Shinpei Nakayama
Shinpei Nakayama (Japans: 中山晋平, Nakayama Shinpei) (Hino, een deelgemeente van Nakano, 22 maart 1887 – Atami, 30 december 1952) was een Japans componist en muziekpedagoog. Hij was het vierde kind van het echtpaar Kannosuke Nakayama en zijn vrouw Zou.

Levensloop 
Nakayama vertrok na de dood van zijn vader in 1905 naar Tokio. Hij woonde bij de familie van professor Hogetsu Shimamura, die in de toekomst een groot mentor voor hem zou worden. Shimamura bezorgde hem een klein orgel en leerde hem de Engelse taal, maar ook de Engelse en Russische literatuur. Nakayama studeerde in Tokio aan de Tokyo Music School (Tōkyō Ongaku Gakkō, nu: Tokyo University of the Arts) en gradueerde in 1908. In 1909 studeerde hij piano en in 1912 voltooide hij zijn compositiestudie bij Tadashi Yanada aan dit conservatorium.

Hij werd muziekleraar aan openbare scholen in het district Asakusa in  Taito (Tokio). Zijn eerste grote succes als componist was Katyusha's song (1914), gezongen door de actrice en zangeres Sumako Matsui en gecomponeerd voor de uitvoering van het toneelstuk naar de epische roman Opstanding (1899) van Lev Tolstoj. In 1915 kwam het volgende succes met het lied Gondola no Uta op een tekst van Isamu Yoshii en gezongen door dezelfde actrice in een toneelstuk naar de roman Nakanoene (Op de vooravond) van Ivan Turgenev. Deze titel is ook in de film Ikiru van Akira Kurosawa een bekend nummer.

Een van zijn andere welbekende liederen is Tokyo ondo, dat vooral in de jaren dertig in Japan erg populair was en nog steeds het lied van het basketbalteam "Tokyo Yakult Swallows" is. Tot zijn overbekende kinderliederen behoren titels zoals "Shabondama", "Teru teru bozu", "Amefuri", "Ano machi kono machi" en "Sekurabe". Hij schreef in samenwerking met verschillende schrijvers en dichters (Ujo Noguchi, Yaso Saijo, Hakushu Kitahara, Azenbo Soeda en anderen) alsook met diverse zangers en zangeressen (Chiyako Sato, Yoshie Fujiwara en anderen) nog vele liederen, die meestal groot succes hadden. In totaal componeerde hij rond de 3000 liederen.

In 1942 werd hij bestuurslid van de Japan Association of Music Culture. Van 1944 tot 1948 was hij voorzitter van de Japanese Society for Rights of Authors, Composers and Publishers.

Composities (selectie)

Werken voor harmonieorkest 
 Sunayama, voor harmonieorkest (gearrangeerd door Masamichi Amano)

Vocale muziek

Liederen 
 1914 Katyusha's song, voor zangstem en orkest (of piano)
 1915 ゴンドラの唄 (Gondola no Uta) Song of the Gondola, voor zangstem en orkest (of piano) - tekst: Isamu Yoshii
 1921 Sendo kouta (Boatman’s song), voor zangstem en orkest (of piano)
 1924 Suzaka kouta
 1927 Habu no Minato (De haven van Habu), voor zangstem en orkest (of piano)
 1929 Tokyo March
 1929 Fue no shiratama - tekst: Yaso Saijo
 1932 Marunouchi Ondo - tekst: Yaso Saijo
 1933 Tôkyô ondo
 Amefuri
 Ano machi kono machi
 Kimi Koishi (You, Sweetheart)
 Mari to tonosama (The Lord and the Bouncing Ball) - tekst: naar een sprookje uit de Wakayama (prefectuur)
 Nakano ditty
 Rain = Ame - tekst: Hakushu Kitahara
 Sandpile
 Sekurabe
 Seiya - tekst: Takeko Kujo
 Shabondama
 Shojoji-no Tanuki Bayashi
 Snow Country (Yuki guni)
 Soap Bubbles (Zeepblaasjes)
 Sunayama - tekst: Hakushu Kitahara
 Tabako nomenome
 Teru teru bozu
 The dancing tea-kettle (The badger's song at the Shojoji Temple) - tekst: Ujo Noguchi 
 This town that town - tekst: Ujo Noguchi

Kamermuziek 
 Habu no minato (De haven van Habu), instrumentale versie voor fagot en cello

Publicaties 
 Koto dōyōkyoku shū, 1967.

Bibliografie 
 Urō Nakayama: Nakayama Shinpei sakyoku kokuroku nenpyo [中山晋平 作曲刻六年表] (Nakayama Shinpei: A Chronology of a composer).  1980. p. 287.
 Japanese composers and their works (since 1868), Tokyo: 1972.
 Shinpei Nakayama: Autobiography of Nakayama Shinpei (Nakayama Shinpei jiden中山晋平自伝)'', in: Chuo Koron, Showa 10, August, 1935.

Media

Externe links 
  Internetpagina van de Shinpei Nakayama Memorial Hall
 
  Internetpagina van de Internationale shakuhachi gezelschap, "Mari to Tonosama"
  Internetpagina van de Internationale shakuhachi gezelschap, "Habu no Minato"
  De internetpagina van de stad Nakano
  Biografie

20e-eeuws componist
Japans componist
Japans muziekpedagoog