title: Gammarus
text: Gammarus is een geslacht van vlokreeften uit de familie van de Gammaridae. Het geslacht bevat meer dan 200 soorten, waarmee het een van de grootste geslachten is uit de stam van de Kreeftachtigen. De verschillende soorten komen voor onder verschillende omstandigheden. Allen zijn watergebonden maar bijvoorbeeld Gammarus pulex komt alleen voor in zoet water terwijl Gammarus locusta alleen in zout water voor komt.
  
  Naamgeving 
  Het geslacht Gammarus werd in 1775 door Fabricius opgericht met Cancer pulex Linnaeus, 1758, als een soorttype. In 1928 werd de geslachtsnaam Gammarus door de International Commission on Zoological Nomenclature (ICZM) als naam 493 geplaatst op de officiële lijst van Generieke Namen in de Zoölogie. Gedurende een zeer lange periode werden zowel mariene Gammarusachtige soorten als zoetwatervormen beschouwd als leden van hetzelfde geslacht Gammarus, een mening die nog steeds door vele auteurs wordt ondersteund. Anderen, echter, vonden het noodzakelijk om het geslacht Gammarus in twee verschillende geslachten onder te verdelen, een voor de marine en een voor het zoetwater soorten. Stanko Karaman, 1931, introduceerde de generieke naam Rivulogammarus waarin hij de zoetwaterleden van het geslacht Gammarus omvatte. Stock, 1969 bewees echter dat Rivulogammarus zou moeten worden afgewezen als een soortnaam in overeenstemming met de ICZM. Sket, 1971, richtte het nieuwe geslacht Lagunogammarus op voor de mixohaliene soorten die voorheen in Gammarus waren opgenomen, maar zijn oplossing liet veel twijfel bestaan over de taxonomiepositie van tussenvormen zoals G. duebeni Liljeborg, 1852. 
  De voorgestelde aanpassingen zijn niet overgenomen. Nu in 2018 wordt derhalve voor alle zoet-, zout- en brakwatersoorten nog steeds vastgehouden aan de oudst geldige generieke naam; Gammarus.
  
  Voorkomen in Nederlandse wateren 
  Twaalf soorten van het geslacht Gammarus worden in de Nederlandse wateren aangetroffen: Gammarus crinicornis, Gammarus duebeni, Gammarus fossarum, Gammarus insensibilis, Gammarus lacustris, Gammarus locusta, Gammarus oceanicus, Gammarus pulex, Gammarus roeselii, Gammarus salinus, Gammarus tigrinus, en Gammarus zaddachi .
  
  Soorten 
  Het geslacht Gammarus omvat de volgende soorten:
   Gammarus abscisus G. Karaman, 1973
   Gammarus abstrusus Hou, Platvoet & Li, 2006
   Gammarus acalceolatus Pinkster, 1970
   Gammarus accolae G. Karaman, 1973
   Gammarus accretus Hou & Li, 2002
   Gammarus acherondytes Hubricht & Mackins, 1940
   Gammarus aequicauda (Martynov, 1931)
   Gammarus agrarius G. Karaman, 1973
   Gammarus albimanus G. Karaman, 1968
   Gammarus alsaticus Van Straelen, 1924†
   Gammarus anatoliensis Schellenberg, 1937
   Gammarus angulatus (Martynov, 1930)
   Gammarus angusticoxalis Martynov, 1935
   Gammarus annandalei (Monod, 1924)
   Gammarus annulatus Smith, 1873
   Gammarus anodon Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus aoculus Hou & Li, 2003
   Gammarus araxenius Derzhavin, 1938
   Gammarus arduus G. Karaman, 1975
   Gammarus argaeus Vávra, 1905
   Gammarus bakhteyaricus Khalayi-Pirbalanty & Sari, 2004
   Gammarus balcanicus Schaferna, 1922
   Gammarus barnaulensis Schellenberg, 1937
   Gammarus baysali Özbek et al., 2013
   Gammarus belli G. Karaman, 1984†
   Gammarus bergi Martynov, 1930
   Gammarus birsteini Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus bosniacus Schäferna, 1922
   Gammarus bousfieldi Cole & Minckley, 1961
   Gammarus brevicornis (Martynov, 1935)
   Gammarus brevipodus Hou, Li & Platvoet, 2004
   Gammarus breviramus Bousfield & Elwood, 1971
   Gammarus bucharensis Martynov, 1935
   Gammarus caparti Petre-Stroobants, 1981
   Gammarus caucasicus Martynov, 1932
   Gammarus caudisetus Viviani, 1805
   Gammarus chaohuensis Hou & Li, 2002
   Gammarus chevreuxi Sexton, 1913
   Gammarus chimkenti G. Karaman, 1984
   Gammarus chostensis Martynov, 1932
   Gammarus cohabitus Hosinger, Shafer, Fong & Culver, 2008
   Gammarus comosus Hou, Li & Gao, 2005
   Gammarus craspedotrichus Hou & Li, 2002
   Gammarus crenulatus G. S. Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus crinicaudatus Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus crinicornis Stock, 1966
   Gammarus crispus Martynov, 1932
   Gammarus cryptoparechiniformis , 2016
   Gammarus cryptosalemaai , 2016
   Gammarus curvativus Hou & Li, 2003
   Gammarus dabanus Tachteew & Mekhanikova, 2000
   Gammarus daiberi Bousfield, 1969
   Gammarus decorosus Meng, Hou & Li, 2003
   Gammarus denticulatus Hou, Li & Morino, 2002
   Gammarus desperatus Cole, 1981
   Gammarus dorsosetosus Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus duebeni Liljeborg, 1852
   Gammarus dulensis S. Karaman, 1929
   Gammarus edwardsi Bate, 1862
   Gammarus effultus G. Karaman, 1975
   Gammarus electrus Hou & Li, 2003
   Gammarus elevatus Hou, Li & Morino, 2002
   Gammarus elvirae Iannilli & Ruffo, 2002
   Gammarus emeiensis Hou, Li & Koenemann, 2002
   Gammarus fasciatus Say, 1818
   Gammarus finmarchicus Dahl, 1938
   Gammarus flabellifera Stimpson, 1856
   Gammarus fontinalis Costa, 1883
   Gammarus fossarum Koch, 1836
   Gammarus frater Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus frigidus Hou & Li, 2004
   Gammarus gageoensis Kim, Lee & Min, 2010
   Gammarus galgosensis Lee & Kim, 1980
   Gammarus gauthieri (S. Karaman, 1935)
   Gammarus glaber , 2017
   Gammarus glabratus Hou & Li, 2003
   Gammarus goedmakersae G. S. Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus gracilis Martynov, 1935
   Gammarus gregoryi Tattersall, 1924
   Gammarus halilicae G. Karaman, 1969
   Gammarus hegmatanensis Hekmatara, Sari & Baladehi, 2011
   Gammarus hirsutus Martynov, 1935
   Gammarus hongyuanensis Barnard & Dai, 1988
   Gammarus hoonsooi Lee, 1986
   Gammarus hyalelloides Cole, 1976
   Gammarus ibericus Margalef, 1951
   Gammarus inaequicauda Stock, 1966
   Gammarus inberbus Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus inopinatus Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus insensibilis Stock, 1966
   Gammarus italicus Goedmakers & Pinkster, 1977
   Gammarus izmirensis Özbek, 2007
   Gammarus jacksoni Morino & Whitman, 1995
   Gammarus jaspidus Hou & Li, 2004
   Gammarus jenneri Bynum & Fox, 1977
   Gammarus kamtschaticus Tzvetkova, 1972
   Gammarus kasymovi Aliev, 1997
   Gammarus katagani Özbek, 2012
   Gammarus kesanensis Özbek & Camur-Elipek, 2010
   Gammarus kesslerianus Martynov, 1931
   Gammarus kischineffensis Schellenberg, 1937
   Gammarus komareki (Schaferna, 1922)
   Gammarus korbuensis Martynov, 1930
   Gammarus koshovi Bazikalova, 1946
   Gammarus kyonggiensis Lee & Seo, 1990
   Gammarus laborifer Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus lacustris G. O. Sars, 1864
   Gammarus lasaensis Barnard & Dai, 1988
   Gammarus laticoxalis Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus lawrencianus Bousfield, 1956
   Gammarus lecroyae Thoma & Heard, 2009
   Gammarus ledoyeri G. Karaman, 1987
   Gammarus lepoliensis Jazdzewski & Konopacka, 1989
   Gammarus lichuanensis Hou & Li, 2002
   Gammarus limnaeus S. I. smith, 1874
   Gammarus lobifer Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus locusta (Linnaeus, 1758)
   Gammarus longipedis Karaman & Pinkster, 1987
   Gammarus longisaeta Lee & Seo, 1992
   Gammarus lophacanthus Hou & Li, 2002
   Gammarus lordeganensis Khalayi-Pirbalanty & Sari, 2004
   Gammarus lychnidensis Schellenberg, 1943
   Gammarus macedonicus G. Karaman, 1976
   Gammarus madidus Hou & Li, 2005
   Gammarus marmouchensis Fadil, 2006
   Gammarus maroccanus Fadil & Dakki, 2001
   Gammarus martensi Hou & Li, 2004
   Gammarus matienus Derzhavin, 1938
   Gammarus miae Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus microps Pinkster & Goedmakers, 1975
   Gammarus minus Say, 1818
   Gammarus mladeni Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus monspeliensis Pinkster, 1972
   Gammarus montanus Hou, Li & Platvoet, 2004
   Gammarus mucronatus Say, 1818
   Gammarus murarius Hou & Li, 2004
   Gammarus nekkensis Uchida, 1935
   Gammarus ninglangensis Hou & Li, 2003
   Gammarus nipponensis Uéno, 1940
   Gammarus nox Stock, 1995
   Gammarus nudus Martynov, 1931
   Gammarus obnixus Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus obruki Özbek, 2012
   Gammarus oceanicus Segerstråle, 1947
   Gammarus ocellatus Martynov, 1930
   Gammarus ochridensis (Schäferna, 1926)
   Gammarus odaensis Lee & Kim, 1980
   Gammarus odettae Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus oeningensis Heer, 1865†
   Gammarus orinos Pinkster & Schol, 1984
   Gammarus oronticus Alouf, 1979
   Gammarus osellai Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus pageti Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus palustris Bousfield, 1969
   Gammarus parechiniformis G. Karaman, 1977
   Gammarus paricrenatus Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus parthicus Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus paucispinus Hou & Li, 2002
   Gammarus pavo Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus paynei Delong, 1992
   Gammarus pecos Cole & Bousfield, 1970
   Gammarus pellucidus Gurjanova, 1930
   Gammarus pexus Hou & Li, 2005
   Gammarus platvoeti Hou & Li, 2003
   Gammarus pljakici G. Karaman, 1964
   Gammarus plumipes Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus praecyrius Derzhavin, 1941†
   Gammarus preciosus Wang, Hou & Li, 2009
   Gammarus pretzmanni Mateus & Mateus, 1990
   Gammarus proiectus Stock, Mirzajani, Vonk, Naderi & Kiabi, 1998
   Gammarus pseudoanatoliensis Karaman & Pinkster, 1987
   Gammarus pseudolimnaeus Bousfield, 1958
   Gammarus pseudosyriacus Karaman & Pinkster, 1977
   Gammarus pulex Linnaeus, 1758
   Gammarus qiani Hou & Li, 2002
   Gammarus rambouseki S. Karaman, 1931
   Gammarus retzi Maikovsky, 1941†
   Gammarus rifatlensis Fadil, 2006
   Gammarus riparius Hou & Li, 2002
   Gammarus roeselii Gervais, 1835
   Gammarus rouxi Pinkster & Goedmakers, 1975
   Gammarus salemaai G. Karaman, 1985
   Gammarus salinus Spooner, 1947
   Gammarus sepidannus Zamanpoore, Poeckl, Grabowski & Schiemer, 2009
   Gammarus setosus Dementieva, 1931
   Gammarus shanxiensis Barnard & Dai, 1988
   Gammarus shenmuensis Hou & Li, 2004
   Gammarus sichuanensis Hou, Li & Zheng, 2002
   Gammarus simplex , 2017
   Gammarus sinuolatus Hou & Li, 2004
   Gammarus sirvannus Hekmatara, Sari & Baladehi, 2011
   Gammarus sketi G. Karaman, 1989
   Gammarus sobaegensis G. Karaman, 1984
   Gammarus solidus G. Karaman, 1977
   Gammarus songirdaki G. Karaman, 1984
   Gammarus soyoensis Lee & Kim, 1980
   Gammarus spelaeus Martynov, 1931
   Gammarus spinipalmus (Chen, 1939)
   Gammarus spooneri G. Karaman, 1991
   Gammarus stagnarius Hou, Li & Morino, 2002
   Gammarus stalagmiticus Hou & Li, 2005
   Gammarus stankokaramani G. Karaman, 1976
   Gammarus stojicevici (S. Karaman, 1929)
   Gammarus stupendus Pinkster, 1983
   Gammarus subtypicus Stock, 1966
   Gammarus suifunensis Martynov, 1925
   Gammarus syriacus Chevreux, 1895
   Gammarus takesensis Hou, Li & Platvoet, 2004
   Gammarus taliensis Shen, 1954
   Gammarus tauricus Martynov, 1931
   Gammarus teletzkensis Martynov, 1930
   Gammarus tigrinus Sexton, 1939
   Gammarus topkarai Özbek & Balik, 2009
   Gammarus translucidus Hou, Li & Li, 2004
   Gammarus troglophilus Hubricht & Mackins, 1940
   Gammarus truncatus Martynov, 1930
   Gammarus turanus Martynov, 1935
   Gammarus uludagi G. S. Karaman, 1975
   Gammarus unguiserratus Costa, 1853
   Gammarus ustaoglui Özbek & Guloglu, 2005
   Gammarus varsoviensis Jazdzewski, 1975
   Gammarus vignai Pinkster & Karaman, 1978
   Gammarus wangbangensis Lee & Seo, 1990
   Gammarus wautieri Roux, 1967
   Gammarus wilkitzkii Birula, 1897
   Gammarus xiangfengensis Hou & Li, 2002
   Gammarus zaddachi Sexton, 1912
   Gammarus zagrosensis Zamanpoore, Poeckl, Grabowski & Schiemer, 2009
   Gammarus zeongogensis Lee & Kim, 1980
  
  Gammaridae