title: Valleilijn
text: |}
  De Valleilijn is de spoorlijn Amersfoort - Ede-Wageningen (de "Kippenlijn"), een project van de provincie Gelderland.
  
  Oorspronkelijk was ook een onderdeel van het begrip Valleilijn een hoogfrequente busverbinding tussen Wageningen en Ede, dat samen met de treindienst als één HOV-traject tussen Amersfoort en Wageningen werden gepresenteerd. De Valleilijn is op 10 december 2006 van start gegaan. Treinen, bussen en bushaltes hadden een gezamenlijke huisstijl. Sinds 13 december 2020 bestaat de Valleilijn alleen als treindienst.
  
  Opdeling 
  Hoewel de Valleilijn als één traject werd gepresenteerd moesten passagiers voor een reis tussen Amersfoort en Wageningen op station Ede-Wageningen overstappen van de trein op de bus. Er waren twee vervoerders: de treindienst was na een openbare aanbesteding gegund aan Connexxion, de busdienst was onderdeel van de concessie Veluwe die werd uitgevoerd door Syntus Gelderland. Nadat het bustraject onderdeel werd van ComfortRRReis, werd deze opdeling opgeheven. De overstap van trein op bus (en vice versa) bleef behouden.
  
  Trein 
  Voor het project is de provincie Gelderland bezig de bestaande lijn Amersfoort Centraal - Ede-Wageningen (het voormalige Kippenlijntje) te verbeteren. Van de oorspronkelijke 57 overwegen zijn er meer beveiligd met AHOB of is de beveiliging verbeterd. Een aantal overwegen is gesloten. Station Hoevelaken werd op 9 december 2012 geopend. Op station Ede-Wageningen is het perron langs spoor 1 verlengd, zodat treinen uit de richtingen Arnhem en Amersfoort gelijktijdig kunnen keren. Bij station Barneveld Noord is in april 2006 een transferium geopend. Onder meer hierom is de lijn openbaar aanbesteed. De exploitatie ging over van de NS naar Connexxion, dat hiervoor nieuwe treinstellen kocht. De concessie ging in op 10 december 2006 en heeft een looptijd van 15 jaar.
  
  Connexxion reed eerst met vijf van NS Financial Services Company geleasede treinstellen Plan V (836-840). Deze zijn afgelost door vijf tweedelige Protos-treinstellen, aangeschaft bij het Duitse Fahrzeugtechnik Dessau. Door de vertraagde levering en de regelmatige uitval in de eerste maanden van de inzet legde de provincie Gelderland Connexxion boetes op van € 160.000 en € 180.000. Het prototype Protos treinstel, dat op het opstelterrein Amersfoort Bokkeduinen stond, werd naar de fabriek in Dessau gebracht om omgebouwd te worden voor de inzet door Connexxion, maar dat plan is niet doorgegaan. In verband met het verstrijken van de revisietermijn van treinstel 867 reed sinds 16 december 2011 Plan V-treinstel 919 op de Valleilijn. In het voorjaar van 2013 is dit treinstel vervangen door een nieuw GTW-treinstel, geleverd door Stadler Rail. Omdat dit GTW-treinstel per 11 december 2016 bij Arriva in dienst is, reden er tijdelijk twee Hermes GTW's op de Valleilijn. Deze zijn sinds 2 februari 2018 afgelost door twee Connexxion FLIRT's.
  
  Alle treinstellen op de Valleilijn zijn uitgerust met camera's om vandalisme en onveilige situaties tegen te gaan. Ook is er regelmatig een team Service & Veiligheid tijdens de rit aanwezig. In onveilige situaties kan de reiziger via de intercom bij de deuren contact opnemen met de machinist. Connexxion biedt draadloos internet in de trein aan.
  
  Op 14 december 2008 is de pendeldienst tussen Amersfoort en station Barneveld Noord verlengd tot station Barneveld Centrum. De aanpassing van de beveiliging die hiervoor noodzakelijk was, is voor een groot deel betaald uit de eerder aan Connexxion opgelegde boetes. Vanaf 2 februari 2015 is de pendeldienst verder verlengd tot station Barneveld Zuid.
  
  Dienstuitvoering 
  Sinds 12 december 2021 is de Valleilijn voorzien van een lijnnummer: RS34. Dit wordt toegepast op beide treinseries.
  
  Tussen Amersfoort en Barneveld Zuid rijden van maandag tot en met zaterdag overdag vier treinen per uur. 's Avonds en op zondag rijden er twee treinen per uur. Tussen Barneveld Zuid en Ede-Wageningen rijden twee treinen per uur.
  
  Motie capaciteitsuitbreiding 
  De Valleilijn was onderwerp van een motie van Arie Slob (ChristenUnie) en Jeroen Dijsselbloem (PvdA), die op 17 december 2010 in de Tweede Kamer werd aangenomen. In deze motie werd opgeroepen onderzoek te doen naar capaciteitsuitbreiding op de sporen tussen Barneveld en Ede-Wageningen, zodat reizigers bij spoorcalamiteiten ook via een andere weg hun reis zouden kunnen vervolgen. Aanleiding van deze motie was een brand in de verkeersleidingspost van ProRail op station Utrecht Centraal eind 2010, die leidde tot chaos op het spoor waarbij er geen mogelijkheden waren om dit station te ontwijken. Door tussen Ede-Wageningen en Barneveld, net als tussen Barneveld en Amersfoort, met een kwartierdienst te rijden zou dat voortaan kunnen worden voorkomen.
  
  In augustus 2011 besloot Melanie Schultz van Haegen, destijds de minister van Infrastructuur en Milieu, om tussen Barneveld en Ede-Wageningen geen kwartierdienst in te voeren, omdat ze de kosten (120 miljoen euro, waarvan 90 miljoen voor maatregelen tegen geluidsoverlast en voor de veiligheid) te hoog vond in verhouding tot het aantal reizigers en omdat er praktische bezwaren kleven aan de verdubbeling van de sporen die daarvoor nodig zou zijn.
  
  Besluit capaciteitsuitbreiding 
  Het was aan de provincie Gelderland een besluit te nemen over de realisatie van de kwartierdienst op de hele Valleilijn. ProRail voerde hiervoor eerst nog een planstudie uit naar de mogelijke gevolgen voor de omgeving en de financierbaarheid van deze kwartierdienst. De Gedeputeerde Staten in Gelderland schreven in maart 2017 in een brief aan de Provinciale Staten dat de beslissing hierdoor niet in 2017 maar in 2018 zou vallen. Nadat de studie van ProRail duidelijk maakte dat de kwartierdienst zeker 30 miljoen euro zou kosten, wat ver boven de gereserveerde budgetten lag, besloot de provincie Gelderland in maart 2019 dat de capaciteitsuitbreiding er niet kwam.
  
  Geldigheid NS-abonnementen
  In de trein van Connexxion zijn de NS-abonnementen Dal Voordeel, Dal Vrij, Altijd Voordeel en Weekend Vrij sinds 1 januari 2012 ook geldig.
  
  Bus (2006-2020) 
  Bussen vallen sinds december 2020 niet meer onder de naam Valleilijn.
  
  Op een aantal delen van het traject Ede - Wageningen wordt op busstroken gereden. Alle bushaltes langs dit traject zijn opgewaardeerd conform de eisen die de provincie aan HOV-haltes stelt. Bij station Ede-Wageningen is een bushalte aangelegd aan de zuidzijde van het station, waardoor de bus niet meer via de tunnel onder het spoor om hoeft te rijden naar het busstation aan de noordzijde.
  
  Nadat in de eerste weken bleek dat de beoogde dienstregeling in de praktijk niet haalbaar was, is de dienstregeling met ingang van 7 januari 2007 aangepast. In de ochtend- en avondspits rijden de bussen elke tien minuten, daarbuiten, op zaterdag en op zondagmiddag en -avond elk kwartier en op zondagochtend elk half uur.
  
  De busdienst werd tot 12 december 2010 als lijn 88 gereden door Veolia Transport Veluwe (begonnen onder de naam BBA). Sinds die datum is Syntus, onder de naam Syntus Gelderland, de concessiehouder van het busvervoer in de Gelderse Vallei en op de Veluwe. Veolia reed hier met zeven nieuwe gelede MAN-lagevloerbussen die rijden op aardgas, een relatief milieuvriendelijke brandstof. Deze bussen werden voor twee jaar door Syntus Gelderland van de leasemaatschappij overgenomen.
  
  Syntus rijdt sinds 13 juni 2011 met 7 Mercedes-Benz Citaro gelede aardgasbussen op deze lijn. In 2009 vervoerde de lijn zo'n 4500 reizigers per werkdag. In 2015 is de lijn opgedeeld in lijn 88 (oude route) en lijn 84 welke over de busbaan van de Wageningse Campus rijdt. Sinds 2017 wordt met 8 bussen gereden met in de spits elke 7,5 minuut een bus. Het aantal instappers per dag bedraagt circa 6000.
  
  Op 2 september 2019 werd spitslijn 184 gecreëerd die in de ochtendspits elk kwartier direct van station Ede-Wageningen naar de universiteitscampus in Wageningen ging rijden. De firma Van Kooten Reizen voerde deze diensten in opdracht van Syntus uit met 3 bussen van het type MAN Lion's City, welke waren overgenomen uit de afgelopen concessie Haaglanden Streek.
  
  Op 13 december 2020 veranderde de dienstregeling en het lijnnummer. Dit werd C3 (per 11 december 2022 gewijzigd naar 303) van RRReis. De tekst Valleilijn is op de bus vervallen. De voertuigen zijn naar het kleurenschema van RRReis gekleurd in wit met een paars/blauw/groen kleurenverloop. De bussen hebben de tekst ''comfortRRReis" op de zijkant. De routes van lijn 84 en 88 werden behouden en via de tekst op de bus wordt aangegeven of de bus via de Campus of via de Nijenoord Allee (Hoevestein) rijdt.
  
  Externe link 
   Valleilijn
  
  Galerij 
  
  Connexxion
  Hoogwaardig openbaar vervoer
  Spoorlijn in Nederland
  Buslijn in Nederland
  Spoorweg in Gelderland