title: Giuseppe Sammartini
text: Giuseppe (Gioseffo) Francesco Gaspasre Melchiorre Baldassarre Sammartini (soms ook: Samartini, Martini, Martino, St Martini, San Martini) (Milaan, 6 januari 1695 – Londen 17 november-23 november (?) 1750) was een Italiaans componist en hoboïst. Hij was de oudere broer van de componist, muziekpedagoog, dirigent en organist Giovanni Battista Sammartini. Beide waren zonen van de Franse hoboïst Alexis Saint-Martin, die in Milaan als Alessio Sammartini bekend was; hun moeder Gerolama de Federici was afkomstig uit een Milaanse hoboïsten-familie.
  
  Giuseppe Sammartini was een der bekendste hobo-virtuozen van zijn tijd. Ook zijn composities waren bekend en bij het publiek geliefd.
  
  Levensloop
  
  Jeugd en opleiding 
  Giuseppe Sammartini studeerde hobo bij zijn vader en heeft verschillende jaren als hoboïst in het orkest van het Teatro Regio Ducal te Milaan gewerkt. Hij was als hobo-virtuoos toen al bekend. Zijn speelwijze werd als zingend beroemd en werd vergeleken met de menselijke stem. In 1727 had hij een grote reputatie, dat hij zonder problemen als solist in Londen kon optreden en tot aan zijn dood aldaar verbleef.
  
  Virtuoos in Londen 
  Het was niet verrassend, dat Sammartini in Londen niet uitsluitend als solist gevraagd was, maar ook in de opera-gebouwen van Georg Friedrich Händel (King´s Theatre) en Giovanni Maria Bononcini, die in concurrentie meteen stonden, als orkestmusicus optrad. Het hobospel van Sammartini moet Händel zo overtuigd hebben, dat de hobopartij in de vroege werken van Händel een grote rol toebedeeld kreeg. Händel heeft verschillende van zijn voornaamste hobosoli in zijn opera's speciaal voor Giuseppe Sammartini geschreven, en de tijdgenoot en musicoloog Charles Burney schrijft, dat er een soort virtuoze "tweekamp" tussen de befaamde sopraan-castraat Farinelli en de hobo van Sammartini in een opera van Nicola Porpora plaatsgevonden heeft.
  
  Instrumentaalwerken 
  In Londen trad Sammartini ook als componist in het voetlicht. Zijn sonates waren spoedig geliefd en werden veel uitgevoerd. Daarentegen werden zijn soloconcerten (vooral het bekende Concert in F-groot voor blokfluit en orkest) meestal postuum gepubliceerd. Maar vooral deze concerten werden later veelvuldig in de programma's opgenomen en waren bekend tot het einde van de 19e eeuw. De muziek van Giuseppe Sammartini is meer op het barokke idioom opgebouwd, dan de werken van zijn jongere broer Giovanni Battista Sammartini, maar enige werken wijzen al op klassieke vormen: hier vinden we voorvormen van de klassieke sonatevorm en het rondo, alsook de voor de galante stijl typische ornamentiek.
  
  Composities
  
  Werken voor orkest 
   1724 Sinfonia voor "La Calumnia Delusa"
   Concerto in F-groot, voor blokfluit en orkest
   Allegro
   Siciliano
   Allegro assai
   Concerto grosso in A-groot
   Concerto grosso in e-klein
   Concerto grosso in c-klein
   Concerto grosso in A-groot
   Concerto grosso nr. 6 in e-klein
   Spiritoso
   Allegro
   Con spirito
   Menuet
   Concerto grosso nr. 8 in g-klein
   Andante staccato
   Allegro
   Andante
   Allegro assai
   Menuet
   Concerto grosso in G-groot, op. 5
   Concerto in A-groot, voor fluit en strijkers
   Concerto in C-groot , voor piccolo cello, strijkers en basso continuo
   Concerto in Es-groot, voor hobo en orkest
   Concerto in D-groot, voor hobo en orkest
   Concerto nr. 12 in C-groot, voor hobo en strijkers
   Concerto in D-groot, voor fluit en strijkers
   Suite in a-klein, voor blokfluit, strijkers en basso continuo
  
  Muziektheater
  
  Opera
  
  Kamermuziek 
   12 Sonates, voor 2 blokfluiten en basso continuo
   Sonata I in Fa Maggiore
   Sonata II in Fa Maggiore
   Sonata III in Sol Maggiore
   Sonata IV in Fa Maggiore
   Sonata V in Fa Maggiore
   Sonata VI in Re minore
   Sonata VII in Fa Maggiore
   Sonata VIII In Fa Maggiore
   Sonata IX in Sol Maggiore
   Sonata X in Fa Maggiore
   Sonata XI in Fa Maggiore
   Sonata XII in Si b Maggiore
   6 Sonates, voor fluit en basso continuo, op. 2, nr. 1-6
   Sonata in G-groot
   Sonata in C-groot
   Sonata in e-klein
   Sonata in G-groot
   Sonata in A-groot
   Sonata in A-groot
   Sonata in g-klein, voor 2 violen, cello, en klavecimbel, op. 3, nr. 5
   Sonata in e-klein, voor 2 violen, cello, en klavecimbel, op. 3, nr. 7
   Sonata in G-groot, voor fluit en basso continuo, op. 8
   Sonata in G-groot, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 1
   Sonata in G-groot, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 4
   Sonata in g-klein, voor blokfluit en basso continuo, op.13, nr. 5
   Trio in F-groot, voor 2 blokfluiten en basso continuo
  
  Werken voor orgel 
   Concerto in A-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 1
   Concerto in F-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 2
   Concerto, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 3
   Concerto in Bes-groot, voor orgel en orkest, op. 9, nr. 4
  
  Bibliografie 
   
   Danilo Prefumo: Nuovi documenti sui Fratelli Sammantini, Nuova rivista musicale italiana. 20 (1986), S. 94 98.
   Julia Carolyn Combs: Six oboe sonatas by Giuseppe Sammartini (Sibley manususcript S. 189) with critical commentary and a performing edition of sonata five - A lecture recital together with three other recitals, North Texas State (Denton). 1985. dissertation.
   George Houle: The oboe sonatas of Giuseppe Sammartini, The Journal of Musicology. 3 (1984), S. 90-103.
   Evelyn B. Lance: Giuseppe Sammartini'a concertos, opus 8, The Music Review. 38 (1977), S. 258-266.
   Gösta Morin, Carl-Allan Moberg, Einar Sundström: Sohlmans musiklexikon - 2. rev. och utvidgade uppl., Stockholm: Sohlman Förlag, 1975-1979, 5 v.
   Gösta Morin, Carl-Allan Moberg, Einar Sundström: Sohlmans musiklexikon : nordiskt och allmänt upplagsverk för tonkonst, musikliv och dans, Stockholm: Sohlmans Förlag, (1951-)
   Marc Honneger: Dictionnaire de la musique, Paris: Bordas, 1970-76
   Robert Eitner: Biographisch-bibliographisches Quellen-Lexikon der Musiker und Musikgelehrten Christlicher Zeitrechnung bis Mitte des neunzehnten Jahrhunderts, Graz: Akademische Druck- u. Verlaganstalt, 1959
   Joaquín Pena, Higinio Anglés, Miguel Querol Gavalda: Diccionario de la Música LABOR, Barcelona: Editorial Labor, 1954, 2V, 2318P.
   Carlo Schmidl: Dizionario universale dei musicisti, Milan: Sonzogno, 1937, 2V p.
   Paul Frank, Wilhelm Altmann: Kurzgefasstes Tonkünstler Lexikon : für Musiker und Freunde der Musik, Regensburg: Gustave Bosse, 1936, 730 p.
   Tobias Norlind: Allmänt musiklexikon, Stockholm: Wahlström & Widstrand, 1927-28, 2V p.
   Theodore Baker, Alfred Remy: Baker's biographical dictionary of musicians, Third edition, New York: G. Schirmer, 1919, 1094 p.
   Theodore Baker: Biographical dictionary of musicians, New York: G. Schirmer, 1900, 653 p.
   William Bingley: Musical biography : or, memoirs of the lives and writings of the most eminent musical composers and writers, who have flourished in the different countries of Europe during the last three centuries, London: R. Bentley, 1834, 395 p.
  Benoit Laurent : So sweet Martini claims Attention here..., Brussel : Université Libre de Bruxelles, PhD Thesis, 2020.
  
  Externe links 
    Korte biografie (gearchiveerd op 15 januari 2006)
    Korte biografie
   
  
  Italiaans componist
  Italiaans hoboïst
  18e-eeuws componist