title: Brief van Paulus aan de Filippenzen
text: De brief van Paulus aan de Filippenzen (vaak kortweg Filippenzen genoemd) is een van de boeken in het Nieuwe Testament van de Bijbel. Het is een van de brieven van Paulus waarvan het auteurschap onbetwist is. De brief is gericht aan de gemeente in Filippi en werd geschreven in het Koinè-Grieks.
  
  Waar geschreven en datering 
  De brief werd door Paulus geschreven terwijl hij "in banden", in gevangenschap, verkeerde (1:7-13). De plaats waar hij gevangen zit kan dan Caesarea of Rome zijn. Dit laatste is waarschijnlijker. Allereerst is οἰκίας Καισαρος, oikias Kaisaros "zij die in dienst van de keizer staan" (4:22) meer van toepassing op Rome dan op Caesarea. Hoewel πραιτωρίῳ, praitōriō, "hoofdkwartier" (1:13) niet noodzakelijk de hoofdstad aanduidt, is het hier wel meer op van toepassing. Maar de hele toon van de brief wekt de indruk dat Paulus verwacht dat er spoedig een beslissing in zijn zaak zal worden genomen. In Caesarea was daar geen sprake van.
  
  De datering van de brief komt daarmee waarschijnlijk op 62 of eind 61 en is daarmee waarschijnlijk qua datering de vijfde brief van Paulus die in het Nieuwe Testament is opgenomen. De volgorde in het Nieuwe Testament is op afnemende omvang, niet chronologisch.
  
  Aanleiding 
  De Filippenzen hadden Epafroditus als afgezant naar Paulus gezonden met giften ter ondersteuning van de apostel. Bij zijn terugkeer stuurde Paulus deze brief mee.
  
  De gemeente 
  
  De gemeente in Filippi was de eerste christelijke kerk in Europa. Haar ontstaan wordt beschreven in Handelingen 16:9-40. Er bestond een bijzondere band tussen de christelijke Filippenzen en Paulus. Van alle gemeenten waren zij de enige gemeente die Paulus ondersteunden met hun gaven, iets waarvan hij dankbaar getuigt (Handelingen 20:33-35; 2 Korintiërs 11:7-12; 2 Tessalonicenzen 3:8).
  
  De financiële vrijgevigheid van de Filippenzen komt uitdrukkelijk naar voren (4:15). Dit was een algemeen kenmerk van de Macedonische gemeenten, het blijkt ook uit 2 Korintiërs 8 en 9. Het is daarbij opmerkelijk dat de Macedonische bekeerlingen over het algemeen arm waren (2 Korintiërs 8:2). Ook vandaag de dag is, volgens Moules commentaar op de brief aan de Filippenzen, de vrijgevigheid van arme christenen vaak groter dan die van rijke.
  
  Inhoud 
  De inhoud van deze brief geeft inzicht in de situatie van de gemeente in Rome. Paulus' gevangenschap is geen belemmering voor de verspreiding van het evangelie. Het evangelie verspreidde zich steeds verder onder de Romeinse soldaten, met wie Paulus in voortdurend contact stond. Het christendom in Rome breidde zich op dat moment snel uit.
  
  De leerstellige delen van de brief hebben een nauwe relatie met de brief van Paulus aan de Efeziërs. Vergelijk bijvoorbeeld Filippenzen 3:20 met Efeziërs 2:12,19; In beide wordt de Kerk voorgesteld als staat, waarvan de gelovigen burgers zijn.
  
  In zowel Filippenzen 2:5-11 als Efeziërs 1:17-23 en Kolossenzen 1:15-20 wordt in vrijwel vergelijkbare bewoordingen ingegaan op de heerlijkheid van Christus.
  
  Euodia en Syntyche
  In 4:2 dringt Paulus erop aan dat Euodia en Syntyche hun meningsverschillen bijleggen. Hij vraagt zijn trouwe metgezel hen daar bij te helpen; waarschijnlijk bedoelt hij hiermee Epafroditus, die in die tijd bij hem was. De twee vrouwen hebben immers met hem meegestreden in de prediking van het evangelie. De tekst is mogelijk een aanwijzing dat vrouwen in de vroege Kerk verantwoordelijkheid droegen en mogelijk in sommige gemeenten preekten.
  
  Externe links 
  Filippenzen in de Nieuwe Bijbelvertaling
  Filippenzen in de Bijbel in Gewone Taal
  Filippenzen in de Statenvertaling
  
  Brief van Paulus Filippenzen
  Canoniek epistel