title: Slag bij Baesweiler
text: De Slag bij Baesweiler was een slag tussen de hertogen van Gelre en Gulik enerzijds en het hertogdom Brabant, gesteund door Namen anderzijds. Brabant verloor deze slag.
  
  In 1371, ten tijde van de Honderdjarige Oorlog, zwierven er in het gebied tussen Rijn en Maas grote groepen huurlingen rond die het land onveilig maakten. Nadat Franse huurlingen Brabantse kooplieden op Guliks grondgebied beroofd hadden, weigerde Willem, hertog van Gulik, aan Wenceslaus, hertog van Brabant, een schadevergoeding te betalen. Sterker nog, hij beschermde de huurlingen en nam zelfs enkelen van hen in dienst. Hierop besloot Wenceslaus zijn gram te halen. Gesteund door Willem I, de graaf van Namen, trok hij ten strijde tegen Gulik. De hertog van Gulik riep daarop de steun in van zijn zwager Eduard I, de hertog van Gelre.
  
  In augustus 1371 troffen de troepen elkaar bij Baesweiler, een dorp iets ten noorden van Aken. Aanvankelijk waren de Brabanders aan de winnende hand, totdat op 22 augustus de Geldersen op het slagveld verschenen. Op dat moment zag de situatie er niet erg gunstig uit voor de Gulikers, maar de komst van de Geldersen was beslissend voor het verloop van de strijd. De Brabanders konden tegen deze nieuwe vijand geen stand meer houden en werden teruggedreven. De slag eindigde met het gevangennemen van de hertog van Brabant en de graaf van Namen. De hertog van Gelre sneuvelde in deze strijd. De Annales de la Société d'Archéologie de Bruxelles bevatten een uitgebreide lijst van alle medestanders van Wenceslaus, onderverdeeld in "rotten" per aanvoerder.
  
  Jan van Boendale (of Hennen van Merchtenen) beschrijft de slag in de Brabantsche Yeesten, hoofdstukken LII - LIV. Als belangrijkste gesneuvelden vermeldt deze kroniek: hertog Eduard I, Gerard Rolibuc (Gerit Rollebuyc), Hendrik van Cuyck, Jan van Releghem (of Redelghem, amman van Brussel) en Gwijde van Luxemburg-Ligny. Wenceslaus zelf werd gevangengenomen en pas na elf maanden onder druk van de keizer, zijn broer, vrijgelaten tegen betaling van een losgeld.
  
  Betrokkenen
  
  Gulik en Gelre 
   Evert van Rhemen, heer van Dravenhorst (onder Winterswijk in de Heerlijkheid Bredevoort)
   Willem II van Gulik (1325-1393), hertog van Gulik
   Eduard van Gelre (1336-1371), hertog van Gelre, gesneuveld of vermoord
   Herman Leers van Hees, verdacht van moord op hertog Eduard
  
  Brabant en Namen 
   Nicolaas I van Hoensbroeck (ca. 1310-1371), ridder en voogd van Maastricht, gesneuveld 21 augustus 1371
   Jan van Releghem (1330-1371), heer van Relegem, amman van Brussel, gesneuveld
   Gwijde van Luxemburg-Ligny (1340-1371), graaf van Saint-Pol en Ligny, gewond achtergelaten op het slagveld, vermoord door een plunderaar
   Jan van Geldrop, ridder en heer van Geldrop (-1395), gevangengenomen
   Arnold en Willem van Vlieck, ridder, eigenaren/bewoners van Huize de Dael
   Willem van Merheim (na 1343-1420), heer van Boxtel en Liempde
   Arnold I van Hulsberg (ca.1318-1374), heer van 't goed Struversgracht en voogd voor het Land van Valkenburg, gevangengenomen en in 1374 in gevangenschap overleden
   Jan II van Polanen (1325-1378), heer van Polanen, van de Lek en Breda, gevangengenomen en na enkele maanden vrijgekocht 
   Jan III van Polanen (1340-1393), gevangengenomen en na enkele maanden vrijgekocht
   Wenceslaus I van Luxemburg (1337-1384), hertog van Luxemburg, Brabant en Limburg, gevangengenomen, vrijgekocht
   Jan van Marselaer (1330-1397), de heer van Marselaer, gevangengenomen, vrijgekocht
   Jan en Reynart Huyn van Anxtelrode, gevangengenomen, vrijgekocht
   Robert van Namen (1323-1391), heer van Beaufort-sur-Meuse (Ben-Ahin), Ronse, Balâtre en Chièvres, gevangengenomen, vrijgekocht
   Roelof van Dinther (ca. 1332-na 1374), knape, gevangengenomen en vrijgelaten
   Reinoud I Mascherel van Schoonvorst (ca. 1305-1376), heer van Schönau, Zichem, Born, Elsloo, Kessenich en Bocholt, gevlucht tijdens de slag
   Geeraert van der Elst, ridder en heer van kasteel Cleydael, hoogschout van 's-Hertogenbosch, schout van Antwerpen, gevangengenomen, stierf in gevangenschap voordat losgeld betaald kon worden
   Jan van Bouchout (ca. 1320-1391), ridder, borggrave van Brussel
   Hendrik V van der Meeren, ridder, heer van Zaventem en Sterrebeek, gevangengenomen, vrijgekocht
   Willem I van Namen (1324-1391), markies van Namen, gevangengenomen, vrijgekocht
   Thomas I van Diest (1340-1385), baanderheer van Diest, gevangengenomen, vrijgekocht
  
  De kroniekschrijver Jean Froissart vertelt dat de Brusselaars de manoeuvres van de ruiters hinderden door de proviand die ze op het slagveld hadden aangesleept. Na de slag zouden de vijanden grote hoeveelheden voedsel hebben buitgemaakt, en de verslagenen de spotnaam "kiekenfretters" gegeven hebben.
  
  Bronnen 
   J.Th. de Raadt, La bataille de Bäsweiler – Liste des combattants du duc Wenceslas, Annales de la Société d'Archéologie de Bruxelles, tome douzième, 1898 (p. 68–81)
   Brabantse Yeesten van Jan van Boendale
  
  Zie ook 
   Huis Hoensbroeck
   Van Hoensbroeck
   Huyn van Amstenrade
   Land van Gulik
  
  Baesweiler
  Baesweiler
  1370-1379
  Geschiedenis van Brabant
  Geschiedenis van Gelre
  Baesweiler
  Geschiedenis van Aken (Noordrijn-Westfalen)
  Hertogdom Gulik
  Geschiedenis van Noordrijn-Westfalen
  Baesweiler