title: Girona (stad)
text: Girona (Spaans: Gerona) is een stad en gemeente in de Spaanse autonome regio Catalonië. Het is de hoofdstad van de provincie Girona en van de comarca Gironès.
  
  Girona telt  inwoners (). De stad ligt op 75 meter boven zeeniveau en 102 kilometer ten noorden van de Catalaanse hoofdstad Barcelona. De stad wordt doorkruist door de rivieren Ter en Onyar. Tot hij begin januari 2016 tot president van de Generalitat de Catalunya verkozen werd, was Carles Puigdemont i Casamajó burgemeester. Hij werd opgevolgd door Albert Ballesta. Girona heeft een eigen universiteit, Universitat de Girona, en het op een na grootste vliegveld van Catalonië: Aeroport de Girona-Costa Brava.
  
  Geschiedenis 
  De omgeving van Girona werd al voor de Romeinse tijd bewoond door Iberische volken. De Romeinen bouwden er een citadel, die de naam Gerunda kreeg. Later werd de streek bewoond door de Visigoten totdat deze werden verslagen door de Moren. In 785 veroverde Karel de Grote de stad en maakte er een van de veertien Catalaanse graafschappen van. Later, in het jaar 878 werd Girona een graafschap binnen Barcelona. In de 11e eeuw kreeg de stad officiële stadsrechten van koning Alfons I, van het Rijk van Aragón. In 1351 werd het graafschap een hertogdom onder het bewind van hertog Joan, zoon van koning Peter III van Aragón. In 1414 kreeg koning Alfons V van Aragón, zoon van Ferdinand I, de titel Prins van Gerona. Deze titel wordt gedragen door koning Felipe VI van Spanje.
  
  In de twaalfde eeuw en dertiende eeuw kende Girona een bloeiende joodse gemeenschap, met in die tijd een van de belangrijkste kabbalistische scholen van Europa. De rabbijn van Girona uit de dertiende eeuw, Mosjé ben Nachman (beter bekend onder de naam Nachmanides of ramban), werd destijds aangesteld als de Grote Rabbi van Catalonië. Aan deze Joodse opkomst kwam een abrupt einde in 1492, toen alle Joden door de katholieke koningen het land werden uitgedreven middels de beruchte Spaanse Inquisitie. De Joodse wijk van Girona is een van de omvangrijkste van Europa.
  
  Girona werd 25 maal belegerd en zeven keer veroverd. In de 17e eeuw werd de stad bezet door het koninklijke Franse leger onder leiding van maarschalk Hocquisicourt (1653), maarschalk Bellefonds (1684), en tweemaal door Noailles. In mei 1809 werd de stad aangevallen door 35 duizend troepen van Napoleon. De stad kon de overgave zeven maanden uitstellen, maar gaf zich ten slotte op 12 december 1809 gewonnen. De verdedigingsmuren die de stad omheinden werden aan het einde van de negentiende eeuw geslecht opdat de stad verder zou kunnen groeien.
  
  De stadsmuur is compleet gerenoveerd, en is aan de oostkant herbouwd, waardoor de hele muur in originele staat bewandeld kan worden.
  
  Geografische ligging 
  Afstanden vanaf Girona naar andere steden:
   Perpignan: ongeveer 145 kilometer
   Andorra: 198 kilometer
   Barcelona: 102 kilometer
   Bilbao: 687 kilometer
   Madrid: 708 kilometer
   Montpellier: 246 kilometer
   Pamplona 510 kilometer
   Sevilla: 1100 kilometer
   Tarragona: 192 kilometer
   Toulouse: 233 kilometer
   Valencia: 442 kilometer
   Zaragoza: 388 kilometer
  
  Demografische ontwikkeling 
  
  Bron: INE; 1857-2011: volkstellingen
  Opm: Aanhechting van Palau Sacosta, San Daniel, Santa Eugenia (1970), Salt en Sarriá de Ter (1981); afstand van Salt en Sarriá de Ter (1991)
  
  Cultuur
  
  Bezienswaardigheden 
  
  Het historische gedeelte van de stad bevindt zich op de heuvel Caputxins, maar de rest van de stad ligt op vlak terrein. Overblijfselen van de muren die vele aanslagen tegenhielden zijn nog steeds te vinden. Een van de pleinen in de stad is het Plaça de la Independència, een plein met terrassen en restaurants. Een karakteristiek beeld van Girona zijn de ‘hangende’ gebouwen aan de rivier ‘Onyar’ en de bruggen die deze rivier oversteken. Girona kent nog de originele Arabische badhuizen, die werden gebouwd in het jaar 1194. Het oude stadsdeel heet ‘Barri Vell’ en biedt bezienswaardigheden met o.a. het plein Plaça de la Independència, de kathedraal van Girona, oude stadsmuren en enkele originele Arabische badhuizen.
  
  De originele kathedraal van Girona, die op de plek van de huidige kathedraal stond, werd door de Moren gebruikt als een moskee. Nadat zij uit de stad waren verdreven, werd deze compleet verbouwd. Het resultaat is een van de voorbeelden van gotische architectuur in Spanje, gemaakt door de Mallorcaanse architect Jaume Fabre.
  Andere bezienswaardigheden zijn de gotische Sant Feliu kerk, gebouwd in de 14e eeuw en de benedictijnse Sant Pere de Galligants kerk, gebouwd in romaanse stijl.
  
  Ook het theater van Girona is een bezienswaardigheid.
  
  Musea 
   Museum van de geschiedenis van Girona
   Archeologisch Museum van Catalonië, afdeling Girona
   Museum van de Kunst
   Museum van de kathedraal
   Museum van de Cinema
   Museum van de Joodse Geschiedenis
  
  Sport 
  Girona FC is de professionele voetbalclub van Girona en speelt in het Estadi Montilivi. De club speelt in het seizoen 2017/2018 voor het eerst op het hoogste Spaanse niveau, de Primera División.
  
  Transport 
  
  Girona heeft een eigen treinstation met verbindingen naar Zaragoza, Barcelona en de rest van Catalonië. De hogesnelheidslijn doorkruist Girona ondergronds en heeft een ondergrondse halte naast het Spaanse breedspoor treinstation. Vanuit het hogesnelheidsstation vertrekken er internationale treinen naar diverse Franse bestemmingen, waaronder Parijs, Lyon, Toulouse en Marseille. Verder heeft Girona een eigen internationaal vliegveld, Aeroport de Girona-Costa Brava, met directe vluchten naar praktisch heel Europa.
  
  Stedenbanden 
    Albi (Frankrijk)
    Bluefields (Nicaragua)
    Farsia (Westelijke Sahara)
    Ithaka (Griekenland)
    Nashville (Verenigde Staten)
    Perpignan (Frankrijk), sinds 1988
    Reggio nell’Emilia (Italië)
    Wakefield (Verenigd Koninkrijk)
  
  Bekende inwoners van Girona
  
  Geboren 
  
   Francesc Eiximenis (±1330-1409) - franciscaans monnik, filosoof en schrijver
   Narciso Clavería (1795-1851), militair, politicus en gouverneur-generaal van de Filipijnen
   Juan Font i Giralt (1899-1936), priester en esperantist
   Xavier Cugat (1900-1990), bandleider
   Manuel Bonmatí i Romaguera (1903-1981), bankier en journalist, stichter van het weekblad Presència
   Francesc Ferrer i Gironès (1935-2006), essayist en politicus
   Pedro Brugada (1952), hartchirurg
   Óscar Serrano (1981), voetballer
   Josep Comadevall (1983), voetballer ("Pitu")
   Jordi García Pinto (1990), golfer
   Pau López (1994), voetballer
  
  Geleefd 
   Carles Rahola i Llorens (1881-1939), journalist en historicus, gefusilleerd door de franquistische repressie
  
  Externe links 
   Officiële website van de stad Girona
   Interactieve gids en kaart van Girona