T-O-kaart
Een T-O-kaart of OT-kaart was een wijdverbreid type van radkaarten, die tot de mappae mundi worden gerekend en worden gekenmerkt door de cirkelvormige voorstelling van de toentertijd bekende wereld. Deze schematische kaartsoort uit de middeleeuwen stelde de wereld voor als een cirkel (een O), die de oceaan rondom de aarde voorstelt, die door een T in het midden wordt opgedeeld in de drie toen bekende continenten: Azië, Europa en Afrika.

Algemeen 

Volgens de Bijbel (en de antieke bronnen) kon de bekende wereld "in een cirkel" (O-vorm) worden voorgesteld. Daar ze het werk van monniken waren, werden dergelijke voorstellingen ook monnikkaarten genoemd.

De kaarten zijn bijna altijd geoost (het oosten ligt boven), in de bovenste helft van de cirkel bevindt zich Azië en meestal ook het Paradijs, daaronder liggen dan Europa en Afrika. Vaak werden ook de Bijbelse namen van Sem, Jafet en Cham in respectievelijk Azië, Europa en Afrika geplaatst, omdat men meende te weten dat zij de stamvaders van die continenten waren.  Met de oprichting van het koninkrijk van Jeruzalem veranderden de kaarten in die mate dat het Heilige Land nu het centrum van de wereld ging innemen.

De beroemde mappa mundi van Andreas Walsperger kan worden beschouwd als een radkaart.

T-O-kaarten 

Isidorus van Sevilla probeerde met zijn werk, Etymologiae , het geheel aan kennis uit de oudheid te verzamelen en te bewaren. In het hoofdstuk de natura rerum vindt de lezer een kaart van de wereld, waarop de aarde door een wereld-zee wordt omgeven. De Middellandse Zee en twee rivieren, de Don en de Nijl, delen de landmassa in een T-vorm op in de drie continenten Europa, Afrika en Azië.

In een tekst van de geleerde heet het als volgt:

De letter T, Tau, is tegelijkertijd een symbool van het universum. De Florentijnse Leonardo Dati schrijft over de driedeling in zijn gedicht La Sfera , het volgende: 

De T-vormige driedeling en de cirkelronde, de O-vormige voorstelling van de aarde, hebben ertoe geleid dat men ze T-O-kaarten noemt. Vaak werden ze als kleine tekst-illustraties in een Psalter geplaatst. Met de Kruistochten van 1100 echter, werd de inhoud van de kaarten omvangrijker, en werden er dienovereenkomstig grotere afbeeldingen gemaakt.

Beroemde T-O-kaarten

Zie ook 
 Glief ♁ als een symbool voor de aarde of kerk.

Noten

Referenties 

 
 , Der mittelalterliche Kosmos: Karten der christlichen und islamischen Welt,  Darmstadt, 2005. 
  Ordo orbis terrae : die Weltsicht in den Mappae mundi des frühen und hohen Mittelalters (Orbis mediaevalis, 3), Berlijn, 2002 (= diss. Universiteit Hamburg, 2002). 
 , Hochmittelalterliche Weltkarten als Geschichtsbilder, in  (ed.), Hochmittelalterliches Geschichtsbewusstsein im Spiegel nichthistoriographischer Quellen, Berlijn, 1998, pp. 179–200.
 , Mappae mundi. Die geistige Eroberung der Welt, Berlijn, 1958. (DNB 452795125).
 , Albrecht von Bonstettens geographische Darstellung der Schweiz, in Cartographica Helvetica 16 (1997), pp. 39-46.
 , Mappa mundi und Chronographia. Studien zur imago mundi des abendländischen Mittelalters, in Deutsches Archiv für Erforschung des Mittelalters 24 (1968), pp. 118–186. (= herdruk in  (edd.), Studien zur Universalkartographie des Mittelalters, Göttingen, 2008, pp. 17-81).
 , Das Weltbild des irischen Seefahrer-Heiligen Brendan in der Sicht des 12. Jahrhunderts, in Cartographica Helvetica 21 (2000), pp. 17-21.

Kaart