title: Abdij van Gandersheim
text: Gandersheim was een abdij binnen het Heilige Roomse Rijk.
  
  Hertog Liudolf van Saksen stichtte 852 het sticht voor kanunnikessen te Gandersheim en hangt samen met het klooster van Brunshausen. Hij was de grootvader van koning Hendrik I. In 877 kwam het sticht onder de bescherming van het Rijk. De Liudolfingen moesten veel moeite doen om het sticht te beschermen tegen de aanspraken van de bisschop van Hildesheim. Van 987 tot 1030 had de Gandersheimer Strijd de aandacht in het hele rijk. Tijdens deze strijd werd geprobeerd het sticht los te maken van het bisdom Hildesheim en te verbinden met het aartsbisdom Mainz. De persoonlijke band met het keizershuis ging in de loop van de twaalfde eeuw verloren. Sinds 1208 was het sticht vrij van de geestelijke jurisdictie van Hildesheim en direct onder de pauselijke stoel geplaatst.
  
  Hoewel het sticht rijksvrij was, lukte het niet een territorium te vormen. Slechts de abdis was rijksstand.
  
  In 1589 werd ondanks verzet van de abdis door de hertog van Brunswijk-Wolfenbüttel de reformatie ingevoerd. Sindsdien was Gandersheim een evangelisch damessticht.
  
  In paragraaf 4 van de Reichsdeputationshauptschluss van 25 februari 1803 werd de abdij Gandersheim aan het hertogdom Brunswijk-Wolfenbüttel toegewezen.
  
  Regenten
  
    856- 874: Hathumoda van Saksen
    875- 897: Gerberga I
    897- 919: Christina I
    919- 927: Hroswitha van Saksen
    927- 959: Wendelgardis
    959-1001: Gerberga II van Beieren
   1002-1039: Sophia I van Gandersheim
   1039-1044: Adelheid I van Quedlinburg
   1044-1061: Beatrix van Franken
   1061-1095: Adelheid II van Franken 
   1095-1124: Adelheid III
   1124-1126: Agnes I
   1126-1130: Bertha I
   1130-1151: Luitgardis I
   1151-1184: Adelheid IV van Sommerschenburg
   1184-1195: Adelheid V van Hessen
   1195-1223: Mathilde I van Woldenberg
   1223-1251: Bertha II van Nienburg
   1251-1303: Margaretha I van Plesse
   1304-1316: Mathilde II van Woldenberg
   1316-1332: Sophie II van Brunswijk 
   1332-1357: Judith van Schwalenberg 
   1357-1359: Irmgard van Spiegelberg
   1359-1400: Luitgardis III van Eberstein
   1400-1412: Sophia III van Brunswijk 
   1412-1439: Agnes van Brunswijk
   1439-1452: Elisabeth I van Brunswijk 
   1454-1468: Walpurgis van Spiegelberg
   1468-1481: Sophia IV van Brunswijk 
   1481-1504: Agnes III van Anhalt
   1504-1530: Katharina van Hohenstein
   1504-1531: Geretrud van Regenstein
   1531-1539: Maria I van Brunswijk 
   1539-1547: Clara van Brunswijk 
   1547-1577: Magdalena van Chlum
   1577-1577: Margaretha II van Chlum
   1577-1582: Elisabeth II van Brunswijk 
   1582-1587: Margaretha III van Warsberg
   1587-1589: Margaretha II van Chlum
   1589-1611: Anna Erica van Waldeck
   1611-1625: Dorothea Augusta van Brunswijk
   1625-1649: Katharina Elisabeth van Oldenburg
   1649-1665: Maria II van Solms
   1665-1678: Dorothea Hedwig van Holstein-Norburg
   1678-1681: Christine Sophie van Braunschweig
   1681-1693: Christine II van Mecklenburg-Schwerin
   1693-1713: Henriette Christine van Brunswijk 
   1713-1766: Elisabeth Ernestine Antonie van Saksen-Meiningen
   1766-1777: Therese Nathalie van Brunswijk 
   1777-1803: Auguste Dorothea van Brunswijk
  
  Gandersheim
  Abdij Gandersheim
  Gandersheim
  Bad Gandersheim