title: Openbaar vervoer in Groningen (stad)
text: Het openbaar vervoer in de stad Groningen bestaat uit treinverbindingen van de Nederlandse Spoorwegen en Arriva en busverbindingen van Qbuzz en Arriva.
  
  Groningen beschikt over drie stations: Station Groningen (door Qbuzz aangeduid als Hoofdstation), station Groningen Noord en station Groningen Europapark. De stad heeft een uitgebreid lijnennet van stadsbussen en ook veel streekbuslijnen hebben hun eindpunt in Groningen. Het Hoofdstation is het belangrijkste knooppunt van openbaar vervoer in Groningen.
  
  Geschiedenis 
  Groningen had oorspronkelijk een eigen vervoersbedrijf. In de stad hebben ook trams en trolleybussen gereden.
  
  Paardentram 
  De eerste vorm van openbaar vervoer binnen de stad was de paardentram van de Societé Anonyme Belge des Tramways de Groningen et de la Province (TGP) die in 1880 ging rijden van de 'Ebbingepoort' naar het Sterrebos en het Hoofdstation. In 1885 werd de dienst uitgebreid naar de Halte SS (Noorderstation). In 1906 werd de tram overgenomen door de gemeente. Het trambedrijf heette voortaan Gemeentetram Groningen (GTG).
  
  Elektrische tram en trolleybus 
  In 1910 ging de eerste elektrische tram rijden. De spoorwijdte was 1000 mm (meterspoor). De Noord-Zuidlijn (lijn 1) reed van Halte SS (Noorderstation) naar de Heerebrug, later Esserweg. De Oost-Westlijn (lijn 2) liep van Kostverloren (Kraneweg) naar de Oosterpoort. Voorts waren er een lijn 3 van de Grote Markt naar het Hoofdstation (opgeheven in 1949) en een lijn 4 van de Grote Markt naar de Veemarkt (opgeheven in 1926). De buitenlijn, lijn 5, reed vanaf 1921 van de Grote Markt naar Haren – De Punt (opgeheven in 1939).
  
  Op lijn 2 ging in 1927 als proef de eerste trolleybuslijn in Nederland rijden. Na de oorlog (in 1949) werden ook de Noord-Zuidlijn, en de lijn tussen Noorderstation en Hoofdstation vervangen door een trolleybus.
  
  Autobus 
  De eerste busdienst ging in 1924 rijden tussen de Grote Markt en de Oranjewijk. Na de oorlog werden nieuwe lijnen steeds gewone buslijnen. In 1965 werden de trolleybussen vervangen door dieselautobussen.
  
  Treinstations in Groningen 
  Er zijn drie stations in Groningen:
  
  Groningen 
  Station Groningen is geopend in 1866. Dit station wordt in stad en provincie gewoonlijk Hoofdstation genoemd en wordt sinds 5 januari 2014 ook zo aangeduid in de naamgeving op de bussen. Vanaf hier heeft men een directe verbinding naar het zuiden via Assen, Zwolle, Den Haag en Rotterdam. Naar het westen rijden treinen naar Leeuwarden, naar het noorden naar Roodeschool, de Eemshaven en Delfzijl en naar het oosten naar Veendam, Bad Nieuweschans en Leer (Duitsland).
  
  Groningen Noord 
  Station Groningen Noord, lokaal Noorderstation genoemd, is een spoorwegstation in het noorden van de stad Groningen, nabij de wijk Selwerd. Het is in 1884 geopend als halte aan de in dat jaar geopende spoorlijn Groningen - Delfzijl. In 1893 werd het station tevens een halte aan de spoorlijn Groningen - Roodeschool. Het station wordt tevens aangedaan door diverse lijnen van de Groninger stadsbusdienst.
  
  Groningen Europapark 
  Station Groningen Europapark is het jongste station van Groningen. Het is geopend in 2007, als halte aan de spoorlijn Groningen - Nieuweschans. Het eerste perron was een tijdelijke halte, op 9 december 2012 is er verderop een nieuw station in gebruik genomen. Dit nieuwe station wordt ook gebruikt door sprinters richting Assen en Zwolle.
  
  Treinverbindingen 
  De Groninger stations worden bediend door de volgende treinseries:
  
  Busverbindingen 
  Dit betreft de dienstregeling 2023. Deze is ingegaan op 11 december 2022 en duurt tot en met 9 december 2023.
  
  De concessiehouder voor de stadsbusdiensten is Qbuzz. De stadsbussen in Groningen zijn te herkennen aan gekleurde lijnnummers. Het lijnennet bestaat per 11 december 2022 uit de volgende lijnen:
  
  Q-link Groningen
  
  Stadsdienst Groningen
  
  Streekdienst Groningen 
  Vanuit Groningen vertrekken vele streekbuslijnen, onderhouden door Qbuzz, naar de provincie. Zij doen op enkele lijnen na allen het busstation van Groningen bij het Hoofdstation aan. De buslijnen 66, 107, 109, 166 en 171 rijden niet langs het Hoofdstation. Ook rijden er sinds 3 december 2015 door de versperring van de Friesenbrücke eenmaal per twee uur bussen tussen Groningen en Leer. Deze bussen stoppen niet bij andere stations onderweg.
  
  Qliner 
  De Qliners verbinden Groningen met plaatsen waar geen treinen stoppen. Ze hebben allemaal hun begin-/eindpunt bij het Hoofdstation.
  
  Nachtbus
  
  Internationale bussen 
  Vanuit Groningen vertrekt een aantal internationale bussen:
  
   6 à 8x per dag reden tussen oktober 2004 en 2 augustus 2015 richting Bremen en Oldenburg, door Publicexpress.
   2x per week van Rotterdam richting Berlijn, met overstap naar Gdańsk, door Ecolines.
   1x per dag (niet elke dag) vanuit Rotterdam richting Aalborg en Kopenhagen, met overstap naar Uddevalla en Oslo, door Eurobus en Eurolines.
   1x per dag (niet elke dag) vanuit Rotterdam richting Gdańsk, Warschau en Bialystok, door Becker Reisen.
   5 à 8x per dag van Amsterdam via Groningen naar Uplengen, Westerstede, Oldenburg, Bremen en Hamburg door FlixBus.
   3x per dag van Amsterdam, via Groningen, Oldenburg en Bremen naar Berlijn, door FlixBus
  
  Sinds 3 december 2015 rijdt FlixBus ook op de volgende nationale trajecten. Beide lijnen zijn ondertussen alweer opgeheven.
   4x per dag van Groningen naar Enschede.
   4x per dag van Groningen via Apeldoorn naar Eindhoven.
  
  Deze buslijnen vertrekken van de Stationsweg bij de Werkmanbrug, naast het Groninger Museum.
  
  Tram 
  
  Hoewel er na het afschaffen van de trolleybussen met regelmaat discussies zijn geweest om deze schone vorm van openbaar vervoer weer in te voeren zijn dergelijke plannen nimmer uitgevoerd. De tram daarentegen maakte een goede kans in Groningen terug te keren. In 2006 werd in principe besloten om op de zeer drukke lijn tussen het hoofdstation en Zernike een tramlijn in normaalspoor aan te leggen. In 2016 zou de eerste tram moeten gaan rijden. In 2012 werd het tramproject echter afgeblazen nadat het college van B&W was gevallen.
  
  Externe links 
   Lijnennetkaart van het Groninger stadsvervoer in 2008
   Lijnennetkaart van het Groninger stadsvervoer in 2015
   Lijnennetkaart van het Groninger stadsvervoer in 2018
   Lijnennetkaart van het Groninger stadsvervoer in 2019
   Qbuzz dienstregeling stadsvervoer
  
  Groningen