title: Cluster Velsen
text: Het Cluster Velsen is een groep elektriciteitscentrales van Vattenfall Nederland nabij de Nederlandse plaats Velsen.
  
  Geschiedenis 
  De eerste centrale in IJmondregio was die van de Kennemer Electriciteit-Maatschappij (K.E.M.) te IJmuiden uit 1914. Deze werd echter in 1921 alweer gesloten, nadat het Provinciaal Elektriciteitsbedrijf van Noord-Holland (P.E.N.) de K.E.M. had overgenomen.
  
  In 1931 werd de eerste centrale in Velsen-Noord gebouwd, die bedoeld was om hoogovengas uit de daar gevestigde Hoogovens (nu Tata Steel Europe) te verstoken, een relatief laag-calorisch bijproduct van de staalproductie. De Hoogovens nam zelf weer een groot deel van de opgewekte elektriciteit af bij het P.E.N. Deze centrale werd ontworpen door A.H. van Rood, destijds chef van de bouwkundige dienst van Hoogovens, en wordt beschouwd als een van diens belangrijkste werken. Als belangrijke inspiratiebron voor de centrale diende de elektriciteitscentrale Klingenberg te Berlijn. Het grondplan van de centrale in Velsen was zo opgezet dat er later eenvoudig een tweede, identieke centrale naast kon worden geplaatst, die inderdaad begin jaren vijftig is gebouwd naar ontwerp van H.T. Zwiers. Van de eerste centrale te Velsen is thans alleen nog het schakelgebouw overgebleven.
  
  Huidige situatie
  
  Velsen 24/25
  Velsen 24 (1974) heeft een vermogen van 460 megawatt. Deze eenheid wordt ingezet als Velsen 25 of IJmond 1 stilstaan of wanneer piekbelasting gevraagd wordt. 
  
  Velsen 25 (1986) heeft een vermogen van 380 megawatt. De eenheid wordt ingezet als basislasteenheid voor het verstoken van hoogovenmenggas.
  
  Velsen 24 en Velsen 25 hebben een levensduurverlenging ondergaan waarbij groot onderhoud is gepleegd en alle besturingssystemen zijn aangepast aan de nieuwste standaarden.
  
  IJmond 1
  IJmond 1 is een STEG/WKC eenheid en staat op het terrein van Tata Steel. De eenheid is in 1997 in bedrijf genomen en was de eerste op hoogovengas gestookte gasturbine buiten Japan.
  
  IJmond 1 heeft een vermogen van 144 megawatt elektrisch en 105 megawatt thermisch en voorziet Tata Steel van elektriciteit en stoom. Er zijn hoge brandstofdrukken nodig om het hoogovengas in de gasturbine te kunnen verbranden. In de turbine is een gascompressor geplaatst die de druk van het aangevoerde hoogovenmenggas verhoogt van 40 mbar tot 14 bar.
  
  Bronnen 
  Elektriciteitscentrale Provinciaal Electriciteitsbedrijf Noord-Holland (Velsen), NAi
  Cluster Velsen, Nuon
  
  Energiecentrale in Nederland
  Bouwwerk in Velsen