Theodor Kewitsch
Carl Theodor Kewitsch (soms ook: Karl Theodor Kewitsch, of Pools: Teodor Kiewicz) (Posilge (West-Pruisen), nu: Żuławka Sztumska, deelgemeente van Dzierzgoń, 3 februari 1834 – Berlijn, 18 juli 1903) was een Duitse componist, dirigent, organist, trombonist, onderwijzer en muziekrecensent. Hij was een zoon van de organist Ferdinand Theodor Kewitsch, die in 1831 in Posilge (West-Pruisen) onderwijzer was.

Levensloop 
Klewitsch kreeg zijn eerste muziekles van zijn vader en van een mhr. W. Maslon. Hij begon zijn muzikale carrière rond 1854 als trombonist in de militaire muziekkapel van het Infanterie Regiment nr. 21 "von Borcke" (4. Pommersches) in Bydgoszcz, dat toen nog Bromberg heette. Aldaar bewerkte hij ook de Pruisische militaire mars nr. 20, oorspronkelijk van Catterino Cavos in dienst van de Russische Tsar gecomponeerd, eerst voor trompetterkorps en later voor harmonieorkest. Deze mars werd presenteermars van het eveneens in Bromberg gestationeerde veldartillerie regiment nr. 53.

Later was hij onderwijzer en organist in Wabcz, nu deelgemeente van Stolno, in Schwetz, nu: Świecie, in Graudenz, nu: Grudziądz en vanaf 1866 hoofd aan het Koninklijke Katholieke lerarenopleidingsinstituut (Königliches Katolisches Schullehrer-Seminar) in Berent, nu: Kościerzyna. In 1887 verhuisde hij naar Berlijn en was daar muziekrenzensent van de nieuwe militairmuziek-krant (Neue Militärmusiker-Zeitung) en van de Hannoversche Musikerzeitung.

Naast talrijke bewerkingen van klassieke muziek (bijvoorbeeld Georg Friedrich Händel: Halleluja uit "Messias", voor militaire muziekkapellen) schreef hij ook eigen werk, vooral vocale muziek (koormuziek) en marsen voor harmonieorkest.

Composities

Werken voor orkest 
 - Balli uit de opera "Cinna" van Carl Heinrich Graun, voor 2 dwarsfluiten, 2 hobo's, 2 fagotten, 2 hoorns en strijkkwintet bewerkt en nieuw geïnstrumenteerd door Theodor Kewitsch

Werken voor harmonieorkest 
 1897: - Zwei altenglische Militärmärsche, voor trompetterkorps of harmonieorkest, bewerkt door Theodor Kewitsch
 1898: - Pruisische militaire mars nr. 20 van Catterino Covas, bewerkt en nieuw geïnstrumenteerd door Theodor Kewitsch
 - Erster Marsch des Kurhannoverschen Garde Regiments van Johann Christian Bach voor harmonieorkest, bewerkt door Theodor Kewitsch
 - Zweiter Marsch des Kurhannoverschen Garde Regiments van Johann Christian Bach voor harmonieorkest, bewerkt door Theodor Kewitsch
 - Kreuzritter-Fanfare, van Richard Henrion (1854–1940) voor fanfaretrompetten en harmonieorkest, bewerkt door Theodor Kewitsch

Vocale muziek

Werken voor koor 
 1869: - Sex Hymnos ecclesiasticos in Polonia usitatos, op. 2
 1869: - Missa de Beata Maria Virginae, op. 3 - opgedragen aan: Collegio Mariano Pelplinensi
 1869: - Missa de apostolis, voor gemengd koor, op. 5
 1871: - Quatuor Antiphonae de Beata Maria Virgine, quatuor vocibus inaequalibus, voor gemengd koor, op. 7
 1873: - Missa de Spiritu sancto: vocibus virorum concinenda, voor gemengd koor, op. 15
 1883: - Beim Becherklang ertönt Gesang, voor gemengd koor - tekst: I. Pleß
 1883: - Der Sonntag ist gekommen, ein Sträußchen auf den Hut, voor gemengd koor - tekst: August Heinrich Hoffmann von Fallersleben
 1883: - Die Fahne rauscht, aus tiefstem Herzesgrunde erschalle laut, voor gemengd koor - tekst: Karl Heinemann
 1895: - Drei Veilchen pflückt ich am Wiesenrand, voor gemengd koor - tekst: Paul Risch
 1897: - Auswahl von Kirchenliedern für katholische Schulen, voor jeugd- of schoolkoor
 - Das Laub fällt von den Bäumen
 - O laßt mich weiter zieh’n
 - Stern des Abends
 - Verschneit liegt rings die ganze Welt
 - Magnificat, voor gemengd koor
 - Sechs Wanderlieder, voor mannenkoor, op. 17 - tekst: Ludwig Uhland
 Lebewohl
 Scheiden und Meiden
 In der Ferne
 Morgenlied
 Nachtreise
 Heimkehr
 - Volks-Festgesang Deutschlands, voor gemengd koor (of mannenkoor)

Liederen 
 1890: - Mein Herzchen, polka-mazurka voor zangstem en piano

Kamermuziek 
 - 2 Tonstücke, voor viool, altviool (of cello) en piano, op. 63

Werken voor piano 
 1891: - Für fröhliche Kreise, dansalbum
 - Deutsche Kaiser-Huldigungs-Hymne, op. 60

Publicaties 
 Eine Sammlung Kleiner Orgelstücke in den modernen Tonarten, 1871.
 Rede des Seminarmusiklehrers Th. Kewitsch aus Berent (West-Preußen), gehalten auf der 4. General-Versammlung des Cäcilien-Vereins in Cöln am 11. Aug. 1873, in: CVO 1873 / 10, pp. 93-95
 Kurzgefaßte Choral-Gesanglehre für angehende Chorsänger, Organisten und Schullehrer, Lintz, 1873. 95 p.
 Jahresbericht des Diöcesan-Cäcilien-Vereins Culm pro 1875 erstattet von dem Diöcesan-Präses, CVO 1876 / 06, pp. 53 - 54
 Wegweiser, Selbstverl., 1901. 49 p.

Bibliografie 
 Zenona Rondomańska: Teodor Kiewicz (1834-1903). Nauczyciel, organista i kompozytor, w: Nauczyciele muzyki na Pomorzu i Kujawach, pod red. A. Kłaput-Wiśniewskiej, Bydgoszcz 2008, pp. 23-32.
 Jerzy Szwankowski: Kształcenie muzyczne uczniów Królewskiego Katolickiego Gimnazjum w Chojnicach w latach 1815-1920, w: Nauczanie muzyki na Pomorzu i Kujawach, pod red. A. Kłaput-Wiśniewskiej, Bydgoszcz 2007.
 Kształcenie muzyczne uczniów Królewskiego Katolickiego Gimnazjum w Chojnicach w latach 1815-1920, w: Nauczanie muzyki na Pomorzu i Kujawach, pod red. A. Kłaput-Wiśniewskiej, Bydgoszcz 2007.
 
 Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 1. Teil - Eine historische Plauderei zwischen Regimentsmusiken und Trompeterkorps rund um die deutsche Marschmusik, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 213 S.
 Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 2. Teil - Sammlung und Dokumentation, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 1977, 161 S.
 Joachim Toeche-Mittler: Armeemärsche, 3. Teil - die Geschichte unserer Marschmusik, 2. Auflage, Neckargmünd, Kurt Vowinckel Verlag, 1977,
 Paul Frank, Wilhelm Altmann: Kurzgefasstes Tonkünstler Lexikon : für Musiker und Freunde der Musik, Regensburg: Gustave Bosse, 1936, 730 p.
 Karl Lustner: Totenliste des Jahres 1903 die Musik betreffend, in: Monatshefte fur Musikgeschichte, 1904, p. 125
 [https://web.archive.org/web/20160304201337/http://digital.obvsg.at/ulbtirol/periodical/tpage/48308 Review van bewerkingen en instrumentatie van sakrale muziek door Theodor Kewitsch] in: Der Kirchenchor, XV. Jahrgang 1885 › XV. Jg. 1885, Nr. 2 (15. März)
 Teodor Kiewicz (Kewitsch)'', in: Bibliografii Polskiej Estreicherów, pp. 114

Externe link 
  Biografie op de internetpagina van de "Akademia Muzyczna im. Feliksa Nowowiejskiego w Bydgoszczy"
  Korte biografie
 

Duits componist
Duits dirigent
Duits onderwijzer
Duits organist
Duits trombonist
19e-eeuws componist
Duits arrangeur