title: Zigeunerorkest
text: Een zigeunerorkest is een groep muzikanten - soms van Roma (volk)afkomst - met een specifiek repertoire van zigeunermuziek. De bezetting van een zigeunerorkest is doorgaans:
   eerste viool (primas), speelt de melodie en is tevens orkestleider
   tweede viool, speelt tweede stem of tweesnarige akkoorden
   altviool (bratsch), speelt twee- soms driestemmige akkoorden en verzorgt bij snelle delen de after-beat, hier "estam" genoemd
   contrabas, verzorgt de grondtoon van de harmonieën; zonder bas ontbreekt de ziel aan deze muziek
   cimbalom (cimbaal), verleent een typische zigeunerklank aan het orkest; verzorgt de harmonieën en bepaalt snelheid en ritme.
  
  eventueel aangevuld met:
   klarinet (alleen in Hongaarse muziek), speelt versieringen rondom de hoofdmelodie, te vergelijken met de rol van de klarinet in dixieland
   cello, versterkt het akkoordenverloop en/of versterkt het ritme
   piano, ter versterking van harmonie en ritme; blijft op de achtergrond
   gitaar, versterkt (en vervangt soms) het cimbaal
   NB: deze instrumenten zijn lang niet altijd tegelijk aanwezig
  
  In Roemeense orkesten treden op:
   panfluit, vervult dezelfde rol als die van de primas in andere orkesten
   accordeon, versterkt de harmonieën en vooral de "estam" (afterbeat, 2e en 4e tel in vierkwartsmaat) in de snelle delen; vervult af en toe een solo maar blijft verder op de achtergrond
  
  In Nederland is het orkest van Tata Mirando waarschijnlijk het meest bekend.
  
  Links naar live uitvoeringen
   Zigeunerstijl uitvoering van Tata Mirando video
   Typisch Hongaarse zigeunermuziek in een meer ontspannen sfeer
   Roemeense gipsy-style muziek in een restaurant in Boekarest
   De csardas van Monti is niet van zigeuner-oorsprong maar wordt hier wel in zigeunerstijl uitgevoerd, zo ook het Russische "Deux Guitares" door dezelfde primas
  In deze voorbeelden is de interactie tussen cymbaal en primas, alsmede de rol van bas, tweede viool, piano en eventuele klarinet en accordeon goed te zien.
  
  Orkest
  Roma