title: Achlum
text: Achlum is een dorp in  de gemeente Waadhoeke, in de Nederlandse provincie Friesland. Het ligt ten zuidoosten van Harlingen en ten zuidwesten van Franeker.
  
  Achlum is een terpdorp aan de Slachtedijk en door het dorp loopt de Achlumervaart die overgaat in de Lollumervaart en de Arumervaart. In  telde het dorp  inwoners. Onder het dorp valt een deel van de buurtschap Sopsum.
  
  Geschiedenis
  Achlum is in de Middeleeuwen gesticht op een terp, die later deels werd afgegraven voor uitbreidingen. In 1319 werd de plaats vermeld als Echtlum, in 1400 als Achlim, in 1418 als Achtlum. Het is onduidelijk waarnaar de plaatsnaam precies verwijst, mogelijk duidt het op een woonplaats (heem/um) van of opgericht door ene Achtele.
  
  Voor de gemeentelijke herindelingen in 1984 behoorde het dorp tot de gemeente Franekeradeel, daarna tot 2018 bij de gelijknamige fusiegemeente Franekeradeel.
  
  Bezienswaardigheden
  Ten noorden van Achlum staat de Stinspoort van het slot Groot Deersum. Het is in 1658 gebouwd van gele baksteen en is voorzien van twee trapgevels. De Gertrudiskerk werd gebouwd in de 12e eeuw. De toren is in de 15e eeuw gebouwd en heeft in 1789 een houten bekroning gekregen. De huidige entree dateert uit 1860 en is in 2011 vervangen. Naast de kerk staat een monumentale 18e-eeuwse kop-hals-rompboerderij
  
  Buiten de dorpskern bevindt zich de in 2007 geheel gerestaureerde Achlumer Molen, in bezit van Stichting De Fryske Mole. Achlum had tot 2007 een dorpswinkeltje, de Spar.
  
  Monumenten 
  Een deel van Achlum is een beschermd dorpsgezicht, een van de beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland. Verder zijn er in het dorp enkele tientallen rijksmonumenten.
  
  Bevolkingsontwikkeling
  
  Conventie van Achlum
  
  Om te vieren dat de verre voorloper van de verzekeringsmaatschappij Achmea tweehonderd jaar geleden door Ulbe Piers Draisma in Achlum werd opgericht, organiseerde het bedrijf op 28 mei 2011 de Conventie van Achlum over 'de toekomst van Nederland'. Op deze manifestatie, die 2500 gasten trok, traden een groot aantal artiesten, sportlieden en politici op, waaronder Femke Halsema, de Limburgse band Rowwen Hèze, Hans Wiegel, Bas Heijne, Foppe de Haan, Riemer van der Velde en Bill Clinton, oud-president van de Verenigde Staten. De bewoners van het dorp werden bij de festiviteiten betrokken.
  
  Bill Clinton hield een verhaal waarin onder meer Neanderthalers, de Hubble-telescoop, het vergrijsde Japan en het afbrokkelende Griekenland voorbijkwamen. Hij riep de toehoorders op om een uniek Nederlands antwoord te vinden voor moderne solidariteit. Achmea betaalde Clinton hiervoor een bedrag van 600 duizend dollar (ongeveer 440 duizend euro), wat de op drie na hoogste vergoeding was die hij van 2001 tot en met 2013 ontving voor zijn speeches die hij op uitnodiging hield. Zijn carrière als spreker na zijn presidentschap bracht Clinton uitzonderlijke rijkdom.
  
  Sport
  
  Het dorp kent een eigen sportpark, waarop de voetbalvereniging Stormvogels '64 een veld heeft. Achter de kerk ligt het kaatsveld. Daarnaast heeft de plaats ook een natuurijsbaan.
  
  Onderwijs
  Het dorp heeft onderwijs gekend, al in de 16e eeuw is er sprake van een school. Tot halfweg de 20ste eeuw was er een basisschool gevestigd in het dorp. Deze werd gesloten maar in 1966 werd de basisschool Rehobothschool opgericht. Deze school fuseerde in 2011 met de school van Hitzum om te kunnen overleven. De school in Hitzum werd gesloten. In 2016 vond er wederom een fusie plaats tussen Rehoboth en Bongerd, welke verder gingen als It iepen finster.
  
  Bekende (ex-)inwoners
   Hans van der Togt (1947), presentator
  
  Geboren in Achlum
   Willem Hellema (1831-1906), burgemeester. 
   Arjen Draisma de Vries (1843-1936), fabrikant en politicus
   Tjalling van den Bosch (1955), sporter en dammer
  
  Overleden in Achlum
   Jitze Pieter van Dijk, 1922-1945 verzetsstrijder
  
  Plaats in Friesland
  Geografie van Waadhoeke
  Beschermd dorpsgezicht in Nederland