title: Gascons
text: Het Gascons (Gascon) is een dialect van het Occitaans of de langue d'oc. Het is de omgangstaal van Gascogne en Béarn.
  
  Definitie 
  De woorden gascon en basque (Baskisch) hebben dezelfde etymologische oorsprong: vascon (in het Spaans, wordt "Baskisch" geschreven als vasco).
  'Gascon' is een Gallo-Romaanse aanpassing van de Germaanse uitspraak Waskon.
  
  De kenmerkende eigenschappen van het Gascons hebben ervoor gezorgd dat het dialect onderwerp van discussie is geweest onder de linguïsten: De grote meerderheid van hen is van mening dat het Gascons een dialect is van het Occitaans, maar er zijn ook linguïsten die menen dat het hier een aparte taal betreft.
  
  Sinds 2006 heeft het Gascons een officiële status in Catalonië.
  
  In het Gascons zijn sterke invloeden van het Aquitaans terug te vinden. Deze oude substraattaal was nauw verwant met het Baskisch en werd gesproken in Gascogne voor de Romeinse overheersing van het gebied en de invoering van het Latijn. Volgens een recente studie spraken de inwoners van Gascogne al in de 6e eeuw een proto-Gascons.
  
  Regio's 
  Franse departementen
   Hautes-Pyrénées
   Landes
   Gers
   Gironde (met uitzondering van een deel waar 'saintongeoise' gesproken wordt)
   een deel van Pyrénées-Atlantiques: (Bigorre, Béarn en de tweetalige zone van Bayonne, Anglet, Biarritz, Bidache, La Bastide-Clairence, waar het Gascons wordt gesproken naast het Baskisch)
   Lot-et-Garonne, gedeeltelijk in de zone van de 'Languedocien'
   Haute-Garonne, gedeeltelijk in de zone van de 'Languedocien'
   Ariège, gedeeltelijk in de zone van de 'Languedocien'
   in de Spaanse vallei van Val d'Aran, in het noordwesten van Catalonië.
  
  Daarnaast zijn er in het verleden Gasconse koloniën geweest in Spaans Baskenland: San Sebastian / Donostia, Hondarribia, Pasajes.
  
  Variëteiten van het Gascons 
   béarnais (Pau)
   Aranees (Val d'Aran en andere valleien in de Pyreneeën)
   maritiem of parlar negre, soms « landais » genoemd (Bayonne, Biarritz, littoral landais, Haute-Lande)
   binnenlands of parlar clar (Auch)
   Noord-Gascons (Bordelais, Médoc, Pays de Buch, Entre-deux-Mers)
  
  Het Aragonees, dat gesproken wordt in de provincie Huesca, heeft een aantal overeenkomsten met het Gascons.
  
  Gebruik van de taal 
  Een enquête die in 1982 in Béarn gehouden is, toont aan dat 51% van de bevolking het Gascons spreekt, 70% het kan verstaan en 85% het van belang vindt dat de taal beschermd wordt.
  
  Voorbeelden
  
  Zie ook 
   Linguïstiek
   Lijst van talen van de wereld
   Taalfamilies
   Indo-Europese talen
   Romaanse talen
   Occitaans
   Gascogne
  
  Externe links 
   Woordenboeken:
   woordenboek Gascons→Frans en Frans→Gascons
   Een ander woordenboek Gascons→Frans, met geluidsbestanden om de uitspraak te beluisteren
   Een ander woordenboek Gascons→Frans
   Verschillende links met betrekking tot het Gascons
   Onderwijs van het Occitaans en Baskisch in Aquitanië
   Le Cap'òc : Pedagogische vereniging die het spreken van Occitaans door kinderen wil stimuleren, gevestigd te Pau
   Gascon Lanas (IEO Landes) et Per Noste (IEO Pyrénées-Atlantiques)
   Frans-Béarnais woordenboek met uitspraak
   Instituut ter bescherming van het Gascons en het Béarnais
   Gasconse koloniën in Baskenland
  
  Lleida (provincie)
  Natuurlijke taal
  Cultuur in Nouvelle-Aquitaine
  Occitaans dialect
  Cultuur in Occitanie
  Taal in Frankrijk
  Taal in Spanje