title: Sonnet 130
text: Sonnet 130 maakt deel uit van de sonnetten van Shakespeare die voor de eerste keer in 1609 werden gepubliceerd. Het behoort tot de reeks sonnetten (127 tot 152) waarin de dichter een Dark Lady toespreekt. In tegenstelling tot de voorgaande Fair Youth-reeks, die de liefde voor een schone jongeling tot onderwerp heeft, is deze reeks aardser, expliciet seksueler van toon.
  
  In dit sonnet steekt Shakespeare de draak met de petrarkische conventies uit zijn tijd, die voorschreven dat dames in een sonnet op een voetstuk dienden te worden geplaatst.
  
  Shakespeares tekst
  
  Vertaling 
  De ogen van mijn geliefde lijken niet op de zon;
  En koraal is roder dan haar lippen;
  Als sneeuw wit is, dan zijn haar borsten bruinig grijs;
  Als haren zwarte draden zijn, dan groeien die op haar hoofd.
  Ik zag damascusrood en witte rozen 
  Maar in haar vale wangen niet;
  En sommige parfums verrukken me meer
  Dan de adem van mijn geliefde
  Hoe graag ik ook haar stem hoor
  Muziek klinkt lieflijker in de oren
  Ook is het zo dat ik nog nooit een godin te voet zag gaan;
  Toch loopt mijn geliefde alleen maar op de grond
  Maar al deze vergelijkingen misleiden slechts
  Voor mij blijft zij een kostbare vrouw.
  
  Analyse 
  Shakespeares sonnetten zijn voornamelijk geschreven in een metrum genaamd jambische pentameter, een rijmschema waarin elke sonnetregel bestaat uit tien lettergrepen. De lettergrepen zijn verdeeld in vijf paren, jamben genoemd, waarbij elk paar begint met een onbeklemtoonde lettergreep.
  
  In dit gedicht parodieert Shakespeare blijkbaar de conventies van sonnetten zoals die van Francesco Petrarca, waarin de vrouw als een godin op een voetstuk wordt geplaatst. Toch is de conclusie van het gedicht niet negatief: in haar aardsheid en menselijkheid is de geliefde voor de dichter evenveel waard als een godin. Shakespeare maakt bewust gebruik van een aantal traditionele vergelijkingen die in liefdessonnetten gebruikelijk waren: ogen die op de zon lijken, lippen rood als koraal, haren als gouden draden. Ook huid en borsten werden in poëzie vaak beschreven als witter dan sneeuw en borsten werden vergeleken met parelmoer en ivoor. Shakespeare keert deze beeldspraak om zodat duidelijk wordt dat zijn geliefde slechts een sterfelijk wezen is met al haar fysieke tekortkomingen. Een vrij choquerend beeld is bijvoorbeeld "And in some perfumes is there more delight Than in the breath that from my mistress reeks." over de onwelriekende adem van zijn geliefde. In de traditionele wereld van de sonneteers zou haar adem zoeter ruiken dan alle parfums... Shakespeare gaat hiermee in tegen een hoofse poëtische traditie (geïnspireerd op het Italiaans sonnet) in een tijd waarin literaire conventies vrij nauwgezet werden nagevolgd. Ook in vorm week het shakespeareaans sonnet af van het oorspronkelijke Italiaanse sonnet (zie daarvoor het artikel over sonnet).
  
  Zie ook 
   Sonnetten van Shakespeare
  
  Externe links 
  Nederlands
    Nederlandse vertaling(en) van Sonnet 130 op de website van Frank Lekens
  Engels
   Shakespeare's Sonnets
   Gradesaver Shakespeare's Sonnets Study Guide
   Shakespeare-online
   CliffNotes over Sonnet 130
   SparkNotes over Sonnet 130
  
  Sonnet van Shakespeare