title: Baronie
text: Een baronie (Latijns baronia), is van origine een vorm van bezit of houderschap en een regeringsvorm waarbij de absolute macht bij één persoon berust, de baron, baanrots, bannerheer of baanderheer. Deze landsvorm ontstond in de late middeleeuwen binnen het leenstelsel, voornamelijk in de regio Noord-Brabant tot aan België in de 15e- en 16e eeuw. Ook in het huidige Groot-Brittannië ontstonden veel baronies. Het was een zogenaamde vrije heerlijkheid en het grondgebied werd door een vorst uit diens eigendom aan een persoon toegewezen voor bewezen militaire of andere diensten. De baron mocht op het slagveld een eigen banier voeren en leverde in de regel meer krijgslieden voor veldslagen dan andere ridders.
  
  De baronie Houtem is de oudste waarvan dokumenten bewaard zijn gebleven, stammende uit 1487 (-1560); de baronie Breda is in Nederland een van de bekendste en wordt nog als streeknaam gebruikt. In Belgie wordt het begrip nog gebruikt om de gemeenten van Brussel aan te duiden.
  
  Een baronie kon bestaan uit landgoederen, meestal samenhangend maar ook verspreid over verschillende regio's. De baron had de heerschappij over het grondgebied en de bewoners en moest ervoor zorgdragen dat het gebied werd beschermd tegen vijandige aanvallen. De belangrijkste baronnen lieten vaak een kasteel bouwen.
  
  In sommige gevallen, vooral in Schotland, Ierland en sommige delen van Engeland vormde een baronie een bestuurlijke eenheid binnen een groter grondgebied, meestal geleid door een graaf.
  
  Baronieën
  
  België
   Baronie Boelare
   Baronie Blaton
   Baronie Gavere
   Baronie Poederlee
   Baronie Rode
   Baronie Schorisse
   Baronie Zottegem
  
  Groot-Brittannië
  
  Engeland
   Baronie Kendal
   Baronie Westmoreland
  
  Schotland
   Baronie Cartsburn bij Dundee
   Baronie Cowie in Aberdeenshire
   Baronie Craigie in Angus
   Baronie Dirleton
   Baronie Ladyland
   Baronie Peacockbank
   Baronie Plenderleith
  
  Nederland
   Baronie Breda
   Land van Cuijk
  Baronie van Cranendonck
   Baronie Hedel 
   Baronie van Hees en Leen
  Baronie Houtem
   Baronie IJsselstein
   Baronie Liesveld
  
  Noorwegen
   Baronie Rosendal
  
   
  Feodaliteit