title: Hans Kolfschoten
text: Henri Anthony Melchior Tieleman (Hans) Kolfschoten (Arnhem, 17 augustus 1903 - 's-Gravenhage, 2 augustus 1984) was een Nederlandse politicus en bestuurder voor de Roomsch-Katholieke Staatspartij (RKSP), later de Katholieke Volkspartij (KVP).
  
  Persoonlijk 
  Kolfschoten was belijdend lid van de Rooms-Katholieke Kerk. Hij was zoon van Richardus Cornelus Johannes Tieleman Kolfschoten, wijnhandelaar en Arnhems gemeenteraadslid, en Theresia Ludgarda Johanna Deurvorst. Na de katholieke lagere school in Arnhem volgde hij van 1915 tot 1921 het gymnasium aan het rooms-katholieke Sint-Willibrordus College in Katwijk aan den Rijn. Daarna studeerde hij van 1921 tot 1926 rechten aan de Gemeentelijke Universiteit te Amsterdam. Hij huwde te 's-Gravenhage op 4 oktober 1932 met Rinske Titia Ferwerda. Zij kregen een zoon en vijf dochters.
  
  Loopbaan 
  Kolfschoten was voor de oorlog secretaris van de RKSP en directeur van het partijbureau. Na de bevrijding werd hij minister van justitie in het kabinet-Schermerhorn-Drees. Als minister kreeg hij te maken met de inrichting van de bijzondere rechtspleging en de zuivering van rechtscolleges, zoals de Hoge Raad. Na zijn ministerschap werd hij Eerste Kamerlid en burgemeester van Eindhoven en Den Haag. Kolfschoten werd in 1952 gevraagd om minister van Binnenlandse Zaken te worden in het kabinet-Drees II, wat hij weigerde. Onder zijn burgemeesterschap kreeg Eindhoven betere verkeersverbindingen met de rest van Nederland. De stad investeerde stevig in onderwijs – in 1956 opende de Technische Hogeschool, nu Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) zijn deuren – en in cultuur. Zijn benoeming tot burgemeester van Den Haag in 1957 wekte aanvankelijk groot verzet in protestantse kring, want Kolfschoten was de eerste niet-protestantse burgemeester sinds de Reformatie. Toen hij eenmaal in functie was maakten de bezwaren plaats voor vertrouwen en waardering, en bij zijn afscheid in 1968 was geen wanklank meer te horen.
  
  Functies 
   Assistent van de adjunct-secretaris RKSP van 1926 tot 1927
   Adjunct-secretaris RKSP van januari 1927 tot 1928
   Particulier secretaris Jhr.Mr. Ch.J.M. Ruijs de Beerenbrouck van 1928 tot 1933
   Secretaris RKSP van 1928 tot 1938
   Secretaris Raad voor Studie en Documentatie RKSP van 1935 tot 1936 (o.a. studie naar herziening van de Grondwet in corporatistische zin)
   Directeur partijbureau RKSP van 1938 tot juli 1941 en opnieuw van mei 1945 tot juni 1945
   Minister van Justitie, van 24 juni 1945 tot 3 juli 1946
   Lid Eerste Kamer der Staten-Generaal van 23 juli 1946 tot 27 juli 1948 en opnieuw van 12 juli 1949 tot 15 juli 1952
   Burgemeester van Eindhoven van 1 september 1946 tot februari 1957
   Lid commissie wettelijke regeling der politieke partijen, Centrum voor Staatkundige Vorming in 1948
   Burgemeester van 's-Gravenhage van februari 1957 tot 1 november 1968
  
  Nevenfuncties 
   Adjunct-secretaris Staatscommissie aanvullende onderwijs aan de rijpere jeugd (Staatscommissie-Van Wijnbergen), van maart 1927 tot maart 1930
   Lid Comité-Scholten (groep jongeren uit politieke partijen, die onder zijn leiding spraken over de naoorlogse politiek; deelnemers o.a. Wim Schermerhorn, Herman Bernard Wiardi Beckman en Conny Patijn)
   Lid Politiek Convent, van 1942 tot 1945
   Lid Vaderlandsch Comité, van april 1944 tot 1945
   Lid Raad van Commissarissen N.V. Bank voor Nederlandse Gemeenten
   Lid Staatscommissie onderzoek wijziging procedure Grondwetsherziening, van 1 maart 1946 tot 1 april 1946
   Lid Raad van Commissarissen drukkerij "De Spaarnestad"
   Lid Raad van Commissarissen verzekeringsmaatschappij De Nieuwe Eerste Nederlanden (NEN)
   Lid Raad van Commissarissen verzekeringsmaatschappij "De Eerste Nederlanden"
   Voorzitter Nederlands Genootschap van Burgemeesters, van 1955 tot 1968 (medeoprichter)
   Lid College van Curatoren Technische Hogeschool te Eindhoven, van 1956 tot 1958
   Voorzitter Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), van 1 januari 1957 tot mei 1965
   Kamerheer in buitengewone dienst van koningin Juliana, vanaf 1 oktober 1968
   Voorzitter Raad van Commissarissen Verenigde Nederlandse Uitgeversbedrijven (VNU), vanaf 1969
   Voorzitter Nederlandse Hartstichting (na zijn pensionering)
   Lid redactie De Gemeentestem, van 1969 tot 1982
  
  Activiteiten 
   Was woordvoerder binnenlandse zaken en civiele verdediging van de KVP-Eerste Kamerfractie
   Bracht in 1945 het Besluit Politieke Delinquenten tot stand en stelde het Directoraat-Generaal voor de Bijzondere Rechtspleging in
   Bracht in 1945 het Besluit zuivering rechterlijke macht tot stand en kreeg te maken met de zuivering van de Hoge Raad; benoemde Jan Donner tot president van de Hoge Raad
   Weigerde eind 1945 als Minister van Justitie een verblijfsvergunning aan de Poolse jood Chaim Engel en diens Nederlandse vrouw Selma Engel-Wijnberg, die het vernietigingskamp Sobibór hadden overleefd en na onbeschrijfelijke ontberingen in Nederland waren teruggekeerd.
   Nam in 1946 als Minister van Justitie het besluit dat alle 25.000, ook die reeds jaren voor de Tweede Wereldoorlog in Nederland wonende Duitsers, (Rijksduitsers) Nederland uit moesten. Deze operatie is bekend geworden onder de codenaam Operatie Black Tulip.
   Onthulde in 1959 als burgemeester het bevrijdingsmonument van Den Haag, met de bedoeling dat “duurzaam de Nederlandse driekleur aan de bevochten en herkregen vrijheid zou herinneren”.
   Was medeoprichter van het Katholiek Nieuwsblad.
  
  Eerbewijzen en ridderorden 
   Ereburger van 's-Gravenhage
   Erevoorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG)
   Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw
   Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau (12 mei 1965)
   Grootofficier in de Orde van Oranje-Nassau (2 september 1968)
  
  Literatuur 
   Sprekend een burgemeester: Observaties, kenschetsen, meningen en beschouwingen van Mr. H.A.M.T. Kolfschoten, burgemeester van 's-Gravenhage, verzameld bij diens afscheid (Alphen aan den Rijn, 1968) (bevat een biografisch portret door F.J. Philips)
   J. Bosmans, Kolfschoten, Henri Anthonij Melchior Tieleman (1903-1984), in: Biografisch Woordenboek van Nederland, deel III, 348
   D. Hillenius, Mr. H.A.M.T. Kolfschoten (1903-1984). Een welsprekend burgemeester, in: Verhalen. 150 jaar De Gemeentestem, 67
  Wie is dat? (1956)
   Dr G.Pikkemaat, Regenten en magistraten, Alphen aan den Rijn: Nautareeks, N. Samsom, 1967 [1968], hierin: Mr Henri Kolfschoten, een burgemeester, pp 212-226.
   A. Visser, Alleen bij uiterste noodzaak (1986)
  
  Burgemeester van Den Haag
  Burgemeester van Eindhoven
  Eerste Kamerlid
  KVP-politicus
  Nederlands bestuurder
  Nederlands minister van Justitie
  RKSP-politicus