Lijst van vijanden van James Bond
Zowel de romans als de films over James Bond zijn bekend om de vijanden en hun handlangers. Sommige tegenstanders van James Bond hebben opvallende lichamelijke kenmerken zoals gruwelijke littekens of mechanische lichaamsdelen. Dit is een lijst van vijanden van James Bond.

Vijanden uit de boeken van Ian Fleming

Hoofdvijanden
NB: Als een vijand de leider is van de genoemde organisatie, is diegene gekenmerkt met een asterisk (*)

Handlangers

Overige vijanden
Deze personen zijn formeel geen handlanger van de hoofdvijand uit de roman waarin ze voorkomen, maar hebben zelf als vijand maar een bescheiden rol, die losstaat van het plan van de hoofdvijand.

Vijanden uit de films

Hoofdvijanden 
James Bond heeft in elke film een hoofdvijand. In de meeste gevallen, op enkele uitzonderingen na, gaat dit om een megalomaan persoon die met een boosaardig plan de wereldorde bedreigt. Soms werken ze voor zichzelf, soms voor een staat of een organisatie.

Handlangers 
De hoofdvijanden hebben vaak allerlei handlangers in dienst. Deze kunnen verschillen van ogenschijnlijk normale personen tot zo goed als onverslaanbare moordmachines, waarvan Jaws de bekendste is.

Overige vijanden
Deze personen zijn formeel geen handlangers van de hoofdvijand uit de film waarin ze voorkomen, maar hebben zelf als vijand maar een bescheiden rol, die losstaat van het plan van de hoofdvijand.

Vijandelijke organisaties 
SMERSH: 'Dood aan Spionnen'. Een Russische spionagedienst. In de romans van Ian Fleming had deze dienst een functie als Bonds voornaamste tegenstander. In de films is de rol van SMERSH veel kleiner geworden. In de verfilming van From Russia with Love trapt SMERSH in dezelfde val als James Bond. Leider: generaal Grubozaboyschikov.
SPECTRE: SPecial Executive for Counter-intelligence, Terrorism, Revenge and Extortion. Deze wereldwijde organisatie is uit op wereldmacht. Ze verscheen in de roman Thunderball, evenals in enkele romans van John Gardner. In de eerste zeven Bondfilms, op Goldfinger na, is SPECTRE Bonds aartsvijand. Leider: Ernst Stavro Blofeld.
Spangled Mob: Een Amerikaanse misdaadorganisatie die Bonds vijand is in de roman Diamonds Are Forever en nog een kleinere rol heeft in de romans Goldfinger en The Man With the Golden Gun, maar niet in de films verscheen. Leider: Jack en Seraffimo Spang.
The Union: Een terroristenorganisatie uit drie romans van Raymond Benson. Leider: Le Gerant.
Janus: Een Russisch misdaadsyndicaat uit GoldenEye. Leider: Alec Trevelyan
Quantum: Een geheimzinnige wereldwijde organisatie uit de films Casino Royale en Quantum of Solace. Leider: Ernst Stavro Blofeld.

 
James Bond Vijanden