title: Wilma Rusman
text: Wilma Rusman-Zukrowski (14 mei 1958) is een voormalige Nederlandse langeafstandloopster, die zowel op de baan, op de weg en in het veld goed uit de voeten kwam. Ze veroverde gedurende haar loopbaan twee nationale titels.
  
  Biografie
  
  Eerste successen 
  Rusman zette als Wilma Zukrowski haar eerste stappen op de atletiekbaan toen zij acht jaar oud was. Haar eerste grote succes boekte zij zeventien jaar later, in 1983, toen zij in Eibergen nationaal veldloopkampioene werd. Vier jaar eerder had zij tijdens een trainingskamp Peter Rusman leren kennen, met wie zij later trouwde.
  
  Dubbele overwinning in Egmond 
  Uniek was in 1985 haar overwinning op 26-jarige leeftijd in de halve marathon van Egmond, omdat echtgenoot Peter diezelfde wedstrijd won bij de mannen. Deze editie werd gelopen bij dertig centimeter sneeuw en tien graden onder nul. Een maand later won Evert van Benthem zijn eerste Elfstedentocht. "Ik was zo bang dat Peter zou verdwalen in de sneeuw. [...] Alleen al de rit naar Egmond was een hele onderneming. De omstandigheden waren bar, maar daar trokken Peter en ik ons niks van aan. Wij waren beiden van die types die er altijd voor gingen. Dat deden we toen ook en we waren niet alleen. We deelden ons lot met 4450 andere deelnemers". Ze heeft in haar sportcarrière vele bekers weggegeven, maar bewaarde altijd de overwinningsbeker van Egmond. Over het moment dat ze te horen kreeg dat haar man voor in de wedstrijd lag, liet ze aan het AD optekenen: "Ik voelde meteen: dit mag ik niet meer loslaten. En ik moest aldoor denken aan Peter, mijn maatje. Hij liep helemaal alleen op kop, zette overal als eerste zijn voetstappen in de sneeuw. Dat moet voor hem een geweldig gevoel zijn geweest. Aan de andere kant was ik ook bang dat hij zou verdwalen. Waar je ook keek op het strand en in de duinen: het was één grote, witte poolvlakte."
  
  Vervolgens werden ze korte tijd later allebei ook nog eens tweede bij de Nederlandse veldloopkampioenschappen in Schaesberg, om die stunt een week later te herhalen tijdens de 20 km van Alphen. Een ongeëvenaarde trilogie.
  
  Het jaar 1985 leek aanvankelijk toch al het topjaar van Wilma Rusman te worden, want in april won zij ook nog eens de marathon van Rotterdam in 2:35.32, haar persoonlijke record. Bovendien brak zij op 6 april 1985 met een tijd van 1:30.17 het Nederlandse record op de 25 km. 'Buurvrouw' Carla Beurskens zou dit record pas in 1989 verder verbeteren tot 1:27.10.
  
  Persoonlijk 
  Op 22 september 1985 overleed geheel onverwacht haar echtgenoot Peter op slechts 32-jarige leeftijd. Peter besloot in een zware depressie die begin dat jaar begon zelf uit het leven te stappen. "Wat er precies in het hoofd van Peter gebeurde, dat was voor mij een vraagteken. Hij heeft professionele hulp gezocht, maar dat heeft niet meer geholpen. Als iemand echt niet meer wil, dan houdt het op." De Peter Rusmanloop, die van 1986 tot en met 2016, dertig jaar lang op paasmaandag in Oirsbeek is gehouden was een eerbetoon aan deze Limburgse atleet. Sinds 2017 is Rusman getrouwd met haar vriendin.
  
  Verdere loopbaan 
  Wilma Rusman was tijdens haar actieve sportcarrière aangesloten bij atletiekvereniging Unitas. Sindsdien is zij als trainster aan deze vereniging verbonden gebleven. Bovendien was zij gedurende enkele jaren coach van de vrouwencompetitieploeg van Unitas, waarmee ze in 2008 eerste werd op het NK voor clubteams en in 2009 derde. Rusman geeft loopclinics aan recreanten en bedrijven en werkt als gediplomeerd sportmasseur. In haar dagelijks werk is zij sinds 1983 oprichter en eigenaar van een hardloop speciaalzaak.
  
  Koninklijke onderscheiding 
  Op 25 april 2008 ontving Wilma Rusman een koninklijke onderscheiding.
  
  Nederlandse kampioenschappen
  
  Persoonlijke records 
  Baan
  
  Weg
  
  Prestatieontwikkeling
  
  Palmares
  
  800 m 
  1980:  NK indoor - 2.14,0
  
  1500 m 
  1981:  NK - 4.23,92
  1983:  NK - 4.20,30
  
  3000 m 
  1981:  NK - 9.36,44
  1982:  NK - 9.33,69
  1983: 8e Europacup B - 9.19,82
  1983:  NK - 9.19,27
  
  5000 m 
  1985:  NK in Helmond - 16.49,41
  
  10 km 
  1984:  Ronde van Helmond - 36.00
  1992:  Parelloop - 36.31
  1993: 4e Parelloop - 37.02
  
  15 km 
  1982:  NK te Utrecht - 53.55,8
  1983:  NK - onbekende tijd
  
  10 Eng. mijl 
  1986:  Dam tot Damloop - 57.58
  
  20 km 
  1985:  20 van Alphen - 51.50
  
  halve marathon 
  1985:  halve marathon van Egmond - 1:22.21
  1986: 4e halve marathon van Egmond - 1:21.55
  1989: 6e halve marathon van Egmond - 1:24.30
  
  25 km 
  1985:  Paderborner Osterlauf (25 km) - 1:30.17
  
  marathon 
  1985:  marathon van Rotterdam - 2:35.32
  1986: 13e marathon van Osaka - 2:40.58
  1988: 6e marathon van Frankfurt - 2:43.23
  1989: 5e marathon van Frankfurt - 2:45.34
  1989:  marathon van Reijkjavik - 2:47.25
  1990: 7e marathon van Wenen - 2:45.08
  
  veldlopen 
  1978: 13e Warandeloop - 8.29,0
  1979: 6e Warandeloop - 8.46
  1980: 7e Warandeloop - onbekend
  1981: 4e NK veldlopen in Den Haag - 17.33,7
  1981: 7e Warandeloop - onbekend
  1982: 5e NK veldlopen in Norg - onbekend
  1982: 5e Warandeloop - onbekend
  1983:  NK veldlopen in Eibergen - 16.53,85
  1984:  NK veldlopen in Bergen op Zoom - 16.35
  1984:  Cross in Rovereto (4,8 km) - 16.10
  1984: 6e NK veldlopen in Bergen op Zoom - 16.35
  1984: 4e Warandeloop - 11.14
  1985:  NK veldlopen in Landgraaf - 16.49
  1985: 76e WK in Lissabon (5000 m)
  1985: 4e Warandeloop in Tilburg (3000 m) - 11.43
  1985: 4e Duindigtcross (3000 m) - 12.12
  1986: 7e NK veldlopen in Amsterdam - 16.05
  1986: 131e WK veldlopen te Neuchatel (4650 m) - 17.25,6
  1989: 9e NK veldlopen in Landgraaf - 19.13
  1991: 14e NK veldlopen in Deurne - 18.25
  1993: 6e NK veldlopen in Harderwijk - 21.44
  1998: 17e NK veldlopen in Asten - 22.08
  1998:  Abdijcross
  1999: 23e NK veldlopen in Heerde - 24.44
  2000: 15e NK veldlopen in Heythuysen - 28.18
  
  overig 
  1984:  Ronde van Boxmeer (10.300 m) - 35.35
  
  Nederlands atleet
  Nederlands langeafstandsloper
  Nederlands marathonloper
  Nederlands veldloper
  Nederlands atletiekcoach