title: Hendrik van Paesschen
text: Hans Hendrik van Paesschen (ca. 1510 - 1582), soms ook gegeven als Van Paaschen, was een Brabantse bouwmeester van de renaissance. Hij werkte aan een aantal prominente gebouwen in Noord-Europa, waaronder de eerste Beurs van Londen, het Paleis op de Koudenberg in Brussel, het Oostershuis in Antwerpen en het Stadhuis van Antwerpen. Ook was hij betrokken bij de bouw van vestingwerken in onder andere Antwerpen en de Noord-Brabantse vestingsteden Willemstad en Klundert. Bijna al zijn bouwwerken zijn inmiddels verdwenen of substantieel aangepast, zodat zijn werk vooral bekend is van afbeeldingen.
  
  Van Paesschen werd waarschijnlijk in Italië opgeleid tot bouwmeester. In tegenstelling tot de gotische en maniëristische stijl die destijds populair was in Noord-Europa, hanteerde Hendrik van Paesschen de Italiaanse renaissancestijl, die gekarakteriseerd werd door bouwelementen als loggia's met zuilen, koepels en bogen. Hij vestigde zich in Antwerpen, waar hij veel opdrachten wist te verkrijgen via zijn vriend Cornelis Floris de Vriendt. Hij bouwde onder meer het Oostershuis of Hanzehuis (samen met Cornelis Floris) en ontwierp het grondplan van het Stadhuis van Antwerpen (samen met Jan Daems) en de keldergewelven van het stadhuis (samen met Daems en Andries de Coninck).
  
  Van Paesschen speelde een vooraanstaande rol in het verspreiden van de Vlaamse renaissancebouwstijl elders in Europa, vooral in Engeland en Denemarken. Zijn Beurs van Londen (de Royal Exchange) was gemodelleerd naar de beurs van Antwerpen. Bij de bouw van de toren van het Londense beursgebouw (1566-1569) liet Van Paesschen echter de traditionele Antwerpse torenstijl met achthoekige beëindiging los en paste een vernieuwende bouwstijl toe.
  
  Bouwwerken
  Een selectie van bouwwerken die (deels) aan Van Paesschen worden toegeschreven:
   Vanaf 1549: Triomfbogen, Antwerpen en elders
   Vanaf 1559: Vestingwerken, Antwerpen
  1559: Vestingwerken, Älvsborg, Zweden
  ca. 1559: Villa met koepel, Londen
  ca. 1560: Loggia, Windsor Castle
  ca. 1560: Paleis op de Koudenberg, Brussel
  ca. 1560: Stalhof, Londen
  1561: Delen van het Stadhuis, Antwerpen
  1561: Gresham House, Londen
  1564: Oostershuis, Antwerpen
  1564: Delen van Burghley House, Engeland
  1564: Loggia, Copped Hall, Engeland
  1564: Vestingwerken, Willemstad, Nederland
  1565: Gereformeerde Kerk, Willemstad, Nederland
  1565: Vestingwerken, Klundert, Nederland
  ca. 1565: Temple Bar, Londen
  1566: Vestingwerken, Bohus, Zweden
  1566: Altaar, Dom van Lund, Zweden
  1566: Royal Exchange, Londen
  1567: Vestingwerken, Akershus, Noorwegen
  1567: Osterley House, Engeland
  1567: Bachegraig House, Wales
  1567: Stadhuis van Faringdon, Engeland
  1567: Delen van Theobalds House, Engeland
  1568: Stadsplan, Fredrikstad, Noorwegen
  1568: Delen van Old Gorhambury House, Engeland
  1570: Delen van het raadhuis van Lübeck, Duitsland
  1571: Selsø, landhuis in Denemarken
  1574: Grondplan van slot Kronborg, Denemarken
  1574: Delen van de Universiteit van Kopenhagen
  1576: Uraniborg, Denemarken
  1577: Badhuis, Hillerød, Denemarken
  1577: Fadeburslangen, Hillerød
  1578: Vallø, landhuis in Denemarken
  1579: 76 Stengade, Helsingør, Denemarken
  
  Verder lezen
   John Fitzhugh Millar, Hendrik van Paesschen, architect of the northern European renaissance (dissertatie), College of William and Mary, 1981
  
  Zuid-Nederlands architect (voor 1830)
  Renaissance-architect
  Persoon in de Nederlanden in de 16e eeuw