title: Johann Gottfried Piefke
text: Johann Gottfried Piefke (Skwierzyna, toen nog: Schwerin an der Warthe, 9 september 1815 – Frankfurt (Oder), 25 januari 1884) was een Duits componist, militaire kapelmeester en hoboïst. Hij was de oudere broer van Rudolf Piefke (1835-1900), eveneens componist en militaire kapelmeester. Zij waren beide zonen van de organist en stedelijk musicus Johann Piefke en zijn echtgenote Dorothea.
  
  Levensloop 
  Piefke werd op 1 mei 1835 hoboïst bij de Kapelle des Leib-Grenadier-Regiments Nr. 8 te Frankfurt (Oder). Vanaf 1 januari 1838 studeerde hij aan de  Königliche Hochschule für Musik te Berlijn bij onder andere Otto Grell en August Wilhelm Bach (1796-1869). Gedurende zijn studie had hij een verhouding met de Prinses von Trachenberg. Op 1 juni 1843 kwam hij terug tot zijn regiment in het III. Legerkorps. Samen met delen van zijn regiment vertrok hij in 1852 naar Berlijn. Aldaar ontwikkelde hij zijn talent als musicus en zowel van de vakmensen alsook van het publiek werd hij ervoor gewaardeerd. In 1858 telde zijn muziekkorps 40 muzikanten: 2 dwarsfluiten, 1 As-klarinet, 2 Esklarinetten, 6 klarinetten in bes, 2 hobo's, 2 fagotten, 6 trompetten, 2 flügelhorns, 3 eufonium, 4 hoorns, 2 tenortrombones, 2 bastrombones, 3 tuba's en 3 slagwerkers (inclusief pauken).
  
  Op 23 juni (volgens andere bronnen 21 mei) in 1859 werd hij benoemd tot Königlicher Musikdirektor en op 20 maart 1865 werd hij door Koning Wilhelm I van Duitsland tot directeur van de hele muziekkorpsen van het III. Legerkorps bevorderd. In verband met de mobilisatie vertrok hij in 1860 opnieuw naar Frankfurt (Oder) en woonde in de Badergasse 4.
  
  Met zijn regimentskapel heeft hij in 1864 aan de Tweede Duits-Deense Oorlog deelgenomen. Over het innemen van de schansen bij Dybbøl (Duits: Düppel) heeft hij twee marsen gecomponeerd, de Düppeler Sturmmarsch en de Düppel-Schanzen-Sturm-Marsch, die in de marsencollectie van het Pruisische leger opgenomen werden.
  
  In 1866 was hij met zijn regimentskapel ook in de Duitse Oorlog. Op 31 juli 1866 was er een grote overwinningsparade op het marsveld bij Gänserndorf rond 20 km in het noordoosten van Wenen in aanwezigheid van Koning Wilhelm I van Duitsland. Bij de opmars van de 50.000 Pruisische soldaten marcheerden zowel Johann Gottfried Piefke alsook Rudolf Piefke (1835-1900) voor hun militaire kapellen als kapelmeester. Als reactie hebben de bezoekers uit Wenen uitgeroepen Die Piefkes kommem! (De Piefkes komen!) en daardoor een naam voor alle Pruisen gevonden, die tot nu gebruikt werd.
  
  Gedurende de Frans-Duitse Oorlog (1870/1871) werd Piefke ziek bij het beleg van Metz; hij kon eerst 1871 tot zijn regiment terug,
  
  Na de oorlogsjaren focusseerde zich Piefke voornamelijk op klassieke muziek. Hij gaf in Frankfurt (Oder) talrijke concerten en maakte ook concertreizen. Zijn bewerkingen voor harmonieorkest van de werken van Ludwig van Beethoven, Carl Maria von Weber, Felix Mendelssohn Bartholdy, Giacomo Meyerbeer, Franz Liszt en Richard Wagner kregen een grote waardering in de vakkringen. Als componist schreef hij rond 60 marsen.
  
  Te Gänserndorf werd hem in september 2009 met een "Klank sculptuur uit Cortenstaal" een monument gezet.
  
  Composities
  
  Werken voor harmonieorkest 
   1846 Pochhammer-Marsch; AM II, 137
   1855 Gitana-Marsch; AM II, 164
   1864 Margarethenmarsch; AM II, 182
   1864 Düppeler Sturmmarsch; AM II, 185
   1864 Düppel-Schanzen-Sturm-Marsch; AM II, 186
   1865 Siegesmarsch; AM II, 189
   1865 Der Alsenströmer; AM II, 190
   1865 Der Lymfjordströmer; AM II, 191 
   1866 Königgrätzer-Marsch; AM II, 195
   1870 Siegesmarsch von Metz
   1871 Preußens Gloria (Pruisens Gloria); AM II, 240 (was de parademars van het "9e Württembergische Infanterie-Regiment nr. 127" te Ulm)
   1871 Neuer Pariser Einzugs-Marsch
   Alexandrinen-Marsch
   Erinnerung an Weimar
   Feldpost-Relais-Galopp
   Gitschiner-Marsch
   Herwarth-Marsch
   Im Hochland
   Kaiser-Wilhelm-Sieges-Marsch
   Mairöschen-Galopp
   Spicherer Siegesmarsch
   Wilhelm Friederich Marsch
  
  Onderscheidingen 
   Düppeler Sturmkreuz (Kruis voor de aanval op Dybbøl), 1864
   Gouden medaille van de keizer Frans Jozef I van Oostenrijk van Oostenrijk-Hongarije, 1865 
   Huisorde van Hohenzollern op  18 januari 1869
   IJzeren Kruis (1870) 2e klasse
   Kroonorde (Pruisen) 4e klasse, 1880
  
  Bibliografie 
   Wolfgang Suppan, Armin Suppan: Das Neue Lexikon des Blasmusikwesens, 4. Auflage, Freiburg-Tiengen, Blasmusikverlag Schulz GmbH, 1994, ISBN 3-923058-07-1
   Joachim Schneider: „Gottfried von Frankfurt a. O.“ in: Mitteilungen des historischen Vereins zu Frankfurt (Oder) e.V., 1. Heft 1993, S. 7-13
   Paul E. Bierley, William H. Rehrig: The heritage encyclopedia of band music : composers and their music, Westerville, Ohio: Integrity Press, 1991, ISBN 0-918048-08-7
   Norman E. Smith: March music notes, Lake Charles, La.: Program Note Press, 1986, ISBN 978-0-9617346-1-9
   Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 1. Teil - Eine historische Plauderei zwischen Regimentsmusiken und Trompeterkorps rund um die deutsche Marschmusik, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 213 S.
   Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 2. Teil - Sammlung und Dokumentation, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 1977, 161 S.
   Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 3. Teil - die Geschichte unserer Marschmusik, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 1977.
   Georg Kandler: Deutsche Armeemärsche - Ein Beitrag zur Geschichte des Instrumentariums, des Repertoires, der Funktion, des Personals und des Widerhalls der deutschen Militärmusik, Bad Godesberg: Howacht-Verlag, 1964.
   Paul Frank, Wilhelm Altmann: Kurzgefasstes Tonkünstler Lexikon : für Musiker und Freunde der Musik, Regensburg: Gustave Bosse, 1936, 730 p.
   Carl Freiherr von Ledebur: Tonkünstler-Lexikon Berlin's von den ältesten Zeiten bis auf die Gegenwart, Berlin: Ludwig Rauh, 1861, 704 p.
  
  Media
  
  Externe links 
    Biografie (gearchiveerd)
    Biografie (gearchiveerd)
    Biografie en werklijst op de internetpagina van de Mars-data-base 
    "Een monument voor Piefke" in het dagblad Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ) op 15 september 2009
    Officiële internetpagina van het Piefke monument
  
  19e-eeuws componist
  Duits componist
  Duits dirigent
  Duits hoboïst
  Militaire muziek