title: Maria Leszczyńska
text: Maria Carolina Sophia Felicitas Leszczyńska (Trzebnica, 23 juni 1703 — Versailles, 24 juni 1768) was de echtgenote van Lodewijk XV van Frankrijk. Door haar huwelijk in 1725 werd zij koningin van Frankrijk.
  
  Het was zuiver toeval dat Maria koningin van Frankrijk werd. Zij werd geboren als tweede dochter en, aangezien haar oudere zus Anna (1699-1717) al jong stierf, bleef zij over als enige erfgename van de Poolse koning Stanislaus Leszczyński en Catharina Opalińska. Toen Maria zes jaar oud was werd haar vader van de troon gestoten en moest haar familie het land verlaten. Van land tot land vluchtend kwamen de Leszczyński’s uiteindelijk in de Elzas terecht.
  
  Leven 
  Nadat Lodewijk IV van Bourbon-Condé, de eerste minister, de verloving van Lodewijk XV met de Spaanse infante Marianne Victoria had ontbonden - die nog geregeld was door de regent -, werd Maria gekozen als huwelijkskandidate voor de koning, niet zonder kritiek, want de dochter van een afgezette koning was geen prestigieuze of nuttige partij. Het huwelijk werd ingezegend te Fontainebleau op 5 september 1725. De nieuwe koningin was zeven jaar ouder dan haar vijftienjarige echtgenoot. Het koningspaar kreeg tien kinderen, waaronder de dauphin Lodewijk, die zijn vader niet op zou volgen.
  
  In 1733 kwam Lodewijk XV tussenbeide in de Poolse Successieoorlog ten gunste van zijn schoonvader. Door de Vrede van Wenen verloor Stanislaus echter definitief zijn koninkrijk, maar kreeg hij door bemiddeling van zijn schoonzoon ter compensatie het bescheidener Lotharingen en Bar. Na de dood van haar vader schonk Maria als bruidsschat Lotharingen aan haar echtgenoot, zoals eerder in hun huwelijksovereenkomst was beslist.
  
  Tot 1735 leek het huwelijk vrij probleemloos, ook al toonde de koning weinig affectie aan het adres van zijn echtgenote. Maar daarna begon Lodewijk zich steeds vaker losbandig te gedragen en de koningin moest lijdzaam toezien hoe aan het hof de koninklijke maîtresses elkaar in ijltempo opvolgden en haar vaak met misprijzen behandelden. Gekwetst in haar waardigheid trok Maria Leszczyńska zich steeds vaker in de verborgenheid terug. Zij werd ernstig en devoot, en verdeelde haar tijd tussen gebed en meditatie, liefdadigheid en de opvoeding van haar kinderen. Zij overleed te Versailles terwijl de koning intussen zonder schroom pronkte met zijn maîtresse Madame du Barry.
  
  De “bouchée à la Reine” (gekend als vol-au-vent) zou door haar zijn aangepast. Zij at zo graag vol-au-vent à la reine, dat ze opdracht gaf om kleine vol-au-vents te laten maken; het fameuze koninginnenhapje.
  
  Kinderen 
  Maria kreeg in totaal tien kinderen:
  
  Hertog van Bar
  Partner van de koning van Frankrijk
  Leszcz