title: 10 (getal)
text: Tien is het natuurlijke getal dat volgt op 9 en voorafgaat aan 11. Het getal tien wordt weergegeven door de cijfers 10. Het getal is gelijk aan het aantal vingers aan beide handen van de mens, en het is om die reden dat het nu gebruikelijke talstelsel, het decimale stelsel, het grondtal 10 heeft.
  
  In de wiskunde 
   De priemfactoren van 10 zijn 2 en 5.
   Ons talstelsel is gebaseerd op tien cijfers, het zogenaamde decimale stelsel. Daardoor is 10 het eerste positieve getal dat met meer dan één cijfer wordt geschreven: 10.
   Net als 10 zelf, eindigen alle tienvouden geschreven in het decimale stelsel op het cijfer 0.
   Alle positieve machten van 10 worden geschreven als het cijfer 1 gevolgd door een aantal nullen.
   Het getal 10 is een driehoeksgetal en een driehoekig piramidegetal.
   Het getal 10 is een gelukkig getal.
   Zie ook de lijst van machten van tien.
  
  Schaal als macht van tien 
   Machten van tien worden gebruikt om de schaal of de verhouding van eigenschappen uit te drukken. Bekend is de grootteschaal van objecten in het bekende heelal, die loopt van 10−35 meter (plancklengte) tot 1026 meter (afmeting waarneembare heelal van 14 miljard lichtjaar).
  
  Mensenleven 
   Tienerjaren, de roerige overgangsfase van kind naar volwassene
   Tien is een halfstijg (een stijg is een oude aanduiding voor een twintigtal)
   Een periode van tien dagen werd na de Franse Revolutie korte tijd een decade genoemd
   Een reeks van tien opeenvolgende jaren is een decennium, bijvoorbeeld: 1940-1949 of 1680-1689.
   Bij de Romeinen begon het jaar oudtijds in maart, en zo is december Latijn voor "tiende maand".
   Tien uur in de avond wordt vaak (in Tijdnotatie) als 22.00 uur of 22:00 geschreven
   Een 10 is in Nederland het hoogst haalbare cijfer op school.
  
  Sport 
   De tienkamp bestaat uit 10 onderdelen.
   Bij voetbal roepen fans bij een wedstrijd waarin hun club veel scoort: "Tien, tien!" om aan te geven dat het aantal doelpunten in de 'dubbele cijfers' moet komen.
   In 2002 wilde de Argentijnse voetbalbond het shirtnummer 10 afschaffen om daarmee Diego Maradona te eren. De FIFA stond dat alleen toe als Argentinië met een selectie van 22 spelers in plaats van 23 zou aantreden. Dat had de Argentijnse voetbalbond er niet voor over en het idee was van tafel.
   Een waarde van een speelkaart; een van de piketkaarten. Bij bridge is de 10 de hoogste kaart die geen honneur is. Bij toepen is het de hoogste kaart.
   Onafzienbare aantallen toptien-lijstjes.
   Kungfu: De tien tijgers van Kanton
   Bij basketbal hangt de ring op een hoogte van 10 voet (3,048 meter).
  
  Biologie 
   De tiendoornige stekelbaars (Pungitius pungitius).
   De tienponder (Elops saurus) is een straalvinnige vis uit de familie van tienponders (Elopidae). Ook de gratenvis (Albula vulpes) is wel als tienponder aangeduid.
   Tienpotigen (Decapoda) vormen een orde van geleedpotige dieren, waartoe onder andere kreeften, krabben en garnalen behoren.
  
  Nederlandse taal 
   Tien is een hoofdtelwoord.
   Even tot tien tellen geldt als een goede remedie tegen onbezonnen gedrag.
   Nog niet tot tien kunnen tellen - zeer dom of onnozel zijn.
   Wanneer iets met bestek moeilijk te eten is, wordt men soms aangemoedigd om de 'tien geboden' (tien vingers) maar te gebruiken.
   Een 10 met een griffel krijgen, voor een ongeëvenaarde prestatie beloond worden.
  
  Geschiedenis 
   De Tiende Penning, de door Alva ingestelde heffing van 10% op roerende goederen, was een belangrijke aanleiding tot de Nederlandse Opstand, die leidde tot de vorming van de Nederlanden.
   De tiende is een vorm van belasting die zowel in de Bijbel als in de Nederlanden vanaf de middeleeuwen tot de Franse tijd bekend was. Zie ook tiendschuur.
   De Franse republikeinse kalender kende geen weken maar decades van tien dagen, die bovendien geen 24 maar 10 uren telden.
   De Tiendaagse Oorlog, de Sloveense onafhankelijkheidsoorlog in 1991
   De Tiendaagse Veldtocht van Willem I der Nederlanden in 1831
   De Tienstedenbond in de Elzas
   Tientienhaven (Ten Ten Harbor of 1010 Harbor) is een haven van Pearl Harbor, genoemd naar het in de Aanval op Pearl Harbor belangrijke Tientiendok dat een lengte heeft van 1010 voet (308 meter). Er was ook een 1010 Pier (kade).
  
  Geografie 
   Tiendeveen, dorp in de gemeente Hoogeveen
   Tiengemeten, eiland in de provincie Zuid-Holland
   Diverse plaatsen met de naam Tienhoven
   Tienen, een plaats in Vlaams Brabant
  
  Religie
  
  Christendom en Jodendom 
  In de Bijbel komt het getal tien regelmatig voor. Enkele voorbeelden:
   De Tien Geboden
   De 10 plagen over Egypte (Exodus 5-12)
  
  Boeddhisme 
   De Tien Voorschriften voor het overgaan van leek naar monnik
   De tien ketens die de mens aan het samsara binden
  
  Kabbala 
   Er zijn tien Sefirot, logoi of 'woorden'.
  
  Cultuur
  
  Media 
   Radio 10 Gold, Nederlandse radiozender
   Diverse televisiezenders met de naam TV10
   Rondom Tien, Nederlands discussieprogramma op televisie
   10 om te zien, Vlaams muziekprogramma op televisie
   Tien voor Taal, een quiz en taalspel op de Nederlandse en Vlaamse televisie
  
  Film 
   10, Amerikaanse film uit 1979
   10 Things I Hate About You, Amerikaanse film uit 1999
   How to Lose a Guy in 10 Days, Amerikaanse film uit 2003
  
  Muziek 
   Ten Sharp, Nederlandse rockband
   10CC, Britse rockband
  
  Boeken 
   Een serie van 10 boeken wordt een decade genoemd
  
  Overig 
   10 Downing Street is het adres van de ambtswoning van de Britse premier.
   10 (hexadecimaal: 0A) als eerste byte van een IP-adres (IPv4) wil zeggen dat het een adres voor privé-netwerken is.
   Het cijfer 10 of nul fout geeft aan dat iemand het hoogst haalbare resultaat voor een toets of opdracht heeft gehaald.
   In Nederland werden alle telefoonnummers 10-cijferig op de 10e van de 10e in 1995 bij de Operatie Decibel.
   010 is het netnummer van Rotterdam en het zonenummer van Waver (België).
   Europese weg 010, een Europese weg die loopt in Kirgizië.
   Spoorlijn 010, een belangrijke spoorlijn in Tsjechië.
   Het atoomnummer 10, waar Neon voor staat.
   Timmerspijkers werden vroeger aangeduid met het gewicht (in pond) per duizend. Tienponders wogen dus gemiddeld een halve gram per stuk.
   10 is een waarde die in alle E-reeksen voorkomt, in de reeks E48, E96 en E192 als 10,0.
  
  Zie ook 
   Het jaar 10 B.C., het jaar A.D. 10, 1910 of 2010
   Deci
   Deca (prefix)
   Alle Wikipedia-pagina's beginnend met tien
   Alle Wikipedia-pagina's beginnend met 10 (meer dan 1000 pagina's)
   Alle Wikipedia-pagina's beginnend met deci
   Alle Wikipedia-pagina's beginnend met deca
  
  Natuurlijk getal