title: Chiastoliet
text: Chiastoliet is een variëteit van andalusiet, genoemd naar het kenmerkende kruis in de doorsnede van het kristal chiastos kruis.
  
  Andalusiet bestaat vooral uit aluminium-silicaat, met de chemische formule Al2SiO5.
  
  Geschiedenis 
  Vanwege het kenmerkende kruis in de doorsnede wordt chiastoliet al sinds de oudheid gebruikt voor het vervaardigen van amuletten.
  
  Ontstaan 
  Het kruisvormige patroon binnen chiastolieten ontstaat waarschijnlijk (volgens een theorie van de Amerikaanse mineraloog Clifford Frondel uit 1934) door de selectieve aangroei van onzuiverheden (vooral grafiet) aan de snel groeiende uiteinden van het kristal. Als de concentratie van deze onzuiverheden toeneemt, wordt de groei van het kristal afgeremd. Chiastiolieten vallen onder de Metamorfieten.
  
  Voorkomen 
  Chiastolieten zijn bekend uit het Fichtelgebergte in Duitsland. Ze zijn ook gevonden in Santiago de Compostella in Spanje, in Bretagne in Frankrijk en in de Franse Pyreneeën. In Engeland zijn ze zeldzaam, in Rusland zijn chiastolieten gevonden in het Transbaikalgebied. In de omgeving van Bona in Algerije zijn mooie stenen gevonden, eveneens als op diverse plekken in Arizona, Verenigde Staten. De waarschijnlijk fraaiste chiastolieten worden gevonden in Bimbowrie in Australië. Recentelijk heeft men ook in China goede stenen gevonden.
  
  Bewerking 
  Tafelslijpsel, cabochons, natuurlijke stenen zonder bewerking.
  
  Vergelijkbare mineralen 
  Geen.
  
  Imitaties 
  Glas.
  
  Determinatie 
  Hardheid, kenmerkend kruis.
  
  Aanbeveling 
  Reiniging zonder problemen.
  
  Aluminiumhoudend mineraal
  Nesosilicaat