title: Henriëtte Adelheid van Savoye
text: Henriëtte Adelheid van Savoye (Turijn, 6 november 1636 — München, 13 juni 1676) was de vrouw van Ferdinand Maria van Beieren, keurvorst van Beieren.
  
  Ze werd geboren in het Valentino-kasteel te Turijn, en verloor haar vader hertog Victor Amadeus I van Savoye toen ze nog maar een jaar oud was. Haar moeder was prinses Christina Maria van Frankrijk, dochter van koning Hendrik IV van Frankrijk en diens tweede echtgenote koningin Maria de' Medici.
  
  Haar ooms aan moederskant waren: Lodewijk XIII van Frankrijk, Nicolaas Hendrik, hertog van Orléans en Gaston, ook hertog van Orléans. Haar tantes aan moederskant waren: Elisabeth van Frankrijk en Henriëtta Maria van Frankrijk. Haar ooms die via de huwelijken van haar tantes waren aan getrouwd waren koning Filips IV van Spanje door het huwelijk van haar tante Elisabeth en Karel I van Engeland door het huwelijk van haar tante Henriëtte Maria.
  
  Henriëtte Adelheid had veel invloed in de politiek van Beieren, grotendeels ten voordele van Frankrijk. Dit leidde tot een verbond tussen Beieren en Frankrijk tegen Oostenrijk. Ze had ook een grote rol tijdens het bouwen van het Slot Nymphenburg en de Theatinerkirche in München. Vele beroemde Italiaanse schilders en beeldhouwers werden in München uitgenodigd. Henriëtte Adelheid introduceerde ook de Italiaanse opera in Beieren.
  
  Huwelijk en kinderen 
  Op 8 december 1650 trouwde Henriëtte Adelheid met Ferdinand Maria. Het jaar daarop op 27 september 1651 werd Ferdinand na de dood van zijn vader, Maximiliaan, keurvorst van Beieren. Ze had de volgende kinderen:
  
   Maria Anna Christina Victoria (28 november 1660 – 20 april 1690), zij werd de echtgenote van Lodewijk van Frankrijk, Le Grand Dauphin, zoon van koning Lodewijk XIV en koningin Maria Theresia van Oostenrijk.
   Maximiliaan Emanuel Lodewijk Maria Jozef Cajetanus Anton Nicolaas Frans Ignatius Felix (11 juli 1662 – 26 februari 1726), keurvorst van Beieren na de dood van zijn vader. Trouwde tweemaal, eerst met Maria Antonia van Oostenrijk en daarna met Theresia Kunigunde Sobieska.
   Louisa Margaretha (18 september 1663 – 10 november 1665)
   Lodewijk Amadeus (6 april 1665 – 11 december 1665)
   Kajetan Maria Frans (2 mei 1670 – 7 december 1670)
   Jozef Clemens (5 december 1671 – 12 november 1723), aartsbisschop van Keulen.
   Violante Beatrix (23 januari 1673 – 29 mei 1731), gehuwd met Ferdinando de' Medici, erfprins van Toscane.
  
  Huis Savoye
  Savoye, H