title: Talen in China
text: In China worden veel verschillende talen gesproken. De grootste groep vormt de Chinese taalgroep. Meestal worden met de term Chinees talen uit deze groep bedoeld. Hiervan is het Mandarijn veruit het grootst. Hoewel de Sinitische taalgroep vaak worden samengevat onder de noemer Chinees vormen zij taalkundig gezien aparte talen, die onderling niet of nauwelijks worden begrepen.
  
  De Chinese standaardtaal is het Standaardmandarijn, gebaseerd op het dialect van Peking. Deze taal wordt onderwezen in de scholen en gebruikt door de overheid en is de officiële taal in de Volksrepubliek, op Taiwan en een van de vier officiële talen in Singapore. In de Volksrepubliek zijn door de regering 56 minderheden erkend. Hun talen hebben in de door hen bewoonde gebieden een officiële status, naast het Standaardmandrijn.
  
  Belangrijke minderheidstalen zijn het Tibetaans in Tibet, het Oeigoers in Xinjiang het Mongools in Binnen-Mongolië, waar Tibetaans, Oeigoers en Mongools gesproken, talen van een andere taalfamilie. In Guangdong, Hongkong, Macau en omgeving wordt Kantonees gesproken en naast het Standaardmandarijn ook geschreven. Vanwege hun koloniale verleden zijn Engels in Hongkong Portugees in Macau nog steeds belangrijk.
  
  In de grensstreken worden ook Kazachs, Tadzjieks, Kirgizisch en Koreaans gesproken, in de provincies Yunnan en Guangzi worden veel talen uit de Tai, de Miao-Yao en de Austroaziatische taalfamilies gesproken.
  
  Talen 
  
  De gesproken talen van nationaliteiten die deel uitmaken van de Volksrepubliek China behoren tot ten minste negen taalfamilies: 
  
   De Sino-Tibetaanse familie: 19 officiële etniciteiten (inclusief de Han en Tibetanen) 
   De Tai-Kadai-familie: verschillende talen die worden gesproken door de Zhuang, de Buyi, de Dai, de Dong en de Hlai (Li) . 9 officiële etniciteiten. 
   De Hmong-Mien-familie: 3 officiële etniciteiten 
   De Austroaziatische familie: 4 officiële etniciteiten (de De'ang, Blang, Gin (Vietnamezen) en Wa) 
   De Turkse familie: Oeigoeren, Kazachen, Salars, enz. 7 officiële etniciteiten.
   De Mongoolse familie: Mongolen, Dongxiang en aanverwante groepen. 6 officiële etniciteiten.  
   De Toengoezische familie: Mantsjoes (voormalig), Hezhe (Nanai), etc. 5 officiële etniciteiten. 
   De Koreaanse familie: Koreaans 
   De Indo-Europese familie: 2 officiële etniciteiten (de Russen en Tadzjieken (eigenlijk Pamiri's). Er is ook een sterk door het Perzisch beïnvloede Äynu-taal die wordt gesproken door het Äynu-volk in het zuidwesten van Xinjiang die officieel als Oeigoeren worden beschouwd. 
   De Austronesische familie: 1 officiële etniciteit (de Gaoshan (Taiwanese aboriginals), die vele talen van de Formosaanse tak spreken), 1 onofficieel (de Utsuls, die de Tsat-taal spreken maar als Hui worden beschouwd.) 
  
  Hieronder vindt u lijsten met etnische groepen in China volgens taalkundige classificatie. Etniciteiten die niet op de officiële lijst van 56 etnische groepen in de VRC staan, worden cursief weergegeven. Pinyin-transliteraties en Chinese karakters (zowel vereenvoudigd als traditioneel) worden respectievelijk ook gegeven.
  
  Sino-Tibetaans 
   Sinitisch 
   Chinees/Han, Hàn, 汉, 漢
   Mandarijn Chinees/Guanhua, Guānhuà, 官话, 官話
   Jin Chinees, jìn, 晋, 晉
   Wu Chinees, ngu, 吴, 吳
   Shanghainees
   Huizhou Chinees, Huī, 徽
   Kantonees, Yuè, 粤
   Standaardkantonees
   Ping Chinees, Píng, 平
   Gan Chinees, Gàn, 赣, 贛
   Xiang Chinees, Xiāng, 湘
   Hakka-Chinees, Kèjiā, 客家
   Min Chinees, Mǐn, 闽, 閩
   Zuidelijk Min
   Chaozhou-Chinees, Cháoshàn, 潮汕
   Oostelijk Min
   Pu-Xian Min
   Leizhou Min
   Hainanees
   Noordelijk Min
   Centraal Min
   Shao-Jiang Min
   Bai, Bái, 白
   Tibeto-Birmaans 
   Tujia, Tǔjiā, 土家
   Qiangisch
   Qiang, Qiāng, 羌
   Noordelijk Qiang 
   Zuidelijk Qiang 
   Pumi / Prinmi, Pǔmǐ, 普米
   Baima, Báimǎ, 白马, 白馬
   Tangut, Xīxià, 西夏 (uitgestorven)
   Bodisch
   Tibetaanse talen, Zàng, 藏
   Centraal Tibetaans 
   Amdo Tibetaans
   Khams Tibetaans
   Lhoba, Luòbā, 珞巴
   Monpa, Ménbā, 门巴, 門巴
   Lolo–Birmaans–Naxi 
   Birmaans
   Achang, Āchāng, 阿昌
   Lolo
   Yi, Yí, 彝
   Lisu, Lìsù, 傈僳
   Lahu, Lāhù, 拉祜
   Hani, Hāní, 哈尼
   Jino, Jīnuò, 基诺, 基諾
   Nakhi / Naxi, Nàxī, 纳西, 納西
   Jingpho-Nungisch-Luisch
   Jingpho, Jǐngpō, 景颇, 景頗
   Derung, Dúlóng, 独龙, 獨龍
   Nu, Nù, 怒
   Nusu, Nùsū, 怒 苏
   Rouruo, Róuruò, 柔 若
  
  Kra-Dai 
  ( Mogelijk de oude Baiyue 百越)
   Be
   Kra
   Gelao, Gēlǎo, 仡佬
   Kam-Sui
   Dong, Dòng, 侗
   Sui, Shuǐ, 水
   Maonan, Màonán, 毛南
   Mulao/Mulam, Mùlǎo, 仫佬
   Hlai, Lí, 黎
   Tai
   Zhuang (Vahcuengh), Zhuàng, 壮, 壯
   Noordelijke Zhuang, Běibù Zhuàngyǔ, 北部 壮语, 北部 壯語
   Zuidelijk Zhuang, Nánbù Zhuàngyǔ, 南部 壮语, 南部 壯語
   Bouyei, Bùyī, 布依
   Dai, Dǎi, 傣
   Tai Lü taal, Dǎilèyǔ, 傣仂语, 傣仂語
   Tai Nüa-taal, Déhóng Dǎiyǔ, 德宏 傣语, 德宏 傣語
   Tai Dam-taal, Dǎinǎyǔ, 傣哪语; Dǎidānyǔ, 傣担语
   Tai Ya taal, Dǎiyǎyǔ, 傣雅语
   Tai Hongjin-taal, Hónghé Dǎiyǔ, 红金 傣语, 紅金 傣語
  
  Turkse talen 
   Karluk
   Oeigoers, Wéiwúěr, 维吾尔, 維吾爾
   Äynu, Àinǔ, 艾努
   Oezbeeks, Wūzībiékè, 乌孜别克, 烏茲別克
   Kypchak
   Kazachs, Hāsàkè, 哈萨克, 哈薩克
   Kirgizisch, Kēěrkèzī, 柯尔克孜, 柯爾克孜
   Tataars, Tǎtǎěr, 塔塔尔, 塔塔爾
   Ogoezisch
   Salar, Sǎlá, 撒拉
   Siberisch
   Westelijke Yugur, Yùgù, 裕固
   Fuyu-Kirgizisch, Fúyú Jí'ěrjísī, 扶餘 吉爾吉斯
   Toevaans, túwǎ, 圖瓦
   Oudoeigoers, Huíhú, 回鶻 (uitgestorven)
   Oud-Turks, Tūjué, 突厥 (uitgestorven)
  
  Mongoolse talen 
   Mongools, Měnggǔ, 蒙古
   Oirat, wèilātè, 衛拉特
   Torgut Oirat, tǔěrhùtè, 土爾扈特
   Boerjatisch, bùlǐyàtè, 布里亞特
   Daur, Dáwò'ěr, 达斡尔
   Zuidoost
   Monguor, Tǔ [Zú], 土 [族]
   Oost-Yugur, Yùgù, 裕固
   Dongxiang, Dōngxiāng, 东乡, 東鄉
   Bonan, Bǎoān, 保安
   Kangjia, Kāngjiā, 康家语, 康加語
   Tuoba, Tuòbá, 拓跋 (uitgestorven) 
  
   Para-Mongools
   Kitan, Qìdān, 契丹 (uitgestorven)
   Tuyuhun, Tǔyùhún, 吐谷浑 (uitgestorven)
  
  Toengoezisch 
   Zuidelijk
   Mantsjoe, Mǎnzhōu/Mǎn, 满洲/满, 滿洲/滿
   Jurchen, Nǚzhēn, 女真 (uitgestorven)
   Xibe, Xībó, 锡伯, 錫伯
   Nanai/Hezhen, Hèzhé, 赫哲
   Noordelijk
   Evenki, Èwēnkè, 鄂温克
   Oroqen, Èlúnchūn, 鄂伦春, 鄂倫春
  
  Koreaans 
   Koreaans, Cháoxiǎn, 朝鲜, 朝鮮
  
  Hmong-Mien 
  ( Mogelijk de oude Nánmán 南蛮, 南蠻)
   Hmong / Miao, Miáo, 苗
   Mien / Yao, Yáo, 瑶, 瑤
   Sje, Shē, 畲
  
  Austroaziatisch 
   Palaung-Wa
   Palaung/Blang, Bùlǎng, 布朗
   De'ang, Déáng, 德昂
   Wa, Wǎ, 佤
   Vietnamees/Kinh, Jīng, 京
  
  Austronesisch 
   Formosaanse talen, Gāoshān, 高山
   Tsat, Huíhuī 回輝
  
  Indo-Europees 
   Russisch, Éluósī, 俄罗斯, 俄羅斯
   Tochaars, tǔhuǒluó, 吐火羅 (uitgestorven)
   Hotanees, sāi, 塞 (uitgestorven)
   Pamiri, (verkeerd gelabeld als "Tadzjieks", Tǎjíkè, 塔吉克)
   Sarikoli, sèlēikù'ěr, 色勒库尔
   Wachi, wǎhǎn, 瓦罕
   Portugees (gesproken in Macau)
   Engels (gesproken in Hongkong)
  
  Jenisejisch 
   Jie (Kjet), Jié, 羯 (uitgestorven)
  
  Niet geclassificeerd 
   Ruan-ruan (Rouran), Rúrú, 蠕蠕 (uitgestorven)
  
  Mengtalen 
   Wutun, Wǔtún, 五 屯 (Mongools-Tibetaanse mengtaal)
   Macanees, Tǔshēngpú,土生葡 (Portugese creool)
  
  Zie ook 
   Chinese talen
  
  Literatuur 
   Ramsey, S. Robert, The Languages of China, Princeton (Princeton University Press) 1987, .
  Een inleiding voor zowel de Chinese talen als de minderheidstalen in de Volksrepubliek.