title: Natuursteen
text: Natuursteen is in de bouwkunde en civiele techniek een gesteente, dat in de natuur wordt aangetroffen en dat na een eventuele bewerking, geschikt is als bouwmateriaal.
  
  Natuursteen treft men aan in vele variëteiten. Naast hetgeen lokaal wordt gewonnen importeert men gesteenten uit de hele wereld in Nederland en België. Gewoonlijk wordt een onderverdeling gemaakt in:
   stollingsgesteente: onder andere granieten, trachieten en basaltlava's
   afzettingsgesteente: onder andere kalkstenen, zandstenen en tuffen
   metamorf gesteente: zoals gneis en marmer
  
  België
  In België worden diverse soorten steen gewonnen, met name de witte en de donkere kalksteensoorten (afzettingsgesteenten)
  
  Witte kalkstenen
  De lichte Belgische kalkstenen zijn veel toegepast als gevelbekleding (parementwerk), en de Balegemse ook voor geprofileerd werk en beeldhouwwerk, niettegenstaande de beperkte afmetingen.
   Gobertange, een (5-10%) zandhoudende kalksteen, die op 18 tot 25 meter diep in schollen wordt gedolven
   Balegemse steen of Ledesteen, een eveneens (12-36%) zandhoudende en polijstbare kalksteen, gevonden op geringere diepte dan Gobertange.
  
  Donkere kalkstenen
  De donkere Belgische kalkstenen zijn opgebouwd uit vrijwel zuivere kalk, met lichte koolstofverontreiniging (kolenkalksteen)
   Doornikse steen, diepzwart van kleur, verwering zilvergrijs, uit de omgeving van Doornik
   Arduin ofwel Belgische hardsteen, blauwgrijze kolenkalksteen
   Namense steen, grijs, verwering zilvergrijs
  Belgisch zwart marmer, eigenlijk geen marmer maar een kalksteen
  
  Belgische marmers
  Marmers vallen onder de metamorfe gesteenten. Onder andere worden gewonnen:
   Rouge royal, rood-grijs-wit gevlekt
   Rouge griotte
   Rouge Saint-Rémy
   Bleu Belge, diep blauwzwart met witte aderen
   Saint-Anne, donkergrijs tot zwart met witte en grijze vlekken en aderen
   
   Marbre noir de Tournai
  
  Nederland
  
  Vindplaats
  Mergel, kalksteen en zandsteen zijn de enige soorten natuursteen die in Nederland voorkomen. Mergel wordt nu alleen nog gedolven nabij Sibbe. Zandsteen werd in het verleden onder meer gewonnen in het Twentse Losser. Deze groeve is nu gesloten. Over de grens met Duitsland wordt nog wel zandsteen gewonnen, zoals de Bentheimer zandsteen uit Gildehaus. Kalksteen wordt gewonnen in de steengroeve bij Winterswijk.
  
  Gebruik
  Het eerste gebruik van natuursteen in de Nederlandse architectuur gaat terug tot de middeleeuwen toen (romaanse) kerken gebouwd werden met tufsteen uit de Eifel. In Zuid-Limburg werd veel mergel gebruikt voor de bouw.
  
  Soorten natuursteen in België en Nederland
  Traditioneel:
   Bentheimer en Obernkirchener zandsteen, uit Duitsland, toepassingen: Paleis op de Dam
   Blauwe hardsteen, crinoïden kalksteen uit de Ardennen, diverse toepassingen
   Leisteen, Ardennen, dakbedekkingen
   Tufsteen, Eifel, diverse toepassingen waaronder middeleeuwse kerken
   Mergel, Zuid-Limburg, diverse toepassingen
   Basalt, Eifel en later ook India, meestal voor waterkeringen
  
  Modern:
   Travertijn, diverse herkomstgebieden, onder andere toegepast voor het Monument op de Dam
   Graniet, diverse herkomstgebieden, binnenhuisarchitectuur en als bekleding in de waterbouw
   Marmer, diverse herkomstgebieden, binnenhuisarchitectuur
  
  Zie ook
  Verzoeten
  
  Mijnbouw
  Bouwmateriaal