title: Evoluon
text: Het Evoluon is een discusvormig gebouw in de Nederlandse stad Eindhoven, ontworpen door de architecten Louis Kalff en Leo de Bever. De futuristische op een vliegende schotel gelijkende koepel meet 77 m in diameter en het beton van de koepel wordt door 169 kilometer spankabel op zijn plaats gehouden. Het gebouw wordt gebruikt voor tentoonstellingen en als congres- en evenementencentrum. Het is in 2018 aangewezen als Rijksmonument.
  
  Geschiedenis 
  Het Evoluon werd gebouwd als uithangbord voor de technologische vooruitgang en dan met name die aspecten daarvan waarbij het van oorsprong Eindhovense bedrijf Philips betrokken was. Het gebouw werd in 1966 ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van Philips aan de stad Eindhoven 'aangeboden'.
  
  Museum
  Het gebouw is van 1966 tot 1989 als educatief technologiemuseum in gebruik geweest en trok tot in de jaren 70 grote bezoekersaantallen. Dit kwam mede omdat de bezoekers zelf mochten experimenteren en demonstratiemodellen konden bedienen. Dat was toen nog nieuw en vooral aantrekkelijk voor scholieren en andere jeugdigen. Veel scholen organiseerden traditioneel eenmaal per jaar een 'reisje Evoluon'. Het was onderdeel van een NS-dagtocht. Bovendien waren er in Nederland nog geen concurrerende techniekmusea.
  
  In de jaren 70 en 80 kwamen echter ook in andere steden dergelijke op techniek gerichte publieksmusea zoals in Amsterdam (eerst NINT en later NEMO). Hierdoor liepen de bezoekersaantallen van het Evoluon elk jaar terug. De exploitatie en actualisering van de opstelling kostte veel geld en ten slotte kwam men in de rode cijfers. Ook met Philips (eigenaar van het gebouw) ging het in die jaren niet geweldig en het concern stootte bij grootscheepse reorganisaties veel onrendabele takken af. Volgens Philips werd het te kostbaar om de tentoonstellingen voldoende te actualiseren. Ondanks veel protest besloot de concern-directie, na jaren van geld toeleggen op het Evoluon, de tentoonstelling in het gebouw te sluiten en vanaf 1989 had het geen publieksfunctie meer.
  
  Congres- en evenementencentrum
  Daarna werden er op het omliggende terrein verschillende nieuwe gebouwen opgeleverd en sinds 1996 is het Evoluoncomplex een congres- en evenementencentrum.
  
  Van 2004 tot (11 maart) 2013 was de Stichting Vrienden van het Evoluon actief. Deze stichting streefde ernaar het Evoluon te herstellen als icoon voor technologie en vooruitgang. De stichting werd op 27 februari 2018 opnieuw opgericht.
  
  Sinds de zomer 2012 wil Philips het gebouw weer voor (tijdelijke) tentoonstellingen gebruiken. In dat jaar werd de aftrap gegeven met een expositie over het menselijk brein, in samenwerking met Discovery Center Continium in Kerkrade. Daarna volgen meer evenementen in samenwerking met Continium, alsmede met NEMO en met Technopolis in Mechelen (België).
  
  In oktober 2013 gaf de Duitse band Kraftwerk vier 3D-concerten in het Evoluon, elk bijgewoond door 1200 toeschouwers. De zaal was daartoe persoonlijk uitverkoren door Kraftwerk-oprichter Ralf Hütter, vanwege het retro-futuristische uiterlijk van het gebouw en de relatie met Philips. 3D-animaties waarin de schotelsectie van het gebouw afdaalde uit de ruimte, maakten deel uit van het nummer Spacelab.
  
  In het najaar van 2014 werd in het Evoluon het programma SlimmerIQen van RTL 4 opgenomen.
  
  In de film De familie Slim vindt de uitvindersbeurs Inventicon in het Evoluon plaats.
  
  New Evoluon 
  Begin 2021 werd bekend dat het Evoluon weer een museum (een zogenaamd futurelab) voor wetenschap en techniek gaat worden onder leiding van het Next Nature Network. Vanuit het Ministerie van OCW wordt er een half miljoen euro beschikbaar gesteld, de gemeente Eindhoven en de provincie Noord-Brabant leggen nog eens 5,4 miljoen euro bij voor de komende vier jaar. In het najaar van 2021 zou de eerste attractie, een VR-installatie, moeten openen. In de vier jaar erna zou dan de rest van de permanente expositie volgen.
  
  Zie ook 
   Beschermingsprogramma Wederopbouw 1959-1965
  
  Foto's
  
  Externe links 
   Officiële website
   Geschiedenis van het Evoluon - evoluon.org
   Vrienden van het Evoluon
  
  Rijksmonument in Eindhoven
  Cultuur in Eindhoven
  Geschiedenis van Eindhoven
  Museum over wetenschap en techniek
  Evenementenhal in Nederland
  Philips
  Voormalig museum in Nederland