title: Josef Triebensee
text: Josef Triebensee (soms ook: Josef Trübensee) (Třeboň (Duits: Wittingau), Zuid-Bohemen, 21 november 1772 – Praag, 22 april 1846) was een Tsjechisch componist en hoboïst van Duitse afkomst. Hij werd ook als meester van de bewerking van klassieke muziek voor harmonie-bezettingen benoemd. Hij is de zoon van Jiří Triebensee (1746-1813) en schoonzoon van Jan Nepomuk Vent.
  
  Levensloop 
  De familie van Triebensee is afkomstig uit Silezië. Hij studeerde in Wenen compositie bij Johann Georg Albrechtsberger en bij Antonio Salieri. Op 17-jarige leeftijd werd hij lid van het blazers-ensemble van de prinsen Alois I. Josef z Lichtenštejn (1759-1805) en Jan I. Josef z Lichtenštejn (1760-1836) op het jachtslot in Valtice in de buurt van Brno in Zuid-Moravië. In 1794 werd hij kapelmeester van het kamerensemble en het operaorkest van de prinsen Lichtenštejn. Op 3 september 1791 speelt hij tweede hobo en althobo in het orkest, dat onder de leiding van Wolfgang Amadeus Mozart de première van de opera Die Zauberflöte in het "Freihaus Theater" auf der Wieden uitvoert. Later werd hij kapelmeester van het Ständetheater (Stavovské divadlo) in Praag en daarmee opvolger van Carl Maria von Weber. In deze functie bleef hij meer dan 19 jaren.
  
  Triebensee was de schoonzoon van zijn oudere collega Jan Nepomuk Vent (1743-1801).
  
  Composities
  
  Werken voor blazers 
   1805 Treurmars, voor blazersoktet
   Concertino, voor (hamer-)piano, blazersoktet (2 hobo's, 2 klarinetten, 2 hoorns, 2 fagotten) en contrafagot
   Adagio - Allegro Molto
   Menuetto
   Andante con vars
   Menuetto
   Rondo
   Partita in Bes groot, voor blazersoktet
   Adagio - Allegro Moderato
   Andante
   Menuetto
   Allegro con moto
   Partita in Es groot, voor blazersoktet
   Allegro Vivace
   Andante
   Menuetto
   Rondo
   Parthia in Dis, voor blazersoktet (Musica Aeterna Verlag)
   Suite Bes groot
   Suite Es groot
   Variations on an Original March
  
  Muziektheater
  
  Opera's
  
  Kamermuziek 
   1844 Trio in F groot, voor twee hobo's en althobo
   1844 Trio in C groot, voor twee hobo's en althobo
   1844 Trio in Bes groot, voor twee hobo's en althobo
   Gran Quintuor, voor piano, klarinet, althobo, bassethoorn en fagot
   Menuetto con Variazioni in F
   Variace na Mozartovo téma
   Variaties over Joseph Haydns symfonie nr. 94 „mit dem Paukenschlag“, voor 2 hobo's en althobo
  
  Bewerkingen van klassieke werken voor harmonie 
   Joseph Haydn (1732-1809): Symfonie G majeur - "Oxford symfonie" (Symfonie Nr. 92), gearrangeerd voor 9-stemmige (blazers-)harmonie van Joseph Triebensee
   Adagio / Allegro spirituoso
   Adagio
   Menuetto, Allegretto
   Presto
   Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791): Don Giovanni, Ouverture en aria's, voor (blazers-)harmonie (2 hobo's, 2 klarinetten, 2 hoorns, 2 fagotten, contrafagot (ad lib.)) bewerkt door Josef Triebensee (1772-1846)
   Ouvertura
   Introduzione. Notte e giorno faticar
   Madamina, il catalogo è questo
   Giovinette che fate all' amore
   Dalla sua pace
   Fin ch'han dal vino
   Batti, Batti, o bel Masetto
   Presto presto pria ch'ei venga
   Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791): La clemenza di Tito, Ouverture en aria's, voor harmonie bewerkt door Josef Triebensee
   Overture
   Deh prendi un dolce amplesso
   Marcia
   Del piu sublime soglio
   Wolfgang Amadeus Mozart (1756-1791): Cosi fan tutte, voor harmonie bewerkt door Josef Triebensee
   Luigi Cherubini (1760-1842): - ouverture en aria's uit de opera »Medea« voor blazersoktet
   Franz Schubert (1797-1828): Muziek tot het romantisch Schouwspel "Rosamunde, Vorstin van Cyprus" van Helmina von Chezy D 797, voor harmonie bewerkt van Josef Triebensee
  
  Bibliografie 
   
   Wolfgang Suppan, Armin Suppan: Das Neue Lexikon des Blasmusikwesens, 4. Auflage, Freiburg-Tiengen, Blasmusikverlag Schulz GmbH, 1994, ISBN 3-923058-07-1
   Paul E. Bierley, William H. Rehrig: The heritage encyclopedia of band music : composers and their music, Westerville, Ohio: Integrity Press, 1991, ISBN 0-918048-08-7
   Cesko slovensky hudebni slovnik osob a instituci, Prague: Statni Hudebni Vydavatelstvi, 1963-1965
   Constantin von Wurzbach: Biographisches Lexikon des Kaiserthums Österreich : enthaltend die Lebensskizzen der denkwardigen Personen, welche 1750 bis 1850 im Kaiserstaate und in seinen Kronländern gelebt haben ..., 60 Bände., Wien: 1856-91
   Ernst Ludwig Gerber: Neues historisch-biographisches Lexikon der Tonkünstler, welches Nachrichten von dem Leben und den Werken musikalischer Schriftsteller, berühmter Componisten, Sunger, Maister auf Instrumenten, Orgel- und Instrumentenmacher etc. aus allen Nationen enthält ..., 4 vols., Leipzig: 1812-14
  
  Media  
  
  18e-eeuws componist
  19e-eeuws componist
  Tsjechisch componist
  Tsjechisch hoboïst