title: Orgaan
text: Een orgaan is, binnen een organisme, een geheel van weefsels met een of meerdere functies ten behoeve van dat organisme. Een huidmondje is bijvoorbeeld een orgaan dat bij planten de ventilatie regelt. Vaak oefenen stelsels van enkele organen gezamenlijk een bepaalde functie uit. Zo verzorgen hart en bloedvaten samen de functie bloedsomloop.
  
  Het grootste menselijke orgaan is de huid. Het bedekt het hele lichaam en heeft de functie het menselijk lichaam te beschermen tegen uitdroging, onderkoeling, beschadiging en ziektekiemen.
  
  Organen kunnen samen orgaansystemen (stelsels) vormen. Deze organen hebben elkaar nodig om een complexere functie te kunnen uitoefenen.
   Het spijsverteringsstelsel bij zoogdieren bestaat onder andere uit de slokdarm, de maag en darmen, de lever en de alvleesklier.
   Een bloem bestaat uit gespecialiseerde (afgeleiden van) stengels en bladen: bloembodem, kelkbladen, kroonbladen, meeldraden en vruchtbladen met zaadknoppen.
  
  Dieren
  
  Enkele zoogdierorganen
  
  Specifieke dierlijke organen 
  In de dierenwereld komen onder andere deze gespecialiseerde organen voor:
  
   rund en andere herkauwers: pens, netmaag, boekmaag, lebmaag (de laatste is homoloog met onze maag);
   vogel: twee paar longen met gespecialiseerde luchtbeweging en luchtzakken die zich tot in de beenderen uitstrekken;
   vis: kieuwen en zwemblaas.
  
  Planten 
  
  De basale organen van de zaadplanten zijn:
   wortel;
   stengels en takken;
   blad.
  Overige organen worden beschouwd als afgeleid van deze drie organen.
   Zo zijn bloemen samengesteld uit stengels (assen) en steriele en fertiele bladeren.
   Vruchten zijn sterk verschillend in hun bouw, maar bevatten ten minste vruchtbladen met hun zaden, maar vaak ook andere delen afkomstig van de bloem zijn ermee vergroeid.
  
  In tegenstelling tot de situatie bij dieren wordt bij planten het verlies van organen gewoonlijk gecompenseerd door de vorming van nieuwe: afgebroken of afgegeten takken of wortels worden gewoonlijk weer vervangen door nieuwe; na bladverlies in de herfst worden er weer nieuwe gevormd in het voorjaar.
  
  Zie ook 
   Geneeskunde
   Lijst van lichaamsdelen
   Organogenese
   Organoïde