title: Die schöne Müllerin
text: Die schöne Müllerin (de mooie molenaarster) is een liederencyclus (opus 25, D 795, 1823) van Franz Schubert.
  
  Beschrijving 
  De cyclus bestaat uit 20 getoonzette gedichten van Wilhelm Müller. Met elkaar vormen de gedichten het verhaal van een rondtrekkende gezel, die op een molen komt te werken en daar verliefd wordt op de dochter van de molenaar. Deze valt echter voor de charmes van een jager. De gezel verdrinkt daarna in de molenbeek.
  
  Vooral het eerste lied is populair en wordt dikwijls (met name in Duitstalige landen) tijdens het wandelen gezongen.
  
   Das Wandern ist des Müllers Lust,
   Das Wandern!
   Das muß ein schlechter Müller sein,
   Dem niemals fiel das Wandern ein,
   Das Wandern.
  
  De liederen 
  
   Das Wandern (het rondtrekken)
   Wohin? (waarheen?)
   Halt! (stop!)
   Danksagung an den Bach (dankzegging aan de beek)
   Am Feierabend (na de arbeid)
   Der Neugierige (de nieuwsgierige)
   Ungeduld (ongeduld)
   Morgengruß (ochtendgroet)
   Des Müllers Blumen (de bloemen van de molenaar)
   Tränenregen (tranenregen)
   Mein! (van mij!)
   Pause (pauze)
   Mit dem grünen Lautenbande (met het groene lint)
   Der Jäger (de jager)
   Eifersucht und Stolz (na-ijver en trots)
   Die liebe Farbe (de mooie kleur)
   Die böse Farbe (de slechte kleur)
   Trockne Blumen (droge bloemen)
   Der Müller und der Bach (de molenaar en de beek)
   Des Baches Wiegenlied (het wiegelied van de beek)
  
  Zie ook 
   Lijst van liederen van Franz Schubert
   Oeuvre van Franz Schubert
  
  Bewerking 
  Zanger, componist en tekstdichter Jan Rot maakte een zogenaamde hertaling in het Nederlands van de liederen onder de titel Zomerreis (refererend aan de cyclus Winterreise die hij ook hertaald heeft), opgenomen in 2006 door tenor Marcel Beekman en pianist Ernst Munneke. Lau Kanen maakte een zingbare Nederlandse vertaling, 'De mooie molenaarster', die te vinden is in The LiederNet Archive (zie Externe links).
  
  Literatuur  
   A. Craig Bell, The Songs of Schubert. Alston, Lowestoft, 1964, pp. 67-77.
   Richard Capell, Schubert's Songs. Duckworth, London, 1928, 1973³, pp. 188-197.
   Arnold Feil, Franz Schubert. Die schöne Müllerin · Winterreise. Reclam, Stuttgart, 1996, pp. 57-100. .
   Thrasybulos G. Georgiades, Schubert. Musik und Lyrik. Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen, 1967, pp. 215-318.
   Dré de Man, Die schöne Müllerin. De ondraaglijke stilte van Schubert. dr3book, Amsterdam, 2023. 
   Gerald Moore, The Schubert Song Cycles. With thoughts on performance. Hamish Hamilton, London, 1975, 1979², pp. 1-72.
  
  Externe links 
   Discografie en vertalingen van de Schöne Müllerin door Huib Spoorenberg
   Tekst en vertalingen van Die schöne Müllerin (onder andere in het Nederlands) in The LiederNet Archive
   
  
  Liederencyclus
  Compositie van Franz Schubert