title: Mudra
text: Mudra (letterlijke betekenis zegel of gebaar) is een term uit de Indiase cultuur waarmee een symbolische houding van de hand wordt bedoeld of een artistieke religieuze beeltenis, zoals een schilderij of een sculptuur van een heilige.
  
  Voorkomen 
  Mudra's worden beschreven in oude Indische teksten zoals de Veda's. In Indiase en Balinese dansen kan het ook meerdere delen van het lichaam omvatten. Mudra’s zijn inmiddels in heel Azië terug te vinden in het hindoeïsme, boeddhisme, taoïsme en shintoïsme.
  
  Er bestaat een belangrijk aantal mudra's die worden uitgevoerd met slechts een of beide handen die gebruikt worden om een bepaald gevoel of situatie uit te drukken.
  
  Yoga 
  
  Een mudra is een bepaalde houding van de hand die van dienst is tijdens het uitvoeren van meditatie of pranayama. Soms is het nut van een mudra, dat de concentratie beter vastgehouden kan worden.
  
  Een yogi verklaart dit in het beter doorstromen van de prana-energie tussen de ene en de andere vingers, zoals in de jnana mudra of yoni mudra. Op andere momenten is een mudra puur praktisch van nut aangezien de vingers dan een neusgat afsluiten wanneer het de bedoeling is dat er door het andere neusgat ingeademd wordt.
  
  Het kan alleen een houding van een of beide handen zijn, waarbij de mudra's voornamelijk worden beoefend tijdens het mediteren. Voorbeelden zijn de ahamkara, buddhi, cup, gomukha, jnana, namasté, ohm, prithvi, shanti, shiva, vishnu en yoni mudra. Volgens de yogaleer stroomt er prana uit de vingertoppen die van de ene naar de andere vinger geleid kan worden, door de vingers tegen elkaar aan te houden. De vijf vingers hebben een verschillende betekenis:
  Duim: de duim staat voor de goddelijke energie. Het is het symbool voor wilskracht dat niet geconditioneerd is door karma.
  Wijsvinger: de wijsvinger wordt in verband gebracht met Jupiter en staat symbool voor het ego en expansie. De energieën zouden worden beheerst door onbewuste patronen.
  Middelvinger: de middelvinger symboliseert de kracht van Saturnus. Door deze vinger zou het meest door karma geconditioneerde energie stromen en wordt daarom alleen gebruikt voor mudra's waarvoor sterke stabiliserende krachten nodig zijn.
  Ringvinger: de ringvinger symboliseert de energieën van de zon die betrekking hebben op de kracht van een individu.
  Pink: de pink wordt geassocieerd met Mercurius en wordt gerelateerd aan het ontwikkelen van het intellect en zaken.
  
  Meditatieve bewegingstherapieën als Tai Chi en Qigong gebruiken vele mudra's. Maar ook in de Chinese krijgskunst kungfu komen deze voor.
  
  Indiase dans 
  
  Het kan ook de houding van andere delen van het lichaam omvatten, zoals in vele Indische dansvormen, zoals in de Bharata natyam, Odissi, Kutiyattam, Mohiniattam en Kuchipudi, waarin duizenden mudra's worden erkend in de vorm van specifieke gebaren van het gezicht, de handen en het lichaam.
  
  Boeddhisme 
  In de boeddhistische kunst wordt mudra gebruikt voor de uitbeeldingen van Boeddha, Bodhisattva's en Yidams die zich in een asana bevinden.
  
  Balinese dans 
  Op Bali wordt de Mahabharata door dans, ritme, klank (gamelan) en mudra uitgebeeld (kecakdans in Ubud).
  
  Literatuur 
   Taisen Miyata: A study of the ritual mudras in the Shingon tradition: A phenomenological study on the eighteen ways of esoteric recitation in the Koyasan tradition. Publisher s.n.
   Ingrid Ramm-Bonwitt: Mudra's: Gebarentaal van de Yogi's. Mirananda, 1987/1998. ISBN 9789062719105
   Kim da Silva: Mudra's: Gezondheid in onze handen. Verba b.v., 1991/2003. ISBN 9789055134977
   Acharya Keshav Dev: Mudras for Healing; Mudra Vigyan: A Way of Life. Acharya Shri Enterprises, 1995. ISBN 9788190095402
   Gertrud Hirschi: Mudra-werkboek: Eenvoudige yoga-oefeningen voor vingers en hand. Altamira, 1999. ISBN 9789401300636
   Gauri Devi: Esoteric Mudras of Japan. International. Academy of Indian Culture & Aditya Prakashan, 1999. ISBN 9788186471562
   Lokesh Chandra & Sharada Rani: Mudras in Japan. Vedams Books, 2001. ISBN 9788179360002
   Emma I. Gonikman: Taoist Healing Gestures. YBK Publishers, Inc., 2003. ISBN 9780970392343
   Fredrick W. Bunce: Mudras in Buddhist and Hindu Practices: An Iconographic Consideration. DK Printworld, 2005. ISBN 9788124603123
   A. S. Umar Sharif: Unlocking the Healing Powers in Your Hands: The 18 Mudra System of Qigong. Scholary, Inc, 2006. ISBN 978-0963703637
   Dhiren Gala: Health At Your Fingertips: Mudra Therapy, a Part of Ayurveda is very effective yet costs nothing. Navneet, 2007. ISBN 9788124603123
   K.Rangaraja Iyengar: The World Of Mudras/Health Related and other Mudras. Sapna Book house, 2007. ISBN 9788128006975
   Suman K Chiplunkar: Mudras & Health Perspectives: An Indian Approach. Abhijit Prakashana, 2008. ISBN 9788190587440
   Acharya Keshav Dev: Healing Hands (Science of Yoga Mudras). Acharya Shri Enterprises, 2008. ISBN 9788187949121
   Cain Carroll and Revital Carroll: Mudras of India: A Comprehensive Guide to the Hand Gestures of Yoga and Indian Dance. Singing Dragon, 2012. ISBN 9781848190849
   Joseph and Lilian Le Page: Mudras for Healing and Transformation. Integratieve Yoga Therapy, 2013. ISBN 9780974430348
  
  Zie ook 
  
   Vingersprookje
   Lichaamstaal
   Pantomime
   Mimiek
  
  Externe links 
   Engelstalige site voor wie mudra's willen bestuderen
   Engelstalige site over Japanse boeddhistische mudra's
  
   
  Cultuur in India