title: Hugo Wolf
text: Hugo Philipp Jakob Wolf (Windischgrätz, Stiermarken, thans Slovenië), 13 maart 1860 – Wenen, 22 februari 1903) was een Oostenrijks componist.
  
  Biografie
  Zijn vader begon hem met zijn vierde jaar al piano- en vioolles te geven. Geïnspireerd door Beethoven begon hij al op jonge leeftijd te componeren.
  
  Hij studeerde van 1875 tot 1877 aan het Konservatorium der Gesellschaft der Musikfreunde in Wenen bij onder meer Robert Fuchs. Daar leerde hij zijn medestudent Gustav Mahler kennen en raakte met hem bevriend. De muziek van Wagner trok hem zeer aan; die van Brahms verafschuwde hij. Wolf wordt terecht beschouwd als de componist die als eerste Wagneriaanse invloed integreerde in het Duitse lied. Wolf is erin geslaagd zijn voorganger niet na te bootsen, maar een eigen persoonlijke taal te ontwikkelen. Hij componeerde tussen 1888 en 1891 in een recordtempo meer dan 200 liederen, die zijn betekenis als componist hebben bepaald.
  
  Hij schreef ook toneelmuziek, koor- en orkestwerken en kamermuziek, maar vele daarvan werden niet voltooid. Zijn opera Der Corregidor ging in 1896 met succes in première in Mannheim, maar is in vergetelheid geraakt. Hoewel dit werk rijk is aan geestdrift en originaliteit, is het dramaturgisch minder sterk.
  
  Hij had een zwakke psychische gezondheid en kon weinig tegenslag verdragen. Perioden van koortsachtige creativiteit werden afgewisseld door zware depressies. Hij moest in 1898 opgenomen worden in de Landesirrenanstalt in Wenen waar hij uiteindelijk krankzinnig werd en stierf.
  
  Postuum
  Vandaag wordt Wolf beschouwd als een van de belangrijkste exponenten van de Duits-Oostenrijkse muzikale laatromantiek.
   
  Vooral de sopranen Elisabeth Schwarzkopf en Jo Vincent, bariton Dietrich Fischer-Dieskau en de pianisten Erik Werba en Gerald Moore hebben zich bijzonder ingezet voor Wolfs oeuvre.
  
  Werken (selectie)
  
  Liederen
  Liederstrauß (1878) op gedichten van Heinrich Heine
  Eichendorff-Lieder (1887-88)
  Mörike-Lieder (1888)
  Goethe-Lieder (1888-89)
  Spanisches Liederbuch (1889-90) op gedichten van Paul Heyse en Emanuel Geibel
  Italienisches Liederbuch (1890-96) op gedichten van Paul Heyse
  
  Koorwerken
  Sechs geistliche Lieder (1860-1903) op tekst van Joseph von Eichendorff
  Christnacht (1886-89) op tekst van August von Platen
  Elfenlied (1889-91) op tekst van August Wilhelm Schlegel
  Morgenhymnus (1897) op tekst van Robert Reinick
  Dem Vaterland (1898) op tekst van Robert Reinick
  
  Opera
  Der Corrigedor (1895) op een libretto van Rosa Mayreder
  Manuel Venegas (1897, onvoltooid)
  
  Toneelmuziek
  Das Fest auf Solhaug (1890-91) voor het toneelstuk van Henrik Ibsen
  
  Kamermuziek
  Strijkkwartet in d-mineur (1879-84)
  Italienische Serenade (1887), versie voor strijkkwartet
  
  Orkestmuziek
  Penthesilea (1883-85), symfonisch gedicht naar Heinrich von Kleist
  Italienische Serenade (1892), strijkorkestversie
  
  Literatuur 
   Ernest Newman: Hugo Wolf. Methuen, London, 1907.
   Hennie Schouten: Hugo Wolf, mensch en componist. Paris, Amsterdam, 1935.
   Frank Walker: Hugo Wolf. A biography. Knopf, New York, 1951 / 1968. Princeton University Press, Princeton NJ, 1992. ISBN 0 691 02720 X
   Magda von Hattingberg: Hugo Wolf. Eduard Wancura, Wien, 1953.
   Eric Sams: The songs of Hugo Wolf. Faber & Faber, London, 1961 / 1983 / 1992. ISBN 0 57116476 5
   Norbert Loeser: Hugo Wolf. Gottmer, Haarlem-Antwerpen, 1955. 
   Erik Werba: Hugo Wolf oder Der zornige Romantiker. Molden, Wien-München-Zürich, 1971 / 1978. ISBN 3217050991
   Mosco Carner: Hugo Wolf Songs. BBC Publications, London, 1982. ISBN 0 563 17877 9 
   Erik Werba: Hugo Wolf und seine Lieder. Österreichischer Bundesverlag, Wien, 1984. ISBN 978 3 21505 536 2
   Kurt Honolka: Hugo Wolf. Sein Leben, sein Werk, seine Zeit. Deutsche Verlags-Anstalt, Stuttgart, 1988 / 1996. ISBN 3 421 06477 6
   Heinrich Poos: Hugo Wolf. Musik-Konzepte Band 75, München, 1992, ISBN 3 88377 4111
   Andreas Dorschel: Hugo Wolf. Rowohlt, Reinbek, 1998. ISBN 978 34 9950 3443
   Amanda Glauert: Hugo Wolf and the Wagnerian Inheritance. Cambridge University Press, Cambridge UK, 1999. ISBN 0 521 49637 3
   Margret Jestremski: Hugo Wolf, Skizzen und Fragmente. Untersuchungen zur Arbeitsweise. Olms, Hildesheim-Zürich-New York, 2002. ISBN 978 3 48711 633 4
   Dietrich Fischer-Dieskau: Hugo Wolf. Leben und Werk. Henschel, Berlin, 2003. ISBN 978 3 89487 4322
   Leopold Spitzer: Hugo Wolf. Sein Werk - Sein Leben. Holzhausen, Wien, 2003. ISBN 978 3 85493 081 5
   Ernst Hilmar: Hugo Wolf Enzyklopädie. Schneider, Tutzing, 2007. ISBN 978 3 79521 241 4
   Margret Jestremski: Hugo-Wolf-Werkverzeichnis (HWW). Bärenreiter, Kassel, 2010. ISBN 978 3 76181 989 0
  
  Externe link
  
  19e-eeuws componist
  Oostenrijks componist