met een verhouding van 54,26% uitgebrachte stemmen/inwoners.
  
  Verhouding kiezers/inwoners en absenteïsme bij de gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober 2012 
  Sint-Agatha-Berchem: 63,97% (kiezers/inw.) - 15,19% (absenteïsme)
  Totaal Brussels Gewest : 53,89% (kiezers/inw.) - 17,14% (absenteïsme)
  
  Ter vergelijking:
  
  Vlaamse provinciehoofdsteden: 69,30% (kiezers/inw.) - 12,12% (absenteïsme)
  Waalse provinciehoofdsteden: 69,04% (kiezers/inw.) - 17,31% (absenteïsme)
  
  Burgemeesters 
   1818-1825: J. Willems
   1825-1830: Carolus Huysmans d'Honsem
   1830-1841: François De Neck
   1842-1858: Edouard Guillaume Goffin
   1859-1887: Josse Philippe Auguste Goffin
   1888-1902: Josse Edouard Goffin
   1903-1915: Auguste Van Zande
   1915-1930: Charles Leemans
   1930-1932: Lambert Brems
   1932-1940: Isidore Landrain
   1941-1942: Paul De Spiegeleer
   1943-1944: Aansluiting bij Groot-Brussel
   1944-1946: Pierre Cnops
   1946-1952: Arthur Percque (1947 talentelling)
   1952-1964: Charles Van Ruyteghem (1954 aansluiting bij het tweetalig arrondissement Brussel-Hoofdstad)
   1965-1993: Victor Guns (LBG (CVP)) — de Nederlandstalige Victor Guns was burgemeester van Sint-Agatha-Berchem gedurende meer dan een kwarteeuw en tot op de dag van vandaag de laatste officieel Nederlandstalige burgemeester in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest.
   1993-2003: Julien Gooskens (LBG (PSC))
   2003-2020: Joël Riguelle (LBG/LBR (cdH))
   2020-heden: Christian Lamouline (LBR (cdH))
  
  Demografische ontwikkeling
  
  Bronnen:NIS, Opm:1806 tot en met 1981=volkstellingen; 1990 en later= inwonertal op 1 januari
  
  De taalevolutie in Sint-Agatha-Berchem
  Na de talentelling van 1947 verliet de gemeente Sint-Agatha-Berchem via een koninklijk besluit in 1954 het Nederlandstalige gebied van de voormalige provincie Brabant en werd het toegevoegd aan het officieel tweetalig Arrondissement Brussel-Hoofdstad. 
  
  De evolutie van het taalgebruik in Sint-Agatha-Berchem. Cijfers verkregen op basis van de talentelling die in het kader van de volkstelling in België vanaf 1846 in kaart werd gebracht.
  
  Gekende talen
  
  Taal die meestal of uitsluitend gesproken wordt.
  
  Op basis van de resultaten van de talentelling van 1947 (gepubliceerd in 1954) werd beslist dat Sint-Agatha-Berchem voortaan deel zou worden van de tweetalige agglomeratie Brussel.
  
  Cultuur
  Lijst van beschermd onroerend erfgoed in Sint-Agatha-Berchem
  GC De Kroon, gemeenschapscentrum
  Gemeentelijke Nederlandstalige bibliotheek
  Gemeentelijke academie voor muziek en woord
  
  Geboren in Sint-Agatha-Berchem 
   Jean Washer (1894-1972), tennisser
   Frans De Pauw (1929-2006), jurist gespecialiseerd in internationaal recht en mensenrechten; hoogleraar aan de Vrije Universiteit Brussel
   Robert Dejaegere (1934-2020), rector van de Vrije Universiteit Brussel
   Guido Fauconnier (1935-2005), hoogleraar communicatiewetenschap 
   Jacques Namotte (1939-2012), cellist
   Philippe Van Parijs (1951), filosoof
   Johan Van Assche (1956), Vlaams acteur en regisseur 
   Jean-Claude Van Damme (1960), filmacteur
   Sven Gatz (1967), Vlaams volksvertegenwoordiger en gemeenteraadslid in Jette; directeur van de Belgische Brouwers
   Frank Asselman (1972), hordeloper
   Amal Amjahid (1995), zevenvoudig wereldkampioene jiujitsu en in 2018 Brusselaar van het Jaar in de categorie Sport
   Alexis Saelemaekers (1999), voetballer
   Largie Ramazani (2001), voetballer
   Guy Vandevoorde (...), tekenaar
  
  Stedenbanden
    Grand Dakar (Dakar, Senegal)
  
  Externe links 
   Website van de gemeente
   Website van het OCMW
   Website van GC De Kroon
  
   
  Plaats in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest