title: Guido Chiarelli
text: Guido Chiarelli OMRI (Caltanissetta, 24 september 1902 - Turijn, 7 oktober 1982) was een Italiaans elektrotechnisch ingenieur. Hij staat bekend om zijn pionierswerk op het gebied van openbare verlichting.
  
  Biografie 
  Guido Chiarelli werd geboren op 24 september 1902 in Caltanissetta. Hij bracht daar zijn jeugd door en studeerde aan het Technisch Instituut. Hij was de oudste in een gezin met vier kinderen en zijn vader moedigde hem aan om mijningenieur te worden. Hij begon zijn studie aan de universiteit van Palermo en rondde deze af op de Technische Universiteit van Turijn na het volgen van een opleiding elektrotechniek. Van 1928 tot 1968 werkte hij voor de gemeente Turijn, waar hij de lessen uit zijn technische cursussen in praktijk kon brengen; hij werd in 1956 benoemd tot hoofdingenieur. Chiarelli stierf op 7 oktober 1982 in Turijn op 80-jarige leeftijd.
  
  Carrière 
  Tijdens zijn carrière werkte Chiarelli op verschillende terreinen; ontwerpen en bouwen van elektrische bedrading, verwarmingssystemen, transport via pijpleidingen, straatklokken, en verkeerslichten. In de jaren vijftig ontwierp hij ook een lichtgevende zuil voor bewegwijzering die bij tramhaltes zou worden geplaatst. Zijn naam is echter vooral gelinkt aan openbare straat- en snelwegverlichting waar hij een belangrijke bijdrage aan leverde. In het begin van de jaren zestig toverden Chiarelli's verlichtingsplannen Turijn om tot een gewaardeerde vorm van design, waardoor de stad bekend werd als de Italiaanse "Ville Lumière".
  
  In 1961 ontwierp en installeerde Chiarelli verschillende, innovatieve verlichtingssystemen voor de viering van het eeuwfeest van de Italiaanse eenwording. Met zijn moderne toepassingen en ontwerpen had openbare verlichting voor het eerst ook een artistieke impact die te zien was in de verlichting van de fonteinen en van de rotstuin van Parco del Valentino dat werd aangelegd voor Expo 61 dat meer dan 4 miljoen bezoekers trok. In 1961 overzag hij ook de constructie van de verlichting van de torenspits van de Mole Antonelliana dat gerenoveerd werd vanwege opgelopen stormschade. In 1958 werd Ciarelli geridderd en in 1965 werd hij benoemd tot Officier in de Orde van Verdienste van de Republiek Italië. In 2011 werd zijn werk driemaal herdacht in Turijn tijdens de viering van de 150e verjaardag van de Italiaanse eenwording; in juni met posters op het Palazzo Carignano, op 8 juli in de galerie van Lingotto en tijdens de viering op 24 juli in de Officine Grandi Riparazioni. Op 9 juni 2012 werd Chiarelli tijdens de prijsuitreiking van de literaire wedstrijd Il Meleto di Guido Gozzano in Agliè geëerd voor zijn straatverlichtingswerken met de voordracht van het gedicht An evening sky.
  Op 3 juli 2019 werd een gedenkplaat voor Chiarelli onthuld in Parco del Valentino. Ter gelegenheid van de 120e verjaardag van zijn geboorte werd in de hoofse salon van de Villa Amoretti in Turijn de grote tentoonstelling Luci per la città (Lichten voor de stad) georganiseerd, waaraan een zeventigtal kunstenaars deelnamen.
  
  Onderscheidingen 
   1958 Ridder in de Orde van Verdienste van de Republiek Italië
   1965 Officier in de Orde van Verdienste van de Republiek Italië
  
  Publicaties 
    Il trattamento delle spazzature egli impianti sperimentali del Comune in località Regio Parco, "Torino" rivista mensile municipale, n. 7, 1931
    L'illuminazione pubblica di Torino, "Torino" rivista mensile municipale, n. 6, 1933
    La centrale telefonica automatica municipale, "Torino" rivista mensile municipale, n. 11, 1933
    La segnalazione automatica degli incendi, "Torino" rivista mensile municipale, n. 11, 1934
    Le piastre riflettenti per la segnalazione stradale notturna a riflessione, "L'Industria", n. 5, 1935
    Trazione elettrica ferroviaria per il nuovo mercato ortofrutticolo, "Torino" rivista mensile municipale, n. 12, 1935
    Vivide luci sulla città, "Torino" rivista mensile municipale, n. 2, 1936
    Illuminazione moderna, "Torino" rivista mensile municipale, n. 2, 1938, blz. 55
    Torino sotto la luce blu, "Il Fiduciario", luglio-settembre 1939.
    Trattamento delle spazzature, "Rivista dell'Istituto Nazionale di Urbanistica", nr. 2, 1939
    L'oscuramento delle luci in caso di guerra, "Torino" rivista mensile municipale, n. 1, 1939
    Luci delle città, "Illustrazione d'Italia", 6 ottobre 1946
    Come si fabbrica il gas, "Torino" rivista mensile municipale, n. 2, 1949
    Il consumo dell'energia elettrica a Torino nell'ultimo venticinquennio, "Torino" rivista mensile municipale, n. 7, 1951
  
  Bibliografie 
    AIDI (Associazione Italiana d'Illuminazione), Aspetti dell'illuminazione pubblica di Torino, atti del 1º Convegno Nazionale AIDI (Torino, 11-13 mei 1961), Turijn, Ilte, 1961.
    Chiara Aghemo, Luigi Bistagnino, Chiara Ronchetta, Illuminare la città. Sviluppo dell'illuminazione pubblica a Torino, Turijn, Celid, 1994.
    Alessandro Guido Actis, Marco Bodo, Mario Broglino, Torino di Luce, Pinerolo, Alzani, 2006.
    Storia dell'illuminazione pubblica a Torino in storiaindustria.it
    Mario Broglino, Lidia Chiarelli, Enzo Papa, Torino: Percorsi di luce, Rotary Club Torino Crocetta - Distretto Rotary 2030, 2011.
    Piano della luce decorativa - Relazione Illustrativa, Città di Torino - Iride Servizi, oktober 2011.
    Paolo Silvetti, Torino Città Illuminata (Alla scoperta dei suoi lampioni storici), Torino, Daniela Piazza Editore, 2021
    Nico Ivaldi, Italia 61 L'evento che cambiò Torino, Sant'Ambrogio (Torino), Susalibri 2021
  
  Galerij 
  
  Italiaans ingenieur