title: Carel Lanters
text: Carel Lanters (Didam, 18 februari 1955) is een Nederlandse beeldend kunstenaar. Naast vrij werk zoals tekeningen, beelden en akoestische performances realiseert hij opdrachten voor monumentale werken in de openbare ruimte en is hij actief als curator van groepstentoonstellingen.
  
  Leven en werk 
  Lanters volgde zijn opleiding aan de Academie voor Kunst en Industrie te Enschede. Zijn mentoren waren onder andere de Arnhemse kunstenaar Ad Gerritsen en de IJslandse kunstenaar Sigurdur Gudmundsson. In 1994 maakte Lanters het kunstenaarsboek Magneetgeheugen. Van 2006 tot 2014 was hij als docent sculptuur verbonden aan ArtEZ hogeschool voor de kunsten Arnhem afdeling Fine Art. Lanters woont en werkt in Arnhem en is getrouwd met de uit Zuid-Korea afkomstige kunstenares Lee Eun Young.
  
  Beeldhouwer 
  In 1981 studeerde Lanters af met het project Toonbeelden, waarbij hij onder meer holle afgietsels van boomtakken vertoonde die als blaasinstrument bespeeld konden worden. In 2021 werd de muziekcassette met 4 composities voor 10 hoorns, opnieuw uitgegeven.
  
  Carel Lanters gebruikt elementen uit de natuur en uit de cultuur als aanleiding om beelden te maken. Door bestaande vormen (bijvoorbeeld van takken of flessen) te combineren met andere voorwerpen, om te zetten in andere materialen (brons, ijzer, hout, piepschuim, glas) ontstaan er nieuwe waarnemingsmogelijkheden. Hij maakte bijvoorbeeld manshoge beelden van piepschuim, gebaseerd op een fles in de vorm van een Spaanse danseres, die op een draaiende sokkel te zien was tijdens de KunstRAI in Amsterdam.
  
  In 2013 keerde Lanters in zijn vrije werk terug naar zijn vroege maskers, die hij in het begin van de jaren 80 exposeerde in het Gemeentemuseum Den Haag. Ook nu weer integreerde hij de maskers met klankruimtes alsof het blaasinstrumenten zouden kunnen zijn.
  
  Buitenbeelden 
  Monumentale beelden van Carel Lanters zijn te zien op meerdere plaatsen in Nederland. Zo maakte hij voor een rotonde in Zeist een grote metalen tak die, bezet met brokken kristalglas, op enkele meters hoogte in de lucht lijkt te zweven: De tak van Salzburg. Op de verkeersborden in de omtrek zijn bronzen takvormen aangebracht.
  
  Voor zijn kunst vraagt Lanters regelmatig de participatie van de plaatselijke bevolking. Zo vroeg hij in Emmen aan passanten of zij de richting wilden wijzen naar het stadhuis, met het CBK, en nam dan foto's van hen die als geëmailleerde borden op straathoeken werden aangebracht. In Dordrecht konden buurtbewoners helpen bij het aanbrengen van tegelmozaïeken aan straatmeubilair. In Elst konden inwoners door middel van een website een persoonlijke keuze maken uit keramische beelden die zouden worden aangebracht in nissen aan de buitenzijde van hun woningen.
  
  Performer 
  Als performancekunstenaar bespeelt Lanters allerhande zelfgemaakte blaasinstrumenten: Soundperformance (hoorn), 1981. Sinds jaren bespeelt Lanters ook de Ierse Uilleann pipes. Hij verbleef eind 2004 drie maanden in een gastatelier op Inis Oirr, het kleinste van de drie Ierse Araneilanden in de Atlantische Oceaan. Naderhand maakte hij 'zeewiertekeningen' die hij tentoonstelde in de koepelzaal van het Museum voor Moderne Kunst Arnhem en in galerie De Buytensael eveneens in Arnhem.
  
  Fotograaf 
  Samen met de beeldend kunstenaar Jan Wierda vormde Lanters het fotografen-duo De Realisten, dat gefocust was op stereoscopie. Het kunstenaarsduo is genoemd naar een uit de mode geraakt cameramodel met dubbelobjectief, waarmee men stereofoto's kan maken. De mogelijkheden van driedimensionale visualisatie werden door de Realisten op experimentele wijze onderzocht en in beeldende installaties gepresenteerd. Sinds 2015 werkt hij ook intensief met de Pinholecamera. Hij werkt binnen dit medium ook samen met andere kunstenaars: onder anderen Lee Eun Young, Mirka Farabegoli, Yunjei Cho en Aracelly Scheper.
  
  Werken in de openbare ruimte 
  (alfabethisch naar plaatsnaam)
  
   Amsterdam, Entree Rozenoordbrug (2006) (tourniquet; staal en aluminium)
   Arnhem Rijnstate ziekenhuis, de Geheugenboom (2017)
   Bilthoven, Communicatiebron (1996), granito
   Diemen, Lotus (2002), zitbank; beton en glasmozaïek
   Dordrecht, Sublimatie (1998), straatmeubilair; tegelmozaïek
   Eibergen, Levend weefsel (1994), boomroosters en -hekken
   Elst, Denkbeelden (2006), keramiek
   Emmen, Kunt u mij de weg wijzen? (1998), emaille
   Heemstede, De griffioenen (2008), boomrooster/zitbank; brons
   Hengelo, Menthol en Roosje (2017), zitbank
   Hoorn, Zeewierbrug (2007)
   Inis Oírr, Ierland St. Caomham Cross (2007), brons
   Laren, Een botanische rondleiding (2004), bronzen afvoerdeksels
   Nijmegen, Het verleden van een boom (2006), brons
   Tynaarlo, De zuil van Tynaarlo (2011)
   Zeist, De tak van Salzburg (1999), staal, glas, brons
  
  Tentoonstellingen 
  (selectie)
   2017 Arttra gallery Amsterdam
   2017 Circl Amsterdam Abn Amro collectie
   2016 Deseos del Espíritu, Gallery O-86, Velp
   2016 About silence, museum Bergen
   2016 Beeldenstorm, VM23, Arnhem
   2014 Duende, VM23, Arnhem
   2012 Sector 29, Telpost, Millingen aan de Rijn
   2011 Soundscape, Espace Enny, Laag Keppel (curator/deelnemer)
   2009 4e Hohler Biennale, Gera D
   2008 de Gele Rijder CBKG, Arnhem
   2005 de Branderij, Antwerpen
   2005 Made in Arnhem en Inis Oirr, Museum voor Moderne Kunst Arnhem
   2004 Aras Eanna, Inis Oirr, Ierland
   2003 Zucht Paraplufabriek, Nijmegen
   2002 ABN Amro-collectie, Noordbrabants Museum, 's-Hertogenbosch
   2000 Draußen vor der Tür, Archipel, Apeldoorn (curator/deelnemer)
  
  Afbeeldingen
  
  Literatuur 
   : Carel Lanters, Arnhem, 1991
   : Een onopvallend materiaal, over de "Nimf" van Carel Lanters, in: KM 43
   : "geluid is een vorm van overdracht", Keramiek 02-2014
  
  Externe links 
  
   Carel Lanters website
   Carel Lanters bij espaceenny.nl
   Carel Lanters blogspot
   Carel Lanters Rijnstate kunstcollectie
  
  Nederlands beeldhouwer