title: Mamma Mia! (musical)
text: Mamma Mia! is een musical die is gebaseerd op de liedjes van de popgroep ABBA en geschreven door Catherine Johnson.
  
  De musical is door Daniël Cohen (verhaal) en Coot van Doesburgh (liedjes) vertaald in het Nederlands, inclusief nummers als Super Trouper, Dancing Queen, Thank You for the Music, The Winner Takes It All en Mamma mia zelf.
  
  In 2008 is er een filmadaptatie uitgekomen.
  
  Verhaal
  
  Het verhaal gaat over Sophie en haar moeder Donna, die op een klein Grieks eiland wonen. Donna runt hier een eigen taverne.
  
  Sophie staat op het punt te gaan trouwen met haar jeugdliefde Sky en wil graag dat haar vader haar weggeeft als bruid. Ze weet echter niet wie dit is daar haar moeder haar alleen heeft opgevoed en niet over haar verleden praat. Sophie ontdekt echter in het dagboek van haar moeder dat ze drie mogelijke vaders heeft; een Amerikaanse architect genaamd Sam, een Britse bankier genaamd Harrie, en een Zweedse schrijver/avonturier genaamd Bart (Bill in de originele Engelstalige opvoering). Ze nodigt daarom alle drie de mannen uit om naar het eiland te komen om uit te zoeken wie haar echte vader is.
  
  Ook de vriendinnen van haar moeder komen langs om herinneringen aan vervlogen tijden op te halen, toen ze nog het trio Donna en de Dynamo's vormden. Ze besluiten nog eenmaal samen op te treden tijdens Sophies vrijgezellenfeest die avond. Die dag arriveren ook de drie mogelijke vaders. Sophie hoopt haar vader meteen te zullen herkennen wanneer hij voor haar staat, maar dat blijkt niet het geval. Ze verstopt haar vaders voor haar moeder. Alleen haar moeder ontdekt de mannen uiteindelijk toch en raakt in paniek. Dit zorgt voor een gespannen situatie tussen Sophie en Donna. Ook Sky ontdekt de aanwezigheid van de drie mannen en beschuldigt Sophie ervan de bruiloft enkel en alleen te willen houden om eindelijk haar vader te vinden. De bruiloft lijkt mis te gaan.
  
  Uiteindelijk leggen Sophie en haar moeder het bij. Wie Sophies vader nu is wordt niet bekend daar ook Donna, Sam, Harrie en Bart geen idee hebben, maar voor Sophie maakt het niet meer uit; ze houdt van hen allemaal en de drie mannen beschouwen zichzelf elk als haar vader. De bruiloft kan nu gewoon doorgaan, totdat Sophie zich realiseert dat ze nog niet aan trouwen toe is. Hierop grijpt Sam zijn kans en vraagt Donna ten huwelijk omdat hij na al die jaren nog steeds van haar houdt en zijn vorige huwelijk op de klippen is gelopen. Donna accepteert zijn aanzoek en zodoende is er die avond toch nog een bruiloft.
  
  Opvoeringen
  Mamma Mia! ging in Engeland op 6 april 1999 in première in het Prins Edward Theater in Londen. In Canada was de première op 23 mei 2000 in Toronto, Ontario.
  
  De Nederlandse versie van de musical werd geproduceerd door Joop van den Ende. In het
  Beatrix Theater in Utrecht is deze 803 keer opgevoerd, van 9 november 2003 tot en met 11 februari 2006. Deze versie werd door ruim 1 miljoen bezoekers gezien. In Antwerpen is de musical 111 keer opgevoerd, van 12 maart tot en met 3 juli 2006; er kwamen ruim 155.000 bezoekers.
  
  In het seizoen 2009-2010 is de show opnieuw in Nederland. Ditmaal als tournee langs de 15 grootste theaters van Nederland. Maandag 14 september ging de musical in première in Koninklijk Theater Carré te Amsterdam. In november 2017 meldde Musicaljournaal dat Stage Entertainment onderzoekt of er publieke belangstelling bestaat voor een nieuwe uitgave. Sindsdien zijn er ook al audities geweest voor een nieuwe uitvoering. De nieuwe uitvoering ging op 23 september 2018 in première, wederom in het Beatrix Theater.
  
  Op 15 juni 2018 maakte de Vlaamse musicalproducent Deep Bridge bekend dat ze in het voorjaar van 2020 een geheel eigen versie van 'Mamma Mia!' naar Vlaanderen zullen halen. Try-outs beginnen op 17 februari 2020 in het Ethias Theater in Hasselt. De première staat gepland voor begin maart in de Stadsschouwburg Antwerpen.
  
  In seizoen 2023-2024 keert Mamma Mia! voor de derde keer terug naar Nederland, ditmaal geproduceerd door De Graaf & Cornelissen Entertainment. Voor deze uitvoering is de tekst opnieuw vertaald. De première was dit keer op 10 september 2023 in het DeLaMar-theater in Amsterdam en net als in het seizoen 2009-2010 maakt de voorstelling een tournee langs de 15 grootste theaters.
  
  Nederlandse rolbezetting
  
  Rolverdeling
  
  Trivia
   De eerste versie van Mamma Mia! in Nederland duurde van 9 november 2003 t/m 12 februari 2006 en werd door 1,1 miljoen bezoekers bezocht in het Beatrix Theater in Utrecht.
   Simone Kleinsma speelde de rol van Donna tot 10 december 2005. De resterende voorstellingen werden gespeeld door Marleen van der Loo en Vera Mann.
   Filip Bolluyt speelde van de 803 voorstellingen meer dan 700 keer mee in de rol van Bart of Sam.
   De theaterregistratie van de voorstelling werd geregisseerd door Guus Verstraete, de man van hoofdrolspeelster Simone Kleinsma.
   De tweede versie van Mamma Mia! in Nederland duurde van 14 september 2009 t/m 25 juli 2010.
   Mark van der Laan nam vanaf 11 mei 2010 de rol van Harrie over van Ad Knippels omdat die in Spring Awakening ging spelen.
   Timo Bakker nam vanaf 29 juni 2010 de rol van Bart over van Rutger Le Poole omdat die in We Will Rock You ging spelen.
   Robin van den Akker nam vanaf 29 juni 2010 de rol van Sky over van John Vooijs omdat die in We Will Rock You ging spelen.
  
  Belgische Rolbezetting
  
  Muziek 
  De volgende ABBA-nummers zijn in de musical te horen:
  
  Eerste akte
  
  Tweede akte
  
  Encore
  
   Cast + ensemble (zonder Tanja, Roos en Donna): Mamma mia
   Cast + ensemble: Dancing Queen
   Cast + ensemble: Waterloo
  
  Prijzen
  
  Nederland 
  In 2004 behaalde de musical zes nominaties voor een John Kraaijkamp Musical Award, namelijk:
   Beste vrouwelijk bijrol in een grote musicalproductie - Tanja, Ellen Evers
   Beste mannelijke bijrol in een grote musicalproductie - Sam, Hajo Bruins
   Aanstormend talent - Sophie, Céline Purcell – gewonnen
   Beste vrouwelijk bijrol in een grote musicalproductie - Roos, Doris Baaten
   Beste vrouwelijke hoofdrol in een grote musicalproductie - Donna, Simone Kleinsma – gewonnen
   ANWB publieksprijs grote musicalproductie – gewonnen
  
  In 2010 behaalde de tourversie vier nominaties voor een John Kraaijkamp Musical Award, namelijk:
   Beste vrouwelijke hoofdrol in een grote musicalproductie - Donna, Lone van Roosendaal
   Beste mannelijke bijrol in een grote musicalproductie - Bart, Rutger Le Poole
   Beste vrouwelijke bijrol in een grote musicalproductie - Tanja, Anouk van Nes
   ANWB publieksprijs grote musicalproductie
  
  In 2019 behaalde de musical één nominatie voor een John Kraaijkamp Musical Award. Hilke Bierman was genomineerd in de categorie beste vrouwelijke bijrol.
  
  België 
  In 2006 behaalde de Antwerpse versie negen nominaties voor een Vlaamse musicalprijs, namelijk:
   Beste musical – gewonnen
   Beste vrouwelijke hoofdrol - Donna, Vera Mann – gewonnen
   Beste vrouwelijke bijrol - Tanja, Myriam Bronzwaar – gewonnen
   Beste vrouwelijke bijrol - Sophie, Sasha Rosen
   Beste mannelijke bijrol - Harrie, Mark Tijsmans – gewonnen
   STIHMUL-prijs voor Beste Aanstormend Talent - Lisa, Lokke Dieltiens
   Beste inhoudelijke prestatie - Hertaling naar het Vlaams, Els de Schepper
   Beste song - De winnaar krijgt de macht – gewonnen
   Princess-publieksprijs – gewonnen
  
  Soundtrack
  Mamma Mia! (originele rolbezetting 2004):
   Ouverture/Proloog
   Honey, Honey
   Money, Money, Money
   Dank je voor de liedjes
   Mamma Mia
   Chiquitita
   Dancing Queen
   Spaar al je liefs voor mij
   Super Trouper
   Geef me! Geef me! Geef me!
   Als 'k maar weet hoe het heet
   Voulez Vous
   Entr'actie
   Een offensief
   Een van ons
   SOS
   Weet je moeder dat
   Zo ben ik, zo ben jij
   Onze zomer
   't Glipt me door m'n vingers
   De winnaar krijgt de macht
   Pak je kans
   Ik wil, ik wil, ik wil, ik wil, ik wil
   Ik heb een droom
  
  Harrie wordt op dit album vertolkt door Fred Butter.
  
  Mamma Mia! (originele rolbezetting tournee 2009):
   Money, Money, Money
   Een van ons
   't Glipt me door m'n vingers
   De winnaar krijgt de macht
   Dancing Queen finale
  
  Verfilming 
  
  In 2008 werd de musical verfilmd. De film is een productie van Judy Craymer en Gary Goetzman en geregisseerd door Phyllida Lloyd. De hoofdrollen worden vertolkt door Meryl Streep als Donna Sheridan, Amanda Seyfried als Sophie en Pierce Brosnan als Sam Carmichael.
  
  Externe links
   Officiële website
   Nederlandse website
  Vlaamse website
  
  ABBA
  Musical