title: Notre Dame des Anges
text: Notre Dame des Anges, vaak eenvoudigweg de Notre Dame genoemd, is een school voor voortgezet onderwijs in Nederland. Het is gevestigd in de Gelderse plaats Ubbergen (gemeente Berg en Dal), nabij de stad Nijmegen. De school biedt uitsluitend het hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo) en is daarmee de enige categorale havo school in Nederland. Notre Dame des Anges is vernoemd naar een kapel in Lurs in de Franse Alpen; er werd verondersteld dat deze kapel wonderdadig zou zijn.
  
  Geschiedenis 
  Notre Dame des Anges werd opgericht in 1903 als katholiek meisjespensionaat: een kostschool voor katholieke meisjes van gegoede huize. De instelling was geïnstitueerd door de zusters Kanunnikessen van Sint-Augustinus van de Congregatie van Onze-Lieve-Vrouw die naar Nederland emigreerden vanwege de antiklerikale wetten die in Frankrijk waren afgeroepen. Het Frans was dan ook de voertaal binnen het pensionaat. Het initiële gebouw van Notre Dame des Anges was de Ubbergse villa Ter Meer, waar de nonnen woonden. Deze 19e-eeuwse villa was gevestigd in een hellingbos op de flank van de stuwwal. Het gebouw was ontworpen in de stijl van de neorenasissance. De vestiging werd in de periode 1910–1926 langzaam uitgebouwd tot een aanzienlijk gebouwencomplex. Het had een kapel, een sportzaal, grote leslokalen, een badruimte, slaapzalen met chambrettes en een koetshuis waar het ondersteunend personeel kon wonen. Architect Jean van Groenendael heeft zich voor de kapel laten inspireren door de Sainte-Chapelle in Parijs. Dat is onder meer te zien in de spitsboogramen met gebrandschilderd glas-in-lood.
  
  Als middelbare meisjesschool (MMS) functioneerde Notre Dame des Anges tot het jaar 1968. Met de totstandkoming van de Mammoetwet in 1963 was het einde van de MMS eigenlijk al ingeluid. Notre Dame des Anges ging verder als havoschool, in een ander gebouw. Aan het begin van de jaren zeventig werd het oude gebouwencomplex verkocht aan een textielfabrikant. Hij gaf het de naam 'De Refter'. In 1978 werd De Refter verkocht aan een projectontwikkelaar die het complex ongeveer twee jaar lang gebruikte voor de opvang van Vietnamese vluchtelingen. Daarna kwam het grootste deel van het gebouwencomplex leeg te staan. In 1985 werd De Refter herbestemd tot een woon-werkpand, in beheer bij een stichting. Er wonen ongeveer 100 mensen in woongroepen en gezinsverband. Het complex heeft een status als rijksmonument. 
  
  In 1973 werd voor de havoschool (die nog wel de naam Notre Dame des Anges droeg) een nieuw schoolgebouw gebouwd aan de voet van de stuwwal, nabij de Kasteelselaan. Rond 2010 vond men dat dit laatstgenoemde gebouw zeer was verouderd; daarom werd het in 2011 gesloopt. In datzelfde jaar verhuisde de school naar een nieuw schoolgebouw, dat direct naast het verouderde gebouw van de school werd gebouwd.
  
  Volgens de overlevering hebben zich op de oude kostschool gevallen van mishandeling/misbruik voorgedaan. Zo moest in de kleinere kapel eens voor straf een meisje biddend op haar knieën de nacht doorbrengen met een liniaal op haar hoofd die zij moest rechthouden. De volgende ochtend werd zij dood gevonden. Het archief met dergelijke verhalen is in het Regionaal Archief Nijmegen opgeslagen en wordt na het overlijden van de laatste non vrijgegeven.
  
  Awards 
  In de onderstaande lijst staan prijzen die de school heeft ontvangen.
   KlASSe Award (2009) 
   Gelderse Prijs voor Ruimtelijke Kwaliteit (2014)
  
  Bekende oud-leerlingen 
  In de onderstaande lijst staan bekende personen die op Notre Dame des Anges hun diploma hebben gehaald.
   Olly van Abbe (1935–2017), bekend beeldhouwster
   Floriske van Leeuwen (1971), oud-Eerste Kamerlid en voormalig partijvoorzitter van de Partij voor de Dieren
   Marthe Weijers (1989), danseres en choreografe in de hiphop
  
  Bekende oud-docenten 
  In de onderstaande lijst staan bekende personen die als docent(e) hebben gewerkt op Notre Dame des Anges.
   Marga Klompé (1912–1986), voormalig KVP-politica en Nederlands eerste vrouwelijke minister (werkte als scheikundelerares)
   Bart Welten (1922–1970), bekend beeldhouwer (werkte als tekenleraar)
   Lia Roefs (1955), voormalig Tweede Kamerlid namens de Partij van de Arbeid (werkte als aardrijkskundelerares)
  
  Galerij
  
  Trivia 
   Op 2 februari 2010 bracht de bekende Amerikaanse historicus, oorlogsveteraan en mensenrechtenactivist Timuel Black een bezoek aan de school. Enkele leerlingen uit de vierde klas kregen de kans om vragen aan Black te stellen tijdens zijn bezoek.
  
  Zie ook 
   Secularisering (Frankrijk)
   Havo/vwo voor Muziek en Dans
   Rijksbeschermd gezicht Ubbergen
   Lijst van rijksmonumenten in Ubbergen
  
  Externe links 
   Notre Dame des Anges (officiële website van de school)
   De Refter (officiële website van het monumentale gebouw De Refter)
   Chapelles Provence (naamgevende kapel in Frankrijk)
  
  Ubbergen
  Bouwwerk in Berg en Dal
  School in Gelderland
  School in het voortgezet onderwijs in Nederland