title: Marie Henriëtte van Oostenrijk
text: Marie Henriëtte Anne, in het Nederlands vaak Maria Hendrika genoemd (Pest, 23 augustus 1836 – Spa, 19 september 1902), hertogin van Brabant, prinses van België, aartshertogin van Oostenrijk, was de tweede koningin der Belgen.
  
  Leven 
  
  Zij was de dochter van aartshertog Jozef van Oostenrijk en Maria Dorothea van Württemberg en de kleindochter van keizer Leopold II en Maria Louisa van Bourbon. De Franse koningin Marie Antoinette (echtgenote van koning Lodewijk XVI) was haar oudtante. Via haar moeder was ze familie van hertog Frederik Eugenius van Württemberg. En omdat haar moeder een kleindochter was van prinses Carolina van Oranje-Nassau was Maria Henriëtta ook een nakomeling van Willem IV, erfstadhouder der Verenigde Nederlanden.
  
  Op 22 augustus 1853 trad zij in het huwelijk met de Belgische kroonprins Leopold, de latere koning Leopold II. Het huwelijk was gearrangeerd door diens vader, koning Leopold I, die op deze wijze hoopte de banden met Oostenrijk te verstevigen. Het was geen gelukkige verbintenis en na de dood van hun zoon, kroonprins Leopold, begon hun huwelijk te verzuren. Na de geboorte van de jongste dochter Clementine, ontstond er een breuk tussen het echtpaar.
  
  Uit het huwelijk kwamen vier kinderen voort:
  
   Louise (18 februari 1858 - 1 maart 1924), de latere echtgenote van Filips van Saksen-Coburg en Gotha
   Leopold (12 juni 1859 - 22 januari 1869)
   Stefanie (21 mei 1864 - 24 augustus 1945), de latere echtgenote van de Oostenrijkse kroonprins Rudolf
   Clementine (30 juli 1872 - 8 maart 1955), de latere echtgenote van de stamhouder der Bonapartes: Napoleon Victor
  
  Omdat hun enige zoon Leopold op 9-jarige leeftijd verongelukte, werd haar zwager Filips de aangewezen troonopvolger. Diens zoon Albert zou uiteindelijk in 1909 de troon overnemen. De koningin was ongelukkig aan het Belgische hof en toen de koning naar een maîtresse ging, trok de vorstin, samen met een deel van haar hofhouding, naar haar buitenverblijf in Spa, waar ze vanaf 1895 definitief woonde. Daar kon ze rustig alleen in het kuuroord verblijven. De vorstin was een uitstekende amazone en zou volgens sommigen het talent hebben gehad om zelf paarden te dresseren. De koningin stierf alleen en ongelukkig in haar kasteel te Spa aan de gevolgen van een hartaanval. Zij werd begraven in de Onze-Lieve-Vrouwekerk te Laken.
  
  Onderscheidingen
   Dame Orde van de Heilige Michaël Beieren,
   Dame van de Nobele Orde van het Sterrenkruis Oostenrijk
   Dame van de Koninklijke Orde van de Heilige Isabella Portugal,
   Dame Louise Orde Pruisen
   Dame van de Koninklijke en Nobele Orde van Koningin Marie-Louise Spanje
   Grootkruis Chefakat Orde Turkije
   Grootkruis Leopoldsorde
   Gouden Roos, door Leo XIII 1893
  
  Vernoemingen 
   Het grootste park van Oostende, het 19e-eeuwse Maria Hendrikapark dat sinds 1998 grondig gerenoveerd is
   Koningin Maria Hendrikaplein voor Station Gent-Sint-Pieters
   Maria Hendrikalei aan het Antwerpse stadspark
   twee bekende waters van Spa: Spa Marie-Henriette en Spa Reine, evenals de twee bronnen Koninginnebron en Marie-Henriettebron in Spa
  
  Voorouders 
  
  Huis Habsburg-Lotharingen
  Partner van de Koning der Belgen
  ∞
  Aartshertog (niet regerend)
  Oostenrijk, M