Ritsumazijl
Ritsumazijl (ook Ritzumazijl; Fries: Ritsumasyl) is een dorp annex gehucht in de gemeente Waadhoeke, in de Nederlandse provincie Friesland.

Het ligt ten westen van de stad Leeuwarden, tussen Marssum en Deinum. Het dorp wordt ook wel aangehaald als een buurtschap omdat het (nog) geen echte dorpsstatus heeft, formeel ligt de bewoning verdeeld onder Marssum en Deinum. Maar omdat het wel een bebouwde kom heeft heeft het wel blauwe plaatsnaamborden. In 2005 telde het dorp 67 inwoners.

Geschiedenis
Ritsumazijl is eind 15e eeuw ontstaan als tweede nederzetting bij de kruising van de weg de Hogedijk en de trekvaart het Zijlsterrak. Het moederbuurtschap was Ritsumaburen, deze vormt het noordelijke buitengebied van Ritsumazijl tot aan de N31 en wordt sinds de tweede helft van de twintigste eeuw niet meer als een eigen plaats geduid. Ritsumaburen werd in 1365 als Ritzum vermeld en in 1511 als Ridtsen. 

Als plaats werd Ritsumazijl in 1511 als Bocko tho Zijl aangehaald, als in de persoon Bocko die te Zijl woonde. In 1622 werd het dan gewoon vermeld als Ritzumerzyl. De oorspronkelijk plaatsnaam van Ritsumaburen duidt op de woonplaats (heem/um) van of opgericht door de persoon Rik.

Het begrip zijl in de naam verwijst naar de sluis die hier vroeger lag in de dijk langs de Middelzee. Mede door de aanleg van de Harlingertrekvaart (later opgegaan in het Van Harinxmakanaal) was de draaibrug bij Ritsumazijl een belangrijke schakel in de scheepvaartverbinding tussen Leeuwarden en het noordwesten van Friesland.

Door de uitbreiding van het Van Harinxmakanaal ten zuiden van Ritsumazijl (incl. een nieuwe brug) werden de oude vaarroute en de draaibrug overbodig. Er was zelfs geen doorvaart naar Leeuwarden meer mogelijk. Op 28 september 2018 werd er een nieuwe beweegbare brug geopend, naast een nieuw dorpsplein.

Wandel- en fietspaden
Ritsumazijl staat in het begin van de 21ste eeuw vooral bekend als een knooppunt van wandel- en fietspaden. Langs de noordelijke oever van het Zijlsterrak, in de richting van Leeuwarden, liggen veel woonboten.

Geografie van Waadhoeke
Buurtschap in Friesland
Plaats in Friesland