Allyson Felix
Allyson Michelle Felix (Los Angeles, 18 november 1985), is een Amerikaanse sprintster, die gespecialiseerd is in de 200 m. Op deze afstand werd ze driemaal wereldkampioene. Ze nam viermaal deel aan de Olympische Spelen en is na de Olympische Zomerspelen 2020 de succesvolste atlete (7-3-1) op de lijst van succesvolste medaillewinnaars op de Olympische Zomerspelen.

Biografie

Jeugd 
Allyson Felix is de dochter van Paul, gewijd predikant en hoogleraar aan het Master's seminarie in Sun Valley, Californië, en Marlean, onderwijzeres aan een lagere school. Allyson Felix is zelf ook christen. Haar oudere broer Wes is eveneens sprinter en veroverde in 2003 en 2004 universiteitstitels. Felix ziet haar sprintaanleg als een gift van God. "Mijn geloof is de reden dat ik loop – het maakt me vredig en geeft me het gevoel dat ik opstijg naar een hoger niveau. Mijn snelheid is beslist een geschenk van Hem en ik loop voor Zijn glorie. Wat ik ook doe, Hij maakt het me mogelijk."

Felix volgde de Los Angeles Baptist High School in North Hills (Californië), waar haar teamgenotes haar de bijnaam "Chicken Legs" gaven, vanwege haar 1,68 m lengte, haar 57 kilo lichte sprinterslijf en de spillebenen die zij, ondanks haar sprintkracht, had.

Felix ontdekte haar sprinttalent pas vrij laat tijdens haar highschool periode, maar toen was het ook snel raak. In 2003 had ze zich al zodanig op de atletiekbanen gemanifesteerd, dat zij door Track & Field News werd uitgeroepen tot 'highschoolatleet van het jaar'. Enkele maanden later liep ze ten overstaan van 50.000 fans in Mexico-Stad de 200 m in 22,11 s, de snelste tijd ooit door een highschoolatlete gelopen, al kon de tijd wegens het ontbreken van een dopingcontrole niet als wereldjeugdrecord worden erkend.

Wereldkampioene bij de B-junioren 
Intussen had ook de rest van de wereld kennisgemaakt met het talent van de Amerikaanse, want vanaf 2001 had zij zich op de internationale toernooien laten zien en boekte direct succes. Op de wereldkampioenschappen voor B-junioren in Debrecen in 2001 won ze de 100 m in 11,57. En een jaar later, op de wereldkampioenschappen voor junioren in Kingston, behaalde ze op de 200 m een vijfde plaats in 23,48.

Vervolgens vertegenwoordigde Felix in 2003 haar land voor het eerst op de wereldkampioenschappen voor senioren. In Parijs kwam ze echter nog niet al te ver; ze sneuvelde op de 200 m in de kwartfinale in 23,33.

Zilver op Olympische Spelen 
Alweer veel beter uit de verf kwam ze op de Olympische Spelen van 2004 in Athene, waar ze met 22,18 een zilveren medaille op de 200 m won achter de Jamaicaanse Veronica Campbell (goud; 22,05) en voor de Bahamaanse Debbie Ferguson (brons; 22,30). Haar tijd van 22,18 geldt nog altijd als een wereldrecord voor junioren (peildatum juli 2013).

Verschillende wereldtitels bij de senioren 
Op de WK van 2005 in Helsinki veroverde Allyson Felix voor de eerste maal een seniorentitel: ze werd wereldkampioene op de 200 m. Met haar tijd van 22,16 eindigde ze voor haar landgenote Rachelle Boone-Smith (zilver) en de Française Christine Arron (zilver). Twee jaar later prolongeerde ze deze titel op de WK in Osaka. Felix was in de finale verreweg het snelste en liep met haar eindtijd van 21,81 tevens een nieuw persoonlijk record. Ze was hiermee ruim een halve seconde sneller dan Veronica Campbell (22,34), die eerder de 100 m had gewonnen. Op dit toernooi won ze ook goud op de 4 x 100 en 4 x 400 m estafette. Op grond van haar in Osaka geleverde prestaties werd Allyson Felix in haar land uitgeroepen tot atlete van het jaar. Op 1 december 2007 kreeg zij de Jesse Owens Award uitgereikt.

Olympisch estafettekampioene 
Op de Olympische Spelen van 2008 in Peking nam ze deel aan de 200 m en de 4 x 400 m estafette. Op de 200 m was de uitslag identiek aan die van de vorige Spelen. Alleen de tijden waren sneller: Veronica Campbell-Brown won dit keer in 21,74, terwijl Allyson Felix 21,93 liet noteren. Op de estafette won ze echter wel goud door samen met haar teamgenotes Mary Wineberg, Monique Henderson en Sanya Richards naar een tijd van 3.18,54 te snellen. Het Amerikaanse viertal bleef de estafetteploegen uit Rusland (zilver) en Jamaica (brons) voor.

Voor de derde maal wereldkampioene 
Op de 200 m bij de vrouwen lijkt het wel stuivertje wisselen. Want nadat Felix in 2007 in Osaka Veronica Campbell op deze afstand had verslagen, waarna die op haar beurt op de Olympische Spelen in Peking Felix klop had gegeven, was het op de WK in Berlijn het jaar daarop weer de Amerikaanse die aan het langste eind trok. In 22,02 bleef Allyson Felix de Jamaicaanse, die ditmaal op 22,35 uitkwam, ruim voor. Bovendien zorgde zij met haar overwinning voor het unieke feit, dat zij voor de derde maal op rij de wereldtitel veroverde. Prolongeren deed zij vervolgens ook haar wereldtitel op de 4 x 400 m. Samen met Debbie Dunn, Lashinda Demus en Sanya Richards liep Allyson Felix naar een tijd van 3.17,83, veel te snel voor de verzamelde concurrentie, van wie het Jamaicaanse team op 3,3 en het Russische op 3,8 seconden achterstand nog het dichtst in de buurt bleven.

Russische overheersing doorbroken 
Op de wereldindoorkampioenschappen in Doha in maart 2010 gaf Allyson Felix acte de présence op de 4 x 400 m estafette. Het Amerikaanse team had zich ten doel gesteld om de Russische hegemonie op dit onderdeel te doorbreken. Rusland had in dit toernooi sinds 1995 de dienst uitgemaakt en aan die overheersing moest paal en perk worden gesteld, zo vond men in Amerika. Het Amerikaanse viertal deed wat er van hen werd verwacht. Debbie Dunn, DeeDee Trotter, Natasha Hastings en Allyson Felix snelden gevieren naar 3.27,25 en waren daarmee 0,19 seconden te sterk voor de Russische ploeg. Het was overigens de eerste gouden plak ooit van Amerika op dit onderdeel.

Tijdens het baanseizoen van dat jaar manifesteerde Felix zich vervolgens in de wedstrijden om de Diamond League op zowel de 200 als de 400 m. Op beide nummers won zij de serie, zodat de Amerikaanse na de laatste wedstrijd, de Memorial Van Damme 2010 in Brussel met niet één, maar met twee diamanten huiswaarts keerde.

Driemaal goud in Londen 
Op de Olympische Spelen van 2012 in Londen nam Allyson Felix deel aan de 100 m, de 200 m, plus de estafettenummers 4 x 100 m en 4 x 400 m. Op de 100 reikte ze tot de finale en werd daarin vijfde met een tijd van 10,89. Op de 200 m werd ze olympisch kampioene met een tijd van 21,88. Haar rivale van voorbije Spelen op dit onderdeel, Veronica Campbell-Brown, viel ditmaal met een vierde plaats buiten de prijzen; haar landgenote Shelly-Ann Fraser-Pryce was nu met 22,09 de voornaamste rivale van Felix, gevolgd door Carmelita Jeter in 22,14.Op de 4 x 100 m estafette liep Felix vervolgens naar haar tweede gouden medaille door met haar teamgenotes Tianna Madison, Bianca Knight en Carmelita Jeter de finale te winnen. Het team verbeterde met een tijd van 40,82 het wereldrecord. Een indrukwekkende prestatie, omdat het uit 1985 stammende record op naam van Oost-Duitsland van 41,37 met niet minder dan 0,55 seconden werd verbeterd. Ten slotte werd het goud ook binnengehaald op het afsluitende nummer, de 4 x 400 m estafette, waarop Felix, DeeDee Trotter, Francena McCorory en Sanya Richards-Ross in 3.16,87 te sterk bleken voor de verzamelde concurrentie, van wie geen enkele ploeg er verder in slaagde om de grens van 3.20 te doorbreken. Allison Felix werd met haar prestaties een van de succesvolste atletes van de Londense Spelen.

Felix wordt getraind door Bobby Kersee, de echtgenoot en trainer van olympisch medaillewinnares Jackie Joyner-Kersee.

OS Tokio 
Tijdens haar vijfde Olympische Spelen won Felix een bronzen medaille op de 400 m en een gouden medaille op de 4 x 400 m estafette. Door dit resultaat is ze de Amerikaanse atleet met het hoogste aantal medailles en de eerste vrouw in de atletiek die 4 gouden medailles op één onderdeel won (4 x 400 m estafette).

Titels 
Olympisch kampioene 200 m - 2012
Olympisch kampioene 4 x 100 m - 2012, 2016
Olympisch kampioene 4 x 400 m - 2008, 2012, 2016, 2020
Wereldkampioene 200 m - 2005, 2007, 2009
Wereldkampioene 400 m - 2015
Wereldkampioene 4 x 100 m - 2007, 2011, 2017
Wereldkampioene 4 x 400 m - 2007, 2009, 2011, 2017
Wereldkampioene 4 x 400 m gemengd - 2019
Wereldindoorkampioene 4 x 400 m - 2010
Amerikaans kampioene 100 m - 2010
Amerikaans kampioene 200 m - 2004, 2005, 2007, 2008, 2009, 2012
Amerikaans kampioene 400 m - 2011, 2015, 2016
Amerikaans indoorkampioene 200 m - 2003
Wereldkampioene B-junioren 100 m - 2001

Persoonlijke records 
Outdoor

Indoor

Palmares

100 m 
 2001:  WK B-junioren – 11,57 s
 2006:  Wereldatletiekfinale – 11,07 s
 2007:  Wereldatletiekfinale – 11,15 s
 2012: 5e OS – 10,89 s

200 m 
 2002: 5e WK U20 – 23,48 s
 2003: 3e in ½ fin. WK indoor – 23,39 s
 2003: 6e in ¼ fin. WK – 23,33 s
 2003:  Pan-Amerikaanse Spelen – 22,93 s
 2004:  OS – 22,18 s
 2005:  WK – 22,16 s
 2005:  Wereldatletiekfinale – 22,27 s
 2006:  Wereldatletiekfinale – 22,11 s
 2007:  WK – 21,81 s
 2008:  OS – 21,93 s
 2009:  WK – 22,02 s
 2009:  Wereldatletiekfinale – 22,29 s
 2011:  WK – 22,42 s
 2012:  OS – 21,88 s
 2013: DNF WK

400 m 
 2011:  WK – 49,59 s
 2015:  WK – 49,26 s
 2016:  OS – 49,51 s
 2017:  WK – 50,08 s
 2021:  OS – 49,46 s

4 x 100 m 
 2007:  WK – 41,98 s
 2011:  WK – 41,56 s
 2012:  OS – 40,82 s (WR)
 2015:  IAAF World Relays – 42,32 s
 2015:  WK – 41,68 s
 2016:  OS – 41,01 s
 2017:  WK – 41,82 s

4 x 400 m 
 2007:  WK – 3.18,55
 2008:  OS – 3.18,54
 2009:  WK – 3.17,83
 2010:  WK indoor – 3.27,34
 2011:  WK – 3.18,09
 2012:  OS – 3.16,87
 2015:  WK – 3.19,44
 2016:  OS – 3.19,06
 2017:  WK – 3.19,02
 2021:  OS – 3.16,85

4 x 400 m gemengd 
 2019:  WK – 3.09,34 (WR)
 2022:  WK – 3.10,16

Golden en Diamond League-overwinningen 
2008: Golden Gala 400 m – 50,25 s
2008: Weltklasse Zürich 200 m – 22,37 s
2010:  Eindzege Diamond League 200 m
2010:  Eindzege Diamond League 400 m
2010: Qatar Athletic Super Grand Prix 400 m – 50,15 s
2010: Prefontaine Classic 400 m – 50,27 s
2010: Meeting Areva 200 m – 22,14 s
2010: DN Galan 200 m – 22,41 s
2010: Aviva London Grand Prix 200 m – 22,37 s
2010: Aviva London Grand Prix 400 m – 50,79 s
2010: Weltklasse Zürich 400 m – 50,37 s
2010: Memorial Van Damme 200 m – 22,61 s
2011: Qatar Athletic Super Grand Prix 400 m – 50,33 s
2011: Adidas Grand Prix 200 m – 22,92 s
2011: Golden Gala 400 m – 49,81 s
2012: Qatar Athletic Super Grand Prix 100 m – 10,92 s
2012: Prefontaine Classic 200 m – 22,23 s
2013: London Grand Prix 200 m – 22,41 s
2014: Bislett Games 200 m – 22,73 s
2015:  Eindzege Diamond League 200 m

Onderscheidingen 
 Jesse Owens Award - 2005, 2007, 2010
 IAAF-atlete van het jaar - 2012

Amerikaans atleet
Amerikaans olympisch kampioen
Sprinter (atletiek)