title: Standaardkantonees
text: Standaardkantonees of Guangzhouhua is het bekendste dialect uit de Kantonese taal. Het Standaardkantonees wordt samen met het Standaardmandarijn gebruikt op scholen, radiozenders en televisiezenders in Hongkong en Macau. Het is ook de omgangstaal in het Hongkongse en Macause parlement.
  
   Sino-Tibetaanse talen
  Chinese talen
  Kantonees
  Yuehaihua
  Standaardkantonees
  
  Geschiedenis 
  Het dialect vindt zijn oorsprong in Guangzhou(Kanton). Door emigratie van de Kantonezen (Guangzhounezen) is het dialect verspreid over Macau, Hongkong. Vanaf de jaren '50 van de twintigste eeuw rukte het Standaardkantonees op en verdrong het Waitau-dialect en het Hongkong-Hakka, dat in Hongkong de dialecten waren van de autochtone Hongkongers. Standaardkantonees werd populair door de radio en de televisie. In Hongkong wordt door de stedelijke bewoners Hongkong-Kantonees gesproken, wat qua tonen en grammatica met het Standaardkantonees verwant is.
  
  Standaardkantonees in Nederland 
  De eerste Chinese havenarbeiders die vanaf 1911 naar Nederland kwamen, brachten het Standaardkantonees naar Nederland. (Geschiedenis van de Chinezen in Nederland). In de jaren zeventig van de twintigste eeuw immigreerden Kantonezen in groten getale naar Nederland.  Deze werkten voornamelijk in de vele Chinese restaurants die in Nederland vanaf de jaren zeventig steeds populairder werden. Vaak werd het Standaardkantonees als voertaal gebruikt (de meeste Chinese immigranten toentertijd hadden een Kantonese achtergrond).  Veelal leidden deze Kantonezen een gesegregeerd bestaan, waardoor ze slecht Nederlands spraken. Hierdoor werden er eigen uitspraken bedacht voor Nederlandse woorden. Deze Holland-Standaardkantonese woorden worden elders zelden gebruikt.
  
  Schrift 
  Standaardkantonees wordt in hanzi geschreven. Doordat er een groot verschil is tussen spreek- en schrijftaal binnen deze taal zijn er in de loop der jaren nieuwe Chinese karakters ontstaan die alleen gebruikt worden om de spreektaal op schrift te stellen. Dit schrift wordt "粵字" genoemd. Dit op schrift gestelde spreektaal is informeel en wordt daarom alleen gebruikt bij tekenfilms, Kantonese opera en strips. Bij formele aangelegenheden moet men de standaard schrijftaal hanteren die door zowel Standaardkantoneestaligen, als andere Chineestaligen begrepen wordt. Er zijn enige uitzonderingen waarbij de Hongkongse en Macause lokale overheid de spreektaal op schrift stelt door middel van spreektaaltekens; dit is bijvoorbeeld te zien in overheidspropaganda. In een overheidspromotie tegen drugsgebruik werd het motto "企硬, Take嘢衰硬, 向毒品說不" (Sta stevig, drugsgebruiken is dom, zeg 'nee' tegen drugs) gebruikt. '企' betekent in hanzi 'staan', maar het wordt vooral Standaardkantonees gebruikt. '嘢' betekent ding in het Standaardkantonees.
  
  Romanisatie 
  Standaardkantonees kan worden geschreven in Chinese karakters (hanzi), Jyutping en Yale (romanisatie) en soms ook in Internationaal Fonetisch Alfabet.
  
  Transcriptiesystemen voor het Standaardkantonees 
   Guangdong-romanisatie
   Kantonese romanisatie van de regering van Hongkong
   Jyutping
   Meyer-Wempe
   Sidney Lau-romanisatie
   S. L. Wong (fonetische symbolen)
   S. L. Wong (romanisatie)
   Standaardkantonees pinyin
   Standaardromanisatie
   Yale (romanisatie)
  
  Standaardkantonese media in Nederland 
   Snelle berichten Nederland-China (inmiddels opgeheven)
   Chinese Radio & Television Amsterdam
   Evangelische Omroep Chinese Radio Programma (inmiddels opgeheven)
  
  Standaardkantonese media in de wereld 
   TVB
   HKATV
   Cable TV Hong Kong
   CRHK
   Metro Broadcast
   RTHK Radio 1
   RTHK Radio 2
   RTHK Radio 5
   Teledifusão de Macau
   Radio Vilaverde Lda
   GZTV
   Chinese Radio New York
   KAZN
   WNWR
   WYFR
   CHMB (AM)
   Fairchild Group
   Maleisische TV3
   Astro Wah Lai Toi
   Jia Yu Channel
   London Huayu
  
  Enige voorbeelden
  
  Zie ook 
   Kantonees braille
  
  Externe links 
   Cursus Standaardkantonees (Engels en Internationaal Fonetisch Alfabet)
   Cursus Standaardkantonees (Engels en Yale (romanisatie))
   Standaardkantonese woordenlijst (Engels en Jyutping)
   RTHK over Laanyam en etc.
  
  Kantonees dialect