Christian Gottlieb Friedrich Witte
Christian Gottlieb Friedrich Witte (Rotenburg (Wümme), 12 januari 1802 - Utrecht, 5 november 1873) was een Nederlandse orgelbouwer van Duitse afkomst.

C.G.F. (Fritz) Witte was de zoon van een predikant. Vanaf 1827 is C.G.F. Witte werkzaam geweest bij het bedrijf van de gebroeders Jonathan (1787-1849) en Johan Martin Willem Bätz in Utrecht. Toen in 1831 Jonathan Bätz als enige eigenaar van het bedrijf overbleef werd de toenmalige meesterknecht Witte in 1833 partner. Daarna heette het bedrijf Fa. J. Bätz & co. In 1839 trouwde Witte met een kleindochter van Gideon Bätz, Pauline Dorothea Antoinette Lagers, dochter van een bekende Lutherse predikant. In 1840 kregen zij een zoon, Johan Frederik Witte, die na de dood van zijn vader op 33-jarige leeftijd het bedrijf overnam. Een andere zoon George Hendrik Witte werd een bekend musicus in Duitsland.

C.G.F. Witte en Jonathan Bätz hebben ongeveer 60 orgels gebouwd of verbouwd. De in de periode 1833-1849 door hen afgeleverde orgels staan op naam van Jonathan Bätz, maar het aandeel van Witte daarin moet niet worden onderschat. Een treffend voorbeeld hiervan is het orgel van de Maarten Lutherkerk in Paramaribo (1835). De stijl van het orgelfront is onmiskenbaar die van Jonathan Bätz, maar Witte is met de onderdelen van het orgel naar Suriname gevaren om het daar op te bouwen. Witte ontwikkelde na de dood van zijn leermeester en compagnon een eigen stijl. Zijn zoon Johan Frederik heeft die nieuwe stijl verder ontwikkeld. Beiden hebben de bedrijfsnaam J. Bätz & co. in ere gehouden. Zij vormden de vierde en vijfde generatie van hun familiebedrijf. De grondlegger ervan, Jan Hendrik Hartmann Bätz, vestigde zich in 1739 in Utrecht. Zijn zoon Gideon Thomas volgde hem op en na hem volgde diens oomzegger Jonathan. Alle vijf bovengenoemde orgelbouwers hadden een voortreffelijke reputatie. Het bedrijf had de positie van marktleider in grote delen van Midden-Nederland. Met de dood van Johan Frederik in 1902 hield het op te bestaan.

Literatuur 
 Gert Oost: De orgelmakers Bätz (1739-1849), een eeuw orgelbouw in Nederland. Canaletto, Alphen aan den Rijn, 3e druk 1981, 408 pag.
 Teus den Toom: De orgelmakers Witte: een bijdrage tot de geschiedschrijving van de orgelbouw in Nederland in de tweede helft van de negentiende eeuw. J.J. Groen en Zoon, Heerenveen, 1997, 2 dln., 1540 pag.

Externe link 
 Catalogus van het Bätz- en Witte-archief

Nederlands orgelbouwer
Duits orgelbouwer
Persoon in de 19e eeuw