title: Weebosch
text: Weebosch, of eigenlijk: De Weebosch, is een dorp dat deel uitmaakt van de gemeente Bergeijk, in de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Het dorp is gelegen in regio de Kempen. Op 1 januari 2015 had het 706 inwoners, een aantal dat nagenoeg stabiel blijft.
  
  Geschiedenis 
  De eerste zijdelingse vermelding van Weebosch dat toen Wedebosch heette, dateert van september 1299. Jan II, hertog van Brabant, bestemt op verzoek van Simon, investiet van Bergeyk, vrouwe Aleid en de gehele parochie van Bergeyk zekere hem toebehorende allodiale goederen voor het onderhoud van een nieuw gesticht altaar, met uitzondering echter van de novale tienden van Wedebosch.
  In een charter (1326) van Hertog Jan III van Brabant wordt het gehucht Wedebosch ook genoemd.
  
  Weebosch kende vanouds een kapel, die gewijd was aan Onze Lieve Vrouw. De kapel werd reeds vermeld in de 15e eeuw, maar bestond vermoedelijk al eerder. Nadat ze in 1648 onteigend werd door de protestanten raakte ze in verval, en ze werd in de 18e eeuw gesloopt.
  
  Een kerk kwam er pas in 1907. Deze is ontworpen door Jan Stuyt en ze is gewijd aan de heilige Gerardus Majella, waarvoor de bouwpastoor een bijzondere voorliefde had. Hij had reeds in 1904 de heiligverklaring te Rome meegemaakt. Toen het gezelschap op de terugweg het Heilige Land bezocht en ook Caïro aandeed, gebeurde het dat de bestuurder van de tram waarin ze reden plotseling onwel werd en ongecontroleerd verder reed. Een gebed tot Gerardus Majella zou de tram nog juist op tijd tot stilstand hebben gebracht.
  
  Gerardus Majella is nog steeds alomtegenwoordig in de kerk, via een zestal relikwieën, beelden, glas-in-loodramen en aan hem gewijde altaren. Er werd een broederschap opgericht die zeer succesrijk was en op haar hoogtepunt (1945-1960) tot 10.000 leden telde. In 1973 werd deze opgeheven.
  
  Er worden ook bedevaarten gehouden rond 16 oktober, en vanaf 1933 een ruiterprocessie, die ook tegenwoordig nog bestaat en die zelfs honderden paarden omvat. Het zijn echter geen boerenpaarden meer, maar plezierpaarden. De middenstand heeft al vanaf de beginjaren op de aanloop ingespeeld, te beginnen met het plaatselijke café, dat de kerk graag pal tegenover het etablissement zag, hetgeen ook geschiedde. Men verkocht daar tevens religieuze artikelen.
  
  Natuur en landschap 
  Weebosch ligt parallel aan de Aa die stroomafwaarts overgaat in de Run. Er ligt een bescheiden landbouwgebied en niet ver daarvandaan liggen de uitgestrekte bossen en heidevelden van Boswachterij De Kempen en de Cartierheide.
  
  De nabijgelegen buurtschap Witrijt kent een oud akkercomplex met esdek dat stamt uit de late middeleeuwen (1250 - 1500). Dit vormt vanouds een enclave in de voormalige woeste gronden, tegenwoordig de naaldbossen van Boswachterij De Kempen. Langs de Aa liggen restanten van houtwallen. Ook elders liggen zulke houtwallen die eens ten doel hadden om stuifzand vast te leggen.
  
  Film 
  In 2011 is er een film gemaakt over Weebosch met de titel Het Wonder van Weebosch. De film is gemaakt door Wendelien Voogd in opdracht van Omroep Brabant en heeft onder meer gedraaid op het International Documentary Filmfestival Amsterdam.
  
  Sport 
   Voetbalvereniging RKSV De Weebosch
   Korfbalvereniging KV De Weebosch
  
  Verenigingen 
  De Weebosch kent 34 verenigingen die sinds 1978 met elkaar samenwerken in de GBVW (Gezamenlijke Belangen Verenigingen de Weebosch). In 2007 is de GBVW omgevormd tot Stichting Dorpsraad de Weebosch. De oude horizontale bestuurs- en overlegstructuur die gebaseerd was op een breed draagvlak bij de inwoners is overgenomen door de dorpsraad en in haar statuten verankerd.
  
  Nabijgelegen kernen
  Loo, Luyksgestel, Eersel, Postel.
  
  Zie ook
   Lijst van rijksmonumenten in Weebosch
  
  Bergeijk
  Plaats in Noord-Brabant